RỐI LOẠN CHỨC NĂNG NỘI MẠC Ở NGƯỜI HÚT THUỐC LÁ : VAI TRÒ HỆ THỐNG TÍN HIỆU NOS/NO & RHO-A/RHO-KINASE PGS.TSKH.BS.. Dương Qúy Sỹ Khu Thăm dò Bệnh lý Tim mạch – Hô hấp.. mạc mạch máu đ
Trang 1RỐI LOẠN CHỨC NĂNG NỘI MẠC Ở NGƯỜI HÚT THUỐC LÁ : VAI TRÒ HỆ THỐNG TÍN HIỆU NOS/NO & RHO-A/RHO-KINASE
PGS.TSKH.BS Dương Qúy Sỹ Khu Thăm dò Bệnh lý Tim mạch – Hô hấp BV Cochin - Paris
ĐHYK Paris Descartes & Trường CĐYT Lâm Đồng Phó Chủ tịch Hội Hô hấp Việt Nam - VNRS
Trang 2Xung đột quyền lợi : không có
Trang 3
mạc mạch máu đã được biết đến
nội mạc mạch máu hệ thống
o Mức độ giảm đáp ứng giãn mạch phụ thuộc vào độ dày của lớp
áo trong (intima)
mạch
Người hút thuốc lá khỏe mạnh : rối loạn chức năng nội mạc ít được biết đến (1)
Rối loạn chức năng nội mạc & thuốc lá
Trang 4Tổn thương mạch máu do khói thuốc lá
Phì đại :
o Phì đại lớp áo trong (intima)
o Phì đại cơn trơn mạch máu (SMC)
o Viêm : CD+8 Lympho T, đại thực bào
Tái cấu trúc mạch máu :
o Tắc nghẽn những mạch máu nhỏ
Xơ vữa mạch máu, viêm tắc ĐM :
o Th ường gặp ở người hút thuốc lá nặng
Giảm biểu hiện và hoạt tính men Nitric Oxide Synthase phụ thuộc nội mạc (NOS-3 hay eNOS) (2)
Trang 5NOS-3/NO & rối loạn chức năng nội mạc
S Duong-Quy et al Rev Mal Respir 2012;29:956-70
Trang 6Endothelin-1 (ET-1) và rối loạn chức năng nội mạc
S Duong-Quy et al Rev Mal Respir 2012;29:956-70
Trang 7ET-1 và khói thuốc lá
ET-1: có vai trò quan trọng trong tái cấu trúc
mạch máu :
Tiếp xúc với khói thuốc lá ↑ tăng sinh SMC (-) bởi các thuốc đối vận ET-1
↑↑ Biểu hiện ET-1 và các thụ thể trong cấu trúc
mạch máu
↑↑ [ET-1] cơ chế sinh bệnh học của bệnh lý mạch
máu, tăng áp phổi
Đáp ứng co mạch với ET-1 ở người hút thuốc lá ???
(3)
Trang 8Khói thuốc lá - Hệ tín hiệu RhoA/Rho-kinase
& Rối loạn chức năng nội mạc
Trang 90 20 40 60 80 100 120
Log [SNP] M
Non fumeurs Fumeurs non-BPCO BPCO
NS: khác biệt không ý nghĩa
0
20
40
60
80
100
120
-9 -8 -7 -6 -5 -4
Log [Ach] M
Non fumeurs Fumeurs non-BPCO BPCO
p<0.5
p<0.01
p<0.001
NS
0 20 40 60 80 100 120
Log [Zaprinat] M
Non fumeurs Fumeurs non-BPCO BPCO
NS
Log [Zaprinast] M
Đáp ứng giãn mạch phụ thuộc nội mạc
NS
S Duong-Quy et al Eur Respir J 2011;37:349-55
Trang 101
2
3
Artérioles pulmonaires Artères pulmonaires
Non fumeurs Fumeurs non-BPCO BPCO
NS
NS
NS
NS
NS
NS
Tiểu ĐM
ĐM lớn
0 500 1000 1500 2000 2500
Artérioles pulmonaires Artères pulmonaires
Non fumeurs Fumeurs non-BPCO BPCO
NS
NS
NS
NS
NS
NS
Tissus pulmonaires
NOS-3 Β-actin
Tiểu ĐM ĐM lớn Tổ chức ĐM lớn
Không hút Hút thuốc/khỏe CO
PD Không hút Hút thuốc/khỏe COPD
Biểu hiện của NOS-3 đo bằng IHC và WB
S Duong-Quy et al Eur Respir J 2011;37:349-55
Trang 115
10
15
20
25
30
Tissus pulmonaires Artères pulmonaires
Témoins BPCO non-hypoxémiques BPCO hypoxémiques
p<0.001 p<0.01
NS
p<0.001 p<0.01 p<0.05
Nồng độ Nitrate (µM/mL)
0 500 1000 1500 2000 2500
Tissus pulmonaires Artères pulmonaires
Témoins BPCO non-hypoxémiques BPCO hypoxémiques
p<0.001 p<0.01
NS
p<0.001 p<0.01 p<0.05
Nồng độ GMPc (pg/mL)
Tiểu ĐM ĐM lớn Tổ chức ĐM lớn
Không
hút
Hút thuốc khỏe mạnh
Hút thuốc+COPD Không
hút
Hút thuốc khỏe mạnh Hút thuốc+COPD
NO
Trang 12 ,: p<0,05 & p<0,01 vs Không hút thuốc
Đáp ứng co mạch với ET-1
Trang 13Tiểu ĐM
ĐM lớn
ROCK-1
Β-actin
ROCK-2 Β-actin
Tiểu ĐM
ĐM lớn
Biểu hiện hoạt tính của Rho–kinase (ROCKs)
Trang 14Tương tác Hệ thống RhoA/Rho-kinase & NOS-3
thông qua ET-1 ở người hút thuốc lá
Cơ chế của sự tương tác (1)
Trang 15Tương tác Hệ thống RhoA/Rho-kinase & NOS-3
thông qua ET-1 ở người hút thuốc lá
Cơ chế của sự tương tác (2)
Trang 16Tương tác Hệ thống RhoA/Rho-kinase & NOS-3
thông qua ET-1 ở người hút thuốc lá
Cơ chế của sự tương tác (3)
Trang 17 ↓ Đáp ứng
giãn mạch phụ
thuộc nội mạc
mạch máu:
thuốc lá khỏe
mạnh & bệnh
lý hô hấp
mạch do giảm hoạt tính NOS-3
và tăng đáp ứng
co mạch với ET1:
hút thuốc lá
↑ Biểu hiện & hoạt tính của A/ Rho-kinase:
o trong cấu trúc nội mạc ở người hút
thuốc lá
Kết luận
Vai trò hệ quan trọng thống tín hiệu Rho-A/Rho-kinase & NOS-3/NO trong rối loạn chức năng nội mạc ở người hút thuốc lá: « Statin » ???
Trang 18Xin Trân trọng Cám ơn sự Theo dõi của
Qúy Đại biểu !