SUMMARY SHORT–TERM RESULT OF STUDY LEFT VENTRICULAR DIASTOLIC FUNCTION IN ANDROID OBESITY PATIENTS BY TISSUE DOPPLER IMAGING Aim: To study changes of left ventricular diastolic functi
Trang 1KẾT QUẢ BƯỚ Đ U NGHIÊN CỨU CHỨ NĂNG Â RƯƠNG H T TRÁI Ở B NH NHÂN BÉO PHÌ DẠNG NAM BẰNG SIÊU ÂM DOPPLER MÔ
Nguyễn Cửu Long
rườ g Đ ọ Dượ Huế
Ó Ắ
Mục tiêu: Ng ê ứu ữ g b ế đổ về ì á và ứ ă g â rươ g ấ rá
ở b â béo p ì d g bằ g s êu â qu ướ và s êu â doppler ô Qu đó
đá g á v rò ủ Doppler ô ro g g ê ứu ứ ă g â rươ g ấ rá
Đối tượng và phương pháp: C ú g ô g ê ứu 30 b â béo p ì (gồ 1
g ớ ó vò g bụ g ≥90 và 18 ữ g ớ ó vò g bụ g ≥80 , uổ ru g bì 9,33±7,16, k ô g ă g uyế áp, k ô g đá áo đườ g, bằ g s êu â quy ướ và
s êu â Doppler ô ơ
Kết quả: B I ủ ó g ê ứu là ,3 ± ,87kg/ 2 ủ là 25,84±2,25kg/m2; ủ ữ là ,03±3, kg/ 2 Vò g bụ g ru g bì là 91,03±6, 9
ủ là 9 ,9 ± ,6 ; ủ ữ là 88, ±6,73 Đườ g kí ấ rá uố â rươ g
là ,9± ,0 ở ó u g; ở là 7, 1± ,63 ; ở ữ là ,9±3,39 K ố lượ g ơ ấ rá là 1 3, 7±3 , 6g ở ó u g C ỉ số k ố ơ ấ rá là 85,69±19,55g/m2 Đườ g kí ĩ rá ở ó u g là 36,3 ± ,33 ; ở là 38,8 ±3 ; ở ữ là 3 ,68± ,36 Vậ ố só g E v lá ru g bì là 7 , ±17, /s ở ó u g; vậ ố só g A v lá ru g bì là 76, ±16, /s ỉ số E/A v
lá là 0,99±0, 9 Vậ ố só g E ở Doppler ô vò g v bê v lá là 1 ,1±3,3 /s
Vậ ố só g A là 1 ,7± ,9 /s ỉ l vậ ố só g E v lá/ vậ ố só g E ô vò g van bên van 2 lá là 6,76±2,19
Kết luận Đườ g kí ĩ rá và k ố lượ g ơ ấ rá ă g ở ó g ê ứu so
vớ g á rị s ọ ủ gườ V N bì ườ g ( ă 003 Vậ ố sóng E dòng
ảy v lá, ỉ số E/A ó xu ướ g g ả so vớ g á rị gườ V N bì ườ g
Só g A ó xu ướ g ă g Vậ ố só g E ó xu ướ g g ả , vậ ố só g A ó xu
ướ g ă g ỉ l E/E ă g
SUMMARY
SHORT–TERM RESULT OF STUDY LEFT VENTRICULAR DIASTOLIC FUNCTION IN ANDROID OBESITY PATIENTS BY TISSUE DOPPLER
IMAGING
Aim: To study changes of left ventricular diastolic function and morphology in
adroid obesity patients by standard doppler echocardiographic and tissue doppler imaging In that, evaluate the role of Tissue Doppler Imaging(TDI) in study left ventricular diastolic function
Patients And Methods: We studied 30 obese patients (12 men have waist
r u fere ≥90 d 18 wo e ve w s r u fere ≥80 , e ge 49.33±7.16 years , non hypertension and non diabetic, by conventional doppler echocardiographic and tissue doppler imaging
Results: Mean BMI of obese patients: 25,35±2,87kg/m2 Waist circumferen:
Trang 291,03±6,29cm Left ventricular end- diastolic diameter: 45,9±4,05mm Left ventricular mass: 143,47±35,56g Left ventricular mass index: 85,69±19,55g/m2 Left atrial diameter: 36,34±4,33mm The early diastolic wave of the transmitral flow velocity(E): 75,2±17,5 cm/s; the atrial systolic wave of the transmitral flow velocity: 76,2±16,5cm/s; the ratio of early diastolic wave to atrial systolic wave of the transmitral flow velocity: 0,99±0,29 The early diastolic wave of mitral annulus using pulsed TDI(Em): 12,1±3,3cm/s The atrial systolic wave of mitral annu-lus using pulsed TDI(Am): 12,7±2,9cm/s The ratio of E wave to Em wave: 6,76±2,19
Conclusion: In android obesity patients, the morphology of left ventricular diastolic
changes earlier than the function of left ventricular diastolic
Key word: Left ventricular function; Obesity; Tissue Doppler Echocardiography
Đ V N Đ
Béo phì là vấn đề sức khỏe đang được quan tâm nhiều của cộng đồng trên toàn thế giới Thừa cân, béo phì không những làm giảm vẻ đẹp của mọi người mà còn liên quan đến nhiều rối loạn chuyển hóa và các bệnh mạn tính như bệnh tim mạch, bệnh phổi, bệnh xương khớp [7],[19],[20]… Béo phì là nguyên nhân của bệnh tim mạch sau hút thuốc lá Một trong những biến chứng tim mạch thường gặp là suy tim
Theo nghiên cứu của Frammingham, tăng mỗi điểm ở BMI thì tăng nguy cơ suy tim
là 5% ở nam giới và 7% ở nữ giới; một mình béo phì là nguyên nhân của 11% trường hợp suy tim ở nam giới và 14% ở nữ giới [8] Béo phì dạng nam là kiểu béo phì mà mô mỡ tập trung ở nửa trên cơ thể: cổ, vai, tay, bụng, các tạng sâu, còn gọi là béo phì trung tâm Kiểu béo phì này dễ có các biến chứng chuyển hóa và tim mạch [4],[5]
Để đánh giá chức năng tim, người ta đã áp dụng một số phương pháp thăm dò như thông tim thăm dò huyết động, chụp buồng tim bằng các chất đồng vị phóng xạ, cộng hưởng từ hạt nhân, siêu âm tim…
Tuy nhiên, thông tim và chụp buồng tim là phương pháp thăm dò chảy máu khá nguy hiểm Hơn nữa cả thông tim, chụp buồng tim và cộng hưởng từ là những phương pháp thăm dò đòi hỏi những trang thiết bị rất hiện đại, tốn kém mà không phải cơ sở y
tế nào cũng có Trong khi đó siêu âm tim là một phương pháp thăm dò không xâm lấn và
có giá trị trong chẩn đoán xác định suy tim Gần đây nhiều tác giả đã đề cập đến vai trò của siêu âm Doppler mô cơ tim để đánh giá chức năng tim trong nhiều bệnh lý tim mạch, kể cả trường hợp nhịp nhanh xoang hoặc rung nhĩ [21]
Ở Việt Nam, chúng tôi chưa thấy có các nghiên cứu về chức năng tâm trương thất trái ở bệnh nhân béo phì bằng Doppler mô cơ tim Vì vậy chúng tôi tiến hành đề tài này nhằm:
1 ì ểu ộ số ỉ số â rắ ở b â béo p ì d g
2 Bướ đầu đá g á ữ g y đổ về ì á và ứ ă g â rươ g ấ rá ở
b â béo p ì d g
Đ ƯỢNG V HƯƠNG H NGH ÊN Ứ
2.1 hiết kế
Ng ê ứu ắ g g
2.2 Đối tượng nghiên cứu
Gồ 30 b â béo p ì gồ 1 g ớ và 18 ữ g ớ ó uổ ru g bì
Trang 39,33±7,16, k ô g ă g uyế áp ( uyế áp â u< 1 0 Hg, uyế áp â rươ g <
90 mmHg , k ô g đá áo đườ g (xé g đườ g áu lú đó < 7 ol/l và
k ô g ó ề sử đ ều rị uố đườ g uyế
N ó g ê ứu là ữ g b â đế k á và đ ều rị B v rườ g
Đ ọ Dượ Huế ro g ờ g ừ á g 10/ 008 đế á g 1/ 010
êu uẩ béo p ì d g dự vào ó vò g bụ g ≥90 , ữ ó vò g bụ g ≥80
cm [4]
N ữ g b â ro g ó g ê ứu k ô g ó ữ g b lý là b ế đổ ứ
ă g â rươ g ấ rá ư ẹp v độ g ủ, b độ g và , b ơ
p ì đ , b ơ ế
2.3 hương pháp nghiên cứu
Đượ ự p ò g s êu â b v rườ g Đ ọ Dượ Huế rê
áy s êu â u P l ps E v sor HD, sả xuấ ă 006 ỹ, đầu dò se or đ ử
ầ số - Hz, ó đầy đủ á k ểu s êu â -mode, 2D, Doppler màu, Doppler mô có
ì ả ECG kè rong quá trình siêu âm
Nhóm nghiên cứu sau khi đo chiều cao, cân nặng, vòng bụng, vòng mông, huyết áp, lấy máu xét nghiệm đường máu nếu đủ tiêu chuẩn được làm siêu âm M-mode, siêu âm Doppler quy ước qua dòng chảy van 2 lá, siêu âm Doppler mô (cổng lấy mẫu Doppler mô ở vòng van bên van 2 lá)
Tất cả các kết quả được trình bày dưới dạng trung bình ± độ lệch chuẩn
2.4 Xử lý và phân tích số liệu
Dựa trên máy vi tính bằng phần mềm SPSS 12.0 và Excel 2007
Ế Q Ả NGH ÊN Ứ
Bả g 3.1 Đặ đ ể u g ủ ó g ê ứu
Bả g 3 Hì á ấ rá rê s êu â -mode
LVMI (g/m2) 94,57±20,33 79,78±17,07 85,69±19,55
Bả g 3.3 Cá ô g số qu dò g ảy v lá
Trang 4VE (cm/s) 71,5±18,1 77,7±17,2 75,2±17,5
Bả g 3 Cá ô g số Doppler ô qu vò g v lá
IV BÀN LUẬN
Theo kết quả của chúng tôi ở nhóm nghiên cứu cho thấy BMI là 25,35±2,87 phù hợp với nhóm b nh nhân béo phì nhẹ trong nghiên cứu của Chiew Y Wong(2004) [ 10] Trong nghiên cứu của Idnus Alwi (2006) [12]có vòng bụng 93,82±11,25 và khố lượng
ơ ấ rá là 1 6,01± , ươ g ự với nhóm nghiên cứu của chúng tôi Béo phì là một yếu tố độc lập của suy tim Bả â béo p ì là ă g ường chuyển hóa của sự dư ừa
mỡ và ả ưởng của huyế động t o ra sự ă g ể tích máu toàn bộ và u g lượng tim
Cu g lượ g ườ g o ơ ở gườ béo p ì do đó ể tích tố g áu ă g và ần số
ă g Sự ă g ề gá ày là g ă g ể tích cuố â rươ g ất trái theo quy luật Frank- Starling Hậu gánh thấ rá ũ g ă g ở gười béo phì do sứ đề kháng ngo i biên và sự cứng củ à động m ch lớ ơ N ững sự y đổ rê là o ơ á cấu trúc theo kiểu p ì đ i thất trái l ch tâm [8],[9],[13],[18] Bên c nh yếu tố huyế động,
sự tă g o sul áu do đề k á g sul đã kí í re ep or IG -1, ũ g l ê qu tới sinh lý b nh củ p ì đ i thất trái IGF-1 là ă g k ố ơ và p ì đ đồng tâm[13] Trong nhóm nghiên cứu của chúng tôi khố lượ g ơ ất trái, tỉ l E 2 lá/ E mô ươ g ự nhóm béo phì nhẹ của nghiên cứu C ew Wo g Đườ g kí ĩ rá ro g g ê ứu
củ ú g ô ă g ươ g ự củ P s u l e l( 003 16 và C ew Wo g 10 N ư vậy hình thái và chứ ă g ất trái có sự y đổi so với giá trị củ gười Vi t Nam bình ường [1] và theo nghiên cứu của Nguyễn Thị K g 3 Béo p ì là y đổi chỉ số đổ đầy thất trái bở đ ều ki n tả ũ g ư sự g ă g k ố ơ ất trái mà có thể ả ưởng đến sự đổ đầy thụ động của thất Ở b nh nhân béo phì, sự y đổi huyế động làm rối
lo n chứ ă g â rươ g ô g qu p ì đ i thất trái [18] Sự y đổi leptin và adiponectin trong huyế ũ g ó v rò ro g rối lo n chứ ă g â rươ g ất trái [9],[13],[17] Tắc nghẽ đường thở lúc ngủ là một bấ ường rất hay gặp ở b nh nhân béo phì Tất cả những nghiên cứu đã gợi ý rằng thiếu oxy huyế b đê ó ể quan trọng trong phát triể p ì đ i thất trái ở b nh nhân béo phì có tắc nghẽ đường thở lúc ngủ [13] Những b â béo p ì đã o t hóa h giao cả Đ ều này dẫ đến phì
đ i thấ rá đồ g â do ă g ậu gá và ă g o bóp ê vào đó, e ol e
á động trực tiếp đế ơ k ô g ịu ả ưởng của huyế độ g A g o e s được
o là đã góp p ần kích thích h giao cảm, vì vậy h thống rennin- g o e s là ă g
sự ho t hóa trung tâm giao cả và ó v rò ư ột tác nhân ả ưởng tới sự ă g huyết áp và tái cấu trúc tim ở b nh nhân béo phì [8],[13]
Trang 5V KẾT LUẬN
- Đườ g kí ĩ rá và k ố lượ g ơ ấ rá ă g ở nhóm nghiên cứu so với giá trị sinh học củ gười Vi N bì ườ g ( ă 003
- Vận tốc sóng E dòng chảy van 2 lá, tỉ số E/A ó xu ướng giảm so với giá trị gười
Vi N bì ườ g Só g A ó xu ướ g ă g
- Vận tố só g E ó xu ướng giảm, vận tố só g A ó xu ướng ă g Tỉ l E/E ă g
H HẢ
1 Bộ y ế ( 003 , S êu â - Doppler gườ lớ (≥ 16 uổ , Các giá trị sinh học
người Việt Nam bình thường thập kỷ 90- thế kỷ XX, N à xuấ bả y ọ , r.139
2 Huỳ vă ( 008 , ă g uyế áp, Giáo trình sau đại học tim mạch học,
N à xuấ bả đ ọ Huế, r.17
3 Nguyễ ị K g ( 008 , Ng ê ứu ộ số ô g số s êu â Doppler ô ở
gườ lớ bì ườ g, Luận án chuyên khoa cấp , tr.46-48
4 Nguyễ Hả ủy ( 008 , Hộ ứ g uyể ó , Giáo trình sau đại học chuyên
ngành nội tiết và chuyển hóa, N à xuấ bả đ ọ Huế, r.317
5 Nguyễ Hả uỷ, Huỳ Vă ( 008 , Đề k á g sul , Bệnh tim mạch
trong rối loạn nội tiết và chuyển hoá- N à xuấ bả đ ọ Huế, r.10
6 Nguyễ A Vũ ( 009 , K uyế áo ớ 009 ủ ộ s êu â Ho Kỳ (A.S.E về rố lo ứ ă g â rươ g ấ rá và ướ lượ g áp lự là đầy
ấ rá , Tạp chí Nội khoa – Kỷ yếu toàn văn các đề tài khoa học hội nghị tim
mạch miền Trung mở rộng lần thứ V, ổ g ộ Dượ ọ V N
7 A Angel et al (1978), Medical complications of obesity, CMA Journal/
December 23, 1978/ vol 119
8 Barry M Massie (2002), Obesity and heart failure- risk factor or mechanism, N
Engl Med, Vol.347, No.5
9 Boban Mathew et al (2008), Obesity: Effects on cardiovascular disease and its
diagnosis, J Am Board Fam Med 2008;21:562-8
10 Chiew Y Wong et al(2004), Alterations of left ventricular myocardial
characteristics associated with obesity, Circulation 2004;110:3081-3087
11 Gianluca Iacobellis et al (2004), Adapted changes in left ventricular structure and function in severe uncomplicated obesity, Obesity research vol.12 No 10 October 2004
12 Idnus Alwi et al (2006), Left ventricular diastolic dysfunction in obese women,
Acta Med Indones 2006 Apr- Jun; 38(2)8-4
13 Joong Kyung Sung et al (2010), Obesity and preclinical changes of cardiac
geometry and function, Korean Circ J 2010;40:55-61
14 Linda R Peterson MD et al (2004), Alterations in left ventricular structure and function in young healthy obese: ssessment by echocardiography and Tissue
Doppler Imaging, Journal of the American College of Cardiology, Volume 43
Issue 8,21 April 2004, pages 1399-1404
15 Luiz C Danzmann et al (2008), Left atrioventricular remodeling in the assessment of the left ventricle diastolic function in patients with heart failure: a
review of the currently studied echocardiographic variables, Cardiovascular
ultrasound 2008, 6:56 doi: 10.1186/1476-7120-6-56
Trang 616 Pascual M et al (2003), Effects of isolated obesity on systolic and diastolic left
ventricular function, Heart 2003 Oct, 89(10):1152
17 Rei Shibata et al (2004), Adiponectin- mediated modulation of hypertrophic
signals in the heart, Nat Med 2004 December; 10(12):1384-1389
18 R S Vasan (2003), Cardiac function and obesity, Heart 2003;89;1127-1129
19 S.D.H Malnick (2006), The medical complications of obesity, Q J Med 2006; 99:565–579
20 S.George carruthers (1993), Cardiovascular risk factors in perspective, Can
Fam Physician 1993;39:309-314
21 Takashi Oki, MD (2003), The Role of Tissue Doppler Imaging as a New
Diagnostic Option in Evaluating Left Ventricular Function, j Echocardiogr
Vol.1, No.1,29-42