Đề cương dự án cải thiện và tăng cường thị lực cho học sinh

Ở Thừa Thiên Huế, Trung bình mỗi năm học, Trung tâm YTHĐ phối hợp với các đơn vị liên quan khám cho trên 50.000 học sinh trên địa bàn tỉnh. Kết quả, năm học 20132014, tỷ lệ học sinh giảm thị lực: 14,05%. Trong tháng 8 và 9 năm học 20142015, bước đầu khám cho 13.036 học sinh, (chủ yếu ở TP Huế), phát hiện 2.030 trường hợp giảm thị lực, tỷ lệ 15,57%. Đây là thực trạng đáng báo động bởi năm học 20052006, tỷ lệ học sinh trên địa bàn tỉnh giảm thị lực chỉ chiếm 7,8%. Đa phần giảm thị lực là tật khúc xạ (cận thị, loạn, thị, viễn thị...) và trong tật khúc xạ thì cận thị là chủ yếu. Học sinh ở các trường điểm, trường trung tâm TP Huế giảm thị lực nhiều hơn ở nông thôn. Đáng chú ý, qua đợt khám sức khỏe tại các trường học ở TP Huế mới đây, tỷ lệ giảm thị lực của học sinh ở Trường THCS Nguyễn Tri Phương năm học 20142015 chiếm trên 37%, Trường THPT Nguyễn Huệ gần 33%...Trường THCS Nguyễn Tri Phương là một trường trọng điểm chất lượng cao của Thừa Thiên Huế nên việc xét tuyển, chương trình đào tạo luôn đảm bảo chất lượng vì vậy nếu không biết cách chăm sóc mắt, bảo vệ thị lực cho học sinh thì dễ dẫn đến những bệnh về mắt, suy giảm thị lực, ảnh hưởng đến học tập và cuộc sống của học sinh. Cải thiện rình trạng thị lực không chỉ cần sự nỗ lực của mỗi học sinh mà còn cần sự nỗ lực của phụ huynh và từ phía nhà trường.Từ thực trạng trên, chúng tôi quyết định xây dựng dự án “ Cải thiện tình trạng thị lực của học sinh trường trung học cơ sở Nguyễn Tri Phương, Thành phố Huế giai đoạn 20162018”.

Đại Học Huế Đại Học Y Dược Huế -

DANH SÁCH NHÓM 4

1 Nguyễn Phú Bình

2 Nguyễn Thị Thúy Hằng

3 Nguyễn Lê Ngự

4 Tôn Nữ Quỳnh Như

5 Trương Dương Phi (Nhóm trưởng)

6 Tôn Nữ Nam Trân

7 Huỳnh Ngọc Toàn

8 Võ Thị Vân

MỤC LỤC

ĐẶT VẤN ĐỀ 1

CÂY VẤN ĐỀ … 3

I MỤC TIÊU 4

1 Mục tiêu chung 2 Mục tiêu cụ thể II CHIẾN LƯỢC 5

III PHÂN TÍCH NGUY CƠ 5

IV HOẠT ĐỘNG- SẢN PHẨM MONG ĐỢI- NGUỒN LỰC- KINH PHÍ 7

V CÁC CHỈ SỐ 15

TÀI LIỆU THAM KHẢO .19

PHỤ LỤC: SƠ ĐỒ TỔ CHỨC 20

Hiện nay, trên thế giới ước tính có khoảng 37 triệu người mù và

124 triệu người thị lực thấp có nguy cơ đưa đến mù, trong đó tật khúc xạchiếm khoảng 25,72% các bệnh lý về mắt

Tại Việt Nam, theo điều tra của Bệnh viện Mắt Trung ương (2009)

tỉ lệ cận thị ở tiểu học là 18%, cấp trung học cơ sở là 25,5% và cấp trunghọc phổ thông là 49,7%

Ở Thừa Thiên Huế, Trung bình mỗi năm học, Trung tâm YTHĐphối hợp với các đơn vị liên quan khám cho trên 50.000 học sinh trên địabàn tỉnh Kết quả, năm học 2013-2014, tỷ lệ học sinh giảm thị lực:14,05% Trong tháng 8 và 9 năm học 2014-2015, bước đầu khám cho13.036 học sinh, (chủ yếu ở TP Huế), phát hiện 2.030 trường hợp giảmthị lực, tỷ lệ 15,57% Đây là thực trạng đáng báo động bởi năm học 2005-

2006, tỷ lệ học sinh trên địa bàn tỉnh giảm thị lực chỉ chiếm 7,8% Đaphần giảm thị lực là tật khúc xạ (cận thị, loạn, thị, viễn thị ) và trong tậtkhúc xạ thì cận thị là chủ yếu Học sinh ở các trường điểm, trường trungtâm TP Huế giảm thị lực nhiều hơn ở nông thôn Đáng chú ý, qua đợtkhám sức khỏe tại các trường học ở TP Huế mới đây, tỷ lệ giảm thị lựccủa học sinh ở Trường THCS Nguyễn Tri Phương năm học 2014-2015chiếm trên 37%, Trường THPT Nguyễn Huệ gần 33%

Trường THCS Nguyễn Tri Phương là một trường trọng điểm chấtlượng cao của Thừa Thiên Huế nên việc xét tuyển, chương trình đào tạoluôn đảm bảo chất lượng vì vậy nếu không biết cách chăm sóc mắt, bảo

vệ thị lực cho học sinh thì dễ dẫn đến những bệnh về mắt, suy giảm thịlực, ảnh hưởng đến học tập và cuộc sống của học sinh Cải thiện rìnhtrạng thị lực không chỉ cần sự nỗ lực của mỗi học sinh mà còn cần sự nỗlực của phụ huynh và từ phía nhà trường

Từ thực trạng trên, chúng tôi quyết định xây dựng dự án “ Cải thiệntình trạng thị lực của học sinh trường trung học cơ sở Nguyễn TriPhương, Thành phố Huế giai đoạn 2016-2018”

CÂY VẤN ĐỀ

Tình trạng giảm thị lựccủa học sinh

Sử dụng điện thoại, máy tính, tivi quá nhiều

Thường xuyên học nơi thiếu ánh sáng, tư thế ngồi học không tốt, thức khuya,

Cơ sở vật chất chưa tốt

Dinh dưỡng kém, thiếu vitamin A

Hạn chế tiếp cận

cơ sở dịch vụ y tế

Kinh tế

Y tế

Khối lượng học tập lớn, căng thẳng

Thiếu

hoạt động ngoại

Ảnh hưởngđến thẩm mỹ

Ảnh hưởng đến chất lượng cuộcsống, sinh hoạt, học tập của học

sinh

Giáo dục

3 Sau 1 năm triển khai dự án, 90% những trường hợp giảm thị lựcđược phát hiện và can thiệp kịp thời-hiệu quả, không để tiến triểnnặng thêm.

4 Sau 2 năm, 90% phụ huynh có đủ kiến thức và khả năng giám sát,uốn nắn con em của họ nhằm thực hành chăm sóc mắt- bảo vệ thịlực tại nhà

5 Kết thúc dự án, phòng y tế của trường có trang bị, cơ sở vật chấtđầy đủ và kiến thức nâng cao, nhà trường đủ khả năng tổ chức vàtang cường các hoạt động: khám mắt, tuyên truyền về chăm sóc,bảo vệ thị lực cho học sinh

II CHIẾN LƯỢC

1 Tăng cường kiến thức, thái độ, thực hành của học sinh để cải thiệntình trạng thị lực

2 Phối hợp với lãnh đạo trường THCS Nguyễn Tri Phương, đổi mớichương trình dạy học; lồng ghép các hoạt động ngoại khoá, kiếnthức GDSK cũng như kiến thức về bảo vệ mắt- tăng cường thị lựcvào chương trình dạy học

3 Cung cấp kiến thức cơ bản cho phụ huynhvà kết hợp với phụhuynh, nhằm hướng dẫn, giám sát con em của họ tại nhà

4 Nâng cao cơ sở vật chất, chất lượng và hoạt động của phòng y tếtrường

5 Tăng cường phối hợp với các cơ quan y tế (trung tâm y tế họcđường, bệnh viện mắt,…), chính quyền đại phương để chuẩn hoánội dung cũng như hỗ trợ các hoạt động về y tế

III PHÂN TÍCH NGUY CƠ

1 Yếu tố thuận lợi

- Cơ sở hạ tầng của nhà trường rất tốt, vừa mới được xây dựng mới

- Nhà trường, học sinh nhiệt tình, có kiến thức tốt và có quan tâm đăcbiệt đối với các vấn đề sức khoẻ

- Trường nằm ở vị trí thuận lợi, trong địa bàn thành phố

- Sự ủng hộ của hội phụ huynh học sinh

2 Trở ngại

- Thiếu nguồn nhân lực cả về số lượng lẫn chất lượng

- Việc sắp xếp thời gian để tiếp xúc với nhà trường, học sinh và phụhuynh khó khăn do chương trình học tập của học sinh tương đối nặng

- Số lượng học sinh đông nên khó kiểm soát, đánh giá chính xác.

Các giai đoạn của dự án:

+ Giai đoạn 1: Khảo sát thực địa (3 tháng)

+ Giai đoạn 2: Tiến hành can thiệp cải thiện tình trạng thị lực của họcsinh và giám sát, theo dõi các hoạt động (2 năm)

IV CÁC HOẠT ĐỘNG- SẢN PHẨM MONG ĐỢI- NGUỒN LỰC- CHI

PHÍ

1 CÁC HOẠT ĐỘNG THEO MỤC TIÊU

Mục tiêu 1: Sau 1 năm triển khai dự án, 95% học sinh có kiến thức, thái

1 cán bộ y tế trường

2 giáo viên của trường

8 thành viên của nhóm dự án

1 triệu

2 Tổ chức đào

tạo cho CB

Tất cả CB đáp ứngyêu cầu

1 cán bộ y tếchuyên khoa mắtđào tạo

Tài liệu, sách báoMáy chiếu

Văn phòng phẩmPhòng họp

5 triệu (1 tuần)

10 cán bộ GDSKGiáo viên chủnhiệm các lớpHội trường

30 triệu

các vấn đề liên quanđến thị lực

Tranh ảnh, ápphích

Văn phòng phẩmCán bộ phụ trách

10 triệu

Mục tiêu 2: Sau 1 năm triển khai dự án, chương trình học tập được đổi

mới: nhiều hoạt động ngoại khoá, vui chơi giải trí lành mạnh, hoạt động GDSK được lồng ghép vào trong chương trình giảng dạy.

Hoạt động Sản phẩm mong đợi Nguồn lực Kinh

Ban giám hiệuNhóm dự ánPhòng họp Văn phòng phẩm

2 triệu

2 Xây dựng thời

khoá biểu mới

Lịch học mới đã bổsung các buổi ngoạikhoá, GDSK, cáchoạt động vui chơilành mạnh ( tối thiểu

1 tuần/1 buổi trongtrường, 1 tháng/1buổi ngoài trường)vào những ngày nghỉcuối tuần

GVCN các lớpPhòng Giáo VụNhóm dự ánPhòng họpVăn phòng phẩm 2 triệu

(2 tuần)

3 Chuẩn bị nội

dung cho các buổi

ngoại khóa, vui

chơi, GDSK

Nội dung các buổingoại khoá, GDSKđược chuẩn hoá

11 CB GDSKGVCN các lớpVăn phòng phẩm Phòng họp

1 triệu

SK, có thêm thời gianhoạt động ngoài trờitránh được ngồi họctrong phòng quá lâu.

11 Cán bộ GDSKGVCN các lớpĐịa điểm tổ chứcngoại khoá, GDSK

20 triệu

Mục tiêu 3: Sau 1 năm triển khai dự án, 90% những trường hợp giảm

thị lực được việc phát hiện sớm và can thiệp kịp thời-hiệu quả, chăm sóctốt không để những trường hợp giảm thị lực tiến triển nặng thêm

Hoạt động Sản phẩm mong đợi Nguồn lực Kinh phí

Phát hiện và can thiệp hỗ trợ những học sinh giảm thị lực

1 Tổ chức khám

mắt cho học sinh

toàn trường

Danh sách các họcsinh được chẩn đoángiảm thị lực đã phânloại theo giai đoạn vàmức độ

Bác sĩ chuyên khoamắt

Nhóm hỗ trợ:

nhóm dự án

Cộng tác viên: giáoviên chủ nhiệm cáclớp

Địa điểm khámmắt

Dụng cụ, thiết bịkhám mắt

và điều trị hiệu quả

Cán bộ phụ tráchliên hệ: nhóm dựán

Cộng tác viên: các

1 triệu

thảo luận, tư vấn

với phụ huynh

học sinh để tiến

hành can thiệp

giáo viên chủnhiệm, hội phụhuynh học sinh

Biên bản, báo cáođánh giá

Cán bộ chuyênkhoa mắt

Nhóm dự ánCộng tác viên: giáoviên chủ nhiệmtrong trường

Dụng cụ, thiết bịkhám mắt

Địa điểm tái khám Văn phòng phẩm

5 triệu

Mục tiêu 4: Sau 2 năm, 90% phụ huynh có đủ kiến thức và khả năng

giám sát, uốn nắn con em của họ nhằm thực hành chăm sóc mắt- bảo vệthị lực tại nhà

Hoạt động Sản phẩm mong đợi Nguồn lực Kinh phí

GD và phối hợp với phụ huynh

Ban giám hiệunhà trườngCác đại diệnphía hội phụhuynh học sinh

Nhóm dự ánPhòng họp

Đội ngũ cán bộGDSK

Hội trường

10 triệu

Máy chiếu

phương tiện:

tranh ảnh, máychiếu, áp phích,

… cho buổi traođổi

Đội ngũ cộngtác viên bên hộiphụ huynh họcsinh

Tài liệu, tranhảnh

Mục tiêu 5: Kết thúc dự án, phòng y tế của trường có trang bị, cơ sở vật

chất và kiến thức nâng cao, nhà trường đủ khả năng tổ chức và tăngcường các hoạt động: khám mắt, tuyên truyền về chăm sóc, bảo vệ thị lựccho học sinh định kỳ cho học sinh

Hoạt động Sản phẩm mong đợi Nguồn lực Kinh

phí

Nâng cao cơ sở vật chất và chất lượng hoạt động của phòng y tế trường.

1 Cải thiện cơ sở

Cán bộ y tếtrường

Ban giám hiệu nhàtrường

Nhóm dự ánVật tư, thiết bị cần

20 triệu

thiết: tranh ảnh,

bộ dụng cụ khámmắt,…

tổ chức hoặc phốihợp cán bộ y tế ngoàitrường tổ chức khámmắt định kỳ cho họcsinh

Cán bộ y tếchuyên khoa mắt

Cán bộ y tếtrường

Nhóm dự ánTài liệu, tranhảnh, phương tiệntập huấn

Địa điểm đào tạo,tập huấn

Ban giám hiệuCán bộ y tếtrường

Cán bộ chuyênkhoa mắt

Nhóm dự án

Phòng họpVăn phòng phẩm

Cán bộ y tếtrường

Nhóm hỗ trợ:

nhóm dự án, giáoviên trong trường

Địa điểm khámmắt

Trang bị, vật tư

5 triệu

cần thiết.

2 CÁC HOẠT ĐỘNG KHÔNG THEO MỤC TIÊU

Hoạt động Sản phẩm mong đợi Nguồn lực Kinh phí

2 Tổ chức đào tạo cho CB - Thời gian tổ chức đào tạo cho cán bộ /

thời gian dự kiến

- Số cán bộ được đào tạo / số cán bộ dự kiến

4 Cung cấp tài liêu: tranh ảnh,

sách báo cho học sinh

Số học sinh được cung cấp đầy đủ tài liệu / số học sinh tham gia

Đổi mới chương trình giảng dạy

1 Tổ chức hội thảo giữa ban

2 Xây dựng thời khoá biểu mới - Thời gian hoàn thành/thời gian dự kiến

3 Chuẩn bị nội dung cho các

buổi ngoại khoá, GDSK

- Số nội dung-chủ đè được thực hiện tạicác buổi ngoại khóa / số nội dung-chủ đề

dự kiến

- Số nội dung-chủ đề được thực hiện tại các buổi GDSK / số nội dung-chủ đề dự kiến

- Thời gian hoàn thành/thời gian dự kiến

- Thời gian thực hiện / thời gian dự kiến

- Số lớp tham gia GDSK / số lớp dự kiến

Phát hiện và can thiệp hỗ trợ những học sinh giảm thị lực

1 Tổ chức khám mắt cho học

sinh toàn trường

- Số buổi tổ chức khám/số buổi dự kiến

- Số HS được khám/số học sinh dự kiến được khám

2 Liên hệ với trung tâm y tế học

đường, bệnh viện mắt, cơ sở y tế,

… trợ giúp phụ huynh học sinh

để tiến hành can thiệp

- Thời gian thực hiện/thời gian dự kiến

- Số trường hợp giảm thị lực được hỗ trợ/số trường hợp giảm thị lực được pháthiện

3 Tiến hành tái khám và đánh

giá những học sinh giảm thị lực

sau 1 năm can thiệp

- Số trường hợp giảm thị lực can thiệp hiệu quả/ số trường hợp giảm thị lực được phát hiện

- Số trường hợp giảm thị lực can thiệp hiệu quả/số trường hợp được can thiệp

GD và phối hợp với phụ huynh

1 Tổ chức hội thảo, tiếp xúc và

gặp gỡ với hội phụ huynh học

sinh

- Thời gian thực hiện/thời gian dự kiến

- Số đại diện phụ huynh tham dự/số đại diện dự kiến

2 Mời và tổ chức buổi GDSK

trao đổi và cung cấp kiến thức về

chăm sóc, bảo vệ thị lực cho phụ

huynh học sinh

- Số buổi được tổ chức/số buổi dự kiến

- Số phụ huynh tham dự/số phụ huny dự kiến tham dự

3 Tiến hành phối hợp và hướng

dẫn cho phụ huynh giám sát, uốn

nắn cho con em thực hành chăm

sóc, bảo vệ thị lực tại nhà

- Số phụ huynh tham gia/số phụ huynh

dự kiến tham gia

- Thời gian thực hiện/thời gian dự kiến

Nâng cao cơ sở vật chất và chất lượng hoạt động của phòng y tế trường.

1 Cải thiện cơ sở vật chất, cung

cấp bổ sung trang bị, vật tư

- Thời gian đào tạo/thời gian dự kiến

- Số nội dung được đào tạo/số nội dung

- Số buổi khám mắt/số buổi dự kiến

- Số HS được khám/số HS dự kiến được khám

Khảo sát thực địa Thời gian thực hiện/thòi gian dự kiến

Tổ chức quản lý giám sát, đánh giá

Lập kế hoạch quản lý các hoạt

động dự án

Số kế hoạch đã lập/ số kế hoạch dự kiến

Giám sát thường xuyên và định

kỳ các hoạt động của dự án

Số lần giám sát/ số lần giám sát dự kiếnĐánh giá thường xuyên định kỳ, Số lần đánh giá/số lần đánh giá dự kiến

cuối kỳ các hoạt động của dự án

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 “Đánh giá tình hình thị lực và tật khúc xạ của học sinh sinh viênnăm thứ nhất trường cao đẳng kỹ thuật y tế II” Hoàng NgọcChương, Hoàng Hữu Khôi, Nguyễn Tịnh Anh- Tạp chí khoa học

và công nghệ, Đại học Đà Nẵng - số 2(37).2010 198

2 “Nghiên cứu tình hình thị lực và tật khúc xạ ở học sinh trung học

cơ sở trên địa bàn thành phố Đà Nẵng ’’Hoàng Hữu Khôi, Võ VănThắng, Hoàng Ngọc Chương Tạp chí Y Dược Học Số 15, 2013, tr.52—56

3 Nghiên cứu tình hình tật khúc xạ và các yếu tố liên quan của nhữngngười đến khám tại trung tâm giám định y khoa tỉnh Vĩnh Long

4 Trung tâm Y tế học đường tỉnh Thừa Thiên Huế

http://ythd.thuathienhue.edu.vn/

PHỤ LỤC

(1) Ban chỉ đạo: Lãnh đạo Phòng Y tế TP Huế, lãnh đạo Phòng GD-ĐT

TP Huế, Hiệu trưởng trường ĐH Y dược Huế, Lãnh đạo UBND TP-Huế

và UBND phường Xuân Phú

(2) Ban điều hành: văn phòng DA; Giám đốc dự án; Phó GĐ DA: Hiệu

trưởng/Phó hiệu trưởng trường THCS Nguyễn Tri Phương; thành viên:trưởng nhóm DA; thư ký; kế toán