-Theo hệ thống Véc xai - Oa sinh tơn, một trật tự thế giới mới được thiếtlập , phân ánh tương quan lực lượng giũa các nước tư bản.. Quan hệ giữa các nước giữa hai cuộc Đại chiến thế giới
Trang 1Hội thảo Duyên hải Bắc Bộ lần thứ VII
Trong chương trình giáo dục trung học phổ thông, bộ môn lịch sử nói riêng
và các môn học khác nói chung đóng vai trò quan trọng Đó là những môn khoahọc tạo nên nên sự toàn diện của tri thức khoa học Tuy nhiên để bộ môn lịch sửthể hiện được vị trí quan trọng của nó thì vai trò cảu các thầy cô dạy lịch sử làphải nâng cao phương pháp giảng dạy, nhằm phắt hay một cách hiệu quả tínhtích cực của học sinh, giúp học sinh tiếp thu tốt các kiến thức lịch sử
Ở chương trình trung học phổ thông kiến thức lịch sử thế giới & lịch sửViệt Nam là hai lĩnh vực kiến thức lớn của môn học lịch sử Dạy lịch sử thếgiới, chúng ta liên hệ với lịch sử Việt Nam & ngược lại Vì vậy, dạy lịch sử thếgiới hay lịch sử Việt Nam đều có mối liên hệ chặt chẽ với nhau cũng như đổimới phương pháp dạy học là điều cần thiết Chương trình giáo dục phổ thôngban hành kèm theo Quyết định số 16/2006 /QĐ - BGDĐT ngày 5/6/2006 của bộtrưởng bộ giáo dục và đào tạo đã nêu: “ Phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủđộng, sáng tạo của học sinh, phù hợp với đặc trưng của môn học, đặc điểm đốitượng học sinh, điều kiện của đúng lớp học bồi dưỡng cho học sinh phươngpháp tự học khả năng hợp tác, rèn luyện kĩ năng vân dụng kiến thức vào thựchiện, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú và trách nhiệm học tậpcho học sinh.”
Trên đây là quan điểm chung khi khi dạy học lịch sử và vấn đề đối vớiphương pháp dạy học lịch sử cho học sinh Tuy nhiên công tác dạy chuyên, đặcbiệt là học sinh giỏi quốc gia thì lại mang tính chất đặc thù Thông thường, giáoviên dạy học sinh giỏi quốc gia thường ôn luyện theo chuyên đề, chuyên sâu
Trang 2Có như vậy mới thấy được “nghệ thuật dạy học” của thầy cô & sự say mê dạyhọc, sáng tạo của trò.
Với sự tâm huyết trong công tác dạy chuyên, tôi lựa chọn vấn đề ôn luyệncho học sinh giỏi quốc gia với đề tài :
“Lựa chọn mội dung và phương pháp ôn tập cho học sinh giỏi quốc gia khi giảng dạy chuyên đề Quan hệ quốc tế từ năm 1919 đến năm 2000”
Chuyên đề gồm hai phần :
Phần I: Một số vấn đề chuyên sâu trong Quan hệ quốc tế từ năm 1919 - 2000
1 Lựa chọn nội dung cơ bản của Quan hệ quốc tế từ năm 1919-2000
2 Một số vấn đề chuyên sâu trong Quan hệ quốc tế từ năm 1919-2000
Phần II: Phương pháp ôn tập cho học sinh giỏi quốc gia khi giảng dạy chuyên
đề Quan hệ quốc tế từ năm 1919 - 2000
1 Yêu cầu chung khi tổ chức ôn tập cho học sinh giỏi quốc gia về vấn để Quan
Trang 3Phần I: Một số vấn đề chuyên sâu trong Quan hệ quốc tế từ năm 1919 2000
-I Lựa chọn nội dung cơ bản của vấn đề Quan hệ quốc tế từ năm 1919 - 2000
Quan hệ quốc tế từ năm 1919 - 2000 là một mảng kiến thức rất rộng, đòihỏi giáo viên phải có sự lựa chọn kiến thức cơ bản, phù hợp với đối tượng họcsinh giỏi quốc gia Đối với học sinh, không những các em nắm được kiến thức
cơ bản mà còn có khả năng phân tích, tổng hợp, đánh giá vấn đề sao cho tốt.Hơn nữa, khi nắm được vấn đề quan hệ quốc tế từ năm 1919-2000 cũng cần có
sự liên hệ với quan hệ quốc tế hiện nay Nói chung, đây là một vấn đề kiến thứcrộng và khó Vì thế trong khuôn khổ hội thảo, trên cơ sở kiến thức sách giáokhoa lịch sử 11 và 12, tôi cố gắng lựa chọn nội dung ôn tập phù hợp cho các emhọc sinh giỏi quốc gia, bao gồm:
- Quan hệ quốc tế từ năm 1919 - 2000 qua 2 thời kì
- Quan hệ quốc tế từ năm 1919 - 1945
1 Trật tự thế giới sau chiến tranh thế giới nhất: trật tự Véc xai_ Oa sinh tơn
-Chiến tranh thế giới thứ nhất kết thúc, các nước tư bản đã tổ chức hội nghịhòa bình tại Véc xai (1919 - 1920) và Oa sinh tơn (1921 - 1922) để kí kết hòaước và các hiệp ước phân chia quyền lợi Một trật tự thế giới mới được thiết lậpthông qua các văn kiện đã được kí kết tại Véc xai và Oa sinh tơn - thường đượcgọi là hệ thống Véc xai - Oa sinh tơn
-Theo hệ thống Véc xai - Oa sinh tơn, một trật tự thế giới mới được thiếtlập , phân ánh tương quan lực lượng giũa các nước tư bản Các nước thắng trận(trước hết là Anh, Pháp, Mĩ, Nhật ) giành được nhiều quyền lợi về kinh tế , xáclập sự áp đặt, nô dịch đối với các nước bại trận (Đức , Áo Hung), đặc biệt là sự
áp đặt, nô dịch đối với các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc Đồng thời ngay trongcác nước thắng trận cũng là bất đồng về quyền lợi
- Quan hệ hòa bình giữa các nước tư bản trong thời gian trên chỉ là tạmthời và mong manh
Trang 42 Quan hệ giữa các nước giữa hai cuộc Đại chiến thế giới - chủ yếu nói về con đường dẫn đến chiến tranh thế giới thứ hai
-Sự phát triển không đồng đều giữa các nước tư bản sau khi chiến tranh thếgiới thứ nhất kết thúc đã phản ánh tương quan lực lượng giữa các nước tư bản.Cuộc khủng hoảng kinh tế “thừa” 1929 - 1933 đã đe dọa nghiêm trọng sự tồn tạicủa các nước tư bản, khiến các nước tư bản buộc phải xem xét, lựa chọn conđường đi phù hợp Những nước tư bản nhiều thuộc địa như Anh, Pháp, Mĩ đãtiến hành cải cách dân chủ (khuôn khổ dân chủ tư sản) ở trong nước và trút hậuquả cuộc khủng hoảng sang các nước thuộc địa Ngược lại các nước tư bản ítthuộc địa hoặc không có thuộc địa (Đức, Italia, Nhật) đã tìm kiếm lối thoát bằnghình thức thống trị mới Đó là việc thiết lập chế độ độc tài phát xít nền chuyênchính khủng bố công khai của những thế lực phản động mạnh nhất, hiếu chiếnnhất Quan hệ giữa các cường quốc tư bản ngày càng chuyển biến phức tạp -Trong những năm 30 của thế kỉ XX, các nước phát xít như Đức, Italia,Nhật đã liên kết với nhau thành liên minh phát xít (còn gọi là phe Trục) Khốinày tăng cường hoạt động quân sự và gây chiến tranh xâm lược ở nhiều khu vựckhác nhau trên thế giới
-Trong bối cảnh đó, Liên Xô coi chủ nghĩa phát xít là kẻ thù nguy hiểmnhất nên chủ trương liên kết với các nước tư bản Anh, Pháp để chống phát xít
và nguy cơ chiến tranh Liên Xô kiên quyết đứng về phía các nước bị phát xítxâm lược như Êtiôpia, Trung Quốc…
-Chính phủ các nước Anh, Pháp, Mĩ đều có chung môt mục đích là giữnguyên trật tự thế giới lợi cho mình Họ lo sợ bành trướng của chủ nghĩa phátxít nhưng vẫn thù ghét chủ nghĩa cộng sản Vì thế, giới cầm quyền các nướcAnh, Pháp đã không liên kết chặt chẽ với Liên Xô để cùng chống phát xít Tráilại, họ họ thực hiện chính sách nhượng bộ phát xít, hòng đẩy chiến tranh về phíaLiên Xô Với Đạo luật trung lập (8/1935) cầm quyền Mĩ thực hiện chính sáchkhông can thiệp vào các sự kiện xảy ra bên ngoài Châu Mĩ
Trang 5-Chính quyền các nước phát xít lợi dụng tình hình trên để gây chiến tranhxâm lược.
3 Quan hệ quốc tế từ năm 1945-2000
3.1 Trật tự thế giới sau Chiến tranh thế giới thứ hai: Trật tự hai cực Ianta
( bắt đầu hình thành từ 2/1945 - 1949 chính thức ra đời).
-Đầu 1945, Chiến tranh thế giới thứ hai bước vào giai đoạn cuối Nhữngvấn đề quan trọng và cấp bách đặt ra trong phe đồng minh chống phát xít là: 1.nhanh chóng đánh bại hoàn toàn các nước phát xít; 2 Tổ chức lại thế giới sauchiến tranh ; 3 phân chia thành quả chiến thắng giữa các nước thắng trận.Trong bối cảnh đó, mọi hội nghị quốc tế đã được triệu tập tại Ianta, Liên Xô từngày 4 đến 11/2/1945 với sự tham dự của nguyên thủ 3 cường cuốc Liên Xô,
Mĩ, Anh
-Những quyết định quan trọng tại Hội nghị Ianta:
+Thống nhất mục tiêu chung là tiêu diệt tận gốc chủ nghĩa phát xít Đức và quânphiệt Nhật Để nhanh chóng kết thúc chiến tranh trong thời gian từ 2 đến 3tháng sau khi đánh bại phát xít Đức, Liên Xô sẽ tham chiến chống Nhật ở ChâuÁ
+ Thành lập tổ chức Liên hợp quốc nhằm duy trì hoà bình, an ninh thế giới.+Thỏa thuận về việc đóng quân tại các nước nhằm giải giáp quân đội phát xít,phân chia phạm vi ảnh hưởng ở Châu Âu và Châu Á
Những quyết định tại hội nghị Ianta cùng những thỏa thuận sau đó của bacường quốc đã trở thành khuôn khổ của trật tự thế giới mới,thường được gọi làtrật tự hai cực Ianta
3.2 Quan hệ quốc tế thời kì Chiến tranh lạnh (1947-1989)
-Từ liên minh chống phát xít, sau chiến tranh thế giới thứ hai, hai cườngquốc Liên Xô, Mĩ nhanh chóng chuyển sang thế đối đầu và đi tới tình trạngChiến tranh lạnh
-Sự kiện được xem là khởi đầu cho chính sách chống Liên Xô, gây nêncuộc Chiến tranh lạnh là thông điệp của tổng thống Truman tại quốc hội Mĩ
Trang 6ngày 12/3/1947 Trong đó tổng thống Mĩ khẳng định: sự tồn tại của Liên Xô lànguy cơ lớn đối với Mĩ và đề nghị viện trợ khẩn cấp 400 triệu USD cho hainước Hi Lạp và Thổ Nhĩ Kì để biến hai nước này thành căn cứ tiền phươngchống Liên Xô và các nước dân chủ nhân dân Đông Âu từ phía nam của cácnước này.
-Chiến tranh lạnh là cuộc đối đầu căng thẳng giữa hai phe tư phản chủnghĩa và xã hội chủ nghĩa do Mĩ và Liên Xô đứng đầu trụ cột mỗi phe Chiếntranh lạnh đã diễn ra trên hầu hết các lĩnh vực, từ chính trị, quân sự đến kinh tế,văn hóa, tư tưởng… ngoại trừ xung đột trực tiếp bằng quân sự giữa hai siêucường Tuy không nổ ra một cuộc chiến tranh thế giới, nhưng trong gần nửa thế
kỉ của chiến tranh lạnh, thế giới luôn trong tình trạng căng thẳng, nguy cơ xảy
ra xung đột quân sự trực tiếp
-Chiến tranh lạnh kéo dài khiến hai siêu cường Liên Xô, Mĩ suy giảm vềmọi mặt Vì thế, từ những năm 70 của thế kỉ XX trở đi xu thế hòa hoãn Đông -Tây xuất hiện và đến 12/1989, trong cuộc gặp gỡ không chính chức tại đảoManta , Liên Xô và Mĩ đã chính thức, cùng tuyên bố chấm đứt Chiến tranh lạnh -Chiến tranh lạnh chấm đứt đã mở ra chiều hướng và những điều kiện đểgiải quyết hòa bình các vụ tranh chấp, xung đột đang điễn ra ở những khu vựctrên thế giới như Apganixtan, Campuchia, Namibia…
3.3 Quan hệ quốc tế thời kì sau Chiến tranh lạnh (1989 - 2000)
-Từ 1989-1991: chế độ xã hội chủ nghĩa khủng hoảng rồi sụp đổ ở cácnước xã hội Đông Âu và Liên Xô, khiến chủ nghĩa xã hội không còn là hệ thốngtrên thế giới Thế hai cực không còn và Mĩ là “cực”duy nhất còn lại
-Từ sau năm 1991 tình hình thế giới đã diễn ra thay đổi to lớn, phát triểntheo bốn xu thế chính như sau :
+Trật tự thế giới hai cực sụp đổ, nhưng trật tự thế giới mới đang trong quá trìnhhình thành theo xu hướng “đa cực” với sự vươn lên của các cường quốc Mĩ,Nhật, Liên bang Nga, Trung Quốc, Liên Minh Châu Âu…
Trang 7+ Sau chiến tranh lạnh, hầu như các quốc gia đều tính đến chiến lược phát triển,tập trung vào phát triển kinh tế để xây đựng sức mạnh thực sự của mỗi quốc gia.+ Sự tan rã của Liên Xô tạo ra cho Mĩ một lợi thế tạm thời Giới cầm quyền Mĩ
ra sức thiết lập trật tự thế giới “một cực”, để Mĩ làm là bá chủ thế giới Nhưngtrong tương quan lực lượng giữa các cường quốc, Mĩ không dễ gì có thể thựchiện được tham vọng đó
+ Sau Chiến tranh lạnh, hòa bình thế giới được củng cố nhưng ở nhiều khu vựctình hình lại không ổn dịnh với những cuộc nội chiến, xung đột quân sự đẫmmáu kéo dài như ở bán đảo Ban Căng, một số nước ở Châu Phi & Trung Á…
II Một số vấn đề chuyên sâu trong quan hệ quốc tế từ năm 1919-2000
Trong quá trình ôn tập cho học sinh giỏi quốc gia tôi lựa chọn cho các emmột số chuyên đề sau:
-Chuyên đề 1: “Thiết lập trật tự thế giới mới theo hệ thống Vécxai _ Oa sinhtơn”
-Chuyên đề 2: “Quan hệ quốc tế giữa các nước giữa hai cuộc đại Chiến thếgiới”(1919-1939)
-Chuyên đề 3: “Trật tự thế giới mới sau Chiến tranh thế giới thứ 2 _ Trật tự haicực Ianta”
-Chuyên đề 4: “Quan hệ quốc tế trong thời kì Chiến tranh lạnh”(1947-1989)”.-Chuyên đề 5: “Quan hệ quốc tế thời kì sau Chiến tranh lạnh (1989-2000)” Qua việc lựa chọn các chuyên đề khi giảng dạy Quan hệ quốc tế từ năm
1919 - 2000, tôi thấy việc dạy theo chuyên đề là phù hợp với học sinh giỏi quốcgia Việc dạy theo chuyên đề đã xác định được cho giáo viên rõ về hệ thống hệthống kiến thức cân thiết trang bị cho các em Trên cơ sơ đó giáo viên chủ độnghơn trong việc truyền đạt, nâng cao tính hiệu quả giảng dạy cho học sinh Qua kinh nghiệm thực hiện nhiều năm tham gia công tác giảng dạy chohọc sinh giỏi quốc gia, tôi đã biên soạn cho các em một số chuyên đề khi giảngdạy vấn đề Quan hệ quốc tế từ 1919 - 2000 và đã mang lại hiệu quả công việc
Cụ thể là hai ví dụ :
Trang 8Ví dụ 1 : “Quan hệ quốc tế giữa các nước giữa hai cuộc chiến thế
giới”(1919-1939)
1 Bối cảnh lịch sử :
-Sau khi chiến tranh thế giới thứ nhất kết thúc, các nước tư bản đã tổ chức hộinghị hòa bình ở Véc xai (1919-1920) và Oa sinh tơn (1921-1922) đã kí kết hòaước và các hiệp ước phân chia quyền lợi Một trật tự thế giới mới được thiêtlập , đó là trật tự Véc xai - Oa sinh tơn
-Trật tự Véc xai - Oa sinh tơn phản ánh tương quan lực lượng giữa các nước tưbản Các nước thắng trận thỏa mãn về quyền lợi nhưng cũng mâu thuẫn nhau vềquyền lợi Ngược lại, các nước bại trận bất mãn về quyền lợi điển hình là Đức.Người ta nói rằng ngày Đức kí tại hòa ước Véc xai _ Oa sinh tơn chính là ngàyđẫn đến chiến tranh thế giới thứ hai
-Nhằm duy trì trật tự thế giới mới, Hội quốc liên-tổ chức chính trị mang tínhquốc tế đầu tiên được thành lập với sự tham gia của 44 thành viên
2 Quan hệ quốc tế giữa các nước tư bản
a Duy trì trật tự Véc xai _ Oa sinh tơn
-Từ năm 1924-1929 là thời là ổn định tạm thời của chủ nghĩa cơ bản.Địa vịquốc tế của các nước tư bản dần dần được phục hồi và nâng cao Các nước tưbản tham gia Hội quốc liên, kí kết một số hiệp ước với các nước tư bản Châu
Âu và Liên Xô
-Với Liên Xô, nhà nước xã hội chủ nghĩa duy nhất lúc bây giờ, đã từng bướcthiếp lập quan hệ ngoại giao với một số nước láng giềng ở Châu Âu và Châu Á.Liên Xô đã kiên trì và bền bỉ đấu tranh trong quan hệ quốc tế, từng bước phá vỡchính sách bao vây, cô lập về kinh tế, ngoại giao của các nước đế quốc Cáccường cuốc tư bản như Đức, Anh, Italia lần lượt công nhận và thiết lập quan
hệ ngoại giao với Liên Xô Đầu năm 1925 Liên Xô thiết lập quan hệ ngoại giaochính thức với trên 20 quốc gia
Mối quan hệ hòa bình tạm thời, duy trì hệ thống Véc xai Oa sinh tơn
Trang 9b Sự tan vỡ của hệ thống Véc xai-Oa sinh tơn và sự hình thành ba lò lửa chiếntranh thế giới (1929-1939).
Cuộc đại khủng hoảng kinh tế thế giới (1929-1933) bùng nổ từ Mĩ, sau đó lan ratoàn bộ thế giới tư bản, chấm dứt thời kì ổn định tạm thời và tăng trưởng củachủ nghĩa tư bản Đây là cuộc khủng hoảng kinh tế “thừa”, tàn phá nặng nề nềnkinh tế các nước tư bản và gây ra những hậu quả nghiêm trọng về chính trị, xãhội
-Các nước Đức, Italia, Nhật Bản bị thiệt hại trong việc phân chia thế giới theo
hệ thống Véc xai-Oa sinh tơn, cho nên muốn thủ tiêu hệ thống này bằng mộtcuộc chiến tranh để phân chia lại thế giới Trong những năm 1929-1939 giớicầm quyền của các nước này đã “phát xit hóa” nền thống trị trong nước, từngbước phá vỡ qui chế, điều khoản chính yếu của hệ thống Véc xai -Oa sinh tơn,tích cực chuẩn bị chiến tranh thế giới
Các nước Anh, Pháp, Mĩ tiến hành nhũng cải cách kinh tế xã hội để khắc phụchậu quả của cuộc khủng hoảng, đổi mới quá trình quản lí, tổ chức sản xuất.Đồng thời vì nhiều thuộc địa nên họ trút hậu quả khủng hoảng kinh tế “thừa”sang các thuộc địa của mình
-Liên Xô coi chủ nghĩa phát xít là kẻ thù nguy hiểm nhất nên đã chủ trương liênkết với các nước tư bản Anh, Pháp để chống phát xít và nguy cơ chiến tranh.Liên Xô kiên quyết đứng về phía các nước bị xâm lược
-Ba lò lửa chiến tranh thế giới
+ Sự hình thành “lò lửa chiến tranh” ở Viễn Đông:
Nhật Bản là đế quốc đầu tiên đi vào con đường thanh toán hệ thống Véc xai
-Oa sinh tơn bằng lực lượng quân sự Kế hoạch xâm lược toàn Châu Á và cảmiền Viễn Đông Liên Xô của Nhật Bản đã được lên chi tiết Trước tiên 9/1931 ,Nhật Bản đánh chiến vùng Đông Bắc Trung Quốc và biến toàn bộ vùng đất giàu
có này thành thuộc địa, hi vọng xâm lược toàn bộ Trung Quốc, biến TrungQuốc thành bàn đạp tấn công Mông Cổ, Liên Xô
Trang 10Việc Nhật Bản đánh chiếm Đông Bắc Trung Quốc, trên thực tế là bước đầu củachiến tranh thế giới thứ hai Nó đánh đấu sự tan vỡ của hệ thống Véc xai -Oasinh tơn ở Viễn Đông Nhật Bản đã chủ động phá tan nguyên trạng ở Đông Á
do hiệp ước Oa sinh tơn năm 1922 qui định Miền Đông Bắc Trung Quốc trởthành bàn đạp của những cuộc phiêu lưu quân sự mới của quân đội Nhật Bản.Nước Nhật trở thành một lò lửa chiến tranh ở Châu Á và trên thế giới
+ Sự hình thành “lò lửa thứ hai” ở Châu Âu :
Lò lửa chiến tranh thế giới nguy hiểm nhất là đế quốc Đức Đế quốc Đức đãnuôi chí phục thù ngay sau khi bị bại trận Đối với quân phiệt Đức, Hòa ướcVéc xai không những là một sự thiệt thòi lớn mà còn là “một quốc sỉ” , một nỗinhục nhã mà nước Đức nhất dịnh phải xóa bỏ
Về đối ngoại, chính quyền Hít-le tăng cường các hoạt động chuẩn bị chiến tranh.Tháng 10/1933, nước Đức tuyên bố rút khỏi Hội quốc liên để được tự do hànhđộng Năm 1935 Hít le ban hành lệnh tổng động viên, tuyên bố thành lập độiquân thường trực và bắt đầu triển khai các hoạt động quân sự ở Châu Âu Đếnnăm 1938 với đội quân 1.500.000 người cùng 30.000 xe tăng, khoảng 4000 máybay, nước Đức đã trở thành một trại lính khổng lồ chuẩn bị các kế hoạch gâychiến tranh xâm lược
Nhưng vậy từ năm 1933-1939, một lò lửa chiến tranh nguy hiểm nhất đã xuấthiện ở trung tâm châu Âu Đức tiếp tục bành trướng thế lực, chuẩn bị cơ sở chonhững bước nhảy xa hơn trong giai đoạn sau
+ Sự xuất hiện “lò lửa chiến tranh thứ ba”: Italia nhòm ngó Đông Âu và xâmlược Ê ti ô pi a
Một lò lủa chiến tranh thứ ba xuất hiện ở nam Châu Âu là đế quốc Italia Italia
là nước thắng trận trong chiến tranh thế giới thứ nhất, nhưng không thỏa mãnvới sự phân chia thế giới theo hòa ước Véc xai Tham vọng của Italia là muốnbành trướng ở vùng Ban căng, chiếm các thuộc địa ở Châu Phi, hòng làm bá chủĐịa Trung Hải
Trang 11Nhờ sự ủng hộ của các đế quốc Âu Mĩ đối với bọn xâm lược Italia và nhờ ưuthế về quân đội, kĩ thuật chiến tranh, thế lực phát xít Italia đã thắng Ê ti ô pi a.Tháng 5/1939 quân đội Italia chiếm thủ đô Ê ti ô pi a Chính phủ Mút xô lin nituyên bố sáp nhập Ê ti ô pi a làm thuộc địa và vua Italia trở thành hoàng đế Ê ti
số các nước tư bản phương Tây vào năm 1932
Trong vòng 4 năm (1922-1925) các cường quốc tư bản như Anh, Pháp, Italia,Đức lần lượt công nhận và thiết lập quan hệ ngoại giao với Liên xô
Đây là những thắng lợi to lớn về ngoại giao của Liên Xô Nhờ đó, Liên Xô đãcủng cố thêm được vị trí quốc tế của mình
4 Con đường đẫn đến Chiến tranh thế giới thứ hai
-Như đã nói ở phần trên, ba lò lửa chiến tranh đã xuất hiện ở Đức, Italia, Nhật,nguy cơ Chiến tranh thề giới thứ hai đang đến gần
-Liên Xô coi chủ nghĩa phát xít là kẻ thù nguy hiểm nhất nên đã chủ trương liênkết với các nước tư bản Anh , Pháp chống lại phát xít và nguy cơ chiến tranh Liên Xô cũng kiên quyết đứng về phía các nước Êtiôpia, cộng hòa Tây Ban Nha
và Trung Quốc chống xâm lược
-Chính phủ các nước Anh, Pháp Mĩ đề có chung một mục đích là giữ nguyêntrật tự thế giới có lợi cho mình Họ lo sợ sự bành trướng của chủ nghĩa phát xítnhưng vẫn thù ghét cộng sản Vì thế, giới cầm quyền các nước Anh, Pháp đãkhông liên kết chặt chẽ với Liên Xô để cùng chống phát xít Họ thực hiến chính