BÍ mật đề THI đại học , kì THI THPT QUỐC GIA PHẦN 1: HYĐROCACBON

Bí mật kỳ thi quốc gia môn hóa là tập hợp tất cả các kiến thức, kỹ thuật, bí mật, cách đánh đố và ra đề thi trong môn hóa THPT. Đây là tài liệu cực hay của hay luôn, mình đảm bảo với các bạn là vậy đó. Nếu bạn nào kém hóa hoặc muốn có điểm cao hóa thì không nên bỏ qua tài liệu hay như thế này nhé

(Cuốn 2)

Chiều hướng 1: lý thuyết pứ

Chiều hướng 2: bài tập về pứ nhiệt phân ankan ( tách loại H 2 , crăckinh…)

Chiều hướng 3: bài tập về pứ đốt cháy

Chiều hướng 4: bài tập về pứ cộng ( H 2 , X 2 , HX, H 2 O )

Chiều hướng 5: bài tập về pứ thế ion kim loại hóa trị 1 (AgNO 3 /NH 3 – CuCl/NH 3 ) của ankin

Ngày th Ng y th y thứ nh nh nhấ t :::: H H ÃY B Y B ẮT T ĐẦU U U

Cái gì ko làm bạn khuất phục cái đó sẽ tạo nên con ngư ư ời bạn !

1 ).BẠN KO THỂ GHI NHỚ HẾT LÍ THUYẾT MỘT LÚC ĐƯỢC ? – chính vì vậy khi học lí thuyết chỉ cần các bạn đọc hiểu và tóm tắt lại lí thuyết vài lần để có cái tổng quan trong đầu mà tư duy, còn việc ghi nhớ thì các

lúc vì nó quá nhiều thì cứ giở sách ra xem thoải mái Vì phải làm nhiều nên phải xem nhiều Xem nhiều thì sẽ nhớ thôi

* Tốt nhất là vẽ sơ đồ tư duy sẽ nhớ nhanh được lí thuyết trong thời gian ngắn – chỉ mất 1 ngày các bạn có thể nhớ được hết Vẽ như thế nào – gọi điện tôi hướng dẫn

* Ngoài ra còn một cách để ghi nhớ được lí thuyết nữa cũng chỉ mất 1 ngày , các bạn giở những trang cuối của cuốn sách ra và làm theo hướng dẫn

2).NGUYÊN LÍ CON CHIM:

Có một con chim bị nhốt trong một cái lồng ,trong cái lồng đó có đục 100 cái lỗ ,nhưng chỉ có một cái

lỗ chứa thức ăn và nước uống Khi con chim đói ,vì sinh tồn bắt buộc phải con chim phải thử trọc mỏ

vào 100 cái lỗ đó xem có thức ăn hay không Sau nhiều lần trọc mỏ vào thử , cuối cùng nó cũng tìm

ra được lỗ chứa thức ăn Và kể từ lần sau mỗi khi con chim đói nó sẽ tìm đến đúng cái lỗ chứa thức ăn

đó luôn mà không cần phải thử nghiệm tìm kiếm như lần trước

Làm trắc nghiệm cũng vậy khi đã tim ra kết quả thì sẽ không bao giờ quên đáp án.( là A, B,C hay

là D) Có điều các bạn cũng phải giống như con chim tư tìm tòi ra thì mới nhớ được

• CÂU HỎI LÍ THUYẾT LIÊN QUAN ĐẾN PỨ THẾ

Câu 1-A-2013: Khi được chiếu sáng hidrocacbon nào sau đây tham gia phản ứng

thế với clo theo tỉ lệ mol 1:1, thu được ba dẫn xuất monoclo là đồng phân cấu tạo của nhau

A.neo pentan B.pentan C.butan D.isopentan

Suy luận : Hiểu thứ nhất : ở bài này ta cần khai triển tên gọi ra công thức cấu tạo rồi viết

phương trình pứ với Cl2 theo tỉ lệ 1:1 , cái nào cho 3 sản phẩm thì lấy

Hiểu thứ hai : như thế nào là pứ thế ? pứ thế là pứ thay thế nguyên tử này bằng

nguyên tử kia Thế halozen (Cl2) theo tỉ lệ 1: 1 có nghĩa là 1 ng tử Cl sẽ thay thế

1 ng tử H trong ankan - ở đâu có H thì ở đó Cl đều có thể thay thế vào

Hiểu thứ 3: có những vị trí thế giống nhau thì nó chỉ cho cùng một sản phẩm (

giống như vị trí đối xứng – thế bên này thì thôi bên kía) Xét đáp án A: CH3

CH3-CH-CH2-CH3 + Cl2

:

CH3

Các bạn xem cách viết phương trình pứ thế ở phần lí thuyết ankan

Câu 2 : Ankan X có CTPT C6H14 Khi cho X tác dụng với clo trong đk chiếu sáng thu được tối đa 3 dẫn xuất monoclo Hãy cho biết X là chất nào?

A.neo – hexan B.íso – hexan C.3 – metylpentan D.2,3-đimetyl butan

Suy luận : bài này làm tương tự bài trên , với ý của tác giả là C6H14 có rất nhiều công thức cấu tạo , các bạn phải chọn công thức cấu tạo nào để khi pứ với Cl2theo tỉ lệ 1:1 cho 3 sản phẩm monoclo

Tại sao biết nó xảy ra pứ được theo kiểu tỉ lệ 1:1 ? lỡ may 1:2; 1:3 thì sao ?

Vì đề bài cho thu được sản phẩm mono clo tức là sp đó chứa 1 nguyên tử Cl nên

nó phải tham gia pứ theo tỉ lệ 1:1 mới cho ra sp chứa 1 ngtử Cl ; nếu là 1:2 thì sẽ cho ra sp chứa 2 ngử Cl ( xem lại lí thuyết ankan)

đối xứng nhau nên chỉ tính 1 sp, vị trí

1 và 5 đối xứng nhau nên cũng chỉ tính

(*) CHÚ Ý KHI HỌC HỮU CƠ – THÌ HỮU CƠ

ít phản ứng hơn vô cơ CÓ ĐIỀU khi bạn học lí thuyết

hữu cơ thì cứ 1 pứ bạn phải nắm được 3 dạng viết pt của

nó Một là CÁCH VIẾT ở dạng tổng quát để làm bài tập

liên quan đến xác định CTPT, hai là ở dạng phân tử để

làm bài tập liên quan đến tính toán khối lượng số mol,

CH3-CH – CH –CH3 + Cl2 :

CH3 CH3

Câu 3 : Ankan X là 1 chất khí ở nhiệt độ thường Khi cho X tác dụng với clo

(as) thì thu được 1 dẫn xuất monoclo và 2 dẫn xuất điclo Hãy cho biết X là chất nào sau đây:

A.metan B.etan C.propan D butan

Suy luận: ý tác giả cho bài này là muốn các bạn tìm chất nào trong các đáp án

mà khi tác dụng tác dụng với Cl2 theo tỉ lệ 1:1 cho ra 1 sản phẩm monoclo

Và theo tỉ lệ 1:2 cho ra 2 sản phẩm đi clo

4 sp Xét đáp án D thì butan: CH3-CH2-CH2-CH3 pứ theo tỉ lệ 1:2 cho 2 sp còn theo tỉ

lệ 1:2 cho 6sp

Câu 4 : X có CTPT là C6H14 Khi cho X tác dụng với clo trong đk chiếu sáng theo tỉ lệ 1 : 1 thu được 4 dẫn xuất monoclo Hãy cho biết X là chất nào A.neo – hexan B.iso – hexan

C.3 – metypentan D.2,3 – đimetylbutan

Cách làm : câu 4 làm giống câu 2

Câu 5 : Khi thực hiện pư tách 1 phân tử H2 từ isopentan thì thu được bao nhiêu anken?

A.2 – metylpentan B.2 – metylbutan C.2 – metylpropan D.iso butan

Suy luận : Ankan → CH2= C – CH= CH2 + H2

1.2)ko hoàn toàn ( làm mất màu dung dịch KMnO 4 )

C n H 2n + KMnO 4 + H 2 O → C n H 2n (OH) 2 + KOH + MnO 2 ↓ ( đen )

VD : C3H6 + KMnO4 + H2O → C3H6(OH)2 + KOH + MnO2 ↓

CH2=CH-CH3 + KMnO4 + H2O →CH2 – CH - CH3 + KOH +MnO2 ↓

Như thế nào được gọi là pứ cộng ? pứ cộng là pứ tấn công vào nối = hoặc nối

≡ làm phá vỡ liên kết π đi ( xem lại phần lí thuyết pứ cộng anken, ankin, ankadien )

Câu 1 : Anken X tác dụng với H2 thu được neo – hexan Hãy cho biết có bao nhiêu anken thoả mãn

CH3

CH3 – C – CH = CH2 Vậy chỉ 1 anken

CH3

Câu 2 : Cho anken X tác dụng với HBr thu được một sản phẩm duy nhất Hãy

cho biết X ứng với chất nào sau đây ?

A.But -1-en B.pent -2-en C.3 – metylbuten D.cis – but-2-en

Và bạn nên bắt đầu ngay bây giờ , cắm đầu vào mà làm việc – nhiều khi cứ để đó sẽ trở

d )cộng H 2 O (x/t axit) - tuân theo quy tắc maccopnhicop

C n H 2n + H 2 O C n H 2n + 1 OH (tên rượu no đơn chức)

Cách làm : thường khi anken tham gia pứ cộng HX ta sẽ thu được 2sp (chính và

phụ ) nhưng nếu 2 sp này trung nhua thì chỉ còn 1 – bài này ta đi xét từng đáp án

Câu 3-B-2012: Hiđrat hóa 2-metylbut-2-en (điều kiện nhiệt độ, xúc tác thích hợp)

(*) CHÚ Ý KHI HỌC HỮU CƠ – THÌ HỮU CƠ

ít phản ứng hơn vô cơ CÓ ĐIỀU khi bạn học lí thuyết hữu cơ thì cứ 1 pứ bạn phải nắm được 3 dạng viết pt của nó Một là CÁCH VIẾT ở dạng tổng quát để làm bài tập liên quan đến xác định CTPT, hai là ở dạng phân tử để làm bài tập liên quan đến tính toán khối lượng số mol, thể tích…., ba là CÁCH VIẾT ở dạng CTCT để làm bài tập liên quan đến lí thuyết pứ

ANKAĐIEN: CnH2n-2 ( n≥3 ; có 2π tương ứng với 2 nối = )

Câu 2-A-2012: Hiđro hóa hoàn toàn hiđrocacbon mạch hở X thu được

isopentan Số công thức cấu tạo có thể có của X là

Câu 3-A-2012: hiđrocacbon nào sau đây khi pứ với dung dịch brom thu được

1,2- đibrombutan ?

A But-1-en B.BUtan C.Buta-1,3-đien D.But – 1 – in

Suy luận : bài này chúng ta đi khai triển tên gọi ra CTCT rồi cho pứ với dung

dịch Br2 CTCT nào khi pứ với Br2 mà tạo ra 1,2- đibrôm butan :

CH3 – CH2 – CH – CH2

Br Br

Đáp án đúng A vì CH3 – CH2 – CH = CH2 + Br2 → CH3 – CH2 – CH – CH2

Br Br

Câu 4-A-2011: Cho buta-1,3-đien phản ứng cộng với Br2 theo tỉ lệ mol 1:1

Số dẫn xuất đibrom (đồng phân cấu tạo và đồng phân hình học) thu được là

(iso pren) cao su thiên nhiên ( poli isopren.)

Câu 5 : Isopren pư cộng với Br2 thì thu được bao nhiêu sản phẩm hữu cơ? A.8 B.7 C.6 D.5

1.1) hoàn toàn (đốt cháy ) CnH2n-2 + O2 → CO2 + H2O

1.2) ko hoàn toàn : làm mất màu dung dịch thuốc tím KMnO4

A.2,2-đimetyl but – 3 – in B 2,2-đimetyl but – 2 – in

C 3,3-dimetyl but – 1 – in D.3,3-đimetyl pent – 1 – in

Suy luận :

ở bài này ta khai triển tên gọi ra đáp án để làm nhưng trước khi khai triển ta có

cái nhận xét để làm cho nhanh Vì X + AgNO3/NH3 → kết tủa màu vàng Suy ra

X phải có nối 3 đầu mạch nên loại đáp án A và B Xét C: CH3 CH3

CH3 - C - C ≡ CH + 2H2 → CH3 – C - CH2 – CH3 (neo hexan)

CH3 CH3

Thấy thỏa mãn nên ta ko cần phải xét đáp án D nữa

Câu 2:, Cho sơ đồ : C2H4 B C>, X B D +/ ,+E + Y 12F G/F+G Z B +C> Y

Y là : A.C2H6 B C2H2 C C2H5OH D C2H4

Cách làm :

C2H4 + Br2 → C2H4Br2

C2H4Br2 + KOH ,+E + C2H2 + KBr + H2O (pứ này các bạn tham khảo ở phần dẫn xuất halozen)

C2H2 + AgNO3 + NH3 → C2Ag2↓ + NH4NO3

Câu 3-B-2012: Cho sơ đồ chuyển hóa sau

CaC2 + H2O X + H2 / Pd,t0 Y H2O Z Tên gọi của X và Z lần lượt là

A axetilen và ancol etylic B axetilen và etylen glicol

C etan và etanal D etilen và ancol etylic

Chú ý: pứ tái tạo lại ankin từ dẫn xuất đi halozen

4) phản ứng thế ion kim loại ( pư với AgNO 3 / NH 3 hoặc CuCl/ NH 3 )

Chú ý : chỉ có những ankin có nối 3 đầu mạnh mới tham gia phản ứng này

CH≡CH + 2AgNO3 + 2NH3 → CAg ≡ CAg ↓ + NH4NO3

( vàng )( C2H2 + 2AgNO3 + 2NH3 → C2Ag 2 ↓ + NH4NO3

Câu 4 ) Axetilen → vinyl axetilen → buta-1,3-đien → butan → metan →

axetilen → etilen → rượu etylic

Câu 5) CH3COONa → metan → axetilen → vinyl axetilen →

buta-1.3-đien → cao su buna

Cách làm :

CH3COONa + NaOH CH4 + Na2CO3

2CH4 ;OOF C2H2 + 3H2 (C2H2 hay CH≡CH) 2CH≡CH >5?2 @ợA CH2 = CH – C ≡ CH

(*) CHÚ Ý KHI HỌC HỮU CƠ – THÌ HỮU CƠ

ít phản ứng hơn vô cơ CÓ ĐIỀU khi bạn học lí thuyết hữu cơ thì cứ 1 pứ bạn phải nắm được 3 dạng viết pt của

nó Một là CÁCH VIẾT ở dạng tổng quát để làm bài tập liên quan đến xác định CTPT, hai là ở dạng phân tử để làm bài tập liên quan đến tính toán khối lượng số mol, thể tích…., ba là CÁCH VIẾT ở dạng CTCT để làm bài tập liên quan đến lí thuyết pứ

Ng ày th y th ứ 3 : C C ẢNH B NH B Á O O !!!!

DéY ĐỒNG ĐẲNG BENZEN ¼ HỢP CHẤT THƠM

A.Khái niệm và cách đọc tên :

1.Khái niệm:

-Dãy đồng đẳng của benzen còn gọi là azen là hợp chất thơm không no

mạch vòng chứa nhân benzen LÀ

*1,2 đi metyl benzene

* 0 – đi metyl benzene

* 0 – xilen

Câu 1-B-2014: Cho các chất sau: etilen, axetilen, phenol (C6H5OH),

buta-1,3-đien, toluen, anilin Số chất làm mất màu nước brom ởđiều kiện thường là

A. 3 B. 4 C.2 D. 5

Tả lời : những chất làm mất màu dung dịch nước Br2 gồm C2H4 etilen; C2H2 axetilen;

Phenol ; CH2=CH-CH=CH2 buta-1,3-đien ; anilin C6H5NH2 ( xem pứ phần amin )

Câu 2-A-2012: Cho dãy các chất: cumen, stiren, isopren, xiclohexan, axetilen,

benzen Số chất trong dãy làm mất màu dung dịch brom là

A 5 B 4 C 2 D 3

Trả lời : C6H5CH=CH2 (stiren) ; CH2 = C(CH3) – CH =CH2 (isopren) ;

C2H2 (axetilen)

Câu 3-A-2011 : Cho sơ đồ chuyển hóa sau

Benzen + C2H4/ xt,t0 X + Br2/ as.Tỉ lệ 1:1 Y + KOH/C2H5OH Z X,Y,Z

là sản phẩm chính ) Tên gọi của Y, Z lần lượt là

A 1-brom-1-phenyletan và stiren B 1-brom-2-phenyletan và stiren

C 2-brom-1-phenylbenzen và stiren D benzylbromua và toluen

1.Pư oxi hóa

• Hoàn toàn ( đốt cháy )

*) Nếu trên nhân benzen đính các gốc đẩy e như :Gốc R no; -OH ; -NH2 ;

-OCH3 ; -X khi t/g p/ư thế nó ưu tiên thế vào vị trí O hoặc P

*) Nếu trên nhân benzen có đính các nhóm hút e như gốc R ko no : -NO2 ;

CHO ; COOH ; -COO…khi t/g p/ư thế nó ưu tiên vào vị trí m

a) Pư thế halogen ( nguyên chất ) có Fe xúc tác mới xảy ra

CH2-CH3 CH(Br)CH3

+ Br2 , ỉ Tệ : + HBr

CH(Br)CH3 CH=CH2

+ KOH ,+E + + KBr + H2O

Câu 4-B-2011: Cho các phát biểu sau:

(a) Khi đốt cháy hoàn toàn một hiđrocacbon X bất kì, nếu thu được số mol

CO2 bằng số mol H2O thì X là anken

(b) Trong thành phần hợp chất hữu cơ nhất thiết phải có cacbon

(c) Liên kết hoá học chủ yếu trong hợp chất hữu cơ là liên kết cộng hoá trị (d) Những hợp chất hữu cơ khác nhau có cùng phân tử khối là đồng phân của nhau (e) Phản ứng hữu cơ thường xảy ra nhanh và không theo một hướng nhất định (g) Hợp chất C9H14BrCl có vòng benzen trong phân tử

Số phát biểu đúng là

A.2 B5 C.4 D.3

Suy luận : a) Phát biểu này chưa chính xác vì có thể là xiclo ankan b) Đúng

C6H6 + CH3Cl 1T TG C6H5CH3 + HCl ( xem phần điều chế benzene )

CH3

hay ( + CH3Cl 1T TG + HCl ))

CH3 COOH

+ KMnO4 + H2SO4 → + K2SO4 + MnSO4 + H2O

NO2 (T.N.T – 2,4,6 tri nitro toluene)

Câu 8 : Đá vôi → vôi sống → đất đen → axetilen → benzen→ toluen →

C6H5CH3 + Br2 → C6H5CH2Br + HBr (xem phần thế halozen vào nhánh )

gian của bạn Chỉ có buổi đêm các bạn mới có nhiều thời gian để ôn tập – có ôn tập mới vững kiến thức được

Bạn dùng café để thức tỉnh giấc ngủ - kích thích não phát sinh dopamine và glutamate Nó giúp bạn tỉnh táo minh mẫn học tới 4h sáng đi ngủ - 7h dậy ,

dù ngủ ít nhưng sáng dậy rất khỏe Vấn đề là ở chỗ khi ngủ bạn ngủ mắt nhắm nhưng não thì vẫn tỉnh đó

là tác hại Đến tầm 9h – 10h thì bạn sẽ suy sụp hoàn toàn – đổ gục ngay Và cả ngày đó sẽ rất mệt

Chính vì vậy tôi khuyên các bạn nên rèn luyện mỗi ngày thức thêm một tí học đến 2h là ok Như vậy sẽ tốt hơn cho sức khỏe

Và nhớ khi thức là phải ăn, bổ sung năng lượng cho tế bào não hoạt động Não mà yếu thì sẽ không tư duy được gì hết Thức cũng bằng ko

B là hỗn hợp sau phản ứng Mtrước nsau

Msau ntrước

- Nếu đề bài bắt đốt cháy hồn hợp sau phản ứng thì ta đi đốt

hỗn hợp trước phản ứng Kết quả tính ra O2 ; CO2 ; H2O không thay đổi

Bài 1: Nhiệt phân 8,8(g) propan thu được hỗn hợp khí X gồm CH4, C2H4, C3H6, H2, C3H8 Tính khối lương phân tử trung bình của X, biết có 90% lượng propan bị nhiệt phân A) 30,26 B)25,26 C)23,16 D)20,16

Bài 2: Nhiệt phân 8,8(g) propan thu được hỗn hợp khí X gồm CH4, C2H4, C3H6, H2, C3H8 Tính khối lượng oxi cần dùng để đốt cháy vừa hết

X, biết có 30% lương propan bị nhiệt phân A)16(g) B)32 (g) C)8 (g) D) 4 (g)

Cách làm : Thay vì đi đốt cháy hỗn hợp sau phản ứng thì ta đi đốt C3H8 ban đầu kết quả tính ko thay đổi vì số nguyên tử C , H trước và sau pứ ko thay đổi C3H8 + 5O2 → 3CO2 + H2O

0,2 → 1 mol

m]" = 1 32 = 32 (g)

Bài 3-B-2011: Cho butan qua xúc tác (ở nhiệt độ cao) thu được hỗn hợp X gồm C4H10, C4H8, C4H6 và H2 Tỉ khối của X so với butan là

0,4 Nếu cho 0,6 mol X vào dung dịch brom (dư) thì số mol brom tối đa phản ứng là

A 0,24 mol B 0,36 mol C 0,60 mol D 0,48 mol

và (2) sẽ được pt cần tính Lấy (2) trừ (1) → x + 2y = 0,36

1 - Nếu đốt cháy 1 hiđrocacbon mà thu được np$O > nqr$ →

- Nếu đốt cháy 1 hiđrocacbon mà thu được nqr$> np$O →

nó có 2 π trở lên Mặc định 2π→ nó là ankin/ ankađien Ta có

nankin = nCO" - nH"O → w̅ = m ,

?yz{|z