Tiết 25 Bài 23. Tác dụng từ, tác dụng hóa học và Tác dụng sinh lí của dòng điện.

Mô tả một thí nghiệm hoặc một hoạt động của một thiết bị thể hiện tác dụng từ của dòng điện Mô tả một thí nghiệm hoặc một ứng dụng trong thức tế về tác dụng hóa học của dòng điện. Nêu được các biểu hiện do tác dụng sinh lí của dòng điện khi đi qua cơ thể người Mô tả 1 thí nghiệm hoặc ứng dụng trong thực tế về tác dụng hóa học của dòng điện. 2. Kĩ năng Rèn kĩ năng mô tả thí nghiệm Rèn kĩ năng thực hành 3. Thái độ Nghiêm túc, tích cực trong hoạt động nhóm, thí nghiệm II. Chuẩn bị Giáo viên: 1 công tắc; 1 bóng đèn pin; dây nôi; 1 bình điện phân dung dịch đồng sunfat; 1 nguồn điện Học sinh: ( chuẩn bị cho mỗi nhóm) 1 cuộn dây dùng là

Ngày soạn :

Ngày dạy:

Tiết 25 Bài 23 Tác dụng từ, tác dụng hóa học và

Tác dụng sinh lí của dòng điện

I- Mục tiêu:

1/ Kiến thức:

- Mô tả một thí nghiệm hoặc một hoạt động của một thiết bị thể hiện tác dụng từ của dòng điện

- Mô tả một thí nghiệm hoặc một ứng dụng trong thức tế về tác dụng hóa học của dòng điện

- Nêu được các biểu hiện do tác dụng sinh lí của dòng điện khi đi qua cơ thể người

- Mô tả 1 thí nghiệm hoặc ứng dụng trong thực tế về tác dụng hóa học của dòng điện

2 Kĩ năng

- Rèn kĩ năng mô tả thí nghiệm

- Rèn kĩ năng thực hành

3 Thái độ

- Nghiêm túc, tích cực trong hoạt động nhóm, thí nghiệm

II Chuẩn bị

- Giáo viên: 1 công tắc; 1 bóng đèn pin; dây nôi; 1 bình điện phân dung dịch đồng sunfat; 1 nguồn điện

- Học sinh: ( chuẩn bị cho mỗi nhóm)

1 cuộn dây dùng làm nam châm điện; 1 kìm nam châm; 1 công tắc dây nối; 1 vài mẩu dây đồng; nhôm; sắt; thép; 1 nguồn điện; 1 chuông điện

III Tiến trình dạy học

1 Ổn định

2 Kiểm tra bài cũ

? Nêu các tác dụng của dòng điện mà em đã học

? Làm bài 22.3 SBT/50

3 Bài mới

* Đặt vấn đề: Chiếu hình ảnh đầu chương 3

? Nam châm điện là gì? Nó hoạt động dựa trên tác dụng gì cùa dòng điện?

* Nội dung

Hoạt động 1 Tìm hiểu nam châm điện

? Dựa vào kiến thức đã biết ở lớp 5 em

hãy cho biết nam châm hút được những

vật nào trong các vật sau: kim nam

châm, sắt; thép, đồng giấy, nhôm,

nhựa

HS: Nam châm hút được kim nam

châm, sắt, thép

GV: Cho HS quan sát một số mẫu nam

châm

I Tác dụng từ

1 Tính chất từ của nam châm điện

? Tại sao người ta lại sơn mầu và đánh

dấu 2 nửa nam châm khác nhau?

HS: Vì mỗi nam châm có 2 cực từ: Cực

Bắc (N) - Cực Nam (S)

? Khi đưa các cực của thanh nam châm

lại gần nhau các cực của nam châm

tương tác với nhau như thế nào?

HS: Khi đưa các cực của thanh nam

châm lại gần nhau thì 1 trong 2 cực bị

hút cực còn lại bị đẩy

GV: Chốt ghi bảng, yêu cầu HS ghi nhớ

GV: Yêu cầu HS quan sát hình 23.1 và

giới thiệu về nam châm điện như SGK

Vậy nam châm điện có tính chất từ

giống nam châm vĩnh cửu không? để trả

lời câu hỏi nàu chúng ta cùng nhau làm

thí nghiệm

GV: Yêu cầu HS đọc câu 1

HS: Đọc bài

? Thí nghiệm gồm những dụng cụ gì

HS: Dụng cụ thí nghiệm gồm:

- cuộn dây có lõi sắt

- Khóa K, dây dẫn

- Mẩu sắt, đồng, nhôm

- Kim nam châm

- Nguồn điện

? Nêu các bước tiến hành thí nghiệm

HS: trả lời

Bước 1: Mắc mạch điện như hình 23.1

Bước 2: Đưa các mẩu sắt, thép, đồng,

nhôm lại gần một đầu của cuộn dây khi

đóng ngắt công tắc

Bước 3: Đưa một kim nam châm lại gần

một đầy của cuộn dây khi đóng công tắc

GV: Phân công nhóm trưởng, thư kí ở

các nhóm

- Yêu cầu HS làm thí nghiệm theo các

bước trên rồi điền kết quả vào bẳng sau:

Công tắc K Hiện tượng xảy ra với

cuộn dây

K mở

K đóng

GV: yêu cầu HS làm bài tập

Điền từ thích hợp vào chỗ để được kết

luận đúng

- Nam châm có khả năng hút các vật bằng sắt thép

- Mỗi nam châm có 2 cực từ: Cực Bắc (N) - Cực Nam (S)

* thí nghiệm

1, Cuộn dây dẫn quấn quanh lõi sắt non

có dòng điện chạy qua là

2, Nam châm điện có vì nó có khẳ

năng làm quay kim nam chân và hút các

vật bằng sắt hoặc thép

HS: 1, Nam châm điện

2, Tính chất từ

GV: Chốt yêu cầu HS ghi nhớ kết luận

GV: Trở lại câu hỏi đặt vấn đề

? Vậy Nam châm điện là gì? Nó hoạt

động dựa trên tác dụng gì của dòng

điện?

HS: Nam châm điện là cuộn day quấn

quanh lõi sắt non khi có dòng điện chạy

qua

Nam châm điện hoạt động dựa trên tác

dụng từ của dòng điện

GV: Giới thiệu một trong các ứng dụng

của tác dụng từ của dòng điện là chuông

điện Chuông điện có cấu tạo hoạt động

như thế nào chúng ta cùng đi tìm hiểu

Hoạt động 2 Tìm hiểu chuông điện

GV: Chiếu hình ảnh chuông điện

? quan sát hình 23.2 mô tả cấu tạo của

chuông điện

HS: Cấu tạo gồm: cuộn dây, chuông, lá

thép đàn hồi, miếng sắt, tiếp điểm, đầu

gõ chuông, chốt kẹp, nguồn điện

GV: để tìm hiểu hoạt động của chuông

điện các em là các câu C2, C3, C4

? Khi đóng công tắc có hiện tượng gì

xảy ra với cuộn dây, với miếng sắt, với

đầu gõ chuông?

GV: Cho học sinh quan sát hình ảnh sau

đó yêu cầu HS trả lời

HS: Khi đóng công tắc có dòng điện

chạy qua cuộn dây Cuộn dây trở thành

nam châm điện Khi đó cuộn dây hút

* Kết luận

1, Cuộn dây dẫn quấn quanh lõi sắt non có dòng điện chạy qua là nam châm điện

2, Nam châm điện có tính chất từ vì nó

có khẳ năng làm quay kim nam châm

và hút các vật bằng sắt thép

3 Tìm hiểu chuông điện

a Cấu tạo

b Hoạt động của chuông điện C2

miếng sắt làm đầu gõ đập vào chuông,

chuông kêu

? Ngay sau đó mạch điện bị hở hãy chỉ

ra chỗ hở mạch này Giải thích tại sao

miếng sắt khi đó lại trở về tì sát vào tiếp

điểm

HS: Chỗ hở của mạch là ở tiếp điểm

Khi đó mạch hở cuộn dây không có

dòng điện chạy qua không còn tính chất

từ nên không hút miếng sắt nữa OD

tính chất đàn hồi của thanh thép nên

miếng sắt trở về tì sát vào tiếp điểm

? Tại sao chuông kêu liên tiếp chừng

nào công tắc còn đóng?

HS: Khi miếng sắt tì sát vào tiếp điểm,

mạch kín cuộn dây có dòng điện chạy

qua và lại có tính chất từ cuộng dây lại

hút miếng sắt và đầu gõ chuông lại đập

vào làm chuông kêu Mạch lại hở Cứ

như vậy chuông kêu kiên tiếp chừng nào

công tắc còn đóng

GV: Thông báo: Đầu gõ chuông làm

chuông kêu liên tiếp Đó là biểu hiện tác

dụng cơ học của dòng điện

- Các động cơ như quạt điện, máy bơm

nước hoạt động dựa trên nguyên tắc

này

GV: Giới thiệu một số hình ảnh về ứng

dụng của tác dụng từ

Hoạt động 3: Tìm hiểu tác dụng hóa học

của dòng điện

GV: Để tìm hiểu tác dụng hóa học các

em theo dõi thí nghiệm sau

? Quan sát hình 23.3 cho biết thí nghiệm

gồm những dụng cụ gì

HS: Dụng cụ thí nghiệm gồm: Bóng

đèn, dây dẫn, khóa K, Bình điện phân

dung dịch đồng sunfat, nguồn điện

? Trước khi làm thí nghiệm em hãy cho

biết thỏi than màu gì

HS: màu đen

GV: Làm thí nghiệm

HS: Theo dõi

? Quan sát bóng đèn khi công tắc đóng

và cho biết dung dịch muối đồng sunfat

C4

4 Một số ứng dụng của tác dụng từ trong cuộc sống

II Tác dụng hóa học

* Thí nghiệm

là chất dẫn điện hay cách điện? vì sao?

HS: dung dịch muối đồng sunfat là chất

dẫn điện vì đèn sáng

GV: Dừng thí nghiệm và cho HS quan

sát mầu của thỏi than

? Sau vài phút làm thí nghiệm thỏi than

được phủ một lớp màu gì?

HS: Thỏi than được phủ 1 lớp màu đỏ

nhạt

GV: Người ta xác định được lớp màu đỏ

nhạt này là đồng Hiện tượng đồng tách

khỏi dung dịch nuối đồng khi có dòng

điện chạy qua chứng tỏ dòng điện có tác

dụng hóa học? Yêu cầu HS hoàn thành

KL

GV: Chốt yêu cầu HS ghi nhớ

HS: Ghi bài

GV: Giới thiệu: Tác dụng hóa học của

dòng điện được ứng dụng trong công

nghiệp mạ điện như: mạ đồng, mạ vàng,

mạ bạc, mã kẽm để chống gỉ, làm đẹp

VD: Để mạ kẽm cho vở đèn pin để

chống gỉ cần nối vỏ đèn pin với cực âm,

miếng kẽm với cực dương của nguồn

điện rồi nhúng vào dung dịch muối sau

đó cho dòng điện đi qua dung dịch này 1

thời gian có một lớp kẽm bám bên ngoài

vỏ đèn

Hoạt động 4 tìm hiểu tác dụng sinh lí

của dòng điện

? Đọc phần tác dụng sính lí SGK và cho

biết nếu sơ ý để cho dòng điện đi qua cơ

thể người thí sẽ gây ra tác hại gì?

HS: trả lời

GV: Đó là tác dụng sinh lí của dòng

điện

GV: Dòng điện có thể gây nguy hiểm

đến tính mạng con người Phải hết sức

cẩn thận khi sử dụng dòng điện đặc biệt

là mạng điện ở gia đình Tuy vậy trong y

học người ta co thể ứng dụng tác dụng

sinh lí của dòng điện đẻ chữa một số

bệnh

GV: Cho HS quan sát hình ảnh sử dụng

dòng điện chữa bệnh

* Kết luận Dòng điện di qua dung dịch muối đồng làm cho thỏi than nối với cựa âm được phủ một lớp đồng

III Tác dụng sinh lí

Hoạt động 5 Vận dụng

? yêu cầu HS làm câu C7

HS: C

? ? yêu cầu HS làm câu C8

HS: D

Hoạt động 6, Hướng dẫn về nhà

- Học thuộc ghi nhớ, đọc có thể em chưa

biết

- BT: 23.1 đến 23.4 SBT Ôn tập từ bài

17 đến 23 để chuẩn bị kiểm tra 45 phút

IV Vận dụng C7: C

C8: D