Bài chia sẻ tích hợp GDMT và xây dựng các chuyên đề dạy học, kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực HS

TÍCH HợP GIÁO DụC MÔI TRƯờNGVÀ XÂY DỰNG CÁC CHUYÊN ĐỀ DẠY HỌC, KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH Hải Dương, tháng 8 - 2015... NỘI DUNG CHÍNH 2 1 Một số đ

TÍCH HợP GIÁO DụC MÔI TRƯờNG

VÀ XÂY DỰNG CÁC CHUYÊN ĐỀ DẠY

HỌC, KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ THEO

ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG

LỰC HỌC SINH

Hải Dương, tháng 8 - 2015

NỘI DUNG CHÍNH

2

1 Một số định hướng chỉ đạo của bộ giáo dục

trong đó có dạy học theo chuyên đề

2 Quy trình xây dựng chuyên đề/chủ đề dạy học

trong chương trình THPT hiện hành.

3 Trao đổi chuyên môn qua “trường học kết nối”

Ôn tập nội dung chính đã được tập huấn

 Năng lực là gì? Tại sao phải phát triển năng lực cho HS?

 Dạy học tiếp cận nội dung so với dạy học tiếp cận năng lực?

 Các năng lực chung và năng lực chuyên biệt có thể hình thành cho HS thông qua dạy học môn Sinh học?

 Kiểm tra đánh giá truyền thống so với kiểm tra, đánh giá theo định hướng phát triển năng lực?

Năng lực là gì?

NĂNG LỰC

Tiếp cận nội dung vs Tiếp cận năng lực?

 Dạy học tiếp cận nội dung: quan tâm đến việc

HS nhớ được/học được những gì?

 Dạy học tiếp cận năng lực: quan tâm đến việc

HS làm được gì, giải quyết được vấn đề thực tiễn gì từ những kiến thức, kĩ năng đã được học?

Năng lực HS cần có trong thế kỉ 21

 Bộ GD-ĐT (dự thảo chương trình 2015):

Năng lực HS cần có trong thế kỉ 21

 Năng lực chung

Năng lực tự học

Năng lực giải quyết vấn đề

Năng lực tư duy sáng tạo

Năng lực tự quản lý

Năng lực chuyên biệt trong môn Sinh học

T

T Tên KN TT Tên KN

1 Quan sát 6 Đưa ra các tiên đoán

2 Đo đạc 7 Hình thành nên các giả

số liệu 10 Xác định tính chính xác của số liệu

11 Thí nghiệm: thiết kế, làm thực nghiệm, thu thập số

liệu và kết quả, giải thích kết quả thí nghiệm và rút

ra các kết luận

Đánh giá theo năng lực

 Đánh giá theo năng lực là đánh giá kiến thức, kĩ năng

và thái độ trong bối cảnh có ý nghĩa.

 Đánh giá theo năng lực không mâu thuẫn với đánh giá kiến thức,

kĩ năng, được coi là bước phát triển cao hơn so với đánh giá kiến thức, kĩ năng

 Để chứng minh HS có năng lực ở một mức độ nào đó, phải tạo cơ hội cho HS được giải quyết vấn đề trong tình huống mang tính thực tiễn Khi đó HS vừa phải vận dụng những kiến thức, kĩ năng

đã được học ở nhà trường, vừa phải dùng những kinh nghiệm của bản thân thu được từ những trải nghiệm bên ngoài nhà trường (gia đình, cộng đồng và xã hội)

Vấn đề cần giải quyết

 Chuyên đề là gì?

 Vì sao phải xây dựng chuyên đề dạy học?

 Cách để xây dựng một chuyên đề trong dạy học Sinh học THPT.

 Tổ chức dạy học một chuyên đề theo định hướng hình thành năng lực người học.

 Kiểm tra, đánh giá người học theo định hướng hình thành và phát triển năng lực người học sau khi học xong chuyên đề.

Nhiệm vụ của học viên

 Thực hành xây dựng chuyên đề trong chương trình Sinh học THPT

 Thiết kế nội dung chuyên đề

 Thiết kế các hoạt động tổ chức dạy học chuyên đề theo hướng phát triển năng lực người học

 Thiết kế bảng ma trận các mục tiêu người học cần đạt sau khi học chuyên đề.

 Xây dựng CH/BT để đánh giá năng lực HS trong chuyên đề

Câu hỏi 1: Thế nào là một chuyên đề?

 Thảo luận nhóm (3’) để trả lời các câu hỏi sau:

 Thế nào là một chuyên đề? Chủ đề?

 Vì sao cần xây dựng chuyên đề trong dạy học?

 Tài liệu tham khảo

Những điểm mới

 Dạy học theo chuyên đề - Tại sao?

 Sự gò bó của Phân phối chương trình, hạn chế sự của

GV, GV ít có điều kiện vận dụng các PPDH tích cực để phát triển năng lực cho HS.

Những điểm mới

 Dạy học theo chuyên đề/chủ đề

 Chủ đề dạy học là một đơn vị tương đối hoàn chỉnh và có

cấu trúc logic về một nội dung kiến thức nào đó trong

chương trình phổ thông.

 Có thể là một chương

 Có thể được kết hợp từ các bài khác nhau của một số chương

 Tăng tính vận dụng kiến thức vào thực tế địa phương

 Thời lượng mỗi chủ đề do GV quyết định

 Tạo thuận lợi cho việc dạy học theo định hướng NL

 Tổ chức hoạt động dạy học chủ đề hướng tới hình thành các kĩ năng/năng lực cho HS.

Bước 1 Lựa chọn chuyên đề (nội môn, liên môn) Bước 2 Xác định mạch kiến thức của chuyên đề Bước 3 Xác định mục tiêu của chuyên đề

Bước 4 Xây dựng CT/BT đánh giá

Bước 5 Thiết kế tiến trình dạy học chuyên đề

2 CÁC BƯỚC TiẾN HÀNH XÂY DỰNG CHUYÊN ĐỀ

Các bước tiến hành

 Bước 1: Lựa chọn chuyên đề (nội môn, liên môn)

 Nội môn: 1 chương hoặc một chuyên đề tích hợp theo chiều dọc (kiến thức của một số bài khác nhau trong cùng một môn học)

 Liên môn: chuyên đề tích hợp ngang (tích hợp kiến thức của nhiều môn)

Các bước tiến hành

 Căn cứ vào nội dung chương trình, sách giáo khoa của môn học và những ứng dụng kĩ thuật, hiện tượng, quá trình trong thực tiễn, tổ/ nhóm chuyên môn xác định các nội dung kiến thức liên quan với nhau được thể hiện ở một số bài/tiết hiện hành, từ đó xây dựng thành một vấn đề chung để tạo thành một chuyên đề dạy học trong môn học

Các bước tiến hành

quan đến nhiều môn học, các tổ chuyên môn liên quan cùng nhau lựa chọn nội dung để thống nhất xây dựng các chủ đề tích hợp, liên môn.

loại sau:

- Vấn đề tìm kiếm, xây dựng kiến thức mới.

- Vấn đề kiểm nghiệm, ứng dụng kiến thức.

- Vấn đề tìm kiếm, xây dựng, kiểm nghiệm và ứng dụng kiến thức mới.

Các bước tiến hành

 Bước 2: Xác định mạch kiến thức của chuyên đề

 Xác định các bài liên quan đến chuyên đề

 Xác định logic cấu trúc kiến thức của cả chuyên đề:

 Có thể giữ nguyên cấu trúc theo các bài như trong SGK

 Có thể tạo thành cấu trúc mới theo ý đồ giảng dạy của GV

 Bước 3: Xác định mục tiêu của chuyên đề

 Tra cứu chuẩn kiến thức, kĩ năng các bài của chuyên đề

 Sắp xếp các mục tiêu trong chuẩn theo các mức độ: Nhận biết, thông hiểu, vận dụng thấp, vận dụng cao.

 Chỉnh sửa, bổ sung chuẩn (nếu không đủ các mức

độ trên).

 Làm rõ các năng lực cần hướng tới trong chuyên đề.

Các bước tiến hành

Các bước tiến hành

 Bước 4: Xây dựng CT/BT đánh giá

 Trong mỗi nội dung của chuyên đề, tương ứng với mỗi mục tiêu các mức độ khác nhau (nhận biết, thông hiểu, vận dụng thấp, vận dụng cao và các KN/NL cần hướng tới trong chuyên đề), xây dựng các câu hỏi/bài tập để kiểm tra, đánh giá sao cho thể hiện đúng mục tiêu đó (chú ý đến các bài tập đánh giá năng lực)  Bộ (ngân hàng) câu hỏi/bài tập theo chuyên đề.

Mô tả 4 mức độ yêu cầu và biên soạn câu hỏi/bài tập KTĐG

vị kiến thức

và nhắc lại được chính xác nội dung của đơn vị kiến thức đó

Sử dụng một đơn vị kiến thức để giải thích về một khái niệm, quan điểm, nhận định

liên quan trực tiếp đến kiến thức đó

Xác định và vận dụng được nhiều nội dung kiến thức có liên quan để phát hiện, phân tích, luận giải vấn đề trong tình huống quen thuộc

Xác định và vận dụng được nhiều nội dung kiến thức có liên quan để phát hiện, phân tích luận giải vấn đề trong tình huống mới

Mô tả 4 mức độ yêu cầu và biên soạn câu hỏi/bài tập KTĐG

Xác định được các mối liên hệ liên quan đến các đại lượng cần tìm và tính được các đại lượng cần tìm thông qua một

số bước suy luận trung gian

Xác định và vận dụng được các mối liên hệ giữa các đại lượng liên quan để giải quyết một bài toán/vấn đề trong tình huống quen thuộc

Xác định và vận dụng được các mối liên hệ giữa các đại lượng liên quan để giải quyết một bài toán/vấn đề trong tình huống mới

Các bước tiến hành

 Bước 5: Thiết kế tiến trình dạy học chuyên đề

 Căn cứ vào mạch kiến thức  Thiết kế các hoạt động học tập tương ứng.

 Thời lượng cho từng nội dung là do GV quyết định.

 Chú ý đến tình huống xuất phát (gắn với thực tiễn, xuất hiện mâu thuẫn ) để tạo hứng thú cho HS.

 Tăng cường sử dụng các phương pháp và kĩ thuật dạy học tích cực.

Suy ngẫm

hình thành và phát triển năng lực cho HS?

 Làm thế nào để nâng cao năng lực cho người học?

Suy ngẫm – Phản hồi

 3 điều hài lòng nhất

 2 góp ý

 1 câu hỏi (nếu có)

 Cảm nghĩ/cảm xúc của thầy cô đối với khóa học/báo cáo viên/đồng nghiệp