NHÂN GIỐNG CÂY CHUỐI NGỰ BẰNG PHƯƠNG PHÁP TÁCH CHỒI Ở XÃ HÒA HẬU, HUYỆN LÝ NHÂN, TỈNH HÀ NAM

NHÂN GIỐNG CÂY CHUỐI NGỰ BẰNG PHƯƠNG PHÁP TÁCH CHỒI Ở XÃ HÒA HẬU, HUYỆN LÝ NHÂN, TỈNH HÀ NAM Môn: Sinh 11; Công nghệ; Địa lý địa phương A.. Lớp TÊN BÀI NỘI DUNG LIÊN QUAN10 Bài 18: Chu k

NHÂN GIỐNG CÂY CHUỐI NGỰ BẰNG PHƯƠNG PHÁP TÁCH CHỒI

Ở XÃ HÒA HẬU, HUYỆN LÝ NHÂN, TỈNH HÀ NAM Môn: Sinh 11; Công nghệ; Địa lý (địa phương)

A Đơn vị : THPT NAM LÝ

1 Trần Thị Ngọc Cúc - Phụ trách chung, tổ chức thảo luận nhóm, chọn chủ đề

- Xác định và xây dựng mạch kiến thức của chủ đề

- Xây dựng bảng mô tả mức độ đánh giá năng lực của học sinh qua chủ đề

- Xây dựng hệ thống câu hỏi/bài tập – thực hành thí nghiệm theo các mức độ đã mô tả

Trưởng Nhóm

2 Trần Văn Biên

- Xác định và xây dựng mạch kiến thức của chủ đề

- Xây dựng bảng mô tả mức độ đánh giá năng lực của học sinh qua chủ đề

- Xây dựng hệ thống câu hỏi/bài tập – thực hành thí nghiệm theo các mức độ đã mô tả

- Tập hợp số liệu, viết báo cáo

Thư ký

Bảng phân công nhiệm vụ các thành viên trong nhóm

B Xác định mạch kiến thức của chủ đề

Cấu trúc logic nội dung của chủ đề

Cơ sở lý luận

I Sinh trưởng, phát triển, sinh sản của cây chuối ngự

1 Sinh trưởng, phát triển của cây chuối ngự

2 Sinh sản của cây chuối ngự

II Điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu phù hợp cho cây chuối ngự

III Trồng, chăm sóc, thu hoạch, vận chuyển, phân phối hàng hóa

IV Phương pháp chọn giống và nhân giống cây trồng

Cơ sở thực tiễn

I Lược sử nghề trồng chuối ngự ở xã Hòa Hậu, huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam

II Chủ trương phát triển cây chuối ngự ở xã Hòa Hậu, huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam

III Thực trạng phát triển cây chuối ngự ở xã Hòa Hậu, huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam

IV Trồng chuối ngự và phát triển bền vững hệ sinh thái

V Nhân giống câychuối ngự

Các bài liên quan của chủ đề

1 Môn Sinh học

Lớp TÊN BÀI NỘI DUNG LIÊN QUAN

10

Bài 18: Chu kì tế bào và quá trình nguyên phân Quá trình nguyên phân và ý nghĩa

11 Bài 35: Hoocmôn thực vật Hooc môn kích thích

Bài 41: Sinh sản vô tính ở thực vật - Khái niệm chung về sinh sản:

- Sinh sản sinh dưỡng ở thực vật

- Ứng dụng sinh sản sd ở thực vật trong nhân giống vô tính: Bài 43: Thực hành: Nhân giống vô tính ở

thực vật bằng giâm, chiết, ghép

- Phương pháp giâm cành

- Các nhân tố ảnh hưởng đến sự ra rễ của cành giâm

2 Môn Công nghệ

3 Địa lý địa phương

4 Môn Hóa học

5 Toán học

C Xác định các năng lực hướng tới của chủ đề

Trả lời 2 câu hỏi:

Câu 1: Chủ đề này nhằm hướng tới phát triển những năng lực nào cho học sinh?

Câu 2: Các năng lực được hình thành / phát triển ở chủ đề này thông qua những hoạt động cụ thể nào? Biểu hiện cụ thể như thế nào?

I Các năng lực chung

I.1 NL tự học

HS xác định được mục tiêu học tập chủ đề là:

+ Xác định được cơ sở khoa học của sinh sản sinh dưỡng ở thực vật

+ Xây dựng được quy trình nhân giống chuối ngự bằng tách chồi chắn rễ

+ Vận dụng được kiến thức sinh sản sinh dưỡng để nhân giống thành công cây chuối ngự ở địa phương

HS lập và thực hiện được kế hoạch học tập chủ đề:

TT Thời gian NỘI DUNG CÔNG VIÊC PHƯƠNG PHÁP NGƯỜI

THỰC HIỆN SẢN PHẨM 1

2 tiết( 1 tuần

Tìm hiểu kiến thức theo các nội dung sau:

- Quá trình nguyên phân và ý nghĩa

- Hooc môn kích thích

- Khái niệm về sinh sản, sinh sản sinh dưỡng

- Phương pháp tách chồi

- Sinh sản sinh dưỡng của cây chuối ngự

Nghiên cứu tài liệu ở SGK, mạng

internet và phòng nông nghiệp

Nhóm 1 Bản báo cáo cơ sở

khoa học của sinh sản sinh dưỡng

2 2 tiêt ( 1

tuần)

Điều tra thực trạng Phương pháp điều tra, xử lý số

liệu

Nhóm 2 Bản quy trình

nhân giống cây chuối ngự tiêu bằng phương pháp tách chồi

3 1 tháng Tiến hành thí nghiệm nhân giống

cây chuối ngự bằng phương pháp tách chồi

Phương pháp thí nghiệm

- Thiết kế thí nghiệm:

+ Chọn mẫu: giống cây chuối ngự + Địa điểm thí nghiệm

+ Các nguyên vật liệu khác + Quy trình thí nghiệm

Nhóm 3 Sản phẩm nhân

giống cây chuối ngự

- Tiến hành thí nghiệm + Lô thí nghiệm

+ Lô đối chứng

III.1.2 NL giải quyết vấn đề

- Phát hiện được nhu cầu giống cây chuối ngự ở địa phương và đề xuất phương án tạo ra nguồn giống

- Thông qua thí nghiệm phát hiện những vấn đề nảy sinh, đề xuất hướng giải quyết, tối ưu hóa quy trình

III.1.3 NL tư duy sáng tạo

- HS đặt ra được nhiều câu hỏi về chủ đề học tập:

+ Cây chuối ngự sinh sản bằng cách nào?

+ Có thể sử dụng phương pháp sinh sản vô tính nào để nhân giống cây chuối ngự ở địa phương?

+ Hiệu quả kinh tế từ việc chủ động được nguồn giống cây chuối ngự ở địa phương

- Đề xuất được ý tưởng:

+ Tạo giống cây chuối ngự cung cấp cho sản xuất bằng phương pháp tách chồi

- Các kĩ năng tư duy:

+ Phân tích, đánh giá thực trạng nguồn giống cây chuối ngự ở địa phương

+ Lập luận, rút ra các thuận lợi, khó khăn khi tiến hành thí nghiệm nhân giống cây chuối ngự

III.1.4 NL tự quản lý

- Quản lí bản thân: Nhận thức được các yếu tố tác động đến quá trình học tập của bản thân

+ Thời gian: lập thời gian biểu cá nhân (nhóm) dành cho chủ đề

+ Mức độ an toàn, các biện pháp phòng tránh tai nạn lao động

+ Kinh phí: có tốn nhiều tiền không

- Xác định đúng quyền và nghĩa vụ học tập chủ đề

+ Bình đẳng về quyền lợi và nghĩa vụ để hoàn thành chủ đề

- Quản lí nhóm: Lắng nghe và phản hồi tích cực, tạo hứng khởi học tập

+ Hợp tác tích cực để hoàn thành chủ đề

+ Nhóm báo cáo sản phẩm trong chương trình ngoại khóa, nhà trường có hỗ trợ kinh phí và khen thưởng

III.1.5 NL giao tiếp

- Xác định đúng các hình thức giao tiếp: nhằm tìm hiểu lịch sử phát triển cây chuối ngự ở địa phương, liên hệ nguồn giống, địa điểm thí nghiệm…

III.1.6 NL hợp tác

- Làm việc cùng nhau, chia sẻ kinh nghiệm

III.1.7 NL sử dụng CNTT và truyền thông (ICT)

+ Sử dụng internet tìm kiếm thông tin liên quan

+ Trình bày báo cáo nghiên cứu bằng công nghệ thông tin

+ Sử dụng các phần mềm liên quan

III.1.8 NL sử dụng ngôn ngữ

- NL sử dụng Tiếng Việt: (chọn lọc từ khóa, từ chuyên ngành của đối tượng nghiên cứu, qua tranh luận để rèn luyện ngôn ngữ tiếng việt và ngôn ngữ chuyên ngành quốc tế)

+ Sử dụng các thuật ngữ chuyên ngành (ví dụ…)

+ Sử dụng văn phong khoa học để viết báo cáo nghiên cứu

+ Sử dụng ngôn ngữ đối thoại, thảo luận, giải thích, thuyết trình

III.1.9 NL tính toán

- Thành thạo các phép tính cơ bản:

+ Cách tính để pha loãng dung dịch kích thích

+ Các phép tính giá trị trung bình

II Các năng lực chuyên biệt (đặc thù của môn Sinh học); (Viết cụ thể và tường minh)

1 Quan sát:

+ Quan sát để lựa chọn chồi làm giống

+ Quan sát để thu thập số liệu (tỉ lệ sống, tốc độ phát triển của thân, lá cây giống) từ các lô thí nghiệm

2 Đo lường:

+ Đo chiều dài của thân cây giống

+ Đếm số lá của cây giống

3 Phân loại hay sắp xếp theo nhóm:

+ phân loại để lựa chọn chồi

4 Tìm mối liên hệ:

+ Mối quan hệ giữa tỷ lệ sống , của chồi giâm với nồng độ, thời gian xử lý hoocmon

+ Mối quan hệ giữa tốc độ phát triển của chồi giâm với nồng độ, thời gian xử lý hoocmon

5 Xử lí và trình bày các số liệu (bao gồm: vẽ đồ thị, lập bảng, trình bày biểu đồ cột, sơ đồ, ảnh chụp…):

+ Bảng số liệu

Lô thí nghiệm

Chỉ tiêu Lô thí nghiệm10 ngày 20 ngày 30 ngày 10 ngày 20 ngày 30 ngàyLô đối chứng

Tỉ lệ sống (%)

Chiều dài thân cây con (cm)

Số lá của cây con

+ Đồ thị so sánh tốc độ phát triển cây giống của lô thí nghiệm và đối chứng

+ Ảnh chụp: cách bố trí các lô thí nghiệm, kết quả mẫu thí nghiệm và mẫu đối chứng

6 Đưa ra các tiên đoán, nhận định:

+ Từ chồi cây chuối ngự có thể giâm chồi để tạo ra cây con

7 Hình thành giả thuyết khoa học:

Chồi cây chuối ngự được xử lý thuốc kích thích ra rễ có tỷ lệ sống và tốc độ phát triển cao hơn chồi giống không được xử lý thuốc kích thích ra rễ.

8 Đưa ra các định nghĩa thao tác, nêu các điều kiện và giả thiết:

9 Xác định được các biến và đối chứng:

10 Thí nghiệm: thiết kế thí nghiệm, làm thực nghiệm, thu thập và xử lí số liệu thí nghiệm, giải thích kết quả thí nghiệm và rút ra các kết luận:

a Thiết kế thí nghiệm:

- Xác định các biến:

+ Biến độc lập: việc xử lý thuốc kích thích ra rễ cho chồi giống cây chuối ngự

+ Biến phụ thuộc: tỉ lệ sống và tốc độ phát triển của chồi giống

+ Biến kiểm soát:

Đặc điểm di duyền của các chồi giống đưa vào thực nghiệm

Các thao tác kỹ thuật

Chế độ chăm sóc

Đặc điểm khí hậu

…

- Các công cụ đo: tỉ lệ chồi giống sống (%), tốc độ phát triển của chồi giống thông qua sự kích thước thân và số lượng lá

- Bố trí thí nghiệm

+ Lô thí nghiệm: chồi giống được xử lý thuốc kích thích ra rễ trước khi đem giâm

+ Lô đối chứng: chồi giống không được xử lý thuốc kích thích ra rễ trước khi đem giâm

b Làm thực nghiệm

c Thu thập và xử lí số liệu thí nghiệm

- Theo dõi thí nghiệm và thu thập số liệu theo bảng sau

Chỉ tiêu đánh

giá

LÔ THÍ NGHIỆM

(chồi giống được xử lý thuốc kích thích ra rễ trước khi đem

giâm)

LÔ ĐỐI CHỨNG

(chồi giống không được xử lý thuốc kích thích ra rễ trước khi

đem giâm)

Tỉ lệ sống (%)

Chiều dài thân

cây con (cm)

Số lá của cây

con

Bảng 1: Bảng theo dõi kết quả thí nghiệm

- Xử lý số liệu (tính giá trị trung bình từ bảng 1)

Tỉ lệ sống (%) Chiều dài thân cây con (cm)

Số lá của cây con

Bảng 2: Kết quả thí nghiệm

d Giải thích kết quả thí nghiệm và rút ra các kết luận:

- Giải thích kết quả thí nghiệm

- Rút ra kết luận

11 Xác định mức độ chính xác của các số liệu:

- Mỗi lô thí nghiệm có 20 hom giống

- Thí nghiệm được lặp lại 3 lần

- Loại bỏ các số liệu bất thường

12 Vẽ lại các đối tượng

13 Giải phẫu/mổ…

(Những kĩ năng/năng lực nào không thấy có thì xóa đi Những kĩ năng/năng lực nào thấy có thể hình thành qua chủ đề giữ lại và nêu thật cụ thể)

14 Nêu các định nghĩa

- Sinh sản

- Sinh sản sinh dưỡng

- Giâm chồi

D Bảng mô tả mức độ câu hỏi/bài tập/thực hành thí nghiệm đánh giá năng lực của học sinh qua chủ đề (khác hoàn toàn với ma trận đề thi: bất kì năng lực nào cũng kín cả 4 ô đây là điểm khó nhất)

Nội dung

Nội dung 1:

Khái niệm sinh

trưởng, phát

triển, sinh sản

1.1 Nêu được

khái niệm sinh sản

1.2 Nêu được khái niệm sinh sản sinh dưỡng

1.3 Lấy dược

ví dụ về các hình

thức sinh sản sinh dưỡng ở thực vật

1.4 Áp dụng được các hình

thức sinh sản sinh dưỡng vào thực tế sản xuất nông nghiệp ở địa phương

- Năng lực đưa ra các định nghĩa:

+ Sinh trưởng + Phát triển + Sinh sản , sinh sản sinh dưỡng

- Năng lực thực địa:

Nội dung 2:

Các nhân tố ảnh

hưởng đến quá

trình sinh sản

sinh dưỡng của

cây chuối ngự

2.1 Kể tên được

các nhân tố ảnh hưởng đến sinh sản sinh dưỡng của thực vật

2.2 Trình bày được các nhân

tố chính ảnh hưởng đến sinh trưởng phát triển của thực vật

- Kỹ năng phân loại: các nhân tố ảnh hưởng

đến quá trình sinh sản sinh dưỡng của thực vật

- Kỹ năng tìm kiếm mối liên hệ giữa các

nhân tố với quá trình sinh sản sinh dưỡng của thực vật

Nội dung 3:

Xây dựng quy

trình nhân giống

cây chuối ngự

bằng phương

pháp tách chồi

chăn rễ

3.1 Trình bày được quy trình

nhân giống bằng phương pháp tách chồi chắn rễ

3.2 Thiết kế được quy trình nhân giống

giống cây chuối ngự bằng phương pháp tách chồi chắn rễ

- Đưa ra các tiên đoán, nhận định về khả năng nhân giống cây chuối ngự bằng phương pháp tách chồi chắn rễ

- Hình thành giả thuyết khoa học về tỷ lệ

sống, khả năng sinh trưởng phát triển của chồi giâm với hoocmon kich thích ra rễ, tạo thân lá

Nội dung 4:

Ứng dụng sinh

sản sinh dưỡng

để nhân giống

cây chuối ngự

4.1 Tiến hành thực nghiệm theo

quy trình 3.2., thu thập và xử lý số liệu

4.2 Nhân giống được

cây hồ tiêu bằng phương pháp giâm chồi

- Kỹ năng làm thí nghiệm:

- Đưa ra các định nghĩa thao tác, nêu các điều kiện và giả thiết:

- Xác định mức độ chính xác của các số liệu:

4.3 Rút ra kết luận và

đề xuất - Xử lí và trình bày các số liệu (bao gồm: vẽđồ thị, lập bảng, trình bày biểu đồ cột, sơ

đồ, ảnh chụp…):

I Hệ thống câu hỏi/bài tập – thực hành thí nghiệm theo các mức độ đã mô tả

Câu 2 Hệ thống câu hỏi/bài tập, thực hành-thí nghiệm theo các mức đã mô tả

CHỦ ĐỀ: SINH SẢN VÔ TÍNH Ở THỰC VẬT

TÊN CHỦ ĐỀ:

NHÂN GIỐNG CÂY CHUỐI NGỰ BẰNG PHƯƠNG PHÁP TÁCH CHỒI

Ở XÃ HÒA HẬU, HUYỆN LÝ NHÂN, TỈNH HÀ NAM

Giống chuối ngự Đại Hoàng, xã Hòa Hậu ngày càng trở thành một sản phẩm nổi tiếng khắp vùng và trên cả nước, Nhu cầu trồng cây chuối ngự nhằm tăng thu nhập đang là lựa chọn của nhiều hộ gia đình tại địa phương, tuy nhiên để để cây sinh sản tự nhiên sinh ra cây con cần nhiều thời gian và chất lượng cây giống không cao Làm thế nào để tạo ra số lượng cây giống trong thời gian ngắn với chất lượng cao?

1 Quan sát

Câu 1: Cây chuối ngự sinh sản bằng cách nào

2 Đo đạc:

Theo thống kê hiện nay ở xã Hòa Hậu có khoảng 150 hộ dân trồng cây chuối ngự với mục đích kinh doanh Em hãy xác minh lại số liệu trên

3 Phân loại (phân nhóm)

- Có những hình thức sinh sản vô tính nào? Cây chuối ngự Đai Hoàng sinh sản vô tính bằng cách nào?

4 Tìm mối quan hệ

- Số lượng cây giống chuối ngự tại địa phương đã cung cấp đủ nhu cầu của người dân chưa?

- Làm thế nào để tăng số lượng cây giống chuối ngự tại địa phương?

5 Tính toán

-Nếu người ta trồng chuối ngự với mật độ 2 cây/3m2 thì một gia đình có thửa vườn 5 sào bắc bộ cần bao nhiêu cây giống?

6 Đưa ra các tiên đoán

Với thực trạng các em đã nghiên cứu thì em hãy dự đoán xu hướng phát triển nghề trồng chuối ngự ở Hòa Hậu

9 Đưa ra các định nghĩa

Thế nào là sinh sản vô tính?

10 Xác định các biến và đối chứng

- Làm thế nào để khẳng định rằng phát triển nghề trồng chuối ngự ở địa phương em là đúng đắn nhằm nâng cao thu nhập của người dân?

11 Đưa ra giải pháp:

- Nếu em là chủ tịch xã Hòa Hậu, em sẽ làm gì để phát triển nghề trồng chuối ngự tại địa phương và có những cách nào để quảng bá sản phẩm nhằm

mở rộng thị trường cho đặc sản nổi tiếng này?

E Phụ lục: Bổ sung thêm bảng động tư

BIẾT: Nhớ lại những kiến thức đã học một cách máy móc và

nhắc lại Các động từ tương ứng với mức độ Biết: xác định, phân loại, mô tả, phác thảo, lấy ví dụ, liệt kê, gọi tên, giới thiệu/chỉ ra, nhận biết, nhớ lại, đối

chiếu.

HIỂU: Khả năng diễn dịch, diễn giải, giải thích hoặc suy diễn Các động từ tương ứng với mức độ Hiểu: tóm tắt, giải thích, mô tả, so

Dự đoán được kết quả hoặc hậu quả sánh, chuyển đổi, ước lượng, diễn giải, phân biệt, chứng tỏ, hình dung,

trình bày lại, lấy ví dụ

VẬN DỤNG MỨC ĐỘ THẤP:Vận dụng những gì đã học vào

một tình huống quen thuộc đã học hay tình huống mới do GV

gợi ý

Các động từ tương ứng thể hiện mức độ Vận dụng thấp: giải quyết, minh họa, tính toán, diễn dịch, dự đoán, áp dụng, phân loại, sửa đổi, đưa vào thực tế , chứng minh

VẬN DỤNG MỨC ĐỘ CAO: Sử dụng những kiến thức đã học

vào tình huống mới trong thực tiễn cuộc sống Các hoạt động liên quan đến mức độ vận dụng cao có thể là vẽ biểu đồ, lậpdàn ý, phân biệt hoặc chia nhỏ các thành phần, thiết kế, đặt kế hoạch,

tạo hoặc sáng tác, biện minh, phê bình hoặc rút ra kết luận.