Nghị quyết TW2 khoá VIIIchỉ rõ: Trong giáo dục phổ thông “Cần gắn với thực tiễn vùng, địa phương, đến sự tăng cường công tác hướng nghiệp, đào tạo kỹ thuật lao động dạy nghề phổ thông và
Trang 1PHẦN MỞ ĐẦU
1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Hiện nay đất nước ta đang chuyển sang một giai đoạn mới với sựphát triển mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật đang rất cần một nguồn nhân lựcchất lượng cao đủ đáp ứng cho sự nghiệp công nghiệp hoá- hiện đại hoácủa đất nước Nguồn nhân lực ấy ở đâu ra và ta phải làm thế nào để cónguồn nhân lực chất lượng cao đó Ta không thể nào quên câu nói của Bác
Hồ
“Vì sự nghiệp 10 năm thì phải trồng cây
Vì sự nghiệp trăm năm thì phải trồng người ”Câu nói nổi tiếng của Bác đã chỉ rõ tầm nhìn chiến lược lâu dài củaBác Để có một con người có sức khoẻ có tri thức có những kỹ năng nhấtđịnh về nghề nghiệp và có những ước mơ hoài bão lớn lao không phải làngày một ngày hai mà là cả một quá trình hết sức lâu dài và gian khổ với sựkết hợp của Gia đình Nhà trườngXã hội
Khi sinh ra mỗi người đều có một năng khiếu riêng biệt mà trời đãban tặng Ta phải làm gì để mỗi người đó bộc lộ được năng khiếu và rènluyện để phát huy được tối đa năng khiếu đó phục vụ cho lợi ích chung của
xã hội
Các cụ ta luôn truyền dạy : “Nhất nghệ tinh, nhất thân vinh” hay
“Một nghề thì sống, Đống nghề thì chết” những câu nói đó đã thể hiện rất
rõ việc chọn nghề, rèn luyện kỹ năng nghề, nghệ thuật hoá nghề, tinh thôngnghề, tất cả những cái đó có được khi ta chọn đúng nghề, đúng sở thích và
là mảnh đất mầu mỡ để ta vùng vẫy, sáng tạo thật sự bất công và đau đớnbiết bao khi một người rất thích vẽ, thích làm thơ mà lại không được làm
mà phải đi làm thợ cơ khí, lỗi đó tại ai? Ta không thể đổ lỗi cho nhà trườngđược mà chỉ trách cho việc hướng nghiệp cho các em làm chưa tốt Các emkhông được định hướng và tư vấn về nghề nghiệp về mọi vấn đề mà các emquan tâm Để tránh việc đó xảy ra ngay từ khi học tiểu học ta phải quantâm đến việc hướng nghiệp cho các em Nhà trường không chỉ dạy chữ, dạycách làm người mà phải dạy nghề Thông qua hướng nghiệp phải hìnhthành cho các em những kỹ năng tối thiểu về nghề Nhà trường không chỉ
là trung tâm văn hoá giáo dục mà phải là trung tâm thông tin, trung tâm đàotạo nguồn nhân lực cao Sản phẩm của giáo dục, của nhà trường phải lànhững con người có Đức, có tài có sức khoẻ và có những kỹ năng nhất định
về nghề sẵn sàng tham gia vào mọi hoạt động của xã hội và hội nhập quốctế
Để làm tốt vấn đề hướng nghiệp cho học sinh trong những năm quaĐảng và nhà nước ta đã luôn quan tâm đến yêu cầu và mục đích của việcgiáo dục hướng nghiệp
Trang 2Giáo dục hướng nghiệp là bộ phận của nội dung giáo dục phổ thôngtoàn diện đã được xác định trong luật giáo dục Nghị quyết TW2 khoá VIII
chỉ rõ: Trong giáo dục phổ thông “Cần gắn với thực tiễn vùng, địa phương, đến sự tăng cường công tác hướng nghiệp, đào tạo kỹ thuật lao động dạy nghề phổ thông và kỹ năng cần thiết khác cho công việc trong nền kinh tế thị trường cho công cộc công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước” Chiến
lược phát triển giáo dục 2001-2010 và chủ trương đổi mới chương trìnhgiáo dục phổ thông hiện nay cũng nhấn mạnh đến yêu cầu tăng cường giáodục hướng nghiệp nhằm góp phần tích cực và có hiệu quả vào việc phânluồng học sinh, chuẩn bị cho học sinh đi vào cuộc sống lao động hoặc đượctiếp tục đào tạo phù hợp với năng lực bản thân và nhu cầu xã hội
“Muốn tiến hành công nghiệp hoá, hiện đại hoá, thăng lợi phải phát triển mạnh sự nghiệp giáo dục và đào tạo, phát huy nguồn lực con người, yếu tố cơ bản của sự phát triển nhanh và bền vững” Đồng thời Nghị quyết
Trung ương 2 khoá VIII cũng chỉ ra cho ngành Giáo dục và Đào tạo là:
“Cần gắn chặt thực tiễn vùng địa phương đến sự tăng cường công tác hướng nghiệp, đào tạo kỹ thuật lao động, dạy nghề phổ thông và kĩ năng cần thiết khác cho công việc trong nền kinh tế thị trường, trong công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước ”
- Trong văn kiện Đại hội khoá IX của Đảng tiếp tục nhấn mạnh: pháthuy tinh thần độc lập suy nghĩ và sáng tạo của học sinh, đề cao năng lực tự
học, tự hoàn thiện học vấn và tay nghề Thực hiện phương châm “Học đi đôi với hành, giáo dục kết hợp với lao động sản xuất; Nhà trường gắn liền với đời sống xã hội” Coi trọng công tác giáo dục hướng nghiệp và phân
luồng học sinh THPT chuẩn bị đi vào lao động nghề nghiệp
- Bước vào bậc học cuối cùng của nhà trường phổ thông, tuổi trẻ họcđường thường có những hoài bão lớn lao gắn liền với cuộc sống tương lai
của họ, không ít các em tự đặt cho mình những câu hỏi như “mình sẽ làm gì?”, “mình chọn nghề gì”, “nghề nào là hay nhất” và cũng không ít các em
đã trăn trở, đắn đo, suy nghĩ, bởi có biết bao nghề đáng yêu, biết bao conđường để đạt tới mục đích cuộc sống riêng
Tuy vậy, giáo dục hướng nghiệp hiện nay chưa được các cấp quản lýgiáo dục và các trường học quan tâm đúng mức, còn có địa phương vàtrường học chưa thực hiện đầy đủ các nội dung giáo dục hướng nghiệp.Chất lượng hoạt động hướng nghiệp chưa đáp ứng được yêu cầu của họcsinh và xã hội, học sinh phổ thông cuối các cấp học và bậc học chưa đượcchuẩn bị chu đáo để lựa chọn nghề nghiệp, lựa chọn ngành học phù hợp vớibản thân và yêu cầu của xã hội
Để phát triển kinh tế – xã hội trong giai đoạn cách mạng mới, Đảng
và Nhà nước ta đã chủ trương đẩy mạnh công tác hướng nghiệp- dạy nghềphổ thông cho học sinh, nhằm đảo tạo thế hệ trẻ thành lớp người lao độngmới có đủ phẩm chất, năng lực thực hiện thắng lợi sự nghiệp công nghiệp
Trang 3hoá, hiện đại hoá đất nước Do vậy công tác hướng nghiệp trong trườngphổ thông có một ý nghĩa quan trọng và là vấn đề đáng quan tâm củanhững người làm công tác giáo dục- đào tạo Với mong muốn góp phầnnhỏ bé của mình trong việc nang cao hiệu quả chỉ đạo hoạt động hướngnghiệp trong Trường phổ thông.
Qua những lý do đã phân tích ở trên, qua thực tiễn quản lý hoạt độnggiáo dục hướng nghiệp ở trường trung học phổ thông Quảng Uyên tỉnh CaoBằng tôi đã mạnh dạn chọn đề tài
“Một số biện pháp quản lý giáo dục hướng nghiệp ở trường trung học phổ thông Quảng Uyên – Cao Bằng”.
2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU.
Phân tích những tồn tại dẫn đến việc quản lý giáo dục hướng nghiệpgặp rất nhiều khó khăn, các nguyên nhân chủ quan và khách quan từ đó đềxuất một số biện pháp quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp ở trườngtrung học phổ thông
3 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
- Xác định cơ sở khoa học và thực tiễn của công tác quản lý giáo dụchướng nghiệp
- Đánh giá thực trạng của công tác quản lý hoạt động giáo dục hướngnghiệp ở trường trung học phổ thông Quảng Uyên
- Đề xuất và lý giải một số biện pháp quản lý hoạt động giáo dụchướng nghiệp ở trường trung học phổ thông Quảng Uyên trong giai đoạnhiện nay
4 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
Tất cả các hoạt động giáo dục hướng nghiệp và cơ sở vật chất, thiết
bị dạy học phục vụ cho công tác hướng nghiệp
5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
5.1 Nghiên cứu thực tiễn
- Trao đổi, trắc nghiệm đối với giáo viên và học sinh để tìm hiểu tâm
tư nguyện vọng và ước mơ của các em, sự hiểu biết về nghề nghiệp…
- Kết qủa thực hiện kế hoạch triển khai hoạt động giáo dục hướngnghiệp của trường trung học phổ thông Quảng Uyên
Trang 45.2 Nghiên cứu lý luận
- Nghiên cứu các văn kiện, nghị quyết, chỉ thị của Đảng các cấp vềgiáo dục và đào tạo
- Nghiên cứu sách giáo khoa “HĐGDHN” lớp 10, 11 nhà xuất bảngiáo dục năm 2004
- Nghiên cứu văn bản hướng dẫn thực hiện công tác hướng nghiệptrong nhà trường
- Nghiên cứu giáo trình, tạp chí của Trường cán bộ Quản lý giáo dục
và đào tạo
6 PHẠM VI VÀ GIỚI HẠN NGHIÊN CỨU.
Các hoạt động giáo dục hướng nghiệp và kết quả trong 2 năm học
2003 – 2004 và 2004 – 2005 của trường trung học phổ thông Quảng Uyên– Cao Bằng
Trang 5sử dụng có hiệu quả nhất lực lượng sự trữ có sẵn của đất nước.
* Định hướng nghề nghiệp:
Định hướng nghề nghiệp là việc thông tin cho học sinh biết về đặcđiểm hoạt động và yêu cầu phát triển của các nghề trong xã hội, đặc biệt làcác nghề các nơi đang cần nhiều lao động trẻ tuổi có văn hoá, về những yêucầu tâm sinh lý của mỗi nghề, về tình hình phân công và yêu cầu điều chỉnhlao động ở cộng đồng dân cư về hệ thống trường lớp đào tạo nghề của nhànước, tập thể và tư nhân
Mục tiêu của hoạt động giáo dục hướng nghiệp là phát hiện và bỗidưỡng phẩm chất nhân cách nghề nghiệp cho học sinh, giúp các em hiểumình, hiểu yêu cầu của nghề, hiểu được xu thế phát triển hệ thống nghềtrong xã hội ta Thông qua hoạt động giáo dục hướng nghiệp, giáo viêngiúp học sinh điều chỉnh động cơ học nghề, trên cơ sở đó các em địnhhướng đi vào việc sản xuất mà xã hội đang có nhu cầu nhân lực vì vậy giáodục hướng nghiệp ở trường trung học phổ thông phải làm các công việcsau:
+ Giáo dục thái độ lao động và ý thức đúng đắn với nghề nghiệp ởtrường trung học phổ thông vì giáo dục lao động nhằm hình thành có mụcđích, có kế hoạch những quan điểm, thái độ đúng đắn với lao động, có trithức lao động, kỹ năng nghề nhất định ở học sinh chuẩn bị tâm thế cho thế
hệ trẻ những công dân tương lai sẵn sàng hội nhập với thế giới việc làm và
vì lao động là nền tảng để nhà trường làm tốt công tác hướng nghiệp dạynghề
Lao động là cầu nối giữa định hướng nghề và tham gia học nghề,giữa lý thuyết với thực hành
+ Giáo dục hướng nghiệp giúp học sinh có sự hiểu biết khái quát về
sự phân công lao động xã hội, cơ cấu nền kinh tế quốc dân
Sự phát triển của đất nước và địa phương, làm quen với những ngànhnghề chủ yếu, nghề cơ bản, đặc biệt là nghề truyền thống của địa phương
Trang 6+ Giáo dục hướng nghiệp giúp tìm hiểu năng khiếu, khuynh hướngnghề nghiệp của từng học sinh để khuyến khích, hướng dẫn và bồi dưỡngkhả năng nghề nghiệp thích hợp nhất.
+ Giáo dục hướng nghiệp giáo dục động viên hướng dẫn học sinh đivào những ngành gnhề mà nhà nước địa phương đang cần phát triển
Giáo dục hướng nghiệp có những nội dung cơ bản sau:
1.2 CƠ SỞ PHÁP LÝ
- Nhằm đảm bảo việc thực hiện mục tiêu ngày 13/9/1981 Chính phủ
đề ra Quyết định số 126/CP “Về công tác giáo dục hướng nghiệp trongtrường phổ thông và sử dụng hợp lý học sinh các cấp THCS và THPT tốtnghiệp ra trường”
- Điều 3 của Chỉ thị số 33-2003/CT – BGD & ĐT ngày 23/7/2003cũng đã chỉ rõ “Nghiêm túc triển khai thực hiện sinh hoạt hướng nghiệp ởcác trường THCS, THPT và trung tâm KTTH, theo tài liệu hướng dẫn của
Bộ GD &ĐT, giúp học sinh, đặc biệt là học sinh cuối cấp hiểu về thế giớinghề nghiệp, thị trường lao động và đánh giá năng lực bản thân, hướng dẫnhọc sinh lựa chọn nghề hoặc lựa chọn trường học, ngành học phù hợp vớinăng lực cá nhân và yêu cầu của xây dựng đất nước”
1.2 Thông tư 31/TT ngày 17 tháng 8 năm 1981 của Bộ giáo dục:
“Để giúp học sinh hiểu biết các ngành nghề, các trường trung học sử dụngtạm thời mỗi tháng 1 buổi lao động để giới thiệu, tuyên truyền, giải thíchngành nghề” Như vậy mỗi năm học có 9 buổi sinh hoạt giới thiệu nghềđược phân phối chương trình trong 9 tháng
1.3 Quyết định 329/QĐ ngày 31 tháng 3 năm 1990 của Bộ trưởng
bộ giáo dục về mục tiêu và kế hoạch đào tạo của trường trung học phổthông
1.4 Quyết định 2397/QĐ của Bộ trưởng bộ giáo dục ngày 17 tháng 9nưm 1991 ban hành danh mục nghề và chương trình dạy nghề cho học sinhtrung học phổ thông
1.5 Nghị quyết 40/2000/QH10 của Quốc hội
1.6 Chỉ thị 14/2001/CT – TTg của Thủ tướng chính phủ về đổi mớichương trình giáo dục phổ thông
1.7 Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX khẳng định:
“Giáo dục và đào tạo là một trong những động lực quan trọng thúcđẩy sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hóa, là điều kiện để phát huynguồn lực con người… Coi trọng công tác hướng nghiệp và phân luồnghọc sinh trung học, chuẩn bị cho thanh niên, thiếu niên đi vào lao độngnghề nghiệp phù hợp với sự dịch chuyển cơ cấu kinh tế trong cả nước vàtừng địa phương”
+ Luật giáo dục năm 2005 chương 2 “Những quy định mới của luậtgiáo dục “ năm 2005 phần 2 “Chương trình giáo dục” cũng nói chương
Trang 7trình giáo dục nghề nghiệp được tổ chức thực hiện theo năm học hoặc hìnhthức tích luỹ tín……và được cụ thể hoá thành giáo trình, tài liệu giảngdạy” và Chương trình giáo dục nghề nghiệp phải liên thông với các chươngtrình giáo dục khác.
Thực hiện chỉ thị của Bộ trưởng về nhiệm của toàn ngành trong nămhọc 2005-2006 về mặt giáo dục lao động – hướng nghiệp các Sở giáo dục
và Đào tạo các trường phổ thông và các trung tâm KTTH-HN
- Tiếp tục việc triển khai Chỉ thị số 33/2003/TC-BGD&ĐT về tăngcường giáo dục hướng nghiệp cho học sinh phổ thông nhằm đẩy mạnhcông tác giáo dục hướng nghiệp nâng cao chất lượng, định hướng nghềnghiệp phù hợp với nhu cầu nhân lực của từng địa phương, góp phần tíchcực vào việc phân luồng học sinh cuối cấp THCS và THPT
1.3 CƠ SỞ THỰC TIỄN
Học sinh THPT là bộ phận thanh thiếu niên đến tuổi trưởng thànhđược tiếp cận với một hệ thống kiến thức từ quá trình học tập ở Trường phổthông và được trải nghiệm thực tiễn thông qua những dạng lao động tronggia đình, trong các tổ chức đoàn thể, hàng ngày được tiếp nhận các dạngthông tin nghề nghiệp và chính những điều kiện này đã giúp các em hìnhthành được những cơ sở xác đáng về kiến thức, về kỹ năng và đặc biệt là sựtrưởng thành đáng kể trong nhận thức đối với ý nghĩa cuộc sống, vị trí củabản thân, có được sự thử thách trong lao động nghề nghiệp góp phần vàođời sống gia đình tạo ra những tiêu để cho quá trình thích ứng nghề nghiệpsau này Một số học sinh với ý chí vươn lên, ngay từ khi còn học phổ thông
đã tích cực học thêm các môn học cần thiết như tin học, ngoại ngữ… Vớicái nền rất đáng quí đó của học sinh THPT, nhiệm vụ hướng nghiệp đối vớicác em không chỉ dừng lại ở mức nâng cao nhận thức và sự hiểu biết kỹcàng hơn về nghề mà còn là quá trình xác lập những điều kiện kiến thức đểđưa các em hoạt động trong thế giới nghề nghiệp, tạo ra sự thích ứng ở mức
độ nhất định với nghề hoặc lĩnh vực lao động mà họ ưa thích
Do sự phân luồng của xã hội, do thực tế bức xúc bởi vì không có sựliên thông giữa hướng nghiệp, đào tạo và sử dụng nên tồn tại thực tế
Đầu v o nhiào nhi ều, chưa
được định hướng, tư
vấn nghề
Đầu ra thừa thầy thiếu thợ chất lượng nghề kém
Trang 8+ Sau khi tốt nghiệp THCS sẽ có tầng trạng:
75% học tiếp THPT-> thi đại học, cao đẳng cần nhiều Giáo viên, Phòng học
14-15% học nghề (quá ít)24-25% sống tự do v o ào nhi đời với 2 b n tay ào nhitrắng -> sinh ra tệ nạn XHĐại học cao đẳng 80%
THCN, DN 10%
Còn lại v o ào nhi đời
Trang 9CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP Ở TỪNG THPT QUẢNG UYÊN
TRONG GIAI ĐOẠN VỪA QUA
2.1 ĐẶC ĐIỂM TÌNH HÌNH
Một vài nét khái quát về trường THPT Quảng Uyên Trường đượcthành lập từ năm 1960 đến nay đã được 46 năm nằm ở miền Đông tỉnh CaoBằng, xung quanh là các dãy núi đã nối tiếp nhau Trường có 32 lớp nhưngchỉ có 22 phòng học nên phải học 2 ca 1 ngày Tổng số học sinh là 1545 emgồm 10 xã hầu hết là con em các dân tộc của huyện nhà xác xã ở xa nhaunên nhiều em phải ở trọ để học
Cơ sở hạ tầng của Huyện còn kém, đường liên xã rất khó đi mà chỉđến trung tâm xã còn các bản làng thì vẫn còn phải đi trên các con đườngnhỏ tự mở
Kinh tế địa phương chủ yếu là nông nghiệp, cả Huyện chỉ có 1 làngnghề làm thợ rèn, diện tích chủ yếu là núi nên sản lượng nông nghiệp rấtthấp chỉ đủ ăn không có tích luỹ Học sinh miền núi không phải nộp họcphí nhưng nhiều gia đình cũng không lo được cho con cái đi học Học sinhsau khi học xong lớp 12 đa số ở nhà làm ruộng, đó là nguồn nhân lực laođộng chủ yếu của địa phương
Trường THPT Quảng Uyên là trường trung tâm của Huyện những sốhọc sinh bỏ học hàng năm là khá lớn Trung bình 1 năm bở trên 30 em độingũ cán bộ giáo viên thiếu trầm trọng lại không đồng bộ, chất lượng độingũ thấp
Giáo viên tự nhiên thiếu nhiều, các môn xã hội tạm đủ cụ thể như sau:
Trang 10SL-CL đội ngũ
Năm
Tổng số CB quản lý Sau
Đạihọc
Đạihọc
Caođẳng
+ Trong kế hoạch năm học 2005-2006 đã có kế hoạch hoạt độngGDHN cho học sinh các khối cụ thể:
+ Hiện nay biên độ dao động trong việc chọn nghề, hiểu biết nghề đã
ổn định hơn theo sơ đồ
Trang 11ngoài nhà trường Kết hợp với địa phương trong việc sử dụng hợp lý họcsinh ra trường cuối năm tổ chức bàn giao học sinh cho địa phương.
- Thông qua các bộ môn văn hoá cơ bản, qua các bộ môn kỹ thuật,sinh hoạt hướng nghiệp và đặc biệt thông qua hoạt động lao động và dạynghề phổ thông, nhà trường đã tiến hành giáo dục hướng nghiệp cho bộphận lớn học sinh
Trong năm học 2003-2004 trường đã liên kết với trung tâm Hướng nghiệp dạy nghề tỉnh Cao Bằng cử người về tư vấn cho học sinhkhối 11 và đã có 95% học sinh tham gia học nghề phổ thông
GDTH-Năm học 2004-2005 sau khi được tư vấn nghề đã có 100% học sinhkhối 11 tham gia học nghề phổ thông và bước đầu nhiều em dã bộc lộ cácnăng khiếu về nghề nghiệp trong năm học 2005-2006 tất cả học sinh đượctham gia hoạt động sinh hoạt hướng nghiệp Học sinh khối 12 được tư vấnhướng nghiệp trước khi làm hồ sơ tuyển sinh ĐH, CĐ, THCN
+ Nhà trường đã tính một phần kinh phí dành cho hoạt động Dạy vàhọc vào hoạt động sinh hoạt hướng nghiệp
+ Chính quyền địa phương và phụ huynh đã bắt đầu quan tâm đếncác hoạt động giáo dục hướng nghiệp
Qua các đợt hoạt động GDHN học sinh và phụ huynh đã có cái nhìn
cụ thể hơn với những ngành nghề mà xã hội đang có nhu cầu và đã có ýthức quan tâm hơn với những nghề mà địa phương đang có Nhiều em đãquyết tâm làm kinh tế trang trại đưa sản phẩm nông nghiệp trở thành hànghoá để tham gia thị trường mang lại lợi ích thiết thực cho quê hương
2.3 MỘT SỐ TỒN TẠI CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ GDHN Ở TRƯỜNG THPT QUẢNG UYÊN- CAO BẰNG
Nhà trường chưa quan tâm đầu tư nâng cao chất lượng công tác lập
kế hoạch, chương trình nội dung, phương pháp giáo dục hướng nghiệpnhằm nâng cao chất lượng giáo dục, và đáp ứng yêu cầu đào tạo nguồnnhân lực cho nền kinh tế xã hội
- Những năm qua đa số học sinh lựa chọn hướng học tập, định hướngnghề nghiệp chỉ theo cảm tính cá nhân và gia đình hoặc ảnh hưởng của bạn
bè Sự lựa chọn nghề mang đậm tính chất chủ quan và phiến diện, thiếutính thực tiễn và không phù hợp với xu thế, phát triển kinh tế – xã hội củađất nước
Hầu hết học sinh sau khi tốt nghiệp THPT thì lại chỉ muốn thi vàocác trường Đại học, coi đó là hướng duy nhất để lập thân, lập nghiệp Cảhọc sinh và cha mẹ các em đều chưa chú ý đúng mức đến điều kiện pháttriển kinh tế – xã hội của địa phương và của đất nước
- Công tác GDHN còn nhiều bất cập hạn chế như:
Trang 12+ Hoạt động SHHN và tư vấn hướng nghiệp còn chưa được tổ chứcđồng bộ ở các địa phương Các giờ học giáo dục hướng nghiệp nhiều khicòn mang tính hình thức, nghèo nàn nội dung.
- Khó khăn lớn nhất là việc sử dụng chưa hợp lý học sinh tốt nghiệpPTTH hiện nay Một số tốt nghiệp THPT không muốn trở về địa phươngsản xuất vì nhiều địa phương không có kế hoạch phát triển kinh tế xã hội,
do đó không có qui hoạch đào tạo cán bộ, sử dụng lao động tại chỗ Mặtkhác chất lượng hướng nghiệp dạy nghề, đào tạo tay nghề của các cơ sởđào tạo hiện nay không đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp đạt ra ở địa phươngtrong cơ chế thị trường
- Tổ chức hoạt động hướng nghiệp còn lúng túng chưa gắn với thực
tế địa phương Địa bàn nhà trường đóng khá đa dạng về ngành nghề: nhưnghiệp, nông nghiệp, buôn bán… Mặc dầu ngành nghề khá đa dạng nhưvậy nhưng kinh tế ở các ngành chưa phát triển, phân công lao động còn hạnchế, lực lượng lao động dôi dư còn nhiều Một số ngành nghề truyền thốngkhông đủ điều kiện phát triển, một số ngành nghề như trồng nấm cũng mớihình thành
2.4 NGUYÊN NHÂN VÀ MỘT SỐ VẤN ĐỀ ĐẶT RA VIỆC GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP CHO HỌC SINH THPT
2.4.1 Nguyên nhân
- Nhận thức của một số lãnh đạo địa phương, một số lãnh đạo, cán
bộ quản lý nhà trường, giáo viên, gia đình và bản thân học sinh về công táchướng nghiệp còn hạn chế, chưa rõ ràng đúng đắn Họ chưa thật hiểu rõ vềvai trò và tầm quan trọng của công tác hướng nghiệp cho học sinh trunghọc phổ thông đối với bản thân học sinh nói riêng và đối với sự phát triểnkiến thức xã hội nói chung
- Nhà trường không làm thay đổi được một số vấn đề xã hội liênquan đến công tác hướng nghiệp như vấn đề việc làm, tuyển chọn nghề,chế độ đãi ngộ với các nghề… Nhà trường không làm thay đổi được nhậnthức của cha mẹ học sinh về vấn đề hướng nghiệp
- Sự bất cân đối trong hệ thống giáo dục quốc dân dẫn đến sự mấtcân đối trong sự phân luồng học sinh sau tốt nghiệp trung học phổ thông
- Giáo viên làm công tác tư vấn nghề, hướng nghiệp chưa được đàotạo, chưa có giáo viên chuyên trách
- Còn thiếu các tài liệu hướng dẫn về nội dung của tài liệu còn nghèonàn, thiếu hấp dẫn, chương trình chưa thật sự rõ nét, chưa phù hợp thựctiễn
- Chương trình học các môn văn hoá và tâm lý thi cửa còn quá nặngnề
Trang 13- Cơ sở vật chất phục vụ lao động sản xuất – hướng nghiệp- dạynghề còn quá thiếu thốn, trường không có xưởng cho học sinh lao động,không có một số thiết bị trực quan phục vụ sinh hoạt hướng nghiệp.
2.4.2 Một số vấn đề đặt ra cần giải quyết trong công tác chỉ đạo hoạt động GDHN
Qua thực tế đã đạt được và một số tồn tại trong công tác quản lýGDHN của trường THPT Quảng Uyên bản thân tôi nhận thấy rằng để làmtốt công tác này cần có các giải pháp sau
+ Nâng cao nhận thấy về GDHN của cán bộ quản lý các cấp và độingũ nhà giáo
- Bộ GD-ĐT và các ban ngành chức năng kết hợp với UBND các cấpcần có phương thức đào tạo Bồi dưỡng đội ngũ giáo viên một cách chínhquy giúp đội ngũ này nâng cao tốc độ để có thể định hướng, tư vấn và dạynghề phổ thông một cách cơ bản có tính hệ thống
+ Cần đổi mới cơ chế chính sách đối với giáo viên phụ trách công tácGDHN, tư vấn HN