Nghiên cứu Hội chứng chuyển hóa ở nam bệnh nhân đến khám và điều trị tại Bệnh viện trung ương quân đội 108 Nguyễn Đức Ngọ, Trần Văn Tuyến Đặt vấn đề Hội chứng chuyển hóa HCCH đã được đ
Trang 1Tỷ lệ tái khám đúng hẹn được cải thiện tại các quận
Long Biên, Đống Đa, Ba Đình năm 2011 đều tăng so
với năm 2010 Đặc biệt Long Biên tăng từ 29,1% lên tới
86% và Đống Đa tăng từ 58,3% lên tới 100% Tại Ba
Đình tuy tỷ lệ có tăng từ 9,8% lên 23% nhưng nhìn tỷ lệ
BN tái khám đúng hẹn tại Ba Đình vẫn còn rất thấp so
với tỷ lệ chung
Năm 2011 tỷ lệ tái khám đúng hẹn của Từ Liêm,
Gia Lâm, Thanh Xuân giảm so với năm 2010 Tỷ lệ
giảm mạnh nhất là Gia Lâm từ 97,8% xuống còn 82%
Thực chất đây là số liệu phản ảnh thực tế tình hình tại
các Trung tâm sau khi nhìn nhận thấy bất cập từ việc
ghi sổ sách sao chép một cách máy móc trong năm
2010 Tuy nhiên tỷ lệ tái khám đúng hẹn thực tế tại 3
quận huyện này vẫn đạt trên 80%
Công tác tư vấn xét nghiệm tự nguyện HIV cho
bệnh nhân lao
Biểu 4: Tỷ lệ BN lao được tư vấn, xét nghiệm HIV
Tỷ lệ BN lao được tư vấn xét nghiệm HIV tại 6 quận
huyện năm 2011 được cải thiện so với năm 2010 tại
các quận huyện: Long Biên, Đống Đa, Gia Lâm, Thanh
Xuân Đặc biệt tại Đống Đa tăng từ 7,51% lên tới
100%, Gia Lâm tăng từ 3,23% lên tới 100% Quận Ba
Đình vẫn giữ được tỷ lệ 100% BN lao được tư vấn xét
nghiệm HIV Tỷ lệ tại Từ Liêm có giảm nhẹ năm 2011
nhưng tỷ lệ vẫn đạt trên 90% Thành quả này có được
sau khi phân tích nhìn nhận thấy tỷ lệ BN lao được tư
vấn xét nghiệm tự nguyện năm 2010 rất thấp và đồng
thời nhận thức rõ được tầm quan trọng của công tác
này Do vậy năm 2011 các quận/huyện đã tập trung, chú trọng cải thiện chất lượng hoạt động này
Tại Thanh Xuân tỷ lệ đã tăng từ 3,03% tới 56,03% Tuy nhiên tỷ lệ này vẫn thấp so với tỷ lệ chung, do đó Thanh Xuân cần tiếp tục tập trung cải thiện chất lượng cho hoạt động này
KếT LUậN Công tác phân tích, áp dụng và sử dụng số liệu sẵn có đã góp phần cải thiện chất lượng chương trình chăm sóc điều trị HIV/AIDS ở tất cả các hoạt động: tư vấn xét nghiệm HIV tự nguyện, chăm sóc điều trị, tư vấn xét nghiệm tự nguyện cho BN lao tại 6 quận/huyện ở Hà Nội
KHUYếN NGHị Cần tiếp tục nâng cao chất lượng phân tích, áp dụng và sử dụng số liệu sẵn có trong theo dõi và chăm sóc điều trị HIV/AIDS tại cả 6 quận/huyện đang triển khai
Tiến tới áp dụng công tác này tới tất cả các quận/huyện có chương trình chăm sóc, điều trị HIV/AIDS tại Hà Nội
TàI LIệU THAM KHảO
1 “Báo cáo kết quả phân tích, áp dụng và sử dụng số
liệu sẵn có trong theo dõi và cải thiện chất lượng chương
trình chăm sóc điều trị HIV/AIDS năm 2010, 2011” của
Trung tâm y tế 6 quận/huyện tham gia nghiên cứu
2 “Báo cáo kết quả phân tích, áp dụng và sử dụng
số liệu sẵn có trong theo dõi và cải thiện chất lượng chương trình chăm sóc điều trị HIV/AIDS tại 3 quận ở Hà
Nội năm 2010, 2011” của Trung tâm phòng, chống
HIV/AIDS Hà Nội
Nghiên cứu Hội chứng chuyển hóa ở nam bệnh nhân đến khám và điều trị
tại Bệnh viện trung ương quân đội 108
Nguyễn Đức Ngọ, Trần Văn Tuyến
Đặt vấn đề
Hội chứng chuyển hóa (HCCH) đã được đề cập đến
từ hơn nửa thế kỷ qua HCCH gồm có béo phì, THA, rối
loạn lipid máu, tăng đường huyết, đề kháng Insulin
Hiện nay, hội chứng này đang là vấn đề thời sự nóng
hổi được giới y học quan tâm vì tính phổ biến và hậu
quả nặng nề của nó
Theo điều ta của Tổ chức y tế thế giới tỉ lệ mắc
HCCH là rất cao thay đổi phụ thuộc vào tuổi, giới
chủng tộc địa, thói quen ăn uống, sinh hoạt, Nghiên
cứu của Fores năm 2002 cho thấy, tại Mỹ có khoảng
47 triệu người(24%) mắc HCCH, trong đó trên 50 tuổi
chiếm khoảng 44%, lứa tuổi 20-29 chiếm 6,7%, lứa tuổi
60-69 là 42%, tỉ lệ giữa nam và nữ là tương đương
(24% so với 23,4%) Một thống kê khác của WHO cho
thấy: Tỉ lệ mắc ở người Mỹ trưởng thành là 34,6%; Hy
lạp là 25%(nam), 17% (nữ); Bungari là 36% (nữ), 30%
(nam); ấn độ là 33,17% (nam), 27,04% (nữ); Trung
quốc là 23,7% (nam), 28,5% (nữ); Thái lan là 25,8%
(nam), 8,2% (nữ)
Trong nước từ trước tới nay HCCH chưa được nghiên cứu sâu, gần đây đã được một số tác giả quan tâm nghiên cứu Trần Hữu Dàng (2003): khảo sát 92.003 người béo phì: tỉ lệ HCCH 44% Lê Thị Hiệp
và cộng sự ở viện dinh dưỡng quốc gia khảo sát 17.213 người trưởng thành tuổi từ 24 - 65 thấy tỉ lệ HCCH là 13,1% TP.HCM: có 12 % dân số nội thành mắc HCCH
Trong quân đội còn ít tác giả nghiên cứu về HCCH
Đỗ Thị Kim Hoa (2008) khảo sát 1096 cán bộ cao cấp quân đội cho thấy tỉ lệ HCCH khác nhau theo các tiêu chuẩn chẩn đoán: 27,7% theo IDF, 38,2% theo NCEP ATP III; 27,9% theo AACE (hội nội tiết lâm sàng Hoa kỳ) Nguyễn Thị Thu Thảo nghiên cứu trên 120 bệnh nhân ĐTĐ type 2 mới mắc điều trị tại khoa Nội tiết viện
103 cho thấy tỉ lệ HCCH là 69,2% gia tăng theo tuổi HCCH liên quan với các yếu tố nguy cơ khác gây nên hậu quả bệnh mạch vành, NMCT, đột quỵ và tử vong do tim mạch, do vậy nó làm tăng chi phí xã hội và
Trang 2y tế của mỗi nước Chính vì thế mà HCCH ngày càng
được sự quan tâm của nhiều chuyên gia y tế trên Thế
giới và Việt Nam Vì vậy chúng tôi tiến hành nghiên
cứu đề tài này với mục tiêu:
- Khảo sát tần suất và đặc điểm lâm sàng của hội
chứng chuyển hóa ở nam cán bộ cao cấp đến khám
bệnh và điều trị tại BVTW QĐ 108
- ảnh hưởng của hội chứng chuyển hóa tới một số
yếu tố nguy cơ tim mạch và chuyển hóa
Phương pháp nghiên cứu
1 Thiết kế nghiên cứu
Tiến cứu, mô tả cắt ngang
2 Đối tượng
- Tất cả các cán bộ thuộc diện quản lý sức khỏe
của khoa khám bệnh và quản lý sức khỏe cao cấp
thuộc BVTƯ QĐ 108, sinh sống trong Thành phố Hà
Nội, đến khám và điều trị theo quy định
Cỡ mẫu
Mẫu: n = t2 x JI (1- JI)/d2
t = 1,96 (độ tin cậy 95%)
JI = 20% (tỉ lệ HCCH ở cộng đồng khoảng 10-
30%)
d = 5% (Sai số cho phép)
Vậy: n = 1,962*0,2*0,8/0,052 = 246 BN
Chọn một cách ngẫu nhiên từ tháng 7-2011 đến
tháng 7 -2012 Các bệnh nhân được: khai thác tiền sử,
bệnh sử, khám lâm sàng, đo HA, đo vòng eo, làm XN
máu thường qui, sinh hóa, nhóm mỡ, điện tim, siêu âm
bụng, XQ tim phổi thẳng
- Chẩn đoán HCCH theo tiêu chuẩn IDF - 2006,
trong đó tiêu chí A theo tiêu chuẩn người Nam á (vòng
bụng ở nam ≥ 90 cm)
- Xử lý số liệu bằng toán thống kê Y học, phần
mềm SPSS 11.5 for Windows, trị giá p < 0,05 được coi
là có ý nghĩa thống kê
Bảng 1: Đặc điểm chung của nhóm nghiên cứu
- Tuổi trung bình của nhóm nghiên cứu là khá cao
51,8 ±14,7
- Trong các thành phần của HCCH thì tỉ lệ tăng TG
chiếm cao nhất sau đó đến tỉ lệ HA ≥ 130/80, tăng
glucose máu, tăng VB, giảm HDL
- Tiêu chuẩn kháng insulin (IR) theo chỉ số HOMA
(kháng insulin khi lớn hơn tứ phân vị trên của nhóm
chứng) Chúng tôi thu được tỉ lệ kháng insulin trong
nhóm nghiên cứu là 36,2%
Bảng 2: Tỉ lệ các thành phần HCCH 2 nhóm bệnh
nhân tính theo lứa tuổi
Các thành phần
≤ 60 tuổi (n=228)
> 60 tuổi
Tỉ lệ các thành phần HA, Tăng TG, tăng VB và tỉ lệ kháng insulin tính theo HOMA -IR là khác biệt rõ ở nhóm > 60 tuổi so với nhóm ≤ 60tuổi với p < 0,05 Bảng 3 Tần suất các thành phần của HCCH ở hai nhóm
Số các
TP
≤ 60 tuổi (n=228)
> 60 tuổi
- Trong cả 2 nhóm nghiên cứu tỉ lệ người mắc ít nhất 1 triệu chứng của HCCH là 735 người (82%) trong đó số người mắc 1 thành phần của HCCH chiếm
tỉ lệ cao nhất (55,4%), số người mắc HCCH là 297 người (35,1%)
- Chúng tôi thấy có sự khác biệt về tỉ lệ mắc: 3, 5 thành phần và tỉ lệ HCCH ở hai nhóm (p < 0,05) Bảng 4 Tỉ lệ HCCH ở các nhóm
Tỉ lệ mắc HCCH trong nhóm ĐTĐ type 2 là cao nhất là cao nhất (59,1%), sau đó đến nhóm bệnh mạch vành (BMV) và bệnh mạch não (BMN) và thấp nhất là
ở nhóm các bệnh khác (4,9%)
Bảng 5: Vòng eo trung bình ở các nhóm bệnh nhân:
Tỉ lệ tăng vòng eo (VB) ở phân nhóm HCCH (+) thấy có khác biệt rõ ở trong nhóm nghiên cứu (chung)
và ở nhóm ĐTĐ type 2, nhóm BMV và BMN so với phân nhóm HCCH (-) với p < 0,05
Bảng 6 Triglycerid trung bình ở các nhóm:
Trang 3Chúng tôi cũng nhận thấy tỉ lệ tăng TG ở phân
nhóm HCCH (+)có khác biệt rõ ở trong nhóm nghiên
cứu (chung) và ở nhóm ĐTĐ type 2, nhóm BMV& BMN
so với phân nhóm HCCH (-) với p < 0,05
Bảng 7: HDL-C trung bình ở các nhóm
Tỉ lệ giảm HDL-C ở phân nhóm HCCH (+) có khác
biệt rõ ở trong nhóm ĐTĐ type 2, nhóm BMV& BMN so
với phân nhóm HCCH (-) ở hai nhóm trên với p<0,05
Bảng 8 Tần suất ĐTĐ type 2 giữa hai nhóm có và
không có HCCH
< 0,05
Nếu ta coi HCCH là yếu tố nguy cơ của bệnh ĐTĐ
type 2 thì ta có:
OR(tỉ suất chênh) = 2,49 (CI95%: 1,67<OR < 11,3)
RR (nguy cơ tương đối) 3,86 (CI 95%:
1,73<RR<11,93
Bảng 9: Tần suất BMV và BMN giữa hai nhóm có
và không có HCCH
< 0,05
Nếu ta coi HCCH là yếu tố nguy cơ của BMV và
BMN thì ta có:
OR(tỉ suất chênh) = 2,33 (CI95%: 1,51 <OR<12,3)
RR (nguy cơ tương đối) 3,72 (CI 95%:
1,44<RR<13,1)
BàN LUậN
- Nghiên cứu được tiến hành trong vòng 12 tháng từ
7 - 2011 đến 7 - 2012 tại khoa khám bệnh & quản lý
sức khoẻ cán bộ cao cấp và khoa nội cán bộ Bệnh
viện TƯQĐ 108 chúng tôi thu thập được dữ liệu của
846 BN thỏa mãn điều kiện nghiên cứu Nhóm BN
nghiên cứu chúng tôi thấy có một số đặc điểm nổi bật
sau
1 Tần suất và đặc điểm lâm sàng của HCCH
trong nhóm nghiên cứu
* Tần suất của HCCH
- Trong nhóm của chúng tôi có 846 BN tất cả đều
là nam và là cán bộ cao cấp đã đang phục vụ trong
quân đội nhân dân Việt Nam, đây là điểm đặc thù của
quân đội vì đa số các quân nhân là nam giới Nghiên
cứu của chúng tôi cũng giống như nghiên cứu của 1 số
tác giả khác như Alzahrani A… khi nghiên cứu trên
quân nhân tại Pakistan hay Mexico nhóm nghiên cứu
cũng toàn là các nam quân nhân Tuổi trung bình của
nhóm nghiên cứu là tương đối cao khoảng 51,8 ±
14,7% Trong nhóm nghiên cứu của chúng tôi có 297
BN mắc HCCH chiếm tỉ lệ 35,1% Kết quả chúng tôi
thu được gần giống kết quả của Hồ Thị Kim Thanh khi nghiên cứu trên cộng đồng người cao tuổi của Hải dương (38,8%) Tuy nhiên kết quả này thấp hơn nhiều
so với kết quả của Phan Hải Phương khi nghiên cứu HCCH trên nhóm BN trên 45 tuổi có Tăng huyết áp So với các nghiên cứu nước ngoài kết quả của chúng tôi cũng tương tự như kết quả của một số nghiên cứu trong khu vực như Thiruvagounder M và cộng sự khi khảo sát ở 896 nam người tình nguyện tuổi đời 53 ± 15
đã thu được tỉ lệ HCCH là 33,17% Tác giả Lao XQ ở Trung quốc nghiên cứu ở 6468 người trưởng thành bắc Trung quốc thì tỉ lệ HCCH ở nam giới chỉ là 5,27% Kết quả của chúng tôi cũng cao hơn kết quả của các tác giả khi nghiên cứu HCCH ở Thailand, Iran, ả rập -Xê út chỉ khoảng từ 10 -25% Điều đó minh chứng cho quan
điểm HCCH phụ thuộc vào địa dư, dân tộc, lối sống
* Đặc điểm lâm sàng HCCH ở nhóm nghiên cứu của chúng tôi
Trong 297 BN mắc HCCH số người có 1 yếu tố chiếm tỉ lệ cao nhất (55,8%), và số người có cả 5 yếu
tố của HCCH chiếm tỉ lệ thấp nhất (13,0%) Thành phần thường gặp nhất trong nhóm nghiên của chúng tôi là tăng TG (62,1%), THA ((53,7%), tăng glucose máu(47,68%), tăng vòng bụng (38,2%) và thấp là tăng HDL-C là(35,8%) THA là dấu hiệu cảnh báo HCCH hay gặp ở các nghiên cứu, tuy nhiên theo nhận định của nhiều tác giả THA là yếu tố ít chuyển hóa nhất trong các thành phần của HCCH.Trong nghiên cứu này chúng tôi thấy tăng TG là cao nhất, còn tăng vòng bụng chỉ đứng ở vị trí thứ 3 (33,1%), điểm này cũng phù hợp với nhiều nghiên cứu trong nước cho thấy vòng bụng người Việt Nam có lẽ nhỏ hơn người nước ngoài, do đặc điểm dân tộc, lối sống … tuy nhiên các rối loạn về mỡ máu cũng như THA lại xuất hiện sớm hơn Đây có lẽ cũng là điểm cần chú ý khi ta xem xét HCCH ở người Việt Nam Về tình trạng kháng insulin trong nghiên cứu chúng tôi nhận thấy tỉ lệ kháng insulin tính theo chỉ số HOMA của chúng tôi là 36,2% và có tăng rõ tỉ lệ ở nhóm tuổi > 60 (p< 0,05) Kết quả chúng tôi thu được tương tự kết quả của Eglit T và cộng sự khi nghiên cứu trên bệnh nhân có HCCH ở Estonia, nhưng lại thấp hơn kết quả của Vargas ER khi nghiên cứu trên nam BN Mexico và cao hơn kết quả của Tanaka H khi nghiên cứu trên nam giới Nhật bản Sự khác biệt này có thể do phương pháp định lượng, lứu tuổi, địa dư sống khác nhau
- Thành phần triglycerid máu Nghiên cứu của chúng tôi nồng độ trung bình của triglycerid là 2,52± 2,11mmol/l Trong đó nhóm BN ≤
60 tuổi có tỉ lệ tăng TG là 53,9% và nhóm > 60 tuổi là 65%, nhóm BN có HCCH tăng rõ so với nhóm không
có HCCH có ý nghĩa thống kê Kết quả trên cho thấy
có sự rối loạn rõ về chuyển hóa TG trong nhóm nghiên cứu và ở lứa tuổi càng cao quá trình rối loạn càng rõ Kết quả chúng tôi thu được cũng tương tự như kết quả của các tác giả trong và ngoài nước khác Phan Hải Phương khi nghiên cứu HCCH ở người tăng HA thấy giá trị trung bình của TG ở nam BN là 2,43± 0,97 mmol/l, và cũng thấy có tăng rõ tỉ lệ TG ở nhóm người
Trang 4cao tuổi, nhóm Thiruvagounder M khỏa sát ở BN ấN
độ thấy trị số TG chỉ là 1,85±0,90 mmol/l, tuy nhiên tác
giả cũng thấy tỉ lệ TG tăng theo lứa tuổi
- Thành phần HDL-C huyết tương:
Nồng đô của HDL-C của chúng tôi là: 0,91± 0,35
mmol/l trong đó ở 2 nhóm tuổi không thấy có sự khác
biệt về tỉ lệ giảm HDL-C (32% so với 38,8% với p>
0,05) và ở hai nhóm có và không có HCCH kết quả
giảm HDL-C củng chưa thấy sự khác biệt có ý nghĩa
Điều này rất phù hợp với nhiều nghiên cứu khác như
của Đào Duy An cho thấy chỉ số HDL-C chưa thấy có
sự khác biệt ở các nhóm tuổi, cũng như ở nhóm có và
không có HCCH Thiruvagounder M trong nghiên cứu
của mình cũng không thấy có hiện tượng giảm HDL-C
khi lứa tuổi tăng lên Vargas E R trong nghiên cứu của
mình cũng không thấy có sự thay đổi về trị số HDL-C
trong các nhóm nghiên cứu
- Thành phần glucose máu:
Glucose máu trung bình trong nghiên cứu của
chúng tôi là 5,93 ± 3,39 mmol/l, không có sự khác biệt
về tỉ lệ tăng đường huyết lúc đói ở hai nhóm Kết quả
này phù hợp với nghiên cứu của Trần Hữu Dàng
(2003), Nguyễn Thị Thu Thảo(2011): Khi khảo sát sự
biến thiên của đường huyết theo tuổi cũng nhận thấy
không có sự gia tăng đường huyết theo tuổi Không có
sự khác biệt về đường huyết lúc đói giữa các nhóm tuổi
khác nhau.Tác giả Eglit T khi nghiên cứu đặc điểm
HCCH hóa ở Estonia cũng chưa tìm thấy sự khác biệt
về trị số glucose máu ở nhóm có và không có HCCH
- Số đo vòng eo trung bình:
Vòng eo trung bình trong dân số nghiên cứu là 81,3
± 10,02 cm Chúng tôi thấy có sự tăng rõ rệt về tỉ lệ
vòng eo ở hai nhóm Nhóm cao tuổi có tăng rõ về tỉ lệ
tăng vòng eo so với nhóm ít tuổi (41,1% & 30,3) và
nhóm có HCCH (+) so với nhóm có HCCH (-) khác biệt
vòng eo có ý nghĩa thống kê Kết quả của chúng tôi
cũng tương tự như nhiều nghiên cứu trong và ngoài
nước khác Các nghiên cứu về hội chứng chuyển hóa
gần đây cho thấy trị số vòng eo rất quan trọng vì có
tương quan rất chặt với tỷ lệ béo phì đặc biệt là hiện
tượng kháng insulin ở nhóm nghiên cứu của chúng tôi
có 36,2% BN kháng insulin tính theo chỉ số HOMA
Trong đó nhóm có HCCH(+) tỉ lệ bệnh nhân kháng
insulin cao hơn hẳn nhóm HCCH(-) Kết quả chúng tôi
thu được cũng phù hợp với kết quả của nhiều tác giả
khác như Tanaka H, Eglit T, Vargas E R … Kháng
insulin và béo phì là những yếu tố làm tăng tỷ lệ bệnh
tật, tỷ lệ tử vong, giảm năng xuất lao động Có sự gia
tăng đáng kể trị số vòng eo trong thời gian gần đây có
thể giải thích thêm phần nào là do sự giảm hoạt động
thể chất, lối sống thụ động, sử dụng nhiều thức ăn giàu
năng lượng Chính vì điều đó mà để làm giàm tỉ lệ
HCCH chúng ta cần thay đổi lối sống, chế độ ăn và tập
luyện vận động
- Tỉ lệ BN THA trong HCCH:
Tỉ lệ BN THA trong nhóm nghiên cứu của chúng tôi
là 293 BN (34,6 %) Trong đó nhóm có HCCH cao hơn
nhóm không có HCCH nhưng sự khác biệt này không
có ý nghĩa Tỉ lệ bệnh nhân tăng huyết áp theo lứa tuổi
ở các nhóm tuổi chúng tôi cũng chưa tìm thấy sự khác biệt Kết quả chúng tôi thu được cũng tương tự như kết quả nghiên cứu của Kurktschiev T T khi nghiên cứu tần suất HCCH ở BN THA ở Bungari chưa thấy sự khác biệt về tỉ lệ HCCH ở nhóm có và không có HCCH
2 Liên quan giữa HCCH và nguy cơ tim mạch, chuyển hóa trong nhóm nghiên cứu:
Kết quả chúng tôi thu được cho thấy tỉ lệ mắc HCCH ở nhóm ĐTĐ type 2 cao hơn có ý nghĩa so với nhóm không có bệnh ĐTĐ type 2 (59,1% so với 41,9%), nhóm có HCCH cũng thấy có sự hiện diện của BMV& BMN cao hơn so với nhóm không có HCCH(55,6% so với 44,4%) Nhóm có HCCH có sự hiện diện của bệnh ĐTĐ type 2 cao hơn gần 4 lần so với nhóm không có HCCH (OR =3,86; CI 95%) Cũng tương tự ở nhóm có HCCH (+) nguy cơ xuất hiện BMV
và BMN cũng cao gấp 3,7 lần so với nhóm HCCH (-) (OR= 3,72; CI 95%) sự khác biệt này có ý nghĩa với p<0,05 Mặc dù trong nghiên cứu của chúng tôi số BN còn khiêm tốn chưa thể đánh giá được triệt để các biến chứng tim mạch nhưng những kết quả thu được cũng phần nào chứng minh ảnh hưởng bất lợi của HCCH trên các biến chứng tim mạch và chuyển hoá của người bệnh Trong nghiên cứu của Lohsoonthorn V và cộng sự trên người lao động tại Thailand thấy HCCH tăng nguy cơ BMV 3,7 lần còn tăng nguy cơ ĐTĐ type
2 tới 24,5 lần Tác giả Vargas E R trong nghiên cứu củ mình cũng thấy ở nhóm có HCCH làm tăng nguy cơ
ĐTĐ type 2 lên 3,2 lần
KếT LUậN
1 Số người có hội chứng chuyển hóa khá cao: 36,4%, Tỉ lệ các thành phần trong hội chứng chuyển hóa là:;Tăng Tiglycerid 62,1%, HA > 130/80 53,7%, tăng glucose máu là 47,6%, tăng VB 38,2% và giảm HDL-C: 35,8% Có sự gia tăng tỉ lệ TG, VB và HCCH theo tuổi: ở tuổi ≤ 60 các tỉ lệ trên thấp hơn ở nhóm tuổi >60
2 HCCH làm tăng nguy cơ mắc các BMV& BMN là 3,72 lần; tăng nguy cơ mắc bệnh ĐTĐ type 2 3,86 lần TàI LIệU THAM KHảO
1 Trần Hữu Dàng và cộng sự (2005):Hội chứng chuyển hóa: một vấn đề thời đại, kết quả một số nghiên cứu Huế Y học thực hành, số 548: 371-79
2 Phan Hải Phương(2005):Hội chứng chuyển hóa ở bệnh nhân tăng huyết áp có tuổi.Luận văn thạc sĩ y học,chuyên ngành lão khoa.ĐHYD TP Hồ Chí Minh
3 Hồ Thị Kim Thanh, Phạm Thắng: Nghiên cứu tỉ lệ mắc và các yếu tố liên quan của Hội chứng chuyển hóa ở một quần thể người cao tuổi Việt Nam Hội nghị nội tiết và
Đái tháo đường Việt Nam lần thứ V, Y học thực hành số 674- 675, 8/2009
4 Nguyễn Thị.Thu Thảo, Đoàn Văn Đệ, Nguyễn Thị Bích Đào: Hội chứng chuyển hóa trên bệnh nhân ĐTĐ týpe 2 mới chẩn đoán.Y học thực hành (798)- số 12/ 2011
5 Alzahrani A, et al(2012): Prevalence and predictor of the metabolic syndrome among healthy Saudi Adults British Journal of Diabetes & Vascular Disease 2012 12: 78
6 Eglit T, Rajasalu T and Lember M (2012): Metabolic syndrome in Estonia: Prevalence and Associations with
Trang 5Insulin Resistance International Journal of Endocrinology,
Volum 2012, Acticle ID 951762, 6 pages
7 Gharipour M et al (2006): Prevalence of the
metabolic syndrome in an Iranian adults population;
ARYA Journal, 2006, 1(3): 188 -192
8 Kurktschiev T T et al (2010): High prevalence of the
metabolic syndrome in populations at high and low
cardiovascular rick in Bulgari; Journal of Diabetology, Feb
2010; 1:2
9 Lao X Q et al (2012): Prevalence of the metabolic
syndrome and cardiovascular rick factors in Adults in
southern China; Biomed Central, 2012, 1264
10 Lohsoonthorn V.,et al (2007): Prevalence
Metabolic Syndrome among Professional and Office
workers in Bangkok, Thailand J Med Assc Thai 2007; 90(9); 1908 - 15
11 Tanaka H et al (2005): Prevalence of the metabolic syndrome among men in Okinawa; Lournal of Atherosclerosis and Thrombosis, 2005; Vol 12 No 5: 284 -288
12 Thiruvagounder M et al (2010): Prevalence of the metabolic syndrome in a local population in India; Biochemia Medica 2010; 20(2): 249 -52
13 Vargas E R, Vins M R A and Delisle H(2007): Prevalence of the metabolic syndrome and associated lifstyles in adults males from Oaxaca, Mexico; Salud publica de mexico/ Vol.49, No 2,Marza-abril de 2007
NGHIÊN CứU MộT Số ĐặC ĐIểM DịCH BệNH SốT XUấT HUYếT Và CHÂN - TAY MIệNG
TạI Hà Nội GIAI ĐOạN 2009-2011
Lê Thị Ngọc Anh, Nguyễn Thị Thanh Xuân
Trường Đại học Y Hà Nội
Đặng Hồng Hải, Hà Anh Minh Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương Tóm tắt
Sử dụng phương pháp mô tả cắt ngang, hồi cứu
Thu thập số liệu liên tục hàng năm tại Trung tâm Y tế
Dự phòng Hà Nội để khảo sát một số đặc điểm dịch
bệnh tại Hà Nội trong giai đoạn 2009 - 2011 Kết quả
cho thấy dịch Sốt xuất huyết có số trường hợp mắc
nhiều nhất, Tay chân miệng có xu hướng thấp hơn Tỷ
lệ mắc cao chủ yếu thuộc các quận nội thành, có xu
hướng lan rộng ra các vùng ven nội thành Hầu hết các
trường hợp mắc tập trung tại nhóm người trẻ tuổi < 39
tuổi Sốt xuất huyết được xem là một trong những bệnh
truyền nhiễm nguy hiểm cho con người, trong đó trẻ
em mắc bệnh sốt xuất huyết chiếm khoảng 70%, nhất
là những trường hợp trẻ mắc sốt xuất huyết Dengue
nặng Dịch Tay chân miệng chỉ tập trung ở nhóm <5
tuổi đặc biệt tập trung nhóm trẻ dưới 3 tuổi Không có
sự khác biệt giữa giới nam và giới nữ Dịch bệnh xảy ra
vào tất cả các tháng trong năm, Tay chân miệng lại
chủ yếu bùng phát vào mùa thu - đông từ tháng 7 - 12
Từ khóa: Dịch bệnh truyền nhiễm, Sốt xuất huyết,
Tay chân miệng
summary
The study was conducted to review the data
(Dengue hemorrhagic fever - and Hand, foot, and
mouth disease –HFMD) that collection every year at
the Center for Preventive Medicine Hanoi to examine
some of the characteristics of the disease in Hanoi in
the period 2009 - 2011 The results showed Dengus
hemorrhagic fever most cases, Hand, foot and mouth
tend to be lower High incidence mainly in the inner-city
districts, tend to spread to the peri-urban areas Most
of the cases are concentrated in young people <39
year old Dengue is considered one of the dangerous
infectious diseases to humans, including children with
dengue accounted for about 70%, especially in the
case of children with severe dengue Hand, foot and
mouth just gather in groups < 5 year old special focus
on children under 3 year old There is no difference between men and women Dengus occurred in all months of the year, Hand, foot and mouth outbreak mainly in autumn - winter from January 7-12
Keyworld: Infectious disease, dengue fever, hand, foot and mouth
ĐặT VấN Đề Tại Việt Nam, trong những năm gần đây một số bệnh truyền nhiễm đã được loại trừ từ những năm trước Sốt xuất huyết (SXH), Tiêu chảy cấp (TCC) đã tái xuất hiện và có xu hướng gia tăng Ngoài ra, còn
có hơn 30 bệnh truyền nhiễm khác, nguy hiểm mới xuất hiện như Tay chân miệng (TCM), SARS, cúm A (H5N1), cúm A (H1N1) làm mô hình bệnh truyền nhiễm đã có nhiều thay đổi và ngày càng phức tạp hơn [1]
Thành phố Hà Nội với dân số trên 6 triệu người, tốc
độ đô thị hóa nhanh, phát triển nhiều khu dân cư đông
đúc, chật chội đã tạo điều kiện cho dịch bệnh truyền nhiễm phát triển, đặc biệt dịch Tay chân miệng, SARS, cúm A (H5N1), cúm A (H1N1), SXH đã làm ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe của cộng đồng, tình hình kinh
tế, xã hội [1, 2]
Xuất phát từ tình hình đó, để có được góc nhìn tổng thể về tình hình dịch bệnh truyền nhiễm xảy ra tại Hà Nội, xây dựng kế hoạch xác định hướng lâu dài về chăm sóc sức khỏe ban đầu (CSSKBĐ), đặc biệt trong phòng chống các vụ dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm trong cộng đồng như sốt xuất huyết và tay chân miệng, chúng tôi đã tiến hành đề tài: “Nghiên cứu xây dựng hệ thống thông tin địa lý thể hiện số liệu y tế một
số dịch bệnh phổ biến” nhằm nghiên cứu, khảo sát một
số đặc điểm dịch bệnh truyền nhiễm tại Hà Nội giai
đoạn 2009 - 2011
