Tái cơ cấu các ngân hàng thương mại việt nam

 Ph măviănghiênăc u: Nghiênăc uătìnhăhìnhătáiăc ăc uăc aăcácăNHTMăVN,ăc ăth ă là nhóm các NgơnăhƠngăth ngăm iăc ăph năNHTMCP và NgơnăhƠngăth ngă m iănhƠăn căNHTMNN, trongăgiaiăđo nă2012

TR NGă I H C KINH T TP.H CHÍ MINH

TR NGă I H C KINH T TP.H CHÍ MINH

Tp H Chí Minh ậ N mă2015

TôiăxinăcamăđoanăLu năv năTh căs ăKinhăt ắTáiăc ăc u các ngơnăhƠngăth ngăm i

Vi t Nam”ălƠădoăchínhătôiănghiênăc u và th c hi n Các s li u trong lu năv năđ c thu

th p t th c t có ngu n g cărõărƠng,ăđángătinăc y,ăđ c x lý trung th c và khách quan

K t qu nghiên c uăđ c trình bày trong lu năv nănƠyăch aăt ngăđ c công b t i b t k công trình nào khác Tôi xin hoàn toàn ch u trách nhi m v l iăcamăđoanădanhăd c a tôi

Tp.HCM, ngày tháng n mă2015

Tác gi

Lê Th Thanh H ng

L IăCAMă OAN

M C L C

DANH M C CÁC CH VI T T T

DANH M C CÁC B NG BI U, HÌNH V

M U 1

CH NGă1- T NG QUAN V TÁIăC ăC U NGÂNăHĨNGăTH NGăM I 4

1.1 T ng quan v ngơnăhƠngăth ngăm i 4

1.1.1 Khái ni măngơnăhƠngăth ngăm i 4

1.1.2 Ch căn ngăc aăngơnăhƠngăth ngăm i 5

1.1.2.1 Ch căn ngătrungăgianătƠiăchính 5

1.1.2.2 Ch c n ngătrungăgianăthanhătoán 6

1.1.2.3 Ch căn ngăt o ti n 6

1.1.3 Các nhân t nhăh ngăđ n ho tăđ ng c aăngơnăhƠngăth ngăm i 7

1.1.3.1 S giaăt ngănhanhăchóngătrongădanhăm c s n ph m d ch v ngân hàng 7

1.1.3.2 S giaăt ngăc nh tranh 7

1.1.3.3 S giaăt ngăchiăphíăv n 8

1.1.3.4 S giaăt ngăcácăngu n v n nh y c m v i lãi su t 8

1.1.3.5 Cách m ng trong công ngh ngân hàng 8

1.2 C ăs lý lu n v táiăc ăc u ngân hàng 9

1.2.1 Khái ni mătáiăc ăc u ngân hàng 9

1.2.2 N iădungătáiăc ăc u các NHTM 11

1.2.2.1 Táiăc ăc u tài chính 11

1.2.2.2 Táiăc ăc u ho tăđ ng kinh doanh 11

1.2.2.3 Táiăc ăc u h th ng qu n tr .11

1.2.2.4 Táiăc ăc u s h u 12

1.2.5 Kinh nghi m qu c t v táiăc ăc u ngân hàng 13

1.2.5.1 Kinh nghi m c a M .13

1.2.5.2 Kinh nghi m c a Hàn Qu c 15

1.2.5.3 Kinh nghi m c a Trung Qu c 17

1.2.5.4 Kinh nghi m c a Thái Lan 18

1.2.5.5 Bài h c rút ra cho Vi t Nam 20

K T LU NăCH NGă1 22

CH NGă2ă- TH C TR NGăTÁIăC ăC UăCÁCăNGỂNăHĨNGăTH NGăM I VI T NAMăGIAIă O N 2012-2015 23

2.1 S ăl c v h th ngăngơnăhƠngăth ngăm i Vi t Nam 23

2.2 Th c tr ng ho tăđ ng c a các NHTM Vi t Nam giaiăđo n 2008-2012 24

2.2.1 Thành t uăđ tăđ c 24

2.2.2 Nh ng thách th căđ t ra 27

2.3 Th c tr ngătáiăc ăc u các NHTM Vi tăNamătrongăgiaiăđo n 2012-2015 35

2.3.1 Táiăc ăc u tài chính 35

2.3.1.1 X lý n x u 35

2.3.1.2 T ngăv n t có 42

2.3.2 Táiăc ăc u ho tăđ ng kinh doanh 47

2.3.2.1 V s n ph m 47

2.3.2.2 V nhân l c 48

2.3.2.3 Táiăc ăc u v công ngh .50

2.3.2.4 V mô hình t ch c ho tăđ ng 52

2.3.3 Táiăc ăc u h th ng qu n tr .54

2.3.4 Táiăc ăc u s h u 56

2.4 ánhăgiáăk t qu táiăc ăc u các NHTM Vi tăNamătrongăgiaiăđo n 2012-2015 60

2.4.1 K t qu đ tăđ c 60

K T LU NăCH NGă2 71

CH NGă3- GI IăPHÁPăTÁIăC ăC UăCÁCăNGỂNăHĨNGăTH NGăM I VI T NAMă NăN Mă2020 72

3.1 Chi năl c phát tri n kinh t xã h iăđ năn mă2020 72

3.2 nhăh ng phát tri n ngành ngân hàng Vi tăNamăđ năn mă2020 73

3.3 nhăh ngătáiăc ăcácăngơnăhƠngăth ngăm iăViêtăđ năn mă2020 76

3.3.1 K t qu d ki n c aăquáătrìnhătáiăc ăc uăđ n cu iăn mă2015 76

3.3.2 M cătiêuătáiăc c u các NHTM Vi tăNamăgiaiăđo n 2016-2020 76

3.3.3 nhăh ngătáiăc ăc u các NHTM Vi tăNamăđ n 2020 77

3.4 Gi iăphápătáiăc ăc u các NHTM Vi tăNamăđ năn mă2020 78

K T LU NăCH NGă3 86

K T LU N 87 TÀI LI U THAM KH O

T vi t t t T ti ng Anh Ngh aăti ng Vi t

nông thôn Vi t Nam

AMC Asset Management

Company Công ty qu n lý n và tài s n

Adequacy Ratio H s /T l an toàn v n

nh p kh u Vi t Nam FDIC Federal Deposit Insurance

Corporation Công ty b o hi m ti n g i liên bang M FED Federal Reserve System C c d tr liên bang M

N i

tri n TP HCM KAMCO Korea Asset Management

Company Công ty qu n lý n và tài s n Hàn Qu c

Long M&A Mergers and

Acquisitions Sáp nh p và mua l i

ROE Return On Equity T su t sinh l i trên v n ch s h u

Th ngăTín

th ngăVi t Nam

th ngăVi t Nam WTO World Trade Organization T ch căTh ngăm i Th gi i

B NG BI U

B ng 2.1: S l ngăngơnăhƠngăth ngăm i Vi tăNamăgiaiăđo n 1991-2012 25

B ng 2.2: T l an toàn v n c a m t s NHTMăgiaiăđo n 2008-2012 32

B ng 2.3: Th ng kê t ngăd ăn và n x u c aăcácăTCTDăgiaiăđo n 2012-2015 42

B ng 2.4: T l an toàn v n theoănhómăNHTMăgiaiăđo n 2012-2014 47

B ng 2 5: V năđi u l c a h th ng TCTD Vi tăNamăgiaiăđo n 2012-2015 61

HÌNH V Hình 2 1: Danh sách các NHTM có v năđi u l cao nh tătínhăđ n 31/12/2012 26

Hìnhă2.ă2:ăD ăn và t căđ t ngătr ngăd ăn c aăNHTMăVNăgiaiăđo n 2008-2012 27

Hình 2 3: T l choăvay/huyăđ ng v n c aăcácăNHTMăgiaiăđo n 2008-2012 28

Hình 2 4: Các ch tiêu v hi u qu sinh l i ROA, ROE c a các TCTD Vi t Nam 30

Hình 2 5: T l n x u c a h th ng ngân hàng Vi tănamăgiaiăđo n 2008-2012 31

Hình 2 6: H s an toàn v n c a m t s n c châu Á t i th iăđi m 30/6/2013 32

Hìnhă2.ă7:ăS ăđ s h u chéo c a các NHTMNN v i các NHTM khác 33

Hình 2 8: S n x u các ngân hàngăbánăchoăVAMCătrongăn mă2014 38

Hình 2 9: S n x u m t s ngân hàng d ki năbánăchoăVAMCăn mă2015 41

Hình 2 10: Bi uăđ t ng d ăn và t l n x u c aăcácăTCTDăgiaiăđo n 2012-2015 42

M ă U

1 Lý do ch năđ tài

H i nh p kinh t gi a các khu v c và trên toàn th gi i hi nănayăđƣătr thành m t xu

th t t y u c a th iăđ i và di n ra m nh m trên nhi u l nh v c V ph ngădi năv ămô,ă

vi c m c a kinh t theoăh ng h i nh p qu c t có th đemăl i cho m t qu c gia nhi u

l i ích v ngu n l c, công ngh , kinh nghi mầNh ngăm c khác, h i nh păc ngăđ t ra yêu c u v c nh tranh, nâng cao qu nălỦănhƠăn c nh m gi m thi u, h n ch r i ro, t iăđaăhóa l i ích c a c nh tranh và h i nh p qu c t Ti nătrìnhănƠyăđƣăt o ra cho h th ng các ngơnăhƠngăth ngăm i Vi t Nam (NHTM VN) nhi uăc ăh i phát tri n m i,ăsongăc ngăđ t

ra cho h th ng này nhi u thách th c

i măđángăchú ý, sau cu c kh ng ho ng tài chính - ti n t khu v căchơuăÁăn mă1997-1998,ăthìăđ năn mă2008ăđƣăx y ra cu c kh ng ho ng tài chính toàn c u, ti păđóălƠă

kh ng ho ng n côngăvƠoăn mă2011ăđƣăcóă nh sâu r ngăđ n s phát tri n c a kinh t toàn

c u,ătrongăđóăcóăVi t Nam V iătácăđ ng c a cu c kh ng ho ng tài chính toàn c uăđ n h

th ngăngơnăhƠng,ăđƣălƠmăb c rõ nh ng y u kém n i t i c a h th ng ngân hàng: n x u

t ngăcao,ăkh n ngăthanhăkho n c a nhi u ngân hàng kém, n ngăl c qu n tr ngân hàng còn nhi u b t c p so v i qui mô,ăn ngăl c tài chính y u, t n t i quá nhi uăcácăđ nh ch tài chính qui mô v n nh , kh n ngăc nh tranh th p d b t năth ngăkhiămôiătr ng kinh doanh có bi năđ ng.ă i u này gây nhăh ng không nh đ n tính năđ nh và an toàn c a

h th ng

Do đó,ătáiăc ăc u các NHTM là vi c làm c n thi t nh m kh c ph c nh ngăkhóăkh n,ă

y u kém, giúp các ngân hàng ho tăđ ng hi u qu h năvƠăch đ ngăđ i phó v i nh ng thách th c, giúp kênh d n v n quan tr ng c a n n kinh t v n hành và phát tri n an toàn,

hi u qu , v ng ch c,ăđápă ng t tăh năyêuăc u phát tri n kinh t - xã h iătrongăgiaiăđo n

hi nănay.ăTr cătìnhăhìnhăđó,ătácăgi l a ch năđ tài ắTáiăc ăc u các NgơnăhƠngăth ngă

m i Viêt Nam ”ălƠmăđ tài nghiên c u cho lu năv năth căs ăc aămình.ă tài này mang tính thi t th c và phù h p v i yêu c u th c t c a h th ng NHTM Vi t Nam hi n nay

2 M c tiêu nghiên c u

M c tiêu c a nghiên c u này là:

- H ăth ngăhoáăc ăs ălỦălu năv ătáiăc ăc uăNHTM vƠăkinhănghi măc aăcácăn cătrênăth ă

gi i

- ánhăgiáăkháiăquátăv ăth cătr ngăho tăđ ngăc aăcácăNHTMăVN t ă2008-2012

- Phân tích th că tr ngă quáă trìnhă táiă c ă c uă các NHTM Vi tă Nam t 2012ă đ nă QuỦă 1ă

n mă2015 T ăđóătìmăraănh ngăh năch ăvƠănguyênănhơnăc aănh ngăh năch ătrongăquáătrìnhăc ăc uăh ăth ngăNHTMăVN

- G iăỦăm tăs ăgi iăpháp nh mătáiăc ăc uăh ăth ngăNHTMătrongăgiaiăđo nă2016-2020

3 iăt ng và ph m vi nghiên c u

 iăt ngănghiênăc u: Quá trình táiăc ăc u cácăNHTMăVi tăNam

 Ph măviănghiênăc u: Nghiênăc uătìnhăhìnhătáiăc ăc uăc aăcácăNHTMăVN,ăc ăth ă

là nhóm các NgơnăhƠngăth ngăm iăc ăph nă(NHTMCP) và NgơnăhƠngăth ngă

m iănhƠăn că(NHTMNN), trongăgiaiăđo nă2012-2015 d aătrênăcácăn iădung:ătái

c ăc uătƠiăchính,ătáiăc ăc uăho tăđ ng,ătáiăc ăc uăh ăth ngăqu nătr ,ătáiăc ăc uăs ă

h u

4 Ph ngăphápănghiênăc u

Quá trình th c hi nă đ tài, tác gi ch y u d aă vƠoă cácă ph ngă phápă nh ă ph ngăpháp th ng kê, mô t , phân tích đ nh tính, so sánh, và có s k t h p gi a lý lu n và th c

ti n, tham kh o các tài li u có liên quan

5 ụăngh aăth c ti n c aăđ tài nghiên c u

- H ăth ngăhóaăđ cănh ngăv năđ ămangătínhălỦălu năv ătáiăc ăc uăNHTM

- T ăvi cănghiênăc uăho tăđ ngăvƠăth cătr ngătáiăc ăc uăcácăNHTMăVi tăNam,ălu năv năđƣăđánhăgiáăth cătr ngăc ngănh ănh ngăh năch ăch ăy u trong quá trính táiăc ăc uăcác NHTMăVi tăNam.ă

- Xơyăd ngăcácăđ nhăh ngăvƠăđ ăxu tăcácăgi iăphápănh mătáiăc ăc uăcóăhi uăqu ăcácăNHTMăVNăđ năn mă2020

6 K t c u c aăđ tài

Ngoài ph n m đ u và ph n k t lu n,ăđ tài nghiên c uăđ căchiaăthƠnhă3ăch ngăv i

n i dung c th nh ăsau:

 Ch ngă1: T ngăquanăv ătáiăc ăc uăNgơnăhƠngăth ngăm i

 Ch ngă2:ăTh cătr ngătáiăc ăc u các NgơnăhƠngăth ngăm iăVi tăNamă

 Ch ngă3:ăGi iăphápătáiăc ăc uăcácăngơnăhƠng th ngă m iăVi tăNamăđ năn mă

2020

CH NGă 1- T NGă QUANă V ă TỄIă C ă C Uă NGỂNă HÀNGă

1.1 T ngăquanăv ăngơnăhƠngăth ngăm i

1.1.1 Khái ni m ngơnăhƠngăth ngăm i

NgơnăhƠngăth ngăm i lƠăđ nh ch tƠiăchínhătrungăgianăđóngăvaiătròăquanătr ng trong n n kinh t th tr ng Cùng v i s phát tri n c a n n kinh t th tr ng theo xu

h ng h i nh p qu c t hi n nay, các NHTM không ng ng phát tri n, hình thành m ng

l i r ng kh p toàn c u, ho tăđ ng ngân hàng có tính h th ngăcao,ăđ căxemănh ăm t kênh chu chuy n v n quan tr ng và cung ng d ch v tƠiăchínhăngƠyăcƠngăđaăd ng và phongăphúătácăđ ngăđángăk đ n s phát tri n c a n n kinh t th tr ng

Cùng v i s phát tri nă đóă cóă r t nhi uă quană đi mă vƠă đ nh ngh aă khácă nhauă v Ngân hàngăth ngăm i, ch ng h n:

Theo Ngân hàng th gi i: ắNgân hàng là t ch c tài chính nh n ti n g i ch y u

d i d ng không k h n ho c ti n g iăđ c rút ra v i m t thông báo ng n h n (ti n g i không k h n, có k h n và các kho n ti t ki m).ăD i tiêu đ ắcácăngơnăhƠng”ăg m có: CácăNgơnăhƠngăth ngăm i ch tham gia vào các ho tăđ ng nh n ti n g i, cho vay ng n

h n và trung dài h n; Các ngân hàng đ uăt ăho t đ ng buôn bán ch ng khoán và b o lãnh phát hành; Các Ngân hàng nhà cung c pătƠiăchínhăchoăl nhăv c phát tri n nhà và nhi u lo i khác n a T i m t s n c còn có các ngân hàng t ng h p k t h p ho tăđ ng ngơnăhƠngăth ngăm i v i ho tăđ ngăngơnăhƠngăđ uăt ăvƠăđôiăkhiăth c hi n c d ch v

b o hi m”

Còn theo m t h c gi khác thì, ngân hàng là lo i hình t ch c tài chính cung c p

m t danh m c các d ch v tƠiăchínhăđaăd ng nh t ậ đ c bi t là tín d ng, ti t ki m và d ch

v thanhătoán.ăVƠăc ngăth c hi n nhi u ch căn ngătƠiăchínhănh t so v i b t k m t t

ch c kinh doanh nào trong n n kinh t ( Peter S.Rose, 1998)

Theoăquyăđ nh t iăđi u 4, Lu t các T ch c tín d ng,ăngƠyă16ăthángă06ăn mă2010:ăắNgơnăhƠngăth ngăm i là lo iăhìnhăngơnăhƠngăđ c th c hi n toàn b ho tăđ ng ngân hàng và các ho tăđ ng kinh doanhăkhácătheoăquyăđ nh c a Lu t này nh m m c tiêu l i nhu n”

Nh ăv y,ăNgơnăhƠngăth ngăm i là t ch căđ c thành l pătheoăquyăđ nh c a pháp

lu t,ăkinhădoanhătrongăl nhăv c ti n t , v i ho tăđ ngăth ng xuyên là nh n ti n g i d i nhi u hình th c khác nhau và s d ng s ti nănƠyăđ c p tín d ng, cung ng d ch v thanh toán cho các ch th trong n n kinh t , nh m m c tiêu l i nhu n

1.1.2 Ch căn ngăc aăngơnăhƠngăth ngăm i

Trongăc ăch kinh t th tr ng, NHTM th c hi năđ c 3 ch căn ngăc ăb n sau:

1.1.2.1 Ch c n ng trung gian tài chính

Ch căn ngătrungăgianătài chính đ c xem là ch căn ngăquanătr ng nh t c a ngân hƠngăth ngăm i Khi th c hi n ch căn ngătrungăgian tài chính,ăNHTMăđóngăvai trò là

c u n i gi aăng i th a v năvƠăng i có nhu c u v v n V i ch căn ngănày, ngân hàng

th ngă m i v aăđóngă vaiătròălƠăng iăđiăvay,ăv aăđóngăvaiătròălƠă ng i cho vay L i nhu n c a ngân hàng là kho n chênh l ch gi a thu nh p t ho t đ ng cho vay và chi phí huyăđ ng v n, t đóăgópăph n t o l i ích cho t t c các bên thamăgia:ăng i g i ti n và

ng iăđiăvay,ăgópăph năđ y nhanh t căđ luân chuy n v n,ăđi u ti t ngu n v n cho n n kinh t

Là trung gian tài chính nên ho tăđ ng c a h th ng NHTM có nhăh ng lan t a

đ i v i n n kinh t , xã h i M t khi c u trúc c a h th ng ngân hàng có b t n s làm suy

y u h th ngăngơnăhƠng,ănguyăc ăm t an toàn c a h th ng ngân hàng s có nhăh ng lan truy n,ăđeăd a s năđ nh c a n n kinh t

1.1.2.2 Ch c n ng trung gian thanh toán

V i ch căn ngănƠy,ăNHTMăđóngăvaiătròălƠăth qu cho các doanh nghi p và cá nhân, th c hi n các thanh toán theo yêu c u c aăkháchăhƠngănh ătríchăti n t tài kho n

ti n g i c a h đ thanh toán ti n hàng hóa, d ch v ho c nh p vào tài kho n ti n g i c a khách hàng ti n thu bán hàng và các kho n thu khác theo l nh c a h

Các NHTM cung c p cho khách hàng nhi uăph ngăti n thanh toán ti n l i nh ăséc, y nhi m chi, y nhi m thu, th rút ti n, th thanh toán, th tín d ng Tùy theo nhu

c u, khách hàng có th ch năchoămìnhăph ngăth c thanh toán phù h p Nh đóămƠăcácă

ch th kinh t không ph i gi ti n trong túi, mang theo ti năđ g p ch n , g păng i

ph i thanh toán dù g n hay xa mà h có th s d ng m t ph ngăth cănƠoăđóăđ th c

hi n các kho n thanh toán Do v y các ch th kinh t s ti t ki măđ c r t nhi u chi phí,

th i gian, l iăđ m b oăthanhătoánăanătoƠn.ă ng th i,ăngơnăhƠngăc ngăthuăhútăđ căl ng

ti n nhàn r i trong n n kinh t ,ănơngăcaoăuyătínăth ngăhi u ngân hàng trên th tr ng

Ch c n ngănƠyăvôăhìnhăchungăđƣăthúcăđ yăl uăthôngăhƠngăhóa,ăđ y nhanh t căđ thanh toán, t c đ l uăchuy n v n, t đóăgópăph n phát tri n kinh t

m i.ă ơyăchínhălƠăm tăb ăph năc aăl ngăti năđ căs ăd ngătrongăcácăgiaoăd ch

Banăđ uăt ănh ngăkho năti năd ătr ăt ngălên,ăngơnăhƠngăth ngăm iăs ăd ngăđ ăchoăvayăb ng chuy năkho n,ăsauăđóănh ngăkho năti nănƠyăs ăđ căquayăl iăngơnăhƠngă

th ngăm iăm tăph năkhiănh ngăng iăs ăd ngăti năg iăvƠoăd iăd ngăti năg iăkhôngăk ă

h n.ăQuáătrìnhănƠyăti pădi nătrongăh ăth ngăngơnăhƠngăvƠăt oănênăm tăl ngăti năg iă(t că

ti nătínăd ng)ăg pănhi uăl năs ăd ătr ăt ngăthêmăbanăđ u.ă

V iăch căn ngă"t oăti n",ăh ăth ngăngơnăhƠngăth ngăm iăđƣălƠmăt ngăph ngăti năthanh toán trongăn năkinhăt ,ăđápă ngănhuăc uăthanhătoán,ăchiătr ăc aăxƣăh i.ăRõărƠngăkháiă

ni măv ăti năhayăti năgiaoăd chăkhôngăch ălƠăti năgi yădoăngơnăhƠngătrungă ngăphátăhƠnhăraămƠăcònăbaoăg măm tăb ăph năquanătr ngălƠăl ngăti năghiăs ădoăcácăngơnăhƠngăth ngă

m iăt oăra.ăCh căn ngănƠyăc ngăch ăraăm iăquanăh ăgi aătínăd ngăngơnăhƠngăvƠăl uăthôngă

ti năt ăM t kh iăl ngătínăd ngămƠăngơnăhƠngăth ngăm iăchoăvayăraălƠmăt ngăkh ăn ngă

t oăti năc aăngơnăhƠngăth ngăm i,ăt ăđóălƠmăt ngăl ngăti năcungă ng

1.1.3 Các nhân t nhăh ngăđ n ho tăđ ng c a ngơnăhƠngăth ngăm i

1.1.3.1 S gia t ng nhanh chóng trong danh m c s n ph m d ch v ngân hàng

Cùng v i nh ngăc ăh i t vi c toàn c u hóa và m c a th tr ng ngân hàng, tài chính, vi căgiaăt ngăápăl c c nh tranh t các t ch c tín d ngătrongăn c,ăn c ngoài và nhu c u ngày càng phát tri n c aăkháchăhƠngăđƣăđ t các NHTM trong tình tr ng không

ng ng nghiên c uăđ m r ng danh m c s n ph m d ch v tài chính mà h cung c p cho kháchăhƠng.ăCácăNHTMăđƣăph i phát huy t iăđaănh ng l i th c a mình, liên t c nâng

c p công ngh đ có th đ aăraănh ng s n ph m d ch v t t nh t đápă ng nhu c u c a khách hàng m i có th t n t i và phát tri n

1.1.3.2 S gia t ng c nh tranh

S c nhătranhătrongăl nhăv c d ch v tƠiăchínhăđangăngƠyăcàng tr nên quy t li t không ch gi aă cácă NHTMă trongă n c v i nhau mà còn gi aă NHTMă trongă n c v i NHTMăn c ngoài và các t ch căđ c cung c p các d ch v tài chính ngân hàng S

c nhătranhănƠyăđ c th hi n r t rõ qua vi c c nh tranh v danh m c s n ph m d ch v cung c p, c th là các s n ph m: tín d ng, ti t ki m, k ho chăh uătrí, d ch v t ăv n tài

chính cho các doanh nghi păvƠăng i tiêu dùng Áp l c c nh tranhăđóngăvaiătròănh ăm t

l căđ y t o ra s phát tri n d ch v choăt ngălai.ă

đ iăđƣăt o ra m t kho n chi phí không nh cho ngân hàng, l năh năsoăv i các ngu n v n truy n th ngă(nh ăti n g i)

1.1.3.4 S gia t ng các ngu n v n nh y c m v i lãi su t

Cácăquiăđ nh c a Chính ph đ i v i công nghi p ngân hàng t o cho khách hàng

kh n ngănh năđ c m c thu nh păcaoăh năt vi c chuy n nh ng kho n ti n g i trong các tài kho n ti t ki m v i lãi su t th p và các tài kho n giao d ch không sinh l i sang các tài kho n có m c lãi su tăcaoăh n,ănh ng tài kho n có t l lãi su tăthayăđ i theoăđi u

ki n th tr ng Vì v y, ngân hàng ph iăđ i m t v i nh ng khách hàng nh y c m v i lãi

su tăh n

1.1.3.5 Cách m ng trong công ngh ngân hàng

i m t v i s canh tranh ngày càng gay g tăh n,ăt nhi uăn măg năđơyăcácăngân hƠngăđƣăvƠăđangăchuy n sang s d ng h th ng ho tăđ ng t đ ngăvƠăđi n t thay th cho

h th ng d aătrênălaoăđ ng th công,ăđ c bi t là trong công vi c nh n ti n g i, thanh toán

bù tr và c p tín d ngăđ đápă ng t t nh t nhu c u c a khách hàng Nh ng s n ph măđi n hình c a cách m ng trong công ngh ngân hàng có th k đ n là: máy rút ti n t đ ng, cho phép khách hàng truy nh p tài kho n ti n g i c a h 24/24 gi ; máy thanh toán ti n

đ c l păđ t các bách hóa và trung tâm bán hàng thay th choăcácăph ngăti n thanh toán hàng hóa d ch v b ng gi y; h th ng máy vi tính hi năđ i x lý hàng ng n giao d ch

m t cách nhanh chóng trên toàn th gi i

1.2 C ăs ălýălu năv ătáiăc ăc u ngân hàng

1.2.1 Khái ni m táiăc ăc u ngân hàng

Theo Ngân hàng Th gi i (1998), táiăc ăc u ngân hàng bao g m m t lo t các bi n

phápăđ c ph i h p ch t ch nh m duy trì h th ng thanh toán qu c gia và kh n ngăti p

c n các d ch v tín d ng,ăđ ng th i x lý các v năđ còn t n t i trong h th ng tài chính

là nguyên nhân gây ra kh ng ho ng

Theo Claudia Dziobek và Ceyla Pazarbasioglu (1997), táiă c ă c u ngân hàng là

bi năphápăh ng t i m c tiêu nâng cao hi u su t ho tăđ ng c a ngân hàng, bao g m ph c

h i kh n ngăthanhătoánăvƠăkh n ngăsinhăl i, c i thi năn ngăl c ho tăđ ng c a toàn h

th ngăngơnăhƠngăđ làm tròn trách nhi m c a m t trung gian tài chính và khôi ph c lòng tin c a công chúng.ăTheoăquanăđi m này thì táiăc ăc u ngân hàng bao g m táiăc ăc u tài chính, táiăc ăc u ho t đ ng và giám sát an toàn Trong đó,ătáiăc ăc u tƠiăchínhăh ngăđ n

vi c ph c h i kh n ngăthanhăkho n b ng cách c i thi n b ngăcơnăđ i c a các ngân hàng thông qua các bi năphápănh ăt ngăv n, gi m n , ho c nâng giá tr tài s n Táiăc ăc u ho t

đ ngăh ngăđ n m c tiêu nâng m c l i nhu n b ng cách chú tr ngăh năđ n chi năl c

ho tăđ ng, c i thi n hi u qu vƠăn ngăl c qu n lý và h th ng k toán,ănơngăcaoăn ngăl c

th măđ nh tín d ng Vi c giám sát và các quy t căanătoƠnăđ căđ t ra nh m m c tiêu c i thi năn ngăl c ho tăđ ng c a toàn b h th ngăngơnăhƠngăd i vai trò là trung gian tài chính

Táiăc ăc u các ngân hàng đƣăđ c đ t ra đ i v i Vi t Nam t nh ngăn măcu i th p niênă1990ăvƠăđ u nh ngăn mă2000ăkhiăh th ngăngơnăhƠngătrongăn căđƣăb c l rõ nh ng

y uăđi m và r i ro mang tính h th ngăd iătácăđ ng c a kh ng ho ng tài chính châu Á Theo Ngô Th Bích Ng c (2007) thì: ắT t c nh ng bi năphápăliênăquanăđ n các m tănh :ă

táiăc ăc u tài chính, táiăc ăc u t ch c, táiăc ăc u ho tăđ ng,ăđaăd ng hóa nghi p v ngân hàng, sáp nh p, gi i th ngân hàng, c ph n hóa NHTM NN nh m m căđíchănơngăcaoă

n ngăl c c nh tranh c a ngân hàng nóiăchungăđ u thu c v l nhăv cătáiăc ăc u ngân hàng VƠădoăđó,ătáiăc ăc u ngân hàng có th đ c hi uătheoăngh aăr ng n i dung c a nó g n

nh ăs bao hàm t t c các bi năphápătáiăc ăc uăliênăquanăđ n t ng ngân hàng và liên quan

đ n toàn b h th ng ngân hàng Nó có th bao g m c bi n pháp liên quan đ n NHTM riêng l ,ănh ăc ph n hóa NHTMNN, sáp nh p, mua l i các NHTM, ho c các bi n pháp mang tính h th ngăkhác”

Táiăc ăc u các ngân hàng không ph i là m t ho tăđ ngămangătínhăđ nh k Các qu c gia ch ti n hành táiăc ăc u khi có nh ng v năđ đi n hình n i lên trong n n kinh t nói chung và trong ho t đ ng c aăcácăngơnăhƠngăth ngăm i nói riêng M t s đ ngăc ăc a

vi c táiăc ăc u các ngân hàng nh :

- Thi u ni m tin vào h th ng ngân hàng (Sameer Goyal, 2011)

T nh ng khái ni m trên, có th khái quát, táiăc ăc u các ngân hàng th ngăm i là

th c hi n các bi n pháp nh m kh c ph c các khi m khuy t c a h th ng ngân hàng

th ngăm i nh m m c đíchăduyătrìăs phát tri n năđ nh (b n v ng, an toàn) và hi u qu

ch căn ngătrungăgianătƠiăchínhăc a h th ngăngơnăhƠngăth ngăm i trong n n kinh t ,ăđ c

bi t là ch căn ngăthanhătoán và trung gian tín d ng,ăđ ng th i nâng cao hi u qu ho t

đ ng c a các NHTM

1.2.2 N i dung táiăc ăc u các NHTM

1.2.2.1 Tái c c u tài chính

Táiăc ăc u tài chính c aăNHTMălƠăt ngăquyă mô,ăch tăl ng v n t có c a các

NHTM và x lý n x u.ăDoăđ căđi m c a lo i hình kinh doanh ngân hàng v n t có ch

chi m m t t tr ng nh trong ngu n v năkinhădoanh,ănh ngăv n t cóăỦăngh aăr t l năđ i

v i s t n t i và phát tri n c a NHTM Quy mô và ch tăl ng v n t có c a NHTM t o

n n t ng cho ho tăđ ng,ăđ m b o s an toàn, duy trì ni m tinăvƠăđi u ch nh ho tăđ ng c a NHTM.ăTrongăquáătrìnhătáiăc ăc u tài chính NHTM, m t n i dung h t s c quan tr ng là

ph i bi t chính xác s n x uăđ cóăcácăb c x lý có hi u qu X lý n x u có th c u

trúc l i n , x ký tài s năđ m b o, bán cho công ty mua bán n , chuy n n thành v n gópầ

1.2.2.2 Tái c c u ho t đ ng kinh doanh

Táiă c ă c u ho tă đ ng kinh doanh NHTM là c ng c , ch n ch nh l i ho tă đ ng

nh m nâng cao hi u qu ho tăđ ng c aăNHTMăvƠăđápă ng các chu n m c và thông l

qu c t ăTáiăc ăc u ho tăđ ng kinh doanh c a các NHTM bao g m các n iădung:ătáiăc ă

c u v d ch v ;ătáiăc ăc u v nhân s ;ătáiăc ăc u v công ngh ;ătáiăc ăc u v mô hình t

ch c ho tăđ ng

1.2.2.3 Tái c c u h th ng qu n tr

Táiăc ăc u h th ng qu n tr cóăỦăngh aăđ c bi t quan tr ngăđ i v i NHTM, b i tínhăđ c thù là doanh nghi p kinh doanh ti n,ănênăcóăđ r i ro cao và m căđ nhăh ng

l năđ i v i h th ng tài chính và toàn b n n kinh t qu cădơn.ăTáiăc ăc u h th ng qu n

tr c a NHTM c n tuân th 14 nguyên t căc ăb n c a yăbanăBaselăbanăhƠnhăn m 1999,

s aăđ iăn mă2006.ăTrongăb i c nh kinh t có nhi u bi năđ ngăkhóăl ng, thì qu n tr các NHTMăcóăỦăngh aăvôăcùngăquanătr ng

1.2.2.4 Tái c c u s h u

Táiăc ăc u s h uăNHTMăcóăỦăngh aăquy tăđ nh t i ch căn ng,ănhi m v , ph m vi

ho tăđ ng và vi c tuân th quyăđ nh pháp lu t c a t ng lo i hình NHTM Theo hình th c

s h u có th phân chia thành các lo i hình NHTM: ngân hàng thu c v s h uăt ănhơn;ă

ngân hàng thu c v s h u c a các c đôngă(NHTMăc ph n); ngân hàng thu c s h u NhƠăn c; ngân hàng liên doanh Theoăxuăh ng chung t iăcácăn c, vi cătáiăc ăc u s

h u là gi m d n t l s h uănhƠăn c,ăt ngăd n t l s h uătrongăl nhăv c s h u cho

các thành ph n kinh t khác H u h t các qu căgiaăđ u chú tr ng thu hút v năđ uăt ăn c ngoƠiăvƠoăl nhăv c ngân hàng

1.2.3 Vai trò c aăNHNNătrongăquáătrìnhătáiăc ăc u

NHNN v iăvaiătròălƠăc ăquanăqu nălỦănhƠăn cătrongăl nhăv c ngân hàng, có trách

nhi măđ m b o an toàn cho toàn b h thông NHTM và có vai trò r t l n trong quá trình táiăc ăc u NHTM; T ch căquáătrìnhătáiăc ăc u h th ngăNHTMă(rƠăsoátăđánhăgiáătìnhă

hình ho tăđ ng c a toàn h th ng; l păph ngăánătáiăc ăc u h th ng NHTM trình Chính

ph phê duy t);ă i u ph i, h tr th c hi nătáiăc ăc u (h tr gi i quy t v năđ thanh

kho n, làm trung gian gi a các NHTM, th c hi năvƠălƠmăđ u m i hoàn ch nh các quy đinhăphápălu tăcóăliênăquanăđ n ho tăđ ng NHTM, ki măsoátămôiătr ngăv ămô,ăc i thi n

lòng tin c aăcácănhƠăđ uăt ăn căngoƠiă);ă ánhăgiáăv táiăc ăc u h th ng NHTM

1.2.4 Quy trình táiăc ăc u các NHTM

Quyătrìnhăc ăc u l iăđ i v i m t Ngân hàng v c ăb n s bao g m m t h th ng các

b c khác nhau:

B c 1:ăXácăđ nh rõ m cătiêuăc ăc u l i

B c 2:Phơnătíchăđánhăgiáăho tăđ ng,ătìmăraăcácăđi m m nh y u c năđ căđi u

ch nh

B c 3:Xây d ng k ho chăc ăc u l i.ă ra c th các nhi m v gi i pháp, bi n pháp, l trình th c hi n bao g m c các v năđ v tài chính

B c 4: Tri n khai th c hi n Ki mătra,ăgiámăsátăvƠăđánhăgiáărútăkinhănghi m và

x lý các phát sinh k p th iăđ m b o bám sát m cătiêuăđƣăđ ra

1.2.5 Kinh nghi m qu c t v tái c ăc u ngân hàng

1.2.5.1 Kinh nghi m c a M

Cu c kh ng ho ng tài chính ậ kinh t 2008 t i M có nguyên nhân chính là vi c

M áp d ng chính sách lãi su t th p trong m t th i gian khá dài, vi c gi m b t các qui

đ nh trong các chu n m c tín d ng và an toàn ho tăđ ng ngân hàng, và vi c ch ng khoán hóa các tài s n th ch p Nh ngănguyênănhơnănƠyăđƣăđ t h th ng tài chính M vào m t

tr ng thái r i ro tr m tr ng gây ra b iăchoăvayăd i chu nălanătrƠn.ăDoăđó,ăh th ng ngân hƠngălƠăn iăch u nhăh ng n ng n nh tăđ ng th i c ngălƠăn iăb tăđ uăđ kh c ph c

nh ng h u qu c a cu c kh ng ho ng này

Quá trình táiăc ăc u các ngân hàng M bao g m quá trình t táiăc ăc u c a các

t ch c tài chính và quá trình h tr t Chính ph Nh ngăc ăquanăthamăgiaăvƠoăquáătrìnhătáiăc ăc u g m: C c d tr liên bang (FED), B TƠiăchínhăvƠăC ăqu n b o hi m ti n g i (FDIC)ătrongăđó:

FED có nhi m v ch y u là duy trì thanh kho n trên h th ng nh mă đ m b o dòng v n v năđ căl uăthôngăm t cách trôi ch y;

B Tài chính tham gia ch y u vào quá trình x lý các tài s n tài chính có v năđ giúpăcácăngơnăhƠngăc ăc u l i b ngăcơnăđ i tài s năthôngăquaăch ngătrìnhăc u tr tài s n có v năđ ;

FDIC ch y u là x lý các ngân hàng phá s năvƠăcóănguyăc ăpháăs n

Ch ngătrìnhăc u tr tài s n có v n đ (Troubled Assets Relief Program ậTARP) là

m t trong nh ng đi m nh n quan tr ng trong t ng th các gi iă phápă v t qua kh ng

ho ng và táiăc ăc u th ng ngân hàng M sau kh ng ho ngă2008.ă ơyălƠăch ngătrìnhămua l i các tài s n tài chính có m căđ r i ro cao t cácăđ nh ch tài chính do B Tài chínhăđ m nhi m

B Tài chính s d ng ngân sách liên bang mua ho c b o lãnh t iăđaăt i 700 t USD các tài s n có v năđ m c giá th p nh tăvƠăđ m b o giá mua là h p lý, ph n ánh giá tr

c ăb n c a tài s năđ ng th iăc ngăcóăquy n bán ho c tham gia vào các giao d ch ch ng khoán, cho vay, mua bán l i, ho c các giao d chătƠiăchínhăkhácăđ i v i m i tài s n có v n

đ đ cămuaămƠăđ căxácăđ nh là phù h p v i m căđíchăc aă o lu t S ti n thu v t các ho tăđ ng trên s đ căđ aăvƠoăqu c a B TƠiăchínhăđ gi m n công

Bên c nhăch ngătrìnhămuaăl i các tài s n tài chính có v năđ , M c ngăđƣăs d ng

m t cách khéo léo t ch c b o hi m ti n g iăđ gi i quy tăcácăngơnăhƠngăđ v , b o v

ng i g i ti n,ăng năch n s lây lan c a kh ng ho ng Khi t ch c tham gia b o hi m

ti n g i b phá s n,ăFDICăđ c ch đ nh là t ch c ti p nh n và ch u trách nhi m x lý tài

s n nh m thu h i m t cách nhanh nh t v i giá tr t iăđaăcácătƠiăs n còn l i c a t ch căđó.ă

Th m quy n c a FDIC v x lỦăđ v ngân hƠngăđ c nâng lên rõ r tăsauăkhiă o lu t Dodd-Frankăđ c ban hành: đ m b o ti n g i ngân hàng; b o v ng i g i ti n; ki m tra

và giám sát ho tăđ ng c a các t ch c tài chính; tr c ti p x lỦăđ v ngân hàng và s p

x păcácăđ t mua bán sáp nh p, ch căn ngăqu n lý và gi i c u kh ng ho ngầ th c

hi n đ c vai trò trên, B Tài chính đƣăquy tăđ nh cho phép FDIC vay t iăđaăt i 500 t USD i uănƠyăc ngăgiúpăchoăFDICăd dƠngăh nătrongăvi c x lý các ngân hàng quan

tr ng trong h th ng mà không c năđ n s cho phép c a Qu c h i

K t qu là, t khi kh ng ho ng xu t hi năđ n 30/06/2011, 373 ngân hàng quy mô l n

nh đ v đƣăđ c FDIC x lỦăthƠnhăcông.ăNh ăv y,ătrongăgiaiăđo n kh ng ho ng, FDIC đƣăch ngăminhăđ c vai trò th c ti n trong x lỦăngơnăhƠngăđ v m t cách nhanh, êm

th m mà không gây ra các hi năt ng ho ng lo n Vi c chính ph M giaăt ngăthêmăth m quy năchoăFDICăsauăgiaiăđo n kh ng ho ngăđƣăkh ngăđ nh vai trò ch đ ng c a FDIC trong h th ng an toàn tài chính và là thành ph n không th thi u trong vi c th c hi n các

bi n pháp c a Chính ph M đ qu nălỦăvƠăng năng a kh ng ho ng trong h th ng tài chính

m t trong nh ng m cătiêuă uătiênăhƠngăđ u c a Hàn Qu c giaiăđo n này Chính ph Hàn Qu căđƣăxơyăd ng m t l trình th t cácăb c th c hi n táiăc ăc u các ngân hàng

nh ăsau:ă

 Ti n hành rà soát và phân lo i ngân hàng

M t trong nh ng vi călƠmăđ u tiên c a Chính ph Hàn Qu c là ti n hành áp d ng các tiêu chu n qu c t đ đánhăgiáătìnhăhìnhătƠiăchính,ăcácăkho n n x u và ti n hành phân

lo iăcácăngơnăhƠngăthƠnhă3ănhómălƠmăc ăs cho quá trình h p nh t và sáp nh p, bao g m: Nhóm các ngân hàng d năđ u (nhóm các ngân hàng l n);

Nhóm các ngân hàng trung bình (ch y u t p trung vào ho t đ ng bán l ;

Nhóm các ngân hàng nh ph c v choăcácăvùngăđ aăph ngăđ c bi t

M c tiêu chính c a vi c phân lo i này là nh m: Th nh t, t o ra các ngân hàng l n sau khi h p nh t và sáp nh păcóăđ n ngăl c v tƠiăchínhăđ có th c nh tranh hi u qu

đ i v iăcácăngơnăhƠngăn căngoƠiăc ngănh ănơngăcaoăhi u qu kinh doanh c a các ngân hàng này; Th hai, thu h p ph m vi ho tăđ ng c a các ngân hàng có quy mô v a, t p trung vào phát tri n các ho tăđ ng kinh doanh chính; Th ba, các ngân hàng nh nh ngă

ho tăđ ng an toàn và hi u qu , ch đ ph c v choăcácăvùngăđ aăph ngăđ c bi t

 Gi i quy t n x u c a ngân hàng

Sau khi ti năhƠnhăđánhăgiáăvƠăphơnălo i n x u,ăđ có th gi i quy tăđ c các kho n

n x u c a các ngân hàng, Chính ph Hàn Qu căđƣăthƠnhăl p các Công ty qu n lý n x u Hàn Qu c (vi t t tălƠăKAMCO)ăđ mua l i các kho n n x u t các NHTM có k ho ch sáp nh p và h p nh t.ăTrongăn mă1997,ăChínhăph Hàn Qu căđƣăc p 64 nghìn t won,

t ngăđ ngă15%ăGDP,ăđ th c hi n táiăc ăc u các ngân hàng, trong đóă31,5ănghìnăt won (chi m 49,2%) đ c dành cho mua các kho n n x u c a h th ng ngân hàng Tính

đ n cu iăthángă3/1999,ăKAMCOăđƣăb ra 20 nghìn t wonăđ mua các kho n n x u tr giá 44 nghìn t won c a các ngân hàng

 H p nh t, sáp nh p và m r ng hình th c s h u

Sauăkhiăđánhăgiáăđ c m c v n th c có c a các NHTM (sau khi ti năhƠnhăbùăđ p các kho n thi t h i v n x u và d phòng), Chính ph Hàn Qu căđƣăti năhƠnhăcácăb căđiă

m nh m đ khuy năkhíchătrênăc ăs t nguy n ho c bu c các NHTM ph i sáp nh p l i

v i nhau, ho căt ngăv năđ đ m b o m c v n t i thi u an toàn cho ho tăđ ng kinh doanh ngân hàng, th m chí rút gi yăphépăc ngănh ăbu c ph i tuyên b phá s n

 Nâng cao ch tăl ng thanh tra, giám sát và an toàn ho tăđ ng ngân hàng

Song song v i ho t đ ng mua bán, sáp nh p các NHTM, Chính ph Hàn Qu c còn

t p trung vào nâng cao ch tăl ng ho tăđ ng c aăcácăc ăquanăthanhătraăgiámăsátăngơnăhƠngăc ngănh ăbanăhƠnhăcácăquy đ nh v an toàn ho t đ ng ngân hàng phù h p v i thông

l qu c t Nhi u v năb n quy ph m pháp lu t liên quan an toàn ho tăđ ng ngân hàng

c ngăđ căđi u ch nh, s aăđ iăđ đ m b o h th ng ngân hàng ho tăđ ng năđ nh và an toƠnătrongăt ngălai

 T ngăc ng s tham gia c a t ch c b o hi m ti n g i vào táiăc ăc u các ngân hàng thông qua m t n n t ng pháp lý minh b ch

Lu t B o v ng i g i ti năbanăhƠnhăn mă1995ălƠăti năđ cho vi c thành l p Công ty

B o hi m ti n g iă(KDIC),ăvƠăquyăđ nh rõ ràng ch căn ng,ănhi m v ,ăc ăch ho tăđ ng

c a t ch c B o hi m ti n g i t i Hàn Qu c Lu t B o v ng i g i ti năquyăđ nh rõ m c tiêu ho tăđ ng c a KDIC là b o v ti n g i c aăng i g i ti n và duy trì năđ nh tài chính

t i Hàn Qu c, v i các ch căn ngăchínhăg m: qu n lý qu B o hi m ti n g i; giám sát r i ro; x lỦăđ v ; thu h i n ; và đi u tra C ăs phápălỦăđ yăđ và năđ nh đƣăgiúpăchoăKDIC có v th đ c l păt ngăđ i và ch đ ng trong ph i h p v iăcácăc ăquanăkhácătrongă

m ngăanătoƠnătƠiăchínhăđ x lỦăđ v ngân hàng và kh ng ho ng tài chính m t cách hi u

qu , góp ph n khôi ph c năđ nh h th ng tài chính ngân hàng và năđ nh kinh t v ămôă

t i Hàn Qu c

1.2.5.3 Kinh nghi m c a Trung Qu c

M c dù không ch u nhi u nhăh ng t cu c kh ng ho ng tài chính châu Á 1997

nh ngăkh ng ho ngănƠyănh ăm tăc ăh iăđ t o ra s đ ng thu n v chính tr đ i v i vi c

c i cách h th ng ngân hàng Vì v y,ăthángă11ăn mă1997,ăTrungăQu căđƣătri u t p h i ngh tài chính qu căgiaăđ u tiên v i ch đ tr ng tâm là làm th nƠoăđ tránh kh i m t

cu c kh ng ho ng tài chính Tr c khi ti n hành táiăc ăc u, h th ng ngân hàng Trung

Qu c r t t p trung và phân khúc r t rõ ràng gi a các nhóm ngân hàng có ch đ s h u khác nhau B năNHTMăNhƠăn căvƠăbaăngơnăhƠngăChínhăsáchăđóngăvaiătròăch đ o B y ngân hàng này chi m t i 2/3 t ng ti n g i và 3/4 t ngă d ă n c a h th ng T l l i nhu n th c t c aăcácăNHTMăNhƠăn c th păh nănhi u so v i t l l i nhu n chung

Quá trình táiăc ăc u các ngân hàng Trung Qu căđƣăt p trung ch y u vào vi c

c i thi n và nâng cao ch tăl ng ho tăđ ng c a các NHTMNN,ătrongăđóăđ c bi tăđángăchú ý là vi c thành l p các Công ty mua bán n nh m x lý s n x u t các ngân hàng

này N mă1999,ăb n công ty qu n lý tài s nă(AMC)ăđƣăđ c thành l p AMC chuyên mua

và x lý các kho n n x u c aăcácăNHTMăNhƠăn c

Tuy nhiên, ho tăđ ngăđi u ti tăvƠăgiámăsátăđ i v iăcácăAMCăđƣăt ra không hi u

qu và nh t quán vì có quá nhi uăc ăquan đ c ch đ nhăđi u ti t, giám sát AMC d n t i

m t s ch căn ngăđi u ti t là ch ng chéo nhau Các k t qu ki m toán cho th y s thi u

ch t ch và b t c pătrongăđi u ti t các AMC, nhi u v năđ , bao g m gian l n, vi ph m các quyăđ nh, và các ho tăđ ng không thích h păcóăliênăquanăđ n 71,5 t NDT giá tr tài s n khóăđòi.ăVi căđi u ti t ch ng chéo và kém hi u qu đ i v iăcácăAMCăc ngăkhi n cho chi phí c i t khôngăđ c h n ch m c th p nh t có th

Nh ăv y có th th y r ng, quá trình táiăc ăc u t nguy n c a h th ng ngân hàng Trung Qu c là thi u quy t li tăvƠădoăđóăhi u qu mang l i m c th păh n Quá trình tái

c ă c u t p trung nhi uă h nă vƠoă vi c c i t và s a ch a nh ng sai l m bên trong các NHTMăNhƠăn căvƠădoăđó,ăđƣăchuy n h u h t các gánh n ng t các ngân hàng này sang gánh n ng tài khóa (khi các AMC ch m d t ho tăđ ng, B Tài chính s thi t l p m t U ban ki mătoánăđ ki m toán giá tr tài s n các AMC và B Tài chính v c ăb n s lƠăđ nă

v ch u trách nhi m cu i cùng gi i quy t nh ng thua l c a các AMC) Trong khi các kho n n x u đ c các AMC mua l i v i nguyên giá tr , các ngân hàng h uănh ăkhôngă

ch u m t kho n m t mát nào v tài s n,ăvƠăđi uăđóăđƣăkhôngăt oăraăđ c nh ngăđ ngăc ăchoăcácăngơnăhƠngănƠyă thayăđ iăph ngăth c qu n tr tài s n, c i thi n ch tăl ng tín

d ng,ăvƠădoăđó, tài s n x u v n ti p t c phát sinh

1.2.5.4 Kinh nghi m c a Thái Lan

Kh ng ho ngătƠiăchínhăchơuăÁăn mă1997ăđƣăkhi n h th ng ngân hàng c a Thái Lană chaoă đ o nghiêm tr ng, b t bu c ph i táiă c ă c u kh c nghi tă đ v t qua kh ng

ho ng và ho tăđ ng năđ nhăh n.ăNh m ch ngăđ v i s y u kém c a ngành ngân hàng, Chính ph TháiăLanăđƣăápăd ng m t s bi n pháp c i cách, bao g m:

Th nh t, chi năl c c aăTháiăLanălƠăđóngăc a m t s đ nh ch tài chính không còn kh n ngăti p t c ho tăđ ng T i th iăđi mănƠyăTháiăLanăđƣăt ch căbánăđ u giá tài

s n c a 58 công ty tài chính b đóngăc aăvƠăthuăđ c g n 200 t Bath Toàn b vi căđ u giá này do U banăc ăc u l i tài chính c aăTháiăLanăđ m nhi m

Songăsongăđó,ăchi năl c sáp nh p, h p nh tăcácăđ nh ch tƠiăchínhăc ngăđ c ti n hành và k t qu lƠă Bankă Thaiă raă đ i (do s h p nh t c a 13 công ty tài chính và Unionbank), Ngân hàng First Bangkok city h p nh t v iăKrungăThaibankăvƠăđ c tái c p

v n 200 t Bath Còn l i Bangkokbank đ c bán l i hoàn toàn cho công ty qu n lý tài

s n

Th hai,ăđ tái c p v năchoăcácăđ nh ch tài chính có th duy trì ho tăđ ng, Thái Lanăđƣălênăm tăch ngătrìnhăh tr v n do B tƠiăchínhăTháiăLanăđ m trách:

 Thành l p các công ty qu n lý tài s n

 óngăc aăcácăđ nh ch tài chính quá y u kém

 C ng c và tái c p v n nh ng t ch c tài chính có kh n ngăduyătrìăho tăđ ng, TháiăLanăđƣăcó m tăch ngătrìnhătáiăc p v năchoăcácăđ nh ch tài chính này

Th ba,ăđ i v i vi c x lý các kho n n x u, chi năl c c a Thái Lan là phân lo i các kho n n không ho t đ ng (chi m kho ng 47,7% t ng s các kho n cho vay) và tách chúng ra kh i b ngăcơnăđ i tài s n c aăcácăNTHM.ăSauăđóăđ cămangăraăbánăđ uăgiá.ă lƠmăđ căđi uănƠy,ăTháiăLanăđƣăthƠnhăl p U banătáiăc ăc u khu v c tài chính và Công ty

tháng,ătuyănhiên,ăquáătrìnhăt ngăv n v n ti p t căsauăđóăđ đ tăđ c tiêu chu n v phân

lo i n và trích l p d phòng theo chu n qu c t vƠoăn mă2000.ă Các ngân hàng qu c doanhăsauăđóăđ c c ph n hóa v i s h tr c aăcácăngơnăhƠngăđ uăt ăc aăn c ngoài Chính ph đƣăt pătrungăđ m b o quá trình chuy năđ iănƠyăđ c di n ra minh b ch T i

m t s ngơnăhƠngăth ngăm i c ph nătrongăn c, t l s h u c aăcácănhƠăđ uăt ăn c ngoƠiăđƣăv t quá 50%

1.2.5.5 Bài h c rút ra cho Vi t Nam

T nh ng lý lu n chung v táiăc ăc u các ngân hàng và kinh nghi m th c ti n c a

m t s n c có th rút ra m t s bài h c kinh nghi m cho Vi tăNamănh ăsau:ă

M t là, quá trình táiăc ăc u c n di n ra trong m t th i gian ng n v i tính quy t li t

và s kiên quy t cao trong c h th ng Trong quá trình táiăc ăc u, s xáo tr n và nh ng

đ v trên th tr ng có th t ngălênăcaoăh năm c tr m tr ng th c t xu t phát t nh ng

y u t tâm lý và s thi u h tăthôngătin.ăDoăđó,ăth i gian táiăc ăc u càng kéo dài thì nh ng

bi năđ ng trên th tr ng càng tr nên khó d đoánăvƠăcóăth v t ra ngoài kh n ngă

ki măsoát.ăTuyănhiênăđ có th rút ng n th i gian táiăc ăc u thìăđ ng th iăđòiăh i s kiên quy t trong c h th ng,ăđ c bi t là t nh ngăc ăquanăđi u hành c p cao nh t

Hai là, các gi i pháp táiăc ăc u c năđ c ti năhƠnhăđ ng b v i s tham gia c a nhi uăc ăquanăqu n lý khác nhau,ătrongăđóăđ c bi t quan tr ng là vai trò c a Ngân hàng Trungă ng,ăB tƠiăchính,ăC ăquanăb o hi m ti n g iăvƠădoăđóăvi c thành l p m t y ban táiăc ăc u đ có th đi u ti t m t cách th ng nh t các ho tăđ ng c aăcácăc ăquanătrênătrong su t quá trình tái c ă c u là c n thi t nh m t ngă c ng hi u qu và tránh ch ng chéo H th ng ngân hàng không ph i là m t h th ngăđ c l pămƠăng c l i có s liên k t

ch t ch v i h u h t các khu v c c a n n kinh t ăMôăhìnhăngơnăhƠngăđaăn ngăc ngăchoă

th y s g n k t r t ch t gi a ngân hàng, ch ng khoán và b o hi m Và b i v y, táiăc ăc u các ngân hàng c ngăc n tính t i nh ng tác đ ng t các c u ph n c a th tr ng tài chính

và n n kinh t đ i v i h th ngăngơnăhƠngăc ngănh ătácăđ ng t quá trình táiăc ăc u ngân

hàng đ i v i các th c th kinh t đó.ăVaiătròăc a NHTWălƠăkhôngăđ , th măchíănh ăm t

s nghiên c uăđƣăch ra c n h n ch vai trò c a NHTW m t m căđ nh tăđ nh trong quá trình táiăc ăc u

Ba là, chi phí cho táiăc ăc u c năđ c h n ch m c th p nh t,ăđ c bi t là gánh

n ngăđ i v iătƠiăkhóa.ă th c hi năđ c vi căđóăthìăquáătrìnhătáiăc ăc u c ngăc năđ c

ti năhƠnhătheoăắc ăch th tr ng”ănhi uăh năvƠăh n ch m c th p các bi n pháp qu n

lý m nh l nh hành chính Vi căđ nh giá và mua bán các tài s n tài chính có v năđ t các ngân hàng c năđ c th c hi n theo m c giá th tr ng Khuy n khích khu v c t ănhơnămua l i các kho n n x u t h th ngăngơnăhƠngăc ngălƠăm t gi i pháp đ gi m gánh

n ngăchoătƠiăkhóaăvƠăt ngăhi u qu trong vi c x lý n

B n là, quá trình táiăc ăc u c n có s can thi p trên c h th ng bao g m t t c các

t ch c tài chính có v năđ b t k hình th c s h u và mô hình ho tăđ ng.ăNh ăđƣăphơnătích trên, m i liên thông trong h th ng ngân hàng là khá ch t ch Vi c ch t p trung vào c i thi n ch tăl ng c a m tănhómăngơnăhƠngănh ălƠăNHTMNNătrongătr ng h p

c a Trung Qu c s không th gi i quy tăđ c các v năđ c a c h th ng

K TăLU NăCH NGă1

Trongăch ngă1ăc a lu năv n,ătácăgi đƣăh th ng hoá lý thuy tăc ăb n v ngân hƠngăth ngăm i và ho t đ ngătáiăc ăc u ngân hàng T đó,ăchoăth y ch căn ngăvƠăt m quan tr ng to l n c a h th ngăngơnăhƠngăđ i v i n n kinh t Do v y m t khi h th ng ngân hàng y u kém s gây ra nh ng h u qu nghiêm tr ng t i toàn b n n kinh t , xã h i

Và táiăc ăc u các ngân hàng lƠăđi u t t y u khi mà nh ng y u kém trong h th ng ngân hàng ngày càng tr nên tr m tr ngăh n.ăL ch s th gi i c ngăch ng ki n nhi u cu c tái

c ăc u h th ng tài chính nói chung và táiăc ăc u các ngân hàng nói riêng r t nhi u

n c trên th gi i tƠiăđƣăd n ch ng m t vài công cu cătáiăc ăc u ngân hàng m t s

n că nh :ă M , Trung Qu c, Hàn Qu c, Thái Lan; t đó rút ra nh ng bài h c kinh nghi m quý báu cho Vi t Nam

CH NGă2 - TH C TR NGăTỄIăC ăC U CÁC NGÂN HÀNG

2.1 S ăl căv ăh ăth ngăngơnăhƠngăth ngăm i Vi tăNam

NgƠyă6/5/1951ăCh ăt chăH ăChíăMinh đƣăkỦăs căl nhăs ă15/SLăthƠnhăl păNgơnăhƠngă

Qu căgiaăVi tăNam,ăchínhăth căkhaiăsinhăm tăngành kinhăt ăr tătr ngăy uăc aăVi tăNamă- ngành NgơnăhƠng.ăNgơnăhƠngăQu căgiaăVi tăNamăraăđ iălƠăk tăqu ăn iăti păc aăquáătrìnhă

đ uătranhăxơyăd ngăh ăth ngăti năt ,ătínăd ngăđ căl p,ăt ăch ,ăđánhăd uăb căphátătri nă

m i,ăthayăđ iăv ăch tătrongăl nhăv căti năt ,ătínăd ngă ăn căta.ăT ăkhiăNgơnăhƠngăQu căgiaăVi tăNamăraăđ iăđ nănay,ăh ăth ngăngơnăhƠngăth ngăm iăVi tăNamăkhôngăng ngă

đ căc ngăc ,ăxơyăd ngăvƠăt ngăb căl năm nhăđ ăph căv ăchoăcôngăcu căb oăv ăvƠăxơyă

d ngăđ tăn c.ăTr iăquaănhi uăth iăk ăv iănhi uăs ăki năquanătr ng,ăh ăth ngăNgơnăhƠngă

Vi tăNamăcóănhi uăbi năchuy n sơuăs c

nănay, NgơnăhƠngăth ngăm iăVi tăNamăbao g m: NgơnăhƠngăth ngăm iăNhƠă

n c;ă Ngơnă hƠngă th ngă m iă c ă ph n;ă Ngơnă hƠngă th ngă m iă liênă doanh;ă Chi nhánh ngơnăhƠngăn căngoƠiă(NHNNg),ăNgơnăhƠngăth ngăm iă100%ăv năn căngoƠi

NgơnăhƠngăth ngăm iăNhƠăn c:ălƠăngơnăhƠngăth ngăm iătrongăđóăNhƠăn că

s ăh uătrênă50%ăv năđi uăl ăNgơnăhƠngăth ngăm iăNhƠăn căbaoăg măngơnăhƠngăth ngăm iădoăNhƠăn căs ăh uă100%ăv năđi uăl ăvƠăngơnăhƠngăth ngă

m iăc ăph nădoăNhƠăn căs ăh uătrênă50%ăv năđi uăl ,ăcóăt ăcách pháp nhân theoă phápă lu tă Vi tă Nam.ă NHTMă nhƠă n că ho tă đ ngă theoă môă hìnhă côngă tyătráchănhi măh uăh năm tăthƠnhăviên

NgơnăhƠngăth ngăm iăc ăph nălƠăngơnăhƠngăđ căthƠnhăl păvƠăho tăđ ngăb ngăngu năv ăgópăc aăcácăc ăđôngăd iăhìnhăth cămuaăc ăph n,ăcóăt ăcáchăphápănhơnătheoăphápălu tăViêtăNam,ăt ăch căho tăđ ngătheoămôăhìnhăcôngătyăc ăph n Ngân hàng liênă doanhă lƠă ngơnă hƠngă th ngăm iăđ căthƠnhăl păt iăVi tăNam,ă

b ngăv năgópăc aăBênăVi tăNamă(g măm tăho cănhi uăngơnăhƠngăVi tăNam)ăvƠă

Bênăn căngoƠiă(g m m tă ho cănhi uăngơnăhƠngăn căngoƠi)ătrênăc ăs ăh pă

đ ngăliênădoanh.ăNgơnăhƠngăth ngăm iăliênădoanhăđ căthƠnhăl păd iăhìnhă

th căcôngătyătráchănhi măh uăh năt ăhaiăthƠnhăviênătr ălên,ălƠăphápănhơnăVi tăNam,ăcóătr ăs ăchínhăt iăVi tăNam

Chi nhánh ngân hƠngăn căngoƠiălƠăđ năv ăph ăthu căc aăcácăt ăch cătƠiăchínhă

n căngoƠiă(ngơnăhƠngăm ),ăho tăđ ngătheoăgi yăphépăkinhădoanhădoăNgơnăhƠngăNhƠăn căVi tăNamăc păvƠătuơnăth ăquyăđ nhăphápălu tăVi tăNam;ăđ căngơnăhƠngăm ăb oăđ măb ngăv năb năv ăvi căch uătráchănhi măđ iăv iăm iăngh aăv ă

c aăchiănhánhăt iăVi tăNam

Ngơnă hƠngă th ngă m iă 100%ă v nă n că ngoƠiă lƠă ngơnă hƠngă th ngă m iă đ căthƠnhăl păt iăVi tăNamăv iă100%ăv năđi uăl ăthu căs ăh uăn căngoƠi;ătrongăđóă

ph iăcóăm tăngơnăhƠngăn căngoƠiăs ăh uătrênă50%ăv năđi uăl ă(ngơnăhƠngăm ).ăNgơnăhƠngăth ngă m iă100%ăv năn că ngoƠiăđ căthƠnhă l păd iăhìnhăth căcôngătyătráchănhi măh uăh năm tăthƠnhăviênăho căt ăhaiăthƠnhăviênătr ălên,ălƠăphápănhơnăVi tăNam,ăcóătr ăs ăchínhăt iăVi tăNam

Tínhăđ năth iăđi măngƠyă31/12/2014,ăh ăth ngăngơnăhƠngă Vi tăNamăbaoăg m: 1 NHTMNN (là Agribank) , 37 NHTMCP (trongăđóă4ăngơnăhƠngăcóăv nănhƠăn căgi ăc ă

ph năchiăph iălƠăVietcombank, Vietinbank, BIDV, MHB), 46 chi nhánh NHNNg, 5 ngân hƠngă100%ăv năn c ngoài, 4 ngân hàng liên doanh

2.2 Th cătr ngăho tăđ ngăc aăcác NHTM Vi tăNamăgiaiăđo nă2008-2012

100%ă v nă n că ngoƠi,ă 4 ngân hàngă liênă doanh.ă Chínhă s ă phátă tri nă nhanhă v ă m tă s ă

l ng,ăchoăđ nănayăh ăth ngăcácăNHTMăđƣăcóăm ngăl iăbaoăph ăđ năt tăc ăcácăt nh,ăthƠnhăph ătrongăc ăn c,ăđ căbi tăcóăNHTMăđƣăxơyăd ngăh ăth ngăcácăchiănhánhăbaoăph ă

đ năt năhuy n,ăth măchíălƠăt iăcácăxƣ,ăliênăxƣ;ăm ngăl iăc aăh ăth ngăNHTMătr iăr ngă

kh păđ năcácăvùng,ămi năc aăđ tăn c,ăquaăđóăngƠyăcƠngăđápă ngănhuăc uăs ăd ngăs nă

ph măd chăv ăngơnăhƠngăc aăcácăt ăch c,ăcáănhơnă ătrongăvƠ ngoƠiăn c

B ng 2.1: S l ng ngân hàng th ngăm i Vi tăNamăgiaiăđo n 1991-2012

Lo iăhìnhăngơnăhƠng 1991 1997 2008 2010 2012

(Ngu n: Ngân hàng Nhà n c Vi t Nam)

Bênăc nhăđó,ăd iăápăl căt ngăv năđi uăl ănh măđápă ngăyêuăc uăc nhătranhăvƠă

h iă nh p kinhă t ă qu că t ,ă c ngă nh ă đápă ngă yêuă c uă theoă quyă đ nhă t iă Ngh ă đ nhă s ă141/2006/N -CP ngày 22/11/2006ăc aăChínhăph ăthìăđ năn mă2010,ăv năđi uăl ăt iăthi uă

c aăcácăngơnăhƠngăth ngăm iăph iăđ tă3.000ăt ăVND.ă nă cu iăn mă2012, các ngân hƠngăđƣăth căhi năxongăquyăđ nhăv năphápăđ nhăt iăthi u,ătrongăđóăm tăs ăngơnăhƠngăcònăcóăs ăv năđi uăl ăkháăcao,ăcácăchiănhánhăngơnăhƠngăn căngoƠiăc ngăd năt ngăquyămôă

v năđi uăl ăđ ăđ măb oăho tăđ ngăt ătrênă15ătri uăUSD.ăH uăh tăcácăNHTMNNăthu cănhómăcóăv năđi uăl ăcaoănh t:ăđ ng đ uălƠăNgơnăhƠngănôngănghi păvƠăphátătri nănông thônă Vi tă Nam (Agribank):ă 29.154ă t đ ng, NHTM c ă ph nă Côngă th ngă Vi tă Namă(Vietinbank): 26.218ăt ăđ ng,ăNHTMăc ăph năNgo iăth ngăVi tăNam (Vietcombank): 23.174ăt ăđ ng,ăNHTMăc ăph nă uăt ăvƠăphátătri năVi tăNam (BIDV): 23.011ăt ăđ ng

Nhómă NHTMCPă đ ngă đ uă lƠ: Eximbankă v iă 12.355ă t ă đ ng,ă Sacombank:ă 10.740ă t ă

đ ng,ăSCB:ă10.592ăt ăđ ng,ăMB:ă10.000ăt ăđ ng,ăACB:ă9.377ăt ăđ ng

(Ngu n: Báo cáo tài chính c a các NHTM n m 2012, đ n v tính: t đ ng)

Hình 2 1: Danh sách các NHTM có v năđi u l cao nh t tínhăđ n 31/12/2012

D n ăchoăvayăt ngănhanhătrongănh ngăn măv aăqua Tínhăđ nă31/12/2012,ăd ăn ăcho vay toàn ngành kinhăt ăđ tă2.745.640ăt ăđ ngă,ăđơyălƠăngu năv năđángăk ăgópăph năchoăvi căthúcăđ yăt ngătr ngăkinhăt ăc aăđ tăn c,ăc ngănh ăgópăph năxóaăđói,ăgi mănghèo vƠă năđ nhătr tăt ăxƣăh i T căđ ăt ngătr ngăd ăn ătínăd ngăc ng t ngătrongă2ăn mă

2009 và 20120, tuy nhiên n mă 2011,ă v iă nh ngă bi nă phápă th tă ch tă tínă d ngă t ă phíaăNHNN,ăt ngătr ngătínăd ngăgi măd năvƠăn mă2012ăđ tă8,91% nh ngăt ngătr ngăkinhă

t n mă2012 v năđ tă5,03%ăchoăth yăđ uăt ăcóăhi uăqu ăh n

(Ngu n: Báo cáo th ng niên Ngân hàng Nhà n c Vi t Nam)

Hình 2 2: D ăn và t căđ t ngătr ngăd ăn c a NHTM VN giaiăđo n 2008-2012

H ăth ngăcôngăngh ăngành ngơnăhƠngăđƣăcóăs ăti năb ărõăr t: i uănƠyăđ căth ă

hi năr tărõălƠăn uănh ătr căđơy,ătrongăkhơuăthanhătoánăph iăm tăth iăgianăt ă1ăngƠyăđ năhƠngătu năm iăth căhi năhoƠnăch nhăm tăgiaoăd chăthanhătoán,ăthìăngƠyănayănh ăcóăđ iă

m iăcôngăngh ,ăth iăgianăthanhătoánăđƣăđ cărútăng năch ăđ cătínhăb ngăphút,ăth măchíă

b ngăgiơy.ăH năth ăn a,ănh ăcóăđ iăm iăcôngăngh ămƠăh ăth ngăngơnăhƠngăth ngăm iăđƣăđ aăraăđ căr tănhi uăcácăs năph măd chăv ăgiáătr ăgiaăt ngăd aătrênăn năt ngăcôngăngh ă thôngă tin,ă ch ngă h nă nh :ă d chă v ă nh ă ATM, POS, EDC, Internet Banking, TelephoneăBanking,ăngơnăhƠngătr cătuy n t ăđóăđƣăgópăph năkhôngănh ătrongăvi căđápăngănhuăc uăc aăkháchăhƠng,ăc ngănh ăgópăph năthúcăđ yăs năxu tăvƠăl uăthôngăhƠngăhóaăphátătri n

2.2.2 Nh ng thách th căđ t ra

V nă đ ă đ uă tiênă chínhă lƠă tínhă thanhă kho nă c aă h ă th ngă ngơnă hƠng luônă c ngă

th ng.ă Tínhă thanhă kho nă c aă cácă NHTMă ngƠyă cƠngă gi mă sútă th ă hi nă t ă l ă t ngă tínă

d ng/t ngăv năhuyăđ ngăt ngăliênăt cănh ngăngu năv năhuyăđ ngăvƠoăl iăcóăbi uăhi nă

gi m T ăl ăchoăvay/v năhuyăđ ngăl iăcó xuăh ngăt ngălên,ăn mă2008ălƠ 95%,ăn mă2009ă

là 105%,ăn mă2010ălƠă130,7%ăvƠăn mă2011ălƠă128,96% vƠăn mă2012ălà 121,07% ơyălƠă

đi uăkhôngăt tăđ ăt ngătínhăthanhăkho nătrongăho tăđ ngăchoăvayăc aăngơnăhƠng T l ănƠyă ăh uăh tăcácăqu căgiaăchơuăÁăđ uăth păh nă80%ătrongăkhiăVNăcóăth iăđi mălênăđ nă

h nă 130%,ă vìă v yă NHNNă đƣă bană hƠnhă Thôngă t ă 13/2010/TT-NHNNă cóă hi uă l că vƠoăthángă10/2010ăquyăđ nhăt ăl ănƠyă ăm căt iăđaă80%ăchoăcácăngơnăhƠngăvƠă85%ăchoăcácăt ă

ch cătínăd ngăkhácănh ngăchoăđ năcu iăn mă2012 t ăl ănƠyăv năch aăgi măvƠăv năđ ăv nă

ch aăđ căgi iăquy tătri tăđ ă

(Ngu n: Ngân hàng Nhà n c Vi t Nam)

Hình 2 3: T l choăvay/huyăđ ng v n c aăcácăNHTMăgiaiăđo n 2008-2012

H ăqu ălƠ,ăđ ăđápă ngănhuăc uă thanhă kho n,ăcácăNHTMăđƣăc nhătranhăgayă g tătrongăvi căhuyăđ ngăv n,ăđ yălƣiăsu tăhuyăđ ngălênăcao.ă Lƣiăsu tăhuyăđ ngăVNDăn mă2011ăcóălúcăb ăđ yălênăt iă18-19%ăđ ăh păd năng iăg iăti n.ăLƣiăsu tăhuyăđ ngălênăcaoă

kéoătheoăh ăl yălƠălƣiăsu tăchoăvayăt ngăcao,ăcácădoanhănghi păs n xu tăkinhădoanhăítăr iăroănh ngăl iănhu năth păkhôngăth ăvayăđ căv năd năđ năthi uăv năchoăho tăđ ngăc aă

mình Th mă chíă l nă đ uă tiên,ă cácă ngơnă hƠngă th ngă m iă l nă khiă choă cácă ngơnă hƠngă

th ngăm iănh ăkhóăkh năv ăthanhăkho năvayăđ uăyêuăc uăph iăcóătƠiăs năđ măb o.ă ngă

th i,ăm tăs ăkho năchoăvayăliênăngơnăhƠngăđƣăquáăh năkhi năngơnăhƠngăth ngăm iăchoăvayăph iătríchăl păd ăphòng.ăTuyăgiáătr ătríchăl păd ăphòngăch aăl nănh ngăđi uănƠyăchoă

th yănh ngăkhóăkh năvƠănh ngăy uăkémătrongăvi căqu nălỦăr iăroăthanh kho năc aăm tăs ăngơnăhƠngăth ngăm i.ă

Hai là, cácăTCTDătrongăn cănhìnăchungăcóăn ngăl cătƠiăchínhăcònăh năch ăvƠă

hi uăqu ăkinhădoanhăth p Theo quy đ nhăc aăNgh ăđ nhăc aăChínhăph ăs 141/2006/N CPăcácăNHTMăph iăđápă ngăm căv năđi uăl ăt iăthi uălƠă3.000ăt ăđ ngăđ năcu iăn mă

-2010 Tuyă nhiên,ă Chínhă ph ă đƣă giaă h nă th iă giană nƠyă đ nă cu iă n mă 2011ă doă cònă kháănhi uăngơnăhƠngăch aăđápă ngăđ c Tínhăđ nă31/12/2012ăt tăc ăcácăNHTM đ uăđápă ngă

đ c.ăTheoăth ngăkêăc aăNHNNăcóăđ nă20 NHTM m căv năđi uăl ăd iă5.000 t ăđ ngă(t ngăđ ngă 240 tri uăUSD).ă NHTMăcóă m căv năđi uăl ă l nă nh tăhi nă nayălƠăNgơnăhƠngăNôngănghi păvƠăPhátătri năNôngăthônăVi tăNamă(29.154 t ăđ ng t ngăđ ngă1,4 t USD) th păxaăsoăv iănh ngăngơnăhƠngăl năc aăm tăs ăqu căgiaătrongăkhuăv cănh ăNgân hƠngăBangkokăTháiăLan:ăh nă3t ăUSD,ăNgơnăhƠngăDBSăc aăSingapore:ăh nă9 t ăUSD, NgơnăhƠngăMandiriăc aăIndonesiaăh nă2 t USD,ăNgơnăhƠngăMaybankăc aăMalaysia:ăh nă

4 t USDăvƠăNgơnăhƠngăPhilippines:ăh nă9 t ăUSD)

Kh ăn ngăsinhăl iăc aăcácăh ăth ngăTCTDă ăm căkháăth păsoăv iăm căđ ăr iăroă

c ngănh ăsoăv iăcácăngơnăhƠngătrongăkhuăv căvƠătrênăth ăgi i.ăTheoăhìnhă2.4ăc ăROAăvƠăROEăđ uăcóăxuăh ngăgi mănh ăt ăn mă2009-2011,ănh ngăgi măm nhăt ă2011-2012 do nhăh ngăc aăkh ngăho ngătƠiăchínhătoƠnăc uăvƠăsuyăthoáiăkinhăt đƣătácăđ ngăđ năho tă

đ ngăc aăh ăth ngăngơnăhƠngăVi tăNam

(Ngu n: U ban Giám sát Tài chính Qu c gia)

Hình 2 4: Các ch tiêu v hi u qu sinh l i ROA, ROE c a các TCTD Vi t Nam

Ba lƠ,ăn ăx uăngơnăhƠngăđangăđ ngă ăm căcao Hình 2.6 choăth yăt ăl ăn ăx uăcóăxuă h ngă t ngă trongă giaiă đo nă 2008-2012 C ă th :ă n mă 2008ă lƠă 2,17%;ă n mă 2009ă lƠă2,05%;ăn mă2010ălƠă2,16%;ăn mă2011ălƠă3,3%ăvƠăn mă2012ăt ngăv tălênă8,6%.T ăl ăn ă

x uăc aăcácăngơnăhƠngăVi tăNamăcóăchi uăh ngăt ngăm nhătrongă2011ăvƠă2012ălƠăh ă

qu ăc aăvi căt ngătr ngătínăd ngănóngăb tăch pănh ngăquyăđ nhăan toàn trong cho vay

c aăh ăth ngăngơnăhƠng.ăTình tr ngătrênăchoăth yănh ngăb tă nătrongăho tăđ ngăc aăngơnăhƠngăvƠăv năđ ănƠyăc năph iăđ căgi iăquy tătri tăđ ăvà quy tăli t.ă

Tuyănhiên,ănh ngăconăs ămƠăcácăngơnăhƠngăđƣăcôngăb ăđ căr tănhi uăchuyênăgiaăkinhăt ătrongăvƠăngoƠiăn căđánhăgiáălƠăch aăđángătinăc y,ăconăs ăth căcóăth ăcaoăh nănhi u.ă Theoă đánhă giáă c aă hƣngă x pă h ngă tínă nhi mă Fitchă Ratingsă n mă 2011ă t l ă nƠyăkhôngăth ăth păh năhaiăconăs ă(vƠoăkho ngă13%).ăLỦădoăkhi năchoăcóăs ăsaiăl chăsoăv iăconăs ădoăNHNNăVi tăNamăcôngăb ăchínhălƠăcáchăphơnălo iăn ăCácăNHTMăVi tăNamă

v năphơnălo iăn ăch ăy uăd aăvƠoăth iăh nămƠăkhôngăđánhăgiáăđ căm tăcáchăchínhăxácătình hình tƠiăchính,ăk tăqu ăs năxu tăkinhădoanhăc aădoanh nghi p.ă i uănƠyăd năđ năvi căphơnălo iăn ăvƠoănhómăkhôngăph năánhăđúngăth căch tăkho năn ăNgoƠiăra,ăvi căs păx pă

l iăcácăkho năn ,ăđ aăn ăraăngo iăb ngăvƠăgiaăh năn ăđƣălƠmăchoăt ăl ăn ăx uăc aăngơn hƠngăgi măđáng k

(Ngu n: Ngân hàng Nhà n c Vi t Nam)

Hình 2 5: T l n x u c a h th ng ngân hàng Vi tănamăgiaiăđo n 2008-2012

B n lƠ,ăt ăl ăanătoƠnăv năt iăthi uăcóăth ăgi măs tăn uăcácăNHTMătríchăl păqu ăd ăphòngăđúng, đ ătheoăđúngăquyăđ nhăc aăNHNN doăt ăl ăn ăx uăt ngăcao,ătrongăkhiăcácăngu năthuăkhácăgi măx ng,ăđi uăt tănhiênăt ăl ănƠyăs ăb ăs tăgi măr tănhanhăn uănh ăcácăNHTMătuơnăth ăđúngătheoăquyăđ nhăc aăNHNN,ăh chătoánăđúng,ăđ ăd ăphòngăchoăcácăkho năn

Theo Thôngăt ăs ă13/2010/TT-NHNNăc aăNHNNăcóăhi uăl căt ă2010,ăt ăl ăanătoƠnăv năt iăthi u c aăcácăNHTMălƠă9%.ăNhìnăchung,ăh uăh tăcácăNHTMăVi tăNamăđ uăđƣăđ tăđ căt ăl ăanătoƠnăv năt iăthi uătheoăquyăđ nh vƠăđ căc iăthi nătrongănh ngăn mă

g năđơy,ănh ngăv n th păh nănhi uăsoăv iăm tăs ăqu căgiaătrongăkhuăv c