Khoá luận tốt nghiệp sự vận dụng quan điểm toàn diện vào việc bảo vệ khu di tích lịch sử văn hóa côn sơn kiếp bạc ở hải dương hiện nay

... vân dụng quan điểm toàn di n vào việc bảo vệ khu di tích lịch sử văn hóa Côn Sơn - Kiếp Bạc Hải Dương nay; từ đưa số giải pháp chủ yếu góp phần bảo vệ khu di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc Hải Dương. .. điểm toàn di n vào việc bảo vệ khu di tích lịch sử văn hóa Côn Sơn - Kiếp Bạc Hải Dương 23 Phạm vi: 24 Nghiên cứu công tác bảo vệ khu di tích lịch sử văn hóa Côn Sơn - Kiếp Bạc Hải Dương Phương... “5«’ vận dụng quan điếm toàn di n vào việc bảo vệ khu di tích lịch sử văn hóa Côn Sơn Kiếp Bạc Hải Dương ” Làm khóa luận Lịch sử nghiên cún 11 Xuất phát từ giá trị vô to lớn di tích lịch sử văn hóa

TRƯỜNG ĐẠI HỌC sư PHẠM HÀ NỘI 2 KHOA GIÁO DỤC CHÍNH TRỊ

DƯƠNG HIỆN NAY

KHÓA LUẬN TÓT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Chuyên ngành: Triết học Người hướng dẫn khoa học ThS NGUYỄN

THỊ GIANG

HÀ NỘI, 2015

Em xin bày tỏ lòng cảm ơn chân thành nhất tới cô giáo - Th.s Nguyễn Thị

Giang đã tận tình chỉ bảo, giúp đỡ em hoàn thành khóa luận này.

Em xin bày tỏ lời cảm ơn tới các thầy cô giáo trong khoa giáo dục chính trịcùng các thầy cô giáo trong trường Đại học sư phạm Hà Nội 2 đã tạo điều kiện cho emhoàn thành tốt khóa luận tốt nghiệp của bản thân

Em cũng xin bày tỏ lời cảm ơn tới gia đình, cũng như bạn bè đã tạo điều kiện

và giúp đõ' em hoàn thành khóa luận này

Trong quá trình nghiên cứu, với điều kiện hạn chế về thời gian cũng như kiếnthức của bản thân, nên khóa luận khó tránh khỏi những thiếu sót

Kính mong sự chỉ bảo của các thầy, cô cũng như các bạn sinh viên

Em xin chân thành cảm ơn!

Hà Nội, ngày tháng 5 năm 1015 Sinh viên

Nguyễn Thị Hảo

LÒÌ CAM ĐOAN

Khóa luận tốt nghiệp này được hoàn thành dưới sự hướng dẫn của giáo- Th.s

Nguyễn Thị Giang Tôi xin cam đoan rằng:

Đây là kết quả nghiên cứu riêng của tôi

Neu sai tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm

Hà Nội, ngày tháng 5 năm 1015 Sinh viên

Nguyễn Thị Hảo

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮTLịch sử văn hóa

lý về mối

triết học của

quan điếm

toàn diện 1.2 Di tích

MỘT SỐ GIẢI

TÀI LIỆU

THAM KHẢO

MỞ ĐÀU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Việt Nam là một quốc gia có tiềm năng phát triển du lịch rất lớn Sức hútcủa Việt Nam không chỉ là vẻ đẹp hùng vĩ của thiên nhiên mà còn do nguồn tàinguyên nhân văn vô cùng phong phú và đa dạng Đó chính là các lễ hội truyềnthống, phong tục tập quán, các di tích lịch sử văn hóa

Ngày nay khi cuộc sống của con người ngày càng được cải thiện, hiện đạihóa hơn thì nhu cầu trở về cội nguồn, tìm hiểu về những nét đẹp văn hóa đã trởthành một nhu cầu tất yếu chính vì vậy lượng khách du lịch đến với các khu ditích lịch sử văn hóa ngày càng tăng Đen đó khách sẽ được thỏa mãn nhu cầuhiều biết về những nét đẹp văn hóa, những giá trị lịch sử lâu đời, những danhnhân văn hóa của mọi thời đại mỗi quốc gia, dân tộc nơi du khách đặt chân đến.Dân tộc Việt Nam có lịch sử hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước, có tới hàngtrăm di tích lịch sử văn hóa đánh dấu những chặng đường phát triển của lịch sửvăn hóa dân tộc Nen văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc chính là

sự kết tinh và tóa sáng từ các di tíc lịch sử văn hóa này khi nhắc đến những ditích lịch sử văn hóa chúng ta không thể không nhắc tới khu di tích lịch sử vănhóa Côn Sơn - Kiếp Bạc thuộc địa bàn thị xã Chí Linh tỉnh Hải Dương

Côn Sơn - Kiếp Bạc là khu di tích lịch sử văn hóa nổi tiếng của đất nước vớihình sông thế núi hùng vĩ, linh thiêng là vùng đất nối tiếng của danh sơn huyềnthoại, thiên nhiên kì thú, những công trình kiến trúc độc đáo, những lễ hội đậmmàu sắc dân gian, những địa danh lam lịch sử gắn với những chiến công oanh liệttrong sự nghiệp dựng nước và giữ nước của dân tộc Điếm nối bật trong khu ditích lịch sử văn hóa là chùa Côn Sơn Và Đen Kiếp Bạc Hay nơi đây còn đượcgọi với cái tên - vùng đất địa linh nhân kiệt

Khu di tích là 1 trong 23 khu di tích quốc gia quan trọng của đất nước, khu di

Những năm gần đây khu di tích lịch sử văn hóa Côn Sơn -Kiếp Bạc đã bịthay đổi nhanh chóng, diện tích đất bị thu hẹp, tình trạng ô nhiêm môi trường,cảnh quan khu di tích đang bị biến đổi Sở dĩ có tình trạng này, một phần là docông tác bảo vệ khu di tích còn nhiều bất cập.Trải qua bao thế hệ, với những biến

cố thang trầm của lịch sử xã hội đã khiến cho nhiều khu di tích lịch sử quý giá bịhủy hoại dưới bàn tay vô hình hay hữu ý của con người, thêm vào đó là sự khắcnghiệt của khí hậu nhiệt đới gió mùa đã làm cho khu di tích thu hẹp, rêu phong,

đổ nát Do đó việc bảo vệ khu di tích là việc làm vô cùng quan trọng và cần thiếtkhông chỉ với nhân dân trong huyện mà đây còn là vấn đề luôn được Đảng vàNhà nước ta quan tâm hàng đầu

Vì vậy nghiên cứu vấn đề này nhằm đưa ra các giải pháp góp phần bảo vệkhu di tích lịch sử văn hóa Côn Sơn - Kiếp Bạc ở Hải Dương hiện nay nhằm thúcđẩy quá trình phát triển kinh tế - xã hội của huyện nói riêng và của tỉnh nóichung

Xuất phát từ những lý do trên tôi quyết định chọn đề tài: “5«’ vận dụng

quan điếm toàn diện vào việc bảo vệ khu di tích lịch sử văn hóa Côn Sơn

-Kiếp Bạc ở Hải Dương hiện nay ” Làm bài khóa luận của mình.

2 Lịch sử nghiên cún

Xuất phát từ những giá trị vô cùng to lớn của những di tích lịch sử văn hóamang lại đối với sự tồn tại và phát triển của xã hội, việc bảo vệ những di tích,khu di tích lịch sử văn hóa đã trở thành vấn đề chung không chỉ đối với từng địaphương, từng quốc gia mà đó là vấn đề chung của quốc tế Vì vậy UNESCO đãđưa ra khuyến cảo quốc tế về việc bảo vệ di sản văn hóa Hội nghị toàn thể khóahọp thứ XIX của UNESCO tại Nairobi ngày 26 -10 -1976 đã nêu rõ: Tài sản vănhóa là yếu tố căn bản của nền văn minh và văn hóa các dân tộc

Trong thời gian vừa qua đã có rất nhiều bài viết, bài nghiên cứu vấn đề côngtác bảo vệ di tích như:

Trong Pháp lệnh “ Bảo vệ và phát huy tác dụng di tích LSVH và danh lam

thắng cảnh ”, Nxb văn hóa thể thao, Hà Nội, 1986 Đã chỉ ra để bảo vệ và sử

dụng danh lam thắng cảnh đạt được mục đích giáo dục truyền thống dựng nước

và giữ nước của dân tộc, giáo dục tinh thần yêu nước yêu chủ nghĩa xã hội vàlòng tự hào dân tộc, phục vụ công tác nghiên cứu khoa học, phổ biến khoa học,nghệ thuật, đáp ứng nhu cầu của văn hóa nhân dân làm giàu đẹp văn hóa tinhthần và thế giới cần thực hiện tốt các điều trong pháp lệnh Pháp lệnh đưa ranhững nghị định đầu tiên là về những quy định chung được thể hiện từ Điều 1đến Điều 4 Hai là thể thức đăng kí công nhận di tích lịch sử văn hóa, danh lamthắng cảnh được thể thiện từ Điều 5 đến Điều 9 Ba là việc bảo vệ và sử dụng ditích LSVH từ Điều 10 đến Điều 15 Bốn là khen thường và sử phạt được thể hiệntrong Điều 16, 17 Năm là điều khoản cuối cùng những cơ quan chịu trách nhiệmthi hành Nghị định này được thế hiện trong Điều 18

Trong cuốn “Vấn đề quản lý văn hóa trong bối cảnh chuyến sang cơ chế thị

trường ” của Trần Hoàn, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1991 Tác giả đã đưa

ra những đặc trưng văn hóa của nước ta thời kì trước đổi mới Những mặt tíchcực, hạn chế của văn hóa trong thời kì trước đổi mới, và trong bối cảnh chuyểnsang kinh tế thị trường từ đó đã đưa ra vai trò của văn hóa trong thời kì kinh tếđối mới, và đề ra những giải pháp góp phần quản lý văn hóa trong bối cảnhchuyến sang cơ chế thị trường

Trong cuốn “Bảo vệ, phát huy giá trị văn hóa khu di tích Côn Sơn - Kiếp

Bạc, thành tựu và những vấn đề đặt ra ” của Nguyễn Khắc Minh, tạp chí Di sản

văn hóa, số 1, 2006 Tác giả đã đưa ra những thành tựu mà khu di tích đạt đượcnhư: Trong công tác quản lý, bảo tồn, tôn tạo di tích, trong công tác bảo vệ, giữgìn trật tự an ninh, công tác xã hội hóa hoạt động tu bổ, tôn tạo di tích, công tácnghiên cứu tuyên truyền Tác giả còn nên lên những vấn đề tồn tại cần khắc phục

không gian di tích chưa có, chưa có bản đồ phân vùng quy hoạch khu di tích.Cuối cùng tác giả đã đưa ra những biện pháp giải quyết trước mắt là: Hoàn thànhviệc xây dựng quy hoạch tổng thể để đảm bảo cho công tác bảo vệ và phát huytác dụng di tích, phân cấp và quản lý di tích từ tỉnh - huyện - xã và các đơn vịliên quan khác, tập chung giải quyết đồng bộ các giải pháp nhằm không ngừngnâng cao hiệu quả bảo vệ và phát huy tác dụng di tích.

Trong cuốn “Côn Sơn - Kiếp Bạc di tích và danh thẳng ” của Đặng Việt

Cường, Sở văn hóa thông tin tỉnh Hải Dương, 2010 Tác giả đã đưa ra những lưubút của lãnh đạo Đảng, Nhà Nước với di tích danh thắng Côn Sơn - Kiếp Bạcnhư: Chủ Tịch Hồ Chí Minh, Tổng Bí thư Đỗ Mười, Đại Tướng Võ NguyênGiáp Sau đó tác giả đã tống quan về khu di tích LSVH Côn Sơn - Kiếp Bạc,giới thiệu những danh nhân thờ tại Côn Sơn - Kiếp Bạc như: Trần Hưng Đạo,Nguyên Từ Quốc Mầu, Phạm Ngũ Lão, Nguyên Thanh Công Chứa, Trần NguyênĐán, Nguyễn Trãi, Trần Nhân Tông, Huyền Quang Cuối cùng tác giả đã giớithiệu một số lễ hội truyền thống như: Lễ dâng văn tế Đức Thánh Trần, lễ ban ấn,

lễ rước bộ và hội quân trên sông Lục Đầu, lễ cầu an - hội hoa đăng, lễ hầu thánhngoài ra có một số trò chơi dân gian hội vật, múa hứng dừa, hội thi múa rối.Các công trình nghiên cứu trên đều đề cập đến các khía cạnh khác nhau của

di tích LSVH vấn đề vảo tồn, bảo vệ, phát huy các giá trị tại khu di tích Tuynhiên, chưa có một công trình nghiên cứu nào đề cập tới việc vận dụng quanđiếm toàn diện vào việc bảo vệ khu di tích LSVH Côn Sơn - Kiếp Bạc ở HảiDương hiện nay Xuất phát từ yêu cầu cấp thiết đó tôi mạnh dạn nghiên cứu đềtài trên, nhằm góp phần nâng cao hiệu quả trong công tác bảo vệ khu di tíchLSVH Côn Sơn - Kiếp Bạc ở Hải Dương hiện nay

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

Mục đích:

Nghiên cứu sự vân dụng quan điểm toàn diện vào việc bảo vệ khu di tíchlịch sử văn hóa Côn Sơn - Kiếp Bạc ở Hải Dương hiện nay; từ đó đưa ra một sốgiải pháp chủ yếu góp phần bảo vệ khu di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc ở Hải Dươnghiện nay.

Nhiệm vụ:

- Làm sáng tỏ về mặt lý luận của quan điểm toàn diện trong triết học và các

khái niệm về di tích lịch sử văn hóa

- Nghiên cứu thực trạng việc bảo vệ khu di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc ở Hải

Dương hiện nay và tìm ra nguyên nhân dẫn tới thực trạng đó

- Đe ra một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả sự vận dụng quan

điếm toàn diện vào việc bảo vệ khu di tích lịch sử văn hóa Côn Sơn - Kiếp Bạchiện nay

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cún

6 Ý nghĩa của đề tài

Khóa luận đã nghiên cứu một cách toàn diện vấn đề bảo vệ khu di tích lịch

sử văn hóa Côn Sơn - Kiếp Bạc ở Hải Dương hiện nay từ đó góp phần:

- Nâng cao nhận thức trong việc bảo vệ khu di tích, một vấn đề cấp bách

không chỉ đối với riêng khu di tích mà còn với tất cả di tích trong cả nước

- Khóa luận có thể làm tư liệu tham khảo cho những người quan tâm đến

việc bảo vệ di tích

7 Kết cấu khóa ỉuận

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, khóa luận gồm 3 chương và 7 tiết

Chương 1 MỘT SỐ LÝ LUẬN CHUNG

1.1 Nguyên lý về mối liên hệ phổ biến - Cơ sở triết học của quan điễm toàn diện

1.1.1 Khái quát về phép biện chúng duy vật

Phép biện chứng ngay từ khi triết học ra đời, trong qua trình phát triển củatriết học phép biện chứng có ba hình thức cơ bản: Phép biện chứng chất phác,phép biện chứng duy vật và phép biện chứng duy tâm

Thời cổ đại - phép biện chứng chất phác, do trình độ tư duy phát triển chưacao, khoa học chưa phát triển nên các nhà triết học lẫn phương Đông và phươngTây chỉ dựa vào những quan sát trực tiếp để khái quát bức tranh chung của thếgiới Ở phương Đông, nó được thể hiện rõ trong “thuyết âm dương - ngũ hành”

Ở phương Tây dưới con mắt của Hêraclit, với câu nói nổi tiếng của mình

“Chúng ta không thế tắm hai lần trên cùng một dòng sông” [13, tr.49] Song

phép biện chứng này thiếu đi những căn cứ khoa học Vì thế nó đã bị phép siêuhình xuất hiện và thay thế từ nửa cuối thế kỉ XV

Phép biện chứng duy tâm xuất hiện trong triết học Cantơ và hoàn thiện nhấttrong triết học Hêghen một đại biểu xuất sắc của triết học cố điển Đức ở cuối thế

kỉ XVIII, đầu thế kỉ XIX.Tính chất duy tâm trong phép biện chứng của ông thế

hiện ở chỗ: Ông coi “ý niệm tuyệt đối” tha hóa thành vận động của giới tự nhiên

phép biện chứng duy tâm khách quan của Hêghen là phép biện chứng của ý niệmsản sinh ra biện chứng của sự vật Phép biện chứng cố điển Đức cũng có nhữngđóng góp to lớn vào sự phát triển của tư duy biện chứng của nhân loại, thúc đẩy

tư duy biện chứng lên một trình độ cao Nhưng với những hạn chế duy tâm nóchưa trở thành cơ sở lý luận cho thế giới quan khoa học

Ke thừa có chọn lọc những thành tựu của các nhà triết học trước đó Mác,Ăngghen đã tiếp thu, phê phán triết học Hêghen và chủ nghĩa duy vật Phoiơbac

Đối với Hêghen trong tác phẩm Bộ tư bản, Mác viết: “Ở Hêghen phép biện

chứng bị lộn ngược đầu xuống đất Chỉ cần dựng lại được nó là sẽ phát hiện được cái hạt nhân hợp lý của nó đẳng sau cái vỏ thần bí của nó” [6, tr.67 - 68].

Do vậy bản chất phép biện chứng của Mác cao hơn về bản chất so với phép biệnchứng của Hêghen Theo Hêghen thì sự vận động của tư duy mà ông đặt cho cáitên là ý niệm và biến nó thành một chủ thể độc lập, chúa sáng tạo ra giới hiệnthực và giới hiện thực này chẳng qua chỉ là hiện tượng bên ngoài của ý niệm màthôi Theo Mác thì sự vận động của tư duy chỉ là sự phản ánh sự vật hiện thực, dichuyển và biến hình trong đầu óc con người Ăngghen đã chỉ rõ: Có thể khẳngđịnh vắn tắt phép biện chứng là sự thống nhất của các mặt đối lập Như thế người

ta sẽ nắm được hạt nhân của phép biện chứng, nhưng điều đó đòi hỏi phải có sựgiải thích và sự phát triển thêm

Trong triết học Mác - Lênin thế giới quan duy vật biện chứng và phươngpháp luận biện chứng duy vật thống nhất hữu cơ với nhau trong phép biện chứng

ấy vì vậy nó đã khắc phục được những hạn chế của phép biện chứng chất phácthời cổ đại và những thiếu sót của phép biện chứng duy tâm khách quan thời cậnđại Phép biện chứng duy vật trở thành một khoa học và là hình thức phát triểncao nhất, hoàn bị nhất trong lịch sử phép biện chứng Nó bao gồm một hệ thốngcác nguyên lý (nguyên lý về sự phát triển, nguyên lý về mối liên hệ phố biến),

quy luật): Ảngghen đã định nghĩa: “Phép biện chứng chăng qua chỉ là môn khoa

học về những quy luật phố biên về sự vận động và phát trỉến của tự nhiên, của

xã hội loài người và của tư duy ” [15, tr.201] Trong hệ thống đó nguyên lý về

mối liên hệ phổ biến và nguyên lý về sự phát triển là hai nguyên lý khái quátnhất trong phép biện chứng duy vật Tuy nhiên trong phạm vi khóa luận nàychúng ta sẽ đi sâu tìm hiểu về mối liên hệ phổ biến

1.1.2 Nguyên lý về mối liên hệ phố biến

* Khái niệm về môi liên hệ phố biển

Khi giải thích về sự tồn tại của thế giới cũng như câu hỏi được đặt ra là:Các sự vật, hiện tượng và quá trình khác nhau của thế giới có mối liên hệ qua lạitác động ảnh hưởng lẫn nhau hay chúng tồn tại biệt lập, tách rời nhau? Neuchúng có mối liên hệ qua lại thì cái gì quy định những mối liên hệ đó?

Trả lời cho câu hỏi thứ nhất, những người theo quan điểm siêu hình chorằng: Các sự vật, hiện tượng tồn tại biệt lập, tách rời nhau, cái này tồn tại bêncạnh cái kia, giữa chúng không có mối liên hệ ràng buộc, quy định và chuyến hóalẫn nhau Neu có chỉ là những liên hệ có tính ngẫu nhiên, bề ngoài Hạn chế củaquan điểm siêu hình là sai lầm về thế giới quan triết học, dựng lên ranh giới giữacác sự vật, hiện tượng Hạn chế này có nguồn gốc từ phương pháp tư duy siêuhình, nghiên cứu tách rời các lĩnh vực, bộ phận riêng rẽ của thế giới gắn với trình

độ tư duy khoa học còn ở giai đơạn sưu tập tài liệu phương pháp đó phương pháp

đó không có khả năng phát hiện ra cái chung, cái bản chất quy luật của sự tồn tạivận động và phát triển của các sự vật, hiện tượng trong thế giới

Trái lại, những người theo quan điểm biện chứng lại cho rằng: Các sự vậthiện tượng, các quá trình khác nhau vừa tồn tại độc lập, vừa quy định, tác độngqua lại, chuyển hóa lẫn nhau Thế giới như một chỉnh thể thống nhất trong đó các

sự vật, hiện tượng tồn tại trong mối liên hệ phổ biến Chẳng hạn, bão diễn ra trên

mặt trời sẽ tác động đến từ trường của trái đất và do đó, tác động đến mọi sự vật,trong đó có con người

Trả lời câu hỏi thứ hai, những người theo chủ nghĩa duy tâm khách quan vàchủ nghĩa duy tâm chủ quan trả lời rằng: Cái quyết định mối liên hệ, sự chuyểnhóa lẫn nhau giữa các sự vật, hiện tượng là một lực lượng tự nhiên (như trời) hay

ở ý thức cảm giác của con người Đứng trên quan điểm duy tâm chủ quan,Besccơli cho rằng cảm giác là nền tảng của mối liên hệ giữa các sự vật, hiệntượng Hêghen xuất phát từ lập trường duy tâm khách quan lại vạch ra rằng: “ý

niệm tuyệt đoi” là nền tảng của mối liên hệ giữa các sự vật, hiện tượng.

Những người theo quan điểm duy vật biện chứng khẳng định tính thốngnhất vật chất của thế giới là cơ sở của mối liên hệ giữa các sự vật, hiện tượng.Các sự vật hiện tượng tạo thành thế giới, dù có đa dạng, phong phú, có khác nhaubao nhiêu, song chúng đều chỉ là những dạng khác nhau của một thế giới duynhất, thống nhất - thế giới vật chất Nhờ có tính thống nhất chúng không thể tồntại biệt lập, tách rời nhau, mà tồn tại trong sự tác động qua lại, chuyển hóa lẫnnhau theo những quan hệ xác định

Các sự vật hiện tượng trong thế giới khách quan biểu hiện sự tồn tại củamình thông qua sự vận động, sự tác động qua lại lẫn nhau Bản chất tính quy luậtcủa sự vật, hiện tượng cũng chỉ bộc lộ thông qua sự tác động qua lại giữa các mặtcủa bản thân chúng hay sự tác động của chúng với các sự vật hiện tượng khác.Chúng ta chỉ có thế đánh giá sự tồn tại cũng như bản chất của một con người cụthế thông qua những mối liên hệ, sự tác động của con người đó đối với ngườikhác, đối với xã hội, tự nhiên, thông qua hoạt động của chính người ấy Ngay trithức của con người cũng chỉ có giá trị khi chúng được con người vận dụng vàohoạt động cải biến tự nhiên, cải biến xã hội và cải biến chính con người

* Các tính chất của moi liên hệ

Theo quan điểm duy vật biện chứng, mối liên hệ phố biến có các tính chất:Quan điểm chủ nghĩa duy vật biện chứng cho rằng mối liên hệ có ba tính chất cơbản: Tính khách quan, tính phổ biến và tính đa dạng phong phú.

Tính khách quan: Có thể khẳng định, mối liên hệ giữa các sự vật hiện tượng

là khách quan, vốn có vì nó bắt nguồn từ tính thống nhất vật chất của thế giới.Biểu hiện trong tất cả các quá trình: Tự nhiên xã hội và tư duy sự vật, hiện tượngnào cũng tồn tại trong mối liên hệ giữa các sự vật hiện tượng khác Ngay cả sựthật vô chi, vô giác cũng đang hằng ngày, hằng giờ chịu sự tác động của các sựvật hiện tượng khác Các mối liên hệ là vốn có của mọi sự vật, hiện tượng Nókhông phụ thuộc vào ý thức của con người

Tính phố biến: Mối liên hệ không chỉ mang tính khách quan, mà còn mang

tính phổ biến, tính phổ biến của mối liên hệ thể hiện:

Thứ nhất, bất cứ sự vật hiện tượng nào cũng liên hệ với sự vật, hiện tượngkhác Không có sự vật, hiện tượng nào nằm ngoài mối liên hệ Trong thời đạingày nay không có một quốc gia nào không có mối liên hệ với các quốc gia khác

về mọi mặt của đời sống xã hội Chính vì thế hiện nay trên thế giới đã và đangxuất hiện xu hướng toàn cầu hóa, khu vực hóa mọi mặt đời sống xã hội

Thứ hai, mối liên hệ biếu hiện dưới những hình thức riêng biệt, cụ thế tùytheo điều kiện nhất định Song dù trong hình thức nào cũng chỉ là biếu hiện củamối liên hệ phổ biến, chung nhất Những hình thức liên hệ riêng rẽ, cụ thế đượccác nhà khoa học cụ thế nghiên cứu Phép biện chứng duy vật chỉ liên hệ những

mối liên hệ chung nhất, bao quát nhất của thế giới Bởi thế Ăngghen viết: “Phép

biện chủng là khoa học về những quy luật phố biến của sự vận động và phát trỉến của tự nhiên, của xã hội loài người và của tư duy ” [13, tr 181] Cùng với

những lí do trên, triết học gọi mối liên hệ đó là mối liên hệ phố biến

Tỉnh đa dạng: Có thể phân chia các mối liên hệ đa dạng thành từng loại tùy

theo tính chất: Đơn giản hay phức tạp, phạm vi rộng hay hẹp, độ nông hay sâu,

vai trò trực tiếp hay gián tiếp Mà có thể khái quát thành những mối liên hệ khácnhau tuỳ theo từng cặp: Mối liên hệ bên trong và mối liên hệ hên ngoài, mối liên

hệ chủ yếu và mối liên hệ thứ yếu, mối liên hệ bản chất và mối liên hệ không bảnchất, mối liên hệ tất nhiên và mối liên hệ ngẫu nhiên, mối liên hệ chung bao quáttoàn bộ thế giới và mối liên hệ riêng bao quát một lĩnh vực hoặc một số lĩnh vựccủa thế giới Chính tính đa dạng trong quá trình tồn tại, vận động và phát triểncủa bản thân sự vật và hiện tượng quy định tính đa dạng của mối liên hệ Các mốiliên hệ của các sự vật hiện tượng trong thế giới, được khái quát trong các cặpphạm trù cơ bản của phép biện chứng:

Mối liên hệ giữa cái chung và cái riêng

Mối liên hệ giữa tất nhiên và ngẫu nhiên

Mối liên hệ giữa nguyên nhân và kết quả

Mối liên hệ giữa bản chất và hiện tượng

Mối liên hệ giữa nội dung và hình thức

Mối liên hệ giữa khả năng và hiện thực

Mỗi loại mối liên hệ nêu ra trên đây có vai trò khác nhau đối với sự vậnđộng và phát triển của sự vật Mối liên hệ bên trong là sự tác động qua lại, sự quyđịnh, chuyển hóa lẫn nhau, giữa các yếu tố, các thuộc tính của các mặt sự vật.Mối liên hệ bên ngoài là mối liên hệ giữa các sự vật, hiện tượng, các mối liên hệkhác nhau cũng có mối quan hệ biện chứng như mối liên hệ biện chứng của cáccặp mối liên hệ đã nêu trên

Sự phân chia từng cặp mối liên hệ chỉ mang tính tương đối, vì mỗi loại mốiliên hệ chỉ là một hình thức, một bộ phận, một mắt xích của mối liên hệ phổ biến.Mỗi loại mối liên hệ trong từng cặp có thể chuyển hóa lẫn nhau tùy theo phạm vibao quát của mối liên hệ hoặc do kết quả vận động và phát triến của chính các sựvật Tuy sự phân chia thành các loại chỉ mang tính tương đối, nhưng sự phân chia

đó lại rất cần thiết, bởi vì mỗi loại mối liên hệ có vị trí và vai trò xác định trong

sự vận động và phát triển của sự vật Con người phải nắm bắt đúng các mối liên

hệ đó đế có cách tác động phù hợp nhằm đưa lại hiệu quả cao nhất trong hoạtđộng của mình

Như vậy có thể khẳng định, bất kì sự vật, hiện tượng nào trong thế giới cũngluôn tồn tại trong mối liên hệ mật thiết với các sự vật, hiện tượng khác Do đó,muốn tìm hiểu được một sự vật, hiện tượng nào đó chúng ta phải đặt trong mốiliên hệ, quan hệ với xung quanh Nghĩa là phải xem xét một cách toàn diện, đóchính là nguyên tắc phương pháp luận rút ra từ nguyên lý mối liên hệ phổ biến

1.1.3 Nhũng nguyên tắc, phương pháp luận rút ra từ nguyên lý về mối liên

hệ phố biến

1.1.3.1 Quan điêm toàn diện

Từ việc nghiên cứu quan điểm duy vật biện chứng về mối liên hệ phổ biến

và về sự phát triển rút ra phương pháp luận khoa học đế nhận thức và cải tạo hiệnthực Vì bất kì sự vật, hiện tượng nào trong thế giới đề tồn tại trong mối liên hệvới các sự vật, hiện tượng khác và mối liên hệ rất đa dạng, phong phú, do đó khinhận thức về sự vật, hiện tượng chúng ta phải có quan điểm toàn diện, tránh quanđiếm phiến diện chỉ xem xét sự vật, hiện tượng ở một mối liên hệ đã vội vàng kếtluận về bản chất hay về tính quy luật của chúng Trên cơ sở quán triệt quan điểmtoàn diện trong mọi hoạt động nhận thức và thực tiễn, quan điểm toàn diện đặt rayêu cầu cơ bản sau:

Thứ nhất, quan điểm toàn diện đòi hỏi chúng ta nhận thức về sự vật trongmối liên hệ qua lại giữa các bộ phận, giữa các yếu tố, giữa các mặt của chính sựvật và trong sự tác động qua lại giữa sự vật đó với các sự vật khác kể cả mối liên

hệ trực tiếp và mối liên hệ gián tiếp Chỉ trên cơ sở đó mới có thế nhận thức đúng

về sự vật

Thứ hai, quan điểm toàn diện đòi hỏi chúng ta phải biết phân biệt từng mốiliên hệ, phải biết chú ý tới mối liên hệ bên trong, mối liên hệ bản chất, mối liên

hệ chủ yếu, mối liên hệ tất nhiên, đế hiếu rõ bản chất của sự vật và có phươngpháp tác động phù họp nhằm đem lại hiệu quả cao nhất trong hoạt động của bảnthân Đương nhiên, trong nhận thức và hành động, chúng ta cần lưu ý tói sựchuyển hóa lẫn nhau giữa các mối liên hệ ở những điều kiện xác định.

Thứ ba, quan điểm toàn diện cũng đòi hỏi tránh rơi vào những sai lầm củachủ nghĩa triết trung và thuật ngụy biện Thực chất của chủ nghĩa triết trung là sựkết hợp vô nguyên tắc các mối liên hệ tạo nên một hình ảnh không đúng về sựvật Do vậy trong hoạt động thực tiễn, theo quan điểm toàn diện khi tác động vào

sự vật chúng ta không những phải chú ý tới những mối liên hệ của sự vật ấy vớicác sự vật khác Đồng thời phải biết sử dụng đồng bộ các biện pháp, các phươngtiện khác nhau nhằm tác động đem lại hiệu quả cao nhất Như để thực hiện mụctiêu: Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh Một mặt chúng taphải phát huy nội lực của đất nước; mặt khác phải biết tranh thủ thời cơ, vượt quathử thách do xu hướng quốc tế hóa mọi lĩnh vực của đời sống xã hội và toàn cầuhóa kinh tế đưa lại

Qua mối liên hệ phổ biến của phép biện chứng duy vật, rút ra được quanđiểm toàn diện, đây là nguyên tắc phương pháp luận có ý nghĩa quan trọng trongmọi hoạt động nhận thức và thực tiễn

tư duy của con người

Nguyên tắc lịch sử - cụ thể đòi hỏi chúng ta khi nhận thức về sự vật và tácđộng vào sự vật phải chú ý tới điều kiện, hoàn cảnh lịch sử cụ thế, môi trường cụthể, trong đó sự vật, hiện tượng sinh ra, tồn tại và phát triển Một luận điểm nào

đó trong điều kiện này là luận điểm khoa học nhưng sẽ không phải luận điểmkhoa học trong điều kiện khác Trong lịch sử triết học khi xem xét các hệ thốngtriết học bao giờ ta cũng phải xem xét hoàn cảnh ra đời và sự phát triển của hệthống đó

Đe xác định đường lối, chủ trương của từng giai đoạn cách mạng, của từngthời kì xây dựng đất nước, bao giờ Đảng ta cũng phân tích tình hình cụ thể củađất nước ta cũng như bối cảnh lịch sử quốc tế diễn ra trong từng giai đoạn vàtừng thời kì lịch sử đó Dĩ nhiên, trong khi thực hiện đường lối, chủ trương, Đảng

ta cũng bổ sung và điều chỉnh cho phù hợp với diễn biến của hoàn cảnh cụ thể.Nguyên tắc lịch sử - cụ thể có những đòi hỏi mang tính tống hợp Quán triệtnguyên tắc này trong quá trình vận dụng phương pháp tư duy sẽ đưa nhận thứccủa con người tới chân lí Một khi sai lầm những điều kiện hoàn cảnh lịch sử cụthể thì chân lí sẽ trở thành sai lầm

Tóm lại, qua tìm hiếu về mối liên hệ phố biến của phép biện chứng duy vậtchúng ta rút ra quan điểm toàn diện và nguyên tắc lịch sử - cụ thể Đây là phươngpháp luận có ý nghĩa quan trọng trong mọi hoạt động nhận thức và thực tiễn

1.2 Di tích lịch sử văn hóa

1.2.1 Khái niệm về di tích lịch sử văn hóa

Định nghĩa di tích: Di tích là một từ Hán việt, chiết tự từ di tích

Di: Sót lại, rơi lại, để lại

Tích: Tàn tích, dấu vết

Di tích là tàn tích dấu vết còn lại của quá khứ

Theo từ điển tiếng việt thì di tích được định nghĩa như sau: “Lứ dấu tích, dấu vết của quá khứ còn lưu lại trong lồng đất hoặc mặt đất, cỏ ỷ nghĩa về mặt lịch sử, văn hóa” [20, tr 22].

Khái niệm di tích lịch sử văn hóa

Được gọi là di tích LSVH vì chúng được tạo ra bởi con người hoạt độngsáng tạo ra lịch sử, con người hoạt động văn hóa mà hình thành nên Văn hóa ởđây bao gồm cả văn hóa vật chất và văn hóa tinh thần

Riêng về tên gọi, từ xa xưa nhiều nước trên thế giới đều đặt chung cho ditích lịch sử văn hóa là dấu tích, dấu vết còn lại Trong hiến chương Vonido -Italia năm 1964 đưa ra khái niệm di tích lịch sử văn hóa bao gồm những côngtrình xây dựng đơn lẻ, những khu di tích ở đô thị hay nông thôn là bằng chứngcủa một nền văn minh riêng biệt, của một sự tiến hóa có ý nghĩa hay là một biến

cố về lịch sử

Trong cuốn pháp lệnh bảo vệ và sử dụng các di tích LSVH và danh lam thắng cảnh công bố ngày 4/4/1984 thì di tích lịch sử văn hóa được quy định như sau: “D/ tích lịch sử văn hóa là những công trình xây dựng, địa điếm, đồ vật, tài liệu và các tác phâm có giá trị lịch sử, khoa học, nghệ thuật, cũng như có giá trị văn hóa khác, liên quan đến các sự kiện lịch sử, quá trình phát triến văn hóa xã hội” [17, tr.34].

Xuất phát từ những nội dung được nghi trong các bản quy định về di tích lịch sử văn hóa, các nhà nghiên cứu ở nước ta đã tổng quát lại như sau: “D/ tích lịch sử văn hóa là những không gian vật chất cụ thế, khách quan, trong đó chứa đựng các giá trị điên hình lịch sử; do lịch sử hoặc cá nhân hoạt động sáng tạo ra trong lịch sử để lại” [11, tr.24].

Di tích LSVH được giữ lại thường chứa đựng những giá trị sâu sắc về nộidung khoa học lịch sử, kiến trúc nghệ thuật, những yếu tố: Chân, thiện, mỹ;những khả năng giải tỏa tâm tư tình cảm, chúng có ý nghĩa rất lớn trong việc

nâng cao trình độ hiểu biết của nhân dân, trong cuộc cách mạng văn hóa, tưtường xã hội chủ nghĩa Việc khai thác sử dụng di tích muốn đạt được hiệu quảcao đòi hỏi người khai thác phải có trình độ chuyên môn nhất định, cần đặc biệt

chú ý tới các hoạt động lễ hội ở khu di tích, “Việt Nam là nước có nhiều lê hội

mang ỷ nghĩa lịch sử truyền thống tốt đẹp hàng ngàn năm của nhân dân lao động” [11, tr.7].

1.2.2 Tiêu chí để xếp hạng di tích

Di tích lịch sử văn hóa phải có một trong các tiêu chí sau:

Thứ nhất: Công trình xây dựng, địa điểm gắn với các sự kiện lịch sử tiêu

biểu trong quá trình dựng nước và giữ nước Các di tích thuộc loại này như: ĐenHùng, Thành cổ Loa, cố Đô Hoa Lư, Chùa Thiên Mụ

Thứ hai: Công trình xây dựng, địa điểm gắn với thân thế và sự nghiệp anh

hùng dân tộc, danh nhân đất nước Các di tích thuộc loại này như: Khu di tíchKim Liên, khu di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc, Đen Đồng Nhân

Thứ ba: Công trình xây dựng, địa điểm gắn với sự kiện lịch sử tiêu biểu của

các thời kì cách mạng kháng chiến Các di tích thuộc loại này như: Khu di tíchchiến thắng Điện Biên Phủ, địa đạo Củ Chi, khu di tích lịch sử cách mạng PácBó

Căn cứ vào giá trị lịch sử, văn hóa, di tích lịch sử văn hóa, danh lam thắngcảnh gọi chung là di tích được chia thành:

Di tích nằm trong danh mục kiểm kê di sản văn hóa

Di tích cấp tỉnh có giá trị tiêu biểu của địa phương, Chủ tịch ủy ban nhândân cấp tỉnh quyết định xếp hạng di tích cấp tỉnh

Di tích quốc gia là di tích có giá trị tiêu biểu của quốc gia, Bộ văn hóa thôngtin quyết định xếp hạng di tích quốc gia

Di tích quốc gia đặc biệt là di tích có giá trị đặc biệt tiêu biểu của quốc gia.Thủ tướng chính phủ quyết định xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt, quyết định

việc đề nghị Tổ chức Giáo Dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hợp Quốc xemxét đưa di tích tiêu biếu của Việt Nam vào danh mục di sản thế giới Di tích quốcgia đặc biệt ở Việt Nam như: cố Đô Hoa Lư, di tích Pác

Bó, quần thể di tích cố Đô Huế, Thánh điện Mỹ Sơn, Vịnh Hạ Long, ngày 10tháng 5 năm 2012 khu di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc đã được chính phủ công nhận

là di tích quốc gia đặc biệt Đó là tiền đề để tiến tới lập hồ sơ đề nghị UNESCOcông nhận di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc là di sản văn hóa thế giới

1.3 Nội dung sự vận dụng quan điểm toàn diện vào việc bảo vệ khu di

tích lịch sử văn hóa Côn Sơn - Kiếp Bạc hiện nay

1.3.1 Bảo vệ khu di tích trong công tác quản lý, bảo tằn, tôn tạo và xây dựng cơ sở hạ tầng

1.3.l ì Công tác quản lý, bảo tổn, tôn tạo di tích Ngày 18/6/2010 Thủ

Tướng Chính Phủ đã phê duyệt quy hoạch tổng thế bảo tồn khu di tích LSVHCôn Sơn - Kiếp Bạc gắn với phát triến du lịch thị xã Chí Linh, Hải Dương Làgiai đoạn đẩy mạnh việc trùng tu, tôn tạo di tích Được sự chỉ đạo quan tâm củaĐảng, Nhà nước, ủy Ban Nhân Dân tỉnh Hải Dương những năm gần đây khu ditích không ngừng được xây dựng và tu sửa Việc triến khai các dự án đầu tư theobản quy hoạch đã được Đại hội Đảng Bộ tỉnh Hải Dương xác định là nhiệm vụtrọng tâm trong chiến lược phát triển kinh tế xã hội của Tỉnh, đến nay một số ditích đã và đang được hoàn thành như: Tại đền Kiếp Bạc nhiều công trình đã đượcđầu tư, tu sửa, phục hồi và tôn tạo như: Phục hồi 2 dãy hành lang, nhà tả vu hữu

vu, phục hồi tu sửa sân đền chính và giếng Ngọc và nhiều hạng mục phụ trợkhác Dự án tu bổ, tôn tạo di tích đền Kiếp Bạc với mức đầu tư để thực hiện làtrên 77 tỷ đồng Tại chùa Côn Sơn đến nay đã hoàn thiện khuôn viên đền thờNguyễn Trãi, đền thờ Trần Nguyên Đán giai đoạn 2, xây dựng tuyến đường vàokhu di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc đoạn từ quốc lộ 37 vào đền Kiếp Bạc, hiện naytiếp tục đầu tư hoàn thiện các dự án như: Dựng tòa cứu phẩm liên hoa tại chùa

Côn Sơn, xây dựng tòa tố đường và hậu đường chùa Côn Sơn, xây dựng nhàtrưng bầy tại đền Kiếp Bạc, xây dựng tượng đài chiến thắng quân Nguyên Mông.Trong quá trình hoạt động từ kinh nghiệm thực tiễn, Ban quản lý di tích Côn Sơn

- Клер Bạc đã làm tốt công tác xã hội hóa hoạt động bảo vệ và phát huy giá trị ditích đồng thời triến khai nhiều biện pháp nhằm tuyên truyền sâu rộng trong nhândân tham gia đóng góp xây dựng di tích, xây dựng mối quan hệ với các cá nhân,

tổ chức trong và ngoài nước để vận động công đức vì thế nguồn kinh phí nhândân đóng góp cho tu bố di tích hằng năm không ngừng tăng Năm 2013 tu bổ, tôntạo công trình đền Kiếp Bạc, đúc 18 pho tượng La Hán chùa Côn Sơn bằngđồng với giá trị lên tới hàng chục tỷ đồng

1.1.3.2 Xây dụng cơ sở hạ tầng

Cùng với việc tu bổ, tôn tạo các di tích, tôn tạo các công trình kiến trúc vănhóa dân tộc, việc đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, mở rộng không gian di tích đãđược quan tâm chỉ đạo thực hiện gần đây có 5km đường dải nhựa thuộc nội bộ ditích Côn Sơn, các bãi đỗ xe, các công trình cấp nước sạch, công trình đường điệnsinh hoạt, nhà vệ sinh ở Kiếp Bạc đã xây dựng hoàn chỉnh công trình trạm bơmtiêu úng, trạm biến áp 180KVA và gần 10km đường dây tải điện 35kv, 2 bãi đỗ

xe rộng Nhiều công trình như khu trung tâm thương mại, hệ thông khách sạn,nhà hàng có quy mô lớn, kiến trúc đẹp đã được xây dựng Đen nay đã có 6 đô thịmới với tổng diện tích gần 300ha, khu đô thị thị trấn Sao Đỏ với diện tích 17,8 ha

đã được xây dựng hoàn chỉnh Các công trình nhà ở, khu dịch vụ công cộng, khutrung tâm thương mại với cơ sở hạ tầng, kĩ thuật đồng bộ, bên cạnh đó là du lịch,dịch vụ Đặc biệt là bên quốc lộ 37 trên đường vào khu di tích Côn Sơn - KiếpBạc là trung tâm văn hóa, thể thao, thương mại với diện tích hơn 66ha đã và đangđược đầu tư xây dựng Cùng với đầu tư xây dựng các khu đô thị mới, hệ thốngcông trình hành chính và công trình công cộng, các công trình phục vụ dân sinhnhư nhà văn hóa, sân vận động, khu vui chơi giải trí đều được xây dựng, tạo ra

mô hình kiến trúc khang trang và hiện đại Hệ thống giao thông, thông tin liênlạc, hệ thống điện, nước, hệ thống thoát nước Đen nay 100% các xã đều đượccấp điện lưới ổn định Hệ thống bưu điện được chú ý đầu tư xây dựng trên địabàn huyện, hệ thống truyền thanh, truyền hình, điện thoại phủ sóng trên toànhuyện, hệ thống truyền thanh được tổ chức đến từng làng, xã, truyền hình đã có 1trạm thu phát kênh truyền hình Trung Ương Hệ thống giáo dục ngày càng đượcquan tâm, chất lượng giáo dục của huyện ngày càng cao, đầu tư cơ sở vật chấtvào giáo dục ngày càng đẩy mạnh Hệ thống giáo viên ngày càng được bồi dưỡng

và nâng cao Mạng lưới y tế đều được hoàn thiện từ huyện tới xã với 100% các

xã có trạm y tế trên địa bàn huyện đang được đầu tư xây dựng, quy hoạch pháttriển theo hướng đồng bộ, hiện đại đảm bảo cho nhu cầu của nhân dân, thu hútcác nhà đầu tư, khách du lịch đến với thị xã Đây là nhũng cơ sở hạ tầng rất thiếtthực với định hướng phát triên khu di tích và góp phần cải thiện đời sống nhândân địa phương

1.3.2 Bảo vệ khu di tích trong công tác tuyên truyền và văn hóa

1.3.2 ] Công tác tuyên truyền

Đây là một trong những nhiệm vụ then chốt của ban quản lý di tích Côn Sơn

- Kiếp Bạc, đến nay đã có phòng nghiệp vụ và kinh doanh dịch vụ được thànhlập, có 13 thành viên, 100% trình độ đại học Trong những năm qua đã tiến hànhsưu tầm, dịch thuật các văn bản chữ Hán, văn bia, hoành phi, thời Trần, Lê ở khu

di tích LSVH Côn Sơn - Kiếp Bạc Phối hợp bảo tàng Hải Dương, viện khả cổ,bảo tàng lịch sử Việt Nam tổ chức các đợt nghiên cứu, khai quật tại khu di tích.Phục hồi các nghi lễ diễn xướng truyền thống lễ hội đền Kiếp Bạc Tiến hànhxuất bản ấn phẩm, nội dung tuyên truyền, giới thiệu di tích, ghi băng phát hànhtrên hệ thống loa truyền thanh, tổ chức các cuộc thi nhằm nâng cao đội ngũthuyết minh, hướng dẫn viên Ngoài ra còn kết hợp với đài truyền hình trungương, háo Văn Hóa, đài truyền hình Hải Dương, báo Hải Dương, Hải Phòng ra

những chuyên đề, phóng sự, phim tài liệu nhằm quảng bá di tích, tổ chức truyêntruyền bằng hệ thống băng zôn, khẩu hiệu, không chỉ vậy ban quản lý khu di tíchcòn lập các trang điện tử để cung cấp những thông tin cho những ai quan tâm đến

di tích có thể tìm hiểu Ban quản lý di tích đã phối hợp với các xã tại đây xâydựng nhiều văn bản quy phạm pháp luật trình các cấp có thẩm quyền phê duyệt,

tổ chức thực hiện tổ chức cho công Đoàn thanh niên kết họp với Ban, kết hợp vớiđịa phương tuyên truyền, phát động các phong trào thi đua, bảo vệ, giữ gìn vệsinh, xây dựng nếp sống văn hóa tại di tích, tổ chức giao lưu, sinh hoạt văn hóa,văn nghệ với các nhà trường, đoàn thể của địa phương Nhờ đó mà ý thức, tráchnhiệm về việc bảo vệ và phát huy tác dụng di tích của người dân ngày càng đượcnâng cao

những nghi nghi lễ đặc trưng ở lễ hội truyền thống, cầu siêu có nghĩa là cầu chovong hồn người đã khuất mát mẻ, siêu thoát phàm trần, thể hiện rõ triết lý âmdương giao hòa trong tâm thức của người Việt Lễ hầu thánh là nghi lễ đặc trưng

ở đền Kiếp Bạc nhằm tôn vinh công lao, uy đức của Đức Thánh Trần trong côngcuộc đấu tranh bảo vệ đất nước cũng như trong sự nghiệp xây dựng, phát triểnđạo giáo Việt Nam Ngoài ra còn có lễ khai xuân phát lộc, lễ tế anh hùng dân tộcNguyễn Trãi, Quan Tư Đồ Trần Nguyên Đán Trải qua trên 700 năm tồn tại vàphát triển lễ hội Côn Sơn - Kiếp Bạc trở thành là nơi - quốc lễ của đất nước là lễhội truyền thống không thể thiếu trong đời sống tâm linh của dân tộc

về văn nghệ và các trò chơi dân gian: Lễ hội truyền thống Côn Son - Kiếp

Bạc không chỉ chinh phục du khách bởi các nghi lễ, diễn xướng linh thiêng, độcđáo mà còn hấp dẫn bởi các trò chơi dân gian, nghệ thuật như: Tổ chức các hộithi gói bánh chưng, bánh giày, liên hoan pháo đất, các trò chơi thể hiện sự khéoléo thi nấu cơm, múa rối, đập niêu, chọi gà, cờ tướng các trò chơi dân gian nàymột mặt có ý nghĩa giáo dục sâu sắc, mặt khác tạo chiều tinh thần cho lễ hội.Bánh chưng, bánh giày là hai loại sản vật cổ truyền, đã trải qua hàng ngàn nămlịch sử nhưng giá trị nhân văn của hai loại bánh này và truyền thuyết về nghĩa cửcao đẹp của hoàng tử Lang Liêu vẫn được các dân tộc trong cộng đồng ngườiViệt giữ gìn và nâng niu, trờ thành một biếu tượng văn hóa Việt Nam, trở thành

lễ vật cúng dâng tố tiên trong những ngày lễ, ngày tết Hội thi được tổ chức nhằmhướng về ngày Quốc lễ, giỗ Tổ Hùng Vương đã thể hiện đạo lý “uống nước nhớnguồn”, biết ơn sâu sắc các vị vua Hùng, các bậc cha ông đã có công dựng nước,giữ nước, khơi dậy lòng tự hào dân tộc và thiết thực góp phần kỉ niệm 50 nămBác Hồ về thăm Côn Sơn (1965 -2015) Qua hội thi nhằm tạo điểm nhấn, có ýnghĩa văn hóa truyền thống sâu sắc trong lễ hội mùa xuân Côn Sơn - Kiếp Bạc.Với không khí lễ hội vui tươi, lành mạnh đã góp phần nâng cao đời sống văn hóatinh thần cho nhân dân, để lại ấn tượng tốt trong lòng du khách

Lễ hội và các trò chơi dân gian Côn Sơn - Kiếp Bạc là nét văn hóa đặc sắccủa nhân dân tỉnh Hải Dương nói riêng và nhân dân khu vực Đồng bằng Bắc Bộnói chung, để tôn vinh công lao to lớn của các anh hùng dân tộc, giáo dục truyềnthống yêu nước, lòng tự hào dân tộc cho các thế hệ người Việt Nam.

Chương 2 THỰC TRẠNG CỦA VIỆC BẢO VỆ KHU DI TÍCH LỊCH sử VĂN HÓA

CÔN SƠN - KIÉP BẠC Ở HẢI DƯƠNG HIỆN NAY

2.1 Điều kiên tư nhiên, tình hình kinh tế, văn hóa - xã hôi và vai trò của khu

di tích LSVH Côn Sơn - Kiếp Bạc đến sự phát triễn kinh tế, văn hóa

- xã hội của huyện Chí Linh hiện nay

2.1.1 Vị trí đỉa lý và điều kiện tự nhiên

Khu di tích LSVH Côn Sơn - Kiếp Bạc thuộc xã Cộng Hòa, huyện Chí Linh,tỉnh Hải Dương, cách Hà Nội khoảng 70 km Khu di tích có vị trí và tầm quantrọng đặc biệt Huyện Chí Linh cách xa trung tâm thành phố hải Dương 40 km,phía đông giáp Đông Triều (Quảng Ninh) phía Tây giáp tỉnh Bắc Ninh, phía namgiáp với huyện Nam Sách, phía Bắc giáp tỉnh Bắc Giang Chí Linh nằm trongvùng tam giác kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh, nơi đây có đường giaothông thuận lợi Đường bộ có quốc lộ 18 chạy dọc theo hướng đông tây qua trungtâm thị xã nối liền Hà Nội - Quảng Ninh, đường quốc lộ 37 nối quốc lộ 5 vàđường 18, đường 37 là đường vành đai chiến lược quốc gia từ trung tâm thị xãtỉnh Bắc Giang Đường thủy có chiều dài 40 km đường sông bao bọc phía đông,tây, nam của thị xã thông thương với Hải Phòng, Bắc Giang, Đáp cầu (Bắc Ninh).Nơi đây có khí hậu nhiệt đới gió mùa, khí hậu trong năm chia làm hai mùa

rõ rệt: mùa khô hanh từ tháng 10 đến tháng 4 năm sau, mùa mưa từ tháng 4 đếntháng 9 hằng năm Nhiệt độ trung bình 23độ c đây là vùng mưa ít so với bìnhquân trung của tỉnh

Chí Linh có nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú, đa dạng, rừng có diệntích khoảng 1028ha, có nhiều loài động thực vật kết hợp với nhau tạo thành mộtkhu sinh thái cảnh quan hấp dẫn Khoáng sản ở đây tuy không nhiều về chủngloại nhưng nhiều trữ lượng có giá trị kinh tế cao như: đất cao lanh, sét chịu lửa,

đá, cát vàng xây dựng, mỏ than nâu Chí Linh còn có nhiều khu di tích thắngcảnh có tầm quan trọng đặc biệt đối với đất nước mà điển hình là khu di tíchLSVH Côn Sơn - Kiếp Bạc Ở đây văn hóa phật giáo, nho giáo và lão giáo cùngtồn tại và phát triển qua nhiều thế kỉ nhưng tất cả đều thấm đợm bản sắc văn hóadân tộc, đều để lại dấu ấn qua mỗi công trình xây dựng, qua từng kiến trúc, chặmkhắc, qua các bia đá tượng thờ, hoành phi câu đối Các di sản văn hóa phi vật thểquý giá ở Côn Sơn - Kiếp Bạc chứa đựng trong sách vở, truyền thuyết

2.1.2 Tình hình kinh tế, văn hóa - xã hội

2.1.2.1 về kinh tế

Huyện Chí Linh là một trong những huyện có tốc độ tăng trưởng kinh tế khácao của tỉnh Đảng ủy, UBND huyện, các tổ chức phòng ban cùng toàn thểnhân dân luôn phấn đấu xây dựng đời sống kinh tế mới, từng bước thực hiệnCNH, HĐH nông nghiệp nông thôn

Trong qua trình thực hiện chiến lược phát triển kinh tế xã hội huyện đã có

sự chuyển biến tích cự trong toàn bộ nền kinh tế cũng như quá trình chuyến dịch

cơ cấu kinh tế theo hướng tăng tỷ trọng các ngành công nghiệp - xây dựng, dịch

vụ trong tổng số sản phẩm xã hội của huyện theo số liệu thống kê năm 2010 Tỷtrọng các ngành công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp - xây dựng, dịch vụ tăng

nhanh, tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân đạt 9,1%.

Các ngành nông - lâm - thủy sản tăng 12, 7%, ngành công nghiệp, tiểu thủcông nghiệp tăng 5, 9%, thương mại - du lịch dịch vụ tăng 12, 2% Cơ cấu kinh

tế chuyển dịch theo hướng tích cực, tỷ trọng giữa các ngành nông, lâm, thủy sản công nghiệp, xây dựng - du lịch, dịch vụ 16, 2% - 70, 3% -13, 5% Tống sản

-phấm bình quân đầu người đạt 12, 7 triệu đồng/ năm Sản xuất nông nghiệp cóbước chuyển biến đang chuyển dịch theo hướng sản xuất hàng hóa, các địaphương và nhân dân có nhận thức đúng đắn trong việc áp dụng thành tựu tiến bộkhoa học kĩ thuật vào sản xuất nông nghiệp Sản xuất công nghiệp có tốc độ pháttriển cao, giá trị sản xuất công nghiệp tăng 16, 5% Sản lượng điện năm 2010 là

6, 100 triệu KW/ năm, tăng bình quân là 20%/ năm [18,tr.2]

Trên địa bàn huyện có 5166 cơ sở sản xuất công nghiệp, hộ sản xuất tiếu thủcông nghiệp kinh doanh Giá trị tiểu thủ công nghiệp tăng nhanh đạt 82 tỷ năm2010

về kinh tế dịch vụ: Các hoạt động dịch vụ phát triển tương đối đa dạng,

phục vụ đầy đủ, kịp thời những nhu yếu phẩm của nhân dân Giá trị kinh tế dịch

vụ giữ vị trí quan trọng trong kinh tế chung của huyện Thu ngân sách nhà nướctrên địa bàn huyện hàng năm đều vượt chỉ tiêu kế hoạch, từ năm 2005 -2010 tăngbình quân 36%/ năm đảm bảo nguồn cho các nhu cầu chi ngân sách Cho đến nayđài viễn thông, bưu điện huyện tích cực xây dựng, các điểm bưu điện văn hóa xã,

hệ thống điện thoại phát triển kinh tế xã hội, đến nay toàn huyện có 14, 309 máy,đạt 9, 7 máy/ 100 dân [18, tr.3]

2.1.2.2 về văn hóa - xã hội

Chương trình xóa đói giảm nghèo được được các địa phương quan tâm, số

hộ khá và giàu tăng nhanh, hộ nghèo giảm còn 4, 5% Toàn bộ các hộ dân tronghuyện sử dụng điện, giải quyết tốt vấn đề việc làm cho người trong độ tuổi laođộng Lực lượng lao động được đào tạo nghề, tập huấn, chuyển giao khoa học kĩthuật, thông qua các lóp bồi dưỡng, các ngành, đoàn thể

Phong trào đền ơn đáp nghĩa hoạt động nhân đạo, từ thiện phát triển sâurộng trong nhân dân Huyện Chí Linh đã đầu tư trên 3 tỷ đồng và trên 4 nghìnngày công xây dựng nghĩa trang liệt sĩ, hỗ trợ trẻ em có hoàn cảnh khó khăn,