Bài giảng khám tim mạch ở bệnh nhân có thai

TRIỆU CHỨNG CƠ NĂNG TRIỆU CHỨNG THỰC THỂGiảm khả năng gắng sức NHÌN Mệt mỏi Tăng thông khí Khó thở Phù ngoại biên Khó thở khi nằm Dãn tm cổ, Mao mạch đập Hồi hộp SỜ Nhức đầu nhẹ Diệän đậ

Thay đổi Tỷ lệ thay đổi

V huyết tương +45%

V tế bào máu +20%

Cung lượng tim +40%

Aùp lực TM đùi +15mmHg Kháng lực ngoại biên +15

HA trung bình -15 %

HA tâm thu -15 mmHg

HA tâm trương 0-15 mmHg

HA tm trung tâm 10-20 mmHg

Sơ lược sự thay đổi sinh lý TM ở sản phụ tuần thứ 40 so

với lúc khơng mang thai

1/ Biểu hiện lâm sàng

TRIỆU CHỨNG CƠ NĂNG TRIỆU CHỨNG THỰC THỂ

Giảm khả năng gắng sức NHÌN

Mệt mỏi Tăng thông khí

Khó thở Phù ngoại biên

Khó thở khi nằm Dãn tm cổ, Mao mạch đập

Hồi hộp SỜ

Nhức đầu nhẹ Diệän đập thất trái thay đổi, thất phải

Ngất Diện đập ĐM phổi

NGHE Ran ở phổi T1 mạnh, tách đôi Gia tăng tách đôi của T2 Aâm thổi giữa tâm thu

AT liên tục của tm cổ or của mm vú

AT tâm trương hiếm gặp

Cardiac problems in pregnancy

BIỂU HIỆN LÂM SÀNG Ở THAI PHỤ GẦN GIỐNG NHƯ BỆNH LÝ TM

BIỂU HIỆN LÂM SÀNG Ở THAI PHỤ GẦN GIỐNG NHƯ BỆNH LÝ TM

TRIỆU CHỨNG CƠ NĂNG

 Giảm khả năng gắng sức và mệt mỏi:

Do tăng cân nhiều và do thiếu máu

50% trước tuần 19 của thai76% khoảng tuần 31 của thai

 Khó thở khi nằm :

Ở tháng cuối của thai kỳ do tử cung

ép vào cơ hoành

KHÁM LÂM SÀNG

1/ NHÌN

 Tăng thông khí :

Dễ nhầm với tr/c khó thở do sự tăng progesterol ảnh hưởng đến trung tâm hh

 Phù chân :

Tăng theo tuổi

Do  AL keo trong HT và  AL tm đùi

 TM cổ nổi :

Thấy rõ từ tuần thứ 20 của thai kỳ

2/ SỜ

 Mạch:

Nẩy mạnh chìm nhanh nhưng không sụp nhanh như trong hở van ĐMC

 Sờ được diện đập thất trái thay đổi

 Sờ được diện đập thất phải

ø Sờ được diện đập đm phổi:

Ở ls II bờ T x.ức giống tr/c của TAĐMP

BIỂU HIỆN LÂM SÀNG Ở THAI PHỤ GẦN GIỐNG NHƯ BỆNH LÝ TM

3/ NGHE

 Ran ẩm 2 đáy phổi:

- Giống tr/c ST sung huyết

- Do  V tử cung và AL ổ bụng  xẹp phổi thứ phát

 Tiếng T1 mạnh và tách đôi

- Nghe rõ ls 3-5 bờ T x.ức

- Bắt đầu nghe được tuần thứ 12-20, lớn dần đến tuần thứ 32 và  dần ở 1 số trường hợp

- T1 về bt sau 2-4 tuần sau sanh

BIỂU HIỆN LÂM SÀNG Ở THAI PHỤ GẦN GIỐNG NHƯ BỆNH LÝ TM

 Tiếng T2 mạnh và tách đôi

- Tăng khi hít vào, giảm khi thở ra

- Do tăng V th và tăng động thất trái

 ATTT

- Giữa tâm thu, cường độ 1-2/6

-Vị trí bờ T x.ức or ổ van ĐM phổi lan hỏm ức

và cổ bên T

- V máu từ thất P lên ĐM phổi, V máu lên các nhánh đm não của ĐMC

 Aâm thổi liên tục

- ATLT của tm cổ nghe rõ hố thượng đòn cạnh

cơ ức đòn chủm bên phải

- ATLT của vú nghe rõ thì tâm thu khoảng ls 2

bờ trái or phải x.ức có khi nghe rõ ls 4 trái or phải x ức or cả 2 bên khi bệnh nhân nằm

ngửa, do sự gia tăng V máu qua các mm tuyến vú Thường xuất hiện tháng cuối của thai kéo dài sau sanh

BIỂU HIỆN LÂM SÀNG Ở THAI PHỤ GẦN GIỐNG NHƯ BỆNH LÝ TM

 Aâm thổi tâm trương

2/ NHỮNG THAI ĐỔI VỀ ECG, XQUANG

PHỔI, SIÊU ÂM TIM Ở THAI PHỤ

Tần số tim Nhịp nhanh xoang thường gặp

Rối loạn nhịp Thường PAC và PVC hiếm khi có PSVT

Trục QRS Lệch trái hoặc phải

DIII Sóng P âm và có Q nhỏ, tr/c này mất khi hít

sâu

V2 và V1 R/S tăng

Đoạn ST và sóng T

ST dưới đường đẳng điện, sóng T dẹt hoặc âm thường gặp khi sanh mổ hoặc dùng

thuốc giảm co cơ tử cung

1/ Thay đổi trên ECG

NHỮNG THAY ĐỔI VỀ ECG, SA TIM, XQ NGỰC Ở THAI PHỤ

 RLN thường gặp nhất là nhịp nhanh xoang,

PAC,PVC

 Nhịp tim tăng 10 – 15% so trước mang thai

 14 % thai phụ có ST chênh xuống > 1mm

và sóng T dẹt hoặc biên độ thấp trong cùng chuyển đạo

NHỮNG THAY ĐỔI VỀ ECG, SA TIM, XQ NGỰC Ở THAI PHỤ

2/ Thay đổi trên X quang phổi

NHỮNG THAY ĐỔI VỀ ECG, SA TIM, XQ NGỰC Ở THAI PHỤ

3/ Thay đổi trên siêu âm tim

Tăng nhẹ đường kính thất trái tâm thu và tâm trương

Không thay đổi hoặc tăng nhẹ chức năng co bóp thất trái

Đường kính nhĩ phải thất phải, nhĩ trái tăng mức độ trung bình Dãn dần vòng van đm phổi, van hai lá và van ba lá

Hở cơ năng van hai lá, ba lá và van đm phổi

Tràn dịch màng ngoài tim lượng ít

Khảo sát sự thay đổi trên SAT ở 13 người trước và trong khi mang thaicho thấy:

NHỮNG THAY ĐỔI VỀ ECG, SA TIM, XQ NGỰC Ở THAI PHỤ

 7% tăng đk tâm trương

Nghiên cứu của Campos SAT trên 18 sản phụ cho thấy:

NHỮNG THAY ĐỔI VỀ ECG, SA TIM, XQ NGỰC Ở THAI PHỤ

PHÂN TẦNG NGUY CƠ CHO THAI PHỤ CĨ BỆNH LÝ TM

TRUNG

BÌNH

RLCN thất T từ TB-nặng Bsử có BCT chu sinh không gây RLCN thất T Hẹp 2 lá, Hẹp chủ TB- nặng, Hẹp phổi nặng, van cơ học Luồng thông T-P lớn chưa PT hoặc chỉ PT tạm thời

Hẹp eo ĐMC chưa mổ

CÁC NGUYÊN TẮC CHUNG TRONG CHĂM SÓC SẢN

PHỤ CÓ BỆNH LÝ TIM MẠCH

1/ Xác định bệnh nguyên và tình trạng TM của

Bn càng sớm càng tốt 2/ Hiểu rõ quá trình sinh lý bệnh của bệnh tim

nền để tối ưu quá việc chăm sóc cho mẹ và thai

3/ Đối với thai kỳ nguy cơ cao cần phối hợp

nhiều chuyên khoa

4/ Phải hiểu rõ biến đổi TM theo từng gđ của thai

 phòng ngừa, tiên đoán các biến cố cấp 5/ Các qđịnh đtrị nên tập trung  nguy cơ cho mẹ

và thai , nếu có bất kỳ một đtrị nào gây hại cho

cả mẹ lẫn con  ưu tiên cứu mẹ

6/ Phòng ngừa biến cố TM dễ hơn đtrị  lên kế

họach sớm và Td tích cực giúp đảm bảo hệ TM

mẹ được đt tối ưu

7/ Chuyển dạ và sanh là YTNC quan trọng cho hệ

TM, nên phải sử dụng giảm đau, an thần, chống

lo âu đầy đủ 8/ Gây tê tủy sống nên dùng khi không có CCĐ

9/ Hậu phẩu bn nên được phòng ngừa or đtrị

giảm đau tích cực

10/ Suy tim nặng thường xảy ra sau sanh nên bn

cần td trong phòng CSTC 24-72 h sau sanh

BIỂU HIỆN LÂM SÀNG Ở THAI PHỤ GẦN GIỐNG NHƯ BỆNH LÝ TM

Cardiac problems in pregnancy

NHỮNG THAY ĐỔI VỀ ECG, SA TIM, XQ NGỰC Ở THAI PHỤ

1/ THAY ĐỔI TRÊN ECG