Triển vọng của tế bào gốc trong điều trị bệnh lý tim mạch

Những điều trị thông th-ờng hiện nay cho bệnh nhân bị bệnh ĐMV diện rộng có suy thất trái nặng • Có tới > 10% số bệnh nhân bị bệnh ĐMV không thể can thiệp hoặc phẫu thuật • Có nhiều bện

Triển vọng của

Tế Bào Gốc trong điều trị bệnh lý Tim Mạch

GS.TS Nguyễn Lân Việt

TS Phạm Mạnh Hùng

Đại Học Y Hà Nội Viện Tim Mạch Việt Nam

Những điều trị thông th-ờng hiện nay cho bệnh nhân bị bệnh ĐMV diện rộng có suy

thất trái nặng

• Có tới > 10% số bệnh nhân bị bệnh ĐMV không thể can thiệp hoặc phẫu thuật

• Có nhiều bệnh nhân bệnh ĐMV dù đ-ợc can thiệp tích cực nh-ng vẫn suy thất trái nặng, điều trị:

– Aspirin, plavix, statin, ace-inhibition, aldosterone

inhibition, beta-blocker

– Cấy máy phá rung tự động (ICD) ngăn đột tử

– Đặt máy tạo nhịp tái đồng bộ khử cực thất

– Thiết bị cơ học hỗ trợ thất

– Ghép tim…

Tỷ lệ các bệnh tim mạch ở Hoa Kỳ

American Heart Association Heart Disease and Stroke Statistics—2007 Update.

Myocardial ischemia

37 million*

Acute MI

865,000/year

Heart failure

5 million

Peripheral vascular disease

8 million

Stroke

5.7 million

Chest Pain 4.2 million emergency visits/year 6.4 million outpatient visits/year

*Symptomatic coronary artery disease (CAD)

or angina pectoris.

Những ứng dụng hiện nay của TBG ?

Sửa chữa mô bị hỏng

• Bệnh lý mạch chi dưới không có khả năng can thiệp

• Các bệnh lý khác: bệnh cơ tim giãn…

Ước tính nhu cầu điều trị bằng TBG

MedaCorp report 2/28/06

Các phương thức tiêm/ghép TBG trong bệnh lý tim mạch

Qua đường mạch máu

Tiêm trong ĐMV

Tiêm qua đường tĩnh mạch

Tiêm trực tiếp TB gốc vào cơ (tim)

Qua đường ống thông từ trong nội tâm mạc Tiêm từ ngoài vào trực tiếp

Tiêm qua xoang TM vành

Tiêm TBG vào vùng cơ tim bị nhồi máu

qua đường ĐMV tương ứng

Sơ đồ tiêm TBG trong ĐMV

Tiêm TBG trực tiếp cơ tim nhờ

hệ thống NOGA

Các ứng dụng lâm sàng của

Tế bào gốc (trong Tim Mạch)

• Nhồi máu cơ tim cấp

• Suy tim sau NMCT

• Bệnh Động mạch vành mạn tính không còn chỉ định điều trị tái tạo mạch

• Bệnh Động mạch chi dưới không có chỉ định điều trị tái tạo mạch

• Bệnh cơ tim giãn?

Nghiên cứu Repair –AMI (2006)

Những nghiên cứu mới nhất ủng hộ Tế bào gốc

cải thiện chức năng co bóp của cơ tim

Nghiên cứu trên bệnh động

mạch chi dưới mạn tính

không có khả năng can thiệp

Kết luận từ các nghiên cứu đã có

• Liệu pháp Tế bào gốc trong điều trị Đau thắt ngực mạn tính, suy tim sau NMCT cấp, bệnh

cơ tim giãn, bệnh ĐM ngoại vi là khả thi và an toàn…

• Kết quả ban đầu đáng khích lệ và có nhiều hứa hẹn

• Cần những nghiên cứu lớn hơn để có thể đánh giá đầy đủ về hiệu quả và để ứng dụng thường quy trên lâm sàng

KẾT QUẢ BƯỚC ĐẦU ỨNG DỤNG TẾ BÀO GỐC

TỰ THÂN TỪ TỦY XƯƠNG ĐIỀU TRỊ PHỐI HỢP CHO BỆNH NHÂN SUY TIM SAU N.M.C.T CẤP

Đề tài Nhánh của Đề tài Khoa Học cấp Nhà nước KC-04

“NGHIÊN CỨU PHÁT TRIỂN VÀ ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ TẾ BÀO GỐC

ĐỂ ĐIỀU TRỊ MỘT SỐ BỆNH VỀ TIM MẠCH, CƠ QUAN TẠO MÁU

VÀ THỊ GIÁC NGƯỜI “

Đối tượng nghiên cứu

– Đã được điều trị can thiệp thường quy (nội

khoa + nong và đặt stent ĐMV) – Động mạch thủ phạm gây NMCT là ĐM

Liên thất trước (LAD)– Tự nguyện tham gia vào nghiên cứu

– Có phân số tống máu EF từ 30 – 40%

– Thời gian nghiên cứu: 1/2007 – 12/2008

Phương pháp nghiên cứu

• Nghiên cứu tiến cứu

• Các bước tiến hành:

– Xây dựng đề cương nghiên cứu

– Đánh giá bệnh nhân, lấy vào nghiên cứu

– Các biện pháp đánh giá hiệu quả của phương pháp: Lâm

sàng, Siêu âm tim, chụp buồng tim, chụp cắt lớp nhiều dãy – Lấy tuỷ xương bệnh nhân và chiết xuất tế bào gốc không

chọn lọc (phối hợp BV 108)

– Tiêm TB gốc trực tiếp vào động mạch vành theo đường ống

thông – Theo dõi và đánh giá kết quả sau: 1, 3, 6 và 12 tháng

Lấy 200 ml tuỷ xương

Tiêm TB gốc pha trong 10ml đã đƣợc tách lọc vào ĐMV bệnh nhân sau 1 – 3 ngày, số lƣợng TB: 100 – 150 X 106

Tách TB gốc tại BV 108

Lấy TB gốc

Lấy TB gốc và tách lọc

Tiêm tế bào gốc vào ĐMV tương ứng

vùng cơ tim bị nhồi máu

Phương pháp tiêm TB gốc vào ĐMV bệnh nhân

• Dùng bóng Over The Wire, áp lực thấp bơm bịt đầu gần

nhánh ĐMV định tiêm

• Bơm tổng số 10ml dung dịch chứa TB gốc (150 x 107 TB), tiêm chậm làm 3 lần, mỗi lần trong 3 phút

và nghỉ 5 phút giữa các lần

• Chức năng thất trái (EF):

– Trên siêu âm – Doppler tim

– Trên chụp buồng tim

– Trên chụp CT nhiều lớp cắt

Theo dõi bệnh nhân

• Khi nằm viện, trước, sau thủ thuật và trước khi ra viện: các XN cơ bản, siêu âm tim,

Kết quả sơ bộ

• Từ tháng 7/2007 – 6/2008 đã tiến hành trên 6 bệnh nhân bị suy tim sau NMCT cấp với các đặc điểm sau:

– #1: Nguyen Manh C nam 43t

– #2: Do Trong T nam 44t

– #3: Le Van Th nam 60t

– #4: Nguyen Dinh S nam 67t

– #5: Nguyen Van L nam 61t

– #6: Nghiem Dinh Q nam 57t

Thay đổi NYHA

Bệnh nhân Trước Sau

3 tháng

6 tháng 1 năm 2 năm

Nguyễn Mạnh C II I - II I I I

Lê Văn T II II I I I

Đỗ Trọng T III II I I I Nguyễn Văn L III II II I I Nguyễn Đình S II I - II I I I Nghiêm Xuân Q III III II II II

Thay đổi NT Pro BNP

Bệnh nhân Trước

điều trị

Sau

3 tháng 6 tháng 1 năm 2 năm Nguyễn Mạnh C 273.75 107.49 107.90 36.47 27.29

Lê Văn T 312.95 189.50 110.22 39.96 28.77

Đỗ Trọng T 324.95 120.86 143.62 34.40 34.62 Nguyễn Văn L 334.99 157.52 79.85 33.65 - Nguyễn Đình S 366.70 134.40 52.64 33.55 - Nghiêm Xuân Q 471.34 407.21 288.30 36.47 -

Thay đổi EF (%) trên siêu âm tim

Bệnh nhân Trước

điều trị

Sau

3 tháng 6 tháng 1 năm 2 năm Nguyễn Mạnh C 39,8 40,0 44,0 47 47

Lê Văn T 39 46 44 42 45

Đỗ Trọng T 37 45 48 51 Nguyễn Văn L 36 40 40 43 47 Nguyễn Đình S 39 40 48 48 46 Nghiêm Xuân Q 32 32 35 30 34

-Thay đổi EF (%) trên MSCT

Bệnh nhân Chụp buồng thất trái

Cải thiện EF trên chụp buồng tim sau

1 năm theo dõi

BN

#1

#2

#3

#4

#5

#6

EF (%) Trước ĐT Sau ĐT

37 60

39 68

33 49

36 54

29 37

Hình ảnh EF (%) ở một bệnh nhân trước và sau tiêm tế bào gốc điều trị

Hình ảnh EF trên chụp buông thất trái một bệnh nhân trước và sau tiêm tế bào gốc 1 năm

KẾT LUẬN

1 Việc ứng dụng ghép tế bào gốc tủy xương

tự thân bệnh nhân để phối hợp điều trị suy tim sau nhồi máu cơ tim cấp là khả thi.

2 Bước đầu đã cho thấy có sự cải thiện các

triệu chứng cơ năng (NYHA) và chức năng thất trái (EF) trên các phương pháp đánh giá khác nhau như Siêu âm – Doppler tim; MSCT; Chụp buồng thất trái qua đường

ống thông ở những bệnh nhân suy tim sau NMCT cấp được điều trị phối hợp bằng tế bào gốc

Ý KIẾN ĐỀ XUẤT

lượng bệnh nhân nhiều hơn để có thể

có được những kết luận đầy đủ và toàn diện hơn.

những bệnh nhân sau NMCT có suy tim mức độ nhẹ hơn (EF từ 40 – 50 %) hoặc nặng hơn (EF < 30%)

XIN CẢM ƠN