BÁNH TRÔI N ƯỚ CA... Và chính nghĩa sau đãả làm nên giá tr c a bài th... Rút kinh nghi m: ệ.
Trang 1BÁNH TRÔI N ƯỚ C
A M c tiêu bài h c: ụ ọ
Giúp HS:
- Hi u để ược thái đ đ cao và kh ng đ nh giá tr c a ph n trong th Hộ ề ẳ ị ị ủ ụ ữ ơ ồ Xuân Hương
- Th y đấ ược v xinh đ p, b n lĩnh s t son, thân ph n chìm n i c a ngẻ ẹ ả ắ ậ ổ ủ ười
ph n trong bài th này.ụ ữ ơ
- Rèn kĩ năng c m nh n th t tuy t Đả ậ ơ ứ ệ ường lu t.ậ
B Chu n b : ẩ ị
- Đ dùng: B ng ph vi t bài th ồ ả ụ ế ơ
- Nh ng đi u c n l u ý:ữ ề ầ ư HS đ c kĩ ph n chú thích Hi u đọ ầ ể ược tính đa nghĩa trong th nói chung và trong th H Xuân Hơ ơ ồ ương nói riêng
C Ti n trình t ch c d y và h c: ế ổ ứ ạ ọ
I n đ nh t ch c: Ổ ị ổ ứ
L p: ớ Sĩ s : V ng:ố ắ
L p: ớ Sĩ s : V ng:ố ắ
II Ki m tra: ể
- Đ c thu c lòng bài th Sau phút chia li? Em hãy nêu giá tr v n i dung vàọ ộ ơ ị ề ộ
NT c a bài th ?ủ ơ
- Y/c: Tr l i nh ph n Ghi nh ả ờ ư ầ ớ
III Bài m i: ớ
Trong đ i ngũ nh ng nhà th n c a th i kì trung đ i Vi t Nam, H Xuânộ ữ ơ ữ ủ ờ ạ ệ ồ
Hương được coi là nhà th tài hoa và đ c đáo nh t Tuy cu c đ i g p nhi uơ ộ ấ ộ ờ ặ ề
éo le ngang trái, nh ng nh ng tác ph m th ca c a bà v n th m đ m tìnhư ữ ẩ ơ ủ ẫ ấ ẫ
Trang 2thương con người, ng i sáng ni m tin yêu và trân tr ng đ i v i con ngờ ề ọ ố ớ ười,
trước h t là đ i v i ngế ố ớ ười ph n ụ ữ
Ho t đ ng c a th y – trò ạ ộ ủ ầ N i dung ki n th c ộ ế ứ
- Hs đ c chú thích v Tác giọ ề ả, tác
ph mẩ
- GV nêu 1 vài ý chính
- Hướng d n đ c: gi ng v a d u,ẫ ọ ọ ừ ị
v a m nh, v a ng m ngùi.ừ ạ ừ ậ
- GV đ c-hs đ c-nh n xét.ọ ọ ậ
- GV gi i thích t khó.ả ừ
- V th th , bài th này gi ng v iề ể ơ ơ ố ớ
nh ng bài th nào v a h c? vì sao? ữ ơ ừ ọ
- Bài th có nhan đ “Bánh trôiơ ề
nước” V y em hi u th nào là bánhậ ể ế
trôi nước?
I Gi i thi u chung:ớ ệ
1 Tác gi : ả H Xuân Hồ ươ ng
- Bà là người có h c, có tài làm th ,ọ ơ
cu c đ i bà g p nhi u bi k ch.ộ ờ ặ ề ị
- Bà được m nh danh là bà chúa thệ ơ Nôm
2 Tác ph m:ẩ Bài th n m trongơ ằ chùm th v nh v t, v nh c nhơ ị ậ ị ả
- Là bài th tr tình đ c s c, n iơ ữ ặ ắ ổ
ti ng,ế tiêu bi u cho t tể ư ưởng nghệ thu t c a bà.ậ ủ
II Đ c - Hi u văn b n:ọ ể ả
- Th th : th t ngôn t tuy t.ể ơ ấ ứ ệ
- Bánh trôi nước: chú thích sgk - 95
Trang 3- Có ý ki n cho r ng bài th có tínhế ằ ơ
đa nghĩa V y th nào là tính đaậ ế
nghĩa trong th ?ơ
- Bài th có m y nghĩa, đó là nh ngơ ấ ữ
nghĩa gì?
- V i nghĩa th nh t bánh trôi nớ ứ ấ ước
đã được miêu t nh th nào? Chúả ư ế
ý các t ng : tr ng, tròn, chìm, n i,ừ ữ ắ ổ
r n nát, lòng son.ắ
+ Bánh có màu tr ng c a b t, bánhắ ủ ộ
được n n thành viên tròn ặ
+ N u nhào b t mà nhi u nế ộ ề ước quá
thì nhão (nát), ít nước quá thì r nắ
(c ng) ứ
+ Khi đun sôi nước đ lu c bánhể ộ
chín thì n i lên, bánh ch a chín thìổ ư
chìm
+ Nhân bánh được làm b ng m tằ ậ
ho c đặ ường phên nên khi chín
thường có màu đ nh son)ỏ ư
+ Em có nh n xét gì v cách miêu tậ ề ả
bánh trôi c a tác gi ?ủ ả
- Tính đa nghĩa trong th : là 1 thu cơ ộ tính c a ngôn ng văn chủ ữ ương, thi
ca nói chung
- Bài th có 2 nghĩa:ơ
+ Nói v bánh trôi nề ước khi đang
được lu c chín.ộ
+ Ph n ánh v đ p, ph m ch t vàả ẻ ẹ ẩ ấ thân ph n c a ngậ ủ ười ph n trongụ ữ
xã h i cũ ộ
1 Miêu t bánh trôi nả ước:
-> Miêu t r t gi ng bánh trôi ngoàiả ấ ố
Trang 4- V i nghĩa th 2, v đ p, ph mớ ứ ẻ ẹ ẩ
ch t cao quí và thân ph n chìm n iấ ậ ổ
c a ngủ ười ph n đụ ữ ược g i lên nhợ ư
th nào? Chú ý các c m t : ba chìm,ế ụ ừ
r n nát m c d u, gi t m lòng son.ắ ặ ầ ữ ấ
- Gv: Qua ngòi bút tài tình c a Hủ ồ
Xuân Hương, cái bánh trôi nước
không đ n thu n ch là cái bánhơ ầ ỉ
bình thường mà còn tr thành 1 nở ẩ
d th hi n cu c đ i và s ph nụ ể ệ ộ ờ ố ậ
c a ngủ ười ph n trong xã h iụ ữ ộ
phong ki nế
- Trong 2 nghĩa đó, nghĩa nào quy tế
đ nh giá tr bài th ? vì sao? ị ị ơ
- Gv: Bài th Bánh trôi nơ ước đã cho
ta th y hình th xinh đ p, ph mấ ể ẹ ẩ
ch t trong tr ng son s t, cùng thânấ ắ ắ
ph n chìm n i c a ngậ ổ ủ ười ph nụ ữ
VN x a 1 cách sâu s c V i bài thư ắ ớ ơ
này, n sĩ H Xuân Hữ ồ ương đã 2 l nầ
hoá thân, v a làm chi c bánh trôi,ừ ế
v a nhân danh ngừ ười ph n đ tụ ữ ể ự
s v i b n đ c, truy n t i b n đ cự ớ ạ ọ ề ớ ạ ọ
nh ng tình c m trong sáng, nhânữ ả
đ o Bánh trôi nạ ước đúng là 1 áng
văn chương đa nghĩa đ c đáo.ộ
- Hs đ c ghi nh ọ ớ
đ i.ờ
2 Bánh trôi nước th hi n ph mể ệ ẩ
ch t, ấ thân ph n ngậ ười ph n :ụ ữ
- V a tr ng l i v a tròn ->V hìnhừ ắ ạ ừ ề
th c thì xinh đ p.ứ ẹ
- B y n i ba chìm ->ả ổ V s ph n thìề ố ậ chìm n i, b p bênh trổ ấ ước cu c đ i.ộ ờ
- Gi t m lòng sonữ ấ -> V ph mề ẩ
ch t thì dù g p c nh ng nh thấ ặ ả ộ ư ế nào v n gi s chung thu , s t son.ẫ ữ ự ỷ ắ
-> Nghĩa th 2 là chính, nghĩa thứ ứ
nh t ch là phấ ỉ ương ti n đ chuy nệ ể ể
t i nghĩa sau Và chính nghĩa sau đãả làm nên giá tr c a bài th ị ủ ơ
Trang 5- Hãy ghi l i nh ng câu hát thanạ ữ
thân đã h c bài 4 (k c ph n đ cọ ở ể ả ầ ọ
thêm) b t đ u b ng 2 t “Thânắ ầ ằ ừ
em”?
* Ghi nh : sgk –95ớ
* Luy n t p:ệ ậ
- Thân em nh t m l a đào.ư ấ ụ
- Thân em nh h t m a sa.ư ạ ư
- Thân em nh h t m a rào.ư ạ ư
H t sa xu ng gi ng h t ạ ố ế ạ vườn hoa
- Thân em nh gi ng gi a đàng.ư ế ữ
Người khôn r a m t, ngử ặ ười phàm
- Thân em nh mi ng cau khô ư ế
Người thanh tham m ng, ngỏ ười thô tham dày
IV Hướng d n h c bài: ẫ ọ
- H c thu c lòng bài th , thu c Ghi nhọ ộ ơ ộ ớ
- So n bài: Qua đèo ngangạ
D Rút kinh nghi m: ệ