Tăng cường khả năng huy động vốn và sử dụng vốn cho đầu tư phát triển tại ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Hoàng Mai

Chương I : Thực trạng huy động vốn và sử dụng vốn cho đầu tư phát triển tại ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Hoàng Mai Chương II: Giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn và sử dụng vốn cho đầu tư phát triển tại ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Hoàng Mai

MỤC LỤC

DANH MỤC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỂU

LỜI MỞ ĐẦU

Năm 2008 kết thúc, kinh tế Việt nam đã trải qua nhiều thăng trầm với nhữngbiến động đáng kể… Hàng loạt sự kiện kinh tế, chính trị quan trọng đã thể hiện sựvươn lên mạnh mẽ của Việt Nam

Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế, nghành ngân hàng cũng cónhững bước phát triển mạnh mẽ Các ngân hàng ngày càng thể hiện được vai trò quantrọng của mình trong nền kinh tế, với vai trò là trung gian tài chính, các ngân hàngđiều tiết các luồng vốn chu chuyển giữa các đơn vị kinh tế, từ nơi thừa vốn sang nơicần vốn, giúp việc sử dụng vốn có hiệu quả hơn, đồng thời là công cụ vĩ mô nhằmđiều tiết nền kinh tế, thực hiện các chủ chương chính sách của đảng và nhà nước, gópphần đáng kể vào sự phát triển của nền kinh tế nói chung và công cuộc đầu tư pháttriển nói riêng

Nhận thức được vai trò quan trọng của ngân hàng hoạt động đầu tư phát triển,sau một thời gian thực tập tại ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chinhánh Hoàng Mai và được tiếp cận với các hoạt động của ngân hàng, em đã chọn đề

tài nghiên cứu về “Tăng cường khả năng huy động vốn và sử dụng vốn cho đầu tư

phát triển tại ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Hoàng Mai”

Kết cấu của chuyên đề thực tập:

Ngoài phần mở đầu và kết luận, chuyên đề thực tập gồm có chương:

Chương I : Thực trạng huy động vốn và sử dụng vốn cho đầu tư phát triển tại ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Hoàng Mai

Chương II: Giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn và sử dụng vốn cho đầu tư phát triển tại ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Hoàng Mai

CHƯƠNG I:

THỰC TRẠNG HUY ĐỘNG VỐN VÀ SỬ DỤNG VỐN CHO ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN TẠI NGÂN HÀNG NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN

NÔNG THÔN CHI NHÁNH HOÀNG MAI

1.1 Một số nét khái quát về sự hình thành và phát triển của ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Hoàng Mai

1.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam

Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam được thành lập vàonăm 1988 theo nghị định số 53/HĐBT ngày 26/3/1988 của chính phủ Nghị định quyđịnh về việc thành lập các ngân hàng chuyên doanh , trong đó có ngân hàng phát triểnnông ngiệp Việt Nam hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp và nông thôn

Ngày 14/11/1990 thủ tướng chính phủ ký quyết định thành lập ngân hàng nôngnghiệp Việt Nam thay thế ngân hàng phát triển nông thôn Việt Nam theo quyết định400/CT Ngân hàng nông nghiệp là ngân hàng thương mại, hoạt động chính tronglĩnh vực nông nghiệp , phát triển nông thôn , hoach toán kinh tế độc lập , là một phápnhân , tự chịu trách nhiệm về hoạt động của mình với phát luật

Ngày 01/013/1991 thống đốc ngân hàng nhà nước Việt Nam ký quyết định sơ18/NHQĐ thành lập văn phòng đại diện của ngân hàng nông nghiệp Việt Nam tạiTPHCM

Ngày 24/6/1994 thống đốc ngân hàng nhà nước có quyết định số439/CVTCCB về việc thành lập văn phòng đại diện miền trung tại thành phố QuyNhơn tỉnh Bình Định

Ngày 22/12/1992 thống đốc ngân hàng nhà nước Việt Nam quyết định thành lậpcác chi nhánh ngân hàng nông nghiệp tại các tỉnh thành phố bao gồm 3 sở giao dịch :

sở giao dịch số 1 tại Hà Nội , sở giao dịch số 2 tại TPHCM , sở giao dịch số 3 tạiBình Định và 43 chi nhánh tại các tỉnh thành phố , chi nhánh ngân hàng nông nghiệptại các quận huyện thị xã có 475 chi nhánh

Ngày 7/3/1994 thủ tướng chính phủ ký quyết định số 90/TTG quy định ngânhàng nông nghiệp Việt Nam hoạt động theo mô hình tổng công ty nhà nước , cơ cấubao gồm : hội đồng quản trị , tổng giám đốc và bộ máy giúp việc bao gồm : bộ máykiểm soát nội bộ, các đơn vị thành viên gồm có: các đơn vị hoạch toán phụ thuộc ,các đơn vị hoạch toán độc lập , các đơn vị sự nghiệp , phân biệt các chức năng vàcác chức năng điều hành, chủ tịch hộ đồng quản trị và tổng giám đốc

Trên cơ sở những kết quả khả quan của quỹ cho vay ưu đãi người nghèo , ngânhàng nnoong nghiệp đề xuất lập ngân hàng phục vụ người nghèo và được chính phủ,ngân hàng nhà nước đánh giá ca ova cũng được Xã hội hoan nghênh Ngày 31/8/1995thủ tướng chính phủ quyết định thành lập ngân hàng phục vụ người nghèo theo quyếtđịnh số 525/TTG

Ngày 15/11/1996 thống đốc ngân hàng nhà nước Việt Nam theo ủy quyền củathủ tướng chính phủ đã ký quyết định số 280/QĐNHNN đổi tên ngân hàng nôngnghiệp Việt Nam thành ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam(NHNN & PTNN Việt Nam)

Năm 1998 ngân hàng chủ yếu tập trung vào nâng cao chất lượng tín dụng , xử lý

nợ xấu, quản lý công tác thẩm định, duyệt các hợp đồng cho vay mới và đề ra cácbiện pháp hạn chế nợ xấu

Năm 2001 ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam khai thácthực hiện đề án tái cơ cấu bao gồm các nội dung là : cơ cấu lại các khoản nợ , lànhmạnh hóa các hoạt động tài chính, nâng cao tài sản sở hữu, thay đổ hệ thống kế toáncho phù hợp với quốc tế, cơ cấu lại bộ máy tổ chức theo các mô hình ngân hàng

thương mại hiện đại chuẩn quốc tế, tăng cường đào tạo lại và đào tạo mới nguồnnhân lực cho phù hợp với yêu cầu phát triển của ngân hàng trong tương lai, đầu tưđổi mới công nghệ, xây dựng kho dữ liệu thông tin quản lý hiện đại.

Cùng với việc mở rộng thị phần trong nước ngân hàng nông nghiệp và phát triểnnông thôn Việt Nam vẫn tiếp tục tăng cường hợp tác quốc tế Tính đến cuối năm

2002, ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam đã là thanh viên củanhiều tổ chức, hiệp hội ngân hàng như: APRACA, CICA và ABA, và tổng giám đốccủa ngân hàng nông nghiệp Việt Nam đã là thàn viên của ban điều hành APRACA vàCICA

Năm 2003 ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam đẩy nhanhviệc thực hiện việc tái cơ cấu với mục tiêu đưa ngân hàng nông nghiệp và phát triểnnông thôn Việt Nam phát triển ở quy mô lớn, nâng cao chất lượng phục vụ kháchhàng

Ngày 7/5/2003 chủ tịch nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ký quyếtđịnh số 226/2003/QĐ/CTN phong tặng ngân hàng nông nghiệp và phát triển nôngthôn Việt Nam danh hiệu anh hùng lao động thời kỳ đổi mới do có những thành tíchxuất sắc đóng góp tích cực vào quá trình công nghiệp hóa- hiện đại hóa đất nước gópphần phát triển kinh tế và xã hôi của nước ta trong thới kỳ đổi mới

Năm 2008 đánh dấu một chặng đường 20 năm xây dựng và phát triển của ngânhàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam , trong kế hoạch phát triển củamình ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam phấn đấu sẽ trở thànhmột tập đoàn tài chính hoạt động đa lĩnh vực, đa nghành và xác định các mục tiêuphấn đấu là: trên thị trường tài chính phải giữ vững vai trò chủ đạo, xúc tiến cổ phầnhóa các công ty trực thuộc, tiến tới cổ phần hóa ngân hàng theo lộ trình đã đề ra trong

kế hoạch phát triển, giải quyết tình trạng nợ xấu, đạt mức an toàn về vốn theo các tiêuchuẩn quốc tế, phát triển công nghệ thông tin, đa dạng hóa các sản phẩm ngân hàng,

nâng cao chất lượng các dịch vụ hiện có, đào tạo nguồn nhân lực có chất lượng cao,phát triển thương hiệu của ngân hàng.

1.1.1.2 Quá trình hình thành và phát triển của chi nhánh Hoàng Mai

Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Hoàng Mai là chinhánh loại một trưc thuộc ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn ViệtNam,được tổ chức và hoạt đông theo quy chế về tổ chức hoạt động của chi nhánhngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam kem theo qyết định thànhlập số 1337/QD/HĐQTTCCB của hội đồng quản trị ngân hàng nông nghiệp và pháttriển nông thôn Việt Nam ban hành ngầy 24/12/2004

Tháng 10/2004 chi nhánh ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn cóquyết định hoạt động chính thức

Địa chỉ: 813 đường Giải Phóng – quận Hoàng Mai – Hà Nội

Chi nhánh mới được thành lập nên gặp rất nhiều khó khăn bởi vì chưa có kháchhàng truyền thống , chịu sự cạnh tranh của nhiều chi nhánh ngân hàng như: chinhánh ngân hàng đầu tư Việt Nam, chi nhánh ngân hàng công thương, chi nhánhngân hàng quân đội…cùng với xu hướng giảm gửi tiền tiết kiệm của dân cư trongngân hàng để đầu tư vào các lĩnh vực khác như: chứng khoán, bất động sản… Điều

đó làm cho tiền tiết kiệm của dân cư giảm Ngoài ra, ngân hang cũng phai chịu sựcạnh tranh gay gắt với các ngân hàng ngoài Việt Nam theo lộ trình của các hiệp định

mà Việt Nam đã ký kết: hiệp định về mở của hoạt động ngân hàng đã ký với WTO,hiệp định thương mại Việt Mỹ…

Mặc dù có những khó khăn nhưng với tinh thần đoàn kết, nhất trí cao, cùng sựchỉ đạo của ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam thì chi nhánhngân hàng ngày càng phát triển đúng với mục tiêu kế hoạch đã đề ra ban đầu khithành lập chi nhánh

1.1.1.3 Cơ cấu tổ chức của ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Hoàng Mai.

Để cho hoạt động của chi nhánh ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thônHoàng Mai có hiệu quả cao thi chi nhánh đẫ tiến hành chuyên môn hóa trong tưnglĩnh vực hoạt động, đồng thời còn phân chia rõ ràng chức năng nhiệm vụ của từngphòng cũng như quyền hạn và nghĩa vụ của các phòng ban Các phòng ban thuộc chinhánh có những nhiệm vụ nhất định nhưng chung vẫn có quan hệ hưu cơ với nhau đểtạo thành một khối thống nhất, hỗ trợ lẫn nhau cũng như tăng cường cho nhau trongcác hoạt động của mình

Sơ đồ 1: Cơ cấu tổ chức của ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn

chi nhánh Hoàng Mai.

Nguồn: Phòng hành chính nhân sự chi nhánh ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Hoàng Mai

Phòng giao dịch

Phòng kinh doanh ngoai hối

Phòng dịch

vụ maketting

Phòng Điện toán, tin học

Phòng kiểm tra kiểm soát nội bộ

Ban Giám đốc chinhánh Hoàng Mai

Nam

Phòng giao dịch Trần Thánh Tông

Phòng giao dịch Nguyễn Trãi

Phòng giao dịch Đại Kim

1.1.1.4 Các lĩnh vực kinh doanh của ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Hoàng Mai

+ nhận tiền gửi tiết kiệm , các loại tiền gửi , kỳ phiếu bằng đồng Việt Nam vàngoại tệ với hình thức đa dạng, lãi xuất linh hoạt và hấp dẫn, mua bán các loại ngoại

tệ, chuyển tiền trong nước và ngoài nước với các dịch vụ chuyển tiền nhanh làWesrton Union

+ Cho vay với lãi suất linh hoạt và với các loại hình cho vay đa dạng, thực hiệncác nghiệp vụ tài chính như: bảo lãnh ngân hàng đối với các tổ chức và cá nhân trong

và ngoài nước , thanh toán xuất nhập khẩu hàng hóa dịch vụ , chuyển tiền bằng hệthống SWIFT với các ngân hàng trên thế giới một cách nhanh chong vầ an toàn vàthực hiện các nghiệp vụ chiết khấu…

+ Thực hiện các nghiệp vụ về thẻ, phát hành và thanh toán thẻ trong nước vàquốc tế, thự hiện việc chi trả lương qua thẻ, thực hiện việc thanh toán qua thể với các

hệ thống thẻ kết nối với nhiều hệ thống thẻ của các ngân hàng trong nước cũng nhưquốc tế…, đảm bảo cho việc sử dụng thẻ được thuận tiện, an toàn

+ thưc hiện các dịch vụ qua điện thoại như: tư vấn qua điện thoại, nạp tiền vàotài khoản điện thoại qua tin nhắn, chuyển khoản qua điện thoại di động…

+ Hoạt động trên thị trường tài chính: đầu tư vào thị trường chứng khoán màchủ yếu là cổ phiếu và trái phiếu, đầu tư vào các quỹ đầu tư trên thị trương tài chính,đầu tư vào các tổ chức tài chính liên doanh , liên kết…

+ Hoạt động các dịch vụ về ngân hàng : thanh toán , kinh doanh vàng và ngoại

tệ, tư vấn, môi giới kinh doanh chứng khoán, bảo lãnh cho các cá nhân và tổ chứckinh tế, ủy thác đầu tư…

1.1.1.5 Các chức năng của ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Hoàng Mai

Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Haongf Mai với tưcách là một tổ chức tài chính, một ngân hàng thương mại nên ngân hàng thực hiệnnhiều chức năng về tài chính khác nhau là:

a Chức năng làm trung gian tín dụng:

Với chức năng này thì chi nhánh Hoàng Mai thực hiện các nghiệp vụ sau:

Chi nhánh huy động các khoản tiền nhàn rỗi trong xã hội của các chủ thể trong

xã hội như: các hộ gia đình, các cá nhận các cơ quan, tổ chức hoạt động trong nềnkinh tế… Để hình thành nguồn vốn nhằm mục đích cho vay

Chi nhánh dùng nguồn vốn đã huy động được thông qua các nghiệp vụ huyđộng để tiến hành cho vay với các đối tượng có nhu cầu vay vốn hoặc thiếu vốn, điềunày góp phần làm lưu thông hàng hóa phát triển, thúc đẩy tiêu dùng và sản xuất.Với các chức năng trên thì có thể khẳng định Chi nhánh là cầu nối giữa nhữngkhách hàng của chi nhánh hay cụ thể hơn là câu nối giữa những người có vốn nhànrỗi gửi tiết kiệm tại chi nhành và những người có nhu cầu về vốn đã vay vốn tại ngânhàng

Chức năng làm trung gian tín dụng của ngân hàng mang lại lợi ích cho tất cả cácchủ thể tham gia vào quan hệ tín dụng:

+ Người gửi tiền tiết kiệm tai chi nhánh thu lãi suất từ các khoản tiền gửi củamình Mặt khác, chi nhánh còn bảo đảm cho các khoản tiền gửi được an toàn

+ người đi vay vốn có được vốn nhằm phục vụ cho hoạt động sản xuất của mìnhhoặc phục vụ cho các mục đích khác của hojmootj cách nhanh chóng ,với chi phíkhông quá tốn kém.

+ Chi nhánh ngân hàng thì thu được một khoản lợi nhuận từ việc cho vay với lãisuất cao hơn lãi suất mà họ trả cho người gửi tiền

Chức năng làm trung gian tín dụng là chức năng quan trọng và là một trongnhững chức năng chính của ngan hàng

b Chức năng làm trung gian thanh toán

Ngân hàng đi vay rồi lại cho vay, đó là cơ sở của chức năng trung gian thanhtoán Đối với ngân hàng khi làm chức năng trung gian thanh toán, ngân hàng sẽ thựchiện những nghiệp vụ sau : mở tài khoản cho khách hàng gửi tiền, nhận tiền gửi củakhách hàng va làm nhiệm vụ thanh toán khi có yêu cầu của khách hàng Khi kháchhàng tiêu dùng để mua hàng hóa và dịch vụ mà có yêu cầu ngân hàng thanh toán thìngân hàng trích các khoản thanh toán đó từ tài khoản của khách hàng và nhập cáckhoản tiền gửi vào tài khoản khi có yêu cầu của khách hàng

Việc thực hiện thanh toán qua ngân hàng thông qua chuyển khoản là hình thứcthanh toán hiện đại , thuận tiện nhanh chóng và rất an toàn cũng như việc tiết kiệmchi phí Đồng thời cung góp phần vào sự tăng trưởng của nền kinh tế thông qua việctăng tốc độ luân chuyển vốn và lưu thông hàng hóa, góp phần làm tăng hiệu quả củaquá trình tái sản xuất xã hội

c Chức năng tạo tiền

Chi nhánh ngân hàng thông qua chức năng trung gian tín dụng và trung gianthanh toán sẽ tạo ra lượng tiền lớn hơn nhiều lần so với số tiền lưu thông trong nềnkinh tế Với chức năng trung gian tín dụng thì ngân hàng sử dụng số tiền huy dộngđược để tiến hành cho vay, số tiền được ngân hàng cho vay khách hàng lại dùngchúng vào việc thanh toán chuyển khoản cho khách hàng ở các ngân hàng khác

Thông qua việc này mà số tiền sẽ tăng lên nhiều lần so với số tiền ban đầu số tiềntăng lên phụ thuộc vào : tỷ lệ dự trữ bắt buộc, tỷ lệ tiền mặt so với tiền gửi thanhtoán Chức năng này góp phần tạo điều kiện thận lơi cho sản xuất kinh doanh, tạotiền chuyển khoản thay thế tiền măt, do đó tiết kiệm được chi phí lưu thông Và vớivai trò tạo tiền, chi nhánh ngân hàng cồn là công cụ để ngân hàng nông nghiệp vàphát triển nông thôn Viêt Nam thực hiện các chính sách tiền tệ mà ngân hàng trungương giao cho

1.1.2 Nguồn vốn của chi nhánh ngân hàng Hoàng Mai

Nguồn vốn kinh doanh của chi nhánh ngân hàng bao gồm : vốn chủ sở hữu,nguồn vốn huy động từ các tổ chức kinh tế và các cá nhân, các khoản vay của các tổchức tài chính tín dụng trên thị trường tài chính và vay của ngân hàng trung ương

1.1.2.1 Nguồn vốn chủ sở hữu

Nguồn vốn chủ sở hữu là nguồn vốn thuộc sở hữu của chi nhánh ngân hàng,nguồn vốn này bao gồm : vốn điều lệ của chi nhánh ngân hàng, các quỹ dự trữ và cáctài sản nợ khác theo quy định của pháp luật

+ vốn điều lệ của chi nhánh là nguồn vốn được ghi trong điều lệ hoạt động củangân hàng Nguồn vốn này được hình thành từ nhiều nguồn khác nhau tùy thuộc vàohình thức sở hữu của ngân hàng Chi nhánh ngân hàng Hoàng Mai là chi nhánh trựcthuộc ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam nên vốn điều lệ lànguồn vốn nhà nước Vốn điều lệ nhiều hay ít phụ thuộc vào quy mô hoạt động củangân hàng cung như khả năng tài chính của chủ sở hữu ngân hàng, nhưng mức vốnnày không được thấp hơn mức vốn pháp định mà pháp luật quy định đối với ngânhàng thương mại nhà nước

+ Các quỹ dự trữ của ngân hàng : Trong quá trình kinh doanh của mình ngânhàng trích nguồn lợi nhuận của mình để lập các quỹ , các quỹ này đảm bảo cho ngânhàng duy trì và phát triển hoạt động kinh doanh của mình được liên tục các quỹ của

ngân hàng bao gồm : quỹ dự phòng tài chính, quỹ dự trữ bổ xung vốn điều lệ và cácquỹ khác như : quỹ phúc lợi, quỹ phát triển nguồn nhân lực, quỹ khen thưởng….+ các tài sản nợ khác theo quy định : Pháp luật quy định các tài sản nợ được coinhư vốn chủ sở hữu của ngân hàng, các tài sản này bao gôm : các khoản chênh lệch

do đánh giá lại tài sản, chênh lệch tỷ giá, lợi nhuận để lại mà chưa phân phối cho cácquy và vốn đầu tư được nhà nước cấp

Nguồn vốn chủ sở hữ có một ý nghĩa hết sức quan trọng bởi nó là điều kiệnpháp lý để ngân hàng có thể ra đời và hoạt động, là căn cứ để tính toán các chỉ tiêu antoàn cho ngân hàng Mặc dù nguồn vốn này chiếm một tỷ lệ nhỏ trong tổng vốn củangân hàng

1.1.2.2 Nguồn vốn huy động của ngân hàng

Các ngân hàng cung cấp nhiều loại dịch vụ tiền gửi nhằm mục đích huy độngvốn nhàn rỗi trong dân cư cung như của các tổ chức kinh tế Các dịch vụ huy độngtiền gửi mà ngân hàng đưa ra đều có những đặc điểm khác biệt và phù hợp với nhucầu gửi tiền của từng đối tượng gửi tiền và phù hợp với nhu cầu rút tiền của các đốitượng này Phân chia theo đối tượng gửi tiền thì tiền gửi của ngân hàng thương mạigồm có : tiền gửi của dân cư, tiền gửi của tổ chức kinh tế và các loại tiền gửi khác

a Vốn huy động từ tiền gửi :

+ Tiền gửi của dân cư:

Tiền gửi dân cư là một nguồn vốn huy động rất quan trọng của ngân hàng Tiềngửi dân cư bao gồm :

- Tiền gửi tiết kiệm của dân cư : hình thưc gửi tiền tiết kiệm là một hình thức cơ

bản và truyền thống của ngành ngân hàng, người gửi tiền tiết kiệm sẽ được giao mộtcuốn sổ tiết kiệm chứng nhận số tiềm gửi vào quỹ tiết kiệm của ngân hàng, sổ tiếtkiệm nay có thể dung làm tai sản thế chấp để đi vay ngân hàng Trong hình thức gửi

tiền tiết kiệm thì có hai loại là : tiền gửi tiết kiệm không kỳ hạn và tiền gửi tiết kiệm

có kỳ hạn

- Tiền gửi để thảo mãn nhu cầu thanh toán hay là tiền gửi thanh toán : Hình

thức này được sử dụng để các cá nhân và tổ chức đã mở tài khoản tại ngân hàng thựchiện thanh toán qua ngân hàng

Tiền gửi của dân cư luôn chiếm một tỷ lệ khá lớn trong nguồn vốn huy độngcủa ngân hàng, mặt khác để huy đọng nguồn tiền này thì ngân hàng chỉ phải trả mộtchi phí khá thấp Do đó, ngân hàng cần chú trọng tới việc huy động nguồn vốn nàythông qua việc đa dạng hóa các hình thức huy động như : huy động tiền mặt , huyđộng bằng vàng, huy động thông qua các giấy tờ có giá, huy động tiền gửi xây dựngnhà ở… Với lãi suất cạnh tranh và linh hoạt

+ Tiền gửi của tổ chức kinh tế :

Các đơn vị sản xuất kinh doanh trong chu kỳ sản xuất kinh doanh thường cómột lượng tiền nhàn rỗi nhất định như : các khoản lợi nhuận đã trích các quỹ chưa sửdụng đến, tiền bán hàng, tiền trích để mua nguyên vật liệu nhưng chưa sử dụng…Đốivới các doanh nghiệp thì mục tiêu lợi nhuận được đặt trên hết do đó họ sẽ không đểcác khoản tiền này nằm im không sinh lời , do đó các doanh nghiệp này thường gửicác khoản tiền này vào ngân hàng vừa để đảm bảo tính an toàn, thuận tiện khi cần sửdụng mà vẫn đảm bảo số tiền đó sinh lời Các doanh nghiệp có thể gửi vốn vào ngânhàng dưới hai hình thức là : tiền gửi không kỳ hạn và tiền gửi có kỳ hạn tùy thuộcvào kế hoạch sử dụng vốn của doanh nghiệp Do đó ngân hàng cần đa dạng hóa cáchình thức huy động nguồn tiền này đẻ thu hút lượng tiên gửi của các doanh nghiệpnhư : Đưa ra các kỳ hạn gửi tiền đa dạng ( 2 tháng, 3 tháng , 6 tháng….) với mức lãisuất cạnh tranh, ưu tiên rút tiền trước kỳ hạn (trước một thời gian nhất định) mà vẫntrả lãi suất có kỳ hạn trong những trường hợp doanh nghiệp cần vốn ngay…

- Tiền gửi không kỳ hạn : là loại tiền gửi mà ngân hàng phải có nghĩa vụ thanh

toán cho khách hàng vào bất kỳ thời điểm nào khi mà khách hàng yêu cầu thanh toán

Tiền gửi không kỳ hạn chủ yếu là thỏa mãn mục đích thanh toán của chủ tài khoản.Mặc dù là loại tiền gửi không xác định được thời gian rút tiền nhưng trên thực tế tạimỗi ngân hàng thì thời gian rút tiền cũng như số lượng rút tiền luôn chênh lệch tạicác thời điểm nên trong nhưng trường hợp tiền gửi không kỳ hạn có số dư và lượngtiền thanh toán của ngân hàng đạt một tỷ lệ cho phép thi ngân hàng hoàn toàn có thểdùng số dư tiền gửi không kỳ hạn đẻ tiến hành cho vay và sử dụng vào các mục đíchkhác Vì là nguồn tiền nhằm thỏa mãn nhu cầu thanh toán của chủ tài khoản nên lãisuất của các khoản tiền gửi không kỳ hạn là rất thấp , trong nhiều trường hợp thì lãisuất được tính bằng không, do đó nguồn tiền này ngân hàng tiết kiệm được mộtkhoản trả lãi đồng thời cũng nâng cao khả năng cạnh tranh của ngân hàng trong việccho vay.

- Tiền gửi có kỳ hạn: là loại tiền mà khi khách hàng gửi tiền vào ngân hàng thì

ngân hàng và khách hàng có sự thỏa thuận về thời gian rút tiền và lãi suất Do đótrong những trường hợp khách hàng rút tiền trước kỳ hạn thì khách hàng sẽ khôngđược hưởng lãi suất, hoặc được hưởng lãi suất của tiền gửi không kỳ hạn, hoặc sẽđược hưởng một mức lãi suất phạt do rút tiền trước thời hạn do ngân hàng quy định

Do là loại tiền gửi mà ngân hàng biết trước được thời gian rút tiền nên ngân hànghoàn toàn có thể chủ động sử dụng nguôn vốn huy động tử nguồn này để cho vay vàđầu tư một cách chủ động Nguồn vốn huy đọng từ tiền gửi có kỳ hạn là nguôn vốn

an toàn và mang tính ổn định cao, vì vậy ngân hàng cần đưa ra các biện pháp nhằmthu hut nguồn tiền nay như : đưa ra các kỳ hạn khác nhau nhằm thỏa mãn nhu cầu củakhach hàng gửi tiền và với mỗi kỳ hạn thì áp dụng một mức lãi suất khác nhau, kỳhạn càng dài thì áp dụng mức lãi suất càng cao

+ Các loại tiền gửi khác :

Tiền gửi từ các nguồn khác bao gồm :

- Tiền gửi của các tổ chức khác như : các tổ chức tín dụng, các tổ chức xã hội ,các tổ chức phi chính phủ, các quỹ đầu tư…

- Tiền gửi của kho bạc nhà nước

- Tiền gửi của người Việt Nam tại nước ngoài…

b Huy động vốn thông qua phát hành giấy tờ có giá

Nguồn vốn này được ngân hàng huy động thông qua việc phát hành các giấy tờnhư : chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu ngân hàng, trái phiếu ngân hàng trên thị trường tàichính Các giấy tờ có giá được ngân hàng phát hành có độ toàn rất cao, do đó nó làkênh đầu tư của các cá nhân và tổ chức trong xã hội có nguồn tiền nhàn rỗi Đây làmột kênh đầu tư rất hiệu quả và an toàn khi họ không thể tiến hành các hoạt động đầu

tư trực tiếp được, mặt khác kênh này còn rất thuận tiện bởi các giấy tờ như : chứngchỉ tiền gửi, kỳ phiếu ngân hàng và trái phiếu ngân hàng có tính thanh khoản cao, khicần tiền mặt thì chủ sở hữu của nó có thể dễ dàng bán lại trên thị trường tài chính.Nguồn vốn huy động thông qua phát hành giấy tờ có giá là rất quan trọng vớingân hàng bởi thông qua phát hành giấy tờ có giá ngân hàng có thể huy động đượcmột khối lượng vốn lớn , trong một thời gian ngắn và hoàn toàn chủ động trong việc

sử dụng chúng Hình thức huy đọng vốn thông qua phát hành giấy tờ có giá đượcngân hàng áp dụng trong trường hợp ngân hàng đã cân đối nguồn vốn và nhu cầu sửdụng vốn và được sự đòng ý của thống đốc ngân hàng trung ương hoặc trong trườnghợp ngân hàng tiếp nhận được một dự án vay vốn lớn và giải ngân trong thời gianngắn

Tóm lại , nguồn vốn huy động là nguồn vốn quan trọng và chủ yếu của ngânhàng Nguồn vốn này có ảnh hưởng rất lớn tới hoạt động kinh doanh của ngân hàng

Do đó ngân hàng cần đa dạng hóa các hình thức huy đọng nguồn vốn này nhằm giatăng nguồn vốn này Điều này cũng phù hợp với xu thế phát triển chung của nghànhngân hàng trong thời kỳ hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay

1.1.2.3 Nguồn vốn huy động từ việc đi vay

Hoạt động kinh doanh của ngân hàng không phải lúc nào cung suôn sẻ, trongnhững thời điểm khác nhau thì luôn tồn tại tình trạng thiếu vốn hoặc thừa vốn, vấn đềthiếu vốn xảy ra khi ngân hàng huy động được vốn nhưng không cho vay hết, đặcbiệt trong tình trạng nền kinh tế suy thoái, ngược lại vấn dề thiếu vốn xảy ra khi có

nhừng dự án vay vốn lớn nhưng ngân hàng lại không dủ vốn để cho vay, hay trongnhững trường hợp số lượng người gửi tiền rút tiền trước thời hạn lớn Trong tìnhtrạng thiếu vốn thì ngân hàng có thể vay của các tổ chức tín dụng hay của các ngânhàng khác để đáp ứng nhu cầu vay vốn hay rút tiền của khách hàng Các nguồn vốnhuy đọng từ việc đi vay :

+ Vốn vay của các tổ chức tín dụng khác : Trong những trường hợp thiếu vốncho vay hoặc thanh toán mà hội sở chính không đáp ứng được cho ngân hàng thi việcngân hàng vay của các tổ chức tín dụng trên thị trương tài chính là một giải pháp hữuhiệu để đáp ứng nhu cầu vốn của mình

+ Vốn vay ngân hàng nhà nước : Trong những trường hợp thiếu vốn thì ngânhàng thương mại sẽ tiến hành vay vốn của ngân hàng nhà nước Trong trường hợpvay vốn của ngân hàng nhà nước thì ngân hàng thương mại sẽ vay ngắn hạn và dướicác hình thức khác nhau như : chiết khấu các giấy tờ có giá, chiết khấu thươngphiếu, cho vay có đảm bảo bằng giấy tờ có giá và thương phiếu Trong những trườnghợp khẩn cấp khi có chỉ thị của thủ tướng chính phủ ngân hàng nhà nước sẽ cho cấcngân hàng thương mại mất khả năng thanh toán vay để đảm bảo an toàn cho hệ thốngngân hang quốc gia và tạo tâm lý ổn định cũng như long tin của người gửi tiền

Nguồn vốn huy động từ việc vay nợ các tổ chức tín dụng trên thị trường tàichính và vay nợ của ngân hàng nhà nước có ý nghĩa quan trọng trong việc duy trì vànâng cao hiệu quả kinh doanh của các ngân hàng thương mại, nó đảm bảo khả năngchi trả của ngân hàng , cugnx như đảm bảo uy tín của ngân hàng trên thị trường mặc

dù nguồn vốn này chỉ chiếm một tỷ lệ nhỏ