Thực trạng, nguyên nhân, kết quả mà cục Thống kê Thanh hoá đã đạt được

Lời mở đầu 1 A. Giới thiệu sơ qua về cục Thống kê Thanh Hóa 2 I. Quá trình hình thành và phát triển của cục Thống kê Thanh Hóa: 2 II. Hệ thống tổ chức, chức năng, nhiệm vụ của cục Thống kê tỉnh Thanh Hoá 4 1. Cơ cấu tổ chức của cục Thống kê tỉnh Thanh Hoá: 4 2. Chức năng, nhiệm vụ của ban lãnh đạo và các phòng ban: 5 III. Thực trạng, nguyên nhân, kết quả mà cục Thống kê Thanh hoá đã đạt được trong những năm qua và phương hướng nhiệm vụ trong thời gian tới. 6 1. Thực trạng hay những vấn đề còn tồn tại của cục Thống kê Thanh Hoá 6 2. Nguyên nhân 7 3. Kết quả đạt được của cục Thống kê Thanh Hoá 7 4. Phương hướng, nhiệm vụ của cục thống kê Thanh Hoá trong thời gian tới: 8 IV. Tổ chức thông tin kinh tế và thống kê của cục Thống kê Thanh Hoá. 9 B. Đề tài chuyên đề thực tập tốt nghiệp Dự kiến sẽ làm 10 C. Đề cương sơ bộ 10 III. Vận dụng một số phương pháp thông kê để phân tích tình hình sản xuất lúa của tỉnh Thanh Hóa giai đoạn 19952005. 12 1. Thực trạng về tình hình sản xuất lúa của tỉnh Thanh hóa trong những năm qua. 12 2. Vận dụng số liệu thực tế phân tích tình hình sản xuất lúa ở tỉnh Thanh Hóa 12 3. Các giải pháp nhằm thúc đẩy sản xuất lúa ở tỉnh Thanh Hóa. 16 D. Đề cương số liệu 17 E. Tài liệu tham khảo 22 Kết luận 23

Lời mở đầu

Đối với việt Nam nói chung và tỉnh Thanh Hóa nói riêng thì nôngnghiệp có vai trò hết sức quan trọng đặc biệt là ngành trồng trọt Trong ngànhtrồng trọt thì lúa có vai trò quan trọng nhất Tuy lợi thế của tỉnh Thanh Hóakhông phải là sản xuất lúa nhưng việc sản xuất lúa có ý nghĩa đặc biệt đápứng nhu cầu về lương thực cho toàn tỉnh Mặc dù Thanh Hóa là một trongnhững tỉnh thuộc khu vực miền trungcó điều kiện tự nhiên thời tiết khá làkhắc nghiệt, năm nào cũng có lũ lụt, hạn hán nên ảnh hưởng rất lớn đến việctrồng lúa Năng suất lúa của tỉnh thường thấp hơn mặt bằng chung của cảnước Để tìm hiểu kỹ hơn về tình hình sản xuất lúa của tỉnh Thanh Hóa, em

đã chọn làm vÒ lĩnh vực nông nghiệp và xin về thực tập tại Cục Thống kêThanh Hóa Trước hết em xin giới thiệu sơ qua về cục Thống kê về quá trìnhhình thành và phát triển của cục Thống kê Thanh Hóa, về hệ thống tổ chức,chức năng, nhiệm vụ của ban lãnh đạo và các phòng ban; thực trạng, nguyênnhân, kết quả mà cục Thống kê đã đạt được trong thời gian qua và phươnghướng, nhiệm vụ trong thời gian tới; tổ chức thông tin kinh tế và thống kê củacục Thống kê Thanh Hóa Sau đó là đi sâu vào việc phân tích số liệu về diệntích gieo cấy, năng suất, sản lượng lúa của tỉnh Thanh Hóa giai đoạn 1995-

2005 Với việc ứng dụng một số phương pháp thống kê phân tích từ đó có thểhiểu rõ hơn về tình hình trồng lúa của tỉnhThanh Hóa và đưa ra những giảipháp thúc đẩy sản xuất lúa phát triển

Đề tài mà em dự kiến là: " Vận dụng một số phương pháp thống kê phân tích tình hình sản xuất lúa của tỉnh Thanh Hoá trong giai đoạn (1995-2005)".

Mặc dù có nhiều cố gắng trong việc thu thập và tổng hợp số liệu để viếtbáo cáo thực tập tốt nghiệp song khó có thể tránh khỏi thiếu sót Vì vậy em rấtmong được sự giúp đỡ và thông cảm của cô em xin cảm ơn cô Phạm MaiAnh đã hướng dẫn, giúp đỡ để em có thể hoàn thành bản báo cáo này

A Giới thiệu sơ qua về cục Thống kê Thanh Hóa

I Quá trình hình thành và phát triển của cục Thống kê Thanh Hóa:

Gần nửa thế kỷ qua, ngày 26/12/1956 – ngày thành lập ngành thống kê Việtnam, văn phòng cục Thống kê Thanh Hóa, dưới sự lãnh đạo của cục Thống kêtrung ương( trước kia) và nay là Tổng cục thông kê, cấp ủy, chính quyền địaphương ngày càng trưởng thành và phát triển Đáp ứng ngày càng tốt hơn yêucầu thông tin kinh tế -xã hội của các ngành, các cấp, góp phần vào sự nghiệpgiải phóng dân téc, xây dựng chủ nghĩa xã hội nhất là trong công cuộc đổimới toàn diện do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo vì mục tiêu: dân giàu, nướcmạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh

Trong thời kỳ này, đất nước ta trải qua bao sự kiện lịch sử trọng đại, đãgiành nhiều thành tựu to lớn, giải phóng miền nam, thống nhất đất nước, xâydựng và phát triển kinh tế –xẫ hội Cùng với sự phát triển đó, văn phòng cụcThống kê Thanh Hóa nói riêng đã có sự thay đổi về mô hình tổ chức, đội ngòcán bộ, cải tiến công tác thu thập, xử lý, tổng hợp, phân tích, cung cấp thôngtin kinh tế- xã hội, phục vụ công tác lãnh đạo, quản lý, điều hành của cấp ủy,chính quyền các cấp

Ngày 20-2-1956, thủ tướng chính phủ ký quyết định 695/TTG thành lậpcục Thống kê trung ương trong ủy ban kế hoạch nhà nuớc Sau khi cục Thống

kê trung ương ra đời, tỉnh ủy, ủy ban hành chính tỉnh Thanh Hóa đã ra quyếtđịnh thành lập bộ phận thống kê trực thuộc sự lãnh đạo của ủy ban hành chínhtỉnh, đó là tiền thân của cục Thống kê ngày nay Đầu năm 1961, chi cụcThống kê tách khỏi ủy ban kế hoạch tỉnh trực thuộc ủy ban nhân dân tỉnhThanh Hóa

Từ đó đến nay, hình thức quản lý có sự thay đổi:

Giai đoạn 1956- 1974: Quản lý theo địa phương

Giai đoạn 1974- 1987: Quản lý theo ngành dọc

Giai đoạn 1988- 1994: Quản lý theo địa phương

Giai đoạn từ tháng 10- 1994 đến nay lại chuyển sang hệ thống quản lý ngànhdọc.

Khi do địa phương quản lý, văn phòng thống kê chịu sự lãnh đạo toàndiện của tỉnh ủy, ủy ban nhân dân tỉnh và về nghiệp vụ chuyên môn của Tổngcục thống kê, đồng thời chỉ đạo nghiệp vụ chuyên môn với thống kê huyện,các ngành, các cấp ở địa phương Khi sang quản lý ngành dọc chịu sự lãnhđạo toàn diện của Tổng cục thống kê, sự lãnh đạo của tỉnh ủy ủy ban nhân dântỉnh và chỉ đạo toàn diện thống kê các huyện, chỉ đạo nghiệp vụ chuyên mônthống kê các ngành các cấp ở địa phương Nhưng dù ở hình thức quản lý nào,

từ trước đến nay văn phòng cục Thống kê Thanh Hóa vẫn giữ sự ổn định về

tổ chức, bộ máy, cán bộ không bị sát nhập như nhiều tỉnh khác

Đội ngò cán bộ của văn phòng Cục Thống kê ngày càng được củng cố vàtăng cường cả về số lượng và chất lượng Những ngày mới thành lập là một

bộ phận của ban kế hoạch- thống kê trong ủy ban hành chính tỉnh, số lượngcán bộ chỉ dưới 10 người, chủ yếu là cán bộ chính trị, bộ đội, giáo viên phổthông chưa được đào tạo nghiệp vụ thống kê Đến nay, ở văn phòng cục thống

kê đã có 54 người trong đó có 43 người có trình độ cao đẳng trở lên, 2 người

có trình độ trung cấp, 9 công nhân kỹ thuật và phục vụ, các phòng ban đượccủng cố và hoàn thiện

Sau năm 1972, chi cục mới chỉ có một số Ýt máy tính NiSa, đến năm

1976 thì thành lập phòng máy tuy nhiên phòng máy cũng chỉ có một số máyNiSa cung cấp cho một số Ýt nơi và có khoảng chục máy cộng, nhân củaCộng hòa dân chủ Đức để xử lý số liệu tập trung Hiện tại các phòng đềuđược trang bị máy vi tính Văn phòng cục Thống kê đang chỉ đạo và quản lýtoàn diện 120 cán bộ thống kê ở 27 huyện, thị xã, thành phố chỉ đạo nghiệp

vụ chuyên môn ở tất cả các ngành, các cấp và 633 cán bộ văn phòng- thống

kê ở các xã, phường, thị trấn trên địa bàn tỉnh

Công tác thu thập, xử lý, tổng hợp, phân tích, thực hiện chế độ báo cáocòng được cải tiến, nâng cao, tiếp tục dần trình độ thống kê trong nước vàquốc tế phù hợp với những giai đoạn cách mạng của đất nước.

Địa điểm của cục Thống kê: Trước đây, cục Thống kê thay đổi nhiều địađiểm do uỷ ban tỉnh quy định Nhưng từ năm 1983, cục Thống kê đã đượcchuyển từ Đường Nguyễn Trãi, phường Ba Đình thành phố Thanh Hoá về đại

lé Lê Lợi, phường Điện Biên thành phố Thanh Hoá

II Hệ thống tổ chức, chức năng, nhiệm vụ của cục Thống kê tỉnh Thanh Hoá

1 Cơ cấu tổ chức của cục Thống kê tỉnh Thanh Hoá:

Từ khi thành lập, chi cục Thống kê đã hình thành các phòng nghiệp vụcông tác gồm:

+ Phòng Thống kê nông nghiệp

+ Phòng Thống kê công nghiệp- xây dựng- vật tư

+ Phòng Thống kê thương nghiệp- vật giá- tài chính

+ Phòng Thống kê văn hoá- giáo dục- y tế

+ phòng Thống kê lao động- dân số

+ Phòng tổng hợp

+ phòng tài chính- quản trị

+ Trường sơ cấp Thống kê

Hiện nay, cục Thống kê Thanh Hoá có 54 cán bộ công nhân viên, cơ cấu tổchức với quy mô 8 phòng theo sơ đồ như sau:

2 Chức năng, nhiệm vụ của ban lãnh đạo và các phòng ban:

2.1 Lãnh đạo cục: làm việc theo quy chế thủ trưởng.

+ Cục trưởng: Cục trưởng là người lãnh đạo và điều hành mọi hoạt động củađơn vị và chịu trách nhiệm trước Tổng Cục Thông kê, uỷ ban nhân dân tỉnh.+ Hai cục phó: Cục phó là người trợ giúp cho Cục trưởng, chịu trách nhiệmtrước cục trưởng về phần công việc đã được phân công Cục phó thay mặt cụctrưởng điều hành công việc khi cục trưởng đi vắng

2.2 Phòng tổ chức hành chính:

Phòng tổ chức hành chính thực hiện công tác tổ chức, đào tạo cán bộ,chăm lo điều kiện cho cán bộ, quản lý tài chính, quản lý văn thư lưu trữ, tàisản, sửa chữa, mua sắm trang thiết bị

2.3 Các nghiệp vụ chuyên ngành:

Các phòng của các nghiệp vụ chuyên ngành gồm phòng nông nghiệp,phòng dân số, phòng thương mại, phòng công nghiệp xây dựng

Chức năng, nhiệm vụ của các phòng này là tổ chức và thực hiện các chuyên

đề báo cáo, điều tra thống kê chuyên ngành, làm báo cáo phân tích theo quy

định và chương trình công tác hàng năm của Tổng Cục Thống kê Mỗi phòngđều có chúc năng nhiệm vụ cho từng lĩnh vực riêng.

Phòng nông nghiệp chuyên làm về lĩnh vực nông nghiệp, phòng dân sốchuyên làm về lĩnh vực dân số và các phòng thương mại, công nghiệp xâydựng cũng vậy đều có lĩnh vực công việc riêng của mình

Ngoài ra các phòng còn xây dựng và tổ chức thực hiện phương án điềutra theo yêu cầu của tỉnh Quản lý và cung cấp số liệu thông kê chuyên ngànhcho phòng tổng hợp

- Phòng tổng hợp: + Phòng tổng hợp có nhiệm vụ thu thập và tổng hợp sốliệu thống kê từ các phòng nghiệp vụ của Cục và các sở ngành trên địa bàn + Làm báo cáo nhanh, báo cáo tổng hợp chuyên đề về tìnhhình phát triển kinh tế- xã hội của địa phương để báo cáo với tổng cục và lãnhđạo tỉnh

+ Biên soạn niên gám thông kê, quản lý, lưu trữ và cungcấp số liệu cho các nhu cầu sử dụng thông tin của địa phương

tính toán một số chỉ tiêu trong hệ thống tài khoản quốc gia( SNA) của địaphương

- Bé phận thanh tra: Bộ phận này hoạt động theo quy chế về công tác thanhtra thống kê do Tổng cục Thống kê quy định, dùa trên nguyên tắc “ Luậtthống kê”

III Thực trạng, nguyên nhân, kết quả mà cục Thống kê Thanh hoá đã đạt được trong những năm qua và phương hướng nhiệm vụ trong thời gian tới.

1 Thực trạng hay những vấn đề còn tồn tại của cục Thống kê Thanh Hoá

- Việc kiểm tra, phân tích, rà soát tài liệu để nâng cao chất lượng thông tinchưa được quan tâm đúng mức Mét số báo cáo chính thức chất lượng còn hạnchế

- Tình hình phản ánh một số nghiệp vụ, kỳ báo cáo nhanh chưa theo kịp diễnbiến tình hình trong nền kinh tế thị trường; Một số tài liệu thống kê giữahuyện và tỉnh còn có những khác nhau.

- Tình hình thực hiện kế hoạch thông tin của một số phòng thống kê huyện,thị xã, thành phố còn có báo cáo bỏ không thực hiện và có loại báo cáo làmnhưng nội dung sơ sài, chất lượng hạn chế

- Điều tra diện tích, năng suất lúa vụ chiêm xuân ở một số xã, huyện kết quảcòn chênh lệch nhiều so với thực tế mùa màng, điều tra giá chưa theo sát vớibiến động của một số mặt hàng

- Công tác viết báo cáo phân tích chuyên đề còn chậm so với kế hoạch đề ra

- Công tác quản lý các phương tiện, điều kiện làm việc nh điện thoại, điệnsáng, nước có tiến bộ nhưng vẫn còn biểu hiện lãng phí

- Vẫn còn hiện tượng đi muộn, về sớm, không đảm bảo giê làm việc, hiệu suấtcông tác thấp

- Công tác nghiên cứu khoa học một số cán bộ chưa hào hứng, phấn khởitham gia nên kết quả là chưa thực hiện đúng kế hoạch

2 Nguyên nhân

Những vấn đề còn tồn tại của cục Thống kê Thanh Hoá chủ yếu là do một

số nguyên nhân sau:

- Cán bộ lãnh đạo, chỉ đạochưa thương xuyên kiểm tra, đôn đốc, giám sát, uốnnắn kịp thời nên một vài công việc chưa đảm bảo được kế hoạch đề ra

- Vẫn còn một bộ phận CBCC chưa thực sự say xưa với công việc, cá biệt cócán bộ năng lực hiểu biết nghiệp vụ hạn chế nhưng không chịu khó học hỏi vàchưa chủ động hoàn thành nhiệm vụ được giao

- Mét số cán bộ chưa thực sự gương mẫu, trách nhiệm chưa cao

- Vẫn có không Ýt cán bộ chưa giành nhiều thời gian nghiên cứu tài liệu đểtheo kịp với tiến bộ xã hội và nâng cao trình độ hiểu biết về các nghiệp vụ,chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nước để chủ động sáng tạo trong côngviệc được giao

3 Kết quả đạt được của cục Thống kê Thanh Hoá

Tuy vẫn còn nhiều tồn tại nhưng cục Thống kê Thanh Hoá cũng đã đạtđược những kết quả rất tốt đó là:

- Cục Thống kê đã hoàn thành các cuộc điều tra, thanh tra

- Thực hiện các báo cáo nhanh, báo cáo chính thức một cách đầy đủ

- Cung cấp thông tin phục vụ cho sự phát triển kinh tế- xã hội của tỉnh và của

cả nước

- Đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ cho cán bộ thống kê

-Có các bài báo, tạp chí, công trình nghiên cứu khoa học

- Những thành tích mà cục Thống kê tỉnh đã đạt được là:

Từ năm 1986- 1994 và 1996- 1998 được liên đoàn lao động tặng cờ thi đuaxuất sắc “đơn vị dẫn đầu khối hành chính, sự nghiệp”

Năm 1995: Tổng liên đoàn lao động tặng bằng khen

Năm 1999: Thủ tướng chính phủ tặng bằng khen

Năm 2002: Tổng liên đoàn lao động tặng bằng khen

4 Phương hướng, nhiệm vụ của cục thống kê Thanh Hoá trong thời gian tới:

- Thu thập báo cáo tiến độ sản xuất, trồng trọt, điều tra diện tích gieo trồng,năng suất, sản lượng cây trồng Điều tra chăn nuôi vào ngày 1-4 và 1-10 hàngnăm

- Thu thập báo cáo nhanh, báo cáo chính thức từ các ngành bằng biểu báothống kê, phân tích tình hình, báo cáo ba tháng, hàng quý và cả năm với tổngcục thống kê

- Báo cáo điêu tra thủ công nghiệp ngày 1-7 hàng năm về các mặt sản xuấtcông nghiệp, tiểu thủ công nghiệp địa phương, thuỷ sản, về thực hiện vốn xâylắp, hoạt động thưong nghiệp, ngân hàng- tài chính, hoạt động của y tế- giáodục

- Triển khai luật thống kê và chế độ báo cáo mới tới cấp huyện và các đơn vị

cơ sở

- Triển khai và hoàn thành các nhiệm vụ đột xuất, xúc tiến việc viết chuyên

đề, biên soạn các sản phẩm có chất lượng theo yêu cầu của tỉnh uỷ, hội đồngnhân dân, uỷ ban nhân dân và tổng cục thống kê

- Tiếp tục sắp xếp lại bộ máy tổ chức và biên chế một số phòng huyện và ởvăn phòng cục Hoàn thiện các quy chế đã được toàn ngành, các cơ quan tham gia góp ý để ban hành chính thức

- Các phòng bám sát kế họach đã giao, nắm bắt kịp thời các yêu cầu của cấp

uỷ, chính quyền địa phương, động viên CBCC phấn đấu nâng cao hiệu quảcông tác để hoàn thành kế hoạch và nhiệm vụ hàng năm

- Đào tạo và bồi dưỡng thêm nghiệp vụ cho cán bộ công nhân viên

- Mục tiêu và nhiệm vụ đặt ra là phải hoàn thành tốt, hoàn thành xuất sắc côngviệc như các báo cáo điều tra, chính thức, công tác điều tra, thanh tra, côngtác nghiên cứu khoa học, công tác phục vụ địa phương

- Thu thập và cung cấp kịp thời những số liệu đầy đủ, chính xác về tình hìnhtừng lĩnh vực kinh tế- xã hội để các cơ quan của Đảng, Nhà nước có căn cứxây dựng chính sách và biện pháp nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội

- Cung cấp số liệu phục vụ cho việc xây dựng kế hoạch và kiểm tra việc thựchiện kế hoạch

- Phân tích những khả năng tiềm tàng, những lợi thế của tỉnh từ đó có kếhoạch đầu tư, khai thác thích hợp thúc đẩy sự phát triển kinh tế của tỉnhThanh Hoá nói riêng và cả nước nói chung

IV Tổ chức thông tin kinh tế và thống kê của cục Thống kê Thanh Hoá.

- Thông tin hiện có về các vấn đề kinh tế- xã hội của tỉnh được thu thập, phântích, xử lý và lưu trữ ở cục thống kê qua:

• Phòng máy và máy tính của mỗi phòng

• Tài liệu vầ mỗi lĩnh vực được lưu trong giấy tờ, sổ sách của từng phòng

Lĩnh vực mà đề tài dự kiến lùa chọn là về nông nghiệp và cụ thể là tình hìnhsản xuất lúa của tỉnh Thanh Hoá giai đoạn 1995- 2005 nên số liệu được lấy ởphòng nông nghiệp và trong các quyển niên giám thống kê 1996-2000; niêngiám thống kê 2000-2004 của cục Thống kê Thanh Hoá

B Đề tài chuyên đề thực tập tốt nghiệp

dự kiến sẽ làm

Đề tài: Vận dông một số phương pháp thống kê phân tích tình hình sản

xuất lúa của tỉnh Thanh Hoá trong giai đoạn (1995-2005)

- Diện tích gieo cấy

3 Năng suất và sản lượng

- Năng suất cây trồng

- Năng suất lúa

- Sản lượng cây trồng

- Sản lượng lúa

II Các phương pháp thống kê phân tích

1 Phương pháp phân tổ

1.1 Khái niệm phân tổ thống kê

1.2 Các loại phân tổ thống kê

- Phân tổ theo một tiêu thức

- Phân tổ theo nhiều tiêu thức

2 Phương pháp dãy số thời gian

2.1 Khái niệm về dãy số thời gian

2.2 Các chỉ tiêu phân tích

- Mức độ trung bình

- lượng tăng( giảm) tuyệt đối

- Tốc độ phát triển

- Tốc độ tăng( hoặc giảm)

3 Phương pháp hồi quy và tương quan

3.1 Khái niệm và nhiệm vụ của phương pháp hồi quy tương quan3.2 Liên hệ tương quan tuyến tính giữa hai tiêu thức số lượng.3.3 Liên hệ tương quan phi tuyến giữa hai tieu thức số lượng.3.4 Hệ số co giãn

- Chỉ số về sản lượng: I

∑ ∑

=

0 0

1 1

D N

D N

1 0

1

N

N N

N N

1 0 1

0

1 1 0

0

1 1

D N

D N D

N

D N D

N

D N

1 0 1 0

1 1 0 0

1 1

D N

D N D N

D N D N

D N

ND

I

0 0 1 0 1 0 1 01 1 01 1 1

D N

D N D N

D N D N

D N

- thực tế năng suất lúa chiêm xuân cao hơn lúa mùa do ảnh hưởng của thờitiết, khí hậu

- so sánh sản lượng lúa giữa các năm chính là lượng tăng tuyệt đối hàng nămcủa sản lượng lúa cả năm, từng vụ

- Đánh giá thực trạng sản xuất lúa của tỉnh ta dùa trên tốc độ phát triển, tốc độtăng về sản lượng lúa cả năm và từng vụ giữa các năm

2 Vận dụng số liệu thực tế phân tích tình hình sản xuất lúa ở tỉnh Thanh Hóa

2.1 Áp dụng phương pháp phân tổ thống kê

Phân tổ thống kê năng suất đất theo địa phương, theo miền

2.2 Theo phương pháp dãy số thời gian: Ta có các chỉ tiêu phân tích sảnlượng lúa cả năm, từng vụ của tỉnh Thanh hóa giai đoạn 1995-2005 đó là

- Sản lượng lúa bình quân mỗi năm trong giai đoạn này

- Lượng tăng liên hoàn của sản lượng lúa cả năm và từng vụ

- Tốc độ tăng, tốc độ phát triển liên hoàn của sản lượng lúa cả năm và từngvụ