phân tích tình hình tài chính bưu điện tỉnh bạc liêu.doc

phân tích tình hình tài chính bưu điện tỉnh bạc liêu

Lời Cảm Ơn !

 

V ới tấm lòng biết ơn sâu sắc, em xin chân thành cảm ơn Quý Thầy

Cô Học Viện Công Nghệ Bưu Chính Viễn Thông, Các Thầy Cô Khoa Quản Trị Kinh Doanh đã tận tâm truyền dạy những kiến thức quý báu cho

em trong suốt thời gian học tập tại trường, nguồn kiến thức đó sẽ là tài sản

vô giá và là hành tranh vững chắc cho em trong tương lai

E m xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn tận tình của thầy Nguyễn Hoàng Thanh đã cho em nhiều ý kiến quý báu giúp đỡ em trong

quá trình viết và hoàn chỉnh luận văn tốt nghiệp này.

V ề phía Bưu Điện, em xin chân thành gửi tới Ban Lãnh Đạo, quý

cô chú anh chị ở Phòng Kế Toán và các Phòng ban khác tại Bưu Điện Tỉnh Bạc Liêu Sự giúp đỡ tận tình của quý cô chú anh chị đã tạo cho em một môi trường thực tập thuận lợi và tiếp cận với thực tế một cách tốt nhất Đây chính là yếu tố quan trọng giúp em hoàn thành đề tài này Em xin chân thành cảm ơn và kính chúc Bưu Điện Tỉnh Bạc Liêu ngày một bay cao và bay xa hơn, xứng đáng là cánh chim đầu đàn trong quá trình phát triển Bạc Liêu thành một tỉnh giàu mạnh.

M ột lần nữa, em xin gửi đến Quý thầy cô Học Viện Công Nghệ Bưu Chính Viễn Thông và quý cô chú anh chị của Bưu Điện Tỉnh Bạc Liêu lòng biết ơn và kính trọng nhất.

Nguyễn Ái Vân

Nhận xét của giáo viên hướng dẫn

 

Nhận xét của giáo viên phản biện

 

LỜI MỞ ĐẦU

a&b

Với vai trò là hạ tầng cơ sở cho nền kinh tế, từ khi ra đời cho đến nay Bưu chính –Viễn thông Việt Nam luôn luôn là mạch máu, là hệ thống thần kinh của Đảng, của Nhà nước, của chính quyền các cấp Hơn thế nữa, đó chính là công cụ phục vụ cho các hoạt động kinh tế xã hội và là đời sống tinh thần vô cùng phong phú của mọi tầng lớp nhân dân Với mục tiêu ngày càng phát triển, Bưu chính –Viễn

thông Việt Nam đã và đang chuyển mình xây dựng cơ sổ vật chất hiện đại ngang tầm với các nước trong khu vực cũng như trên thế giới Hiện nay, Bưu chính- Viễn thông Việt Nam đã thành công trong giai đoạn tăng tốc và chuyển sang giai đoạn cạnh tranh và hội nhập.

Cũng như mọi doanh nghiệp khác, để hoạt động có hiệu quả việc phân tích tài chính đóng một vai trò hết sức quan trọng vì nó là cơ sở ø giúp các nhà quản lý ra những quyết định tài chính đúng đắn Việc thu thập, phân tích, xử lý, đánh giá những thông tin bổ ích về hoạt động tài chính chứa đựng trong các báo cáo quyết toán có ý nghĩa sống còn đối với bất kỳ tổ chức kinh tế nào

Nhận thức được tầm quan trọng và lợi ích to lớn của việc phân tích tài chính, em đã chon đề tài “Phân tích tình hình tài chính Bưu Điện tỉnh Bạc Liêu” để làm luận văn tốt nghiệp của mình Nội dung luận văn được chia làm 4 chương:

Chương I: Cơ sở lý luận chung

Chương II: Giới thiệu về Bưu Điện tỉnh Bạc Liêu

Chương III: Phân tích tình hình tài chính Bưu Điện Bạc Liêu

Chương IV: Nhận xét đáng giá chung và đề xuất ý kiến

Mặc dù đã hết sức cố gắng nhưng phần trình bày cũng không thể đi sâu nghiên cứu một cách chi tiết, tòan diện về tình hình tài chính của đơn vị được Ở nay,

em chỉ xin trình bày những phần chủ yếu dựa trên những cơ sở lý luận cơ bản học ở trường và các báo cáo tài chính của Bưu điện Bạc Liêu trong năm 2001, 2002 Tuy nhiên không vì thế mà làm mất đi tính chính xác của các kết luận

Do kiến thức về phần phân tích tài chính còn hạn chế và thời gian thực tập tương đối ngắn nên luận văn này không thể tránh khỏi những thiếu sót, em rất mong nhận được ý kiến đóng góp của quý thầy cô giáo, quý cô chú, anh chị tại Bưu điện tỉnh Bạc Liêu Em xin chân thành cảm ơn

Chương I

Cơ Sở Lý Luận Chung Về Hoạt Động Tài Chính Doanh Nghiệp

Chương I

CƠ SỞ LÍ LUẬN CHUNG VỀ HOẠT ĐỘNG

TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP

&

1.1 KHÁI NIỆM VỀ TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP

1.1.1 - Bản chất tài chính doanh nghiệp

Tài chính doanh nghiệp là những quan hệ kinh tế được biểu hiện dưới hình thức giá trị (quan hệ tiền tệ) phát sinh trong quá trình hình thành và sử dụng các quỹ tiền tệ nhằm phục vụ cho quá trình tái sản xuất trong mỗi doanh nghiệp và góp phần tích luỹ vốn cho nhà nước

Nội dung những quan hệ kinh tế thuộc phạm vi tài chính doanh nghiệp bao gồm:

 Thứ nhất: những quan hệ kinh tế giữa doanh nghiệp với nhà nước

Tất cả các doanh nghiệp nhà nước thuộc mọi thành phần kinh tế phải thực hiện các nghĩa vụ tài chính đối với nhà nước (nộp thuế cho ngân sách nhà nước), ngân sách nhà nước cấp vốn cho doanh nghiệp nhà nước và có thể góp vốn với công ty liên doanh và cổ phần (mua cổ phiếu) hoặc cho vay (mua trái phiếu) tuỳ theo yêu cầu quản lý đối với ngành kinh tế mà yêu cầu góp vốn hoặc cho vay nhiều hay ít

 Thứ hai: những mối quan hệ kinh tế giữa doanh nghiệp với thị trường.Từ sự đa dạng hoá hình thức sở hữu trong nền kinh tế thị trường đã tạo ra

các yếu tố khác của thị trường đầy đủ như thị trường hàng hoá, thị trường sức lao động, thị trường tài chính (thị trường vốn)

Các mối quan hệ kinh tế trong hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp phát sinh thường xuyên trong thị trường này gồm: quan hệ giữa doanh nghiệp với doanh nghiệp khác; giữa doanh nghiệp với nhà đầu tư, cho vay, với bạn hàng và khách hàng thông qua việc hình thành và sử dụng các quỹ tiền tệ trong hoạt động sản xuất kinh doanh giữa các doanh nghiệp bao gồm các quan hệ thanh toán tiền mua bán vật tư hàng hoá, phí bảo hiểm, chi trả tiền công, cổ tức, tiền lãi trái phiếu; giữa doanh nghiệp với ngân hàng, các tổ chức tín dụng phát sinh trong quá trình các doanh nghiệp vay và hoàn trả vốn, trả lãi cho các ngân hàng, các tổ chức tín dụng

 Thứ ba: những quan hệ kinh tế trong nội bộ doanh nghiệp

 Gồm quan hệ kinh tế giữa doanh nghiệp với các phòng ban, phân xưởng

và tổ đội sản xuất trong việc nhận tạm ứng và thanh toán tài sản vốn liếng,…

 Gồm quan hệ kinh tế giữa doanh nghiệp và CBCNV trong quá trình phân phối thu nhập cho người lao động dưới hình thức tiền lương, tiền thưởng, tiền phạt, lãi cổ phần

Những quan hệ kinh tế trên được biểu hiện trong sự vận động của tiền tệ trong việc hình thành và sử dụng các quỹ tiền tệ, vì vậy thường được xem là quan hệ tiền tệ Những quan hệ này một mặt phản ánh doanh nghiệp là một đơn vị kinh tế độc lập, chiếm địa vị chủ thể trong quan hệ kinh tế đồng thời phản ánh rõ nét liên hệ giữa tài chính doanh nghiệp với các khâu khác trong hệ thống tài chính nước ta

1.1.2-Chức năng tài chính doanh nghiệp

a Tạo vốn đảm bảo thõa mãn nhu cầu vốn cho quá trình sản xuất kinh doanh:

Để có đủ vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh, tài chính doanh nghiệp phải tính toán nhu cầu vốn, lựa chọn nguồn vốn, tổ chức huy động và sử dụng vốn đúng đắn nhằm duy trì và thúc đẩy sự phát triển có hiệu quả quá trình sản xuất kinh doanh

ở doanh nghiệp

Về phía Nhà nước phải hỗ trợ doanh nghiệp là tạo môi trường hoạt động đa dạng, phong phú để tạo vốn và phát triển các loại hình tín dụng, thu hút, tối đa hoá

các nguồn vốn nhàn rỗi của các tổ chức kinh tế xã hội và dân cư, tạo nguồn cho vay dồi dào đối với mọi loại hình doanh nghiệp.

b Phân phối thu nhập bằng tiền của doanh nghiệp:

Thu nhập bằng tiền của doanh nghiệp được tài chính doanh nghiệp phân phối Thu nhập bằng tiền mà doanh nghiệp đạt được do thực hiện thu nhập bán hàng trước tiên phải bù đắp các chi phí bỏ ra trong quá trình sản xuất như: bù đắp hao mòn máy móc thiết bị, trả lương cho người lao động và để mua sắm nguyên, nhiên vật liệu để tiếp tục chu kỳ sản xuất mới, thực hiện nghĩa vụ đối với nhà nước Phần còn lại doanh nghiệp hình thành các quỹ của doanh nghiệp, thực hiện bảo toàn vốn hoặc trả lợi tức cổ phần

Chức năng phân phối của tài chính doanh nghiệp là quá trình phân phối thu nhập bằng tiền của doanh nghiệp và quá trình phân phối đó luôn gắn liền với đặc điểm vốn có của hoạt động sản xuất kinh doanh và hình thức sở hữu doanh nghiệp

c Chức năng giám đốc hoặc kiểm tra bằng đồng tiền đối với hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp:

Tài chính doanh nghiệp căn cứ vào tình hình thu chi tiền tệ và các chỉ tiêu phản ảnh bằng tiền để kiểm soát tình hình bảo toàn vốn sản xuất kinh doanh, tình hình sản xuất kinh doanh và hiệu quả sản xuất kinh doanh cụ thể qua tỷ trọng, cơ cấu nguồn huy động, việc sử dụng nguồn vốn huy động, việc tính toán các chi phí vào giá thành và phí lưu thông, việc thanh toán các khoản công nợ với ngân sách, với người bán, với tín dụng, với công nhân viên và kiểm tra việc chấp hành kỷ luật tài chính, kỷ luật thanh toán, kỷ luật tín dụng của doanh nghiệp Trên cơ sở đó giúp nhà quản lý phát hiện những khâu mất cân đối, những sơ hở trong công tác điều hành, quản lý kinh doanh để có quyết định ngăn chặn kịp thời các khả năng tổn thất có thể xảy ra nhằm duy trì và nâng cao hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp

Đặc điểm chức năng giám đốc của tài chính doanh nghiệp là toàn diện và thường xuyên suốt quá trình quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.Vì vậy chức năng này trong phạm vi doanh nghiệp nơi mà hàng ngày, hàng giờ thực hiện tiêu dùng sản xuất vật tư và lao động thì nó có ý nghĩa quan trọng hàng đầu

 Ba chức năng trên có mối liên hệ mật thiết hữu cơ với nhau Chức năng tạo vốn và phân phối được tiến hành đồng thời với chức năng giám đốc (hoặc kiểm tra) Chức năng giám đốc (hoặc kiểm tra) tiến hành tốt là cơ sở quan trọng cho những định hướng phân phối tài chính đúng đắn, đảm bảo các tỷ lệ phù hợp với quy mô sản xuất, phương hướng sản xuất, tạo điều kiện cho sản xuất được tiến hành liên tục Việc tạo vốn và phân phối tốt sẽ khai thông các luồng tài chính, thu hút mọi nguồn vốn khác nhau để đáp ứng nhu cầu vốn cho các doanh nghiệp và sử dụng hiệu quả nguồn vốn tạo ra nguồn tài chính dồi dào là điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện chức năng giám đốc (kiểm tra) tài chính của doanh nghiệp

1.1.3-Ý nghĩa của phân tích tài chính

Phân tích tài chính có thể được hiểu là quá trình kiểm tra, xem xét các số liệu tài chính hiện hành và quá khứ, nhằm mục đích đánh giá, dự tính các rủi ro, tiềm năng trong tương lai phục vụ cho các quyết định tài chính và đánh giá doanh nghiệp một cách chính xác.

Có nhiều đối tượng quan tâm và sử dụng kết quả phân tích tài chính của doanh nghiệp Mỗi đối tượng quan tâm đến những khía cạnh khác nhau về tài chính của doanh nghiệp để phục vụ cho mục đích của mình

 Đối với nhà quản trị doanh nghiệp : phân tích tài chính cung cấp thông

tin về toàn bộ tình hình tài chính của doanh nghiệp mình từ đó làm cơ sở cho các dự báo tài chính, các quyết định đầu tư, tài trợ, phân phối lợi nhuận

 Đối với các nhà đầu tư: các nhà đầu tư quan tâm đến hai mặt: lợi tức cổ

phần họ nhận được hàng năm và giá trị thị trường của cổ phiếu (hay giá trị của doanh nghiệp) Qua phân tích tài chính họ biết được khả năng sinh lợi cũng như tiềm năng phát triển của doanh nghiệp

 Đối với các nhà cho vay như tài chính, ngân hàng, các trái chủ : mối

quan tâm của các nhà cho vay là doanh nghiệp có khả năng trả nợ vay hay không.Vì vậy họ quan tâm đến khả năng thanh toán và khả năng sinh lợi của doanh nghiệp

 Đối với các khoản vay ngắn hạn, người cho vay đặc biệt quan tâm đến

khả năng thanh toán của doanh nghiệp có nghĩa là khả năng ứng phó của doanh nghiệp khi các khoản nợ đến hạn trả

Đối với các khoản vay dài hạn ngoài khả năng thanh toán họ còn quan

tâm đến khả năng sinh lời vì việc hoàn vốn và lãi hoàn toàn phụ thuộc vào khả năng sinh lời này

 Đối với với các cơ quan nhà nước như cơ quan thuế, tài chính, chủ quản: qua phân tích tài chính cho thấy thực trạng về tài chính của doanh nghiệp

Trên cơ sở đó, cơ quan thuế sẽ tính toán chính xác mức thuế mà doanh nghiệp phải nộp; các cơ quan chủ quản, tài chính sẽ có biện pháp quản lý hiệu quả hơn

1.1.4- Mục tiêu phân tích tài chính

 Cung cấp thông tin hữu ích cho các nhà đầu tư, các chủ nợ khác để họ có thể ra quyết định đầu tư, tín dụng Các thông tin phải dễ hiểu đối với những người có một trình độ tương đối về sản xuất kinh doanh và các hoạt động kinh tế mà muốn nghiên cứu các thông tin này

 Cung cấp thông tin để giúp các nhà đầu tư các chủ nợ, những người sử dụng khác đánh giá số lượng thời gian và rủi ro của những khoản thu bằng tiền

 Cung cấp thông tin về các nguồn lực kinh tế của doanh nghiệp, nghĩa vụ của doanh nghiệp đối với các nguồn lực này và các tác động của những nghiệp vụ kinh tế, những sự kiện và những tình huống làm thay đổi các nguồn lực cũng như nghĩa vụ đối với các nguồn lực đó

1.2- TÀI LIỆU PHÂN TÍCH

1.2.1- Bảng cân đối kế toán:

a Khái niệm:

Bảng cân đối kế toán là một bảng báo cáo tài chính tổng hợp, phản ánh tổng quát toàn bộ giá trị tài sản hiện có và nguồn hình thành tài sản đó của một doanh nghiệp tại một thời điểm nhất định

Số liệu trên bảng cân đối kế toán cho biết toàn bộ giá trị hiện có của doanh nghiệp theo cơ cấu tài sản và nguồn hình thành tài sản đó Căn cứ vào bảng cân đối

kế toán có thể nhận xét, đánh giá khái quát tình hình tài chính của doanh nghiệp

b Nội dung và kết cấu bảng cân đối kế toán

b.1) Phần TÀI SẢN: các chỉ tiêu ở phần tài sản phản ánh toàn bộ giá trị

hiện có của tài sản doanh nghiệp tại thời điểm báo cáo theo cơ cấu tài sản và hình thức tồn tại trong quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp

Về mặt kinh tế cho phép đánh giá năng lực và trình độ sử dụng tài sản

Về mặt pháp lý, tài sản thể hiện số tiềm lực mà doanh nghiệp có quyền quản

lý, sử dụng lâu dài gắn với mục đích thu được các khoản lợi ích trong tương lai

Tài sản bao gồm hai phần:

+) Tài sản lưu động và đầu tư ngắn hạn

+) Tài sản cố định và đầu tư dài hạn

 Tài sản lưu động của doanh nghiệp là những tài sản thuộc quyền sở

hữu của doanh nghiệp, có thời gian sử dụng, luân chuyển và thu hồi vốn trong một năm hoặc một chu kỳ kinh doanh Tài sản lưu động của doanh nghiệp có thể tồn tại dưới hình thức tiền tệ, hiện vật (vật tư, hàng hoá) dưới dạng đầu tư ngắn hạn và các khoản phải thu ngắn hạn

Tài sản lưu động của doanh nghiệp bao gồm:

 Vốn bằng tiền là chỉ tiêu phản ánh toàn bộ các khoản tiền mặt, tiền gửi

ngân hàng và tiền đang chuyển

 Các khoản đầu tư tài chính ngắn hạn: Bao gồm đầu tư chứng khoán

ngắn hạn, đầu tư liên doanh và các khoản đầu tư khác có thời gian thu hồi trong vòng một năm hoặc một chu kỳ kinh doanh

 Các khoản phải thu là các khoản khách hàng còn nợ doanh nghiệp và các

khoản phải thu khác Đây là những khoản mà doanh nghiệp thực sự có khả năng thu được và được tính bằng cách lấy tổng số các khoản phải thu trừ đi dự phòng phải thu khó đòi

 Hàng tồn kho: Phản ánh giá vốn, giá thành của các loại vật tư hàng hoá

mà doanh nghiệp đang nắm giữ để bán ra hoặc phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh Nó phản ánh giá trị thực có thể thực hiện được của hàng tồn kho và được tính bằng tổng cộng các khoản: hàng mua đi đường, nguyên liệu vật liệu, công cụ, dụng

cụ, chi phí sản xuất dở dang, thành phẩm, hàng hoá, hàng gửi đi bán, dự phòng giảm giá hàng tồn kho

 Các tài sản lưu động khác: Phản ánh tài sản lưu động khác ngoài các

khoản kể trên

 Chi sự nghiệp: Phản ánh các chỉ tiêu thuộc kinh phí sự nghiệp chưa

được duyệt bao gồm cả chi năm trước và chi năm nay

 Tài sản cố định và đầu tư dài hạn của doanh nghiệp là những tài sản

thuộc quyền sở hữu của doanh nghiệp, có thời gian sử dụng, luân chuyển thu hồi vốn trên một năm Tài sản cố định và đầu tư dài hạn của doanh nghiệp bao gồm:

 Tài sản cố định: Phản ánh tổng giá trị còn lại của toàn bộ TSCĐ hữu

hình, tài sản cố định vô hình, tài sản cố định thuê tài chính Trong từng loại tài sản cố định được phản ánh theo cả nguyên giá và giá trị hao mòn luỹ kế tài sản

 Các khoản đầu tư tài chính dài hạn: Bao gồm các khoản đầu tư cổ

phiếu, trái phiếu dài hạn, đầu tư liên doanh, cho thuê TSCĐ dài hạn… có thời hạn thu hồi trên một năm

 Chi phí xây dựng cơ bản dở dang: Chỉ tiêu này phản ánh bộ phận giá

trị TSCĐ đang mua sắm, xây dựng dở dang chưa hoàn thành hoặc đã hoàn thành nhưng chưa bàn giao đưa vào sử dụng

 Các khoản ký quỹ, ký cược dài hạn: Là giá trị tài sản của doanh

nghiệp phải đem ký quỹ, ký cược dài hạn theo yêu cầu của bên đối tác nhằm bảo đảm cho việc thực hiện các hợp đồng dài hạn

b.2 Phần NGUỒN VỐN: Phản ánh nguồn hình thành tài sản hiện có của

doanh nghiệp tại thời điểm báo cáo Các chỉ tiêu nguồn vốn thể hiện trách nhiệm pháp lý của doanh nghiệp đối với tài sản đang quản lý và sử dụng ở doanh nghiệp Nguồn vốn bao gồm: Nợ phải trả và nguồn vốn chủ sở hữu

 Nợ phải trả : Phản ánh các khoản trách nhiệm của doanh nghiệp đối với

chủ nợ gồm các khoản nợ ngắn hạn, nợ dài hạn và các khoản nợ khác

 Nợ ngắn hạn là những khoản nợ mà doanh nghiệp có trách nhiệm phải

thanh toán trong vòng một năm hay một chu kỳ kinh doanh

 Nợ dài hạn là các khoản nợ có thời gian thanh toán trên một năm hay

một chu kỳ kinh doanh

 Nợ khác gồm chi phí phải trả, tài sản thừa chờ xử lý, nhận ký quỹ, ký

cược dài hạn

 Nguồn vốn chủ sở hữu : Phản ánh toàn bộ nguồn thuộc quyền quản lý và

sử dụng của đơn vị, các quỹ và phần kinh phí sự nghiệp được ngân sách nhà nước cấp, kinh phí quản lý do các đơn vị trực thuộc nộp lên Bao gồm: vốn-quỹ, nguồn kinh phí

 Vốn - quỹ bao gồm các loại vốn chủ sở hưũ đầu tư ban đầu và bổ sung

thêm hay được hình thành từ lợi nhuận hàng năm để lại

 Nguồn kinh phí gồm quỹ quản lý của cấp trên, kinh phí sự nghiệp.

1.2.2- Bảng báo cáo kết quả sản xuất kinh doanh

a Khái niệm:

Bảng kết quả sản xuất kinh doanh là một báo cáo tài chính tổng hợp, phản ánh tình hình và kết quả kinh doanh trong một kỳ kế toán của doanh nghiệp, chi tiết theo hoạt động kinh doanh chính và hoạt động khác, tình hình thực hiện nghĩa vụ với nhà nước về thuế và các khoản phải nộp khác; tình hình thuế GTGT được khấu trừ, được hoàn lại, được miễn giảm

Mục đích, ý nghĩa của báo cáo kết quả kinh doanh là cung cấp những thông tin tổng hợp cho việc đánh giá kết quả từng hoạt động trong kỳ, tình hình thực hiện nghĩa vụ với ngân sách nhà nước và tình hình thuế GTGT được nhà nước khấu trừ, được hoàn lại, được miễn giảm Thông tin của báo cáo kết qủa kinh doanh là căn cứ quan trọng cho việc quản lý, điều hành hoạt động sản xuất kinh doanh của chủ doanh nghiệp và quyết định đầu tư của các nhà đầu tư, các chủ nợ, các khách hàng

b.Kết cấu, nội dung bảng kết quả hoạt động kinh doanh:

Phần 1: LÃI – LỖ

Phần này phản ánh tình hình kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp bao gồm hoạt động kinh doanh và hoạt động khác Trong phần 1 này phản ánh các chỉ tiêu sau:

 Tổng doanh thu: Phản ánh tổng doanh thu bán sản phẩm hàng hoá, dịch vụ trong kỳ báo cáo của doanh nghiệp

 Các khoản giảm trừ: Phản ánh các khoản làm giảm doanh thu như chiết khấu, giảm giá, giá trị hàng hoá bị trả lại, các khoản thuế tính trừ vào doanh thu (thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế xuất khẩu)

 Doanh thu thuần: Phản ánh doanh thu bán hàng đã trừ các khoản giảm trừ

 Giá vốn hàng bán: Phản ánh tổng trị giá mua của hàng hoá, giá thành sản xuất của thành phẩm, chi phí trực tiếp của các dịch vụ đã bán trong kỳ báo cáo

 Lợi nhuận gộp: Phản ánh chênh lệch giữa doanh thu thuần và giá vốn hàng bán trong kỳ báo cáo

 Chi phí bán hàng: Phản ánh tổng chi phí bán hàng phân bổ cho số hàng hoá, thành phẩm trong kỳ báo cáo.

 Chi phí quản lý doanh nghiệp: phản ánh tổng chi phí quản lý doanh nghiệp phân bổ cho số hàng hoá, thành phẩm trong kỳ báo cáo

 Lợi nhuận thuần hoạt động kinh doanh: chỉ tiêu này phản ánh kết quả tài chính trước thuế thu nhập của hoạt động kinh doanh chính trong kỳ báo cáo, được tính trên cơ sở lợi nhuận gộp trừ chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp phân bổ cho số hàng hoá, thành phẩm đã bán trong kỳ báo cáo

 Thu nhập hoạt động tài chính phản ánh các khoản thu từ hoạt động tài chính

 Chi phí hoạt động tài chính phản ánh chi phí hoạt động tài chính

 Lợi nhuận hoạt động tài chính phản ánh số chêch lệch giữa thu nhập và chi phí hoạt động tài chính trong kỳ báo cáo

 Các khoản thu nhập bất thường: phản ánh các khoản thu nhập bất thường, ngoài hoạt động kinh doanh và hoạt động tài chính phát sinh trong kỳ báo cáo

 Chi phí bất thường: Phản ánh các khoản chi phí bất thường, ngoài hoạt động kinh doanh và hoạt động tài chính phát sinh trong kỳ báo cáo

 Lợi nhuận bất thường: Phản ánh số chêch lệch giữa thu nhập và chi phí bất thường trong kỳ báo cáo

 Tổng lợi nhuận trước thuế: Phản ánh tổng số lợi nhuận trước khi trừ thuế thu nhập từ hoạt động kinh doanh, hoạt động tài chính và các khoản bất thường phát sinh trong kỳ báo cáo

 Thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp: Phản ánh tổng số thuế thu nhập phải nộp tương ứng thu nhập phát sinh trong kỳ báo cáo

 Lợi nhuận sau thuế: Phản ánh tổng số lợi nhuận thuần từ các hoạt động của doanh nghiệp, sau khi trừ đi thuế thu nhập của doanh nghiệp

Phần 2: Tình hình thực hiện nghĩa vụ với nhà nước

Phần này phản ánh tình hình thực hiện các khoản phải nộp cho nhà nước Trong phần hai phản ánh các chỉ tiêu sau:

 Thuế: phản ánh tổng số tiền phải nộp, còn phải nộp cho các khoản thuế trong kỳ báo cáo theo từng loại thuế

 Các khoản phải nộp khác: phản ánh các khoản phải nộp, còn phải nộp về các khoản khác theo quy định của nhà nước

 Tổng số thuế còn phải nộp năm trước chuyển sang kỳ này: phản ánh số thuế phải nộp của năm trước đến đầu kỳ báo cáo vẫn chưa nộp

Phần 3: thuế GTGT được khấu trừ, được miễn giảm:

Gồm 3 nhóm chỉ tiêu:

 Thuế GTGT được khấu trừ

 Thuế GTGT được hoàn lại

 Thuế GTGT được miễn giảm

1.3 - PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH

Bao gồm một hệ thống các công cụ và biện pháp nhằm tiếp cận nghiên cứu các

sự kiện, hiện tượng, các mối liên hệ bên trong và bên ngoài, các luồng dịch chuyển

và biến đổi tài chính, các chỉ tiêu tài chính tổng hợp và chi tiết nhằm đánh giá tình hình tài chính doanh nghiệp

Có nhiều phương pháp phân tích tài chính doanh nghiệp nhưng thường sử dụng các phương pháp chủ yếu là phương pháp so sánh, phương pháp tỷ lệ, phương pháp loại trừ, phương pháp cân đối

Phương pháp phân tích tỷ lệ dựa trên ý nghĩa chuẩn mực các tỷ lệ của đại

lượng tài chính trong các quan hệ tài chính Sự biến đổi tỷ lệ cố nhiên là sự biến đổi của các đại lượng tài chính.Về nguyên tắc, phương pháp tỷ lệ yêu cầu phải xác định các ngưỡng, các định mức, để nhận xét đánh giá tình hình tài chính của doanh nghiệp trên cơ sở so sánh các tỷ lệ của doanh nghiệp với giá trị các tỷ lệ tham chiếu

Phương pháp so sánh là phương pháp được sử dụng chủ yếu; các hệ số tự nó

không có ý nghĩa chúng chỉ có ý nghĩa khi được so sánh với nhau nghĩa là so sánh hệ

số kỳ này với kỳ trước qua đó xem xét xu hướng thay đổi về tình hình tài chính của doanh nghiệp

Các điều kiện có thể so sánh được của các chỉ tiêu kinh tế như sau:

 Phải thống nhất về nội dung phản ánh

 Phải thống nhất về phương pháp tính toán

 Số liệu thu thập của các chỉ tiêu kinh tế phải cùng một khoảng thời gian tương ứng

 Các chỉ tiêu kinh tế phải có cùng một đại lượng biểu hiện

Tuỳ theo mục đích, yêu cầu của phân tích, tính chất và nội dung của các chỉ tiêu kinh tế mà sử dụng các kỹ thuật so sánh thích hợp

Phương pháp bảng cân đối: trong hoạt động kinh tế của doanh nghiệp hình

thành nhiều mối quan hệ kinh tế như: cân đối giữa thu chi, cân đối giữa vốn và nguồn vốn, cân đối giữa nhu cầu và khả năng thanh toán Để phân tích xem xét những quan hệ này cần lập bảng cân đối

Phương pháp loại trừ là phương pháp phân tích mức độ ảnh hưởng các nhân

tố đến hiện tượng kinh tế Một hiện tượng hoặc quá trình kinh tế nào đó có thể phản ánh bằng chỉ tiêu kinh tế và chịu ảnh hưởng bởi nhiều nhân tố

 Phương pháp loại trừ đòi hỏi khi nghiên cứu ảnh hưởng của một nhân tố nào đó phải giả định các nhân tố khác không thay đổi

 Các nhân tố ảnh hưởng đến chỉ tiêu phân tích có mối liên hệ với nhau và liên hệ với chỉ tiêu phân tích bằng một công thức toán học trong đó các nhân tố được sắp xếp theo trình tự từ nhân tố số lượng đến chất lượng

 Lần lượt thay thế các nhân tố từ số lượng đến chất lượng để xác định mức

độ ảnh hưởng của từng nhân tố đến chỉ tiêu phân tích

1.4- NỘI DUNG PHÂN TÍCH:

Phân tích tình hình tài chính doanh nghiệp bao gồm những nội dung sau:

 Phân tích chung tình hình tài chính

 Phân tích tình hình đảm bảo nguồn vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh

 Phân tích tình hình biến động và mối quan hệ giữa các khoản mục trong bảng cân đối kế toán

 Phân tích tình hình biến động và mối quan hệ giữa các khoản mục trong bảng báo cáo kết quả kinh doanh

 Phân tích tình hình và khả năng thanh toán

 Phân tích hiệu quả kinh doanh

1.4.1- Phân tích chung tình hình tài chính:

 So sánh tổng số tài sản giữa cuối năm và đầu năm để đánh giá sự biến động về quy mô của doanh nghiệp, đồng thời so sánh giá trị và tỷ trọng của các bộ phận cấu thành tài sản giữa cuối năm và đầu năm để thấy nguyên nhân ban đầu ảnh hưởng đến tình hình trên

 So sánh tổng nguồn vốn giữa cuối năm và đầu năm để đánh giá mức độ huy động vốn đảm bảo cho quá trình sản xuất kinh doanh đồng thời so sánh giá trị và

tỷ trọng của bộ phận cấu thành nguồn vốn để thấy nguyên nhân ban đầu ảnh hưởng đến tình hình trên

1.4.2- Phân tích tình hình đảm bảo nguồn vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh:

a Kết cấu nguồn tài trợ:

Để đảm bảo có đủ tài sản cho hoạt động sản xuất kinh doanh, doanh nghiệp cần có các biện pháp tài chính cần thiết cho việc huy động, hình thành nguồn vốn

Vốn của doanh nghiệp được hình thành từ các nguồn sau:

o Nguồn vốn chủ sở hữu: vốn góp ban đầu và bổ sung trong quá trình kinh doanh

o Nguồn vốn vay và nợ hợp pháp (vay ngắn hạn, trung hạn, dài hạn, nợ người cung cấp, nợ công nhân viên chức, )

o Nguồn vốn được hình thành từ các nguồn bất hợp pháp (nợ quá hạn, vay quá hạn, chiếm dụng bất hợp pháp của người mua, người bán, của công nhân viên chức,…)

Các nguồn tài trợ phân thành 2 loại:

 Nguồn tài trợ thường xuyên: là nguồn vốn mà doanh nghiệp sử dụng

thường xuyên, lâu dài vào hoạt động kinh doanh Bao gồm nguồn vốn chủ sở hữu và nguồn vốn vay – nợ dài hạn, trung hạn (trừ vay-nợ quá hạn)

 Nguồn tài trợ tạm thời: là nguồn vốn mà doanh nghiệp tạm thời sử dụng

vào hoạt động kinh doanh trong một thời gian ngắn Thuộc nguồn tài trợ tạm thời bao gồm các khoản vay ngắn hạn, các khoản vay nợ quá hạn, các khoản chiếm dụng bất hợp pháp của người bán, người mua, của công nhân viên chức,

b Phương pháp phân tích:

Khi phân tích tình hình bảo đảm vốn cho sản xuất kinh doanh cần thực hiện việc tính và so sánh tổng nhu cầu về tài sản (TSCĐ và TSLĐ) với nguồn vốn chủ sở hữu hiện có và nguồn vốn -nợ dài hạn

Nếu tổng số nguồn vốn có đủ hoặc lớn hơn tổng số nhu cầu về tài sản thì doanh nghiệp cần sử dụng số thừa này một cách hợp lý (đầu tư vào tài sản lưu động, tài sản cố định, vào hoạt động liên doanh, trả nợ vay,…) tránh bị chiếm dụng vốn

Ngược lại, khi nguồn vốn không đáp ứng đủ nhu cầu về tài sản thì doanh nghiệp cần có biện pháp huy động và sử dụng phù hợp (huy động nguồn tài trợ tạm thời hợp pháp hoặc giảm quy mô đầu tư .), tránh đi chiếm dụng một cách bất hơp pháp

SƠ ĐỒ KHÁI QUÁT NGUỒN TÀI TRỢ CỦA DOANH NGHIỆP

-

-Tiền -Nợ phải thu -Đầu tư ngắn hạn -Hàng tồn kho -TSLĐ khác

-Vốn vay chủ sở hữu -Vay dài hạn,trung hạn -Nợ dài hạn,trung hạn

-Vay, nợ ngắn hạn -Vay, nợ quá hạn -Chiếm dụng bất hợp pháp của người bán, người mua, của CNVC,

THƯỜNG XUYÊN

TẠM THỜI

NGUỒN

TÀI

TRỢ

1.4.3- Phân tích tình hình biến động và mối quan hệ giữa các

khoản mục trong bảng cân đối kế toán.

a Phân tích mối quan hệ và tình hình biến động của các khoản mục trong bảng cân đối kế toán:

Phân tích tính cân đối giữa tài sản và nguồn vốn là xét mối quan hệ giữa tài sản và nguồn vốn nhằm đánh giá khái quát tình hình phân bố, huy động sử dụng các loại vốn và nguồn vốn nhằm bảo đảm cho nhiệm vụ sản xuất kinh doanh

Theo quan điểm luân chuyển vốn, xét về mặt lý thuyết thì nguồn vốn chủ sở hữu doanh nghiệp đủ đảm bảo trang trãi các loại tài sản chủ yếu như hoạt động sản xuất kinh doanh và hoạt động đầu tư mà không phải đi vay và chiếm dụng Do vậy ta

có mối quan hệ cân đối sau:

CÂN ĐỐI 1 : Quan hệ giữa tài sản và nguồn vốn chủ sở hữu

B.Nguồn vốn = [I + II + IV + V (2,3) + VI]A.Tài sản

+ (I + II + III)B.Tài sản

Cân đối trên chỉ mang tính lý thuyết, thực tế xảy ra 2 trường hợp sau:

 Trường hợp 1: Vế bên trái > vế bên phải

Trong trường hợp này nguồn vốn chủ sở hữu không sử dụng hết nên bị các đơn

vị khác chiếm dụng Để đánh giá chính xác cần xem xét nguồn vốn bị chiếm dụng có hợp lý không

 Trường hợp 2:Vế bên trái < vế bên phải

Trường hợp này, nguồn vốn chủ sở hữu không đủ trang trãi cho hoạt động chủ yếu nên tất yếu doanh nghiệp phải vay vốn hoặc đi chiếm dụng vốn các đơn vị khác

Để đánh giá chính xác cần xem xét số vốn đi chiếm dụng có hợp lý không, vốn vay

có quá hạn không,…Từ trường hợp này ta có mối quan hệ cân đối thứ 2

CÂN ĐỐI 2: Quan hệ giữa tài sản của doanh nghiệp với nguồn vốn chủ sở hữu

và nguồn vay hợp pháp

[I (1) + II ]A.Nguồn vốn + B.Nguồn vốn =

[ I + II + IV + V (2,3) + VI )A.Tài sản + (I + II + III)B.Tài sản

Cân đối trên chỉ mang tính lý thuyết, thực tế xảy ra 2 trường hợp sau:

 Trường hợp 1: Vế bên trái > vế bên phải

Trường hợp này nguồn vốn chủ sở hứu và vốn vay chưa sử dụng hết vào quá trình hoạt động, bị các đơn vị khác chiếm dụng

 Trường hợp 2: Vế bên trái < vế bên phải

Trường hợp này vốn chủ sở hữu và vốn vay không đủ trang trãi cho hoạt động chủ yếu nên tất yếu doanh nghiệp phải vay vốn hoặc đi chiếm dụng vốn các đơn vị khác

CÂN ĐỐI 3: Quan hệ giữa vốn doanh nghiệp đi chiếm dụng với số chênh

lệch giữa tài sản phải thu và công nợ phải trả

(A + B)Tài sản = (A + B)Nguồn vốn (1)

Đây chính là tính chất cân đối trong bảng cân đối kế toán (1) có thể được biến đổi thành:

[(I (1) ,II )A + B]Nguồn vốn- [(I,II,IV,V (2,3) ,VI)A + (I,II,III)B ]Tài sản =

[(III,V (1,4,5) )A + (IV)B ]Tài sản – [(I (2,3,…,8) ,III)A ]Nguồn vốn

b Phân tích kết cấu và sự biến động của tài sản:

Phân tích tình hình vốn là đánh giá sự biến động của các bộ phận cấu thành tổng số vốn của doanh nghiệp nhằm thấy được trình độ sử dụng vốn, việc phân bố các loại tài sản trong quá trình hoạt động kinh doanh có hợp lý không, từ đó đề ra biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn

b.1 Đối với tài sản lưu động và đầu tư ngắn hạn:

 Vốn bằng tiền: xu hướng vốn bằng tiền giảm được đánh giá là tích

cực vì không nên dự trữ tiền mặt và số dư tiền gửi ngân hàng quá lớn mà phải giải phóng nó đưa vào sản xuất kinh doanh, tăng quay vòng quay vốn hoặc hoàn trả nợ Tuy nhiên ở khía cạnh khác sự gia tăng vốn bằng tiền làm khả năng thanh toán nhanh của doanh nghiệp thuận lợi

 Đầu tư tài chính ngắn hạn: giá trị này tăng lên chứng tỏ doanh

nghiệp mở rộng liên doanh và đầu tư nhưng để đánh giá sự đầu tư này có tích cực hay không phải xem xét hiệu quả đầu tư

 Các khoản phải thu: các khoản phải thu giảm được đánh giá tích

cực nhất Tuy nhiên cần chú ý rằng các khoản phải thu tăng lên khơng phải lúc nào cũng đánh giá khơng tích cực mà cĩ trường hợp doanh nghiệp mở rộng các mối quan

hệ kinh tế thì các khoản này tăng lên là điều tất yếu Vấn đề đặt ra là xem xét số vốn chiếm dụng cĩ hợp lý khơng

 Hàng tồn kho: hàng tồn kho tăng lên do quy mơ sản xuất mở rộng,

nhiệm vụ sản xuất tăng lên Trong trường hợp hàng tồn kho tăng lên do dự trữ vật tư quá mức, sản phẩm dở dang, thành phẩm tồn kho quá nhiều, khơng đủ phương tiện bảo quản và máy mĩc thiết bị sản xuất đánh giá khơng tốt

Hàng tồn kho giảm do giảm định mức dự trữ vật tư, thành phẩm, sản

phẩm dở dang bằng các biện pháp như tiết kiệm chi phí, hạ giá thành, tìm nguồn cung cấp hợp lý nhưng vẫn đảm bảo nhiệm vụ sản xuất kinh doanh được đánh giá tích cực

Hàng tồn kho giảm do thiếu vốn để dự trữ vật tư, hàng hố đánh giá khơng tốt

b.2 Tài sản cố định và đầu tư dài hạn:

Để đánh giá sự biến động của tài sản cố định và đầu tư dài hạn trước hết phải tính đến chỉ tiêu tỷ suất đầu tư và xem xét sự biến động của nĩ

Chỉ tiêu tỷ suất đâu tư phản ánh tình hình đầu tư chiều sâu, tình hình trang bị, xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật thể hiện năng lực sản xuất và xu hứơng phát triển lâu dài của xí nghiệp

sản tài Tổng

sản tài B tư đầu suất

Sau khi đánh giá chung thơng qua chỉ tiêu tỷ suất đầu tư cần phải đi vào xem

xét sự biến động của từng loại tài sản cụ thể

 Tài sản cố định: xu hướng chung của quá trình phát triển sản xuất

kinh doanh là tài sản cố định phải tăng về số tuyệt đối lẫn số tỷ trọng bởi vì điều này thể hiện quy mơ sản xuất, cơ sở vật chất kỹ thuật gia tăng, trình độ tổ chức sản xuất cao… tuy nhiên khơng phải lúc nào tài sản cố định tăng lên cũng được đánh giá tích cực ví dụ như đầu tư xây dựng nhà xưởng máy mĩc thiết bị quá nhiều nhưng lại thiếu nguyên liệu sản xuất, hoặc đầu tư nhiều nhưng khơng sản xuất do sản phẩm khơng tiêu thụ được là điều khơng tốt

 Đầu tư tài chính dài hạn: tăng lên chứng tỏ doanh nghiệp mở rộng

đầu tư liên doanh ra bên ngồi Để đánh giá tính hợp lý của việc gia tăng cần xem xét hiệu quả đầu tư

 Chi phí xây dựng cơ bản tăng lên cĩ thể do doanh nghiệp đầu tư

xây dựng thêm và tiến hành sữa chữa lớn tài sản cố định, đây là biểu hiện tốt nhằm

tăng cường năng lực của máy móc thiết bị Chi phí xây dựng cơ bản tăng lên do tiến

độ thi công công trình kéo dài, gây lãng phí vốn đầu tư đó là biểu hiện không tốt

 Ký cược ký quỹ dài hạn: giá trị các khoản ký quỹ, ký cược phát

sinh nhằm đảm bảo các cam kết hoặc các dịch vụ liên quan đến sản xuất kinh doanh được thực hiện đúng hợp đồng Sự biến động khoản này có thể do thu hồi các khoản

ký quỹ, ký cược hết thời hạn hoặc thực hiện thêm ký quỹ mới

c Phân tích kết cấu và sự biến động của nguồn vốn:

Phân tích tình hình nguồn vốn là đánh giá cự biến động các loại nguồn vốn của doanh nghiệp nhằm thấy được tình hình huy động tình hình sử dụng các loại nguồn vốn đáp ứng yêu cầu sản xuất kinh doanh mặt khác thấy được thực trạng tài chính của doanh nghiệp

Nội dung phân tích cụ thể như sau:

c1 Nợ phải trả :

Khoản nợ phải trả giảm về số tuyệt đối lẫn số tỷ trọng trong khi tổng số nguồn vốn của doanh nghiệp tăng lên, trường hợp này được đánh giá là tích cực nhất bởi vì thể hiện khả năng tự chủ về tài chính của doanh nghiệp cao

Tuy nhiên cần chú ý rằng do qui mô sản xuất kinh doanh được mở rộng nguồn vốn chủ sở hữu tăng lên nhưng vẫn không đảm bảo cho nhu cầu, trong trường hợp này khoản nợ phải trả tăng lên về số tuyệt đối nhưng giảm về tỷ trọng vẫn đánh giá là hợp lý

Nguồn vốn tín dụng (bao gồm khoản vay ngắn hạn, nợ dài hạn đến hạn trả, nợ dài hạn) tăng:

 Do doanh nghiệp mở rộng quy mô và nhiệm vụ sản xuất kinh doanh gia tăng trong khi các nguồn khác không đủ đáp ứng thì đánh giá hợp lý

 Do doanh nghiệp dự trữ quá mức vật tư hàng hoá hoặc do thành phẩm không tiêu thụ được vì chất lượng kém thì đánh giá không tốt

 Do doanh nghiệp bị chiếm dụng vốn quá nhiều đây là biểu hiện không tốt, tình hình tài chính doanh nghiệp gặp khó khăn

 Xu hướng chung nguồn vốn tín dụng giảm cả về số tuyệt đối lẫn số tỷ trọng trong khi nguồn vốn chủ sở hữu và vốn chiếm dụng hợp lý tăng lên được đánh giá tích cực nhất.

vốn nguồn B

trợ tài tự suất

Nguồn vốn chủ sở hữu tăng lên về số tuyệt đối lẫn tỷ trọng được đánh giá là tích cực bởi vì tình hình tài chính của doanh nghiệp biến đổi theo xu hướng tốt, nĩ biểu hiện hiệu quả sản xuất kinh doanh tăng, tích luỹ từ nội bộ thơng qua việc bổ sung vốn từ lợi nhuận và quỹ phát triển kinh doanh

Nếu nguồn vốn chủ sở hữu giảm do nguồn vốn tự bổ sung giảm,vốn liên doanh giảm, vốn ngân sách cấp giảm đây là biểu hiện khơng tốt chứng tỏ hiệu quả sản xuất của doanh nghiệp giảm, tình hình tài chính của doanh nghiệp sẽ khĩ khăn

1.4.4- Phân tích tình hình biến động và mối quan hệ giữa các khoản mục trong bảng báo cáo kết quả kinh doanh.

Để kiểm sốt các hoạt động kinh doanh và hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp cần đi sâu phân tích mối quan hệ và tình hình biến động các khoản mục trong báo cáo kết quả kinh doanh

Phương pháp phân tích là tính và so sánh mức biến động của kỳ này so với

kỳ trước của từng chỉ tiêu

1.4.5- Phân tích tình hình và khả năng thanh tốn:

a Phân tích tình hình thanh tốn:

Trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp luơn tồn tại các khoản phải thu phải trả, tình hình thanh tốn các khoản này phụ thuộc vào phương thức thanh tốn

áp dụng, chế độ trích nộp các khoản cho ngân sách nhà nước, sự thõa thuận giữa các đơn vị kinh tế tình hình thanh tốn ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động sản xuất kinh doanh, nếu vốn bị chiếm dụng quá nhiều sẽ khơng đủ vốn để trang trãi cho sản xuất kinh doanh nên kết quả sản xuất kinh doanh giảm Mặt khác tình hình thanh tốn thể hiện tình hình chấp nhận kỷ luật tài chính, tín dụng của nhà nước, thể hiện được nghệ thuật kinh doanh của các đơn vị trong nền kinh tế thị trường.Vì thế cần phải phân tích tình hình thanh tốn để thấy rõ hơn hoạt động tài chính doanh nghiệp

Phân tích tình hình thanh tốn là đánh giá sự hợp lý về tính biến động của các khoản phải thu, phải trả, tìm ra nguyên nhân dẫn đến sự đình trệ trong thanh tốn

nhằm giúp doanh nghiệp làm chủ tình hình tài chính, đảm bảo sự phát triển của doanh nghiệp.

a1) Phân tích các khoản phải thu:

Các khoản phải thu là những hố đơn bán hàng chưa thu tiền về do doanh nghiệp thực hiện chính sách bán chịu và các khoản tạm ứng chưa thanh tốn, khoản trả trước cho người bán,… để xem xét các khoản phải thu biến động cĩ ảnh hưởng thế nào đến tình hình tài chính doanh nghiệp ta cần phân tích các khoản phải thu theo các bước sau:

 So sánh tổng giá trị các khoản phải thu và giá trị từng khoản phải thu giữa cuối năm so với đầu năm để thấy được sự tiến bộ trong việc thu hồi cơng nợ

Ở bước này cần đi sâu vào tình hình thực tế để tìm ra nguyên nhân ảnh hưởng tình hình thu hồi cơng nợ, ảnh hưởng sự biến động các khoản phải thu và tính hợp lý của

nĩ Chú ý trong quá trình phân tích cần đi sâu vào các khoản phải thu quan trọng như phải trả cho người bán, người mua,… một cách chi tiết theo từng khoản để cĩ biện pháp xúc tiến việc thanh tốn đúng kỳ hạn

 Tính chỉ tiêu tỷ lệ giữa tổng các khoản phải thu và tổng số nợ phải trả

100 trả

phải nợ số Tổng

thu phải khoản các

Tổng trả

phải với so thu phải khoản các

lệ

Chỉ tiêu này càng lớn chứng tỏ đơn vị bị chiếm dụng vốn càng nhiều và ngược lại

 Chỉ tiêu số vịng quay các khoản phải thu: được sử dụng để xem xét cẩn

thận việc thanh tốn các khoản phải thu Khi khách hàng thanh tốn tất cả các hố đơn của họ, lúc đĩ các khoản phải thu quay được một vịng

100 thu phải khoản Các

thuần thu Doanh thu

phải khoản các

quay vòng

Chỉ tiêu này cho biết mức độ hợp lý của số dư các khoản phải thu và hiệu quả của việc đi thu hồi nợ Nếu số vịng quay các khoản phải thu lớn chứng tỏ các khoản phải thu được thu hồi nhanh và doanh nghiệp ít bị chiếm dụng vốn Tuy nhiên nếu số vịng quay các khoản phải thu quá cao cũng sẽ khơng tốt vì cĩ thể ảnh hưởng đến khối lượng sản phẩm tiêu thụ do phương thức thanh tốn quá chặt chẽ

 Chỉ tiêu kỳ thu tiền bình quân: chỉ tiêu này cho thấy để thu được các

khoản phải thu cần một khoảng thời gian là bao nhiêu Nếu kỳ thu tiền bình quân lớn thì việc thu hồi các khoản phải thu là chậm và ngược lại

100 ngày quân bình thu Doanh

thu phải khoản Các

quân bình tiền thu

Khi phân tích tỷ số này, ngồi việc so sánh giữa các năm, giữa các doanh nghiệp cùng ngành và so sánh tỷ số trung bình ngành, doanh nghiệp cần xem xét từng khoản phải thu để phát hiện những khoản nợ quá hạn và cĩ biện pháp xử lý

a2) Phân tích các khoản phải trả:

So sánh tổng khoản nợ phải trả, từng các khoản nợ phải trả đầu năm và cuối năm để thấy khái quát tình hình chi trả cơng nợ Ở bước này cần đi sâu vào tình hình thực tế để tìm ra nguyên nhân ảnh hưởng tình hình chi trả cơng nợ

Tính chỉ tiêu tỷ số nợ Chỉ tiêu này phản ánh mức độ nợ trong tổng tài sản doanh nghiệp từ đĩ cho thấy trong tổng tài sản, sở hữu thực chất của doanh nghiệp là bao nhiêu? Nếu tỷ số nợ tăng mức độ nợ cần thanh tốn tăng điều này ảnh hưởng đến khả năng thanh tốn của doanh nghiệp

100 sản

tài Tổng

trả phải nợ số Tổng nợ

lệ

Tuy nhiên, để cĩ nhận xét đánh giá đúng đắn về tình hình thanh tốn (phải thu, phải trả) của doanh nghiệp ngồi số liệu trên bảng cân đối kế tốn cịn phải sử dụng số liệu hạch tốn hàng ngày để:

 Xác định tính chất thời gian các khoản phải thu, phải trả

 Các biện pháp mà doanh nghiệp áp dụng để thu hồi nợ và thanh tốn nợ

b Phân tích khả năng thanh tốn:

Nếu doanh nghiệp cĩ khả năng thanh tốn cao thì tình hình tài chính sẽ khả quan và ngược lại Đánh giá khả năng thanh tốn của doanh nghiệp qua các chỉ tiêu sau:

b1) Hệ số khả năng thanh tốn: Khi phân tích cần dựa vào tài liệu cĩ

liên quan, tiến hành sắp xếp các chỉ tiêu phân tích theo một trình tự nhất định Với nhu cầu thanh tốn, các chỉ tiêu được sắp xếp theo mức độ khuẩn trương (thanh tốn ngay, chưa cần thanh tốn ngay) Cịn với khả năng thanh tốn thì các chỉ tiêu lại được sắp xếp theo khả năng huy động (huy động ngay, huy động trong thời gian tới…)

Bảng phân tích nhu cầu và khả năng thanh tốn

A Các khoản phải thanh tốn ngay

II Tiền gửi ngân hàng

- Tiền Việt Nam

B.Các khoản phải thanh tốn trong

thời gian tới:

I.Tháng tới:

- Ngân sách

- Ngân hàng

- Ngoại tệ

II Tiền đang chuyển

B.Khoản cĩ thể dùng để thanh tốn trong tháng tới:

toán thanh năng Khả toán

thanh năng khả số

Nếu hệ số khả năng thanh tốn lớn hơn hoặc bằng 1: chứng tỏ doanh nghiệp

cĩ khả năng thanh tốn và tình hình tài chính là bình thường và khả quan

Nếu hệ số khả năng thanh tốn nhỏ hơn 1: doanh nghiệp khơng cĩ khả năng thanh tốn Hệ số càng nhỏ thì doanh nghiệp càng mất dần khả năng thanh tốn Khi

hệ số này bằng 0 thì doanh nghiệp bị phá sản

b2) Tỷ số thanh tốn hiện hành:

Một trong những thước đo khả năng thanh tốn của một doanh nghiệp được

sử dụng rộng rãi nhất là khả năng thanh tốn hiện hành Đĩ là quan hệ giữa tổng tài sản lưu động so với tổng số nợ đến hạn

100 vốn]

àn [(I)A.Nguo hạn

ngắn nợ số Tổng

sản) (A.Tài động

lưu sản tài số Tổng hành

hiện toán thanh

Tỷ suất này cho thấy doanh nghiệp cĩ bao nhiêu tài sản cĩ thể chuyển đổi thành tiềm mặt để bảo đảm thanh tốn các khoản nợ ngắn hạn Tỷ số này đo lường khả năng trả nợ của doanh nghiệp.

Tỷ số này được chấp nhận hay khơng phụ thuộc vào sự so sánh tỷ số trung bình ngành mà doanh nghiệp đang kinh doanh hoặc so sánh với các năm trước để thấy sự tiến bộ hoặc giảm sút

Nếu tỷ số thanh tốn hiện hành giảm cho thấy khả năng thanh tốn giảm và cũng là dấu hiệu báo trước những khĩ khăn về tài chính sẽ xảy ra

Nếu tỷ số thanh tĩan hiện hành cao điều đĩ cĩ nghĩa là doanh nghiệp luơn sẵn sàng thanh tốn các khoản nợ Tuy nhiên nếu tỷ số thanh tốn hiện hành quá cao vì doanh nghiệp đã đầu tư quá nhiều vào tài sản lưu động hay nĩi cách khác việc quản

lý tài sản lưu động khơng hiệu quả (ví dụ: cĩ quá nhiều tiền mặt nhàn rỗi, nợ khĩ địi, hàng tồn kho ứ động) Một doanh nghiệp nếu dự trữ nhiều hàng tồn kho sẽ cĩ tỷ suất thanh tốn hịên hành cao mà hàng tồn kho là tài sản khĩ hốn chuyển thành tiền nhất Vì thế trong nhiều trường hợp, tỷ số thanh tốn hiện hành khơng phản ánh chính xác khả năng thanh tốn của doanh nghiệp

b3) Tỷ số thanh tốn tức thời:

Tỷ số thanh tốn nhanh được tính tốn dựa trên những tài sản lưu động cĩ thể nhanh chĩng chuyển đổi thành tiền, bao gồm tài sản lưu động trừ đi hàng tồn kho

100 vốn]

àn [(I)A.Nguo hạn

ngắn nợ số Tổng

sản]

[(I)A.Tài tiền

bằng vốn số Tổng thời

tức toán thanh

số

Thực tế cho thấy, tỷ suất này nếu lớn hơn 0,5 thì tình hình thanh tốn tương đối khả quan cịn nếu bé hơn 0,5 thì doanh nghiệp cĩ thể gặp khĩ khăn trong việc thanh tốn cơng nợ và do đĩ cĩ thể bán gấp hàng hố, sản phẩm để trả nợ vì khơng

đủ tiền thanh tốn

Tuy nhiên một tỷ suất quá cao lại phản ánh một tình hình khơng tốt vì vốn bằng tiền quá nhiều, vịng quay tiền chậm làm giảm hiệu quả sử dụng vốn

b4) Tỷ suất thanh tốn tài sản lưu động:

100 sản) (A.Tài động

lưu sản tài số Tổng

sản]

[(I)A.Tài tiền

bằng vốn số Tổng TSLĐ

toán thanh số

Chỉ tiêu này phản ánh khả năng chuyển đổi thành tiền của tài sản lưu động.Thực tế cho thấy nếu chỉ tiêu này tính ra mà lớn hơn 0,5 (>0,5) hoặc nhỏ hơn 0,1 (<0,1) đều khơng tốt vì sẽ gây ứ đọng hoặc thiếu tiền để thanh tốn

b5) Vốn họat động thuần:

Vốn hoạt động thuần = Tài sản lưu động - Nợ ngắn hạn

Một doanh nghiệp muốn hoạt động khơng bị gián đoạn thì cần thiết phải duy trì một mức vốn luân chuyển thuần hợp lý để thoả mãn các khoản nợ ngắn hạn, dự trữ hàng tồn kho đầy đủ Vốn hoạt động thuần càng lớn thì khả năng thanh tốn của doanh nghiệp càng cao.

Tuy nhiên nếu vốn hoạt động thuần quá cao thì sẽ làm giảm hiệu quả đầu tư

vì lượng tài sản lưu động quá nhiều so với nhu cầu và phần dư thêm này khơng làm tăng thu nhập

1.4.6- Phân tích hiệu quả kinh doanh:

a Phân tích hiệu quả sử dụng tài sản cố định:

Hiệu quả sử dụng tài sản cố định được tính tốn bằng nhiều chỉ tiêu nhưng phổ biến các chỉ tiêu sau:

a1) Sức sản xuất của tài sản cố định

TSCĐ quân

bình giá Nguyên

thuần thu doanh số

Tổng định

cố sản tài của xuất sản

bình giá Nguyên

gộp) (lãi thuần nhuận Lợi

định cố sản tài của lời sinh

hay thu Doanh

TSCĐ quân

bình giá Nguyên định

cố sản tài của phí hao

quân bình động lưu Vốn

thuần thu doanh số

Tổng động

lưu vốn của xuất sản

Chỉ tiêu này cho biết một đồng vốn lưu động đem lại mấy đồng doanh thu thuần Sức sản xuất càng tăng thì hiệu quả sử dụng vốn càng tăng

quân bình động lưu Vốn

gộp) lãi (hay thuần nhuận Lợi

động lưu vốn của lợi sinh

Sức sinh lợi của vốn lưu động phản ánh một đồng vốn lưu động làm ra mấy đồng lợi nhuận hay lãi gộp trong kỳ

b2 ) Phân tích tốc độ luân chuyển vốn lưu động:

Trong quá trình sản xuất kinh doanh, vốn lưu động vận động khơng ngừng, thường xuyên qua các giai đoạn của quá trình tái sản xuất (dự trữ-sản xuất-tiêu thu) Đẩy nhanh tốc độ luân chuyển của vốn lưu động sẽ gĩp phần giải quyết nhu cầu về vốn cho doanh nghiệp, gĩp phần nâng cao hiệu quả sử dụng vốn Để xác định tốc độ luân chuyển vốn lưu động, người ta sử dụng các chỉ tiêu sau:

Số vịng quay của vốn lưu động =

Tổng số doanh thu thuần

(2) Vốn lưu động bình quân

Chỉ tiêu này cho biết số vốn lưu động quay được mấy vịng trong kỳ Nếu số vịng tăng, chứng tỏ hiệu quả sử dụng vốn tăng và ngược lại

động lưu vốn quay vòng Số

tích phân kỳ của gian Thời chuyển

luân vòng một của gian

Hay ta cĩ:

thuần thu Doanh

quân bình VLĐ tích

phân kỳ của gian Thời chuyển

luân vòng một của

Thời gian kỳ phân tích theo qui định:

Tháng là 30 ngày; quý là 90 ngày; năm là 360 ngày

Tốc độ luân chuyển có thể chịu ảnh hưởng của các nguyên nhân sau:

 Tình hình thu mua, dự trữ nguyên vật liệu

 Tiến độ sản xuất

 Tốc độ tiêu thụ sản phẩm, hàng hóa

 Tình hình thanh toán công nợ

Để tăng nhanh tốc độ luân chuyển vốn, cần áp dụng đồng bộ các biện pháp nhằm rút bớt số vốn và thời gian vốn lưu lại ở từng khâu, từng giai đoạn trong quá trình kinh doanh

Việc tăng tốc độ luân chuyển vốn lưu động có tác dụng làm giảm nhu cầu về vốn cho phép tăng doanh thu hơn nữa

Cụ thể:

 Với một số vốn không tăng, có thể tăng doanh thu từ đó tạo điều kiện tăng lợi nhuận nếu doanh nghiệp tăng tốc độ luân chuyển Từ công thức (2) ở trên ta có:

Tổng doanh thu thuần = Vốn LĐ bình quân số vòng quay vốn LĐ

Như vậy trong điều kiện vốn không đổi, nếu tăng thêm số vòng quay vốn lưu động sẽ tăng được tổng doanh thu thuần

 Với số vốn lưu động ít hơn nếu tăng tốc độ luân chuyển sẽ đạt doanh thu như cũ Điều này được lý giản như sau:

Nếu tốc độ luân chuyển vốn không thay đổi so với kỳ trứơc, để đạt được tổng doanh thu thuần ở kỳ phân tích phải cần một lượng vốn là:

= Tổng doanh thu kỳ phân tích

Số vịng quay vốn kỳ gốc

So số vốn cần thiết này với số vốn thực tế sử dụng ở kỳ phân tích sẽ thấy được lượng vốn tiết kiệm hay lãng phí do thay đổi tốc độ luân chuyển

Số vốn LĐ tiết kiệm (-) hay lãng phí(+)

do thay đổi tốc độ luân chuyển =

chuyểnluân

vòng 1độtốctích

phânkỳ

chuyểnluân

vòng 1độTốc

Tĩm tắt nội dung, trình tự và phương pháp phân tích tốc độ luân chuyển vốn lưu động như sau

 Đánh giá chung tốc độ luân chuyển: tính và so sánh các chỉ tiêu phản ánh tốc độ luân chuyển của hai kỳ

 Xác định các nhân tố ảnh hưởng đến tốc độ luân chuyển bằng phương pháp loại trừ

 Tính ra số vốn lưu động tiết kiệm (-) hay lãng phí (+) do tốc độ luân chuyển thay đổi

 Xác định nguyên nhân ảnh hưởng và biện pháp đẩy nhanh tốc độ luân chuyển vốn lưu động trong kỳ tới

c Phân tích khả năng sinh lợi của vốn

Ngồi việc xem xét hiệu quả kinh doanh dưới gĩc độ sử dụng tài sản cố định

và tài sản lưu động, khi phân tích cần xem xét cả hiệu quả sử dụng vốn dưới gĩc độ sinh lời Đây là một trong những nội dung phân tích được các nhà đầu tư, các nhà tín dụng quan tâm đặc biệt vì nĩ gắn liền lợi ích của họ cả về hiện tại và tương lai

Để đánh giá khả năng sinh lợi của vốn,ta phải tính và so sánh các chỉ tiêu sau:

c1) Hệ số doanh lợi trên vốn kinh doanh:

doanh kinh

Vốn

nhuận Lợi

doanh kinh

vốn trên lợi doanh số

Chỉ tiêu này cho biết một đồng vốn kinh doanh đem lại mấy đồng lợi nhuận

c2 ) Hệ số doanh lợi trên doanh thu thuần

thuần thu Doanh

nhuận Lợi

thuần thu doanh trên

lợi doanh số

Chỉ tiêu này phản ánh một đồng doanh thu thuần đem lại mấy đồng lợi nhuận

Trong các cơng thức trên, chỉ tiêu lợi nhuận thường là lợi nhuận rịng trước thuế hay sau thuế thu nhập doanh nghiệp hoặc lợi nhuận gộp.Vốn kinh doanh cĩ thể

là tổng số nguồn vốn hay vốn chủ sở hữu, vốn vay tuỳ thuộc vào mục đích phân tích của người sử dụng thơng tin

c3 ) Hệ số sinh lợi của nguồn vốn chủ sở hữu

 Đánh giá chung khả năng sinh lợi của vốn chủ sở hữu: để đáng giá chung khả năng sinh lợi của vốn chủ sở hữu cần tính và so sánh chỉ tiêu hệ số sinh lợi của vốn chủ sở hữu giữa hai kỳ Chỉ tiêu càng lớn chứng tỏ khả năng sinh lợi càng cao và ngược lại

hữu sở chủ Vốn

ròng nhuận Lợi

hữu sở chủ vốn trên lợi doanh số

 Xác định nhân tố ảnh hưởng và mức độ ảnh hưởng của các nhân tố đến khả năng sinh lợi của vốn chủ sở hữu : từ cơng thức tính “Hệ số doanh lợi của vốn chủ sở hữu “ và mối quan hệ giữa các nhân tố ta cĩ

Hệ số doanh lợi

Lợi nhuận rịng



Doanh thu thuần

Dựa vào cơng thức trên ta thấy hệ số doanh lợi trên vốn chủ sở hữu chịu ảnh hưởng của 2 nhân tố và được xác định bằng phương pháp loại trừ:

 Nhân tố hệ số quay vịng của vốn chủ sở hữu: nhân tố này phản ánh trong

kỳ kinh doanh, vốn chủ sở hữu quay được mấy vịng Số vịng quay của vốn chủ sở hữu càng tăng thì hệ số doanh lợi của vốn chủ sở hữu càng lớn và ngược lại

 Hệ số doanh lợi trên doanh thu thuần: nhân tố này cho biết một đồng

doanh thu thuần đem lại mấy đồng lợi nhuận rịng Số lãi đem lại trên một đồng doanh thu thuần càng lớn càng lớn thì khả năng sinh lợi của vốn chủ sở hữu càng tăng

Tổng hợp ảnh hưởng của các nhân tố, rút ra nhận xét và kiến nghị

CHƯƠNG II

Giới Thiệu Bưu Điện

Tỉnh Bạc Liêu

- Tây Bắc giáp Cần Thơ và Kiên Giang

- Đông Bắc giáp Sóc Trăng

- Tây Nam giáp Cà Mau

- Đông Nam giáp biển Đông

Bạc Liêu có diện tích 2482 km2 , bằng 1/16 diện tích đồng bằng Sông Cửu Long gồm 6 huyện thị: thị xã Bạc Liêu, huyện Vĩnh Lợi, huyện Gía Rai, huyện Phước Long, huyện Hồng Dân, huyện Đông Hải với tổng cộng 55 phường xã, thị trấn Thị xã Bạc Liêu là trung tâm hành chính của tỉnh, cách Tp Hồ Chí Minh 280

km, Tp Cần Thơ 110 km về phía Bắc và cách Tp Cà Mau 67 km về phía Nam

Từ xa xưa Bạc Liêu nổi tiếng là một trung tâm phát triển nông nghiệp đồng thời lại thuận lợi cho phát triển các ngành tiểu thủ công nghiệp, thương mại và du lịch nhờ vị trí địa lí và hệ thống giao thông thuỷ bộ thuận tiện nối tỉnh với các vùng lân cận Gần đây, Bạc Liêu còn trở thành trung tâm giáo dục và đào tạo của tỉnh Minh Hải Các trường trung học chuyên nghiệp và cao đẳng đều tập trung tại Bạc Liêu Sau khi tách tỉnh, Bạc Liêu trở thành một đơn vị hành chính độc lập, các lợi thế trên sẽ có nhiều cơ hội để phát huy

Nhìn chung, Bạc Liêu có vị trí khá quan trọng trong phát triển kinh tế – xã hội

ở ĐBSCL, nhất là đối với tam giác tăng trưởng Bạc Liêu – Cà Mau – Rạch Giá trên bán đảo Cà Mau Cùng với quá trình hội nhập kinh tế và thương mại với khu vực, Bạc Liêu có thể trở thành một đầu cầu về thương mại và giao thông đi các nước lân cận

Bạc Liêu có bờ biển dài 54 km với các cửa biển quan trọng như: Gành Hào, Nhà Mát, Cái Cùng là những nơi trung chuyển hàng hoá của nhiều cơ sở kinh tế trong và ngoài tỉnh Quốc lộ 1A chạy qua thị xã Bạc Liêu, trung tâm hành chính của tỉnh, cách bờ biển 10 km, ngăn cách với biển bằng một dãy rừng ngập mặn Thềm lục địa khu vực tỉnh Bạc Liêu có nhiều khả năng có dầu và khí đốt – một tại nguyên chiến lược của đất nước Với vị trí đó, Bạc Liêu là mắt xích quan trọng trong hệ thống phòng thủ của đất nước.

Dân cư phân bố không đồng đều, thường tập trung ở các đô thị hình thành từ các vàm sông, các điểm dọc theo các trục đường giao thông thuỷ bộ quan trọng

Dân số Bạc Liêu thuộc loại trẻ, trên 40% thuộc nhóm tuổi dưới 15

Lao động trong độ tuổi năm 1997 là 31.215 nghìn người, chiếm 50,6% dân

số, trong đó đang làm việc trong các ngành kinh tế khoảng 348.7 nghìn người Trình

độ kỹ thuật và tay nghề của lao động nhìn chung thấp Trong tổng số 19.610 lao động công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp thì:

 Trình độ đại học, cao đẳng, chuyên nghiệp chỉ chiếm 0,5%

 Công nhân kỹ thuật 9-10%

 Trên 89% còn lại là công nhân tay nghề thấp và không qua đào tạo trường lớp

Về nhân văn, người Bạc Liêu mang đậm tính cách của người Nam Bộ: cần cù lao động, thẳng thắn, giàu ước mơ và nổi lên trên hết là lòng yêu nước, tinh thần cách mạng của họ Với đặc tính đó, người Bạc Liêu luôn luôn đi đầu trong cuộc kháng chiến chống ngoại xâm, trong hoà bình họ là những người tiên phong trong việc tìm kiếm những hình thức sản xuất mới, cách quản lí mới để làm giàu cho quê hưong, phát triển nền kinh tế xã hội của tỉnh

2.2 - ĐÔI NÉT VỀ BƯU ĐIỆN TỈNH BẠC LIÊU:

2.2.1 - Lịch sử hình thành:

Bưu điện Bạc Liêu được thành lập ngày 01/7/1997 trên cơ sở tách Bưu điện tỉnh Minh Hải sau khi tỉnh Minh Hải được tách ra Hiện nay Bưu điện Bạc Liêu bao gồm 3 công ty: Điện báo-Điện thoại, Bưu chính–Phát hành báo chí, Công ty Xây lắp bưu điện và 5 Bưu điện huyện: Vĩnh Lợi, Giá Rai, Hồng Dân, Phước Long, Đông Hải

Tổng cơ sở giao dịch hiện nay là: 55 trong đó gồm 01 Bưu điện trung tâm, 5 Bưu điện huyện, 38 bưu cục cấp 3 và 11 điểm Bưu điện văn hoá xã.

Trụ sở và bộ máy quản lý của Bưu điện đặt tại số 20 Trần Phú thị xã Bạc Liêu, điện thoại giao dịch 0781.824242, Fax: 0781.22352

2.2.2- Quá trình phát triển:

Khi mới thành lập 1/7/97 số máy điện thoại trong toàn tỉnh chỉ có gần 4.000 máy, đến nay đã có gần 25.000 máy được lắp đặt trên tất cả các địa bàn từ thành thị đến nông thôn, với công nghệ ngang tầm thế giới

Hệ thống vận chuyển bưu chính cũng được cải tiến và tăng cường hơn trước hiện nay việc vận chuyển bưu phẩm bưu kiện báo chí … đến các huyện được vận chuyển bằng xe chuyên dụng mà trước đây chỉ được vận chuyển bằng phương tiện giao thông công cộng vừa mất nhiều thời gian và độ an toàn không cao

Mạng tin học của Bưu điện tỉnh Bạc Liêu hiện nay được đưa vào quản lý hầu hết các lĩnh vực từ quản lý đến kinh doanh như các mạng tính cước, mạng kế toán chuyển tiền, báo chí …

2.2.3- Ngành nghề kinh doanh:

 Tổ chức, xây dựng, quản lý vận hành và khai thác mang lưới bưu chính viễn thông

 Thiết kế mạng thuê bao, xây lắp chuyên ngành thông tin liên lạc

 Thiết kế chuyên ngành bưu chính –viễn thông để phuc vụ hoạt động của đơn vị

 Kinh doanh vật tư và các ngành nghề khác trong phạm vi được Tổng công ty Bưu Chính –Viễn Thông Việt Nam cho phép và phù hợp với quy định của pháp luật

2.2.4- Vai trò và nhiệm vụ của Bưu điện Bạc Liêu:

a Vai trò:

Thông tin bưu điện là một nhu cầu hết sức cần thiết trong nhiều lĩnh vực của

xã hội Bưu điện phục vụ rộng rãi nhu cầu thông tin của xã hội nhất là phục vụ đắc lực cho sự nghiệp công nghịêp hoá, hiện đại hoá đất nước Phạm vi phục vụ của thông tin không có biên giới, không phân biệt chế độ xã hội bằng các phương tiện truyền đưa tin tức Đồng thời Bưu điện cũng được xem là một ngành có tính chất giáo dục tư tưởng cao qua việc phát hành báo chí, nó mang lại cho con người thông tin, những kiến thức khoa học, nghệ thuật của văn minh nhân loại

Đối với nền kinh tế thị trường thì Bưu điện còn đóng vai trò quan trọng hơn trong thông tin liên lạc giữa các doanh nghiệp trong và ngoài nước Nó tạo điều kiện thuận lợi cho việc hợp tác kinh doanh trên thương trường

Phòng

K toán – TKê

– TChính

Bưu điện các huyện

Bưu điện cịn gĩp phần xây dựng cơng cuộc cơng nghiệp hố, hiện đại hố đất nước, phát triển nền kinh tế quốc dân.

b Nhiệm vụ của Bưu điện Bạc Liêu:

Bước vào thế kỷ 21- thế kỷ của thơng tin, kỷ nguyên của sự hội tụ Viễn thơng –Điện tử –Tin hoÏc-Phát thanh –Truyền hình với dịch vụ đa phương tiện, Bưu điện Bạc Liêu tiếp tục đầu tư cơng nghệ mới, phù hợp với nhu cầu ngày càng cao của khách hàng, từng bước cáp quang hố các đường truyền trong tỉnh, mở rộng địa bàn phục vụ Bưu chính –Viễn thơng xuống tận vùng sâu vùng xa Hiện nay nhiệm vụ quan trọng nhất của Bưu điện Bạc Liêu là đang thực hiện kế hoạch cạnh tranh và hội nhập đây là giai đoạn hết sức quan trọng trước khi chính phủ mở cửa hồn tồn ngành viễn thơng vào năm 2005, vì vậy trong giai đoạn này đến năm 2005 ngành Bưu chính –Viễn thơng Việt Nam phải đủ mạnh khơng những về thiết bị kỹ thuật, tiền vốn, nhân viên lành nghề mà phải cĩ những nhà quản lý tài ba để cĩ thể đối đầu với các tập đồn viễn thơng lớn mạnh về mọi mặt từ các nước tư bản phát triển vào cạnh tranh với ta

2.2.5- Tổ chức bộ máy quản lý tại Bưu điện Bạc Liêu

a Bộ máy tổ chức:

Vơí vai trị quan trọng trong xã hơị, Bưu điện Bạc Liêu đã khơng ngừng mở rộng, trang bị thêm nhiều thiết bị hiện đại phục vụ tốt cho lĩnh vực kinh doanh của ngành Song song đĩ, bộ maý tổ chức của Bưu điện cũng được quan tâm đặc biệt bởi

vì hoạt động của Bưu điện cĩ đi vào nề nếp và cĩ bước tiến xa hơn hay khơng là phải dựa vào sự lãnh đạo cĩ hiệu quả của tổ chức

Tổng số cán bộ cơng nhân viên tính đến tháng 11 là 502 người được đào tạo

từ nhiều nguồn, nhiều cấp và hình thức đào tạo trong đĩ:

Trình độ đại học và cao đẳng : cĩ 82 người chiếm tỷ lệ 16.3%

Trình độ trung cấp : cĩ 53 người chiếm tỷ lệ 10.6%

Trình độ cơng nhân kỹ thuật : cĩ 349 người chiếm tỷ lệ 69.5%

Chưa qua đào tạo : cĩ 18 người chiếm tỷ lệ 03.6%

TỔ CHỨC BỘ MÁY QUẢN LÝ CỦA

BƯU ĐIỆN BẠC LIÊU

GIÁM ĐỐC

PHĨ GIÁM ĐỐC

Phịng

K tốn – TKê

– TChính

Bưu điện các huyện

b Vai trò và nhiệm vụ một số phòng:

Mỗi bộ phận phòng ban của Bưu điện đều được phân nhiệm vụ rõ ràng, mỗi người giữ chức vụ riêng và thực hiện đúng với chức vụ đó

Giám đốc: Phụ trách chung, quản lý điều hành toàn bộ hoạt động của Bưu

điện tỉnh, chịu trách nhiệm trước Tổng công ty Bưu chính –Viễn thông Việt Nam về công tác quản lý Nhà nước, về điều hành sản xuất kinh doanh đồng thời Giám đốc chịu trách nhiệm trước cấp Ủy và chính quyền địa phương về tổ chức; phục vụ tốt nhu cầu phát triển mạng lưới viễn thông, đảm bảo công tác chính trị tư tưởng, đời sống vật chất, tinh thần của cán bộ công nhân viên, về việc thi hành pháp luật Nhà nước, đảm bảo hoàn thành kế hoạch kinh doanh

Phó giám đốc: giúp Giám đốc trong công tác chỉ đạo đảm bảo kỹ thuật mạng

lưới thông tin liên lạc thông suốt trong mọi tình huống, tổ chức khai thác có hiệu quả mạng lưới Bưu chính-Viễn thông và đúng theo thể lệ thủ tục đã được ban hành Không ngừng cải tiến kỹ thuật, áp dụng tiến bộ kỹ thuật chỉ đạo giải quyết các khiếu nại về tất cả các nghiệp vụ Bưu chính –Viễn thông

Các phòng chức năng: giúp việc cho giám đốc các lĩnh vực mà các phòng

phụ trách

 Phòng Kế toán - thống kê - tài chính: thực hiện chức năng tham mưu giúp giám đốc Bưu điện tỉnh trong việc chỉ đạo điều hành quản lý và tổ chức thực hiện công tác Kế toán –Thống kê -Tài chính của tòan Bưu điện tỉnh Bạc Liêu theo đúng quy định của pháp lệnh Kế toán Thống kê, điều lệ tổ chức kế toán Nhà nước và chế độ kế toán hiện hành của Tổng công ty, đáp ứng kịp thời thường xuyên các yêu cầu phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh và các hoạt động khác của Bưu điện tỉnh Từ đó giúp cho việc quản lý sử dụng vốn tài sản, các quỹ của đơn vị

Phòng

Tổ chức nhân sự

Phòng Chuyên viên

Phòng

Kế hoạch đầu tư

và các nguồn lực khác của bưu điện tỉnh Bạc Liêu đạt được hiệu quả cao Thực hiện báo cáo tháng quý với số liệu chính xác, kịp thời, đúng thời gian quy định của Tổng công ty Chất lượng báo cáo phải rõ ràng theo đúng mẩu biểu chung của toàn ngành.

 Phòng Kế hoạch đầu tư

 Phòng Tổ chức nhân sự

 Phòng Nghiệp vụ Bưu chính –Viễn thông

Khu vực sản xuất gồm:

 Công ty Bưu chính-Phát hành báo chí

 Công ty Điện báo-Điện thoại

 Bưu điện các huyện: Vĩnh Lợi, Giá Rai, Hồng Dân, Phước Long, Đông Hải

2.2.6- Những nghiệp vụ chính của Bưu điện Bạc Liêu:

Toàn cầu hoá là nhiệm vụ trọng tâm của mọi công việc kinh doanh cùng với việc phá bỏ các hàng rào thương mại, việc mở rộng tự do hóa các thị trường và những cải cách to lớn về cơ sở hạ tầng thông tin liên lạc, các nhà kinh doanh không chỉ đối mặt với sự cạnh tranh ngày càng lớn trong nước mà còn có những cơ hội mới trên thị trường quốc tế, ảnh hưởng này cũng dễ dàng nhận thấy trong hoạt động cung cấp dịch vụ của Bưu điện Bạc Liêu Có rất nhiều dịch vụ của Bưu điện đã cải cách

và cải thiện bảo đảm dịch vụ để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng Dựa vào những thuận lợi của toàn cầu hoá và nâng cấp những công nghệ mới của ngành, Bưu điện Bạc Liêu đã chiếm một vị trí quan trọng trong nền kinh tế của tỉnh qua các dịch vụ sau:

a Các nghiệp vụ viễn thông:

o Điện báo điện thoại, facimile, telex, …

o Truyền số liệu, truyền tín hiệu truyền hình,

o Điện thoại di động, nhắn tin,

o Dịch vụ Internet

o Giải đáp thông tin 108

b Các nghiệp vụ bưu chính, phát hành báo chí:

o Thư thường, thư ghi số

o Chuyển phát bưu phẩm, bưu kiện

o Chuyển tiền, chuyển điện hoa

o Dịch vụ tiết kiệm

o Chuyển phát nhanh EMS, PTN, …

o Nhận đặt, vận chuyển, phân phát cho các đại lý hoặc giao tận nhà.

2.2.7- Đặc điểm kinh doanh dịch vụ của ngành Bưu điện:

a Đặc điểm chung:

Đặc điểm thứ nhất: khác với các ngành kinh doanh sản xuất công nghiệp

khác, sản phẩm của ngành Bưu điện không phải là hàng hoá hữu hình Quá trình sản xuất của bưu điện không làm thay đổi tính chất lý hoá của đối tượng lao động (tin tức, thư, điện báo, điện thoại, ) mà chỉ biến đổi về không gian của các tin tức ấy Sản phẩm của Bưu điện là hiệu quả có ích của quá trình truyền đưa tin tức

Trong quá trình sản xuất nếu nội dung tin tức bị thay đổi biến dạng thì sẽ bị mất giá trị sử dụng Vì vậy, trong ngành Bưu điện đòi hỏi cao về trang bị kỹ thuật, qui trình công nghệ và tổ chức sản xuất ở tất cả các khâu sản xuất để đảm bảo chất lượng sản phẩm

Trong quá trình sản xuất sản phẩm bưu điện không sử dụng nhiều đến nguyên vật liệu, việc sử dụng một lượng nhỏ nguyên vật liệu chủ yếu là để phục vụ quá trình truyêàn đưa tin tức Do đó kết cấu chi phí trong giá thành sản phẩm tỷ trọng về thiết

bị kỹ thuật chiếm đến 70% trong Viễn thông, còn trong Bưu chính thì tiền lương cán

bộ công nhân viên lại chiếm đa số Điều đó muốn nói lên rằng muốn tiết kiệm chi phí, hạ thấp giá thành sản phẩm cần phải sử dụng tốt thiết bị và chú trọng giảm lao động sống trong khai thác Bưu chính Vì thế phải tổ chức sản xuất hợp lý, giảm trung gian không cần thiết, thực hiện lao động có kế hoạch

Đặc điểm thứ hai: quá trình sản xuất và tiêu thụ là đồng thời Nếu như trong

những ngành sản xuất hàng hóa khác sản phẩm làm ra có thể lưu kho một thời gian nhất định trước khi đến tay ngượi tiêu dùng thì trong sản xuất Bưu điện, quá trình tiêu thụ và sản xuất không thể tách rời nhau, có nghĩa là khi quá trình sản xuất bị đình trệ thì quá trình tiêu thụ cũng bị gián đoạn Vì thế Bưu điện vừa thực hiện chức năng sản xuất vừa thực hiện chức năng phân phối dịch vụ của mình

Đặc điểm thứ ba: quá trình truyền đưa tin tức là quá trình từ hai phía, nó

luôn diễn ra giữa hai người sử dụng Thông thường quá trình truyền đưa tin tức do nhiều đơn vị tham gia, các đơn vị cách xa nhau về mặt địa lý hoặc vượt ra ngoài phạm vi lãnh thổ của một nước, mỗi đơn vị chỉ hình thành một công đoạn nhất định trong quá trình truyền đưa tin tức hay nói cách khác là thực hiện một trong các khâu: khâu đi, khâu quá giang, khâu đến

Quá trình truyền đưa tin tức là một quá trình khép kín cho nên chỉ cần một khâu trong quá trình đó không hoạt động sẽ dẫn đến sự gián đoạn của toàn bộ chu trình Do đó yêu cầu cao nhất của ngành Bưu điện là mạng lưới thông tin phải bảo đảm ổn định an toàn, vấn đề ứng dụng kỹ thuật mới luôn luôn được qui định nghiêm ngặt, nếu không thì thông tin không thể thông suốt Đây cũng chính là điểm khác biệt giữa ngành bưu điện với ngành sản xuất sản phẩm khác Về mặt kinh tế, đặc điểm này cho thấy muốn tạo ra sản phẩm thì phải có tối thiểu hai đơn vị trở lên tham gia

sản xuất Mỗi đơn vị chỉ đảm nhận một khâu nhất định trong quá trình tạo ra một sản phẩm nhất định trong khi chỉ có đơn vị đảm nhận khâu đi, khâu đầu tiên trong quá trình sản xuất dây chuyền đại diện cho ngành thu cước Vì vậy doanh thu cước của mỗi đơn vị chưa phải là kết quả kinh doanh của đơn vị đó cho nên phải phân phối doanh thu cước này cho các đơn vị khác căn cứ vào sự đóng góp của từng đơn vị trong quá trình tạo ra sản phẩm.

Đặc điểm thứ tư: do nhu cầu thông tin không phụ thuộc vào người sản

xuất mà phụ thuộc vào người tiêu thụ nên dẫn đến hoạt động Bưu điện có tính chất không đồng đều về khối lượng dịch vụ (theo giờ trong ngày, ngày trong tuần, tháng trong năm, theo mùa) Bởi đặc điểm này mà ngành Bưu điện muốn đảm bảo truyền đưa tin tức kịp thời thì đòi hỏi tổ chức mạng lưới phải có sự bổ sung dự phòng và điều này cũng gây ra tình trạng dư thừa công suất vào những lúc khối lượng thông tin thấp như vậy sẽ làm tăng giá thành, giảm hiệu suất sử dụng vốn Do vậy, một trong những khuynh hướng giảm giá thành, tăng hiệu quả sản xuất kinh doanh Bưu điện là khuyến khích cải tiến, sắp xếp lại sản xuất, tổ chức lại lao động sao cho đảm bảo thông tin cao nhất với chi phí thấp nhất Ngoài ra, cần có các biện pháp khuyến khích khách hàng sử sụng dịch vụ Bưu điện vào những lúc có khối lượng nghiệp vụ thấp

2.2.8 - Đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch năm 2002 của Bưu điện tỉnh Bạc Liêu-Những thuận lợi, khó khăn và định hướng phát triển:

a Đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch năm 2002:

Năm 2002 là năm thứ hai cả nước triển khai thực hiện nghị quyết đại hội lần thứ IX của BCH Trung ương Đảng cũng là năm Bưu điện tỉnh Bạc Liêu triển khai thực hiện chủ trương của Tổng Công Ty BC-VTVN về việc thực hiện “Phương pháp đổi mới quản lý, khai thác, kinh doanh Bưu chính–Viễn thông trên địa bàn tỉnh” nhằm đẩy nhanh tiến độ phát triển mạng viễn thông để đảm bảo cho việc cạnh tranh

và hội nhập Bưu điện tỉnh Bạc Liêu cũng như các đơn vị khác trong toàn ngành khi thực hiện chủ trương bóc tách Viễn thông ra khỏi Bưu chính bước đầu gặp rất nhiều khó khăn, bỡ ngỡ nhưng được sự chỉ đạo trực tiếp của BCH Đảng uỷ, của Ban Giám Đốc, từ đó về tư tưởng cán bộ công nhân viên ổn định, an tâm công tác, từng bước khắc phục khó khăn ban đầu, thể hiện tính tự chủ trong công tác, tính tự giác trong công việc được giao Mặt khác, trong quá trình chỉ đạo, tổ chức thực hiện nhiệm vụ

kế hoạch, Ban Giám đốc Bưu điện tỉnh Bạc Liêu luôn bám sát những mục tiêu đã đề

ra nhằm đảm bảo tốc độ phát triển chung của toàn ngành

Về công tác củng cố và phát triển mạng lưới Bưu chính _Viễn thông: tập trung củng cố lại mặt bằng giao dịch từ trung tâm đến các Bưu điện huyện, thị Phát triển

và mở rộng địa bàn phục vụ, chấn chỉnh tinh thần trách nhiệm của cán bộ công nhân viên, đảm bảo thực hiện đúng các qui định của ngành

Tăng cường kiểm tra giám sát việc chấp hành và thực hiện thể lệ, thủ tục, qui định của ngành trong khâu khai thác, vận chuyển, phát, đảm bảo chỉ tiêu thời gian toàn trình

Về công tác kế toán–thống kê-tài chính: chấp hành thực hiện tốt công tác báo cáo, thống kê hàng tháng, hàng quí, 6 tháng đúng qui định Thực hiện tốt công tác quản lý tài chính tại đơn vị, đảm bảo thu chi đúng nguyên tắc Qua một năm thực hiện được tổ kiểm toán kết luận không có trường hợp vi phạm nghiêm trọng về nguyên tắc quản lý tài chính

Công tác chăm lo đời sống và chính sách xã hội: chuyên môn cùng với công đoàn, đoàn thanh niên phát động phong trào thi đua lao động sản xuất, tương trợ giúp

đỡ nhau trong công tác cũng như trong lúc ốm đau, bệnh tật Giải quyết kịp thời các chế độ chính sách cho CB-CNV đúng theo qui chế phân phối thu nhập Trả lương, thưởng đúng kỳ theo qui định của đơn vị Tổ chức khám sức khoẻ định kỳ cho CB-CNV

Ban giám đốc giữ được sự đoàn kết nhất trí trong chỉ đạo, điều hành hoạt động trong công tác củng cố, phát triển và mở rộng mạng lưới Bưu chính Viễn thông Đây là yếu tố quan trọng quyết định thành bại cho việc thực hiện kế hoạch sản xuất kinh doanh của đơn vị

Những thành tích đạt được trong năm qua cần được phát huy nhân rộng trong toàn thể CB-CNV để làm cơ sở phấn đấu thực hiện kế hoạch năm 2003 và những năm tiếp theo Song song với những mặt làm được, vẫn còn tồn tại những thiếu sót cần khắc phục như sau:

 Còn một số ít cán bộ công nhân thiếu tinh thần trách nhiệm trong công tác, trong lao động sản xuất, nắm không chặt tình hình, chỉ biết giành thuận lợi về mình, đùn đẩy khó khăn cho người khác, đơn vị khác

 Việc chấp hành và thực hiện nội quy, quy định của cơ quan trong CB-CNV

có lúc thực hiện chưa nghiêm túc, chưa có tính tự giác cao

 Trình độ chuyên môn nghiệp vụ của công nhân chưa đồng đều từ đó trong hoạt động còn hạn chế nhiều mặt, nhất là các công nhân chưa qua đào tạo đã bố trí vào các bộ phận sản xuất sai với qui định của TCT Bưu chính Viễn thông Việt Nam

và một số công nhân tay nghề yếu cũng chưa được bố trí lại cho hợp lý, sự chậm trễ trên đã làm ảnh hưởng không nhỏ đến sản xuất kinh doanh năm 2002

b Thuận lợi:

Bưu điện Bạc Liêu có đội ngũ cán bộ kỹ thuật lành nghề, tâm huyết với ngành, được đào tạo chuyên môn nghiệp vụ chuyên ngành Bưu chính-Viễn thông cả

về kỹ thuật và quản lý kinh tế

Bưu điện Bạc Liêu luôn được sự quan tâm giúp đỡ nhiệt tình của Tỉnh uỷ, Ủy ban Nhân dân, của Tổng công ty Bưu chính-Viễn thông Việt Nam

Là đơn vị sản xuất kinh doanh độc quyền của Nhà nước, chủ động trong sản xuất kinh doanh, thực hiện phương châm nhiều yếu tố tạo nguồn vốn, kể cả huy động vốn trong nhân dân, linh hoạt trong áp dụng những chính sách, phương hướng phù hợp với đặc thù của tỉnh

Hiện nay hệ thống thiết bị máy móc được thay thế dần theo hướng hiện đại, đồng bộ từ trung tâm tỉnh đến các vùng nông thôn hẻo lánh đáp ứng mọi yêu cầu thông tin liên lạc của xã hội

c. Khó khăn:

Bạc Liêu là một trong những tỉnh có truyền thống Cách Mạng nên chịu ảnh hưởng nặng nề của chiến tranh cho đến nay vẫn chưa khắc phục nổi Cơ sở hạ tầng yếu kém, giao thông không thuận lợi lại cách xa trung tâm kinh tế công nghiệp Tp

Hồ Chí Minh hơn 280 km, điều đó làm cho các chương trình gọi vốn đầu tư trong và ngoài nước hết sức khó khăn Ngoài ra, nguồn kinh tế chủ yếu của tỉnh hiện nay là nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản cho nên nhu cầu sử dụng các dịch vụ Bưu chính-Viễn thông còn nhiều hạn chế

d. Định hướng phát triển giai đoạn 2001-2005:

Để hoàn thành tốt giai đoạn “Cạnh tranh và hội nhập” cũng như phục vụ mục tiêu “Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng dân chủ, văn minh”, đơn vị chủ trương sửa đổi bổ sung các qui chế trả lương cho người lao động để phù hợp với nhu cầu phát triển chung và đáp ứng yêu cầu đổi mới của Đảng Bằng sự chỉ đạo chặt chẽ của Tổng công ty Bưu chính-Viễn thông Việt Nam, Bưu điện Bạc Liêu đã đề ra các chỉ tiêu đến năm 2005 như sau:

 Doanh thu hàng năm tăng bình quân 30%