Thức ăn của chúng gồm rất nhiều thể loại khác nhau: thức ăn có đồ mỡ, ngọt thường dụ dỗ kiến đến rất nhiều, những loài cây ăn quả ngọt cũng khá nhiều kiến làm tổ trên cây hay xác chết củ
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
KHOA SINH- KTNN -
NGÔ THỊ DUYÊN
PHƯƠNG PHÁP BẪY HỐ TRONG NGHIÊN CỨU BẢO VỆ
THỰC VẬT
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Chuyên ngành: Sư phạm Kỹ thuật nông nghiệp
Người hướng dẫn khoa học ThS VŨ THỊ THƯƠNG
HÀ NỘI, 2015
Trang 2Tôi xin chân thành cảm ơn tới bà con thôn Hạ Hòa- Phú Thọ đã giúp đỡ tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài
Cuối cùng tôi xin chân thành cảm ơn tới gia đình, bố mẹ và bạn bè thân, những người đã luôn động viên, ủng hộ tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài
Xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày tháng năm 2015
Tác giả khóa luận
Ngô Thị Duyên
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan rằng, số liệu và kết quả nghiên cứu trong khóa luận là trung thực chƣa đƣợc công bố trong bất kỳ công trình khoa học và chƣa sử dụng để bảo vệ bất cứ một học vị nào
Tác giả khóa luận
Ngô Thị Duyên
Trang 4MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 1
1 Đặt vấn đề 1
2 Mục đích và yêu cầu của đề tài 2
2.1 Mục đích 2
2.2 Yêu cầu 2
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 3
1.1 Tổng quan nghiên cứu trong nước 3
1.1.1 Một số đặc điểm về loài kiến 3
1.1.2 Những nghiên cứu về phương pháp bẫy kiến 7
1.2 Tổng quan nghiên cứu nước ngoài 12
CHƯƠNG 2 ĐỐI TƯỢNG, ĐỊA ĐIỂM, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 16
2.1 Đối tượng nghiên cứu… 16
2.2 Thời gian, địa điểm nghiên cứu 16
2.3 Phương pháp nghiên cứu 16
2.3.1 Tiếp cận nguồn tài liệu từ nước ngoài 16
2.3.2 Nghiên cứu để áp dụng tại Việt Nam 16
2.4 Nội dung nghiên cứu 16
CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 17
3.1 Tìm hiểu tập tính di chuyển của loài kiến 17
3.2 Thiết kếbẫy 17
3.2.1 Vật liệu 17
3.2.2 Cách thức tiến hành 21
3.2.3 Ưu điểm bẫy hố 29
3.3 Một số kết quả thu được khi thử nghiệm phương pháp bẫy hố tại Hạ Hòa- Phú Thọ 30
Trang 5KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ 31
1 Kết luận 31
2 Đề nghị 31
TÀI LIỆU THAM KHẢO 32
Trang 6DANH MỤC HÌNH
Hình 1 Hình ảnh đặt bẫy kiến vương trên cao 9 Hình 2 Bẫy hố kiến dưới mặt đất (ảnh tại đồi chè Hạ Hòa- Phú Thọ) 12 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 3 Cốc nhựa (cao khoảng 15cm) 18 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 4 Ba thanh tre vót nhọn 18 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 5 Ống nhựa 19 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 6 Độ cao của ống nhựa và cốc nhựa 20 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 7 Điều kiện của ống nhựa và cốc nhựa 20 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 8 Đặt ống nhựa vào hố 22 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 9 Ấn ống nhựa vào hố đất 22 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 10, 11 Lấp đất xung quanh ống nhựa 23 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 12 Đổ foocmon vào cốc nhựa 24 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 13, 14 Đặt cốc nhựa vào hố đất 25 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 15 Cắm thanh tre xung quanh hố mẫu 26 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Trang 7Hình 16, 17 Cắm đĩa nhựa vào 3 thanh tre 27 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 18 Khoảng cách đĩa nhựa với mặt hố 28 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 19 Mẫu đặt hố hoàn thiện 28 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Hình 20 Khoảng cách các điểm đặt với nhau từ 5m đến 10m 29 (Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
Trang 8MỞ ĐẦU
1 Đặt vấn đề
Kiến là loài côn trùng có tập tính xã hội thuộc họ Formicidae có họ hàng với loài ong thuộc họ Hymenoptera.Có khoảng 12000 loài kiến, đa số các loài kiến phân bố ở vùng nhiệt đới
Kiến là loài sống theo kiểu bầy đàn, chúng sống trong cùng một tổ với nhau và có tổ chức riêng có thể sống dưới mặt đất hoặc sống trên cây Thức
ăn của chúng gồm rất nhiều thể loại khác nhau: thức ăn có đồ mỡ, ngọt thường dụ dỗ kiến đến rất nhiều, những loài cây ăn quả ngọt cũng khá nhiều kiến làm tổ trên cây hay xác chết của các con côn trùng nhỏ cũng được bầy kiến tha về tổ làm thức ăn
Kiến có thể đánh giá là một loài côn trùng vừa có lợi nhưng lại vừa có hại, tồn tại hai mặt Chúng có hại có thể được nhắc tới nhiều nhất vì con người luôn phải đối mặt diệt trừ kiến: chúng tha các thức ăn thừa, xây tổ trong nhà, đốt người (kiến đỏ), bẩn Bên cạnh đó kiến lại là côn trùng có lợi cũng khá nhiều mặt mà con người chúng ta cần khám phá, chúng là côn trùng giúp nông dân dự báo thời tiết.Đặc biệt hơn chúng lại là một loài công trùng diệt trừ sâu bệnh hại của một số loại cây trồng Để nghiên cứu chúng thì cần phải bắt được kiến mà phương pháp thủ công vẫn làm là bắt từng con hoặc bắt theo tổ Nhưng cách bắt như vậy thì chỉ sử dụng trong điều tra thành phần, không sử dụng được trong điều tra biến động số lượng.Nhưng với phương pháp mới“phương pháp bẫy hố trong bảo vệ thực vật” sẽ đánh giá được mật
độ, biến động của kiến và khắc phục được hoàn toàn những nhược điểm của các phương pháp thông thường trước đây Phương pháp bẫy hố kiến này là phương pháp được áp dụng phổ biến ở nước ngoài (Nhật Bản) nhưng lại là phương pháp vô cùng mới ở Việt Nam, và mới chỉ được áp dụng ở Viện Sinh Thái và Tài Nguyên sinh vật áp dụng ở một số vùng khác như Phú Thọ, Vĩnh
Trang 9Phúc Chính vì điều đó mà tôi dưới sự hướng dẫn của Th.s Vũ Thị Thương,
chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: “Phương pháp bẫy hố trong nghiên cứu bảo vệ thực vật”
2 Mục đích và yêu cầu của đề tài
2.1 Mục đích
Tìm hiểu về phương pháp bẫy hố trong nghiên cứu bảo vệ thực vật
2.2 Yêu cầu
- Tìm hiểu tập tính di chuyển của kiến
- Thiết kế cấu trúc bẫy
- Phương pháp đào hố, chôn bẫy
- Dung dịch trong bẫy
- Ưu điểm đào hố
Trang 10CHƯƠNG I TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
1.1 Tổng quan nghiên cứu trong nước
1.1.1 Một số đặc điểm về loài kiến
1.1.1.1 Tìm hiểu chung về loài kiến
Kiến là loài côn trùng có tập tính xã hội thuộc họ Formicidae có họ hàng với loài ong thuộc họ Hymenoptera.Có khoảng 12000 loài kiến, đa số các loài kiến phân bố ở vùng nhiệt đới
Chúng được biết đến do tính tổ chức cao trong tập đoàn kiến, có những
tổ kiến có đến hàng triệu cá thể Các tập đoàn kiến thường chiếm một khu vực rộng lớn Tổ kiến thường được mô tả như một siêu tổ chức vì chúng được vận hành như một thể thống nhất
Kiến có thể thấy ở hầu hết mọi nơi trên Trái Đất Những nơi không có
sự tồn tại của các loài kiến bản địa là Nam cực, Greenland, quần đảo Hawaii,
và một số nơi hẻo lánh hay các đảo không thuận lợi cho sự sống
Họ Formicidae thuộc bộ Hymenoptera Phân tích về sinh học giống loài chỉ ra rằng kiến tiến hóa từ vespoids ở giữa kỉ Phấn trắng khoảng 120-
170 triệu năm trước đây sau khi các cây hạt kín xuất hiện cách đây khoảng
100 triệu năm , kiến đã phân chia thành nhiều loài và thống trị thế giới sinh vật khoảng 60 triệu năm trước đây Nhiều hóa thạch từ kỉ Phấn trắng là lớp trung gian giữa kiến và ong, đã cung cấp thêm bằng chứng về nguồn gốc loài ong
Về mặt hình thái, kiến được phân biệt với các loài côn trùng khác bởi đôi râu gấp khúc và cơ thể chia làm 2 phần rõ rệt nối với nhau bởi phần eo rất hẹp Phần eo được tạo bởi 1 hay 2 đốt
Cơ thể kiến giống như các loài côn trùng khác bao gồm một bộ xương ngoài bao bọc toàn bộ cơ thể và một bộ phận để kết nối các cơ, khác với cấu
Trang 11tạo bộ xương bên trong của người và các động vật có xương sống khác Côn trùng không có phổi, oxi và khí cacbonic được trao đổi thông qua các lỗ tí hon
ở bộ xương ngoài còn gọi là lỗ thở
1.1.1.2 Đặc điểm về cấu tạo
Cơ thể kiến chia làm 3 phần: đầu, ngực và bụng
Đầu kiến có nhiều cơ quan cảm giác.Giống như hầu hết các loài côn trùng, kiến có đôi mắt kép, gồm nhiều thấu kính nhỏ kết hợp lại với nhau giúp chúng phát hiện sự chuyển động rất tốt Chúng cũng có 3 mắt đơn ở trên đỉnh đầu giúp chúng cảm nhận cường độ ánh sáng Râu của kiến là cơ quan đặc biệt giúp chúng giao tiếp, phát hiện hóa chất, mùi được tiết ra từ các cá thể kiến khác
Râu cũng là cơ quan cảm nhận giúp chúng nhận biết sự vật xung quanh.Đầu còn có đôi hàm khỏe, hàm dưới dùng để mang thức ăn, xây tổ và bảo
vệ tổ
Phần ngực có 3 đôi chân, ở cuối mỗi chân có hình dạng như các móc giúp kiến có thể leo trèo dễ dàng Kiến chúa và kiến đực còn có thêm đôi cánh
Phần bụng là nơi có nhiều cơ quan quan trọng, bao gồm cả cơ quan sinh sản Hầu hết các loài kiến có ngòi dùng để trích hóa chất làm tê liệt con mồi hay để bảo vệ tổ
1.1.1.3 Sự phát triển và vòng đời loài kiến
Vòng đời của kiến bắt đầu từ trứng.Nếu trứng được thụ tinh sẽ nở thành kiến cái, nếu không sẽ thành kiến đực Kiến là loài côn trùng có vòng đời thuộc dạng “ biến thái hoàn toàn”, vòng đời trải qua các giai đoạn: trứng- ấu trùng- nhộng- con trưởng thành Giai đoạn ấu trùng hoàn toàn phụ thuộc vào
sự giúp đỡ của các cá thể khác trong tổ, vì chúng không có chân Sự khác biệt giữa kiến Chúa và kiến thợ (cả 2 đều là giống cái) và các đẳng cấp kiến thợ
Trang 12khác nhau phụ thuộc vào sự nuôi nấng, chăm sóc trong trong giai đoạn ấu trùng.Thức ăn được cung cấp cho ấu trùng qua quá trình trao đổi thức ăn, kiến thợ sẽ ợ thức ăn để nuôi ấu trùng Đây cũng là cách trao đổi thức ăn giữa các con trưởng thành trong tổ kiến Ấu trùng và nhộng cần được giữ trong một nhiệt độ ổn định để đảm bảo cho sự phát triển của chúng Do đó chúng thường được di chuyển để hoán đổi vị trí giữa các khoang trong tổ kiến
Một con kiến thợ trưởng thành thường sử dụng một vài ngày đầu để chăm sóc kiến Chúa và con non Sau đó chúng sẽ chuyển sang làm công việc đào hang hay những công việc khác trong tổ kiến, tiếp đó là đi kiếm thức ăn
và bảo vệ tổ kiến Sự thay đổi chức năng đôi khi diễn ra một cách đột ngột và được định nghĩa đẳng cấp kiến thời vụ Giả thuyết cho sự thay đổi này diễn ra
là do tỷ lệ kiến bị chết trong khi đi kiếm thức ăn tăng cao Ở một số loài kiến, đẳng cấp kiến phân theo kích cỡ Kiến thợ phát triển theo kích cỡ khác nhau:
cỡ nhỏ, cỡ vừa và cỡ lớn Thường thì những con kiến lớn sẽ phát triển không đồng đều với cái đầu lớn hơn, mang một đôi hàm lớn Các cá thể này đôi khi gọi là “ kiến lính” vì đôi càng to khỏe khiến cho chúng bảo vệ tổ hiệu quả hơn mặc dù chúng vẫn chỉ là kiến thợ và những vụ của chúng cũng không có khác biệt lớn với các kiến thợ cỡ nhỏ hay cỡ vừa
Ở hầu hết các loài kiến thường gặp thường được tổ chức theo cách chỉ
có kiến Chúa và kiến sinh sản mới có khả năng giao phối Trái ngược với sự hiểu biết của nhiều người, một số tổ kiến có nhiều kiến Chúa Kiến đực cùng với những con cái có khả năng sinh sản có cánh chúng không làm bất cứ công việc gì ngoài ăn và giao phối Đến thời điểm thích hợp, các con đực cùng với kiến cái có khả năng sinh sản (ngoại trừ kiến Chúa) sẽ bay ra khỏi tổ Việc giao phối được thực hiện trong khi bay và con đực chết sau đó không lâu Những con cái sau khi đáp xuống đất sẽ tìm một nơi thích hợp để thiết lập tổ kiến mới Lứa kiến thợ đầu tiên thường yếu và có kích thước nhỏ hơn các lứa
Trang 13sau và chúng bắt đầu ngay công việc mở rộng tổ, tìm kiếm thức ăn và chăm sóc trứng,…Đây là cách mà đa số các tổ kiến được hình thành Ở một số loài kiến có nhiều kiến Chúa, tổ kiến mới có thể được hình thành bằng cách một lập tổ
Tập đoàn kiến có thể tồn tại trong thời gian dài.Kiến Chúa có thểsống đến
30 năm, trong khi kiến thợ sống từ 1-3 năm Con đực chỉ sống một vài tuần
1.1.1.4 Tập tính và đặc điểm sinh thái
Kiến liên lạc với nhau qua hóa chất gọi là pheromone.Giống như những loài côn trùng khác, kiến ngửi qua bộ râu dài và mỏng rất linh hoạt.Đôi râu cung cấp cho kiến thông tin về môi trường xung quanh Vì phần lớn thời gian sống của kiến tiếp xúc với đất nên bề mặt đất là nơi thích hợp để chúng để lại dấu vết bằng pheromon giúp những cá thể khác dễ dàng lần theo Với những loài kiến kiếm ăn theo bầy, khi tìm được nguồn thức ăn những con kiến sẽ liên tục để lại dấu vết trên đường mang thức ăn trở về tổ để những cá thể khác lần theo đến chỗ có thức ăn Khi nguồn thức ăn đã hết, dấu vết sẽ không được
để lại bởi những con kiến trở về tổ do đó dấu vết sẽ từ từ mất đi Thói quen này giúp kiến thích nghi với sự thay đổi của môi trường Khi dấu vết dẫn đến nguồn thức ăn bị gián đoạn (bị mất hay bị vật cản,….) kiến sẽ tìm lối đi mới đến nguồn thức ăn Nếu thành công, chúng sẽ để lại dấu vết trên con đường mới này cho những cá thể khác đi theo và mỗi con kiến lại tiếp tục để lại pheromone trên lối đi này Vị trí của tổ được kiến xác định theo sự ghi nhớ về địa hình cũng như là vị trí của mặt trời
Kiến cũng sử dụng pheromone cho những mục đích khác Một con kiến
bị thương nặng khi bảo vệ tổ sẽ thải ra pheromone có nồng độ cao, như một tín hiệu báo động, để gửi tín hiệu tấn công dữ dội kẻ địch cho những con kiến gần đó; nếu với nồng độ thấp thì chỉ có ý nghĩa gây sự chú ý mà thôi Ở một
Trang 14số loài kiến, chúng còn tiết ra pheromone nhằm mục đích khiến cho kẻ thù tự tấn công lẫn nhau
Pheromone cũng được để lại trong thức ăn trong quá trình kiến trao đổi thức ăn với những cá thể khác để cung cấp thông tin về tình trạng sức khỏe của một cá thể kiến nào đó Kiến cũng có thể phát hiện một cá thể kiến nào đó thuộc vào đẳng cấp kiến nào trong tổ Khi con kiến Chúa ngưng tiết ra một loại pheromone đặc biệt thì kiến thợ sẽ tập trung vào con kiến Chúa mới
1.1.1.5 Cấu trúc tổ kiến và khả năng tự vệ
Kiến tấn công các loài khác và bảo vệ tổ bằng cách dùng đôi hàm để cắn và ở nhiều loài kiến chúng còn sử dụng cách tiêm nọc độc
Bên cạnh việc tự vệ chống lại các mối nguy hiểm bên ngoài, kiến cũng cần phải bảo vệ tổ chống lại các sinh vật gây bệnh.Một số kiến thợ có nhiệm
vụ duy trì tình trạng vệ sinh của tổ kiến, công việc của chúng bao gồm cả việc dọn dẹp các xác kiến chết trong tổ
Tổ kiến cũng được bảo vệ chống lại các mối đe dọa của tự nhiên như lụt bởi cấu trúc phức tạp của lối ra vào hay có những khoang đặc biệt để thoát hiểm khi bị ngập nước
Trong một số loài kiến xây dựng những cái tổ phức tạp với nhiều lối đi lại, một số loài khác thường du cư và không xây tổ cố định Nhiều loài kiến làm tổ dưới đất hay trên cây Tổ kiến có thể nằm trên mặt đất với các ụ, gò ở lối vào tổ; bên dưới tảng đá, trong các cấu trúc rỗng,… vật liệu dùng để xây tổ gồm có đất, cây,…và chúng thường chọn lựa kĩ càng khi làm tổ
1.1.2 Những nghiên cứu về phương pháp bẫy kiến
1.1.2.1 Phương pháp bẫy kiến thường làm
ĐẶT BẪY KIẾN VƯƠNG (bọ dừa Oryctes rhinoceros hàng loạt)
Trang 15Vấn đề: kiến vương(bọ dừa Oryctes rhinoceros) trưởng thành thường
ăn trên những đọt non của cây dừa và cây cọ còn non Điều này có thể giết chết cây và tạo ra các vết thương cho nấm và những con mọt xâm nhập vào cây
2 năm tuổi đầu bị thiệt hại bởi con kiến vương
Thiệt hại nhỏ nhất (150 cây)
Thiệt hại trung bình (317 cây)
Thiệt hại nghiêm trọng (69 cây cọ)
Việc đặt bẫy pheromone: kiến vương đực sẽ sản xuất ra một pheromone thu hút cả con đực và con cái Những cái bẫy được tẩm pheromone sẽ thu hút kiến vương đực và cái(~ 1:3) với một lượng đủ để làm giảm số lượng kiến vượng chất dẫn dụ kiến vươnglà một chất pheromone của con kiến vương thoát hơi chậm được sử dụng ở các đồn điền trồng cây cọ( hoặc cây dừa) để thu hút con kiến vương vào bẫy việc đặt bẫy làm giảm số lượng kiến vương và thiệt hại cho cây cọ dầu và cây dừa còn non
Thiết kế bẫy: những cái xô có thể tích từ 12 lít đến 19 lít có những cánh quạt đặt lên trên giúp bắt kiến vương một cách hiệu quả Những cánh quạt nên đặt vào trong xô khoảng 5cm về phía đáy Điều này ngăn chặn những con kiến vương bay ra ngoài Những con kiến vương bay đụng vào những cánh quạt rơi vào trong những cái xô, ở đó chúng không thể thoát được những cái bẫy nên treo trên trụ cách mặt đất khoảng 3-4 mét (cao hơn tán cây) Những cái bẫy treo cách mặt đất 2m thì bắt được kiến vương nhiều hơn gấp 2-3 lần
so với để trên bề mặt đất
Kiểm soát kiến vương bằng cách đặt bẫy: những cái bẫy nên đặt ở những cây trụ cao trong vườn cây cọ hoặc vườn cây dừa còn non, đó là lúc những cây này dễ bị thiệt hại (khoảng 10 tháng tuổi sâu khi trồng) Kiến vương trong bẫy được lấy ra và đếm ít nhất 2 tuần một lần Những ghi chép
Trang 16về thiệt hại nên giữ lại (Theo phero Asia Ltd Liabiliti Co 1845 Cathedral Glen, Escondido Califomia USA)
Hình 1 Hình ảnh đặt bẫy kiến vương trên cao
1.1.2.2 Nhược điểm của phương pháp bẫy trên
Việc đặt bẫy như trên cũng là một phương pháp bẫy kiến giúp bắt những loài kiến vương một cách khá hiệu quả và độc đáo nhưng cung có những hạn chế nhất định:
+ Việc đặt bẫy như vậy khá phức tạp
+ Bẫy thiết kế treo trên giá cao chịu ảnh hưởng môi trường ngoài, thời tiết từ đó ảnh hưởng đến hiệu quả bắt kiến
+ Dụng cụ đặt bẫy cũng rất công phu, tốn kém
Trang 17+ Bẫy kiến không phải ai cũng làm được ma cần người lớn, bởi treo ở
độ cao như vậy gặp nhiều khó khăn
+ Việc đặt các bẫy ở các vị trí khác nhau cũng là một vấn đề diện tích, việc đi lại trong khu trồng trọt
Ngoài cách đặt bẫy trên còn nhiều cách đặt bẫy bắt kiến khác nữa, các cách truyền thống người xưa: có thức ăn ngọt, thức ăn mà chúng thích để dụ kiến, rồi họ đi tìm các ổ kiến, ở đâu có kiến là họ diệt, bắt, hoặc họ bắt kiến bằng cách đi tìm các đường mòn mà kiến đi rồi lần ra ổ kiến bởi kiến thường
đi theo bầy đàn và có pheromone tiết ra trên đường đi làm cho chúng ta tìm chúng một cách dễ dàng hơn
Tất cả những cách trên đều có mục đích là bắt kiến, cũng đều bắt được kiến nhưng mỗi cách lại có những ưu nhược điểm nhất định Những cách đi tìm ổ rồi lần theo đường mòn thì rất mất thời gian công sức mà hiệu quả lại không cao Cách treo xô lên các cột thì không mất thời gian nhưng cũng có cái bất cập riêng tốn kém, không thể áp dụng cho tất cả mọi người được Chính vì rất nhiều các lí do như vậy mà chúng tôi đã đưa ra một phương pháp bẫy kiến mà có thể khắc phục được các hạn chế trên Đó là phương pháp bẫy
hố kiến.Phương pháp này vẫn dựa trên những đặc tính vốn có của loài kiến, chúng thường bò dưới mặt đất (đặc biệt trên các đồi chè)
1.1.2.3 Phương pháp bẫy hố kiến
Phương pháp bẫy kiến bằng hố là phương pháp được thực hiện rất phổ biến ở Nhật Bản và hiện nay Viện Sinh Thái học Thực Vật mới áp dụng tại Việt Nam, việc đặt bẫy không phụ thuộc vào thời tiết Nguyên liệu, dụng cụ đặt bẫy cũng không hề tốn kém.Đó là chỉ bao gồm những chiếc ống nhựa mà
ta có thể tái chế, những cốc nhựa mỏng tái chế, chiếc que tre.Bẫy được thiết
kế ngay mặt đất
Ưu điểm bẫy hố
Trang 18Phương pháp bẫy hố là phương pháp thủ công, dễ làm, rẻ tiền
Phương pháp này thu được nhiều mẫu, ở đây chúng ta quan tâm đến kiến
Phương pháp đào hố ở dưới đất an toàn, không ảnh hưởng đến cây trồng, dung dịch thuốc khi sử dụng không ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe con người
Thời gian để thu mẫu cũng nhanh cứ 10 ngày lại thu mẫu một lần, và thu xong lại có thể sử dụng lại bẫy đó và chỉ cần đổ dung dịch vào cốc, có thể dung trong suốt quá trình làm nghiên cứu đến khi nó hỏng
Phương pháp đặt bẫy hố ở ngoài trời nhưng không bị ảnh hưởng và tác động của thời tiết nhiều
Trang 19Hình 2.Bẫy hố kiến dưới mặt đất (ảnh tại đồi chè Hạ Hòa- Phú Thọ)
(Nguồn ảnh: Ngô Thị Duyên, 2014)
1.2 Tổng quan nghiên cứu nước ngoài
Phương pháp Nonchemical
Con người đang cố gắng để ngăn cản con kiến xâm nhập từ các hộ gia đình, nhà có thể bực bội Họ cần lưu trữ thực phẩm thích hợp và quản lý chất thải sẽ làm giảm các thức ăn mà thường thu hút các loài kiến trong nhà.Cần làm sạch tất cả các bề mặt bếp,dùng máy hút hàng ngày và rửa các dụng cụ đựng đồ và thức ăn thừa trước khi bảo quản Đường mòn của kiến có thể được