MỐI LIÊN QUAN GIỮA THỂ TÍCH NHĨ TRÁI với áp lực THẤT TRÁI CUỐI tâm TRƯƠNG ở các BỆNH NHÂN NHỒI máu cơ TIM cấp

Objectives: To determine the relationship between left atrial volume measured by two-dimensional echocardiography and left ventricular end diastolic measured by cardiac catheterization

M I LIÊN QUAN GIỮA TH Í H NHĨ R VỚI ÁP L C TH T TRÁI CU I

 RƯƠNG Ở CÁC B NH NHÂN NHỒ Ơ P

Nguyễn Thị Thu Hoài 1 , Đỗ Doãn Lợi, Nguyễn Lân Việt 2

1

Vi n Tim m ch Quốc Gia Vi t Nam; 2 rườ g Đ i học Y Hà nội

Ó Ắ

ể í ĩ rá đo rê s êu â là ộ yếu ố rấ ó g á rị ê lượ g ở á b â , đặ b là ở á b â ồ áu ơ

Mục tiêu ì ểu ố ươ g qu g ữ ể í ĩ rá đo rê s êu â D vớ áp lự ấ

rá uố â rươ g đo bằ g p ươ g p áp ô g uyế độ g và ì ểu ố ươ g qu

g ữ ể í ĩ rá vớ á ô g số ứ ă g â rươ g ấ rá đo rê s êu â ở á

b â ồ áu ơ ấp

Đối tượng và phương pháp b â ồ áu ơ ấp lầ đầu đượ lấy vào g ê

ứu l ê ếp eo rì ự ờ g ừ á g 1/ 00 đế á g 7/ 007 ấ ả á BN đều đượ

k á b , là đ â đồ 1 uyể đ o, là s êu â Doppler àu ro g vò g g ờ, đượ ô g uyế độ g đo áp lự uố â rươ g ấ rá và ụp độ g và ọ lọ

Kết quả 11/ b â ó áp lự ấ rá uố â rươ g bì ườ g (≤1 Hg ,

ế 1, % 1/ b â ó ă g áp lự ấ rá uố â rươ g (>1 Hg , ế 78,8% Có ố ươ g qu uyế í uậ ặ ẽ g ữ ỉ số ể í ĩ rá vớ áp lự ấ

rá uố â rươ g (r = 0,78 C ỉ số ể í ĩ rá ươ g qu ặ ẽ vớ ỷ l vậ ố ố

só g đổ đầy đầu â rươ g ủ dò g ảy qu v lá vớ só g đầu â rươ g đo vò g

va lá rê s êu â Doppler ô ơ (E/E’ C ỉ số ể í ĩ rá ó ươ g qu uyế

í ứ độ vừ vớ á ô g số ứ ă g â rươ g rê s êu â Doppler ư ỷ l vậ

ố dò g đổ đầy đầu â rươ g và dò g ảy do ĩ bóp ủ v lá ( r = 0,63 , ờ g

g ả ố só g E v lá (r = -0, 3 , u số g ữ ờ g só g A v lá và ờ g dò g rào gượ do ĩ bóp ủ dò g ảy ĩ p ổ ( r = 0,61 , ờ g g ã đồ g ể í (r = -0, Có ố ươ g qu uyế í uậ ứ độ vừ g ữ ể í ĩ rá vớ áp lự â u

độ g p ổ (r = 0,67

Kết luận Ở á b â ồ áu ơ ấp, ỉ số ể í ĩ rá ó ố ươ g qu

uyế í ặ ẽ vớ áp lự uố â rươ g ấ rá đo bằ g p ươ g p áp ô g uyế

độ g C ỉ số ể í ĩ rá ó ố ươ g qu uyế í ứ độ vừ vớ á ô g số ứ

ă g â rươ g ấ rá đo rê s êu â Doppler ở á b â ồ áu ơ ấp

SUMMARY

Left atrial volume represents powerful outcome predictor in patients with cardiovascular diseases

Objectives: To determine the relationship between left atrial volume measured by

two-dimensional echocardiography and left ventricular end diastolic measured by cardiac catheterization and to determine the relationship between left atrial volume and echocardiographic left ventricular diastolic function parameters

Method: 52 patients with first acute myocardial infarction in sinus rhythm were selected

consecutively from 1/2005 to 7/2007 Echocardiographic left atrial volume index and left ventricular diastolic function parameters were measured Left ventricular end diastolic pressure was obtained from cardiac catheterization in all patients

The study showed: Left atrial volume index was strongly correlated with left ventricular end

diastolic pressure (r = 0,78), was moderately correlated with echocardiographic left ventricular diastolic function parameters and systolic pulmonary artery pressure

Đ V N Đ

Kí ướ ĩ rá là ộ yếu ố ê lượ g ử vo g ở á b â (BN (3,4) Ở

á BN k ô g ó b v oặ rố lo ịp ĩ, ể í ĩ rá ó l ê qu ặ ẽ vớ

ứ ă g â rươ g ấ rá , p ả á ứ độ ặ g và ờ g ế r ể ủ suy ứ ă g

â rươ g (8,9,12) Ở á BN ồ áu ơ (N C , ứ ă g ấ rá bị ả ưở g ặ g

ề Vấ đề đặ r là ể í ĩ rá ó ố l ê qu ư ế ào đố vớ ứ ă g ấ rá Ở

V , o đế y, ư ó ộ g ê ứu ào về ố ươ g qu g ữ ể í ĩ rá vớ

á ô g số ô g uyế độ g Vì vậy, ú g ô đã ế à g ê ứu “ ì ểu ố

ươ g qu g ữ ể í ĩ rá vớ áp lự uố â rươ g ấ rá ở á b â ồ máu

ơ ấp” vớ ụ êu s u

1 ì ểu ố ươ g qu g ữ ể í ĩ rá đo rê s êu â D vớ áp lự uố â rươ g ấ rá đo bằ g p ươ g p áp ô g uyế độ g

2 ì ểu ố ươ g qu g ữ ể í ĩ rá vớ á ô g số ứ ă g â rươ g

ấ rá đo rê s êu â

Đ ƯỢNG V HƯƠNG H NGH ÊN Ứ

2.1 Đối tượng nghiên cứu: BN N C ấp lầ đầu đượ lấy vào g ê ứu l ê ếp eo

rì ự ờ g êu uẩ lo BN là á BN ẹp v lá, á BN ở v lá ứ độ ừ

vừ rở lê , á BN rố lo ịp ặ g, á BN g áy o ịp

Tiêu chuẩn chẩn đoán NMCT eo êu uẩ ủ ổ ứ ế ế g ớ , ó ro g b

r u ứ g s u Cơ đ u ắ gự đ ể ì , ó ì ả đ â đồ (Đ Đ ủ N C ở í

ấ uyể đ o, e ă g đ ể ì

2.2 hương pháp nghiên cứu Ng ê ứu đượ ế à V V ừ

á g 1/ 00 đê á g 7/ 007 ấ ả á BN đều đượ ỏ b , k á lâ sà g ỷ ỷ, là

b á eo ẫu, là á xé g ơ bả và e ấ ả á BN đều đượ là Đ Đ 1 uyể đ o, là s êu â Doppler àu ro g vò g g ờ, đượ ô g uyế độ g đo áp

lự uố â rươ g ấ rá và ụp độ g và (Đ V ọ lọ

- Quy trình làm siêu âm tim: Ng ê ứu đượ ế à p ò g s êu â , V

V rê áy s êu â ALOKA 000 đượ sả xuấ N ậ bả vớ đầu dò 3 Hz

và 0 Hz áy ó s ươ g rì p ầ ề v í í , g úp o v p â í và đá

g á á kế quả g ê ứu đượ áy ó bộ p ậ g bă g v deo và ả rê g ấy ả rê

g ấy ả

Cá ứ ế à ề à đo á ô g số ứ ă g k đ ể , s êu â Doppler

ă dò dò g ảy qu v và dò g ảy ĩ p ổ , s êu â Doppler ô vò g van hai lá eo k uyế áo ủ Hộ s êu â Ho Kỳ (5).

ể í ĩ rá đượ đo rê s êu â D ở ặ ắ buồ g ừ ỏ bằ g á vẽ đườ g v ề ộ ĩ rá vào uố ì â u rướ k v lá ở ể í ĩ rá đượ

í ự độ g rê áy eo p ươ g p áp S pso C ỉ số ể í ĩ rá đượ í bằ g ỷ l

g ữ ể í rá vớ d í d bề ặ (5)

Hì 1 o p ươ g p áp đo ể í ĩ rá rê

siêu âm 2D

- Quy rì ụp độ g và (Đ V và ô g uyế độ g

ấ ả á BN đều đượ ụp Đ V ọ lọ eo đườ g độ g đù và độ g

qu y ứ độ ổ ươ g Đ V đượ đá g á eo AHA/ACC 1988

Đo áp lự uố â rươ g ấ rá (ALC R g ô g ó đầu ậ ả áp lự đượ

đư eo đườ g Đ vào ấ rá Áp lự uố â rươ g ấ rá đượ ể ị rê áy

Polygr p , đơ vị đo là Hg

Ế Q Ả NGH ÊN Ứ

Bả g 3.1 Đặ đ ể lâ sà g ủ á BN N C ấp

Đặ đ ể G á rị ru g bì bì  độ l uẩ oặ ỷ l %

N ậ xé ro g ờ g ừ á g 1/ 00 đế á g 7/ 007, ú g ô đã ế ành nghiên

ứu rê BN N C ấp gồ 6 , % và 3 ,6% ữ, uổ ru g bì , uổ ru g bì 66,7  0,3 Cá đặ đ ể về uyế áp â u, uyế áp â rươ g, ầ số , ỉ số k ố ơ ể ủ

á đố ượ g g ê ứu đượ rì bày ro g bả g 1 11/ BN ó áp lự ấ rá uố â rươ g bì ườ g, ế 1, % 1/ BN ó ă g áp lự ấ rá uố â rươ g, ế 78,8%

Bả g 3 Cá ô g số lâ sà g và s êu â ở ó N ó I áp lự ấ rá uố

â rươ g ≤ 1 Hg, ó II áp lự ấ rá uố â rươ g > 1 Hg

ô g số

Nhóm I:

ALTTCTTR  12 mmHg

(n = 11)

Nhóm II:

ALTTCTTR >12 mmHg

(n = 41)

p

C ỉ số ể í ấ rá uố

Áp lự Đ P â u ( Hg 23,25  7,87 38,58  17,23 <0,001

* AL C R áp lự ấ rá uố â rươ g

N ậ xé ro g g ê ứu ủ ú g ô , k ô g ó sự k á b ó ý g ĩ ố g kê về

uổ , ầ số , đườ g kí ấ rá uố â rươ g rê s êu â g ữ ó ó ă g áp

lự ấ rá uố â rươ g và ó k ô g ó ă g áp lự ấ rá uố â rươ g Cá b

â ở ó ă g áp lự ấ rá uố â rươ g ó ỷ l ă g uyế áp o ơ , ó ể í ĩ

rá lớ ơ , đườ g kí ĩ rá rê s êu â o ơ

y = 1.1005x + 19.595

r = 0.78

0 10 20 30 40 50 60

ALTTCTTR (mmHg)

B ểu đồ 3.1 ố ươ g qu g ữ ỉ số ể í ĩ rá (CS N vớ áp lự ấ rá uố

â rươ g (AL C R

Bả g 3.3 ố ươ g qu uyế í g ữ ể í ĩ rá vớ á ô g số ô g và s êu

âm tim:

Có ố ươ g qu uyế í uậ ặ ẽ g ữ ỉ số ể í ĩ rá vớ áp lự ấ rá

uố â rươ g vớ số ươ g qu r = 0,78 C ỉ số ể í ĩ rá ũ g ươ g qu ặ ẽ

vớ ỷ l vậ ố ố só g đổ đầy đầu â rươ g ủ dò g ảy qu v lá vớ só g đầu â rươ g đo vò g v lá rê s êu â Doppler ô ơ (E/E’ C ỉ số ể í ĩ rá ó

ươ g qu uyế í ứ độ vừ vớ á ô g số ứ ă g â rươ g rê s êu â Doppler

ư ỷ l vậ ố dò g đổ đầy đầu â rươ g và dò g ảy do ĩ bóp ủ v lá ( r = 0,63 , ờ g g ả ố só g E v lá (r = -0, 3 , u số g ữ ờ g só g A v lá

và ờ g dò g rào gượ do ĩ bóp ủ dò g ảy ĩ p ổ ( r = 0,61 , ờ g g ã

đồ g ể í (r = -0, Có ố ươ g qu uyế í uậ ứ độ vừ g ữ ể í ĩ rá

vớ áp lự â u độ g p ổ (r = 0,67

V B N ẬN

4.1 ối tương quan gi a thể tích nhĩ trái với áp lực thất trái cuối tâm trương

ro g g ê ứu ủ ú g ô , ỉ số ể í ĩ rá ươ g qu ặ vớ áp lự ấ rá

uố â rươ g Kế quả ày ươ g ự vớ kế quả ủ á g ả Apple o (2) Ng ê ứu ủ Popes u và ộ g sự o ấy ỉ số ể í ĩ rá ó ố ươ g qu ặ ẽ vớ ồ g độ BNP trong máu (11) ro g g ê ứu ủ ú g ô , ỉ số ể í ĩ rá ó ươ g qu uyế

í ặ ẽ vớ ỷ l E/E’, ộ ô g số rấ ó g á rị ro g ẩ đoá rố lo ứ ă g â rươ g ấ rá và đặ b ó g á rị ê lượ g ở á b â ồ áu ơ ấp N gue và

ộ g sự đã o ấy ỷ l E/E’ ó ố ươ g qu uyế í ặ ẽ vớ áp lự o p ổ bít (6) N ư vậy, ỉ số ể í ĩ rá ó ố l ê qu ặ ẽ vớ á ô g số uyế độ g

4.2 ối liên quan gi a thể tích nhĩ trái với các thông số chức năng tâm trương thất trái

C ỉ số ể í ĩ rá ó ươ g qu ặ ẽ vớ E/E’, ó ươ g qu ứ độ vừ vớ á

ô g số dò g ảy v lá và dò g ảy ĩ p ổ ư ỷ l E/A, D , ờ g g ã

đồ g ể í , u số PV - Adur Kế quả ày ũ g ươ g ự ư kế quả ủ Apple o (2)

Tác

g ả Popes u ậ ấy ỉ số ể í ĩ rá ó l ê qu ặ ẽ đế á ứ độ ủ suy ứ

ă g â rươ g ấ rá (11) Ng ê ứu VALIAN E o và g ê ứu GISSIS-3 Echo cho

ấy á ấu rú ĩ rá xảy r sớ ở g y g đo ấp ủ N C N ĩ rá ịu ả ưở g

rự ếp ủ áp lự ấ rá ro g ờ kỳ â rươ g Ở á b â suy , áp lự đổ đầy

ấ rá ă g là ă g áp lự ro g ĩ rá , dẫ đế ă g sứ ă g à ĩ, là g ã ĩ rá

(7,10)

Theo kế quả ủ g ê ứu VALIAN E o, kí ướ ĩ rá ó l ê qu ặ ẽ vớ

ì r g ă g ể í ấ rá và vớ ứ độ ở v lá (7) ộ g ê ứu ủ ú g ô

ă 008 đã o ấy ỉ số ể í ấ rá ó ể g úp p â b đượ á b â ó ứ

ă g â rươ g ấ rá bì ườ g vớ á b â suy â rươ g ó d g p ổ Doppler

dò g ảy v lá “g ả bì ườ g”(1).Cả g ê ứu VALIAN E o và g ê ứu GISSIS-3 E o đều o ấy ể í ĩ rá là yếu ố dự báo ử vo g u g và ử vo g do

đặ b ở á b â s u N C (7,10)

V Ế ẬN

1 Ở á b â ồ áu ơ ấp, ỉ số ể í ĩ rá ó ố ươ g qu uyế

í ặ ẽ vớ áp lự uố â rươ g ấ rá đo bằ g p ươ g p áp ô g uyế độ g C ỉ số ể í ĩ rá ó ố ươ g qu uyế í ứ độ vừ vớ á ô g số ứ

ă g â rươ g ấ rá đo rê s êu â Doppler ở á b â ồ áu ơ ấp

H HẢ

1 Nguyen Thi Thu Hoai, Nguyen Lan Viet, Pham Gia Khai (2008) Usefulness of left atrial volume for the discrimination of normal from pseudonormal diastolic function pattern in

patients after acute myocardial infarction Asean Heart Journal 17

2 Appleton C.P., Galloway G.M., Gonzales M.S., et al (1993) Estimation of left ventricular filling pressures using two-dimensional and Doppler echocardiography in

adult patients with cardiac diseases, J Am Coll Cardiol; 22: 1972-82

3 Beinart R, Boyko V, Schwammenthal E, Kuperstein R, Sagie A, Hod H, Matetzky S, Behar S, Eldar M, Feinberg MS (2004) Long-term prognostic significance of left atrial

volume in acute myocardial infarction, J Am Coll Cardiol; 44:327–334

4 Gottdiener JS, Kitzman DW, Aurigemma GP, Arnold AM, Manolio TA (2006), Left atrial volume, geometry, and function in systolic and diastolic heart failure of persons or

65 years of age (the cardiovascular health study), Am J Cardiol 97:83– 89

5 Lang RM, Bierig M, Devereux RB, Flachskampf FA, Foster E, Pellikka PA, Picard MH, Roman MJ, Seward J, Shanewise JS, Solomon SD, Spencer KT, Sutton MS, Stewart WJ (2005) Chamber Quantification Writing Group; American Society of

E o rd ogr p y’s Gu del es d S d rds Co ee Europe Asso o of Echocardiography Recommendations for chamber quantification: a report from the

A er So e y of E o rd ogr p y’s Gu del es d S d rds Co ee d e Chamber Quantification Writing Group, developed in conjunction with the European

Association of Echocardiography, a branch of the European Society of Cardiology J Am

Soc Echocardiogr 18: 1440–1463

6 Nagueh Sherif F (2008) Tissue Doppler Imaging for the assessment of left ventricular of

diastolic dysfunction J Cardiovasc Ultrasound; 16 (3): 76-79

7 Meris A, Amigoni M, Uno H, Thune JJ, Verma A, Køber L, Bourgoun M, McMurray JJ, Velazquez EJ, Maggioni AP, Ghali J, Arnold JMO, Zelenkofske S, Pfeffer MA, Solomon

SD (2009) Left atrial remodelling in patients with myocardial infarction complicated by

heart failure, left ventricular dysfunction, or both: the VALIANT Echo Study, Eur Heart

J, 30:56–65

8 Møller JE, Hillis GS, Oh JK, Seward JB, Reeder GS, Wright RS, Park SW, Bailey KR, Pellikka PA (2003), Left atrial volume A powerful predictor of survival after acute

myocardial infarction Circulation; 107:2207–2212

9 Mustafa Kurt, MD; Jianwen Wang, Guillermo Torre-Amione; Sherif F Nagueh (2009)

Left Atrial Function in Diastolic Heart Failure, Circ Cardiovasc Imaging 2:10-15

10 Popescu BA, Macor F, Antonini-Canterin F, Giannuzzi P, Temporelli PL, Bosimini E, Gentile F, Maggioni AP, Tavazzi L, Piazza R, Ascione L, Stoian I, Cervesato E, Nicolosi

GL (2004), Left atrium remodeling after acute myocardial infarction (results of the

GISSI-3 Echo Substudy Am J Cardiol, 93:1156-1159

11 Popescu B.A., Popescu A.C., Canterin F.A., et al (2007) Prognostic role of left atrial volume in elderly aatients with symptomatic stable chronic heart failure: Comparison with left ventricular diastolic dysfunction and B-TypeNatriuretic Peptide,

Echocardiography, 24, 1035 - 1043

12 Tsang TS, Barnes ME, Gersh BJ, Takemoto Y, Rosales AG, Bailey KR, Seward JB (2003) Prediction of risk for first age-related cardiovascular events in an elderly

population: the incremental value of echocardiography J Am Coll Cardiol 42:1199 –

1205