Chuyên Đề Sử Dụng Phần Mềm VIOLET 1.8 dạy học bộ môn toán, chuyên đề này giúp các thầy cô có thể chủ động trong việc soạn giáo án điện tử một cách nhanh chóng và giúp cho học sinh dễ tiếp thu.CHUYÊN ĐỀSỬ DỤNG PHẦN MỀM VIOLET 1.8 VÀO THIẾT KẾ BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ GIẢNG DẠY MÔN TOÁN THCS I. THỰC TRẠNG KHI SỬ DỤNG PHẦN MỀM VIOLET 1.8 II. NỘI DUNG VÀ GIẢI PHÁP1. Xây dựng bài giảng điên tử bằng phần mềm Violet 1.82. Dạy học với: Bài giảng điện tử soạn bằng phần mềm Violet1.83. Các bước xây dựng bài giảng điện tử bằng phần mềm Violet 1.84. Giới thiệu một số chức năng chính của phần mềm Violet 1.8 sử dụng có hiệu quả vào soạn bài giảng điện tử giảng dạy môn Toán THCS5. Công nghệ thông tin và dạy học mônToán.C. BÀI HỌC KINH NGHIỆMD. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
Trang 1CHUYÊN ĐỀ
SỬ DỤNG PHẦN MỀM VIOLET 1.8 VÀO THIẾT KẾ BÀI GIẢNG
ĐIỆN TỬ GIẢNG DẠY MÔN TOÁN THCS
A ĐẶT VẤN ĐỀ
Trong công tác giảng dạy, công nghệ thông tin (CNTT) có tác dụng mạnh
mẽ, làm thay đổi phương pháp dạy và học Nhờ đó mà học sinh hứng thú học tập hơn, kết quả là học sinh tiếp thu bài tốt hơn
Ứng dụng CNTT có thể đưa vào tất cả các môn học, đặc biệt là các môn
có sử dụng nhiều tranh ảnh, bài tập trắc nghiệm… cho bài giảng Trong các năm gần đây, tôi đã mạnh dạn đưa ứng dụng CNTT vào môn Toán Tôi đã thiết kế được nhiều giáo án điện tử để đưa vào giảng dạy Toán học là môn học có vai trò quan trọng trong việc thực hiện mục tiêu đào tạo ở bậc THCS Chương trình Toán học THCS có nhiệm vụ cung cấp cho học sinh hệ thống kiến thức cơ bản, phổ thông và thói quen làm việc khoa học Góp phần hình thành ở học sinh các năng lực nhận thức, phẩm chất và nhân cách mà mục tiêu ngành Giáo dục đề ra Qua nghiên cứu nội dung chương trình và quá trình học tập môn Toán của học sinh tôi nhận thấy: Học sinh tiếp thu môn Toán còn chậm, nhiều em ngại học toán, vì môn học đòi hỏi tính tư duy cao Nhưng không phải vì thế mà chúng
ta có thể thờ ơ với mức độ nhận thức của học sinh Từ chỗ khó tiếp thu ngay ban đầu sẽ dẫn đến sự hời hợt của học sinh đối với môn Toán về những năm học sau Đổi mới phương pháp giáo dục nhằm tích cực hoá quá trình học tập của học sinh; để thực hiện được điều này, ngoài sự nghiên cứu về phương pháp truyền giảng, phương pháp tổ chức lớp học thì giáo viên còn phải nghiên cứu sử dụng các thiết bị công nghệ, các phần mềm hỗ trợ dạy học để ứng dụng Công nghệ thông tin trong trường học được đẩy mạnh ứng dụng trong nhiều năm qua, đã từng bước nâng cao chất lượng dạy học, tích cực thực hiện đổi mới phương pháp giáo dục
Cùng với sự hỗ trợ của thiết bị, việc tạo điều kiện thuận lợi từ Ban Giám Hiệu nhà trường đang công tác, tôi đã tích cực tìm hiểu nghiên cứu sử dụng các
phần mềm và đưa vào thực nghiệm dạy học môn Toán bước đầu đã có những kết
quả khả quan Sau khi phát phiếu điều tra việc hứng thú học tập và thái độ học tập bộ môn Toán đối với học sinh thì kết quả cho thấy học sinh được học với bài giảng điện tử thì có hứng thú học tập cao hơn so với giảng dạy dùng các phương tiện trực quan khác Đó là lí do tôi chọn chuyên đề “Sử dụng phần mềm Violet 1.8 vào thiết kế bài giảng điện tử giảng dạy môn Toán THCS"
B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I THỰC TRẠNG KHI SỬ DỤNG PHẦN MỀM VIOLET 1.8
1 Thuân lợi
Sử dụng bài giảng điện tử trong tiết dạy giáo viên có thể tiết kiệm được thời gian, thay vì phải chuẩn bị các tranh vẽ, bảng biểu rườm rà, nay được soạn sẵn trong máy để trình chiếu hoặc lưu vào USB hay đĩa VCD, DVD sử dụng ở nhiều lớp, nhiều năm học
Trang 2Giáo viên tiết kiệm được nhiều thời gian trong tiết dạy ở những hoạt động trên lớp như: Treo tranh vẽ, hình ảnh, sơ đồ, kẻ bảng ở Sách giáo khoa, ghi các đáp án, giải bài tập Nay được thực hiện nhanh gọn chiếu bằng máy chiếu, những thời gian của hoạt động đó giờ được dùng cho những hoạt động của học sinh, hay để giáo viên mở rộng thêm kiến thức, khắc sâu kiến thức sẽ giúp học sinh hiểu bài hơn và phát huy tốt tính tích cực của học sinh trong việc phối hợp hoạt động nhóm, hoạt động cá nhân,
Được dựa vào điều kiện thực tế, điều kiện cơ sở vật chất hiện có và nhà trường
đã tạo điều kiện cung cấp đầy đủ các thiết bị cần thiết như: Máy chiếu, máy vi tính
2 Khó khăn
Viêc chuẩn bị một bài giảng điện tử của giáo viên cho một tiết lên lớp cần phải công phu, kĩ lưỡng hơn
Máy chiếu (projector), các thiết bị kèm theo như máy vi tính xách tay, CPU, màn chiếu, cồng kềnh, việc mang đến từng lớp còn khó khăn, phải mất thời gian chuẩn bị trước, thời gian nghỉ chuyển tiết giáo viên phải làm việc là đem máy chiếu từ lớp này sang lớp khác và chuẩn bị lắp ráp các thiết bị trên
Nếu nhiều lớp cùng dạy tiết có sử dụng bài giảng điện tử thì số lượng máy chiếu, máy tính không đáp ứng đủ
II NỘI DUNG VÀ GIẢI PHÁP
1 Xây dựng bài giảng điên tử bằng phần mềm Violet 1.8
a Giới thiệu phần mềm Violet 1.8
Violet 1.8 hiện là phần mềm Việt Nam duy nhất được tổ chức quốc tế ADL chứng nhận đạt chuẩn SCORM, đây cũng là tiêu chuẩn Bộ GD&ĐT quy định cho các phần mềm soạn bài giảng ở Việt Nam
Giao diện tiếng Việt rất dễ sử dụng, phù hợp với những người không chuyên tin học, không giỏi ngoại ngữ
b Các chức năng của Violet
Chức năng soạn thảo phong phú: Cho phép nhập và chỉnh sửa các dữ liệu văn bản, công thức toán; vẽ sơ đồ tư duy hệ thống kiến thức từng bài học;
âm thanh, hình ảnh, phim,
Nhiều mẫu bài tập được lập trình sẵn: Bài tập trắc nghiệm, ghép đôi, bài tập ô chữ, bài tập kéo thả chữ, điền khuyết, vẽ đồ thị hàm số bất kỳ,
Nhiều giao diện khác nhau: Cho phép giáo viên chọn lựa giao diện bài giảng phù hợp với bài học và ý thích của mình
Sử dụng đa dạng các loại tư liệu tranh ảnh, âm thanh, video, flash, văn bản, công thức, Hỗ trợ rất tốt video chất lượng cao(Full-HD) và công nghệ streaming video qua mạng Cho phép tạo các hiệu ứng hình ảnh, hiệu ứng, chuyển động, tạo các siêu liên kết, v.v
c Khả năng áp dụng của giải pháp
Phần mềm Violet đơn giản, không cần đòi hỏi cấu hình máy tính cao, chạy khá ổn định trong mọi môi trường của Windows, những giáo viên dù hiểu biết hạn chế về mặt công nghệ thông tin cũng dễ dàng sử dụng được
Trang 3Phần mềm Violet có thể dùng cho cả các môn học khác như: Sinh học, Hóa học, Công nghệ, Vật lý, Địa lý, Ngữ văn,…
d Tải phần mềm và sử dụng hệ thống tài nguyên giáo dục miễn phí
của công ty cổ phần tin học Bạch Kim
Tải phần mềm dùng thử 200 lần tại trang chủ của công ty cổ phần tin học Bạch Kim tại địa chỉ: http://bachkim.vn/
Sử dụng hệ thống tài nguyên giáo dục miễn phí của Bạch Kim :
“Thư viện giáo án” tại địa chỉ: http://giaoan.violet.vn/
“Thư viện bài giảng điện tử” tại địa chỉ : http://baigiang.violet.vn/
“Thư viện tư liệu giáo dục” tại địa chỉ: http://tulieu.violet.vn
“Thư viện đề thi - Kiểm tra” tại địa chỉ: http://dethi.violet.vn/
Khi sử dụng phần mềm giao diện chính của trang soạn thảo phần mềm Violet 1.8 như sau:
e Yêu cầu đối với một bài giảng điện tử soạn bằng phần mềm Violet 1.8
Yêu cầu về nội dung: Trình bày nội dung với lý thuyết cô đọng được minh hoạ sinh động
Yêu cầu về phần câu hỏi - giải đáp:
Bài giảng ứng dụng CNTT cần thể hiện một số câu hỏi, với mục đích: Giới thiệu một chủ đề mới; Kiểm tra đánh giá người học có hiểu nội dung vừa trình bày không? Liên kết một chủ đề đã dạy trước với chủ đề hiện tại hay kế tiếp; Câu hỏi cần được thiết kế sử dụng tính đa phương tiện để kích thích người học vận động trí não để tìm câu trả lời Phần giải đáp cũng được thiết kế sẵn trong bài giảng điện tử.
2 Dạy học với: Bài giảng điện tử soạn bằng phần mềm Violet1.8
Trong quá trình dạy học môn Toán vị trí của bài giảng điện tử soạn
bằng phần mềm Violet 1.8 có ưu thế rất lớn ở chỗ: Giúp giáo viên thực hiện
Trang 4được nhiều thứ mà cách dạy truyền thống chưa có thể làm được như: Trình diễn
sơ đồ động, phim ảnh, tài liệu minh họa đa dạng, và phổ biến được đến từng học sinh
Cho phép giáo viên liên kết sử dụng các phần mềm chuyên dụng phục vụ
bộ môn
3 Các bước xây dựng bài giảng điện tử bằng phần mềm Violet 1.8
a Lựa chọn chủ để dạy học thích hợp
Sử dụng bài giảng điện tử trong các trường hợp:
Dạy học các khái niệm, hiện tượng khoa học trừu tượng mà khi đó học sinh khó hình dung
Khi cần giúp học sinh rèn luyện kỹ năng nào đó, thông qua hoàn thành số lượng lớn các bài tập
Xây dựng các phần mềm dạy học thí nghiệm ảo, hỗ trợ thực hiện các thí nghiệm trong điều kiện không thể thực hiện thí nghiệm đó
b Bước đầu xây dựng kịch bản
Bước 1 : Xây dựng mô hình thể hiện các thành tố của nội dung dạy học Bước 2 : Mô hình hoá quá trình dạy học
Bước 3 : Hình dung việc thể hiện các thành tố trên màn hình, cách thế hiện thông tin, thể hiện hiệu ứng phản hồi trong từng pha dạy học, thứ tự của các pha dạy học
Bước 4 : Mô tả các pha dạy học theo trật tự tuyến tính hoá
c Kiểm thử
Kiểm tra toàn bộ chương trình, thử các tương tác cùng hiệu ứng
4 Giới thiệu một số chức năng chính của phần mềm Violet 1.8 sử dụng có hiệu quả vào soạn bài giảng điện tử giảng dạy môn Toán THCS
a Tạo trang màn hình cơ bản
Để tạo trang màn hình, vào menu Nội dung > Thêm đề mục, cửa sổ nhập
liệu đầu tiên sẽ xuất hiện Gõ tên Chủ đề và tên Mục, rồi nhấn nút “Tiếp tục”,
cửa sổ soạn thảo trang màn hình sẽ hiện ra và ta có thể đưa nội dung kiến thức vào đây
Có ba nút chức năng trên cửa sổ soạn thảo là: “Ảnh, phim”, “Văn bản”,
“Công cụ”
b Chèn ảnh, phim
Từ phiên bản 1.4, Violet hỗ trợ mọi định dạng file multimedia thông dụng bao gồm: flv, mpg, avi, mov, wmv, asf, dat, 3gp (phim), jpg, gif, png, bmp, ico, wmf, emf (ảnh), swf (Flash), mp3 (âm thanh) Với bất kì loại file tư liệu nào, chỉ cần kéo thả vào màn hình soạn thảo, hoặc dùng nút “Ảnh, phim” là đều có thể đưa vào Violet được
Click nút này để nhập các file dữ liệu multimedia (ảnh, phim, ) vào cửa sổ soạn thảo trang màn hình, bảng nhập liệu sẽ hiện ra như sau:
Trang 5Hộp "Tên file dữ liệu" cho biết file dữ liệu nào đang được chọn Để đơn
giản, có thể nhấn vào nút để mở ra hộp Open File giống như trong các
ứng dụng Windows
c Sử dụng công cụ chuẩn để vẽ hình cơ bản
Cách sử dụng: trên cửa số soạn thảo, click chuột vào nút “Công cụ một thực đơn hiện ra, chọn mục hình”, cửa sổ nhập liệu sẽ hiện ra như sau:
Cách vẽ sơ đồ tư duy Mindmap, như sau:
Vào menu “Tùy chọn\Cập nhật chức năng mới”: Công cụ\Vẽ sơ đồ tư duy để bắt đầu thiết kế:
Chọn hình ảnh trung tâm, nhập chủ đề chính của Sơ đồ tư duy từ bàn phím, nhấn Enter
Vẽ và triển khai các nhánh con trên sơ đồ
Di chuyển, thay đổi màu sắc nhánh, chữ, chèn hình ảnh, chuyển đổi kiểu nhánh thông qua thanh công cụ
Hoàn tất và trình chiếu Sau khi vẽ xong, nhấn “Đồng ý” để thoát khỏi cửa sổ soạn thảo Sau đó nhấn F9 hoặc đóng gói bài giảng để mang đi trình chiếu
Hình ảnh giao diện khi vẽ sơ đồ tư duy:
Trang 6d Thiết kế bài tập trắc nghiệm
Để tạo một bài tập, ta nhấn nút "Công cụ" ở cửa sổ soạn thảo trang màn hình, rồi chọn một trong các loại bài tập được hiện ra trong menu ("Bài tập
trắc nghiệm", "Bài tập ô chữ", "Bài tập kẻo thả chữ") Sau đó, cửa sổ nhập liệu
cho loại bài tập được chọn sẽ hiện ra
Trang 7Violet cho phép tạo được nhiều kiểu bài tập trắc nghiệm: Một đáp
án đúng, Nhiều đáp án đúng, Đúng /Sai, Câu hỏi ghép đôi
Ví dụ 1 : Tạo một bài tập trắc nghiệm (nhiều đáp án đúng) như sau:
Làm tròn số 674 đến hàng chục là:
A 680
B 670
C 770
D 790
Nhập dữ liệu cho bài tập trên như sau:
Nhấn nút “ Đồng ý” giao diện màn hình hiện ra:
Ví du 2: Tạo một bài tập với dạng: “Câu hỏi Đúng, sai”
Chọn câu Đúng, Sai trong các câu sau:
Trang 8a) Làm tròn số 7,923 đến chữ số thập phân thứ hai: 7,923 7.92
b) Làm tròn số 6,(23) đến chữ số thập phân thứ nhất: 6,(23) 6,2
c) Làm tròn số 72 199 đến hàng nghìn (tròn nghìn): 72199 72 200
d) Làm tròn số 76 324 753 đến hàng triệu (tròn triệu):
76 324 753 76 000 000
Nhập dữ kiệu cho bài tập trên như sau:
Nhấn nút “ Đồng ý " giao diện màn hình hiện ra:
Trang 9Ví dụ 3: Tạo bài tập điền khuyết
Hãy điền vào chỗ trống ( ) trong các phát biểu sau:
a) Qua điểm A ở ngoài đường thẳng a, có không quá một đường thẳng song song với
b) Qua điểm A ở ngoài đường thẳng a, có nhiều nhất một đường thẳng song song với
c) Qua điểm A ở ngoài đường thẳng a, chỉ có một đường thẳng song song với đó
d) Qua điểm A ở ngoài đường thẳng a, có hai đường thẳng song song với
a thì
e) Qua điểm A ở ngoài đường thẳng a, đường thẳng đi qua A và song song với a là
Nhập dữ liệu cho bài trên như sau:
Nhấn nút “ Đồng ý “ giao diện màn hình hiện ra:
Trang 10Học sinh khi click chuột vào các ô trống thì ngay tại đó sẽ xuất hiện một
ô nhập liệu như hình trên, cho phép nhập phương án đúng vào đó
Khi kiểm tra độ chính xác của các phương án, máy tính sẽ bỏ qua sự khác biệt về chữ hoa, chữ thường và số lượng dấu cách giữa các từ
e Tạo hiệu ứng hình ảnh
Với một đối tượng (ảnh, văn bản, bài tập, ) để mở bảng hiệu ứng hình ảnh, đầu tiên ta chọn đối tượng, click vào nút tròn thứ nhất ở phía trên bên phải đối tượng để mở bảng thuộc tính, sau đó click vào nút tròn ở góc dưới bên phải của bảng thuộc tính
f Tạo các hiệu ứng chuyển động và biến đổi
Chọn một hình ảnh, đoạn văn bản trên màn hình soạn thảo, khi đó sẽ hiện
ra ba nút tròn nhỏ ở phía trên bên phải Click vào nút (nút đang quay), bảng lựa chọn hiệu ứng sẽ hiện ra và chọn theo tùy thích
Trang 11Sau khi soạn thảo xong và lưu bài giảng, ta vào mục :
Bài giảng > Đóng gói (phím tắt F4) chọn “Xuất ra file chạy (EXE)”.
Có thế đóng gói dạng HTML, phần mềm sẽ chạy dưới dạng giao diện Web,
và có thể đưa lên Website của trường, Website cá nhân, Nhờ vậy, giáo viên có thể truy cập, sử dụng bài giảng của mình thông qua Internet ở mọi nơi, mọi lúc
mà không cần mang theo đĩa mềm hay CD
5 Công nghệ thông tin và dạy học mônToán.
Ứng dụng CNTT vào dạy học môn Toán có những ưu điểm rõ rệt; Công nghệ thông tin góp phần nâng cao tiềm lực của giáo viên, cung cấp cho giáo viên những phương tiện hiện đại Từ các phương tiện đã có giáo viên khai thác thông tin, cập nhập và trao đổi thông tin, bổ sung và tự làm giàu vốn tri thức của mình bằng một số phương tiện chủ yếu như: mạng internet, các loại từ điển điện tử, sách điện tử, thư điện tử
Là phần mềm công cụ giúp giáo viên có thể xây dựng được các bài giảng trên máy vi tính một cách nhanh chóng và hiệu quả So với các công cụ khác, Violet chú trọng hơn trong việc tạo ra các bài giảng có âm thanh, hình ảnh, chuyển động và tương tác… rất phù hợp với lứa tuổi học sinh THCS
6 Một số hình ảnh minh họa giao diện khi sử dụng soạn thảo bài giảng với phần mềm violet 1.8 trong dạy Toán.
(Giao diện dạy bài tập Áp dụng định lí Py-Ta-Go)
Trang 12(Giao diện dạy bài tập trắc nghiệm chương Tam giác )
(Giao diện thực hành ngoài trời với các hình ảnh động )
Trang 13C BÀI HỌC KINH NGHIỆM
Dạy học bộ môn Toán không chỉ là quá trình truyền thụ kiến thức cho học sinh mà chủ yếu là quá trình giáo viên thiết kế, tổ chức, điều khiển các hoạt động của học sinh để đạt được các mục tiêu cụ thể ở mỗi bài, chương, phần bài học cụ thể
Thiết kế và thực hiện việc sử dụng bài giảng điện tử như là nguồn cảm hứng để học sinh khai thác, tìm kiếm, phát hiện những kiến thức, kĩ năng
Máy chiếu, máy vi tính cần phải được bố trí sẵn ngay trong lớp học hay phòng học đa năng để tránh việc vận chuyển khi chuyển tiết rất dễ gây hư, vỡ
Bài giảng điện tử soạn bằng phần mềm Violet có thể áp dụng trong tất cả các trường, các lớp và các dạng bài dạy khác nhau cho nên việc tận dụng và phát huy hết tác dụng thực sự của nó là một vấn đề mang tính cấp thiết và cần phải được triển khai rộng rãi
Để đạt được hiệu quả tốt nhất thì cần lưu ý:
Thiết kế trước cấu trúc bài dạy như: Các đề mục, các hoạt động, các minh hoạ kèm theo trước khi bắt đầu biên soạn
Chuẩn bị kĩ nội dung biên soạn như phim, hình ảnh, âm thanh, các dạng bài tập
D KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
I KẾT LUẬN
Qua những vấn đề đã trình bày, tôi nhận thấy rằng để đạt kết quả tốt nhất trong hoạt động lên lớp giữa thầy và trò thì giáo viên cần phải sử dụng triệt để các đồ dùng dạy học hiện có
Bài giảng điện tử soạn bằng phần mềm Violet có nhiều ưu điểm trong giảng dạy bộ môn Toán ở trường THCS Cho nên mỗi giáo viên cần phải khắc phục khó khăn để phát huy được hết tác dụng của việc ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động dạy và học nhằm góp phần nâng cao chất lượng giáo dục
Tuy nhiên để kết quả tiết học đạt được tốt nhất, thì cần phải có sự kết hợp của nhiều phương pháp và nhiều phương tiện trong hoạt động giảng dạy sao cho có hiệu quả nhất
II KIẾN NGHỊ
Các cấp chính quyền quan tâm, hỗ trợ kinh phí nhiều hơn nữa để trang bị các phương tiện máy chiếu, máy vi tính, phục vụ việc dạy học bài giảng điện
tử vào trong trường học
Phòng Giáo Dục và Đào tạo cần tập hợp ngân hàng tranh ảnh, phim, tư liệu, liên quan đến từng bài để sử dụng trong soạn bài giảng điện tử Ngân hàng
tư liệu này phải được lưu trữ trên các website để mọi giáo viên có thể đóng góp
tư liệu của mình và tham khảo, sử dụng việc tải các tư liệu đó về phục vụ việc giảng dạy
Người viết
Nguyễn Thị Hiền