Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế Probiotics có nghĩa là "cho cuộc sống" đã được sử dụng từ lâu như những thành phần có lợi cho sức khoẻ sữa ch
Trang 2N I DUNG TRÌNH BÀY Ộ
Đặt vấn đề
Đặc điểm vi khuẩn chí ở ruột
Tác động của sinh bằng phẫu thuật & phương
pháp hỗ trợ dinh dưỡng trên hệ miễn dịch đường ruột của trẻ nhỏ
Hiệu quả điều trị của probiotics – Bằng chứng
lâm sàng
Kết luận
Trang 3Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Probiotics có nghĩa là "cho cuộc sống" đã được sử
dụng từ lâu như những thành phần có lợi cho sức khoẻ (sữa chua, các thực phẩm lên men…)
Vai trò, tác dụng của probiotics trong điều trị, phòng
bệnh cho trẻ em, đặc biệt là tác dụng hoạt hoá kích thích sự hình thành và phát triển hệ miễn dịch của trẻ em đã được nghiên cứu nhiều trong hơn một thế
kỷ qua => hiểu biết nhiều hơn về probiotics
Trang 4M T S KHÁI NI M Ộ Ố Ệ
Kollath (1953) Probiotics là những yếu tố sinh ra từ vi
sinh vật kích thích sự phát triển của các vi sinh vật
khác
Roy Fuller (1989) Probiotics là bổ sung các vi sinh vật
sống vào chế độ ăn có lợi cho vật chủ bằng cách cải
thiện cân bằng vi khuẩn chí ở ruột
Parker (1994) Probiotics là các vi sinh vật và chất làm
cân bằng vi khuẩn ruột
Trang 5Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Naidu, Black và Clemens (1994): Probiotics là chế độ
dinh dưỡng bổ sung các vi sinh vật có lợi cho vật chủ,
làm tăng miễn dịch ở niêm mạc và miễn dịch hệ thống,
cải thiện dinh dưỡng và cân bằng vi khuẩn đường ruột
FAO/WHO (2002): Probiotics là "vi sinh vật sống khi đưa
một lượng cần thiết đầy đủ vào cơ thể đem lại hiệu quả
có lợi cho cơ thể“
Trang 6Đặc điểm hệ vi khuẩn chí ở ruột
Trang 7Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
500-600 loại vi khuẩn sống cộng sinh
Ruột thai nhi: vô khuẩn
Trẻ đẻ thường: Lactobacillus Enterobacteria, E.coli
Trẻ đẻ mổ: E.coli, Clostridium
Trẻ bú mẹ: Bifido bacterium, Lactobacillus
Ở người lớn: Bacteroides, Lactobacillus, Clostridium,
Fusobacterium, Bifidobacterium, Eubacterium,
Peptoccocus, Steptococcus, E.coli
Nồng độ vi khuẩn chí thay đổi theo vị trí đường tiêu hoá
Trang 8Thành phần vi khuẩn trong phân
Roberfroid et al, 1995
H ậu quả gây bệnh T ăng cường sức khoẻ
Ps.aeruginosa Proteus Staphylococci Clostridium Veillonellae
Lactobacilli
Eubacteria Bifidobacteria Enterococci
Bacteroides
Streptococci E.coli
Giúp tiêu hoá
và hấp thu Tổng hợp vitamin 8
Trang 9Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Hệ tiêu hóa - cơ quan miễn dịch lớn nhất cơ thể
Là cơ quan tiếp xúc nhiều nhất với
môi trường: Tiếp xúc với khối
lượng lớn thức ăn, vi khuẩn và
các thành phần ngoại lai khác
Là cơ quan tiếp xúc nhiều nhất với
lượng lớn thức ăn, vi khuẩn và
Trang 103 thành phần quan trọng của hệ miễn dịch đường
ruột giúp bảo vệ khỏi nhiễm trùng và dị ứng
Màng nhày đường ruột và
biểu mô
Hệ vi sinh đường ruột
Hệ bạch huyết đường ruột
(GALT): Mảng Peyer
Hàng rào vật lý chống lại
sự xâm nhập của các kháng nguyên
Bảo vệ cơ thể khỏi các kháng nguyên đã vượt qua hàng rào màng nhàyGiúp huấn luyện và cân bằng phản ứng miễn dịch
Trang 11Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Ở trẻ sơ sinh, 3 thành phần hệ miễn dịch
còn chưa hoàn thiện
Giảm sản xuất IgA, tăng sản xuất IgE
Tỷ lệ khu trú bị ảnh hưởng bởi phương pháp sinh, cách nuôi và môi trường
Màng nhày đường ruột và
biểu mô
Tăng tính thấm do liên kết thành ruột lỏng lẻo
Hệ vi sinh đường ruột
Hệ bạch huyết đường ruột
(GALT): Mảng Peyer
Trang 12Cách sinh:
Sinh thường so với
sinh mổ
Các yếu tố ảnh hưởng tới hệ vi sinh đường
ruột khoẻ mạnh trong giai đoạn đầu đời
Hệ vi sinh đường ruột khoẻ mạnh là hệ vi sinh với vi khuẩn bifidobacteria vượt trội
Trang 13Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Nhân tế bào
NF-kappa B hoạt động
Tình trạng hằng định bề mặt niêm mạc ruột
Tráng kiện đáp ứng chữa lành tổn thương
(pathogen associated
molecular patterns)
Vai trò của vi khuẩn chí ruột
Rachoff-Nahoum et al (2004), Recognition of
commensal Microflora by TLRs is required for
intestinal homeostasis Cell, Vol 118: 229-241
Trang 14Nhân tế bào
NF-kappa B hoạt động
Tình trạng hằng định bề mặt niêm
mạc ruột
Tráng kiện đáp ứng chữa lành tổn thương
(pathogen associated molecular patterns)
Hậu quả của rối loạn vi khuẩn chí ruột
Trang 15Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Đặc tính bảo vệ của vi khuẩn chí trội bifidus
Giảm pH môi trường
*Phát triển hệ miễn dịch bình thường ở trẻ em
* Bảo vệ cơ thể tăng đề kháng với các nhiễm khuẩn ruột
Trang 16Tác động của sinh bằng phẫu thuật & phương pháp hỗ trợ dinh dưỡng trên
hệ miễn dịch đường ruột của trẻ nhỏ
Trang 17Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Ở trẻ sinh thường, vi khuẩn bifidobacteria đến
từ cơ thể mẹ và môi trường
Khu trú sớm bifidobacteria trong ruột
Trang 18So với trẻ sinh thường, bifidobacteria ở trẻ sinh mổ
không khu trú sớm
Khu trú chậm
bifidobacteria trong đường
Sinh ra trong điều kiệm vô trùng
Trang 19Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Vì vậy, có thể 6 tháng sau, trẻ sinh mổ mới bắt kịp
trẻ sinh thường với bifidobacteria vượt trội
Grönlund MM et al, Fecal microflora in healthy infants born by different methods of delivery:
permanent changes in intestinal flora after Caesarean delivery JPGN 1999.
Tỷ lệ khu trú của vi khuẩn bifidobacteria
Trang 20Ngoài ra, trẻ sinh mổ có lượng vi khuẩn
bifidobacteria thấp hơn trong tháng đầu
Huurre A et al, Caesarean delivery influences neonatal immunity, Poster at ESPGHAN Congress,
Số lượng vi khuẩn tại 1 tháng tuổi (95% CI)
Sinh thường Sinh mổ
Tổng số vi khuẩn
Trang 21Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Đó có thể là lý do vì sao trẻ sinh mổ hay bị các
bệnh nhiễm trùng và dị ứng hơn trẻ sinh thường
Chang JH et al Acta Pediatr 2006
Sinh thường Sinh mổ
1 năm sau sinh
Trang 22Ở trẻ sinh mổ nguy cơ dị ứng thức ăn cao hơn
không kể tiền sử gia đình
Eggesbe M et al J Allerg Clin Immunol 2003
Nguy cơ dị ứng thức ăn trong 2 năm đầu đời
Trang 23Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Nguy cơ hen suyễn khi trưởng thành ở trẻ sinh mổ
Nghiên cứu thuần tập trong 31 năm
Xu B et al J Allerg Clin Immunol 2001
Tần suất hen suyễn ở người lớn
Trang 24Giải pháp nào cho trẻ sinh mổ nhằm giúp
trẻ đạt được sự phát triển như ở trẻ
sinh thường ???
Hệ vi sinh đường ruột đóng vai trò quan
trọng trong hệ miễn dịch của trẻ và có sự khác biệt rõ rệt giữa trẻ sinh thường và
trẻ sinh mổ
Trang 25Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Nuôi con bằng sữa mẹ là biện pháp
tốt nhất và đơn giản nhất
• Là tiêu chuẩn vàng, không phụ thuộc vào:
– Tuổi thai– Nằm viện và sử dụng kháng sinh
– Phương pháp nuôi
Trang 26Hiệu quả điều trị của probiotics -
Bằng chứng lâm sàng
Trang 27Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Bổ sung B.Lactis
(Langhendries JP JPGN 1995)
Số lượng trẻ có bifidobacteria > 10 6 /g phân(%) 17
Bú mẹ (n=14)
Công thức bổ sung B.Lactis (n=20)
Công thức không bổ sung
B.Lactis (n=20 )
Trang 28Bifidobacterium bifidum trong điều trị TCC
Trang 29Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Bổ sung Bifidobacterium lactis
B.lactis làm tăng hiệu quả bảo vệ của hệ miễn dịch
(Chouraqui JP JPGN 2004)
Trang 30Saavedra; Bauman NA, Lancet 1994
Bifidobacterium bifidum giúp giảm
nhiễm trùng tiêu hóa
Tiêu chảy và có Rotavirus trong phân 1
BL (n=26)
Trang 31Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Bifidobacterium lactis có tác dụng phòng ngừa tiêu chảy có liên quan đến kháng sinh ở trẻ nhỏ
Trang 32Chiến lược 1:
Thành phần có tác dụng
Bifidogenic + Chiến lược 2:
Bổ sung Probiotics
Thiết lập hệ vi sinh đường ruột khoẻ
mạnh với bifidobacteria vượt trội
Hai chiến lược dinh dưỡng hỗ trợ sự khu trú sớm
của vi khuẩn bifidobacteria ở trẻ sinh mổ
Trang 33Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ Tài liệu dành cho cán bộ Y Tế
Probiotics là những vi sinh vật sống khi đưa một lượng
cần thiết vào cơ thể, đem lại hiệu quả có lợi cho cơ thể giúp cho cơ thể duy trì, lập lại sự cân bằng của hệ vi khuẩn chí trong ruột, cải thiện chức năng miễn dich tại ruột và toàn thân, làm vững bền hàng rào niêm mạc ruột, bảo vệ cơ thể ức chế sự phát triển các vi khuẩn gây bệnh, tăng cường dung nạp và tiêu hóa các thức
ăn cho cơ thể
Probiotics là những biện pháp điều trị hỗ trợ cùng với những biện pháp điều trị cơ bản hữu hiệu khác
Trang 34Xin chân thành cám n ơ