hô hào thực nghiệp, đả phá tư tưởng và lề thói phong kiến ,bài trừ mê tínhủ tục, đả kích bọn tham quan ô lại, cổ vũ lòng yêu nước… Phong trào Duy tân 1906-1908: do các sĩ phu yêu nước nh
Trang 1BỘ CÔNG THƯƠNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THÀNH PHỐ
HỒ CHÍ MINH
KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
TIỂU LUẬN MÔN HỌC:
ĐƯỜNG LỐI CÁCH MẠNG CỦA ĐẢNG
GVHD: ThS Vũ Thị Thu Trang
Tp Hồ Chí Minh, 4/2015
BỘ CÔNG THƯƠNG
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THÀNH PHỐ
HỒ CHÍ MINH
KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
TIỂU LUẬN MÔN HỌC:
ĐƯỜNG LỐI CÁCH MẠNG CỦA ĐẢNG
3 Đinh Thị Thùy Linh 14109511
4 Nguyễn Thị Mai Hường 14105111
Trang 3
Trang 4
M ỤC L ỤC
PH ẦN MỞ ĐẦU
PHẦN NỘI DUNG
I.Nguồn gốc và quá trình hình thành
1.1 Cơ sở lý luận
1.1.1 Chủ nghĩa Mác
1.1.2 Chủ nghĩa Lênin
1.1.3 Quốc tế cộng sản
1.2 Cơ sở thực tiễn
1.2.1 cách mạng trong nước
1.2.1 cách mạng trên thế giới
1.3 Quá trình ra đi tìm đường cứu nước của Nguyễn Ái Quốc II Nguyễn Ái Quốc chuẩn bị những điều kiện về tư tưởng, chính trị và tổ chức cho việc thành lập Đảng Cộng Sản
2.1Sự chuẩn bị về tư tưởng, chính trị
2.2 Sự chuẩn bị về tổ chức
III Hội nghị thành lập Đảng và cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng
3.2Hội nghị thành lập Đảng
3.2 Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng
IV Kết luận
Trang 5PHẦN MỞ ĐẦU
Hồ Chí Minh-vị anh hùng dân tộc, Người đã bôn ba cả đời khắpnăm châu bốn biển để tìm ra con đường cứu nước cho dân tộc Việt Nam Giữa lúc nước nhà đang khủng hoảng sâu sắc về đường lối cứu nước, đòihỏi phải có một lực lượng lãnh đạo và có một đường lối cách mạng đúngđắn, cũng như một lý luận soi đường Sự ra đời của Đảng chính là mộtbước ngoặt trọng đại cho cách mạng Việt Nam Quá trình vận động thànhlập Đảng là một quá trình đấu tranh và chuẩn bị lâu dài, toàn diện củaNguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh và những người làm cách mạng ViệtNam Trong đó người có vai trò hàng đầu, có tác động lớn nhất đến việcthành lập Đảng chính là lãnh tụ Hồ Chí Minh Người sinh ra trong mộtgia đình nho học yêu nước, lớn lên trên quê hương giàu truyền thống yêunước đấu tranh bất khuất, lại được tiếp nhận sự giáo dục của gia đình theo
tư tưởng yêu nước thương dân …Tất cả đã hình thành cho Nguyễn ÁiQuốc lòng căm thù sâu sắc giặc Pháp xâm lược, đồng cảm với nỗi khổcủa nhân dân ngay từ thời niên thiếu Tuy chịu ảnh hưởng tinh thần yêunước của cha anh nhưng bằng trí tuệ thiên tài và sự độc lập trong suy nghĩ
đã tạo cho Người có một tư tưởng và chí hướng hoàn toàn khác vớiphong trào yêu nước đương thời Người đã sớm nhận thấy những hạnchế, sai lầm của những nhà cách mạng đi trước nên đã chọn cho mìnhmột hướng đi riêng đó là sang phương Tây, vừa để học hỏi kinh ngiệm,nghiên cứu lý luận, xem xét tình hình vừa tham gia trực tiếp vào lao động
và đấu tranh trong hàng ngũ công nhân và nhân dân lao động để tìm conđường cứu nước Và sự lựa chọn đó đã mở ra một chặng đường mới, làmốc đánh dấu cũng là một bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử cách mạng Làngười Việt Nam đầu tiên nắm bắt Chủ nghĩa Mác – Lênin và vận dụngsáng tạo vào đặc điểm lịch sử cách mạng dân tộc Vai trò quan trọng của
Trang 6Người được thể hiện rõ nét trong quá trình thành lập Đảng cũng nhưtrong quá trình đấu tranh giải phóng dân tộc thống nhất đất nước.
Sự ra đời của Đảng Cộng Sản Việt Nam đã giúp cho cách mạngnước nhà từ nay có người lãnh đạo, có một đường lối rõ ràng và giảiquyết được những khủng hoảng lớn đang còn tồn tại
Trang 7
Ở phương Tây, cuộc đấu tranh giữa giai cấp tư sản và vô sản diễn raquyết liệt, tiêu biểu có các phong trào: công nhân dệt Li-ông Pháp (1831-1834), công nhân Xilidi Đức (1844), phong trào Hiến chương Anh (1838-1848) Các phong trào này đều bị thất bại do thiếu tổ chức, thiếu sự liênkết và không có lý luận soi đường.
Mác đưa ra sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là lật đổ chủnghĩa tư bản, xác lập chế độ xã hội chủ nghĩa
Năm 1848 Mác tuy ên bố: Tuyên ngôn Đảng Cộng sản, đưa ra quy
luật ra đời của Đảng cộng sản: chủ nghĩa xã hội khoa học + phong tràocông nhân
1.1.2 Chủ nghĩa Lênin
Bối cảnh lịch sử: chủ nghĩa tư bản phát triển thành chủ nghĩa đếquốc, hệ thống thuộc địa ra đời trên khắp thế giới, mâu thuẫn dân tộcngày càng trở nên gay gắt
Tất yếu: “sẽ không có một phong trào vững chắc nếu không có Đảngvững chắc lãnh đạo, hãy cho tôi một tổ chức của những người cộng sản,tôi sẽ làm đảo lộn cả nước Nga này”
- Lênin chỉ rõ: Đ ảng cộng sản = Chủ nghĩa Mác + phong trào côngnhân
1.1.3 Quốc tế Cộng sản
- Đảng cộng sản = Chủ nghĩa Mác – Lê nin + phong trào công nhân
Trang 81.2 Cơ sở thực tiễn
1.2.1 Cách mạng trong nước
** Phong trào yêu nước theo khuynh hướng phong kiến và tư sản
cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX
Trước sự xâm lược của thực dân pháp, phong trào đấu tranh giảiphóng dân tộc theo khuynh hướng phong kiến và tư sản diễn ra mạnh mẽ.những phong trào tiêu biểu trong thời kì này là:
Phong trào Cần Vưong (1885-1896): ngày 13-7-1885, vua Hàm
Nghi xuống chiếu Cần Vương Phong trào Cần Vương phát triển mạnh ranhiều địa phương ở Bắc Kỳ, Trung kỳ và Nam kỳ Ngày 1-11-1888, vuaHàm Nghi bị Pháp bắt nhưng phong trào Cần vương vẫn tiếp tục đến năm1896
Phong trào Đông du(1906-1908): do nhà yêu nước Phan Bội Châu
lãnh đạo Phong trào mở đầu cho cuộc vận động giải phóng dân tộc theokhuynh hướng dân chủ tư sản
(Phan bội Châu) (Vua Hàm Nghi)
Phong trào Đông kinh nghĩa thục(1907): Phong trào này diễn ra khá
sôi nổi, dưới nhiều hình thức như: tuyên truyền cải cách văn hoá, xã hội,
Trang 9hô hào thực nghiệp, đả phá tư tưởng và lề thói phong kiến ,bài trừ mê tín
hủ tục, đả kích bọn tham quan ô lại, cổ vũ lòng yêu nước…
Phong trào Duy tân (1906-1908): do các sĩ phu yêu nước như cụ
Phan Châu Trinh, Trần Quý Cáp, Huỳnh Thúc Kháng… khởi xướng.Phong trào nhằm vận động cải cách văn hoá , xã hội, động viên lòng yêunước, đả kích bọn vua quan thối nát, đề xướng tư tưởng dân chủ tư sản …
(Phan Châu Trinh lãnh đạo phong trào Duy Tân)
Phong trào Việt Nam quang phục hội (1912): do cụ Phan Bội Châu
vận động thành lập dưới sự tác động của cuộc cách mạng Tân Hợi TrungQuốc năm 1911 Sau chiến tranh thế giới thứ nhất, tình hình có biếnchuyển mạnh hơn , có nhiều phong trào đã nổi lên là: phong trào tư sảnđấu tranh chống các thế lực tư bản nước ngoài, đòi cải cách dân chủ.Trong chiến tranh thế giới thứ nhất (1914-1918), các cuộc khởinghĩa vũ trang chống Pháp của nhân dân Việt Nam vẫn tiếp diễn, nhưngđều không thành công
Thất bại của các phong trào trên đã chứng tỏ giai cấp phong kiến và
hệ tư tưởng phong kiến không đủ điều kiện để lãnh đạo phong trào yêunước giải quyết thành công nhiệm vụ dân tộc ở Việt Nam
Trang 10Bên cạnh các cuộc khởi nghĩa nêu trên, đầu thế kỷ XX phong tràoyêu nước dưới sự lãnh đạo của tầng lớp sĩ phu tiến bộ chịu ảnh hưởng của
tư tưởng dân chủ tư sản diễn ra sôi nổi Về mặt phương pháp, tầng lớp sĩ
phu lãnh đạo phong trào giải phóng dân tộc đầu thế kỷ XX có sự phânhóa thành hai xu hướng Một bộ phận chủ trương đánh đuổi thực dânPháp, giành độc lập dân tộc, khôi phục chủ quyền quốc gia bằng biện
pháp bạo động, một bộ phận khác lại coi cải cách là giải pháp để tiến tới
khôi phục độc lập
Từ trong phong trào đấu tranh, các tổ chức đảng phái ra đời: Đảng lập hiến (năm 1923); Đảng thanh niên (tháng 3-1926); Đảng thanh niên cao vọng (năm 1926); Việt Nam nghĩa đoàn ( năm 1925), sau nhiều lần đổi tên, tháng 7-1928 lấy tên là Tân việt cách mạng Đảng, Việt Nam quốc dân Đảng (tháng 12-1927) Các đảng phái chính trị tư sản và tiểu tư sản
trên đây đã góp phần thúc đẩy phong trào yêu nước chống Pháp, trong đó
nổi bật là Tân Việt cách mạng Đảng và Việt Nam quốc dân Đảng.
Thế nhưng tất cả các phong trào đều thất bại
Qua đó đă thể hiện: Truyền thống yêu nước, tinh thần bất khuất vìđộc lập tự do của dân tộc Việt Nam Tạo cơ sở xã hội thuận lợi cho việctiếp nhận chủ nghĩa Mác - Lênin và quan điểm cách mạng của Hồ ChíMinh Tạo cơ sở cho phong trào yêu nước trở thành một trong 3 nhân tốdẫn đến sự ra đời của Đảng Cộng Sản Việt Nam là sự yếu kém trong tiếntrình giải phóng dân tộc của giai cấp tư sản và những hạn chế về giai cấp,đường lối chính trị; hệ thống tổ chức thiếu chặt chẽ, chưa tập hợp rộng rãiđược lực lượng dân tộc Nhìn thấy được con đường cứu nước của nhữngnhà yêu nước đã lâm vào bế tắc, Nguyễn Ái Quốc quyết tâm rời quêhương đi tìm con đường cứu nước mới, tìm con đường giải phóng dântộc
1.2.2 Cách mạng trên thế giới
Trang 11Năm 1917, CM tháng Mười Nga giành thắng lợi, nhà nước của liênminh công – nông dưới sự lãnh đạo của Đảng Bônsơvích Nga ra đời,chứng tỏ quá trình hiện thực hóa của chủ nghĩa Mác – Lênin, đồng thời
mở đầu một thời đại mới “thời đại cách mạng chống đế quốc, thời đại giảiphóng dân tộc” Cuộc cách mạng này cổ vũ mạnh mẽ phong trào đấutranh của giai cấp công nhân, nêu tấm gương sáng trong việc giải phóngcác dân tộc bị áp bức ở các nước thuộc địa Nguyễn Ái Quốc đã khẳngđịnh: Cách mạng tháng Mười như tiếng sét đã đánh thức nhân dân châu Átỉnh giấc mê hàng thế kỷ nay
Tháng 3-1919, Quốc tế Cộng sản (Quốc tế III) ra đời gắn với vai trò
sáng lập của Lênin Sự xuất hiện của Quốc tế III thúc đẩy hơn nữa sự
phát triển mạnh mẽ của phong trào cộng sản và công nhân thế giới Sơ thảo lần thứ nhất những Luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa của Lênin được công bố tại Đại hội II Quốc tế cộng sản (1920) chỉ ra
phương hướng đấu tranh giải phóng các dân tộc thuộc địa, mở ra conđường giải phóng các dân tộc bị áp bức trên lập trường cách mạng vô sản.Đối với Việt Nam, Quốc tế cộng sản có vai trò quan trọng trong việctruyền bá CN Mác – Lên và thành lập Đảng CSVN, Nguyễn Ái Quốcnhấn mạnh “An Nam muốn làm cách mệnh thành công, thì tất phải nhờ
Đệ tam quốc tế”
1.2.3 Quá trình tìm đường cứu nước của Nguyễn Ái Quốc
Ngày 5-6-1911, từ cảng Nhà Rồng, (Nguyễn Tất Thành)Nguyễn ÁiQuốc làm phụ bếp trên tàu Đô đốc Trêvin và bắt đầu cuộc hành trình vạndặm, hòa mình vào cuộc sống lao động Pháp để tìm đường cứu nước.Trên lộ trình tìm đường cứu nước, Nguyễn Ái Quốc đã nhìn thấy vànghiên cứu được những vấn đề hết sức có ý nghĩa trong việc giải phóngdân tộc qua các cuộc cách mạng điển hình trên thế giới
Trang 12Người nhận ra sâu sắc những hạn chế của các nhà yêu nước đươngthời Mặc dù khâm phục lòng yêu nước nhưng Người không đồng ý đitheo con đường cứu nước của họ Và ở đây Nguyễn Ái Quốc đã vượt quahạn chết của tầm nhìn để tìm cho dân tộc mình một con đường cứu nướckhác Người đã thấy được cách mạng dân chủ tư sản không thể đưa lạiđộc lập và hạnh phúc thực sự cho nhân dân các nước nói chung và nhândân Việt Nam nói riêng Nên Người đã quyết định đi theo con đường củaCách mạng Tháng Mười Nga, đi theo Quốc tế Cộng sản.
Từ 1911 đến 1917, Người đã đến nhà nước châu Âu, châu Phi vàchâu Mĩ
Năm 1917, Người trở lại Pháp sau 8 năm bôn ba và gia nhập Đảng
Xã hội Pháp vì đây là tổ chức duy nhất ở Pháp theo đuổi lí tưởng của Đại
Cách mạng Pháp: Tự do, Bình đẳng và Bác ái
Ngày 18 – 6 – 1919, thay mặt những người Việt Nam yêu nước tạiPháp, Nguyễn Tất Thành với tên gọi là Nguyễn Ái Quốc gửi đến Hội
nghị Véc-xai Bản yêu sách của nhân dân An Nam Bản yêu sách đòi
chính phủ Pháp và các nước đồng minh thừa nhận các quyền tự do, dânchủ và quyền bình đẳng của nhân dân An Nam - Bản yêu sách đó đãkhông được Hội nghi Véc-xai chấp nhận Sự thật đó cho thấy những lờituyên bố của các nhà chính trị đế quốc về quyền tự do dân chủ và quyền
tự quyết của các dân tộc mà điển hình là chương trình 14 điểm của Tổngthống Mĩ Uyn-xơn chỉ là trò bịp để lừa các dân tộc Vì vậy, muốn đượcgiải phóng, các dân tộc chỉ có thể trông cậy vào lực lượng của bản thânmình
Tháng 7-1920 : Nguyễn Ái Quốc đọc bản Sơ khảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc và thuộc địa của Lênin đăng trên
tưởng, vì Luận cương đã chỉ rõ cho Người ỉhấy con đường đề giải phóngdân tộc mình
Trang 13“Luận cương đến Bác Hồ và người đã khóc.
Lệ Bác Hồ rơi trên chữ Lênin”
(Người đi tìm hình của nước - Chế Lan Viên).
Nguyễn Ái Quốc khẳng định muốn cứu nước và giải phóng dân tộc
Ngày 25-12-1920 tại đại hội Đảng xã hội Pháp tại Tours nguyễn Áiquốc đứng về phía đại đa số của đại hội bỏ phiếu tán thành việc thành lậpĐảng cộng sản Pháp và việc gia nhập Quốc tế cộng sản.Từ đó Nguyễn ÁiQuốc trở thành chiến sĩ cộng sản, một chiến sĩ cộng sản đầu tiên của ViệtNam Sự kiện này đánh dấu bước ngoặt quyết định trong sự nghiệp hoạtđộng cách mạng của Người, nó cũng đánh dấu cho bước ngoặt mở đườngcho thắng lợi của sự nghiệp giải phóng dân tộc của Việt nam
Nguyễn Ái Quốc phát biều tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ 18 Đàng Xã hội Pháp, ủng hộ Luận cương của Lê-nin về vấn đề dân tộc và thuộc địa.
Và từ đây, Nguyễn Ấi Quốc đã nhận ra: Chỉ có chủ nghĩa xã hội,chủ nghĩa cộng sản mới giài phóng được các dân tộc bị áp bức và nhữngngười lao động trên thế giới khỏi ách nô lệ
Trang 14Như vậy, đã thấy Nguyễn Ái Quốc khác với các nhà yêu nướcđương thời, Người có một phương pháp nghiên cứu độc lập, tự chủ, sángtạo, đem lý luận đối chiếu với thực tiễn, lấy mục tiêu giải phóng dân tộc,giải phóng xã hội làm tiêu chuẩn đánh giá các học thuyết, tiếp thu kinhnghiệm cách mạng thế giới có chọn lọc
Tinh thần độc lập, tự chủ, sáng tạo của Nguyễn Ái Quốc đã được thểhiện nổi bật trong việc vận dụng học thuyết Mác - Lênin, vạch ra đườnglối cứu nước đúng đắn cho dân tộc ta
II NGUYỄN ÁI QUỐC CHẨN BỊ NHỮNG ĐIỀU KIỆN VỀ
TƯ TƯỞNG, CHÍNH TRỊ VÀ TỔ CHỨC CHO VIỆC THÀNH LẬP ĐẢNG CỘNG SẢN
2.1Về tư tưởng
Sau khi trở thành chiến sĩ cộng sản , cùng với việc thực hiện nhữngnhiệm vụ đó với với phong trào cộng sản và công nhân quôc tế, Nguyễn
Ái Quốc xúc tiến mạnh mẽ việc truyền bá chủ nghĩa Mác-Lênin vào nước
ta bằng việc tham gia vào các diễn đàn, viết báo…., từng bước chuẩn bị
về chính trị, tư tưởng và tổ chức cho việc thành lập Đảng
Cuối năm 1917, Người lao vào cuộc đấu tranh của giai cấp công
nhân Pháp, tham gia Đảng xã hội Pháp, lập ra Hội những Người Việt Nam yêu nước với tờ báo “Việt Nam hồn” để tuyên truyền giáo dục Việt Kiều
ở Pháp
Năm 1922, Người làm chủ nhiệm chủ bút cho báo “Người cùng khổ"
đề vạch trần chính sách đàn áp bọc lột dã man của chủ nghĩa đế quốc, gópphần vào việc thức tỉnh các dân tộc bị áp bức đứng lên tự giải phóng
Song song đó, viết nhiều bài đăng trên báo “Nhân đạo” của Đảng Cộng sản Pháp, báo “Đời sống công nhân” của Tổng Liên đoàn Lao động
Pháp
Đến năm 1923, Nguyễn Ái Quốc rời Pháp đi Matxcova để tham dựHội nghị Quốc tế nông dân, đồng thời trực tiếp học tập nghiên cứu kinh
Trang 15nghiệm Cách mạng tháng 10 Nga và chủ nghĩa Mác - Lênin Người cónhiều bài cho các báo “Sự thật” (là cơ quan ngôn luận của Đảng CộngSản Liên Xô) và tạp chí “Thư tín Quốc tế’ của Quốc tế Cộng sản
Qua các bài báo, tạp chí, Nguyễn Ái Quốc đã góp phần quan trọngvào việc tố cáo tội ác của chủ nghĩa thực dân Pháp ở các thuộc địa, đồngthời tiến hành tuyên truyền tư tưởng Mác - Lênin, xây dựng mối quan hệgắn bó giữa những người cộng sản và nhân dân lao động Đây là thời gian
Người thu thập tư liệu cho tác phẩm “Bản án chế độ thực dẫn Pháp”.
Năm 1924, Người tham dự Đại hội lần thứ V của Quốc tế Cộng sản
ở Liên Xô và các đại hội của Quốc tế công hội, Quốc tế Phụ nữ, Quốc tếThanh niên, Và nhất là Đại hội lần V, đã có bản báo cáo rất quan trọng
về dân tộc và thuộc địa; làm sáng tỏ và phát triển một số luận điểm quantrọng của Lênin về bản chất chủ nghĩa thực dân và nhiệm vụ của cácĐảng Cộng Sản trên thế giới trong cuộc đấu tranh chống áp bức bóc lột,đấu tranh giải phóng dân tộc các ở thuộc địa
“Bản án chế độ thực dân Pháp” (năm 1925) mặc dù bị nhà cầm
quyền Pháp tìm mọi cách ngăn chặn, cấm đoán, các sách báo nói trên vẫnđược bí mật truyền về Việt Nam vạch rõ âm mưu, thủ đoạn của chủ nghĩa
đế quốc, từ đó khơi dậy tinh thần yêu nước, tinh thần dân tộc để đánh
đuổi thực dân Pháp xâm lược; "Chủ nghĩa tư bản là một con đỉa có một cái vòi bám vào giai cấp vô sản ở chính quốc và một cái vòi khác bám vào giai cấp vô sản ở thuộc địa Nếu muốn giết con vật ấy người t a phải đồng thời cắt cả hai vòi Nếu người ta chỉ cắt một vòi thôi thì cái vòi còn lại kia sẽ tiếp tục hút máu của giai cấp vô sản con vật vẫn tiếp tục sống
và cái vòi bị cắt đứt sẽ lại mọc ra".
Đây là sự chuẩn bị về tư tưởng, lý luận cho sự thành lập Đảng, có ý
nghĩa rất quan trọng Vì giống như Lênin đã nói “ Không có lý luận cách mệnh, thì không có cách mệnh, vận động Chỉ có theo lý luận cách mệnh tiền phong, đảng cách mệnh mới làm nổi trách nhiệm cách mệnh