Nói về định hướng phát triển phía tây TQ khi mà hiện nay khu vực này đang kém phát triển cần đầu tư mạnh mẽ vào các thế mạnh sẵn có, ở phía tây dân cư thưa thớt ít được quan tâm bởi chính quyền cần phải có cải cách phát triển mạnh mẽ nơi này trong tương lai.
Trang 1Uỷ Ban Nhân Dân TP.HCM Trường: Đại Học Sài Gòn
Bài Tiểu Luận
Đề Tài: Định Hướng Phát Triển Ở phía Tây
Trung Quốc
A.Giới thiệu
Trung Quốc khi giành độc lập năm 1949 từ tay các nước đế quốc phương tây và phát xít Nhật thì Trung Quốc đã chú trọng phát triển kinh tế xã hội, do dường lối chính sách chưa đúng đắn mà vội vã nên từ năm 1949 - 1978 được gọi là " ác mộng Trung Hoa", từ năm
1978 đến nay sau khi đổi mới đất nước Trung Quốc đạt được những thành tựu to lớn về kinh tế, có vị thế cao trên trường quốc tế tuy nhiên nền kinh tế Trung Quốc chủ yếu là
Trang 2phát triển ở phía đông và phía nam tập trung nhiều trung tâm thương mại, dân cư tập trung đông đúc trong khi đó ở phía tây của Trung Quốc lại kém phát triển hơn hầu hết dân cư tập trung ít, nền kinh tế chênh lệch khoảng cách so với với phía đông điều này đã đặt ra nhiệm vụ lớn cho chiến lược phát triển kinh tế ở Trung Quốc là phải ưu tiên phát triển miền tây để góp phần ổn định xã hội chính trị cho toàn đất nước vì đây cũng là khu vực có vị trí quan trọng, có nhiều tiềm năng phát triển kinh tế nhưng chưa được chú ý khai thác
B Nội Dung
I) Khái quát chung phía tây Trung Quốc
1) Vị trí địa lí
Khu vực phía Tây tiếp giáp với hơn 10 quốc gia với đường biên giới kéo dài trên một khoảng cách 12.747 km Với đường biên giới rộng như vậy khu vực này có triển vọng hấp dẫn đối với thương mại quốc tế với các nước biên giới Con đường tơ lụa mà cắt ngang qua khu vực phía tây đã từng đoạn đầu tiên của trao đổi với thế giới bên ngoài của Trung Quốc trong suốt lịch sử lâu dài của nó Khu vực phía Tây hiện nay sẽ ngày càng phát triển, đại diện cho vinh quang của quá trình phát triển ồ ạt của khu vực
Phía tây Trung Quốc bao gồm thành phố: Trùng Khánh Các tỉnh như:
Thiểm Tây, Cam Túc, Thanh Hải, Tứ Xuyên, Vân Nam, Quý Châu Các khu tự trị: Duy Ngô Nhĩ Tân Cương, Tây Tạng, Ninh Hạ
Trang 3Lược đồ miền tây Trung quốc 2) Điều kiện tài nguyên
a) Điạ hình
Hầu hết địa hình núi cao, đồi núi, cao nguyên, sơn nguyên chiếm phần lớn ở miền tây Trung Quốc Ở phía tây nam có dãy Himalaya và dãy Côn Luân trong đó bao gồm hầu hết khu tự trị Tây Tạng và một phần của tỉnh Thanh Hải Đây là cao nguyên rộng lớn nhất thế giới, có độ cao trung bình hơn 4.000m
b) Khí hậu
Khí hậu miền tây Trung Quốc khắc nghiệt, do ảnh hưởng các dãy núi cao và mang tính lục địa nóng, khô
*Tây Tạng
Đây là một vùng cao nguyên cao và những ngọn núi bao quanh, nằm ở phía tây nam Trung Quốc Ranh giới phía nam của nó bao gồm các đỉnh núi cao nhất của dãy
Trang 4Himalaya, như Everest Hầu hết các khu vực này là trên 3.700 m / 12.000 ft, và một số khu vực rộng lớn vượt lên trên 4.900 m / 16.000 ft
Mùa đông khắc nghiệt với ánh sáng thường xuyên tuyết và sương giá cứng Xem xét độ cao, nhiệt độ mùa hè là đáng ngạc nhiên ấm áp vào ban ngày, nhưng rất sắc nét nhiệt độ vào ban đêm Hầu hết lượng mưa là mưa trong mùa hè, khi không khí ẩm được hút vào khu vực bởi những cơn gió mùa châu Á
Ở phía tây và phía bắc của khu vực một số lượng mưa mùa đông rơi như tuyết Ngoài các nhiệt độ thấp, gió mạnh, trong đó nổi bật gió lạnh, là những tính năng khắc nghiệt nhất của khí hậu
Tân Cương và Tây nội thất
khí hậu với mùa đông lạnh và mùa hè nóng Lượng mưa rất thưa thớt được phân phối tốt quanh năm, với tối đa mùa đông ở một số nơi; này được đưa ra bởi áp thấp yếu di chuyển
từ phía tây
Độ ẩm thấp trong suốt cả năm và khí hậu nói chung là tương đối ổn định, nhưng nhiệt độ rất thấp kèm theo gió mạnh trong mùa đông và thỉnh thoảng có nhiệt độ rất cao trong mùa hè.Thay đổi khí hậu tại địa phương tùy thuộc vào độ cao; có một số ngọn núi cao ở biên giới với Kyrgyzstan và Tây Tạng, nhưng khu vực rộng lớn của vùng đồng bằng nội thất
c) Đất đai và sinh vật
Miền tây Trung Quốc ( được tính vào năm 2000) bao gồm một vùng đất 537.196.000 ha, chiếm 57% tổng số của Trung Quốc, độ che phủ bình quân đầu người là 1,92 ha Trong
đó, 36.964.700 ha được trồng đất, chiếm 28,4% tổng số đất nông nghiệp của Trung Quốc,
độ che phủ bình quân đầu người 0,13 ha, trong khi đất chưa sử dụng bao gồm 195,8987
ha, chiếm 79,9% tổng số của Trung Quốc
Rừng và đồng cỏ cần phải được khai hoang từ ruộng dốc trong 14 tỉnh miền Trung và miền Tây, bao gồm 10 tỉnh miền Tây, khu tự trị và thành phố cũng như Sơn Tây, Nội Mông, Hà Bắc và Hồ Bắc Tây Trung Quốc có 5.233.300 ha đất nông nghiệp dốc với một mức độ trên 25, chiếm 86% của Trung Quốc 25-độ-và-trên đất nông nghiệp dốc và 8% đất nông nghiệp ở 14 tỉnh, thành phố và khu tự trị
d) Nguồn nước
Trang 5Tài nguyên nước ở Tây Trung Quốc là mối quan tâm đặc biệt Do hạn hán ở Tây Bắc và một thiếu hụt nghiêm trọng nguồn nước mặt ở các vùng núi đá vôi ở phía Tây Nam, sự phát triển và sử dụng nước ngầm có ý nghĩa quan trọng đối với đời sống và sản xuất của người dân địa phương
Cho đến nay, 12,3 tỷ mét khối nước ngầm, chiếm 28% tổng số tiền có thể khai thác được chiết xuất ở Tây Trung Quốc mỗi năm Điều đó chứng tỏ tiềm năng lớn
e) Khoáng sản
Tây Trung Quốc có một lợi thế so sánh rõ ràng trong tài nguyên khoáng sản, với điều kiện tuyệt vời cho quá trình khoáng, và có 130 loại khoáng sản có trữ lượng đã được chứng minh Trong số 45 loại quan trọng của khoáng sản, dự trữ hiện có của 13types, bao gồm kali clorua và khí tự nhiên ở Tây Trung Quốc chiếm hơn 50% tổng số của Trung Quốc, thưởng thức một lợi thế tuyệt đối
Trữ lượng 9 loại khác, bao gồm cả chì và đồng chiếm 30-50% tổng số của Trung Quốc, thưởng thức một lợi thế so sánh Tây Trung Quốc cũng có rất nhiều than đá và dầu dự trữ
và sẽ trở thành cơ sở quan trọng tiếp theo của chiến lược năng lượng ở Trung Quốc
Thăm dò địa chất của phương Tây Trung Quốc vẫn còn chưa đầy đủ, nhưng các thăm dò hiện tại và khảo sát đã chứng tỏ tiềm năng rất lớn để phát hiện các mỏ mới Quy mô phát triển và giá trị sản lượng tài nguyên khoáng sản của Tây Trung Quốc như là một tỷ lệ phần trăm của tổng số của Trung Quốc vẫn còn nhỏ, so với tỷ lệ dự trữ đã
được chứng minh Hiện nay, ngành công nghiệp khai thác mỏ đã trở thành một trụ cột ở Tây Trung Quốc Ngành công nghiệp khai thác mỏ chiếm 18,47% giá trị sản lượng công nghiệp địa phương, 6,29% của GDP địa phương, cao hơn so với trung bình toàn quốc là 8,26 và 2,17 điểm phần trăm
Ngoại trừ Trùng Khánh, ngành công nghiệp khai thác mỏ của các tỉnh miền Tây và khu
tự trị khác chiếm hơn 10% giá trị sản lượng công nghiệp địa phương Tỷ lệ này thậm chí hơn 25% trong nửa của các tỉnh và khu tự trị
So với miền đông và miền trung Trung Quốc, lợi thế tài nguyên của miền Tây Trung Quốc sẽ là một yếu tố không thể thay thế để hỗ trợ các địa phương và thậm chí phát triển kinh tế toàn diện trong một thời gian dài sắp tới Nó đóng một vai trò quan trọng trong kinh tế cất cánh ở miền tây Trung Quốc
Trang 62) Dân cư và xã hội
Dân số khoảng 287 triệu người, chiếm 23% dân số của Trung Quốc Lãnh thổ phía tây Trung Quốc rộng lớn, dân số thưa thớt, các nguồn lực kinh tế chưa phát triển, khu vực này cần được củng cố và khai thác , Người nghèo thiếu lương thực và quần áo phần lớn tập trung ở miền tây Trung Quốc Đây cũng là khu vực hầu hết các dân tộc thiểu số tập trung sinh sống nhiều
Bảng 1: Mức độ thực hiện xã hội khá giả toàn diện nông thôn Trung Quốc năm 2003
Trang 7Nhìn vào bảng 1 phía trên thì ta cũng thấy được rằng mức độ khá giả ở nông thôn miền tây thấp nhất cả nước Ở các tỉnh thành hoặc thành phố lớn khác ở Trung Quốc hầu hết mức độ cao hoặc không âm (Thượng Hải: 85,2%), còn các tỉnh, khu tự trị ở phía tây hầu như đa số mức độ đều âm ( Tây tạng: -24,6%)
Một lớp học ở Thiểm Tây (TQ)
*Các lễ hội tiêu biểu:
+ Shoton Liên hoan là một trong những lễ hội truyền thống phổ biến nhất ở Tây
Tạng Nó kỷ niệm ăn sữa chua, các nhà sư Tây Tạng đã kết thúc mùa giải của họ về thiền định, ngắm của Tây Tạng vở kịch, và Phật giáo Tây Tạng
Nó được tổ chức hằng năm vào tháng tám, hoặc cuối tháng 6, tháng 7 của lịch Tây Tạng
Lễ hội là một dịp tuyệt vời cho cả người Tây Tạng và khách du lịch
Trang 8Vào ngày đầu tiên của lễ hội, các Thangka dự kiến sẽ được công bố tại Tu viện
Drepung.Sau đó, lễ kỷ niệm sẽ bắt đầu lúc Norbulingka Các cư dân của Lhasa sẽ tập hợp trong công viên và ăn mừng bằng cách ăn sữa chua và xem các vở opera
Lễ
Hội Shoton Liên hoan
+ Liên hoan Lushen
Được phổ biến trên khắp các tỉnh Quý Châu, Vân Nam, và Tứ Xuyên Các Liên hoan Lusheng trong Kaili , Quý Châu là nổi tiếng nhất và vĩ đại nhất của bó Lễ hội của dân tộc Miao với những hoạt động như ca hát, đấu bò, nuôi ngựa và nhảy múa theo nhịp điệu của Lushen Tất cả người Miao đến với nhau từ các làng khác nhau
Các cô gái ăn mặc trong trang phục và bạc truyền thống tốt nhất của họ Mũ trang phục, trong khi các chàng trai mang Lusheng và đầu của họ đến sân vận động Lusheng để chào mừng lễ hội Họ khoanh tròn trong vòng như các cô gái nhảy theo nhịp điệu của âm nhạc
Trang 9được cung cấp bởi các chàng trai Buổi lễ được thực hiện để mang lại hy vọng cho một
vụ thu hoạch thuận lợi trong năm tới cùng với sức khỏe tốt Nó cũng là một cơ hội cho thanh niên để bày tỏ sự ngưỡng mộ của họ và yêu thương đối với nhau
Lễ hội Lushen
Trang 10II) Định hướng phát triển ở phía tây Trung Quốc
1) Chiến lược phát triển và biện pháp
Trong quá trình cải cách và phát triển những thập niên cuối của thế kỷ 20, kinh tế Trung Quốcphát triển nhanh chóng, song chênh lệch về phát triển giữa miền Đông (Hoa
Trungvà Hoa Đông) và miền Tây, miền Nam và miền Bắc ngày càng lớn
Nhận thấy tác hại tiềm tàng của điều này và sự cần thiết phải thu hẹp chênh lệch về phát triển giữa hai miền Đông và Tây, giữa các sắc tộc thiểu số với người Hán, năm 1999,nhà lãnh đạo quốc gia tối cao của Trung Quốc lúc đó là Giang Trạch Dân (bính âm: Jiāng
Zémín) đã đề xuất việc cần thiết phải triển khai một chiến lược phát triển miền Tây.
Cuối năm 1999, Hội nghị công tác kinh tế Trung ương tuyên bố mục đích của chiến lược phát triển miền Tây còn gồm có: tăng tổng cầu, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của cả nước, đoàn kết dân tộc, ổn định xã hội, củng cố phòng thủ biên giới
Tháng 1 năm 2000, Chính phủ Trung Quốc đã quyết định thành lập một tổ chỉ đạo phát triển miền Tây do đích thân thủ tướngChu Dung Cơ (Zhū Róngjì) làm tổ trưởng, phó thủ
tướng Ôn Gia Bảo làm tổ phố, và các thành viên khác đều là những quan chức cấp cao hàng bộ trưởng
Tháng 3 năm 2001, kế hoạch 5 năm phát triển kinh tế xã hội lần thứ 11 của Trung Quốc
đã phê phán sự chênh lệch về thu nhập giữa các miền của Trung Quốc và tuyên bố chính phủ Trung Quốc sẽ lấy thời kỳ 5 năm từ 2001 đến 2005 làm thời gian thật trọng tâm để đầu tư xây dựng công trình hạ tầng xã hội cho miền Tây nhằm giúp khu vực này trong vòng từ 5 đến 10 năm sẽ phát triển nhanh chóng
Thêm các biện pháp cần được thực hiện phổ cập giáo dục bắt buộc 9 năm, thúc đẩy giáo dục đại học, giáo dục trung học và giáo dục chuyên nghiệp trong các hình thức khác nhau Phát triển chung giữa đông và tây vào các trường học cũng nên được tiến
hành Hoạt động cũng cần được thực hiện để sử dụng tốt của các nhân viên hiện có của tất cả các phương tiện, thu hút nhân tài từ bên ngoài khu vực, đào tạo người trong các
Trang 11lĩnh vực khác nhau ở các cấp độ khác nhau đó là nhu cầu cấp thiết cho sự phát triển phương Tây, và trao đổi nhân viên làm việc giữa phía đông và phía tây Trung Quốc Chính sách thuận lợi và Môi trường để khuyến khích nước ngoài
Hướng dẫn đầu tư nước ngoài trong khu vực giữa và phía tây, một số chính sách ưu đãi
đã được thiết lập trong kế Chúng bao gồm:
1.1) Đối với các dự án thuộc loại A mà hạn chế đầu tư nước ngoài, miễn là họ có thể có những lợi thế của các nguồn tài nguyên phía tây và phù hợp với chính sách công nghiệp của đất nước, những hạn chế có thể vừa thư giãn Chính sách này có thể được giới thiệu trong "Quy định tạm thời về các hướng dẫn của đầu tư nước ngoài", được ban hành vào năm 1995
1.2) Trong "Catalogue Công nghiệp Đầu tư nước ngoài hướng dẫn" (tháng 12 năm 1997 phiên bản sửa đổi), điều kiện cho các dự án đầu tư nước ngoài ở miền tây vùng có nhiều thuận lợi hơn
Ví dụ, dự án xi măng có công suất hàng ngày của 4.000 tấn trở lên có thể được phân thành các loại khuyến khích chỉ khi nó được thiết lập tại các khu vực trung và tây Các nhà máy điện đốt than có công suất 300 MW trên một đơn vị được phân thành các hạn chế loại B ngoại trừ vùng sâu vùng xa, mà thực sự là một phục vụ chính sách thuận lợi để khu vực giữa và phía tây
• Phát triển công trình hạ tầng xã hội và phát triển năng lượng Những dự án tiêu biểu là: dự án xây dựng hệ thống tàu điện ngầm ở Trùng Khánh, dự án xây
dựng tuyến đường sắt Thanh Tạng nối Lhasa với khu vực phía Đông, dự án đưa điện
từ miền Tây tới miền Đông , dự án đưa khí đốt từ miền Tây tới miền Đông , dự án chuyển nước Bắc-Nam
Trang 12• Cung cấp tài chính quy mô lớn Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc tuyên bố hỗ trợ tài chính để phát triển miền Tây thông qua: đẩy mạnh cung cấp các khoản vay trung
và dài hạn, phát huy vai trò của các tổ chức tín dụng nhỏ và vừa ở miền Tây, cung cấp các khoản vay nhằm chuyển dịch cơ cấu sản xuất nông nghiệp, cung cấp các khoản vay cho các dự án giáo dục và đào tạo nguồn nhân lực, cung cấp các khoản vay cho các dự án hợp tác kinh tế giữa miền Đông và miền Tây, đẩy mạnh cải cách hệ thống tài chính tiền tệ để đáp ứng tốt hơn nhu cầu vốn của miền Tây
• Cải thiện môi trường thu hút FDI: thực hiện các chính sách ưu đãi đầu tư như giảm thuế thu nhập doanh nghiệp trong 3 năm đầu xuống còn 15% (và nếu là doanh nghiệp làm hàng xuất khẩu thì giảm nữa xuống còn 10%) Đồng thời, cho chính quyền các địa phương miền Tây nhiều quyền hạn xét duyệt các dự án FDI không thua
gì các địa phương miền Đông trong đó có quyền tự phê duyệt các dự án nếu số vốn không quá 30 triệu dollar Mỹ
• Phát triển thương mại và dịch vụ bao gồm cả tự do hóa mậu dịch biên giới
• Tăng cường bảo vệ môi trường
• Phát triển giáo dục và khoa học kỹ thuật
• Giữ chân nhân tài ở lại phát triển quê hương, Tăng cường lao động có tay nghề
+ Sáu năm liên tục gần đây, tốc độ tăng trưởng kinh tếbình quân hàng năm của miền Tây Trung Quốc là 10,6% Tổng GDP của miền Tây năm 2005 đã lên tới 3,33 nghìn tỷ yuan, trong khi năm 2000 thì mới chỉ đạt 1,66 nghìn tỷ yuan Thu nhập ròng ở khu vực thành thị tăng với tốc độ bình quân 10% mỗi năm và ở khu vực nông thôn là 6,8%.[4]
+ Tính đến năm 2006, đã có hàng loạt dự án tổng trị giá tới 1 nghìn tỷ yuan để phát triển công trình hạ tầng xã hội
+ Trong 500 công ty lớn nhất của thế giới đã có 100 công ty đầu tư vào miền Tây
Trang 13Tuyến đường sắt Thanh - Tạng ( Thanh Hải - Tây Tạng) dài nhất thế giới.
Trang 14Đại học Tây Tạng (Tibet University, là trường đại học cao nhất Thế giới.
Tàu điện ngầm ở Trùng Khánh
2) Đầu tư của phương tây trong ngành công nghiệp khoáng sản ở phía tây Trung Quốc sẽ được khuyến khích hơn nữa
Tài nguyên khoáng sản phong phú, với một viễn cảnh tốt đẹp của sự phát triển và sử dụng, là một lợi thế nổi bật của phương Tây Trung Quốc Không có câu hỏi rằng sự phát triển và sử dụng tài nguyên khoáng sản sẽ đóng một vai trò quan trọng trong việc thực hiện phát triển phương Tây Sự phát triển của minining ở miền tây Trung Quốc sẽ dựa trên nguyên tắc "hai loại tài nguyên và hai thị trường" để thu hút vốn nước ngoài Để thu
