Đánh giá tác động của tài chính vi mô đối với thu nhập và chi tiêu của hộ gia đình tại vùng trung du miền núi phía bắc việt nam

L IăCAMă OAN - Tênăđ ătƠi:ăắ ánhăgiáătácăđ ngăc aăTài chính vi mô đ iăv iăthuănh păvƠăchiătiêuă c aăh giaăđình t iăvùng Trung du mi nănúiăphíaăB c Vi tăNam” - Giáoăviênăh ngăd n:ă TS Lêă

B ăGIỄOăD CăVĨă ĨOăT O

NGUY N DUY TÙNG

NÚI PHÍA B C VI T NAM

LU NăV NăTH C S KINH T

TP H CHÍ MINH ậ N Mă2015

B ăGIỄOăD CăVĨă ĨOăT O

NGUY N DUY TÙNG

NÚI PHÍA B C VI T NAM

Chuyên ngành: Kinh t phát tri n

L IăCAMă OAN

- Tênăđ ătƠi:ăắ ánhăgiáătácăđ ngăc aăTài chính vi mô đ iăv iăthuănh păvƠăchiătiêuă

c aăh giaăđình t iăvùng Trung du mi nănúiăphíaăB c Vi tăNam”

- Giáoăviênăh ngăd n:ă TS LêăNg căUy n

- aăch ăsinhăviên:ă ThƠnhăph ăH ăChíăMinh

- S ăđi nătho iăliênăl c:ă 0909975366

- NgƠyăn pălu năv n: ./06/2015

L iăcamăđoan:ăắTôiăxinăcamăđoanălu năv nănƠyălƠăcôngătrình do chính tôi nghiên

c uăvƠăso năth o.ăTôiăkhôngăsaoăchépăt ăbƠiăvi tănƠoăđưăđ căcôngăb ămƠăkhôngătríchăd năngu năg c.ăN uăcóăb tăkìăm tăs ăviăph mănƠo,ătôiăxinăch uăhoƠnătoƠnătráchănhi m”

ThƠnhăph ăH ăChíăMinh,ăngƠyăăăăthángă6 n mă2015

Nguy năDuyăTùng

TịMăL C LU NăV N

ătƠiăắ ánhăgiáătácăđ ngăTài chính vi mô đ iăv iăthuănh păvƠăchiătiêuăc aăh giaăđình t i vùng Trung du mi nănúiăphíaăB căVi tăNam” đ căth căhi nătrongăth iăgianăt ăthángă01ăđ năthángă05ăn mă2015 ătƠi s ăd ngăph ngăphápăDIDăk tăh pă

h iăquyăbìnhăph ngăbéănh tăv iăd ăli u b ngăc aăKh oăsátăngu năl căh ăgiaăđìnhă

Vi tăNamă(VARHS) trongăhaiăn mă2008 vƠă2012.ăK tăqu ă căl ngămôăhìnhăđánhăgiáăv iăd ăli uănghiênăc uăđ căquanăsátătrongăth iăgianădƠi,ăcungăc păm tăb ngă

ch ngăthuy tăph cătácăđ ng tíchăc căgi aăch ng trình TCVM v iăvi căthuănh păvƠăchiătiêuăc aăh giaăđình t iăVi tăNam

M CăL C

TRANG BÌA LÓT

L IăCAMă OAN3

M CăL C 1

DANHăM CăB NG 4

DANHăM CăHÌNH 5

DANHăM CăVI TăT T

1.ăV năđ ănghiênăc u 1

2 M cătiêuăvƠăcơuăh iănghiênăc u 2

2.1 M cătiêuănghiênăc u 2

2.2 Cơuăh iănghiênăc u 3

3 iăt ngănghiênăc uăvƠăph măviănghiênăc u 3

3.1 iăt ngănghiênăc u 3

3.2 Ph măviănghiênăc u 3

4.ăPh ngăphápănghiênăc u 3

5.ăụăngh aăth căti năc aăđ ătƠi 4

6.ăK tăc uăđ ătƠi 4

Ch ngă1:ăăC ăS ăLụăTHUY TăVÀăTH CăTI N 6

1.1ăC ăs ălỦăthuy t 6

1.1.1ăM tăs kháiăni m 6

1.1.1.1ăKháiăni măv ătƠiăchínhăviămô 6

1.1.1.2 Kháiăni măv ăT ăch cătƠiăchínhăviămô 10

1.1.2 Vaiătròăc aătƠiăchínhăviămô 13

1.1.2.1ăTƠiăchínhăviămôăgópăph nălƠmăt ngăthuănh p 13

1.1.2.2ăTƠiăchínhăviămôălƠmăgi măđóiănghèo 14

1.1.2.3 TƠiăchínhăviămôăgiúpănơngăcaoăch tăl ngănhƠă 15

1.1.2.4ăTƠiăchínhăviămôăgiúpănơngăcaoătrìnhăđ ăgiáoăd c 15

1.1.2.5 Tài chínhăviămôăgópăph nănơngăcaoădinhăd ngăvƠăs căkh e 15

1.1.2.6ăTƠiăchínhăviămôăgópăph nănơngăcaoăv ătríăxưăh iăc aăph ăn 16

1.1.3ăTi tăki măviămô 17

1.2 Cácănghiênăc uăliênăquan 19

Ch ngă2:ăTh cătr ngătƠiăchínhăviămôăvƠătácăđ ngăc aătƠiăchínhăviămô ăVi tăNam 29

2.1ăT ngăquanăv ăvùngăTrungăduămi nănúiăphíaăB căVi tăNam 29

2.1.1ă i uăki năđ aălỦ t ănhiên 29

2.1.2ă căđi mădơnăc ăvƠăv năhóa 29

2.2 T ngăquanăv ăngƠnhăTCVM Vi tăNamăchoăkháchăhƠngăthuănh păth p/nghèo 31

Ch ngă3.ăPH NGăPHỄPăNGHIểNăC U 35

3.1 ánhăgiáătácăđ ng 35

3.1.1ăTìnhăhu ngăph năth c:ăSoăsánhăgi aăcóăvƠăkhông 35

3.1.2ăTìnhăhu ngăph năth c:ăSoăsánhătr căvƠăsau 36

3.1.3ăKhungăphơnătíchăđánhăgiáătácăđ ng 37

3.2 Ph ngăphápăsaiăbi tăkép 40

3.3 ánhăgiáătácăđ ngăch ngătrìnhăTCVM 42

3.3.1ăChi năl căđánhăgiáătácăđ ng 42

3.3.2ă nhăngh aăcácăbi nătrongămôăhình 44

Ch ngă4.ăK TăQU ăNGHIểNăC U 48

4.1ăTácăđ ngăc aăTDVMălênăthuănh p,ăchiătiêuăc aăh ăgiaăđình 48

4.1.1ăMôăt ăd ăli u 48

4.1.2ăTácăđ ngăc aăTDVMălênăthuănh păc aăh ăgiaăđình 52

4.1.3ăTácăđ ngăc aătínăd ngăviămôăTDVMăđ năchiătiêuăh ăgiaăđình 56

4.2ăTácăđ ngăc aăTKVMălênăthuănh p,ăchiătiêuăc aăh ăgiaăđình 60

4.2.1.ăMôăt ăd ăli uăh ăthamăgiaăti tăki m 60

4.2.2ăTácăđ ngăc aăthamăgiaăTKVMălênăthuănh păh ăgiaăđìnhănghèo 62

4.2.3ăTácăđ ngăc aăthamăgiaăTKVMăđ năchiătiêuăh ăgiaăđìnhănghèo 66

Ch ngă5.ăK TăLU NăVÀăG IăụăCHệNHăSỄCH 69

5.1ăK tălu n 69

5.2ăG iăỦăchínhăsách 70

5.3ăH năch ăvƠăh ngăphátătri năđ ătƠi 72

TÀI LI U THAM KH O 74 PH L C 79

DANHăM CăB NG

B ng 1.1 Tóm t t các nghiên c u th c t có liên quan 24

B ng 3.1 Các bi năđ c l p d ki năđ aăvƠoămôăhình 45

B ng 4.1 Ki mă đ nh th ng kê T-test hai nhóm bi nă thamă giaă TDVMă trongă n mă

2008 49

B ng 4.2 Ki mă đ nh th ng kê T-test hai nhóm bi nă thamă giaă TDVMă trongă n mă

2012 51

B ng 4.3 T ng h p k t qu căl ngătácăđ ng TDVM đ n thu nh p h giaăđình 54

B ng 4.4 T ng h p k t qu căl ngătácăđ ng TDVM đ n chi tiêu h giaăđình 58

B ng 4.5 Ki mă đ nh th ng kê T-test hai nhóm bi nă thamă giaă TKVMă trongă n mă

2008 60

B ng 4.6 T ng h p k t qu căl ngătácăđ ng TKVM đ n thu nh p h giaăđình 64

B ng 4.7 T ng h p k t qu căl ngătácăđ ng TKVM đ n chi tiêu h giaăđình 67

DANHăM CăHÌNH

Hình 1.1 Khungăphơnătíchătácăđ ng c aătƠiăchínhăviămôăđ n h giaăđình 28

Hình 2.1 Cácăđ năv cung c p TCVM Vi t Nam 31

Hình 2.2 Các TCTCVM d năđ u trên th tr ng Vi tăNamăđ n 2010 33

Hình 2.3 Các TCTCVM chính ph c v khách hàng nghèo/thu nh p th p 33

Hình 3.1 ánhăgiáătácăđ ng so sánh gi a có và không 36

Hình 3.2 ánhăgiáătácăđ ngăsoăsánhătr c và sau 37

Hìnhă3.3ăKhungăphơnătíchăđánhăgiáătácăđ ng 38

Hìnhă3.4ă th s khác bi t thu nh p trong DID 41

DANH M C VI T T T

Tên vi t t t Tên Ti ng Anh Tên Ti ng Vi t

IFAD

International Fund for Agricultural

Development

Qu Phát tri n nông nghi p qu c t

Policies

Ngân hàng Chính sách Xã h i Vi t Nam

ARIBANK

Vietnam Bank for Agriculture and Rural Development

Ngân hàng nông nghi p và phát tri n nông thôn Vi t Nam

VARHS

Vietnam Access to Resources Household Survey

Kh o sát ngu n l c h giaăđìnhăVi t

Nam

PH NăM ă U

1 V năđ ănghiênăc u

Trongăhaiă m iăn mă qua, Tài chính vi mô (TCVM) đưătr ăthƠnhă m tătrongă

nh ngăch ăđ ănóngănh t kinhăt ăphátătri n.ăTrongăn mă2007,ăh nă100ătri uăh ăgiaăđìnhănghèoănh tăth ăgi iănh năđ căcácăkho nătínăd ngăviămôă(TDVM) (Daley -

Harris 2009, 1) TCVM v iăch căn ngăc aămìnhăgiúpăchoănh ngăng iăthamăgiaăvƠoăđóăth căhi năcácăcôngăvi cătheoăcáchăc aămìnhătránhăkh iăb yănghèoăvƠăcácăs ă

ph ăthu căt ăcácăkho năvi nătr ăcóăđi uăki nă(Brannen 2010, 6; Legerwood, 1999;

ADB, 2000; Morduch and Haley, 2002; Khandker, 2003).ă T ngă t ă (Chenă &ăSnodgrassă2001,ă13)ăchoăr ng:ăắCácăh ăgiaăđìnhăthamăgiaăvƠoăTCVMăthìăthuăth păs ăcaoăh n,ăđaăd ngăhóaăngu năt oăraăthuănh p,ăchiătiêuăchoăth căph măs ăt ngăcao,ă

t ngăm căđ ăs ăh uătƠiăs nătrongăgiaăđình,ăchiătiêuăchoăgiáoăd cănhi uăh năvƠăđ că

bi tăc iăthi năđ căm căđ ăđ iădi năv iăcácăcúăs că” T măquanătr ngăc aăTCVM

đ iăv iăphátătri năkinhăt - xưăh iăc ngăđưăđ căkh ngăđ nhătrongăth căt ăthôngăquaă

vi că Liênă hi pă qu că ch nă n mă 2005ă lƠă N mă qu că t ă v ă TCVM,ă vƠă gi iă th ngăNobelăHòaăbìnhăn mă2006ăđưăđ cătraoăchoăGiáoăs ăMohametăYunus- ng iăsángă

l păraăGrameenăBankă- ngơnăhƠngăviămôădƠnhăchoăng iănghèoăn iăti ngăt iăB

ng-la-đét.ă

Tr iăquaăh nă25ăn măđ iăm iăv iăđ ngăl iăđúngăđ năc aă ngăvƠăNhƠăn c,ă

Vi tăNamăđưăđ tăđ cănhi uăthƠnhătíchă năt ngăv ăphátătri năkinhăt ăvƠăxóaăđóiă

gi mănghèo.ăTrongănh ngăthƠnhăt uăquanătr ngăđó,ăcóăph năđóngăgópăđángăkhíchăl ă

c aăho tăđ ngăTCVM.ăTh căt ăđưăch ngăminhăr ng,ăTCVMălƠăho tăđ ngăcóăỦăngh aăxưăh iăsơuăs căvƠăngƠyăcƠngăl năm nhă ănhi uăqu căgiaătrênăth ăgi i,ăđ căbi tălƠăcácă

n căđangăphátătri nătrongăđóăcóăVi tăNam NhƠăn căvƠăChínhăph ăđưăcóănh ngă

đ ngătháiăh tăs cătíchăc căđ iăv iăs ăphátătri nătƠiăchínhăviămôă ăVi tăNam.ăLu tăt ă

ch cătínăd ngăđ căQu căh iăthôngăquaăn mă2010ălƠăc tăm căl chăs ăkhi côngănh n TCTCVMă lƠă m tă T ă ch că tínă d ng,ă v iă cácă quyă đ nhă đ că lu tă hóa.ă NgƠyă6/12/2011,ăTh ăt ngăChínhăph ăđưăchínhăth căphêăduy tă ăánăxơyăd ngăvƠăphátătri năh ăth ngăTCVM t iăVi tăNamăđ năn mă2020.ă

Có kháănhi uănghiênăc uăđánhăgiáătácăđ ng c a ch ngătrìnhăTCVM đ iăv iăthuă nh pă vƠă chiă tiêu c aă h ă giaă đình ă trênă th ă gi iă vƠă Vi tă Nam Ph nă l n các nghiênăc uăcung c păb ng ch ngătíchăc căv ăhi uăqu ăc aăcácăch ngătrìnhăTCVM

đ năthuănh păvƠăchiătiêuăc aăh ăgiaăđình (xem thêm Brannen, 2010; Augsburg và

đ ngăs , 2011; Barnes vƠăđ ngăs , 2001; Dunn and Arbuckle (2001); Nguy n Kim AnhăvƠăđ ng s 2011) Tuy nhiên, TCVM khôngăph iăluônăluônămangăl iăhi uăqu ă

c iăthi năphúcăl i cho h ăgiaăđình.ăVíăd ,ăDupas and Robinson (2011) không tìm

th yăm tătácăđ ngăcóăỦăngh aăth ngăkêăc aăch ngătrìnhătínăd ngăviămôălênăs ăgi ălƠm/ngƠy,ăc ngănh ăthuănh păh ăgiaăđìnhă ăKenya T ngăt ,ăChen and Snograss

(2001) khôngătìmăth yăb ngăch ngăchoăth yănh ngăh ătham gia TCVM thìăhi uăqu ătrongăvi căđaăd ngăhóaăngu năthuănh p ă nă Ngoài ra, cácănghiênăc uănƠyăđaă

ph năt pătrungăvƠoăm tăkhíaăc nhăc aăTCVM lƠătínăd ngăviămôămƠăb ăquaăm tăb ă

ph năkhácăkhôngăkémăph năquanătr ngăc aăTCVM lƠăti tăki măviămô (TKVM) Vì

v y,ătácăgi ăl aăch năđ ătƠi:ă" ánh giá tác đ ng c a Tài chính vi mô đ i v i thu

nh p và chi tiêu c a h gia đình t i vùng Trung du mi n núi phía B c Vi t Nam", đ ă

th căhi nălu năv năt tănghi păvà tìmăcơuătr ăl iăchoăhi uăqu th căs ăc aăch ngă

trình TCVM (tínăd ngăvƠăti tăki m)ătácăđ ngăđ năthuănh păvƠăchiătiêuăc aănôngăh

nh ăth ănƠo

2 M cătiêu vƠăcơuăh iănghiênăc u

2.1 M cătiêuănghiênăc u

M c tiêu chung: Xácăđ nh tácăđ ngăc aăTCVM v ăcácăkhiaăc nhăkinhăt ă(thu nh p,ă

tƠiăs n,ăchiătiêuầ)ă Vi tăNam Trênăc ăs ăđóăđ aăraănh ngăki năngh ănh măc iăthi năvƠăhoƠnăthi năchoăs ăphátătri năc aăcácăt ăch căcungăc păTCVM trongăt ngă

lai

M c tiêu c th :

- Xácăđ nhăm căđ ătácăđ ngăc aăTDVM đ iăv iăthuănh păvƠăchiătiêuăc aăh giaăđìnhăt iăvùngănúiătrungăduămi năB c ăVi tăNam

- Xácăđ nhăm căđ ătácăđ ngăc aăTKVM đ iăv iăthuănh păvƠăchiătiêuăc aăh ă

nghèo ăVi tăNam

- ăxu tăc iăthi năvƠăhoƠnăthi năchoăs ăphátătri năc aăcácăt ăch căcungăc pă

TCVM trongăt ngălai

2.2 Cơuăh i nghiênăc u

- TDVM cóăgiúpăc iăthi năthuănh p hay chi tiêu nôngăh ăhay không?

- TKVM cóăgiúpăc iăthi năthuănh păhayăchiătiêuănôngăh ăhayăkhông?

3 iăt ngănghiênăc uăvƠăph măviănghiênăc u

3.1 iăt ngănghiênăc u

M iăliênăh ăgi aăTCVM và thuănh p,ăchiătiêuăc aăh giaăđình t iăvùng Trung

du mi nănúiăphíaăB cVi tăNam.ăTr căkhiăti năhƠnhăđánhăgiá,ătácăgi đưăd ăđ nhă

phân tíchătácăđ ngăc aăTCVM đ năv năđ ăgi mănghèoăđói.ăTuyăv y,ăđi uănƠyăkhóă

th că hi nă đ că vìă v nă đ ă gi mă nghèoă ph ă thu că vƠoă r tă nhi uă y uă t ,ă trongă đóă

TCVM ch ălƠăm tătrongăcácăcôngăc ăgiúpăng iănghèoăcóăthuănh p,ăc iăthi năchiă

tiêu vƠănơngăcaoăv ăth ăxưăh i.ăKhôngăth ătáchăbi tăhoƠnătoƠnătácăđ ngăròngăc aăTCVM,ăđ nhăl ngăhóaăvƠătínhătoánăm căđ ăđóngăgópăc aăTCVM

3.2 Ph măviănghiênăc u

N iădung:ă ătƠiăđiătìmăhi uăm căđ ătácăđ ngăc aăTCVM đ iăv i thuănh păvƠă

chi tiêu c aăh ăgiaăđìnhăt i vùng trungăduăvƠămi nănúiăphíaăB cVi tăNam.ă

Khôngăgian:ă tƠiăs ăd ngăd ăli uăkh oăsátăVARHSăc a h giaăđình t i 4

t nh:ăPhúăTh , LaiăChơu,ă i năBiên,ăLƠoăCai đ iădi năchoăcácăh ăgiaăđìnhăt iăvùngătrungăduăvƠămi nănúiăphíaăB căVi tăNam

Th iăgian:ăTrongăhai n mă2008 và 2012

4 Ph ngăphápănghiênăc u

S li u.ă ătƠiăs ăd ngăd ăli uăKh oăsátăm căs ngădơnăc ă(VARHS)ătrongăhaiă

n mă2008 vƠă2012ăđ ăti năhƠnhăphơnătích.ăCácăm uăđ căl aăch nătrongănghiênăc uă

lƠăcácăh ăgiaăđìnhăthamăgiaătr ăl iăkh oăsátăliênăt cătrongă3 cu căkh oăsátă(haiăn mă

m tăl n)ătrongăgiaiăđo nă2008 và 2012

Phân tích s li u T ăs ăli uă2017ăh ăgiaăđìnhăthamăgiaăkh oăsátăliênăt cătrongă

haiăn m 2008 và 2012,ăđ ătƠiăti năhƠnhăphơnătáchăthƠnhăhaiănhómăđ iăt ng phùăh pă

v iănhuăc uănghiênăc uă(Chiăti tăđ cătrìnhăbƠyăt iăch ngă4ăc aăđ ătƠi)

Môăhìnhăh iăquyătuy nătínhăbéănh tă(OLS)ăk tăh păv iăph ngăphápăđánhăgiáăsaiăbi tăképă(DID)ăđ căs ăd ngăđ ăxácăđ nhătácăđ ngăc aăthamăgiaătínăd ngăchínhă

th căđ iăv iăthuănh păvƠăchiătiêuănôngăh ăBi năph ăthu căđ c s ăd ngătrongămôăhìnhă lƠ:ă thuă nh pă vƠă chiă tiêuă bìnhă quơnă đ uă ng iă hƠngă tháng.ă Cácă bi nă đ că l pă

đ căđ aăvƠoămôăhìnhăki măsoátăbaoăg mănhómăbi n:ăNhómăbi năliênăquanăđ năcácă

y uăt ăth ătr ngăthu năl i,ănhómăcácăbi năliênăquanăđ n đ cătr ngăh ăgiaăđìnhăvƠăcácăbi năliênăquanăđ năn ngăl căs năxu tăc aăh giaăđình

5 ụăngh aăth căti năc aăđ ătƠi

óngăgópăvƠoătranhălu n hi n t i v tácăđ ng c a TCVM đ i v i thu nh p và

chi tiêu c a h giaăđình t i Vi t Nam K t qu nghiên c u cung c p m t b ng ch ng

v tácăđ ng tích c c c aăch ngătrìnhăTCVM đ i v i thu nh p và chi tiêu c a h gia đình

6 K t c uăđ tài

Ngoài ph n m đ u, ph l c và tài li u tham kh o tài nghiên c uăđ c chia

lƠmă5ăch ng:

Ch ng 1 C ăs ălỦăthuy tăvƠăth căti n: TrìnhăbƠyăcácăkháiă ni m;ăCácălỦă

thuy tăliênăquan;ăT ngăquanăv ăcácănghiênăc uătr căcóăliênăquan

Ch ng 2: Th cătr ngătƠiăchínhăviămôăvƠătácăđ ngăc aătƠiăchínhăvi mô ăVi tă

Nam

Ch ng 3 Ph ngăphápănghiênăc u:ăTrìnhăbƠyăph ngăphápăđánhăgiáătácă

đ ng;ăChi năl căđánhăgiáătácăđ ngăTCVM đ iăv iăthuănh păvƠăchiătiêuăc aăh ăgiaăđình;ăXácăđ nhăcácăbi nătrongămôăhình

Ch ng 4 K tăqu ănghiênăc u:ăMôăt ăd ăli uăvƠăphơnătíchăcácătácăđ ngăc aă

TCVM lênăthuănh păvƠăchiătiêuăh ăgiaăđình

Ch ng 5 K tălu năvƠăg iăỦăchínhăsách:ă aăraăcácăk tălu năt ngăquátăvƠăcácăchínhăsáchăgiúpănơngăcaoăhi uăqu ă TCVM;ăNêuăraăcácăh năch ăc aăđ ătƠiăvƠă

h ngănghiênăc uătrongăt ngălai

Ch ngă1: C ăS LÝ THUY T VÀ TH C TI N

1 1ăC ăs ălỦăthuy t

1.1.1 M tăs ăkháiăni m

1.1.1.1 Kháiăni măv ătƠiăchínhăviămô

TheoăNhómăt ăv n h tr nh ngăng i nghèo nh tă(CGAP),ăthì:ăắTCVMălƠ

vi c cung c p các d ch v tàiăchínhăc ăb năđápă ng nhu c u c aăng i nghèo bao

g m: d ch v g i ti t ki m, tín d ng,ăl ngăh u,ăchuy n ti n, b o hi m ”.ă

Theoă J.Ledgerwood,ă ắTCVMă lƠ m tă ph ngă phápă phátă tri n kinh t nh m

mang l i l iăíchăchoădơnăc ăcó thu nh p th p”

Còn theo quanăđi m c a Ngân hàng Phát tri năChơuăỄă(ADB).ăắTCVMălƠ vi c

cung c p các d ch v tƠiăchínhănh ăti n g i, cho vay, d ch v thanh toán, chuy n

ti n và b o hi mă choă ng i nghèo, h giaă đìnhă cóă thuă nh p th p và các doanh

nghi p nh c a h ”.ă

đ nhă28/2005/N -CP,ăđưădùngăm t khái ni m khác thay th cho thu t ng nƠy,ăđóălƠă

tài chính quy mô nh vƠănóăđ căđ nhăngh aăắTƠiăchínhăquyămôănh là ho tăđ ng

cung c p m t s d ch v tài chính, ngân hàng nh ,ăđ năgi n cho các h giaăđình,ăcáă

nhân có thu nh p th p,ăđ c bi t là h giaăđìnhănghèoăvƠăng iănghèo”

T ng h p nh ng khái ni m trên có th hi u TCVM là m t ho tăđ ng nh m

cung c p các d ch v tài chính bao g m g i ti t ki m, tín d ng,ăl ngăh u,ăchuy n

ti n, b o hi m choăcácăđ iăt ng có thu nh p th p trong xã h iăđ ph c v nhu c u chiătiêuăvƠăđ uăt ăQuanăđi mănƠyăc ngăđưăđ c Chính ph nh t trí, thông qua vi c

ch ngătrìnhăkhácănhauăđ h tr nh ngăđ iăt ng có thu nh p th p ho c làm vi c

t iăcácăvùngăkhóăkh n1

yăbanăBaselăđ aăraă10ăđ căđi măc ăb năc aăTCVM2nh ăsau:

- i t ng khách hàng là nh ng ng i có thu nh p th p:ăCácăt ăch căTCVMă

th ngăxuyênăcungăc pătínăd ngăchoănh ngăkháchăhƠngăcóăthuănh păth pă(nh ălaoă

đ ngăbánăth tănghi păvƠăcácăh ăkinhădoanhăkhôngăchínhăth cănh ăng iăbánăhƠngărong,ă cácă h ă ch nă nuôiă giaă súc,ă giaă c mă quyă môă nh ă vƠă v aầ).ă Cácă đ iă t ngăkháchăhƠngănƠyăcóăđ căđi măchungălƠăs ngăt pătrungătrongăm tăkhuăv căđ aălỦăvƠăcùngănhómăxưăh iă(h iăph ăn ,ănôngădơn,ăđ ngăh ngầ)

Vìăđ iăt ngăkháchăhƠngălƠăng iăcóăthuănh păth pănênăcácăkho năchoăvayă

th ngăcóăgiáătr ăr tănh ,ăth iăh năng năvƠăkhôngăcóătƠiăs năb oăđ m.ăTuyănhiên,ăchuăk ătr ăn ăc aăkho năvayăl iăth ngăxuyên soăv iăcácăkho năvayăthôngăth ng Tínăd ngăviămôăth ngăápăd ngăm călưiăsu tăcaoăh năsoăv iăchoăvayăth ngăm i do

ph i bùăđ păchiăphíăho tăđ ngăliênăquanăđ năph ngăth căchoăvayăviămôăt pătrungănhi uănhơnăl c

- Phân tích r i ro tín d ng:ăH ăs ăvayăv n TCVMăth ngăr tăl năb iăcánăb ă

tínăd ngăph iăthuăth păr tănhi uăthôngătinăv ăkháchăhƠngăthôngăquaănh ngăl năth măgiaăđìnhăho căđ aăđi măkinhădoanhăc aăh ăNg iăđiăvayăth ngăxuyênăthi uăcácăbáoăcáoătƠiăchínhăchínhăth c;ădoăv yăcánăb ătínăd ngăph iăgiúpăđ ăkháchăhƠngăchu nă

b ătƠiăli uăđ ăđánhăgiáăcácădòngăti năt ngălaiăvƠăgiáătr ăròngăc aăcácăkho năti n,ăquaăđóăxácăđ nhăth iăh năvƠăkh iăl ngăc aăkho năvay.ăCácăđ căđi măc aăng iăđiăvayă

1 Cácăch ngătrìnhăchínhăhi n t i do NHCSXH cung c p bao g m: (1) H nghèo; (2) Cho vay HSSV có hoàn

c nhăkhóăkh n;ă(3)ăChoăvayăgi i quy t vi c làm; (4) Cho vay xu t kh uălaoăđ ng; (5) Cho vay s n xu t kinh doanhăvùngăkhóăkh n;ă(6)ăChoăvayăn c s ch và v sinhămôiătr ng; (7) Cho vay mua nhà tr ch m, (8) và 11ăch ngătrìnhăkhác.ăNgu n:ăBáoăcáoăth ng niên c a NHCSXH, www.vbsp.org.vn

2 Hi p h i Ngân hàng Vi tă Nam,ă ngƠyă đ ngă nh p:ă 15/5/2015,ă đ ng d n http://www.vnba.org.vn/index.php?option=com_content&view=article&id=1579:cac-nguyen-tc-c-bn-nhm- giam-sat-co-hiu-qu-hot-ng-tai-chinh-vi-mo-&catid=43:ao-to&Itemid=90

vƠăs ăs năsƠngătr ăn ăc aăh ăc năđ căcánăb ătínăd ngăđánhăgiáătrongăsu tăquáătrìnhă

vi ngăth măkháchăhƠngăvƠăxétăduy tăkho năvay

M cădùătrungătơmăthôngătinătínăd ngăth ngăkhôngăcóăs năcácăthôngătinăv ăcácăkháchăhƠngăcóăthuănh păth păho căv ăt tăc ăcácăt ăch căTCVMăhi năt i.ăTuyănhiên,ăkhiăcóăcácăthôngătinănƠyăt iătrungătơm,ăcácăthôngătinăđ căxemălƠăr tăh uăíchăvƠă

đ căs ăd ngălƠmătƠiăli uăph căv ăquáătrìnhăxétăduy tăkho năvay.ă iăv iăchoăvayăviămô,ăx păh ngătínăd ng,ăn uăđ căs ăd ngătrongăquáătrìnhăxétăduy tăkho năvay,ăđ căcoiălƠăy uăt ăb ăsungă(đi uăki năc n)ăh nălƠăy uăt ăquy tăđ nhă(đi uăki năđ )

- S d ng tài s n ký qu :ăKháchăhƠngăc aăTCVMăth ngăkhôngăcóătƠiăs năkỦă

qu ă - v tă đ că cácă ngơnă hƠngă th ngă m iă s ă d ngă lƠmă tƠiă s nă th ă ch pă choă cácăkho năvay.ăC ngăcóătr ngăh păkháchăhƠngăTCVMăcóătƠiăs năkỦăqu ,ătuyănhiênăgiá

tr ăc aătƠiăs năđóăr tăth pă(nh ătivi,ăđ ăn iăth tầ).ăTrongătr ngăh pănƠy,ătƠiăs năth ă

ch păđ căs ăd ngănh ăm tăph ngăphápărƠngăbu căng iăđiăvayăph iătr ăn ăh nălƠă

s ăd ngăđ ăbùăđ păcácăkho năl

- Phê duy t và ki m soát tín d ng:ăChoăvayăviămôălƠăm tăquáătrìnhăcóăđ ăphơnă

tánăcao,ănênăphêăduy tătínăd ngăph iăd aăvƠoăk ăn ngăvƠăắđ ăthơmănh p”ăc aăcánăb ătínăd ngăvƠăcácănhƠăqu nălỦăđ ătìmăraăcácăthôngătinăchínhăxácăvƠăk păth i

- Ki m soát các kho n n ch m tr :ăKi măsoátăch tăch ăcácăkho năn ăch mătr ă

là c năthi t,ăvìăcácăkho năchoăvayăTCVMăcóăđ căđi mălƠăkhôngăcóătƠiăs năđ măb o,ăchuăk ăthanhătoánănhanhă(th ngălƠăhƠngătu năho căhaiătu năm tăl n)ăvƠăcóătácăđ ngălơyălan.ăThôngăth ng,ăki măsoátătínăd ngăTCVMăhoƠnătoƠnăph ăthu căcánăb ătínă

d ng,ădoăh ălƠăng iăn mărõănh tănh ngăthôngătinăv ăhoƠnăc nhăcáănhơnăc aăkháchă

hàng - lƠăy uăt ăquanătr ngănh tăquy tăđ nhăđ năhi uăqu ăcôngătácăthuăh iăn

- Cho vay l y ti n:ăNh ngăkháchăhƠngăTCVMăth ngăb ăh năch ăkh ăn ngăti pă

c năđ iăv iăcácăngu nătƠiăchínhăkhácă(doăkhôngăcóătƠiăs năđ măb o,ăquyămôăs năxu tăkinhădoanhăquáănh ăbéầ)ănênăh ăph iăph ăthu căr tănhi uăvƠoăcácăti păc nătínăd ngăviămôăhi năt i.ăChoăvayăTCVMăs ăd ngăr tănhi uăcácăch ngătrìnhăkhuy năkhíchă

nh măđ ngăviên,ăkhenăth ngănh ngăng iăđiăvayăt tă(nh ăt oăđi uăki năchoăvayăd ădƠngăđ iăv iăkho năvayăk ăti p,ăcungăc păkho năvayăcóăgiáătr ăl năh n,ăm călưiăsu tă

th păh n,ăth iăh nătr ăn ăkéoădƠiăh n).ăCácăch ngătrìnhănh ăv yăđ căg iălƠăchoăvayăl yăti n

Tuyănhiên,ăcácăch ngătrìnhănƠyăcóăth ălƠmăgiaăt ngăr iăroăm căn ăquáăl n,ă

đ căbi tătrongătr ngăh păh ăth ngăthôngătinătínăd ngăviămôăkhôngăcóăthôngătinăho căthôngătinăkhôngăđ yăđ ă căđi mănƠyăc aăTCVMăc ngăt oăraă nhăh ngăđ iăv iăcôngătácăqu nălỦăr iăroălưiăsu t,ănh tălƠăkhiăcácăkháchăhƠngăTCVMămongămu nălưiă

su tătínăd ngăs ăgi măcùngăv iănh ngăthƠnhătíchăc aăkháchăhƠngăngƠyăcƠngăt ngămƠăkhôngăquanătơmăgìăđ năm călưiăsu tăchoăvayătrungăbìnhătrênăth ătr ng

- Cho vay theo nhóm:ăM tăs ăt ăch căTCVMăs ăd ngăph ngăth căchoăvayătheoănhóm,ătheoăđóăcácăkho năchoăvayăs ăđ căgi iăngơnăchoănh ngănhómăkháchăhƠngănh ă- cácăcáănhơnătrongănhómăcóăcamăk tăcùngăb oăđ măthanhătoánăchoănhau.ă

Ph ngăth căchoăvayănƠyăđ căxơyăd ngăd aătrênăgi ăthi tăápăl cănhómăs ănơngăcaoă

m căb oăđ mătr ăn ,ăb iăvìăs ăch mătr ăc aăm tăcáănhơnătrongănhómăs ălƠmă nhă

h ngăđ năkh ăn ngănh nătínăd ngăc aăcácăthƠnhăviênăkhácătrongănhóm

- Hi u ng Domino:ăTh căt ăđưăch ngăminhăqu nălỦăch tăch ăcácăkho năn ă

ch mătr ăvƠăápăl cănhómăđưăđemăl iăt ăl ătr ăn ăcaoăh năr tănhi u.ăTuyănhiên,ăch tă

l ngătínăd ngăc aăcácăkho năvayăcáănhơnăcóăth ăthayăđ iăr tănhanhăb iăvìăb năch tă

c aăcácăkho năvayăviămôălƠăkhôngăcóătƠiăs năb oăđ măvƠăcóăhi uă ngădomino.ăHi uăngăDominoăx yăraăkhiăng iăđiăvayăcóăth ăd ngăvi cătr ăn ăchoăt ăch căTCVMăvìă

h ăchoăr ngăt ăch căTCVMăđangăr iăvƠoătìnhătr ngăgiaăt ngăn ăquáăh năvƠănh ăv yăthìăt ăch căđóăs ăkhôngăcóăkh ăn ngăcungăc păcácăkho năchoăvayăviămôăti pătheoă

cho mình

- R i ro ti n t :ăTh nhătho ngăng iăđiăvayăs ăvayălo iăti năkhácăv iălo iăti nă

mƠămìnhăs ăthuăv ăTrongătr ng h păđó,ăs ăthayăđ iăt ăgiáăcóăth ă nhăh ngăđ nă

kh ăn ngătr ăn ăc aăng iăđiăvay

- Các nh h ng chính tr :ăTCVMăt iănhi uăqu căgiaăđ căcoiălƠăm tăcôngăc ă

chínhătr ăCácăchínhătr ăgiaăcóăth ăcôngăb ăxóaăn ăho căc măcungăc pătínăd ngăviămôăchoăng iănghèoăkhiăn năkinhăt ăr iăvƠoăgiaiăđo nătrìătr

1.1.1.2 Khái ni m v T ch c TCVM

M tăcáchăđ năgi n nh t, T ch c TCVM là t ch c cung c p d ch v tài chính

bao g m: cho vay và nh n các kho n ti t ki m r t nh ng i vay (nh ngăng i có

thu nh p th p) ch không ph i t công chúng

c p d ch v tài chính ho c có th cung c p d ch v tài chính và m t ph n gi i h n

d ch v trung gian xã h i Th m chí có T ch c TCVM ch cung c p m t ho c m t

s các s n ph m trong d ch v tài chính V i cách ti p c n t ng h p, T ch c TCVM s cung c p nhi uăh năm t lo i d ch v

Trung gian Tài chính

Bao g m vi c cung c p các d ch v tƠiă chínhă nh ă tínă d ng, ti t ki m, b o

hi m, thanh toán, th tín d ng

- D ch v tín d ng: có th nóiăđơyălƠăd ch v c ăb n c a h u h t các T ch c

TCVM, v i vi c cung c p các kho n vay nh đápă ng nhu c u c a các h thu nh p

th p,ă đ c bi t là các h nghèo ho că c ngă cóă th là các doanh nghi p nh Hai

ph ngăphápăcungăc p tín d ngăđ c áp d ng là cho vay cá th và cho vay theo

t i v iăkhôngăítăkhóăkh năvƠătháchăth c trong vi c cung c p d ch c này

- D ch v ti t ki m: th ngăđ c coi là ph n không th thi u v i h u h t các

T ch c TCVM v i m căđíchăchínhăhuyăđ ng ngu n v n và coi ti t ki mănh ăm t

ph n b o lãnh v năvay,ăđ ng th i mang l i m t s l iăíchăchoăkháchăhƠngănh ăxơyă

d ng ý th c thói quen ti t ki m,ătíchăl yătƠiăs n, t păd t k n ngătƠiăchính.ăHaiă

hình th căhuyăđ ng ti t ki măth ngăđ c áp d ng là ti t ki m b t bu c và ti t ki m

t nguy n Tuy nhiên, ti t ki m t nguy n có th g p rào c n v m t pháp lý trong

vi c cho phép th c hi n ho tăđ ng này cho m c tiêu an toàn tài chính M t s T

ch c TCVMăđưăr tăthƠnhăcôngăđ i v i vi c cung c p d ch v ti t ki m,ănh ngănóă

v nălƠăđi m y u c a nhi u T ch c TCVM

- D ch v b o hi m vi mô: so v i d ch v tín d ng và ti t ki m, d ch v này

ch aăđ c cung c p nhi u b i các TCTCVM Nólà hình th c kinh doanh m iăđ i

v iăcácăTCTCVMăvƠđangătrongăgiaiăđo n th nghi m và b tăđ u phát tri n B o

hi m nhân th là m t trong nh ng lo i b o hi măđ c các T ch c TCVM quan

tâm áp d ng Grameen Bank là m t ví d đi n hình cho vi c áp d ng lo i hình này

T i Vi t Nam, qu TYMăc ngăđangăápăd ng th nghi m lo i s n ph m b o hi m

nhân th thôngăquaăắNhómăt ngăh ”

- D ch v thanh toán: bao g m các th th cănh ăsec,ă y nhi m chi, y nhi m thu,ă th ă tínă d ng hay th thanh toán Tuy nhiên, không ph i t t c các T ch c TCVMăđ c cung c p d ch v nƠyămƠătùyătheoăquyăđ nh c a m iăn c T i Vi t

Nam, ch có các ngân hàng m iăđ c cung c p d ch v thanh toán Các d ch v

thanh toán g n li n v i d ch v huyăđ ng ti n g i c a T ch c TCVM.ă th c hi n

thanh toán, khách hàng c n ph i dùng t i các kho n ti n g i không k h n

- Th tín d ng: vi c cung c p d ch v này cho phép khách hàng ti p c n v i h

th ng tín d ng Nó có th đ c th c hi n trong vi c mua s m hàng hóa, rút ti n m t

các máy rút ti n t đ ng Cung c p d ch v th lƠăl nhăv c m i v i các T ch c

TCVM T i Vi t Nam d ch v này ch đ c cung c p b i các ngân hàng

- Cho thuê vi mô: là lo i s n ph m có th cho phép khách hàng thuê và s

d ng các máy móc, thi t b và h ch ph i thanh toán cho ph n chi phí d ch v s

d ng nôngă thôn,ă choă thuêă viă môă th ngă đ c yêu c u cho ho tă đ ng nông

nghi p theo nhóm khi mà các thành viên c a m t nhóm nông dân cùng nhau thuê máy móc thi t b , ví d máy cày và thay nhau s d ng chúng,ăđóngăgópăt ng ph n

chi phí theo t l Trên qu c t , cho thuê vi mô là s n ph m ph bi n cho các nông dân nghèo và các doanh nghi p nh T i Vi t Nam, s n ph m này v n còn r t m i

m

Trung gian xã h i

Là quá trình xây d ng ngu n l căconăng i và xã h i c n thi t cho d ch v

trung gian tài chính b n v ngăchoăng i nghèo Vi c cung c p các d ch v trung

m t s t ch căc ngăth c hi n các d ch v này tr c ti p v i cá nhân khách hàng

Trung gian xã h i d aătrênăc ăs nhómăđ căđ nhăngh aălƠăs n l c xây d ngăn ngă

l c t ch c c aănhómăvƠăđ uăt ăvƠoăngu n l căconăng i c a các thành viên Xây

d ngăn ngăl căth ng t p trung vào xây d ng liên k tănhóm,ăn ngăl c t qu n lý

c a nhóm, s t tin c a các thành viên

D ch v phát tri n doanh nghi p

Bao g m các ho tăđ ng can thi p phi tài chính nh m h tr doanh nghi p phát

tri n,ănh ăd ch v marketing và công ngh ,ăđƠoăt o k n ngăkinhădoanh,ăqu n lý

doanh nghi p,ăđƠoăt o s n xu t vv Nhìn chung d ch v phát tri n doanh nghi p là

ph m trù r ng, nó có th là b t k m t d ch v nào tr d ch v tài chính Có quan

đi m cho r ng d ch v phát tri n doanh nghi pănênăđ c m t t ch c khác cung c p

ch không ph i là m t t ch c tài chính Tuy nhiên, n u m t T ch c TCVM ch n cung ng d ch v này thì c n ph i tách nó ra kh i các d ch v khác và ph iăđ c

h nh toán riêng bi t và vi c l a ch nănƠyăc ngăs ph thu c vào m c tiêu, kh n ngă

thu hút v n tài tr đ tr c p cho các kho n chi phí

D ch v xã h i

Bao g m các d ch v phi tài chính nh m c i thi năcácăl nhăv c c aăđ i s ng xã

h iănh ăgiáoăd c, xóa mù ch , s c kh e,ădinhăd ng, v sinhămôiătr ng vv Vi c

cung c p d ch v nƠyăt ngăthêmăcácăgiáătr cho nhóm khách hàng c a TCTCVM,

giúp h c i thi n các khía c nh khác ngoài khía c nh tài chính, vì d ch v tài chính không ph iălƠăắcơyă đ aăth n”ăgi i quy tă đ c m i v nă đ choă ng i nghèo Các

d ch v nƠyăc ngăcóăth đ c th c hi n l ng ghép thông qua m ngăl i ho tăđ ng

c a TCTCVM Tuy nhiên, s không h p lỦăkhiămongăđ i thu nh p t d ch v tài

chính s trang tr i cho các chi phí c a d ch v nƠyăvƠăc ngăgi ngănh ăvi c cung c p

d ch v phát tri n doanh nghi p, TCTCVM ph i tách bi t các chi phí c a các d ch

v này TCTCVM c n tìm ki m ngu n tài chính khác cho d ch v xã h i

Vi c l a ch năph ngăphápăti p c n t i thi u hay t ng h p s tùy thu c m c

tiêu c a T ch c TCVM, nhu c u c a th tr ng và kh n ngăcungăc a T ch c TCVM.ă i u quan tr ng khác là TCTCVM c n tách bi t và ki m soát chi phí c a

m i lo i d ch v đ đ tăđ c s b n v ng trong vi c cung c p các d ch v tài chính,

v năđ nƠyăc ngăc n làm rõ cho nhóm khách hàng c a mình

Nghiên c u Zaman (2000) cho th y có s tácăđ ng vào phúc l i v i nh ng

ng i khách hàng tham gia vào TCVM gi măđ c các t năth ng.ă

Mk Nelly và Dunfordă(1999)ăc ngătìmăth yătácăđ ng tích c c c aăTCVMăđ n

thu nh p K t qu c a h ch ra r ng ph n l năkháchăhƠngăthamăgiaă(67%)ăch ngă

tín d ng CRECER t i Bolivia cho bi t thu nh p c a h t ngăho căt ngăm nh k t

khi h thamăgiaăvƠoăch ngătrình.ăNgoƠiăra, Mk Nelly và Dunford ch ra các khách hƠngăthamăgiaăvƠoăch ngătrìnhăTCVMăt i Ghana có s giaăt ngăthuănh p lên 38$

so v i nhóm không tham gia là 18$, m t khác y u t đaă d ng hóa thu nh p các

khách hàng thamăgiaăch ngătrìnhăTCVMăc ngăcóăỦăngh aăth ng kê

caoăh nă50%ăsoăv i nhóm không tham gia

M t s nghiên c u khác s d ng m c chi tiêu c a h giaăđìnhăđ đánhăgiáăcácătácăđ ng c aăch ngătrìnhăTCVM.ăPittăvƠăKhandkeră(1998)ăch ra các thành viên thamăgiaăch ngătrìnhăGrameenăBank,ăm căchiătiêuăt ngălênă18ătaka/100ătakaăđiăvayă

b i ph n so v i 11 taka/100 taka n uăng iăđiăvayălƠăđƠnăông.ă

1.1.2.2 Tài chính vi mô làm gi măđói nghèo

R t nhi u nghiên c u cho th y ti p c n d ch v TCVM s làm gi m t l nghèo Dunn và Arbunkle (2008) ch cóă28%ăkháchăhƠngăthamăgiaăch ngătrìnhătínă

d ng vi mô t i Lima, Peru s ngăd i chu n nghèo trong khi cóăđ n 41% không ph i

khách hàng s ngăd i chu n nghèo

Khandleră (2005)ă c ngă tìmă th y cácă tácă đ ngă d ngă c a TCVM v i t l

nghèo Ông ch ra nh ngăkháchăhƠngăthamăgiaăch ngătrìnhăTCVMăt nam 92-98 t

l nghèo gi mă20%ăvƠătrungăbìnhălƠă3%/n m.ă

Tín d ng làm gi m b t nh ng h n ch v n vào các h giaăđìnhănôngănghi p

Ti p c n v tăt ănôngănghi p là m t y u t quan tr ng b oăđ măchoăn ngăsu t và thu

nh p v mùa c a nông h Trong khi chi tiêu v tăt ănôngănghi p phát sinh t b t

đ u quá trình s n xu t nông nghi pă(giaiăđo năđ uăvƠăgiaiăđo năsinhătr ng c a cây)

thì l i nhu n ch đ tăđ c sau khi thu ho chăvƠiăthángăsauăđó.ăVìăv y,ăđ tài tr cho

vi c mua nguyên li uăđ u vào, các h giaăđìnhănôngădơnăph i s d ng ti n ti t ki m

ho c vay tín d ng.ăDoăđó,ăti p c n tín d ng có th lƠmăt ngăđángăk kh n ngăc a

các nông h nghèo (thi u ngu n ti t ki m)ăđ mua v tăt ănôngănghi p c n thi t Bên

c nhăđó,ăti p c n tín d ngăc ngălƠmăgi măchiăphíăc ăh i c a các tài s n v n so v i laoăđ ngăgiaăđình

Nhi u nghiên c u ch ra r ng ti p c n tín d ng là ti năđ đ ng iănghèoăt ngă

c ngăđ uăt ăchoăs n xu t, trang tr i chi phí h căhƠnhăchoăconăcáiầăNh đó,ănơngă

cao thu nh păvƠăcóăc ăh i thoát nghèo b n v ng Jhonson và Rogaly (1997), Gulli

(1998) kh ngăđ nh r ng tài chính vi mô giúp gi mănghèo,ăđ c bi t là nh ngăng i

nghèo nh t và d t năth ngănh t thông qua vi c cung c p tín d ng d dàng k t h p

v i nh ngăh ng d n v cách th c kinh doanh

Tín d ng nhăh ngăđ n phúc l i c a h giaăđìnhăb ngăcáchăt ngăkh n ngă

ng phó v iătìnhăh ng r i ro c a h S s n có c a tín d ng giúp tiêu dùng h gia đìnhătr nên d dàng, ch ng l i s s t gi m thu nh p trong ng n h n, h t ng kh

n ngăthamăgiaănh ngăc ăh i kinh t có l i nhu năcaoăh n Conner Brannen(2010)và

Chen và Snodgrass D (2001)nh nă đ nh thông qua ch că n ngă giúpă c i thi n tiêu

dùng, nh ng kho n tín d ng nh giúpăng iădơnănôngăthônăcóăđi u ki n c i thi n

s c kh e,ăgiaăt ngăđ uăt ăchoăgiáoăd c nh đóăt oăraăc ăh i kinh t ,ăthayăđ iăđ ng

l c h giaăđình

1.1.2.3 Tài chính vi mô giúp nâng cao ch tăl ng nhà

T iăcácăn căđangăphátătri n, ch tăl ng nhà th ngăđ c s d ngănh ălƠă1ă

bi năđ i di n cho tình tr ng kinh t - xã h i c a h giaăđình Hossein (1988) tìm

th y t i Bangladesh nh ngă ng i tham gia TCVM thì có m c chi tiêu cho ch t

l ng nhà g p sáu l n nh ngăng i không tham gia

ch tăl ng nhà s ngăcaoăh nănh ngăng i không tham gia

1.1.2.4 TƠiăchínhăviămôăgiúpănơngăcaoătrìnhăđ giáo d c

H u h t các nghiên c uăđ u cho th yăcácătácăđ ng tích c c c aăch ngătrìnhă

điă h c và l iă tr ngă lơuă h nă (Neponen,ă 2003; Littlefield et al., 2003) Barnes

(2001), Dunn and Arbunkle (2001) tìm th yătácăđ ng tích c c c a TCVM lên trình

đ h c v n c a các bé trai t i Zimbaque Tuy nhiên, Pitt và Khandler (1998), ch ra

thành viên c aă ch ngătrìnhă TCVMăthìă giaăt ngăxácăsu t b h c c a các bé gái NgoƠiăraăColemană(1999)ăcóătácăđ ng nh lên chi tiêu giáo d c b i vì còn ph thu c

vào ch tăl ng giáo d c

1.1.2.5 Tài chính vi mô góp ph n nâng cao d inhăd ng và s c kh e

Nh ngăng iăthamăgiaăTCVMăđ c bi t là ph n thì c i thi n v tình tr ng s c

kh e vƠădinhăd ng cho b nă thơnăc ngănh ăgiaăđìnhăc a h so v i nhóm không

tham gia (Pronyk et al 2007; Littlefield et al 2003; Hossain 1988) Pitt et al (2003)

th y r ng tín d ng c a ph n cóătácăđ ng l năvƠăcóăỦăngh aăth ng kê v hai trong

s ba các bi n pháp v s c kh e c a tr em M t s giaăt ngă10ăph nătr mătrongătínă

d ng c p cho phái n lƠmăt ngăchuăviăcánhătayăc a con gái c a h lên 6,3 ph n

tr m.ăTín d ng c p cho ph n c ngăcóăm t nhăh ngăđángăk và tích c c,ănh ngă

h iănh lên chu vi cánh tay c a con trai.Tín d ng c p cho ph n thì tích c c và nh

h ngăđángăk v m t th ng kê v chi u cao theo tu i c a c nam và n Tuy nhiên,

không có tác d ngăđángăk v m t th ngăkêăđ c tìm th y cho ch s kh iăc ăth

(BMI) c a các bé trai hay bé gái

Barnes (2001) th y r ng vi c tham gia Zambuko Trust Zimbabwe có m ttác

đ ng tích c căđ n t n su t tiêu th th c ph m t i các h giaăđìnhăr t nghèo c ngănh ă

v ch tăl ng c a th c ph m C th , s thamăgiaăđưăd năđ n m t tácăđ ng tích c c

đ n vi c tiêu th các lo i th c ph m giàu protein (th t, cá, th t gà và s a) MkNelly

và Dunford (1999) c ngătìmăth yăt ngăt cho tr em t i Ghana Tuy nhiên, không

có b ng ch ng th ngăkêănƠoăđ c th y t i Bolivia v vi c c i thi n v tình tr ng dinhăd ng và s c kh e cho nh ng khách hàng tham gia TCVM và con cái c a h

Mk Nelly và Dunford (1999) Phát hi n này cho th y r ng n u không có nh ng c i

ti n quan tr ng trong th căhƠnhăch măsócăs c kh e, nâng cao thu nh p và th m chí

còn trao quy n thì s không có kh n ngămangăl i nh ng d u n v c i thi n tình

tr ngădinhăd ng c a tr

1.1.2.6 Tài chính vi mô góp ph n nâng cao v trí xã h i c a ph n

Nhi u nghiên c uăđưătìmăth y r ng t pătrungăvƠoăđ iăt ng khách hàng ph n

là m t cách hi u qu ph ngăphápăđ m b o r ng l i ích t vi căt ng thu nh p s gia

t ngă tíchă l y cho phúc l i chung c aă giaă đình (Pitt and Khandker 1998, 2003;

Khandker 2005; Strauss and Beegle 1996; Hoddinott and Haddad 1994) Vi c phân

lo i gi iătínhătrongăTCVMăc ngăch raăcóătácăđ ng tích c căđ n v năđ trao quy n

vƠăbìnhăđ ng c a ph n (Mwenda and Muuka, 2004)

Hashemi, Schuler và Riley (1996), trong m t n l căđ gi i quy t s ph c t p vƠăm ăh v Ủăngh aăc a vi c trao quy n, t o ra m t b ch s v trao quy n d a

trên tám thành ph n:ăc ăđ ng, an ninh kinh t , kh n ngămuaăcácămónăhƠngănh , kh

n ngămuaăcácămónăhƠngăl n, tham gia vào các quy tăđ nh l n c a h giaăđình, các

v năđ v t do trong s th ng tr trongăgiaăđình,ănơngăcaoănh n th c chính tr và

pháp lý và s tham gia vào trong các cu c v n chính tr , bi u tình M tăng i ph

n đ c coi là trao quy n n u cô cóăđi m trên 5 trong s 8 thành ph n Hashemi et

al tìm th y t t c cácăthƠnhăviênătrongăch ngătrìnhăGrameenăBankăđ uăcóătácăđ ng cóăỦăngh aălênătámăthƠnhăph n H nh n ra r ng v i m iăn mălƠmăthƠnhăviênătrongă

ch ngătrìnhăTCVMăthìălƠmăt ngăkh n ngătraoăquy n lên 16 ph nătr m.ăCác tác gi

cho r ng TCVM trao quy n cho ph n b ngăcáchăt ngăc ng vai trò kinh t c a

h , ph n ngƠyăcƠngăt ng kh n ngăđóngăgópăvƠoăthuănh p c aăgiaăđìnhăh , cho

phép h t o ra m t b n s c bên ngoài giaăđình,ăc ngănh ămangăl i cho h nhi u kinh

nghi m và s t tin trong công chúng

Terry (2006) th y r ng các kho n vay t FINCA - Tanzania t o nh ng thay

đ i l n trong cu c s ng c a các khách hàng n , bao g m c vi c c i thi n tình tr ng

xã h i, lòng t tr ng vƠăt ngăs t tin.Ph n c ngăc m th yăđ c trao quy n thông

qua t ngăthu nh p và kh n ngătíchăl yăti t ki m, mua s m tài s n giaăđìnhăvà góp

ph n vào vi c giáo d c tr em Tuy nhiên, Terry d a hoàn toàn vào các d li uăđ nh

tính và không bao g m m t nhóm ki m soát Vì v y, k t qu c a nghiên c u này là không nh t thi t ph iăđángătinăc y

1.1.3 Ti t ki m vi mô

G năđơy, các nghiên c u đưăb tăđ u ngày càng nh n th căđ c t m quan tr ng

c aă cácă c ă ch ti t ki m Nhi u nghiên c u th m chí tìm th y r ng h u h t m i

ng i thích ti t ki m h nălƠătín d ngă(Hirschlandă2005).ăH năn a, các kho n vay

nh không ph i lúc nào thích h p cho ph n nghèo (Kabeer 2001) M t kho n vay

tr thành m t món n ,ăvƠăng iănghèoăth ng xuyên ph iăđ i m t v i m t cu c

kh ng ho ng n u m t ngu n d ki n tr b căh i.ăDoăđó, các kho n vayăth ng là

r iăroăh nănhi u so v i ti t ki m B i vì b tăđ u m t ho tăđ ng kinh doanh m i là

nguy hi m và , tín d ngănóiăchungălƠăkhôngăđ c s d ngăđ b tăđ u m t ho tăđ ng

kinh doanh m iămƠălƠăđ m r ng hi n có Vì v y, h u h t m iăng i ph i d a vào

ti n ti t ki m đ b tăđ u l p các liên doanh m i Ti t ki m cho phép đ uăt ătrongă

t ngălai,ăb ng cách ti p c n v i các kho n ti n l n Nh ng kho n ti n l n có th

đ c s d ngăchoăcácăc ăh iăđ uăt , cho các s ki n cu c s ng, ch ng h nănh ăcácă

cu c hôn nhân,ăđámătang,ăvv, ho căchoătr ng h p kh n c p Ti t ki măc ngăcóăth

đ c giúp cho tiêu dùng d dƠngăh n

Ti t ki m rõ ràng cung c p các l iăíchăđángăk vƠăt ngă ng , nói chung các

ch ngătrìnhăti t ki măđưăđ c ch ngăminhălƠăcóătácăđ ng tích c c cho nh ngăng i

tham gia Dupas và Robinson (2009), th y r ng vi c ti p c n vào m t tài kho n ti t

ki m chính th căcóătácăđ ng tích c căđángăk v n ngăsu t c a ph n , m c tiêu

dùng và đ uăt ,ăvƠăc ngălƠmăchoăph n ít b t năth ngătr c nh ng cú s c

Chen và Snodgrass (2001),ăBarnesă(2001)ăvƠăDunnăvƠăArbunkleă(2001)ăc ngă

tìm th yăcácătácăđ ng tích c c c a ti t ki m, m cădùăcácătácăđ ng c a ti t ki m thì

nh h năsoăv i tiêu dùngthu nh p c aăng i ti t ki măh năvƠă năđ nhăh năsoăv i các

khách hàng vay

Chen và Snodgrass so sánhătácăđ ng c a Ngân hàng SEWA v khách hàng điă

vay v i nh ngăng iti t ki m mà không c n vay, và so sánh c hai nhóm v i nhóm

phi khách hàng (nh ng ng iăđ c rút rang u nhiên t nh ng ph n tham gia vào cácăl nhăv c TCVM phi chính th c cùng m t khu ph ) K t qu cho th y nh ng

ng i ti t ki m có t l t ngătr ng thu nh p nhanh nh t Tuy nhiên,thu nh păng i

vay là l năh năsoăv i g i ti t ki măh nă20ăph nătr măkhách hàng ti t ki m và 40

ph nătr m là ng i không tham gia TCVM i v i nh ngăkháchăhƠngăđi vay, so

d i 2$/ ngày c a WB thì m căt ngăs l ng h thoát kh iăắnghèo tuy tăđ i” là l n

nh t,ătuyănhiênăđơyăc ngălƠănhómăgiaăt ngăs l ngătr t xu ng m c nghèo th p

h n Các h giaă đìnhă ti t ki mă đ c ít bi nă đ ng v i nh ng con s trong c 2

ng ng, ch ng t m t l n n a có r i ro s th păh năthamăgia trong ti t ki m Nhìn

chung, k t qu cho th y r ng vi c s d ng ho c tín d ng ho c d ch v ti t ki mt ngă

thu nh p h giaăđình, c t ng s vƠăbìnhăquơnăđ uăng i Vi c s d ng các d ch v

tài chínhc ngăliênăquanăv iăt ngăchiătiêuăvƠoăvi c c i thi n nhà ,hàng tiêu dùng và

gi m m căđ b h c,ăđ c bi t là cho tr em trai

1.2 Cácănghiênăc uăliênăquan

T ănh ngăn mă1970ăTCVMăđưăđ căcoiălƠăm tăb căphátătri năquanătr ngătrongăchínhăsáchăvƠăm tăcôngăc ăgi mănghèo choănamăgi iăc ngănh ăph ăn ; n mă

2010 trên 200 tri uăng iăthamăgiaăvƠo cácăd chăv ăc a cácăt ăch cătƠiăchínhăviămôă

(MFIs) (Maes và Reed 2012) Cácăcu cănghiênăc uăth cănghi mă căti năhƠnhă ănhi uăqu căgiaăkhácănhau,ăt pătrungăxemăxétătácăđ ngăc aăTDVM trongăvi căgi mănghèoăth ăcácăm t:ăt ngăchiătiêu,ăthuănh p,ăthamăgiaăgiáoăd căc aătr ăemăc iăthi năphúcăl i,ăgi măb tăbìnhăđ ng, ă(xemăthêmăt ngăh păc aăRuth Stewart, Carina van

Rooyen, Marcel Korth, Admire Chereni, Natalie Rebelo Da Silva, Thea de Wet, 2012)

Nghiên c u c a Conner Brannen (2010)

- Nghiênă c uă nƠyă đánhă giáă tácă đ ngă c aă Hi pă h iă ti tă ki mă vƠă choă vay

(VSLA)ăt oăđi uăki năti tăki măvƠăvayăv năt ătƠiătr ăchoăcác nhóm t ă15ăđ nă30ă

ng iă ti tă ki mă m iă tu n,ă vƠă m tă khiă cácă kho nă ti tă ki mă tr ă nênă l n đ ă đ ă các thƠnhăviênăc ngăcóăth ăvayăcácăkho năvayăng năh nă(kho ngăm tătháng)ăt iăm călưiă

su tă5ăph nătr măm tătháng

vƠă50ăthƠnhăviênăch aăthamăgiaăvƠoăti tăki măho căchoăvay

- Ph ngăphápăphơnătích:ăH iăquyăOLS

- K tăqu :ăCácăthƠnhăviênăc aă VSLAăđ căgiaăt ngă cácăho tăđ ngăt oăthuă

nh p.ă iă v iă ph ă n ă thìă đi uă nƠyă t ngă thêm choă m iă n mă trongă ch ngă trìnhăTCVM.ăCóătácăđ ngătíchăc căđ iăv iăcácăthƠnhăviênăVSLAătrongăvi căchiătiêuăvào tƠiăs năh ăgiaăđình

Nghiên c u c a Chen và Snodgrass D (2001)

- Nghiênăc uănƠyăđánhăgiáăcácătácăđ ngăc aăvi căcungăc pătínăd ngăviămôăvƠă

ti tăki măvi mô choăph ăn ăs ăd ng mô hình d chăv ăc aăngơnăhƠngăSEWA Thành viênăthamăgiaăti tăki mă6ăthángătr căkhiăh ăcóăcácătùyăch năđ ăvay.ăCácăkho năvayăsauăđóăcóăth ălênăđ nă538 USD cho baăn măv iălưiăsu tă17ăph nătr m,ăhoƠnătr ătrongă

20 tháng góp

- Qu căgia:ă nă ,ăthƠnhăph ăAhmedabad

- Thi tăk ănghiênăc u:ăTh căhi năhaiăcu căđi uătraăhaiăn măđ ăxemăs ăthayă

đ iătheoăth iăgian

- Th iăgianăthuăth păs ăli u:ă1998 và 2000

- M u:ăN mă1998,ăl aăch nă900ătrongă1998ăm uă(300ăng iăti tăki măvƠăvay,ă300ăng iăch ăvayăvƠă300ăng iăkhôngăph iălƠăthƠnhăviên).ăN mă2000,ăl aăch nă796 trongă2000ăm uă(276ăng iăvayăho căti tăki m,ă260ăng iăch ăti tăki m,ă262 không

ph iălƠăthƠnhăviên).ăNh ngăng iăthamăgiaăđ căl aăch năng uănhiênăt ătrongăvòngă10ăph ng

- Ph ngăphápăphơnătích:ăANOVA,ăANCOVA,ăphơnătíchăđi măs ăđ tăđ c

- K tăqu :ăCácăthƠnhăviênăthamăgiaăTCVMă(g iăti tăki măvƠăchoăvay)ăcóăm căthuă nh pă vƠă chiă tiêuă vƠoă nhƠă ă caoă h nă soă v iă nhómă khôngă ph iă lƠă thƠnhă viên.ăKhôngăcóăb ngăch ngăchoăth yălƠăthƠnhăviênăTCVMăliênăquanăđ năđaăd ngăhóaăthuă

nh p.ă

Nghiên c u c a Erulkar và Chong(2005)

- Nghiênăc uănƠyăđánhăgiáătácăđ ngăc aăti tăki măvƠătínăd ngăviămôăđ iăph ă

n ăCácăthƠnhăviênăăđ căđƠoăt oăkinhădoanhătrong vòng sáu ngày và c ngănh ălƠ t ă

v n khiăc năthi t H ăb tăbu căph iăg iăti tăki mătámăvƠăsauăđóăs ăđ căth căhi năcácăkho n vay.ăNhómănh ăđ căhìnhăthƠnhăv iăn m thƠnhăviênăvƠăcácăkho năvayăbanăđ uăđ c cungăc păchoăhaiătrongăn m.ăM tăkhiăhaiăthƠnhăviênăth căhi năvi cătr ă

n ăc aăh ătrongăm tătháng,ăs ăcóăthêmăhaiăthƠnhăviênăđ căvay,ăc ăb năthƠnhăviênăthìăc năph iăth căhi nătr ăn ăkhiăthƠnhăviênăcu iăcùngăđ căcungăc păkho năvayă

m n

- Qu căgia:ăKenya, Nairobi

- Thi tăk ănghiênăc u:ăTh căhi năhaiăcu căđi uătraăhaiăcóăki măsoátătr căvƠăsauăkhiăthamăgiaăch ngătrìnhăTCVM

- Th iăgianăthuăth păs ăli u:ă2002/2003 và 2005

- M u:ăLƠăthƠnhăviênăm iăthamăgiaăch ngătrìnhăTCVM,ănh ngăcôăgáiăđ ăsoăsánhăđ căl aăch n phùăh pătiêuăchíăc ăth Giaiăđo n banăđ u,ăch n 652 m uăđưă

đ că(326ătrongănhómăcanăthi păvƠă326ătrongănhómăki măsoát),ăgiaiăđo năk tăthúcă

ch nă444 m uăđ ăph ngăv n (222ă ănhómăcanăthi păvƠă222ă ăs ăki măsoát) Các thi uăh tăph năl nălƠădoăthi uăd ăli uă ănhómcanăthi p t iăgiaiăđo năk tăthúc T tăc ăcácăm uă(côăgái)ăđ utrongăđ ătu iăt ă16ăvƠă22ăvƠăs ngă ăcácăkhuăv căcóăthuănh pă

th pă/ă ăchu t

- Ph ngăphápăphơnătích:ăBi năcôngăc

- K tăqu :ăT iăgiaiăđo năb tăđ uăthìănhómăcanăthi păcóăm căti tăki mătrungă

bìnhăth păh nănhómăki măsoát.ăTuyănhiênă ăgiaiăđo năsauăthìănhómăcanăthi păcóă

m căti tăki măg păđôiănhómăki măsoát vƠătíchăl yăđ căm tăl ngăl n.ăThuănh pă

c aănhómăcanăthi păvƠăki măsoátăt iăgiaiăđo năđ uăthìăb ngănhau,ătuyănhiênă ăgiaiă

đo năsauăthìănhómăcan thi păcaoăh năh nănhómăki măsoátăđ nă20%.ăNgoƠiăraăcácă

phơnătíchăph ăchoăth yăcácăcôăgáiătrongănhómăl năh nă20ătu iăthìăth ngăcóăl ngăthuănh păvƠăti tăki măcaoăh năsoăv iăcácăcôăgáiătrongăđ ătu iăd iă20

Nghiên c u c a Khandker SR (2005)

- Nghiênăc uănƠyătìmăhi uătácăđ ngăc aătài chính vi mô ăvùng nông thôn

Bangladesh.ăNghiênăc uătrênăch ăy uălƠătìmăhi uătácăđ ngăc aătínăd ng,ăm cădùăy uă

t ăti tăki măb tăbu cănh ăm tăđi uăki năchoăvay.ă

- Qu căgia:ăBangladesh

- Thi tăk ănghiênăc u:ăPhơnătíchăh iăquyăd li uăb ngăc aăhaiăcu căđi uătraăthuăth păđ cătrongă1991-1992 và 1998-1999

- Th iăgianăthuăth păs ăli u:ă1991-1992 và 1998-1999

- M u:ăCácăm uăđ căgi iăh nătrongă1.638ăh ăgiaăđìnhăđ căph ngăv nă ăc ăhaiăgiaiăđo n.ăT ăd ăli uă1991-1992ăch năraă26ăph nătr m là khách hàng, 38 ph nă

tr m đ ăđi uăki nănh ngăkhôngăthamăgiaăvƠă36ăph nătr mălƠăcácăh ăgiaăđìnhăkhôngă

ph iăm cătiêu By 1998-1999 53 ph nătr mălƠăkháchăhƠng,ă20ăph nătr m đ ăđi uă

ki nănh ngăkhôngăthamăgiaăvƠă27ăph nătr mălƠăcácăh ăkhôngăph iăm cătiêu.ăHuy n, thônăvƠăh ăgiaăđìnhăđ căl aăch năs ăd ngăl yăm uăng uănhiênăphơnăt ng

- Ph ngăphápăphơnătích:ăMôăhìnhăhi uăqu ăc ăđ nh

- K tăqu :ăCácăkháchăhƠngăthamăgiaăvayăthìăcóăm căchiătiêuăchoăth căph măvƠăkhôngăth căph măcaoăh n.ăCácăLƠngăt iăđóăcácăch ngătrìnhăTDVMăcóăs năđ cătìmăth yălƠăgiƠuăh nă(thuănh p,ăchiătiêu,ăt ăl ătr ăemăđiăh c )ăh năsoăv iăcácălƠngăphiătínăd ngăsauăb yăn măkh oăsát

Nghiên c u Nguy n Vi t C ng (2008)

- Nghiênă c uă v đánhă giáă tácă đ ngă ch ngă trìnhă tínă d ng vi mô c a NHCSXHăđ n gi m nghèo và gi m b tăbìnhăđ ng

- Qu căgia:ăVi tăNam

- Thi tăk ănghiênăc u:ăPhân tích h i quy s d ng d li u b ngă i u tra m c

s ng h giaăđìnhăVi tăNamă(VHLSS)ătrongăhaiăn mă2002ăvƠă2004ă

- Th iăgianăthuăth păs ăli u:ă2002 và 2004

- M u:ă2776ăh ăgiaăđìnhăđưăđ căl aăch năbaoăg măc ănh ngăng iăcóăvƠăkhôngăcóăcácăkho năvayăs ăd ngăphơnăt ngăm uăc măng uănhiên

- Ph ngăphápăphơnătích:ăMôăhìnhăhi uăqu ăc ăđ nhăk tăh păv iăbi năcôngăc ,ă

h iăquyăhaiăgiaiăđo năbìnhăph ngănh ănh tă(2SLS)

- K tăqu : Vi căthamăgiaăch ngătrình TCVM giúp c i thi n thu nh p và chi tiêuăbìnhăquơnăđ uăng i h giaăđình.ăTuyănhiênăch có kho ng m t ph n ba s h

th c s nghèo ti p c năđ căch ngătrình,ă c tính c a tác gi ch ngătrìnhăch

giúp gi m kho ng 4% s h nghèo Trong nghiên c u này tác gi nh n th y h n ch

v s li u nên không th đánhăgiáătácăđ ng trong m t m i quan h dài h năh n.ăCácă

y u t liênăquanăđ n ch h , tình tr ng ph thu c, tình tr ng vi călƠm,ătrìnhăđ giáo

d căcóătácăđ ngăđ n thu nh p h giaăđìnhătrongănghiênăc u

Nghiên c u c a Nguy n Kim Anh và đ ng s (2012)

- Nghiênă c uă v đánhă giáă tácă đ ngă ch ngă trìnhă tínă d ng vi mô đ n gi m

nghèo t i Vi t Nam

- Qu căgia:ăVi tăNam

- Th iăgianăthuăth păs ăli u:ă2002 đ nă2008

- M u:ăD ăli uăđ căđi uătraăđ căti năhƠnhăt iă2ăt nhăH iăD ngăvƠăTi năGiang,ăm iăt nhăch nă2ăhuy năđi năhìnhă(m tăhuy năphátătri năh nă(thƠnhăth )ăvƠă

m tă huy nă kémă phátă tri nă h nă v kinhă t ă (nôngă thôn),ă m iă huy nă ch nă 2-4 xã

Ph ngăphápăph ngăv năt pătrungăvƠoăcáchăth căh iăt ngăt călƠăsoăsánhăc aăchínhăkháchăhƠngăhi nănayăsoăv iătr căkhiăthamăgiaăvayăv n

- Ph ngăphápăphơnătích:ăPhơnătíchăđ nhătính

- K tăqu : Vi căthamăgiaăch ngătrình TCVM giúp c i thi n thu nh p và chi

tiêuăbìnhăquơnăđ uăng i h giaăđình.ăTuyănhiênădo chi th c hi năphơnătíchăđ nh

tính nên các k t lu năkhôngăđángătinăc y

B ngă1.1 Tómăt tăcácănghiênăc uăth căt ăcóăliênăquan

Hi pă h iă ti tă

ki mă vƠă choă

vay (VSLA)

t oă đi uă ki nă

ti tă ki mă vƠăvayăv năt ătƠiă

tr ă choă cácă

nhóm t ă 15ă

đ nă 30ă ng iă

ti tă ki mă m iă

tu n,ă vƠă m tăkhiăcácăkho nă

ti tă ki mă tr ănênăl n đ ăđ ă

các thành viên

c ngă cóă th ăvayăcácăkho năvayă ng nă h nă

(kho ngă m tătháng)ă t iă

ho tăđ ngăt oăthuănh p

iă v iă ph ă n ă thìă đi uănƠyă t ngă thêm choă m iă

n mă trongă ch ngă trìnhă

TDVM và TKVM cho

thamă giaă ti tă

ki mă 6ă thángă

baăn măv iălưiă

su tă 17ă ph nă

tr m,ăhoƠnătr ă

tháng góp

ANOVA, ANCOVA, phân tích

đi mă s ă

đ tăđ c

Các thành viên tham gia

TCVMă(g iăti tăki mă vƠăchoă vay)ă cóă m că thuă

nh păvƠăchiătiêuăvƠoănhƠă

ă caoă h nă soă v iă nhómăkhôngăph iălƠăthƠnhăviên.ă Khôngă cóă b ngă ch ngăchoă th yă lƠă thƠnhă viênăTCVMă liênă quană đ nă đaă

ki mă vƠă tínă

d ngă viă môă

đ iăph ăn

viênă ă đ căđƠoă t oă kinhă

doanh trong vòng sáu ngày

và c ngă nh ă

là t ă v n khi

c nă thi t H

b tă bu că ph iă

g iă ti tă ki mătámăvƠăsauăđóă

ti tăki mătrungăbìnhăth pă

h nă nhómă ki mă soát.ăTuyă nhiênă ă giaiă đo năsauăthìănhómăcanăthi păcóă

m că ti tă ki mă g pă đôiă

nhóm ki mă soát và tích

l yă đ că m tă l ngăl n Thuă nh pă c aă nhómă canăthi pă vƠă ki mă soátă t iăgiaiă đo nă đ uă thìă b ngă

hi nă các

kho n vay

nhau,ă tuyă nhiênă ă giaiă

đo nă sauă thìă nhómă canăthi pă caoă h nă h nă nhómă

ki mă soátă đ nă 20%.ă

Ngoài ra các phân tích

ph ă choă th yă cácă côă gáiă

trong nhóm l nă h nă 20ă

tu iăthìăth ngăcóăl ngăthuănh păvƠăti tăki măcaoă

h nă soă v iă cácă côă gáiătrongăđ ătu iăd iă20

Khandker

SR (2005)

Tácă đ ngă

c aă tài chính vi mô

Bangladesh

Nghiênă c uătrênă ch ă y uălƠătìmăhi uătácă

đ ngă c aă tínă

d ng,ă m că dùă

y uă t ti tă

ki măb tăbu că

nh ă m tă đi uă

nh p,ă chiă tiêu,ă t ă l ă tr ăemă điă h c )ă h nă soă v iăcácălƠngăphiătínăd ngăsauă

b yăn măkh oăsát

thamă giaă ch ngă trìnhă

TCVM giúp c i thi n thu

nh p và chi tiêu bình

quơnă đ uă ng i h gia đình.ă Tuyă nhiên ch có

kho ng m t ph n ba s

ch v s li u nên không

th đánhă giáă tácă đ ng

trong m t m i quan h dài h nă h n.ă Cácă y u t liênă quană đ n ch h ,

tình tr ng ph thu c, tình

tr ng vi că lƠm,ă trìnhă đ

giáo d căcóătácăđ ngăđ n

thu nh p h giaă đìnhă

bìnhă quơnă đ uă ng i h giaă đình.ă Tuyă nhiênă do

chi th c hi n phân tích

đ nh tính nên các k t

lu năkhôngăđángătinăc y

Nh ăv y,ăcácănghiênăc uătácăđ ngăcóăk tălu năkhôngăđ ngănh tăv ătácăđ ngă

c aăch ngătrìnhăTCVM.ă i măquaăcácănghiênăc uăcóăth ăth yăr ngăvi căđánhăgiáătácăđ ngăTCVMăv ăgi mănghèoăc năxemăxétăm iăquanăh ănƠyătrongătrongădƠiăh n.ă

Khandkerăetăal.ă(2010)ăđánhăgiáăcaoăvi căs ăd ng d ăli uăb ngăđ ăphơnătích,ăđi uănƠyăcóăth ămangăl iăm tăk tăqu ătoƠnădi năh năv ăvaiătròăc aăTCVM

Theo các tài li u nghiên c u và th c ti n t ho tăđ ng, TCVM không tr c ti p thayăđ i cu c s ng c a khách hàng mà thông qua vi c ti p v n cho s n xu t kinh

phi chính th căđ tăđ Bên c nhăđó,ăkháchăhƠngăcóăc ăh iăđ c nâng cao nh n th c

c ngănh ăcácăk n ngăxưăh i thông qua các ho t đ ng phi tài chính do các t ch c

cung c p d ch v TCVM th c hi n Nghiên c uănƠyăđ c th c hi n d a trên khung

Hình 1 1:ăKhungăphơnătíchătácăđ ng c a tài chính vi mô đ n h giaăđình

Ngu n: David Hulme (2000), Impact Assessment Methodologies for Microfinance

Ch ngă2:ăTH C TR NGăTĨIăCHệNHăVIăMỌăVĨăTỄCă NG C A TÀI CHÍNH VI MÔ VI T NAM

2.1 T ng quan v vùng Trung du mi n núi phía B c Vi t Nam

2.1.1 i u ki năđ a lý t nhiên

Vùng trung du mi n núi phía B c,ă tr că n mă 1954ă cònă g i là Trung du và

Th ng du là khu v căs năđ aăvƠăbánăs năđ a mi n B c Vi t Nam

Xét v m t hành chính, vùng này bao g m 14 t nh Hà Giang, Cao B ng, Lào Cai, B c K n, L ngă S n,ă Tuyên Quang, Yên Bái, Thái Nguyên, Phú Th , B c Giang,ăLaiăChơu,ă i năBiên,ăS năLa,ăHòaăBình.ăTrungătơmăvùngălƠăthƠnhăph Thái Nguyên ơyă lƠă vùngă lưnhă th có di n tích l n nh tă n c ta 100.965 km2, chi m kho ng 28,6 % di n tích c n c

Trung du và mi n núi B c B có v tríăđ aălỦăkháăđ c bi t, l i có m ngăl i

giao thông v n t iăđangăđ căđ uăt ,ănơngăc p, nên ngày càng thu n l i cho vi c giaoăl uăv iăcácăvùngăkhácătrongăn c và xây d ng n n kinh t m Trung du và

Trung B ,ăphíaăđôngăgiápăVinhăB c B

2.1.2 căđi mădơnăc ăvƠăv năhóa

Trung du mi n núi B c B lƠăvùngăth aădơn.ăM tăđ dân s mi n núi 116

ng i/km2 Vì v y, có s h n ch v th tr ng t i ch và v laoăđ ng, nh t là lao

đ ng lành ngh ă ơyălƠăvùngăcóănhi u dân t căítăng i;ăđ ng bào có kinh nghi m trongălaoăđ ng s n xu t và chinh ph c t nhiên Tuy nhiên, tình tr ng l c h u, n n duăcanhăduăc ăầăcòn m t s t căng i Dân s c a vùng là 11.240.918ăng i

(T ng c c th ng kê, 2011) chi m kho ng 12,8% s dân c n c

Thôngătinăv ădơnăc :

TrungăduăvƠămi nănúiăB căB ălƠăvùngăth aădơn.ăM tăđ ădơnăs ă ămi nănúiă50ă

ậ 100ăng i/km2.ăVìăv y,ăcóăs ăh năch ăv ăth ătr ngăt iăch ăvƠăv ălaoăđ ng,ănh tălƠă

laoă đ ngă lƠnhă ngh ă ơyă lƠă vùngă cóă nhi uă dơnă t că ítă ng i;ă đ ngă bƠoă cóă kinhănghi mătrongălaoăđ ngăs năxu tăvƠăchinhăph căt ănhiên.ăTuyănhiên,ătìnhătr ngăl că

h u,ăn năduăcanhăduăc ăầăcònă ăm tăs ăt căng i

LƠăđ aăbƠnăc ătrúăc aăcácădơnăt căTƠy,ăNùng,ăDao,ăThái,ăM ngầ

Thôngătinăv ădơnăc ,ăl căl ngălaoăđ ng,ătrìnhăđ ădơnătríăc aăt ngăkhuăv cătrongăvùngălƠăc năthi tătrongăvi căt ăch căs năxu t,ăphátătri năkinhăt ,ăxưăh i.ă că

bi tălƠăk tăh păv iăvi căđ yăm nhăs năxu tăcơyăcôngănghi păvƠăcơyăđ căs năchoăphépăphátătri năn nănôngănghi păhƠngăhóaăcóăhi uăqu ăcaoăvƠăcóătácăd ngăh năch ăn năduăcanh,ăduăc ătrongăvùng

+ Dơnăc ăcóătruy năth ngăvƠăkinhănghi măs năxu tătr ngălúaătrongăcácăthungă

l ng,ăcánhăđ ngătr cănúi,ălƠmăru ngăb căthang

+Cóăcácătuy năgiaoăthôngăđ ngăs t,ăđ ngăb ăn iăv iă ngăb ngăsôngăH ng,ăvùngănúiăgiaoăthôngăcònăkhóăkh n

+ Cóăs ăchênhăl chăv ătrìnhăđ ăphátătri năkinhăt ă ậ xưăh iăgi aătrungăduăvƠă

mi nănúi

Thôngătinăv ăv năhóaăvùngămi n:ăMangănh ngănétăđ cătr ngăsơuăs căkhôngăch ă

v ăthiênănhiênăk ăthúămƠăcònăb iăn iăđơyă năch aănh ngănétăv năhoáăphongăphú,ăphongăt căt păquánăđaăd ngăc aănh ngăng iădơnăb năđ a:

+ T nhăHƠăGiang,ăn iăcóăt iă20ădơnăt căsinhăs ng,ăv iăhƠngăch căl ăh iăđ uă

xuân kéo dƠiăt iăhƠngătu nămangătínhăt ngăh p:ăc uăm a,ăc uăconătrai,ăm ngăcông,ă

m ngănhƠăm iă ăv iăcácătròăch iădơnăgiană(thiăb năn ,ăhátăgiaoăduyên,ănémăpapao,ă

)

+ T nh Cao B ng có truy n th ngăv năhóaălơuăđ i, n i b tălƠănétăv năhóaăc a

ng iăTƠyăđ c th hi n trong các h iălƠng,ăcaăhátăđ iăđáp,ăhátăví,ăhátăthen.ăV i

nhi uăđ n chùa h p d nănh ăChùaăViênăMinh,ăđ năXuơnăL nh

+ T iă cácă t nhă Tháiă Nguyên,ă B că C n,ă Tuyênă Quangă cóă nhi uă diă tíchă cáchă

m ngătrongăcu căkhángăchi năch ngăM ,ăch ngăPhápănh ădiătíchăTơnăTrƠo,ă ìnhă

H ngăThái.ă

+ T iăL ngăS n, n iăcóăđôngăng iăTƠy,ăNùng,ăVi t,ăDaoăcóănhi uăphongăt că