Mục tiêu giải quyết tình huống: Qua bài học về các môn như Toán, Vật Lí, Giáo dục công dân, Sinh, Hóa giúp chúng ta được tiếp cận với những kiến thức xã hội, chúng ta sẽ thấy được rằng
Trang 1Phòng giáo dục Và đào tạo thanh oai
TấN TèNH HUỐNG:
XE ĐẠP ĐIỆN – MỐI NGUY HIỂM TIỀM ẨN CHO GIAO THễNG VÀ MễI TRƯỜNG
- Trường THCS Thanh Thựy
- Địa chỉ: Thanh Thựy - Thanh Oai – Hà Nội
- Điện thoại: 0984 130225
- Email: thuyvan05031972@gmail.com
- Mụn học chớnh được vận dụng: Giỏo dục cụng dõn, Sinh học
- Cỏc mụn tớch hợp: Vật lý, Toỏn, Húa học
Nhúm học sinh:
1 Họ và tờn: Trần Phương Linh
2 Họ và tờn: Vũ Thị Phương
Năm học: 2014 - 2015 Năm học: 2014 - 2015
Trang 2I.Tên tình huống:
Xe đạp điện – mối nguy hiểm tiềm ẩn cho giao thông và môi trường.
II Mục tiêu giải quyết tình huống:
Qua bài học về các môn như Toán, Vật Lí, Giáo dục công dân, Sinh, Hóa giúp chúng ta được tiếp cận với những kiến thức xã hội, chúng ta sẽ thấy được rằng việc đi xe đạp điện không thực sự an toàn như chúng ta đã nghĩ Mục tiêu đặt ra cho chúng ta là phải tìm ra những tác hại không lường của xe đạp điện và những phương pháp để khắc phục những hạn chế của loại phương tiện đang rất thịnh hành này
III.Tổng quan về các nghiên cứu có liên quan đến việc giải quyết tình huống:
1 Môn học chính:
* Giáo dục công dân:
- Nghiên cứu bài 14-GDCD 6: Thực hiện trật tự an toàn giao thông
+ Hiểu được thế nào là trật sự an toàn giao thông?
+ Ý nghĩa của trật tự giao thông đối với con người và xã hội
+ So sánh đối chiếu hành vi của những người sử dụng xe đạp điện tham gia giao thông với yêu cầu của trật tự an toàn giao thông
* Sinh học:
- Nghiên cứu bài 31-Sinh học 8: Trao đổi chất
+ Hiểu được thế nào là trao đổi chất?
+ Ý nghĩa của môi trường trao đổi chất đối với cơ thể con người
- Nghiên cứu bài 49-Sinh 6: Bảo vệ sự đa dạng của thực vật
+ Ý nghĩa của thực vật đối với đời sống
+ Tìm hiểu nguyên nhân làm suy giảm sự đa dạng của thực vật
2 Các môn học tích hợp:
điện
kê tần số: thống kê số lượng xe đạp điện, bình ắc quy đã được sử dụng
thiếc: hiểu được rằng chì và các hợp chất của chì đều rất độc hại cho cơ thể con người
Trang 3IV Giải pháp giải quyết tình huống:
Qua các bài tập đã học và kết hợp với thực tiễn ghi nhận được ngoài đời
sống, ta biết được rằng xe đạp điện không thật sự thân thiện với giao thông và môi trường, cũng từ những bài học đó, ta rút ra được những giải pháp giải quyết vấn đề
V Thuyết minh tiến trình giải quyết tình huống:
Từ khi xe đạp điện xuất hiện trên thị trường nước ta, nếu như ai chưa tìm hiểu kĩ nó ắt hẳn sẽ nghĩ nó an toàn cho giao thông và có lợi ích rất tích cực trong việc bảo vệ môi trường Nhưng nếu như ai đã tìm hiểu kĩ về nó thì sẽ hiểu được ngoài mặt lợi nó còn có những hạn chế dẫn đến hậu quả to lớn và nghiêm trọng cho giao thông và môi trường
*Nguyên nhân xe đạp điện trở nên phổ biến :
Ngày nay do nhu cầu đời sống phát triển nên xe đạp điện ngày càng được ưa chuộng Bởi lẽ, theo quan niệm của những người đã và từng sử dụng thì
xe đạp điện khá hợp túi tiền, chạy bằng pin hoặc ắc quy nên sẽ không thải bụi, khói ra môi trường; lái xe không cần bằng lái bên cạnh đó nó có rất nhiều kiểu dáng, mẫu mã phù hợp với mọi thế hệ, lứa tuổi Từ học sinh, sinh viên đến các
bà nội trợ hay những cụ già cao tuổi đều ưu tiên lựa chọn xe đạp điện làm loại phương tiện thông dụng Do đó, mà ngày càng có nhiều loại xe không đảm bảo chất lượng xuất hiện trên thị trường gây nên những tai hại không đáng có về cả giao thông lẫn môi trường
*Nhược điểm của xe đạp điện:
a) Gây nên những tai nạn giao thông không đáng có
- Nhiều xe không thông qua được những tiêu chuẩn mức độ an toàn của
Bộ An toàn Giao thông nên khi sử dụng không thật sự an toàn cho moi người
+ Áp dụng môn Toán, Vật lí cùng thực tiễn ta có thể biết được: Xe đạp
điện được phê chuẩn với vận tốc 25 km/h vì theo như những chuyên gia nghiên cứu và sáng chế xe đạp điện cho biết với thiết kế bộ phanh chỉ dùng cho loại xe
có tốc độ từ 20-25 km/h.Nếu đi với vận tốc cao hơn thì phanh sẽ không phục vụ được nên việc gặp tai nạn là không tránh khỏi.Và khoảng 70% loại xe đạp điện đang được sử dụng ở nước ta thường có vận tốc từ 50 lên đến 60 km/h (hầu hết
là xe đạp điện nhập từ Trung Quốc vì loại này rất rẻ) Những loại xe không chính hãng này còn có rất nhiều hạn chế như đèn thấp, mờ khó phục vụ cho giao thông khi đi vào buổi tối; không có xi nhan, gương chiếu hậu nên việc sang đường trở nên rất khó khăn và dễ dàng xảy ra tai nạn
Trang 4Một số hình ảnh của các loại xe đạp điện không đáp ứng tiêu chuẩn của học sinh trường THCS Thanh Thùy, T|hanh Oai, Hà Nội:
(Hình ảnh xe đạp điện quá vận tốc quy định)
Trang 6(Hình ảnh xe đạp điện đèn thấp) n
(Hình ảnh xe đạp điện không có gương chiếu hậu)
Hơn thế nữa, là số người sử dụng xe đạp điện đều là học sinh, nội trợ và người già Học sinh do còn nhỏ nên chưa am hiểu được luật giao thông, người già và nội trợ thì có thể do sơ suất mà gây ra tai nạn không đáng có
Ví dụ 1: Trên đường Trần Phú, Hà Huy Tập (TP Nam Định) đã xảy ra
một vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng Bà Đỗ Thị Ph, sinh năm 1949, trú tại ngõ Văn Nhân, phường Trần Hưng Đạo, TP.Nam Định mượn xe đạp điện của hàng xóm đi chơi phố, do lúng túng trong xử lý tình huống nên bị ngã xuống đường Không may vào thời điểm đó có một xe ô tô đã chạy qua cán lên người
Trang 7bà Ph, khiến nạn nhân chết ngay tại chỗ (theo phóng viên Cơ quan hội luật gia Việt Nam)
Ví dụ 2: Từ tháng 5/2013 đến tháng 7/2013 có ít nhất 5 vụ tai nạn giao
thông mà người điều khiển phương tiện là xe đạp điện trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh ( theo phóng viên Cơ quan hội luật gia Việt Nam)
+ Trong môn Giáo dục công dân 6, ta biết rằng trật tự an toàn giao thông
rất quan trọng vì mọi người đều có nhu cầu tham gia giao thông nên mọi người phải chấp hành những yêu cầu cần phải thực hiện khi tham gia giao thông Bộ
An toàn Giao thông đã đưa ra quy định để yêu cầu người điều khiển xe đạp điện phải thực hiện Nhưng hầu hết mọi người đều không chú ý đến và vẫn nghĩ rằng, xe đạp điện thuộc dạng xe đạp nên không phải chấp hành điều luật như đối với xe gắn máy Nhưng thực tế, theo định nghĩa chính xác, xe đạp điện là một loại xe hai bánh chạy bằng ắc quy, pin và những điều luật đối với xe đạp điện cũng tương tự như xe gắn máy thông thường Bộ An toàn Giao thông đã đưa ra một số điều luật đối với những người điều khiển xe đạp điện như: người điều khiển xe phải trên 16 tuổi nhưng đa phần người sử dụng xe đạp điện lại dưới 16 tuổi; khi sử dụng xe đạp điện phải đội mũ bảo hiểm nhưng tỉ lệ người đội mũ lại rất ít, phần trăm người ngồi trước đội mũ là 14%, người sau đội mũ là 3%
- Học sinh là thành phần chủ yếu sử dụng xe đạp điện nhưng có lẽ thành phần này có ý thức kém nhất và gây không ít khó chịu cho người tham gia giao thông khác và cũng chính ý thức kém này sẽ đe dọa đến sức khỏe, tính mạng của những học sinh này
+ Học sinh thường đi thành hàng ngang để dễ dàng nói chuyện
+ Vừa đi trên đường vừa nói chuyện điện thoại, ăn uống, chụp ảnh, cười đùa,…
+ Lái xe nhanh vượt quá tốc độ quy định
Hình ảnh minh họa:
Trang 8Ví dụ: Nữ sinh 15 tuổi học cấp II tại Thái Bình chết do tai nạn đâm trực diện
xe đạp điện vào ô tô tối hôm 31/5/2014 ( theo phóng viên báo Dân trí)
b) Làm ô nhiễm môi trường:
Tuổi đời của pin hay ắc quy chạy xe đạp điện là khoảng 2 năm với những hãng có tên tuổi nhưng đối với những loại xe được nhập từ Trung Quốc không
có chứng chỉ thì chỉ có tuổi thọ vài tháng Mỗi xe đạp điện thưởng sử dụng từ 3 đến 4 bình to hay nhỏ tùy thuộc vào từng hãng Nhưng nếu ta nhân với số lượng
xe đạp điện đang được sử dụng tại nước ta thì ta thấy được số lượng bình ắc quy hay pin hỏng là vô cùng lớn Vậy chúng sẽ được xử lí ra sao? Đa phần đều được bán lại cho các xưởng tái chế ắc quy với công nghệ thấp hay thậm chí là thủ công Trước đó năm 2010 có khoảng 40.000 tấn ắc-quy chứa kim loại chì đã được thải ra môi trường Dự báo năm 2015, con số này sẽ là gần 70.000 tấn ( Áp
dụng môn Toán lớp 6 để thống kê) Mà chì lại là kim loại nặng và rất độc hại ( tìm hiểu được qua môn Hóa học lớp 12)
- Ban đầu, chì sẽ nhiễm vào đất, sau đó nhiễm vào nguồn nước và làm cho môi trường đất và nước mang những tác hại nguy hiểm và không còn an toàn cho những người sử dụng, những thực vật sinh tồn trên môi trường đất và nước nhiễm chì này
Trang 9+ Qua môn Sinh học lớp 8 ta có thể tìm hiểu được: Trao đổi chất là một
hoạt động hằng ngày của cơ thể để tạo ra nguồn năng lượng nuôi dưỡng các tế bào Môi trường để trao đổi chất cũng rất quan trọng vì nó ảnh hưởng đến các chất hấp thụ vào cơ thể con người Nếu như môi trường sống nhiễm đầy chì thì hậu quả gây ra đối với cơ thể là vô cùng nghiêm trọng Chì tích tụ ở xương, cản trở chuyển hóa Canxi bằng cách kìm hãm sự chuyển hóa vitamin D, gây độc cả
cơ quan thần kinh trung ương lẫn thần kinh ngoại biên Đặc biệt, chì gây tác động mãn tính tới phát triển trí tuệ Ngộ độc chì còn gây ra biến chứng viêm não
ở trẻ em Chì tác động lên hệ thống enzyme vận chuyển hiđro gây nên một số rối loạn cơ thể, trong đó chủ yếu là rối loạn bộ phận tạo huyết (tủy xương) Tùy theo mức độ nhiễm độc có thể gây ra những tai biến, nếu nặng có thể gây tử vong.Với những phụ nữ có thai thường xuyên tiếp xúc với chì khả năng sẩy thai hoặc thai nhi chết sau khi sinh là rất lớn, chì có tác dụng rất độc hại cho cơ thể con người và có thể gây ra một số bệnh kinh niên, mãn tính, ví dụ như bệnh thận hay bệnh thần kinh
Ảnh minh họa về bệnh nhân bị nhiễm chì:
Trang 10
Ví dụ: Làng tái chế pin Đông Mai huyện Gia Lâm, Hưng Yên có tới 97% trẻ
em bị nhiễm chì nghiêm trọng Hàm lượng chì của các trẻ ở đây đã vượt ngưỡng
từ ba đến bảy lần, khiến các em rất yếu và mắc nhiều bệnh trầm trọng (theo tin thời sự VTV)
Hình ảnh ác quy hỏng đang chờ tái chế:
+ Thực vật cung cấp oxi cho quá trình trao đổi khí, là nguồn thức ăn của con người và nhiều loài động vật động vật Ngoài ra thực vật còn giúp con
người ở nhiều mặt như kinh tế, chữa bệnh, ( tìm hiểu qua môn Sinh học
Trang 11thực vật đang bị phát triển chậm, bị dị dạng và rất độc hại cho những người ăn chúng Tác hại của chúng gây ra cho cơ thể con người cũng giống như những người bị trực tiếp nhiễm chì Ngoài ra thực vật bị nhiễm chì sẽ không còn tác dụng cho kinh tế, chữa bệnh, làm thức ăn
*Biện pháp khắc phục:
- Mọi người nên hạn chế sử dụng xe đạp điện
- Nếu sử dụng thì người sử dụng cần tìm mua các loại xe chính hãng, được kiểm tra qua Bộ An toàn giao thông
- Khi sử dụng người dân nên chấp hành luật mà Bộ An toàn Giao thông yêu cầu đối với những người sử dụng, đặt biệt là phải đội mũ bão hiểm khi tham gia giao thông
- Mọi người cần phải nâng cao ý thức tự giác khi dung xe đạp điện tham gia giao thông
- Đầu tư công nghệ cao cho những xưởng tái chế ắc quy hỏng để làm giảm tối thiểu chì bị thải ra môi trường
- Tránh sử dụng đất, nguồn nước nhiễm chì Xử lí đất bị nhiễm chì
VI Ý nghĩa của việc giải quyết tình huống:
Hiện nay do nhu cầu đời sống tăng cao nên ngày càng có nhiều ý tưởng được phát minh để phuc vụ giải quyết cho các nhu cầu của xã hội Tuy nhiên ngoài những ưu điểm thì chúng còn có rất nhiều nhược điểm ảnh hưởng đến cuộc sống mà chưa được khắc phục Xe đạp điện cũng là một trong những phát
minh như vậy, đó là lí do mà chúng ta giải quyết tình huống “Xe đạp điện – mối
Trang 12nguy hiểm tiềm ẩn cho giao thông và môi trường”. Qua những nghiên cứu
trong phần V Thuyết minh tiến trình giải quyết tình huống đã cho ta biết lựa chọn, sử khi dùng xe đạp điện Đồng thời cũng cho ta thấy tầm quan trọng của việc hiểu biết và vận dụng kiến thức liên môn để giải quyết các tình huống trong đời sống
Sâu xa hơn việc giải quyết tình huống sẽ phần nào giúp mọi người nâng cao
ý thức khi tham gia giao thông và tự giác bảo vệ môi trường cũng như bảo vệ sức khỏe, tính mạng và tương lai của mình Khẳng định vai trò của trật tự an toàn giao thông và môi trường trong sạch đối với con người Việt Nam
Học sinh thực hiện
Trần Phương Linh
Vũ Thị Phương
