- Cần phải nắm vững quan điểm chính trị của Đảng, pháp luật của nhà nước; nắm vững đặc điểm, vai trò, nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng cộng sản trong điều kiện Đảng cầm quyền..
Trang 1GIÁO ÁN BÀI GIẢNG ĐẶC ĐIỂM, VAI TRÒ, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG THỨC LÃNH ĐẠO CỦA
ĐẢNG TRONG ĐIỀU KIỆN ĐẢNG CẦM QUYỀN
Người soạn:
Đối tượng giảng : cán bộ lãnh đạo quản lý của Đảng, chính quyền, đoàn thể nhân
dân cấp cơ sở
Số tiết lên lớp: 05 tiết
Thời gian soan: Tháng 4 năm 2011
-Nâng cao trình độ nhận thức cho học viên, làm cơ sở cho học viên củng cố lại kiến thức về nguyên lý xây dựng Đảng và vận dụng sáng tạo vào hoạt động thực tiễn
Yêu cầu:
- Cung cấp cho học viên nắm vững hệ thống lý luận, quan điểm, những kinhnghiệm thực tiễn, những vấn đề mới nhất về Đảng Cộng sản Cụ thể là: Đặc điểm, vai trò, nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng cộng sản trong điều kiện kiện Đảng cầm quyền
- Yêu cầu trong quá trình soạn và giảng phải tuyệt đối bám sát với kiến thứctrong giáo trình và giáo án Nội dung phải chính xác, sâu sắc có tính lý luận, tính thực tiễn và tính phê phán cao
Trang 2- Cần phải nắm vững quan điểm chính trị của Đảng, pháp luật của nhà nước; nắm vững đặc điểm, vai trò, nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng cộng sản trong điều kiện Đảng cầm quyền Từ đó giúp người học có khả năng vận dụng vào hoạt động thực tiễn; vững vàng trước những luận điệu chống phá Đảng của các thế lực thù địch, phản động trong và ngoài nước
B Kết cấu nội dung, phân chia thời gian, trọng tâm của bài
I.Khái niệm, vị trí, vai trò của Đảng Cộng sản cầm quyền ( Giảng 60
phút)
1.Khái niệm Đảng Cộng sản cầm quyền ( giảng 35 phút)
a.Khái niệm Đảng cẩm quyền ( giảng 15 phút)
b Khái niệm Đảng Cộng sản cầm quyền ( 20 phút)
2 Vị trí, vai trò của Đảng Cộng sản cầm quyền ( Giảng 25 phút)
II Đặc điểm, nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng Cộng sản cầm quyền ( Giảng 150 phút)
1.Đặc điểm hoạt động của Đảng Cộng sản khi có chính quyền ( Giảng 70
c Phương thức lãnh đạo của Đảng phải thay đổi( giảng 15 phút)
d Đảng cầm quyền lãnh đạo xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc trong điều kiện mới ( giảng 15 phút)
2 Nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng Cộng sản cầm quyền ( 80 phút)
a Nội dung lãnh đạo ( Giảng 40 phút)
b.Phương thức lãnh đạo ( Giảng 40 phút)
Trang 3* Trọng tâm của bài
- Tiết 2 thuộc mục I
- Mục II
C Phương pháp giảng dạy và đồ dùng học tập
- Lô gic lịch sử, duy vật biện chứng, duy vật lịch sử
- Diễn dịch, quy nạp, phân tích tổng hợp
- Thuyết trình, nêu vấn đề kết hợp với so sánh và liên hệ với thực tiễn
D Tài liệu phục vụ soạn giảng:
• Học viện chính trị hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh: Giáo tình Lịch
sử Đảng Cộng sản Việt Nam và Lý luận cơ bản về Đảng cộng sản Nxb Chính Hành chính
trị-• Giáo trình Học thuyết Mác Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về Đảng và xây dựng Đảng Cộng sản – Khoa Xây dựng Đảng (Học viện Báo chí và tuyên truyền)
• Giáo trình Xây dựng Đảng về tố chức – Ths Ngô Đức Tính – Nxb Chính trị quốc gia
Đ- Nội dung các bước lên lớp và phân chia thời giann
• Bước 1- Ổn định lớp: 2 phút
• Bước 2- Kiểm tra bài cũ : 5 phút
Tại sao nói nguyên tắc tập trung dân chủ là nguyên tắc mang tính tất yếukhách quan trong hoạt động của Đảng?
• Bước 3- Giảng bài mới ( thời gian 210 phút)
Đặt vấn đề:
Trong bối cảnh xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa thì yêu cầucần phải đổi mới về nội dung và phương thức cầm quyền của Đảng là hết sức quantrọng Nhưng một vấn đề đặt ra là nội dung và phương thức cầm quyền của Đảngcần được xác định như thế nào để không trái với Hiến pháp và pháp luật của Nhà
Trang 4nước, không trái với nguyên tắc toàn bộ quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân
I Khái niệm, vị trí, vai trò của Đảng Cộng sản cầm quyền (Phần này
sử dụng phương pháp thuyết trình)
1 Khái niệm Đảng cộng sản cầm quyền.
-Trước hết cần trả lời câu hỏi: Đảng là gì?
Đảng là một tổ chức chính trị xã hội của những người cùng chung một chi
hướng đấu tranh cho lợi ích của một giai cấp hoặc tầng lớp nhất định Đảng chínhtrị hành động bằng thuyết phục, truyền bá các quan điểm tư tưởng của nhữngngười cùng chí hướng, thu hút những bộ phận tích cực của giai cấp Mục đích củaĐảng chính trị được thể hiện qua tuyên ngôn, cương lĩnh, đường lối Như vậyĐảng chính trị nó bao gồm cả Đảng cầm quyền và Đảng không nắm chính quyền
-Vậy thế nào là Đảng cầm quyền?
a.Khái niệm Đảng cầm quyền và Đảng lãnh đạo chính quyền
* Đảng cầm quyền:
Là một khái niệm của khoa học chính trị có nội dung xác định, cho biết đảngchính trị nào là lực lượng nắm quyền, quản lý đất nước, điều hành mọi hoạt độngcủa xã hội phù hợp với lợi ích của giai cấp mình
- Lý luận về Đảng cầm quyền của giai cấp vô sản còn rất mới mẻ:
+CMác-Ăngghen đã đề cập việc giai cấp vô sản mỗi nước muốn hoạt động
với tu cách giai cấp, phải thành lập một chính đảng độc lập của mình, tiến hành cácmạng bạo lực Và nhiệm vụ đầu tiên trước hết là phải giành lấy chính quyền, phải
tự vươn lên thành dân tộc, phải tụ mình trở thành dân tộc Nhưng sau khi giànhđược chính quyền, đảng của giai cấp công nhân cầm quyền như thế nào, lãnh đạođất nước ra sao thì hai ông không chưa có điều kiện đề cập đến
+V.I.Lênin là người lãnh đạo cách mạng tháng 10 Nga thành công và tiếnhành xây dựng một nhà nước XHCN đầu tiên trên thế giới Người đã phát triểnsáng tạo những quan điểm của Mác và Ăngghen về Đảng Cộng sản nói chung và
Trang 5đưa ra những nguyên tắc thành lập đảng kiểu mới của giai cấp công nhân, đề ranhững chủ trương đúng đắn nhằm củng cố vai trò lãnh đạo của đảng cộng sảntrong điều kiện Đảng cầm quyền Tuy nhiên ông cũng chưa có điều kiện để tổngkết những quy luật của Đảng cầm quyền.
Trong tư tưởng của Hồ Chí Minh về Đảng và xây dựng Đảng, Đảng cầmquyền là một vấn đề được người quan tâm Theo người, điều kiện và cũng là đặctrưng để một Đảng cộng sản vốn hoạt động bất hợp pháp thành Đảng cầm quyền làlãnh đạo cách mạng thành công và giành lấy chính quyền
*Đảng lãnh đạo chính quyền:
Đảng lãnh đạo chính quyền là đảng lãnh đạo nhà nước.
- Điều đó không có nghĩa Nhà nước là công cụ của Đảng mà có nghĩa Đảng
sử dụng nhà nước đó như công cụ của giai cấp nhằm thể chế hóa đường lối, chủtrương, chính sách, quản lý điều hành guồng máy xã hội, tổ chức thực hiện thắnglợi nhiệm vụ chính trị của Đảng
-Đảng lãnh đạo chính quyền là một nội dung lãnh đạo của đảng cầm quyền, đồng thời là phương thức chủ yếu để lãnh đạo xã hội
- Ở Việt Nam khi đã lãnh đạo được nhân dân giành được chính quyền, Đảngtrở thành Đảng cầm quyền tức là đảng thông qua nhà nước để thực thi quyền lậppháp, quyền hành pháp và quyền tư pháp Từ khi có chính quyền đảng sử dụngNhà nước để thực hiện ý chí chính trị của mình, Nghĩa là Nhà nước thể chế hóa tất
cả quan điểm, đường lối, chủ trương chính sách của Đảng Nhưng điều kiện cóchính quyền ngoài việc lãnh đạo Nhà nước, Đảng còn lãnh đạo một hệ thống câcđối tượng khác ở trong hệ thống chính trị tức là lãnh đạo toàn xã hội, toàn thể quốcdân trong phạm vi quốc gia dân tộc
*Mối quan hệ giữa “Đảng cầm quyền” và “Đảng lãnh đạo chính quyền”:
- Đảng cầm quyền và Đảng lãnh đạo chính quyền có mối quan hệ chặt chẽ với
nhau nhưng không đồng nhất: Đảng không lãnh đạo chính quyền thì đảng không
Trang 6trở thành đảng cầm quyền và ngược lại Đảng không trở thành đảng cầm quyền thìđảng không có chính quyền để thể hiện vai trò lãnh đạo của mình.
-Không lãnh đạo chính quyền thì đảng không cầm quyền được.Đảng cầmquyền có nghĩa là Đảng phải chi phối, điều khiển, sử dụng được chính quyền
- Khái niệm Đảng cầm quyền không loại trừ khái niệm Đảng lãnh đạo chính quyền mà trái lại còn bao hàm nó.
Như vậy, khi nói Đảng cầm quyền là nói Đảng đó lãnh đạo toàn xã hội, sử
dụng bộ máy nhà nước quy tụ và phát huy sức mạnh của toàn thể nhân dân để làmcho quan điểm của Đảng giữ vai trò chủ đạo đối với sự phát triển xã hội, mục tiêu,đường lối của Đảng được thực hiện trong toàn xã hội
Đảng lãnh đạo chính quyền là một nội dung, một phương thức lãnh đạo chủyếu của Đảng trong điều kiện cầm quyền
b Khái niệm Đảng Cộng sản cầm quyền
.Đảng cộng sản cầm quyền: là một khái niệm để chỉ một giai đoạn mới của
cách mạng:
-Đó là thời kỳ mà CNXH không còn đơn thuần chỉ là mục đích, là cương lĩnh,
là học thuyết nữa, mà đã trở thành công việc phấn đấu hàng ngày của Đảng
-Là thời kỳ mà nhiệm vụ chiến lược hàng đầu, chủ yếu và trọng tâm là tổ chứcxây dựng đất nước, nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc là nhiệm vụ chiến lược quan trọng
-Hiểu một cách ngắn gọn và đơn giản: Đảng cầm quyền tức là đảng lãnh đạo
nhà nước và toàn xã hội Mọi đường lối chủ trương, chính sách của Đảng đều đượcthực thi trong cuộc sống Ở giai đoạn này, nhiệm vụ của giai cấp công nhân, nhândân lao động và các tầng lớp tiến bộ khác chuyển từ đấu tranh giành chính quyềnsang sử dụng chính quyền do mình lập nên như một công cụ chủ yếu để tổ chức vàxây dựng chế độ xã hội mới – XHCN và CSCN
*Đảng cộng sản Việt Nam cầm quyền:
Trang 7- Các giai đoạn cầm quyền:
+Giai đoạn : 1945- 1954: Đảng lãnh đạo Nhà nước Việt Nam dân chủ Cộng
hòa non trẻ, xây dựng bộ máy nhà nước, thiết lập từng bước hệ thống chính trị ổnđịnh các lĩnh vực của đời sông xã hội
+Giai đoạn : 1954 – 1975: đất nước bị chia cắt làm hai miền, Đảng lãnh đạo
nhân dân tiến hành đồng thời hai cuộc cách mạng: cách mạng XHCN ở miền Bắc
và cách mạng dân tộc dân chủ ở miền Nam
+Giai đoạn 1975- nay: Nhiệm vụ chủ yếu của Đảng trong giai đoạn hiện nay
là lãnh đạo dân tộc Việt Nam đưa đất nước đi lên CNXH, xây dựng một quốc giadân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng dân chủ, văn minh
Tóm lại : Đảng Cộng sản cầm quyền là giai đoạn cách mạng mà đảng đã nắm
chính quyền và sử dụng chính quyền đó như là một công cụ chủ yếu để tiến hành
tổ chức và xây dựng đất nước theo con đường XHCN Nhưng vấn đề đặt ra ở đây
là khi Đảng trở thành Đảng cầm quyền, Đảng có quyền lực trong tay – quyền lực
mà chính nhân dân giao phó thì Đảng phải sử dụng quyền lực đó như thế nào chohợp lý
Chúng ta cần phân biệt được quyền lực chính trị của Đảng với quyền lực Nhà nước Đảng nắm chính quyền nhưng quyền lực của Đảng và quyền lực của
nhà nước hoàn toàn khác nhau, do bắt nguồn từ sự khác nhau giữa bản chất vàchức năng của Đảng, của nhà nước:
-Đảng là lực lượng lãnh đạo cho nên quyền lực của Đảng chủ yếu dựa vàođường lối chính trị và nhờ vào niềm tin của nhân dân
-Nhà nước là lực lượng cai trị xã hội Do vậy quyền lực nhà nước dựa trênpháp luật, bạo lực và bộ máy cưỡng chế chuyên biệt như nhà tù, công an, quân đội,tòa án…
*Trên thế giới hiện nay có 4 loại hình Đảng cầm quyền chủ yếu sau:
Trang 8-Trong chế độ đa đảng có một đảng cầm quyền vì đảng chiếm được đa số ghếtrong Quốc hội(Pháp)
-Trong chế độ đa đảng, các đảng liên minh cầm quyền(Campuchia)
-Trong chế độ đa Đảng nhưng chỉ có 2 đảng thay nhau cầm quyền, thường gọi
là chế độ 2 Đảng (Hoa Kỳ)
-Chỉ có duy nhất một Đảng cầm quyên( Việt Nam)
Chúng ta phải hiểu rằng, đa Đảng hay một đảng không phải do ý chí chủ quan
áp đặt của Đảng đó, mà là do tương quan lực lượng giữa các Đảng và điều kiện cụthể của các quốc gia quy định Thực tế trên đất nước chung ta chua có cơ sở chínhtrị-xã hội cho sự ra đời một đảng khác bên cạnh Đảng Cộng sản Việt Nam
Đây là sự thay đổi căn bản vị trí, vai trò của ĐCS đối với xã hội trong điềukiện có chính quyền;
Trong lịch sử, bất kỳ giai cấp cầm quyền nào cũng phải tổ chức ra một hệthống chính trị để thông qua đó mà thực hiện mục tiêu chính trị của giai cấp mình
Hệ thống chính trị của CNXH là hệ thống công cụ mới do giai cấp công nhân cầmquyền, thông qua đội tiên phong chính trị là ĐCS để thực hiện sự lãnh đạo chính trịđối với toàn xã hội;
+Hệ thống chính trị là điều kiện để thực hiện quyền lực chính trị của giai cấpcông nhân và nhân dân lao động;
+Là công cụ để quản lý các quá trình xã hội nhằm bảo vệ lợi ích cho conngười và xây dựng thành công CNXH;
-Đảng là người sáng lập ra hệ thống chính trị đồng thời cũng là thành viêncủa hệ thống chính trị Với vị trí, vai trò của mình đối với xã hội, Đảng trở thànhhạt nhân chính trị chịu trách nhiệm trước giai cấp công nhân, nhân dân lao động vàdân tộc thực hiện sứ mệnh lãnh đạo toàn bộ hệ thống chính trị;
-Việc xác định vị trí vai trò của Đảng là một tất yếu khách quan chứ khôngphải là ý muốn chủ quan của Đảng
Trang 9* Vị trí, vai trò và trách nhiệm của Đảng xuất phát từ sứ mệnh lịch sử củagiai cấp công nhân và sự thống nhất cơ bản về lợi ích giữa giai cấp công nhân,nhân dân lao động và dân tộc.
-CNXH do bản chất giai cấp của nó quyết định cho nên tất yếu phải do Đảng Cộng sản lãnh đạo
Mỗi một xã hội đều gắn liền với một giai cấp nhất định:
VD:
-XHTBCN: mang bản chất bóc lột của giai cấp tư sản
-XH-XHCN: Gắn liền với bản chất của giai cấp công nhân;
Cách mạng XHCN tất yếu đòi hỏi duy nhất chỉ có ĐCS lãnh đạo, không có thể “Đanguyên”, “đa đảng” lãnh đạo đất nước đi lên CNXH được Thực tiễn đang diễn ra
ở các nước trên thế giới đều chỉ rõ: Chỉ có một đảng chính trị - Đảng của giai cấpthống trị chi phối toàn bộ sự nghiệp phát triển đất nước;
-Khi nhấn mạnh vị trí, vai trò của Đảng cần chú ý và khẳng định đây là vị
trí tiên phong của Đảng chứ không phải là tổ chức quyền lực đứng trên mọi tổchức Và trong điều kiện Đảng cầm quyền, vị trí, vai trò của Đảng ngày càng đượctăng lên; Đảng vừa là đội tiên phong chính trị vừa là lực lượng lãnh đạo toàn xãhội
- Nghiên cứu vị trí, vai trò của Đảng cần phải chú ý rằng;
-Sự lãnh đạo của Đảng đòi hỏi khách quan của cuộc đấu tranh giai cấp giữagiai cấp vô sản và giai cấp tư sản; là nhân tố quyết định đảm bảo cho sự nghiệp xâydựng CNXH được thành công;
-Có ý kiến cho rằng: Cứ để lịch sử nhân loại phát triển một cách tự nhiên,không cần sự lãnh đạo của Đảng thì vẫn đi lên CNXH Nhận thức này là khôngđúng Nó chỉ nhằm che dấu bản chất giai cấp và xóa nhòa đấu tranh giai cấp;
Mục đích của Đảng cộng sản là giải phóng giai cấp, dân tộc, xã hội, conngười Việc giành được chính quyền mới chỉ là bước khởi đầu, chưa phải là kết
Trang 10thúc của mọi cuộc cách mạng Chủ nghĩa cộng sản mới là mục đích cuối cùng vàmục đích đó chỉ có thể thực hiện dưới sự lãnh đạo của ĐCS Việc phủ nhận vai tròlãnh đạo của ĐCS là bước thụt lùi của lịch sử, là đưa xã hội trở lại thời kỳ TBCN
II Đặc điểm, nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng trong điều kiện cầm quyền ( Phần này sử dụng phương pháp thuyết trình)
1.Đặc điểm của Đảng cộng sản cầm quyền
a Nhiệm vụ chính trị của Đảng thay đổi căn bản so với thời kỳ trước
-Sự nghiệp cách mạng của giai cấp công nhân dưới sự lãnh đạo của Đảngcộng sản bao gồm 2 giai đoạn chủ yếu
*.Giai đoạn 1: Khi chưa có chính quyền:
-Đảng giáo dục thuyết phục và tổ chức lực lượng cách mạng
-Tiến hành đấu tranh chính trị và quân sự nhằm:
Những nhiệm vụ cụ thể của giai cấp công nhân và nhân dân lao động tronggiai đoạn hiện nay, như Lênin khái quát hóa có tính chất “tiêu cực”, “phá hoại” tức
là phá bộ máy của giai cấp thống trị;
Nhưng chúng ta cũng phải thấy “tiêu cực”, phá hoại không phải là mục đích
mà tính chất, nhiệm vụ phương pháp để đạt được mục đích là giành chính quyền
*.Giai đoạn 2: Dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản, giai cấp công nhân và nhân dân lao động đã giành chính quyền và tiến hành cách mạng XHCN;
Trang 11-Địa vị của giai cấp công nhân và nhân dân lao động đã thay đổi từ địa vị nô
lệ bị trị trở thành người tự do, làm chủ đất nước
Nhiệm vụ chính trị của Đảng lúc này là xây dựng và bảo vệ tổ quốc ViệtNam XHCN
Hồ Chí Minh đã khẳng định : giành được chính quyền đã khó nhưng giữ
được chính quyền lại càng khó hơn Bởi vì các thế lực thù địch luôn tìm cáchchống phá Đảng ta, phá hoại sự nghiệp cách mạng, thủ tiêu vai trò lãnh đạo củaĐảng Điều đó đòi hỏi Đảng ta phải luôn thực hiện nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc ViệtNam XHCN, giữ vững chính quyền
+Nhiệm vụ 1: Bảo vệ tổ quốc, giữ vững chính quyền
-Khi có chính quyền, nhiệm vụ chính trị của Đảng thay đổi căn bản, Đảngngoài nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, phát triển kinh tế đất nước thì Đảngcòn có một nhiệm vụ nữa cực kỳ quan trọng đó là nhiệm vụ tổ chức và quản lý đấtnước Lênin chỉ rõ: khi đã có chính quyền, Đảng của giai cấp công nhân từ nhiệm
vụ chủ yếu là thuyết phục nhân dân và dùng bạo lực để trấn áp bọn bóc lột sangnhiệm vụ quản lý
+Nhiệm vụ 2: Xây dựng phát triển kinh tế - xã hội là nhiệm vụ trung tâm
-Khi có chính quyền và tiến hành cách mạng XHCN, Hồ Chí Minh đã xácđịnh mục tiêu của XHCN là không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần,trước hết là do nhân dân lao động Người căn dặn “Chúng ta giành được độc lậprồi, nhân dân cứ chết đói, chết rét thi độc lập tụ do cũng không làm gì Dân chỉ biết
rõ giá trị của tụ do, độc lập khi mà dân được ăn no mặc ấm, chúng ta phải thựchiện ngay:
-Làm cho dân có ăn
-Làm cho dân có mặc
-Làm cho dân có chỗ ở
-Làm cho dân có học hành”
Trang 12Như vậy, nhiệm vụ xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội lúc này trở thành
nhiệm vụ trung tâm Nó có nội dung đa dạng, phong phú; có phạm vi rộng lớn vàtính chất khó khăn hơn nhiều so với nhiệm vụ giành chính quyền
Lênin đã chỉ rõ: Khi đã có chính quyền, Đảng của giai cấp công nhân “Từ
nhiệm vụ chủ yếu là thuyết phục nhân dân và dùng lực lượng quân sự để trấn ápbọn bóc lột sang nhiệm vụ chủ yếu là quản lý” (Lênin : Toàn tập, Nxb, Tiến bộ, M,
1977, Tập 36, tr.209)
Như vậy, nhiệm vụ tổ chức và quản lý đất nước là một trong nhiệm vụ cónội dung phong phú và đa dạng, có phạm vi rộng lớn và mang tính chất khó khăncủa nó nhiều hơn so với nhiệm vụ giành chính quyền Người nói: “Giành chínhquyền đã khó, giữ được chính quyền còn khó hơn” Vì vậy nhiệm vụ xây dựng vàbảo vệ Tổ quốc là cực kỳ khó, nó đòi hỏi giai cấp công nhân và Đảng cộng sảnphải có một trình độ rất cao đặc biệt là trong giai đoạn xây dựng và phát triển đấtnước
b.Đảng cầm quyền trong điều kiện đã có nhà nước XHCN
Trong xã hội có giai cấp và đấu tranh giai cấp thì Nhà nước chỉ có thể mangbản chất của giai cấp nhất định đó là giai cấp thống trị; không thể không có nhànước mang bản chất nhiều giai cấp, Nhà nước phi giai cấp
-Trong thời đại ngày nay, nếu Nhà nước không mang bản chất vô sản (giaicấp công nhân) thì chỉ có thể Nhà nước đó mang bản chất của giai cấp tư sản Vậy,Nhà nước từ trước đến nay vẫn là một vấn đề phức tạp nhất và khó khăn nhất Ởmọi thời kỳ, mọi giai đoạn cách mạng thì Nhà nước thì nhà nước vẫn là vấn đề cơbản nhất, mấu chốt nhất và là trung tâm của hệ thống chính trị Vì vậy từ khi Nhànước xuất hiện thì mọi giai cấp trong xã hội đều ra sức và cố gắng giành và giữ lấyNhà nước để sử dụng Nhà nước làm công cụ thể hiện quyền lực của giai cấp mìnhđối với giai cấp khác và toàn xã hội
Trang 13Vậy Nhà nước là một bộ máy đặc biệt, có vị trí vai trò, chức năng và tầmquan trọng đặc biệt trong hệ thống chính trị mà không tổ chức chính trị - xã hội nào
có được
*Nhà nước Việt Nam XHCN – nhà nước của dân, do dân và vì dân- là công
cụ sắc bén để quản lý và điều hành đất nước
-Để nghiên cứu Nhà nước XHCN-nhà nước của dân, do dân và vì dân – là
công cụ sắc bén để quản lý và điều hành đất, trước tiên ta đi tìm hiểu : Nguyên
nhân ra đời nhà nước ?
-Có hai nguyên nhân ra đời nhà nước:
+Do mâu thuẫn giai cấp không thể điều hòa;
+Do nhu cầu trị thủy và chống giặc ngoại xâm;
Đó là hai nguyên nhân dẫn đến sự ra đời nhà nước Vậy Nhà nước XHCN
ra đời như thế nào?
+Nhà nước Việt Nam XHCN ra đời trong cuộc đấu tranh của giai cấp côngnhân và nhân dân lao động dưới sự lãnh đạo của ĐCS để xóa bỏ xã hội cũ – xã hộiTBCN, xây dựng xã hội mới XHCN;
Nếu như giai cấp Tư sản tiến hành cách mạng tư sản để xóa bỏ xã hội phongkiến, xây dựng chế độ TBCN, thì dến lượt mình, giai cấp công nhân và nhân dânlao động dưới sự lãnh đạo của ĐCS đã đấu tranh xóa bỏ chế độ TBCN, xây dựng
+Cách mạng Tháng 8 năm 1945 ở Việt Nam do ĐCS lãnh đạo, giai cấp côngnhân va nhân dân lao động đã đấu tranh lật đổ chính quyền thực dân nửa phong