Phương pháp sử dụng: Nghiên cứu văn bản, các thông tin trên website phối hợp phương pháp chuyên gia trong phân tích đánh giá chương trình đào tạo theo tiêu chí năng lực với việc cho điểm
Trang 1§¸NH GI¸ CH¦¥NG TR×NH §µO T¹O B¸C SÜ §A KHOA VíI TIÕP CËN PH¸T TRIÓN CH¦¥NG TR×NH DùA TR£N N¡NG LùC
Bïi Mü H¹nh, NguyÔn H÷u Tó, NguyÔn §øc Hinh
ĐẶT VẤN ĐỀ
Nghề Y là một nghề đặc biệt bởi lẽ mặc dù cũng
là một nghề cung ứng dịch vụ nhưng đây lại là dịch
vụ chăm sóc sức khoẻ- vốn quý nhất của xã hội Một
đặc thù nổi bật của loại hình dịch vụ này ở những
nước đang phát triển trong đó có Việt Nam là cung
vẫn chưa đáp ứng với cầu về con số thô nên người
sử dụng dịch vụ phải tìm đến người cung cấp và
không có quyền lựa chọn một khi đã có vấn đề về
sức khoẻ Các cơ sở đào tạo nhân lực y tế mở rộng
quy mô và các loại hình đào tạo nhằm đáp ứng nhu
cầu về số nhân viên y tế/10.000 dân Tuy nhiên, bản
đồ nhân lực chăm sóc sức khoẻ vẫn trong tình trạng
chỗ đậm vẫn đậm, chỗ nhạt vẫn nhạt Trách nhiệm
giải trình cho xã hội về phẩm chất đạo đức – năng
lực chuyên môn của những người theo học nghề Y
của các trường ít được nhắc đến Bài toán giải quyết
mâu thuẫn giữa số lượng và chất lượng đào tạo
trong bối cảnh nền kinh tế thị trường cũng như đặc
thù văn hoá-xã hội của Việt Nam vẫn còn bỏ ngỏ lời
giải và đáp số Trong hoàn cảnh này, chất lượng đào
tạo nguồn nhân lực chăm sóc sức khoẻ đang được
đánh giá còn quá nhiều bất cập, chưa thực sự thực
hiện nhiệm vụ là chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức
khoẻ nhân nhân Các dự án/vấn đề lớn của Chính
phủ chỉ phần nào giải quyết được một số mục tiêu
hoạt động trước mắt Tính lan toả cũng như duy trì
thành quả của dự án ít được chú trọng dẫn đến sự
chồng chéo, lãng phí khá lớn Bộ Giáo dục – Đào tạo
cũng mới chỉ ban hành những quy tắc chung cho
đảm bảo cũng như kiểm định chất lượng cơ sở giáo
dục[1] Các bộ phận đảm bảo chất lượng giáo dục
trong các trường cũng đang tập trung hoàn thành báo
cáo tự đánh giá và công tác tổ chức thi cử Những
báo cáo này dừng ở mức cung cấp con số chưa có
phân tích cũng như đánh giá những điều kiện để có
được một chương trình đào tạo chuyên cho ngành Y
một cách đơn giản, có thể công bố cho tất cả các bên
liên quan Do vậy, cần phải có những báo cáo phân
tích tuân thủ nguyên tắc, quy trình chuẩn mực trong
chương trình đào tạo để có thể thấy rõ thực tế
chương trình đào tạo đang ở mức độ nào trên thang
điểm tiêu chí và những tiêu chí tiếp theo là gì để cuối
cùng có được một đường đi theo đúng hướng về
phát triển chương trình đào tạo Các phân tích này
phải được xuất phát dựa trên bằng chứng từ những
công cụ rà soát chương trình đào tạo với tiếp cận
phát triển chương trình dựa trên năng lực thực tế cần
có[2], [3], [4] Mục tiêu của nghiên cứu này nhằm:
1 Mô tả những tiêu chuẩn đánh giá chương trình
đào tạo dựa trên năng lực
2 Lượng giá chương trình đào tạo bác sĩ đa
khoa Việt Nam theo tiêu chí mức độ
ĐỐI TƯỢNG, PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1 Mục tiêu 1: Đối tượng nghiên cứu là những
chương trình đào tạo dựa trên năng lực đặc thù cho ngành Y hiện có trong và ngoài nước Phương pháp
sử dụng: Phương pháp nghiên cứu văn bản [2], [3], [5]
2 Mục tiêu 2: Đối tượng nghiên cứu: Chương
trình đào tạo bác sĩ đa khoa tại Việt Nam Phương pháp sử dụng: Nghiên cứu văn bản, các thông tin trên website phối hợp phương pháp chuyên gia trong phân tích đánh giá chương trình đào tạo theo tiêu chí năng lực với việc cho điểm bằng thang mô tả xếp hạng dạng Liker Scale [6], [7], [8]
MÔ TẢ XẾP HẠNG ĐIẺM Không có kế hoạch ban đầu cấp chương
trình hoặc triển khai thí điểm nào 0
Kế hoạch cấp chương trình sơ bộ và triển khai thí điểm ở cấp môn học hay cấp chương trình 1
Kế hoạch cấp chương trình được xây dựng chi tiết
và triển khai thí điểm ở cấp môn học và cấp
chương trình
2
Kế hoạch cấp chương trình được hoàn thành, đã triển khai này ở môn học và cấp chương trình
đang tiến triển
3
Kế hoạch cấp chương trình được hoàn thành
và đã triển khai đồng bộ ở môn học và các cấp chương trình đã được thực hiện, với các quy trình cải tiến liên tục đang được thực thi
4
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
1 Những tiêu chuẩn chương trình đào tạo dựa trên năng lực
Sau khi nghiên cứu hệ thống những chương trình đào tạo dựa trên năng lực đặc thù cho ngành Y hiện
có trong và ngoài nước 12 tiêu chuẩn đảm bảo cho một chương trình đào tạo dựa trên năng lực được
mô tả như sau:
Tiêu chuẩn 1 – CÁC NĂNG LỰC CẦN THIẾT,
ĐÁP ỨNG NHU CẦU
Tất cả các chuẩn năng lực cần có phải có tính thực tiễn, là những nhiệm vụ cụ thể mà xã hội đòi người hành nghề phải thực hiện Năng lực chăm sóc người bệnh an toàn-hiệu quả trong hoàn cảnh thực tế của hệ thống y tế là năng lực xuyên suốt trong chương trình đào tạo
Tiêu chuẩn 2 – HỆ THỐNG CHUẨN ĐẦU RA PHÙ HỢP THỰC TẾ
Các chuẩn đầu ra chi tiết cấp độ từng bài học thể hiện sự thống nhất với những năng lực thực hiện nhiệm vụ của người tốt nghiệp và chuẩn chương trình đào tạo bao gồm năng lực chăm sóc an toàn-chất lượng, năng lực tự học tập nghiên cứu phát triển nghề nghiệp, năng lực thực hiện trách nhiệm đạo đức
Trang 2và pháp lý, năng lực nâng cao sức khoẻ cho cá nhân,
gia đình và cộng đồng, năng lực giao tiếp làm việc
nhóm chăm sóc sức khỏe đa ngành… Các chuẩn
đầu ra này phải được sự thống nhất của tất cả các
bên liên quan
Tiêu chuẩn 3 – THIẾT KẾ CHƯƠNG TRÌNH
ĐÀO TẠO TÍCH HỢP
Chương trình đào tạo phải được được thiết kế
dưới dạng tích hợp phân chia thành các cấu phần có
các kiến thức chuyên ngành hỗ trợ lẫn nhau, phải có
có một bản kế hoạch rõ ràng trong việc tích hợp các
năng lực ứng xử, giao tiếp, năng lực khám bệnh,
năng lực thực hành quy trình kĩ thuật chuyên môn,
năng lực quản lý điều trị và dự phòng, năng lực phát
triển cho bản thân và nghề nghiệp…
Tiêu chuẩn 4 – MODULE GIỚI THIỆU VỀ NĂNG
LỰC NGHỀ NGHIỆP
Một học phần giới thiệu về khung năng lực nghề
nghiệp được đưa vào nội dung đào tạo trong chương
trình năm đầu cùng với những chiến lược học tập và
phản hồi cho các chương trình thực hành chuyên
môn ở những năm sau
Tiêu chuẩn 5 – CÁC TRẢI NGHIỆM THỰC TẾ
CHĂM SÓC SỨC KHOẺ
Một chương trình đào tạo phải có ít nhất ba trải
nghiệm thực hành chăm sóc sức khoẻ, bao gồm một ở
trình độ cơ bản, một ở trình độ nâng cao và một ở
mức thường xảy trong những tình huống nghề nghiệp
phức tạp cần có năng lực vận động, lãnh đạo, tác
nghiệp hiệu quả với các thành viên của nhóm chăm
sóc đa ngành và của chính người bệnh và gia đình
Tiêu chuẩn 6 – CƠ SỞ VẬT CHẤT HỌC THỰC
NGHIỆM VÀ LÂM SÀNG
Môi trường làm việc tại các phòng thí nghiệm
cũng như các vị trí học tập lâm sàng cần hỗ trợ và
khuyến khích học đi đôi với hành trong thực hành
chăm sóc người bệnh một cách đạo đức, hợp pháp
phù hợp với điều kiện của hệ thống chăm sóc thực tế
Tiêu chuẩn 7 – CÁC TRẢI NGHIỆM HỌC TẬP
TÍCH HỢP
Việc cung cấp các trải nghiệm học tập tích hợp có
tác dụng phát triển cho người học từ mức tiếp thu
các kiến thức – kĩ năng chuyên môn cùng với năng
lực tự học tập nghiên cứu phát triển nghề nghiệp,
thực hiện trách đạo đức và pháp lý, năng lực nâng
cao sức khoẻ cho cá nhân, gia đình và cộng đồng,
năng lực giao tiếp làm việc nhóm chăm sóc sức khỏe
đa ngành.năng lực chăm sóc an toàn-chất lượng
Tiêu chuẩn 8 – TỰ HỌC TẬP CÓ HƯỚNG DẪN
Chương trình đào tạo phải trang bị cho người học
các cơ hội học tập qua giải quyết vấn đề cũng như
luôn có tư duy phản biện dựa trên các trải nghiệm
học tập tích hợp
Tiêu chuẩn 9 – NĂNG LỰC CHUYÊN MÔN
GIẢNG VIÊN
Các giảng viên cần có những năng lực chuyên
môn thực tế để dạy được các kỹ năng phát triển bản
thân và chuyên môn cho người học, khả năng ứng
xử giao tiếp trong môi trường thực hành lâm sàng
cũng như các năng lực thực hiện các quy trình, thủ thuật lâm sàng
Tiêu chuẩn 10 – NĂNG LỰC GIẢNG DẠY GIẢNG VIÊN
Các giảng viên được nâng cao năng lực trong việc cung cấp các trải nghiệm học tập tích hợp, trong việc
sử dụng các phương pháp tự học tập có định hướng
và trong việc đánh giá học tập dựa trên năng lực
Tiêu chuẩn 11 – LƯỢNG GIÁ THEO CHUẨN
ĐẦU RA
Đánh giá kết quả học tập của sinh viên phải cho biết các thông tin về năng lực, các chuẩn đầu ra của ngành đào tạo đã được lượng giá
Tiêu chuẩn 12 – ĐẢM BẢO CHO KIỂM ĐỊNH VÀ HỘI NHẬP CHƯƠNG TRÌNH
Một hệ thống các chuẩn mực về chương trình đào tạo dựa trên năng lực phải được cung cấp và lấy ý kiến phản hồi từ tất cả các bên liên quan (Giảng viên, Sinh viên, Người sử dụng) nhằm mục tiêu không ngừng đổi mới, cải thiện chất lượng chăm sóc nâng cao sức khoẻ cộng đồng
3.2 Lượng giá chương trình đào tạo bác sĩ đa khoa Việt Nam dựa trên tiêu chí
Kết quả chấm điểm khái quát theo thang mô tả xếp hạng dạng Liker Scale được các chuyên gia phân tích, cho điểm như sau
Tiêu chuẩn 1 – CÁC NĂNG LỰC CẦN THIẾT,
ĐÁP ỨNG NHU CẦU
Không có chương trình nào 0 Phương pháp tiếp cận phát triển chương trình dựa trên năng lực được chấp nhận là một phần của kế hoạch chiến lược phát triển giáo dục của
Trường/khoa/Bộ môn
1✓
Chương trình đào tạo đa ngành nhấn mạnh vào tất cả các năng lực lâm sàng để chuẩn bị cho người học có thể tiếp tục giai đoạn học lâm sàng tiếp theo một cách hoàn chỉnh, và được hoạch định để bắt đầu vào giai đoạn sau
2
Chương trình đào tạo dựa trên năng lực với một
kế hoạch chương trình hoàn chỉnh tiếp cận đảm bảo chất lượng và hội nhập, được hội đồng giáo dục thông qua, với việc triển khai ngay từ năm thứ
nhất
3
Quy trình kỹ thuật khám-chữa bệnh-tiên lượng và
dự phòng cũng như các quy trình quản lý chất lượng được nhóm phát triển chương trình đưa vào áp dụng, mô phỏng như thực tế, với sự công
bố ngay trong tài liệu chuẩn của chương trình
4
Tiêu chuẩn 2 – HỆ THỐNG CHUẨN ĐẦU RA TƯƠNG XỨNG, PHÙ HỢP THỰC TẾ
Không có chương trình nào 0 Các bên liên quan đã được tham vấn ý kiến, nhưng chưa được khảo sát đối với chương trình
chi tiết
1✓
Các chuẩn đầu ra chi tiết đã có trong 3 năm đầu tiên của chương trình; các chuẩn đầu ra của môn học cần phải được xem xét cho các cấp độ học
tập ở mức độ cao hơn
2
Khảo sát các bên liên quan được hoàn tất, và việc 3
Trang 3xây dựng các chuẩn đầu ra đang được tiến hành
Chương trình chi tiết cùng kế hoạch bài giảng đã
được các bên liên quan đồng thuận 4
Tiêu chuẩn 3 – THIẾT KẾ CHƯƠNG TRÌNH
ĐÀO TẠO TÍCH HỢP
Không có chương trình nào 0✓
Một khuôn khổ để tích hợp các năng lực cần có
trong các môn học lâm sàng; với các thành phần
khác của chương trình đào tạo đang được phát
triển
1
Các chuẩn đầu ra chi tiết đã có trong 3 năm đầu
tiên của chương trình; các chuẩn đầu ra của môn
học cần phải được xem xét cho các cấp độ học
tập ở mức độ cao hơn
2
Chương trình có một kế hoạch bằng văn bản tích
hợp kỹ năng với nội dung chuyên ngành lâm sàng 3
Chương trình đào tạo tích hợp đã được triển khai
đầy đủ; mỗi môn học có một kế hoạch để tích hợp
các năng lực cụ thể
4
Tiêu chuẩn 4 – GIỚI THIỆU VỀ NĂNG LỰC
NGHỀ NGHIỆP
Không có chương trình nào 0✓
Một dự án học tập dựa trên vấn đề nhấn mạnh
việc thực hành khám-chữa bệnh an toàn-chất
lượng trong môi trường chăm sóc đa chuyên khoa
1
Các thành phần của phương pháp tiếp cận đào
tạo dựa trên năng lực được lồng ghép vào các
module ngay ở ở năm thứ nhất, với một môn giới
thiệu kéo dài 1 năm và được phát triển vào năm
học sau
2
Hai học phần và một dự án/vấn đề trong năm thứ
nhất đóng vai trò giới thiệu 3
Một học phần giới thiệu đang được triển khai trong
học kỳ thứ nhất, và được ghi nhận lại trong một
tập danh mục Quy trình kĩ thuật chuẩn (SOP) trên
trang web chương trình
4
Tiêu chuẩn 5 – CÁC TRẢI NGHIỆM THỰC TẾ
CHĂM SÓC SỨC KHOẺ
Không có chương trình nào 0
Có chương trình xếp hạng 1 1✓
Bản kế hoạch của chương trình đào tạo thể hiện
trình tự các môn học bắt buộc và tuỳ chọn được
thiết kế - triển khai
2
Chương trình có 4-6 thiết kế dự án/vấn đề theo
năm đào tạo trong đó có các dự án/vấn đề năm
thứ 2 và năm 4 và năm cuối là thực hiện quy trình
khám-chữa bệnh
3
Chương trình bao gồm 2 trải nghiệm khám-chữa
bệnh song song với module giới thiệu; và các học
phần hiện đang được giảng dạy trong năm cuối
4
Tiêu chuẩn 6 – CƠ SỞ VẬT CHẤT HỌC THỰC
NGHIỆM VÀ LÂM SÀNG
Không gian không đầy đủ; độ an toàn trong phòng
thí nghiệm; các phương tiện, dụng cụ lạc hậu, khó
tạo cơ hội sinh viên được là trung tâm
0
Điều kiện cơ sở vật chất cần phải nâng cấp có
trong mục tiêu hoạt động của năm sau 1✓
Một vài vị trí có thể triển khai đào tạo tiếp cận dựa
trên năng lực 2 Hầu hết các học phần đều được thoả mãn để triển
khai đào tạo dựa trên năng lực 3 Tất cả các vị trí đào tạo đều thoả mãn ở mức cao
về phát triển đào tạo dựa trên năng lực 4
Tiêu chuẩn 7 – CÁC TRẢI NGHIỆM HỌC TẬP TÍCH HỢP
Không có chương trình nào 0✓
Có chương trình xếp hạng 1 1 Việc học tập tich hợp được phổ biến ngay trong năm thứ nhất của chương trình 2 Các dự án/vấn đề lâm sàng được thiết kế thành các trải nghiệm học tập tích hợp cùng các môn
chuyên ngành
3
Các vấn đề sức khoẻ nổi cộm của Khu vực, Quốc gia, địa phương được sử dụng làm bài tập lâm sàng cũng như các luận án tốt nghiệp ; những nhà tuyển dụng phải được tham gia vào các trải
nghiệm học tập
4
Tiêu chuẩn 8 – TỰ HỌC TẬP CÓ HƯỚNG DẪN
Không có chương trình nào 0✓
Có chương trình xếp hạng 1 1 Một vài lớp áp dụng nhưng cần phải tập trung
Các phương pháp bao gồm việc làm trong phòng thí nghiệm, các hoạt động thiết kế, các dự án học tập thí nghiệm và các bài tập tự đánh giá
3
Các các câu hỏi khái niệm, các hệ thống phản hồi
cá nhân, và phương pháp hồ sơ học tập được sử dụng trong các môn học dựa trên bài giảng, giải quyết vấn đề, các dự án, và làm thí nghiệm được
sử dụng trong các môn học dựa trên vấn đề
4
Tiêu chuẩn 9 – NĂNG LỰC CHUYÊN MÔN GIẢNG VIÊN
Không có chương trình nào 0 Các chương trình tập huấn mới được BGH phát
Chương trình 5 ngày dành cho các lớp tập huấn
về chương trình đào tạo dựa trên năng lực với sự nhấn mạnh về các năng lực phát triển bản thân và chuyên môn của người học, năng lực thực hành chăm sóc phù hợp với điều kiện thực tế
2
Thực thi tuyển dụng các giảng viên với chuyên môn về đào tạo dựa trên năng lực, yêu cầu chứng nhận thực tế chuyên môn tại cộng đồng dưới sự đảm bảo, giới thiệu của trường cho các giảng viên
trẻ
3
Có chương trình xếp hạng 4 4
Tiêu chuẩn 10 – NĂNG LỰC GIẢNG DẠY GIẢNG VIÊN
Không có chương trình nào 0 Các chương trình đang được hoạch định bởi một nhóm công tác phát triển chương trình 1✓ Các khoá tập huấn nâng cao năng lực dạy-học dựa trên năng lực cho giảng viên được tổ chức 2
Trang 4bởi bộ phận chuyên trách ; các giảng viên mới bắt
buộc phải tham gia
Các nguồn lực sẵn có phục vụ cho việc cải tiến
giảng dạy, các năng lực giảng dạy được cân nhắc
trong quá trình xét duyệt thành tích
3
Chương trình phát triển giảng viên đã có >6 năm
kinh nghiệm; các chuyên gia giáo dục của trường
tham gia các cuộc đề xướng phát triển chương
trình dựa trên năng lực
4
Tiêu chuẩn 11 – LƯỢNG GIÁ THEO CHUẨN
ĐẦU RA
Không có chương trình nào 0
Việc đánh giá thực hiện dự án/vấn đề năm cuối đã
được bắt đầu, nhưng chưa có kế hoạch tổng thể 1✓
Việc đánh giá được tiến hành nhỏ lẻ trong các bộ
môn; các phương pháp bao gồm thi vấn đáp, đánh
giá đồng cấp trong các đề án và thuyết trình, và
các hồ sơ phản hồi thành tích cá nhân
2
Các nguồn lực sẵn có phục vụ cho việc cải tiến
giảng dạy, các năng lực giảng dạy được cân nhắc
trong quá trình xét duyệt thành tích
3
Việc đánh giá trong môn học dự án/vấn đề đã tách
bạch các mục tiêu của môn học và mục tiêu của
nghiên cứu; việc đánh giá hầu hết được thực hiện
với mô hình đề cương nghiên cứu
4
Tiêu chuẩn 12 – ĐẢM BẢO CHO KIỂM ĐỊNH VÀ
HỘI NHẬP
Kiểm định/Thẩm định chương trình không thường
xuyên và không đầy đủ 0
Kiểm định/Thẩm định chương trình đang ở giai
đoạn lên kế hoạch 1✓
Một bộ phận chuyên trách về thẩm tra chương
trình được sử dụng, với các kế hoạch nhằm đánh
giá chương trình theo các tiêu chuẩn đảm bảo
chất lượng cho đào tạo dựa trên năng lực
2
Các phương pháp bao gồm đánh giá đầu vào, quá
trình (bắt buộc), đầu ra, và một đánh giá toàn quốc 3
Một hệ thống toàn diện bao gồm việc đánh giá
môn học, nghiên cứu theo thời gian, về các kỳ
vọng và sự thoả mãn của sinh viên, các khảo sát
sinh viên đầu vào và đầu ra (bao gồm cựu sinh
viên đặc biệt là nhu cầu thực tế của xã hội)
4
BÀN LUẬN
1 Về bản mô tả các chuẩn chương trình dựa
trên năng lực
Kết quả ở mục 3.1 đưa ra những khuyến cáo về
quy trình thực hành phát triển chương trình tốt Các
chuẩn này bám sát 6 bước tiếp cận phát triển
chương trình đồng thời với những tiêu chí đảm bảo
chất lượng chương trình đào tạo của cả Bộ Giáo dục
đào tạo Việt Nam cũng như khuyến cáo của Tổ chức
y tế về đảm bảo chất lượng cho Khu vực Tây Thái
Bình Dương Các tiêu chuẩn này được mô tả một
cách đầy đủ, xúc tích, dễ hiểu Các bên liên quan có
thể tiếp cận dễ dàng, không mất nhiều thời gian để
có một bức tranh tổng thể về một chương trình đào
tạo dựa trên năng lực Bảng mô tả này có thể được
sử dụng cho phát triển chương trình chi tiết dựa trên
năng lực một cách có chất lượng, thống nhất và đồng
bộ giữa các trường Y trên cả nước Ví dụ như các tiêu chuẩn 1, 2, 3, 6, 7, 8, 11 Hơn thế nữa, từ các chuẩn chương trình này, bản mô tả sẽ giúp cho các
cơ sở đào tạo nhân lực y tế tự xây dựng bộ công cụ
rà soát lại các chương trình của mình
2 Về kết quả đánh giá-cho điểm chương trình
đào tạo bác sĩ đa khoa Việt Nam
Để có thể tự nhìn nhận, đánh giá cho tiến trình thực hiện chương trình dựa trên năng lực, 12 tiêu chuẩn trên luôn cần được xếp hạng đánh giá dưới nhiều góc độ với sự tham gia của tất cả các bên liên quan Ý kiến của các chuyên gia về đào tạo phát triển nhân lực y tế được tiến hành độc lập qua những phản hồi tích cực đều nhận thấy một thực trạng là nếu trước đây chỉ nhận xét theo cách tiếp cận nội dung, không có một thang điểm xếp loại cụ thể sẽ khó có những bằng chứng để chứng tỏ chất lượng thực tế của chương trình đào tạo Các chỉnh sửa chương trình đôi lúc quá tập trung vào nội dung cụ thể mà không có một nhìn nhận tổng thể về mô hình đào tạo, về phương pháp, tổ chức đào tạo cũng như đánh giá kết quả học tập và đánh giá chương trình Việc cho điểm chương trình đào tạo theo tiêu chí rất đơn giản và giúp cho người đánh giá cũng như chương trình được đánh giá những nhìn nhận mang tính phản biện tích cực Việc đánh giá-tự đánh giá cần dựa trên nền tảng văn hoá chất lượng: Không đúng-sai/trên-dưới/thắng-thua… Nếu nhìn nhận như vậy các cơ sở đào tạo hoàn toàn có thể coi việc vươn tới những mức độ, tầm cao mới về chất lượng như một lộ trình tất yếu Với từng tiêu chuẩn, các chuyên gia nhìn nhận chương trình đào tạo bác sĩ đa khoa hiện nay ở mức bắt đầu chuyển sang tiếp cận phát triển chương trình dựa trên năng lực được chấp nhận là một phần của kế hoạch phát triển giáo dục của Trường/khoa/Bộ môn Các bên liên quan đã được tham vấn ý kiến, nhưng chưa được khảo sát đối với chương trình chi tiết Cho đến hiện tại chưa
có trường nào có chương trình đào tạo tích hợp cũng như tổ chức một học phần năm đầu giới, thiệu về nghề nghiệp Không có chương trình nào thể hiện cụ thể về việc người học được thực hiện các kĩ năng thực hành lâm sàng với những chỉ tiêu thực hiện cụ thể Môi trường học thực hành trong labo cũng như bên giường bệnh quá thiếu thốn do gia tăng số lượng sinh viên đi đôi với việc các giảng viên lâm sàng có kinh nghiệm quá bận với công tác quản lý kiêm nhiệm Việc giảng dạy lâm sàng giao cho các giảng viên trẻ, còn cần bổ sung về năng lực thực hành chuyên môn cũng như phát triển chương trình Một lực lượng không nhỏ các cán bộ quản lý bên các Khoa/phòng bệnh viện thậm chí các nhà quản lý Bộ Y
tế kiêm nhiệm chức danh giảng dạy nhưng chưa có chương trình cho những đối tượng này phát huy hiệu quả đào tạo cho người học ở những lĩnh vực là thế mạnh của họ đặc biệt là việc hướng dẫn đào tạo người học có những năng lực thực hành trong bối cảnh thực tế, phù hợp với nhu cầu xã hội, những năng lực giao tiếp ứng xử để có những mối quan hệ
Trang 5tác nghiệp cho cải thiện chăm sóc sức khoẻ Giờ tự
học hầu như không được thiết kế, hướng dẫn cụ thể
và không có ghi rõ hoạt động của cả giảng viên cũng
như học viên Việc nâng cao năng lực giảng viên cả
về chuyên môn lẫn nghiệp vụ sư phạm mới chỉ dừng
lại ở chủ trương, đường lối mà chưa có chính sách
cụ thể Một tỷ lệ nhỏ sinh viên năm cuối làm luận văn
tốt nghiệp còn đa phần thi lý thuyết dưới dạng tự
luận Thực tế khảo sát thực tế 8 trường Y cho thấy
rất khó tìm thấy một đề cương cho hoạt động lượng
giá của cả thầy và trò Do nhiều lý do khách quan và
chủ quan, hoạt động kiểm định/thẩm định /theo
dõi/giám sát chất lượng chương trình không mang
tính thường xuyên và tổng thể
KẾT LUẬN
Bảng mô tả các chuẩn chương trình đào tạo dựa
trên năng lực thể hiện đầy đủ những chuẩn mực cơ
bản nhất cho tiếp cận phát triển chương trình đào tạo
Chương trình đào tạo bác sĩ đa khoa nếu được
phân tích, đánh giá cho điểm theo các tiêu chí chuẩn
đều ở mức 0-1 điểm trong thang điểm xếp hạng từ 0-4
KIẾN NGHỊ
Các cơ sở đào tạo cần rà soát lại các chương
trình đào tạo theo tiếp phát triển chương trình dựa
trên năng lực, sử dụng các tiêu chí như là một lộ trình
để tiến tới hoàn thiện chương trình chi tiết đào tạo
dựa trên năng lực
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Bộ giáo dục và Đào tạo (2007), Các tiêu chuẩn tiêu chí kiểm định các trường Đại học và Cao đẳng
2 Bộ Y tế (2006), "Kiến thức- Thái độ - Kỹ năng cần đạt khi tốt nghiệp Bác sỹ đa khoa," Nhà xuất bản
Y học: 352tr
3 Bộ Y tế (2012) Chương trình khung cho khối ngành khoa học sức khoẻ
4 Lê Viết Khuyến, Lâm Quang Thiệp (2012), Phát triển chương trình giáo dục, Bài giảng cho khoá đào tạo giảng viên chính và giảng viên cao cấp
5 Cooke.M, Irby.DM, O’Brien BC, E (2010) Educating Physicians, A call for reform of medical schools and residency: Stanford Ca Jossey- Bass A Wiley.Biemans, H., et al.,
6 Dent JA, Harden RM (2009) A Practical Guide for Medical Teachers 3rd ed London: Churchill Livingston
7 Kern DE, Thomas PA, Howard D, Bass EB (2009) Curriculum Development for Medical Education: A Six- Step Approach.2nd ed Baltimore, Md: The Johns Hopkins University Press
8 Kelly, A.V (2004), Curriculum: Theory and Practical, 5th ed, London: SAGE Publications
T×NH TR¹NG DINH D¦ìNG CñA SINH VI£N HÖ CHÝNH QUY T¹I HAI TR¦êNG §¹I HäC, TRUNG CÊP TØNH NAM §ÞNH N¡M 2012
Ninh ThÞ Nhung - Đại học Y Thái Bình Ph¹m ThÞ Hßa - Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Nam Định
TÓM TẮT
Sinh viên là đối tượng cần được quan tâm khi đề
cập đến vấn đề dinh dưỡng và sức khỏe, vì đây là lứa
tuổi ở giai đoạn đầu tiên của thời kỳ trưởng thành sau
thời kỳ trẻ em và thanh thiếu niên Tình trạng dinh
dưỡng là trạng thái sức khỏe phản ánh mức đáp ứng
nhu cầu các chất dinh dưỡng của cơ thể Tình trạng
thiếu năng lượng, thiếu protêin, thiếu máu, thiếu sắt,
thiếu calcium thiếu iod, thiếu vitamin A,… đang là
vấn đề phổ biến thường gặp trong sinh viên chúng ta
Khảo sát thực trạng dinh dưỡng cho sinh viên nhằm
xây dựng khẩu phần ăn cân đối, thỏa mãn nhu cầu
dinh dưỡng là yêu cầu bức thiết để đảm bảo sức
khỏe, nâng cao chất lượng học tập và đóng góp hiệu
quả cho xã hội Mục tiêu: Đánh giá tình trạng dinh
dưỡng và một số yếu tố liên quan tới tình trạng dinh
dưỡng của sinh viên hệ chính qui 2 trường đại học,
trung cấp được nghiên cứu Phương pháp nghiên
cứu: Là một nghiên cứu dịch tễ học mô tả có phân
tích qua một cuộc điều tra cắt ngang Thực hiện từ
tháng 3/2012 đến tháng 6/2012 tại 2 trường đại học,
trung cấp tỉnh Nam Định Kết quả: Tỷ lệ sinh viên bị
thiếu năng lượng trường diễn là 28,6% Tỷ lệ sinh
viên có tỷ trọng mỡ cao là 2,6%
SUMMARY
Background: Student is the object to be
concerned when it comes to nutrition and health issues, as this is the age at the first stage of adulthood after the children and youngteens Nutritional status is the health status reflects the needs of the body's nutrients Lack of energy, lack of protein, anemia, iron deficiency, lack of calcium iodine deficiency, vitamin A deficiency, are common problems often encountered in our students Nutritional status survey for students to develop a balanced diet to satisfy nutritional needs are urgent requirements to ensure the health, improve the quality of learning and effective contribution to
society To: Assessment of nutritional status and a
number of factors related to nutritional status of regular full-time students two universities, secondary
research Materials and Methods: A descriptive
epidemiological study analyzed a cross-sectional survey Made from 3/2012 to 6/2012 at two universities, intermediate Nam Dinh province
Results: Percentage of students missing school
