4/ Cuộc đời và sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh : Ngày 5/6/1911, với tên là Văn Ba, Bác rời bến Nhà Rồng trên tàu Amirat Latouche Trêville ra đi tìm đường cứu nước từ những việc làm :
Trang 1TRƯỜNG THCS TÂN HIỆP A5
BAN HOẠT ĐỘNG GDNGLL
CUỘC ĐỜI VÀ SỰ NGHIỆP CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH
(Tài liệu sinh hoạt kỉ niệm 121 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh 19/5/1890 – 19/5/2011 )
Hồ Chí Minh – Người Việt Nam, anh hùng giải phóng dân tộc, danh nhân văn hoá thế giới Là người sáng lập ra Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa từ năm 1945 đến năm 1969
1/ Bác Hồ thời niên thiếu :
Người sinh ngày 19/5/1890 với tên Nguyễn Sinh Cung, tại làng Kim Liên, xã Chung Cự, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An trong một gia đình nhà nho Năm 1895, Người cùng với gia đình vào sống ở Huế và học chữ Hán ở đây Cố đô Huế là nơi Bác đã sống lâu nhất và cũng là nơi có ảnh hưởng nhất định trong việc hình thành tư tưởng yêu nước, cách mạng của Người
Năm 1901, thân mẫu qua đời cũng là năm cha đậu Phó bảng Nhân dịp này cụ Nguyễn Sinh Sắc đã đổi tên Nguyễn Sinh Cung thành tên Nguyễn Tất Thành Tháng 5/1908, khi đang học trường Quốc học Huế, Người tham gia cuộc đấu tranh chống thuế của nông dân Thừa Thiên nên bị đuổi học
2/ Dấu chân trên đường :
Năm 1909, Nguyễn Tất Thành qua tỉnh Bình Định và ở lại Quy Nhơn một thời gian rồi vào Nam cùng với ông Phạm Ngọc Thọ Đến Phan Thiết, nhờ sự giới thiệu của bạn cũ của cha, Nguyễn Tất Thành đã vào dạy học môn chữ Hán, thể dục ở trường Dục Thanh (năm 1910)
3/ Từ thành phố này …
Mùa xuân năm 1911, Nguyễn Tất Thành đã đặt chân lên xứ “Nam Kỳ trực trị” – Sài Gòn Những ngày, tháng sống trên đất Sài Gòn, Nguyễn Tất Thành đã chứng kiến thái độ thô bạo, những cảnh bất công của người Pháp đối với người Việt Nam, nhất là đối với phụ nữ Chính mảnh đất
này, đã giúp Nguyễn Tất Thành thực hiện ước mơ của mình : Tìm đường cứu nước.
4/ Cuộc đời và sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh :
Ngày 5/6/1911, với tên là Văn Ba, Bác rời bến Nhà Rồng trên tàu Amirat Latouche Trêville ra
đi tìm đường cứu nước từ những việc làm : cọ rửa xoong chảo, bát, đĩa, nhặt rau, xúc than … Vừa làm phụ bếp, Bác tận dụng mọi thời gian để học hỏi, tìm tòi trong sách báo và những thuỷ thủ trên tàu Từ năm 1911 đến năm 1917, người đã đi qua nhiều nước, sống ở nhiều nơi và đã làm nhiều nghề (cào tuyết, đốt lò, rửa và phóng ảnh, bán báo, bán thuốc lá, viết báo … )
Từ năm 1914 – tháng 6/1917, Bác sống ở Anh Cuối năm 1917, Bác Hồ trở lại Pháp Người sống, hoạt động tại Paris Cuối năm 1918, Người tham gia đảng Xã hội Pháp
Ngày 18/6/1919, lần đầu tiên Bác Hồ sử dụng tên Nguyễn Aùi Quốc khi kí tên thay mặt “Hội những người Việt Nam yêu nước” tại Pháp gửi đến Hội nghị Versailles bản “Yêu sách của nhân dân Việt Nam” đòi chính phủ Pháp phải thừa nhận các quyền tự do, dân chủ và quyền bình đẳng của dân tộc Việt Nam
Tại Đại hội Tours từ ngày 25/12/1920 đến ngày 30/12/1920 Bác Hồ là người Việt Nam đầu tiên trở thành đảng cộng sản và là đại biểu duy nhất của các dân tộc thuộc địa tham gia sáng lập Đảng Cộng sản Pháp Tháng 10/1921, Người tham gia sáng lập Hội Liên hiệp thuộc địa, sáng lập và làm chủ
nhiệm kiêm chủ bút tờ báo Người cùng khổ xuất bản ở Paris.
Ngày 30/6/1923, Người đến Liên xô tham dự Đại hội lần thứ nhất Quốc tế Nông dân và được bầu vào Đoàn Chủ tịch Ban Chấp Hành Quốc tế nông dân
Những năm 1923 - 1924, ở Liên xô, Bác Hồ đã học và làm việc tại trường Đại học Phương Đông Bác rời Liên xô vào khoảng tháng 9/1924 và đến Quảng Châu, Trung quốc chuẩn bị cho sự thành lập chính đảng của giai cấp vô sản ở Việt Nam : tổ chức Việt Nam Thanh niên cách mạng đồng chí hội (tháng 6/1925), Thiếu niên Tiền phong, Tổ Phụ nữ Cách mạng (năm 1926)
Tháng 4/1927, Người đi Liên xô Mùa thu 1928, với tên gọi Thầu Chín Bác hoạt động ở nhiều nơi trên đất Thái Lan để tuyên truyền tinh thần yêu nước trong Việt Kiều
Trang 2Cuối năm 1929, Bác Hồ trở lại Trung quốc chuẩn bị cho Hội nghị thống nhất các tổ chức cộng sản ở Việt Nam Từ ngày 3 – 7/2/1930, chủ trì Hội nghị thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam tại Cửu Long (Hồng Công)
Từ cuối tháng 4 tới đầu tháng 5/1930, Bác đến các nước Thái Lan, Malaysia, Singapore để thực hiện nhiệm vụ của Quốc tế Cộng sản giao
Ngày 6/6/1931, dưới tên là Tống Văn Sơ Bác bị Chính quyền Anh ở Hồng Công bắt, đến tháng 1/1933 mới được trả tự do
Từ năm 1934 – 1938, Bác sống và làm việc tại Liên xô Tới tháng 10/1938, Bác trở lại hoạt động trong Bát lộ quân Trung Quốc mang bí danh là Hồ Quang
Đầu tháng 1/ 1941, Bác Hồ đã tổ chức lớp huấn luyện chính trị cho 43 cán bộ cách mạng Việt Nam, lớp học được tổ chức tại làng Nậm Quang, huyện Tĩnh Tây, tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc
Ngày 8/2/1941, Bác Hồ trở về Tổ quốc sau hơn 30 năm bôn ba tìm đường cứu nước, sống và làm việc tại hang Pác Pó, Cao Bằng (mang bí danh là Già Thu) (bài thơ : Tức cảnh Pác Pó )
Từ ngày 10/5 - 19/5/1941, tại lán Khuổi Nậm, làng Pác Pó, xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng, Bác đã chủ trì Hội nghị lần thứ VIII của Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương Tại Hội nghị, Bác Hồ sáng lập Việt Nam độc lập đồng minh và báo Việt Nam độc lập (1/8/1941)
Ngày 13/8/1942, lấy tên là Hồ Chí Minh, Bác sang Trung Quốc liên lạc với lực lượng cách mạng ở đó, nhưng bị chính quyền của Tưởng Giới Thạch bắt giữ 14 tháng Trong tù, Bác sáng tác tập
thơ chữ Hán nổi tiếng “Nhật ký trong tù” gồm 133 bài phần lớn là tứ tuyệt
Bài đầu tiên : Khai quyển - ………
Bài cuối cùng : Kết luận - ………
Ngày 22/12/1944, Bác sáng lập Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân, tiền thân của quân đội nhân dân Việt Nam ngày nay Tại Quốc dân Đại hội Tân Trào (Tuyên Quang), Bác được bầu
làm Chủ tịch Chính phủ lâm thời và viết “Thư kêu gọi Tổng khởi nghĩa” (13/8/1945)
Cách mạng tháng Tám thành công, ngày 02/9/1945 tại Quảng trường Ba Đình, trước hơn 50 vạn đồng bào, Hồ Chí Minh đọc bản “Tuyên ngôn độc lập”, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà Trước những âm mưu và hành động xâm lược của thực dân Pháp, ngày 19/12/1946 Bác đã viết
“Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến” , kêu gọi toàn thể nhân dân Việt Nam đứng lên chống Pháp Sau đó Bác lên Việt Bắc lãnh đạo cuộc kháng chiến chống Pháp trường kỳ
Trong chín năm, Hồ Chí Minh đã cùng Trung ương Đảng Lao động Việt Nam lãnh đạo quân và dân Việt Nam đánh thực dân Pháp trong nhiều chiến dịch mà đỉnh cao là chiến thắng Điện Biên Phủ (từ ngày 13/3/1954 tới ngày 7/5/1954) đưa đến việc kí kết Hiệp nghị Geneva, lập lại hoà bình ở Đông Dương
Trên đường về tiếp quản Thủ đô, tại Đền Hùng , Vĩnh Phúc ngày 19/9/1954, Bác Hồ đã nói với chiến sĩ Đại đoàn quân Tiên phong : “Ngày xưa các vua Hùng đã có công dựng nước, ngày nay Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước … ”
Sau Hiệp định Genea, Hồ Chí Minh trở về Hà Nội Tại Đại hội III của Đảng Lao động Việt Nam, Bác được bầu làm Chủ tịch Ban Chấp hành trung ương Đảng
Dù ở trong cương vị cao nhất của Đảng và Nhà nước, nhưng Bác Hồ luôn luôn khiêm tốn giản
dị, sống cuộc đời thanh bạch Bác chỉ có mấy bộ đồ kaki để dùng trong việc tiếp khách, trong các ngày lễ, còn khi tiếp xúc với quần chúng, Bác thường mặc bộ quần áo nâu giản dị, chân đi đôi dép cao su đã mòn gót, ở trong ngôi nhà sàn bằng gỗ với đồ dùng sinh hoạt đơn sơ
Ngày 6/7/1956, Bác Hồ đã viết thư gửi đồng bào cả nước Trong thư có câu : “Thống nhất nước nhà là con đường sống của nhân dân ta Đại đoàn kết là một lực lượng tất thắng”
Trong “Thư chúc mừng năm mới” của Bác Hồ gửi đồng bào cả nước ngày 25/1/1963 có đoạn :
“ Nước Việt Nam là một Dân tộc Việt Nam là một Dù cho sông cạn đá mòn Nhân dân Nam Bắc là con một nhà”
Vì những công lao to lớn đối với đất nước với phong trào đấu tranh giải phóng của nhân dân lao động trên thế giới, Bác Hồ được Quốc hội Việt Nam quyết định tặng Huân chương Sao Vàng nhưng
Trang 3Bác đã đề nghị để đến ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, tổ quốc thống nhất, đồng bào miền Nam sẽ trao cho Bác huân chương cao quý đó (1963)
Trong báo cáo tại Hội nghị chính trị đặc biệt ngày 27/3/1964, Bác Hồ đã kêu gọi … “Toàn thể đồng bào miền Bắc luôn luôn nhớ rằng trong lúc chúng ta đang sinh hoạt và xây dựng trong hoà bình, thì đồng bào miền Nam ta đang hy sinh, anh dũng chiến đấu chống đế quốc Mỹ và bè lũ tay sai Vì vậy, mỗi chúng ta phải làm việc bằng hai để đáp lại cho đồng bào miền Nam ruột thịt ”
Khi đế quốc Mỹ đưa không quân và hải quân đánh phá miền Bắc, Bác ra lời kêu goị toàn thể đồng bào và chiến sĩ cả nước quyết tâm đánh giặc Mỹ xâm lược Từ ý chí không gì lay chuyển nổi như là một phẩm chất cao đẹp của lãnh tụ, kết tinh và hoà quyện trong ý chí kiên cường của cả dân
tộc, Hồ Chí Minh đã có câu nói nổi tiếng toàn thế giới : “Không có gì quý hơn độc lập tự do !” đựơc
Đài tiếng nói Việt Nam truyền đi sáng ngày 17/7/1966
Mặc dù tuổi ngày càng cao, Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn ra sức làm việc, mang hết tâm huyết ra lãnh đạo cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước Để chuẩn bị cho cuộc ra đi vào cõi vĩnh hằng của
mình, từ tháng 5/1965, Bác bắt đầu viết bản “Di chúc” Bản “Di chúc” được viết và sửa chữa nhiều
lần thể hiện sự quan tâm của mình đến mọi đoàn thể, tầng lớp, mọi giới và niềm tin vào sự thắng lợi, vào tương lai của dân tộc
Hồi 9 giờ 47 phút ngày 2/9/1969, Bác Hồ từ trần tại Hà Nội sau một cơn đau tim đột ngột, thọ
79 tuổi Ngày nay thi hài Bác Hồ được quàn trong lồng kính đặt trong lăng ở Quảng trường Ba Đình Một bảo tàng lớn mang tên Người được xây dựng gần lăng Thành phố Sài Gòn và nhiều đường phố trong các thành phố trên thế giới mang tên Hồ Chí Minh
Tháng 11/1987, tổ chức Giáo dục, khoa học và văn hoá Liên Hiệp Quốc (UNESCO) đã công
nhận Chủ tịch Hồ Chí Minh là “Anh hùng giải phóng dân tộc” và “Danh nhân văn hoá thế giới”.
Tên tuổi của Bác Hồ – Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại mãi mãi là niềm tự hào của dân tộc Việt Nam và là niềm tự hào chung của nhân dân tiến bộ trên toàn thế giới Ngày nay, di sản và tư tưởng của Người vẫn là ngọn đuốc rực rỡ soi rọi con đường đi lên tươi sáng của dân tộc Việt Nam
Tân Hiệp a, ngày 12 tháng 4 năm 2011
Người viết
Đinh Thị Thanh