HỘI CHỨNG CHUYỂN hóa ở BỆNH NHÂN TĂNG HUYẾT áp nữ TRÊN 45 TUỔI tại BỆNH VIỆN c đà NẴNG

HỘI CHỨNG CHUYỂN HÓA Ở BỆNH NHÂN TĂNG HUYẾT ÁP NỮ TRÊN 45 TUỔI TẠI BỆNH VIỆN C ĐÀ NẴNG TS.BS..  Hội chứng chuyển hóa HCCH là một trong những vấnđề sức khỏe cộng đồng được quan tâm nhất

HỘI CHỨNG CHUYỂN HÓA Ở BỆNH NHÂN

TĂNG HUYẾT ÁP NỮ TRÊN 45 TUỔI

TẠI BỆNH VIỆN C ĐÀ NẴNG

TS.BS VÕ THỊ HÀ HOA ThS.BS ĐẶNG VĂN TRÍ

 Hội chứng chuyển hóa (HCCH) là một trong những vấn

đề sức khỏe cộng đồng được quan tâm nhất hiện nay

Theo Hiệp hội đái tháo đường Thế giới (IDF) HCCH làtập hợp những YTNC của hai đại dịch lớn đó là bệnh timmạch và ĐTĐ týp 2 ảnh hưởng đến chất lượng sống conngười và tốn kém đáng kể ngân sách về y tế toàn dâncủa nhiều nước trên thế giới

Những đối tượng có HCCH thường có nguy cơ bị taibiến tim mạch gấp ba lần và có nguy cơ tử vong gấp hailần so với những người không bị hội chứng này

Stout đề nghị hội chứng đề kháng insulin vì muốn nhấnmạnh nguyên nhân trực tiếp trong BMV và nguyên nhâncủa các tiêu chí trong HCCH.

ĐẶT VẤN ĐỀ (tt)

Nghiên cứu HCCH ở bn sau 45 tuổi vẫn là vấn đề thời

sự được Y học quan tâm bởi tính phổ biến và hậu quảnặng nề của nó

Từ thực tế đó chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài

“Hội chứng chuyển hoá ở bệnh nhân tăng huyết áp nữtrên 45 tuổi đến khám tại Bệnh viện C Đà Nẵng” với haimục tiêu:

- Xác định tỉ lệ và đặc điểm của HCCH ở bệnhnhân nữ trên 45 tuổi có tăng huyết áp

- Khảo sát mối liên quan của tăng huyết áp vớicác yếu tố của HCCH

 Đối tượng nghiên cứu

Khảo sát 532 bn nữ trên 45 tuổi đến khám và điềutrị tại khoa tim mạch Bệnh viện C Đà Nẵng từ tháng5/2008 đến tháng 5/2010, có 372 bn THA và 160 bnkhông THA

Phương pháp nghiên cứu

* Thiết kế nghiên cứu: mô tả cắt ngang

* Thu thập số liệu:

Bước 1: Hỏi bệnh sử, hỏi tiền sử lập phiếu nghiên cứu

Bước 2: Tiến hành thăm khám lâm sàng

Bước 3: Làm các xét nghiệm

ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU (tt)

Tiêu chuẩn HCCH theo NCEP – ATP III khi ít nhất từ 3thành tố trở lên; và bắt buộc có THA ở nhóm nghiên cứu

Vòng eo : > 88cm (Châu Á-Thái bình dương 80 cm)

TG : ≥ 1.7mmol/l (150mg/dl)

HDL-C : < 1.29mmol/l (50mg/dl)

Huyết áp: 130/85 mmHg, hoặc đang điều trị huyết áp

Đường huyết: 5.6 mmol/L (100mg/dl)

Phân loại THA ở người trưởng thành theo JNC VII (2003)

Chỉ số BMI tiêu chuẩn chẩn đoán béo phì theo củaASEAN (áp dụng cho người châu Á trưởng thành)

Xử lý số liệu theo SPSS 13.0 (p< 0,05 có YNTK)

Bảng 1: Tần suất HCCH ở 372 bn THA nữ trên 45 tuổi

Kết quả có 181 người có HCCH, chiếm tỷ lệ 48,7%

 Theo Châu Ngọc Hoa nghiên cứu ở 632 phụ nữ mãnkinh tần suất HCCH là 27,8%

 Các nghiên cứu nước ngoài ở phụ nữ mãn kinh thì tỷ

lệ HCCH chiếm khoảng 35,9% và tăng dần sau mãnkinh

Tần suất HCCH ở phụ nữ trên 45 tuổi có THA caohơn so với quần thể chung

 Theo Nguyễn Công Khẩn – Viện Dinh dưỡng VNkhoảng 20% số người Việt Nam ở tuổi trưởng thành bịHCCH, còn các nước phương Tây tỷ lệ này khoảng 24%

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

45 - 54 55 - 64 >= 65

Tần suất HCCH tăng theo tuối

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

Tần suất HCCH tăng theo tuối

 NC Procam ở 7189 nữ (16 - 65t) HCCH 21,6%(46 - 55) và 27,1% (56 - 65)

 NC Van Hate ở 1338 bn trên 40t HCCH 27% (40

- 50) và 34% (60 - 70)

 NC Châu Ngọc Hoa tần suất HCCH theo tuổi lầnlượt là 18,2% (45 - 54); 39,8% (55 - 64) và 52% trên

65 tuổi

Bảng 2: Đặc điểm chung của nhóm có HCCH (n = 181)

Các chỉ số đều cao hơn giá trị bình thường

Huyết áp tâm thu (mmHg) 132,6 12,3

Huyết áp tâm trương (mmHg) 76,9 7,2

Biểu đồ 2: Tỷ lệ % số các yếu tố cấu thành HCCH (n = 181)

Bảng 3: HCCH của giai đoạn THA theo JNC VII

Có 60,8% bn ở giai đoạn tiền THA

Phân giai đoạn huyết áp

theo JNC VII

THA

Tiền THA

(HATT 130-139 mmHg hoặc HATTr 80-89 mmHg) 110 60,8

THA giai đoạn I

(HATT 140-159 mmHg hoặc HATTr 90-99 mmHg) 61 33,7

THA giai đoạn II

(HATT 160 mmHg hoặc HATTr 100 mmHg) 10 5,5

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

 Điều đáng lưu ý là chúng tôi thấy có 60,8% bn cóHCCH ở giai đoạn tiền THA (theo JNC VII)

 Điều này nói lên tầm quan trọng của việc pháthiện sớm và kiểm soát THA ở phụ nữ trên 45 tuổi

để hạn chế tiến triển HCCH

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

Biểu đồ 3: Tỷ lệ % phân bố HCCH theo BMI (n = 181)

Có 71,9% bn ở giai đoạn thừa cân, béo phì

< 18.5 18.5 - 22.9 23 - 24.9 >= 25

< 18.5 18.5 - 22.9

23 - 24.9

>= 25

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

Khi phân tích tỷ lệ HCCH theo BMI thì có đến71,9% bị thừa cân-béo phì, trong đó thừa cânchiếm 24,9% và béo phì chiếm 47,0%.

Yong Woo Parke (2003) cho kết quả HCCH xuấthiện ở 4.6% người có thể trọng bình thường,22,4% người thừa cân, 59,6% người bị béo phì

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

Bảng 4: Cách phối hợp các yếu tố của HCCH

Bồ Đào Nha : THA - VB - TG

Hà Lan (2002) : THA - TG - VB DESIR (Pháp) : THA - VB -TG

VB - THA - TG Châu Ngọc Hoa : VB - THA - HDLc Chúng tôi : THA - TG - HDLc

THA - ĐH - TG - HDLc KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

Bảng 5: Mối liên quan của THA với các yếu tố HCCH

Châu Ngọc Hoa ở các đối tượng phụ nữ mãn kinh tỷ lệnày thấp hơn béo phì bụng (30,7%), THA (28,5%), giảmHDL-c (19%), tăng TG 15,5% và tăng đường huyết 9%.

Huỳnh Thị Kiểu : HDLc giảm 35% trong 5 năm đầu

HDLc giảm 45% sau 5 năm

Bảng 6: Mối tương quan của huyết áp với các yếu tố HCCH

Các yếu tố trong HCCH mang tính chất độc lập

Các yếu tố

trong HCCH

 Khi phân tích mối tương quan giữa các yếu tố

cấu thành HCCH thì nó mang tính độc lập và có

vai trò như nhau trong việc xác định HCCH

 Điều này nói lên cần phải kiểm soát đồng bộ

các yếu tố để hạn chế các biến chứng của HCCH

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

 Tần suất HCCH ở bn nữ trên 45 tuổi có tăng huyết áp

là khá cao 48,7% Tần suất gia tăng theo tuổi, BMI

 Tỷ lệ mỗi thành phần gặp trong HCCH: tăng triglycerit82,3%; giảm HDL-c 67,4%; tăng đường huyết 59,7% vàchỉ có 32% tăng vòng bụng

 Tỷ lệ bn có 3 yếu tố của HCCH là thường gặp nhất62,4%

 Tăng triglycerit - giảm HDL-c dạng phối hợp thườnggặp nhất trong HCCH ở bn tăng huyết áp nữ trên 45tuổi

KẾT LUẬN

CHÂN THÀNH CÁM ƠN

Quý Thầy Cô - các anh chị - các bạn đồng nghiệp!