Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Hiện nay nền kinh tế thế giới đang không ngừng phát triển và hội nhập để hòa nhịp chung. Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp Việt Nam cũng phải có những bước chuyển mình để tồn tại và phát triển. Trong nhiều năm gần đây, ngành kinh doanh xăng dầu có những sự phát triển và tăng trưởng ngoạn mục. Kinh doanh xăng dầu luôn được coi là một ngành kinh doanh quan trọng trong sự phát triển của đất nước. Các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu đã đạt được mức tăng trưởng đáng kể và ngày càng kinh doanh có lãi. Trong đó, Công ty cổ phần xăng dầu dầu khí Hà Nội đã có những đóng góp đáng kể vào quá trình phát triển của ngành kinh doanh xăng dầu Việt Nam. Để duy trì sự tăng trưởng và phát triển nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh nhiều doanh nghiệp đã mạnh dạn đưa ra các chính sách đổi mới. Nhìn chung mục tiêu cuối cùng của các doanh nghiệp thương mại là tối đa hóa lợi nhuận, chiếm lĩnh thị trường và cạnh tranh hoàn hảo. Do đó hệ thống kế toán bán hàng phải được tổ chức phù hợp với quy mô kinh doanh và đặc điểm ngành nghề của doanh nghiệp. Hệ thống kế toán bán hàng hoàn thiện sẽ trở thành công cụ hữu hiệu giúp doanh nghiệp gia tăng doanh thu, kiểm soát chi phí chấn chỉnh sai sót ngay trong quá trình hoạt động nhằm đưa doanh nghiệp đạt được các mục tiêu chiến lược đã đề ra. Bán hàng và xác định kết quả kinh doanh là chỉ tiêu trọng yếu giúp đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, là một trong những mối quan tâm hàng đầu của nhà quản lý doanh nghiệp thương mại bởi vì lợi nhuận nhiều hay ít chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi quá trình bán hàng. Do đó các nhà quản trị đều hướng tới việc đưa ra các giải pháp nhằm gia tăng doanh thu, kiểm soát các khoản chi phí từ đó mà nâng cao lợi nhuận cho doanh nghiệp và làm giàu cho đất nước. Như vậy hiện nay, việc tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh được xem là một trong những vấn đề quan trọng nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp thương mại nói chung và của Công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội nói riêng. Chính vì vậy sau thời gian thực tập tại công ty cổ phần xăng dầu dầu khí Hà Nội, em đã lựa chọn đề tài "Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội". Ngoài phần mở đầu và kết luận, chuyên đề của em được chia làm ba chương: - Chương 1: Đặc điểm và tổ chức quản lí doanh thu, chi phí của công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội. - Chương 2: Thực trạng kế toán doanh thu, chi phí tại Công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội. - Chương 3: Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội . Do thời gian có hạn, tài liệu nghiên cứu của em không thật đầy đủ nên không tránh khỏi những thiếu sót. Em rất mong nhận được những nhận xét và ý kiến đóng góp từ các thầy cô để luận văn có ý nghĩa thực tiễn cao hơn. Em xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ, hướng dẫn của thầy hướng dẫn PGS.TS Phạm Quang, cùng các anh chị trong phòng kế toán, phòng kinh doanh của Công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội đã giúp em hoàn thành chuyên đề tốt nghiệp này.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

VIỆN KẾ TOÁN – KIỂM TOÁN

o0o

-CHUYÊN ĐỀ THỰC TẬP CHUYÊN NGÀNH

Đề tài:

HOÀN THIỆN KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN

XĂNG DẦU DẦU KHÍ HÀ NỘI

HÀ NỘI - 2014

LỜI MỞ ĐẦU

Hiện nay nền kinh tế thế giới đang không ngừng phát triển và hội nhập để hòanhịp chung Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp Việt Nam cũng phải có nhữngbước chuyển mình để tồn tại và phát triển.

Trong nhiều năm gần đây, ngành kinh doanh xăng dầu có những sự phát triển

và tăng trưởng ngoạn mục Kinh doanh xăng dầu luôn được coi là một ngành kinhdoanh quan trọng trong sự phát triển của đất nước Các doanh nghiệp kinh doanhxăng dầu đã đạt được mức tăng trưởng đáng kể và ngày càng kinh doanh có lãi.Trong đó, Công ty cổ phần xăng dầu dầu khí Hà Nội đã có những đóng góp đáng kểvào quá trình phát triển của ngành kinh doanh xăng dầu Việt Nam Để duy trì sựtăng trưởng và phát triển nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh nhiều doanh nghiệp đãmạnh dạn đưa ra các chính sách đổi mới

Nhìn chung mục tiêu cuối cùng của các doanh nghiệp thương mại là tối đa hóalợi nhuận, chiếm lĩnh thị trường và cạnh tranh hoàn hảo Do đó hệ thống kế toánbán hàng phải được tổ chức phù hợp với quy mô kinh doanh và đặc điểm ngànhnghề của doanh nghiệp Hệ thống kế toán bán hàng hoàn thiện sẽ trở thành công cụhữu hiệu giúp doanh nghiệp gia tăng doanh thu, kiểm soát chi phí chấn chỉnh sai sótngay trong quá trình hoạt động nhằm đưa doanh nghiệp đạt được các mục tiêu chiếnlược đã đề ra

Bán hàng và xác định kết quả kinh doanh là chỉ tiêu trọng yếu giúp đánh giáhiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, là một trong những mối quan tâmhàng đầu của nhà quản lý doanh nghiệp thương mại bởi vì lợi nhuận nhiều hay ítchịu ảnh hưởng trực tiếp bởi quá trình bán hàng Do đó các nhà quản trị đều hướngtới việc đưa ra các giải pháp nhằm gia tăng doanh thu, kiểm soát các khoản chi phí

từ đó mà nâng cao lợi nhuận cho doanh nghiệp và làm giàu cho đất nước

Như vậy hiện nay, việc tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả kinhdoanh được xem là một trong những vấn đề quan trọng nhằm nâng cao năng lựccạnh tranh của các doanh nghiệp thương mại nói chung và của Công ty Cổ phầnXăng dầu Dầu khí Hà Nội nói riêng Chính vì vậy sau thời gian thực tập tại công ty

cổ phần xăng dầu dầu khí Hà Nội, em đã lựa chọn đề tài "Hoàn thiện kế toán doanhthu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội".Ngoài phần mở đầu và kết luận, chuyên đề của em được chia làm ba chương:

- Chương 1: Đặc điểm và tổ chức quản lí doanh thu, chi phí của công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội.

- Chương 2: Thực trạng kế toán doanh thu, chi phí tại Công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội.

- Chương 3: Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Do thời gian có hạn, tài liệu nghiên cứu của em không thật đầy đủ nên khôngtránh khỏi những thiếu sót Em rất mong nhận được những nhận xét và ý kiến đónggóp từ các thầy cô để luận văn có ý nghĩa thực tiễn cao hơn

Em xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ, hướng dẫn của thầy hướng dẫnPGS.TS Phạm Quang, cùng các anh chị trong phòng kế toán, phòng kinh doanh củaCông ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Hà Nội đã giúp em hoàn thành chuyên đề tốtnghiệp này

CHƯƠNG 1: ĐẶC ĐIỂM VÀ TỔ CHỨC QUẢN LÝ DOANH THU, CHI PHI

CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN XĂNG DẦU DẦU KHÍ HÀ NỘI.

1.1 Đặc điểm doanh thu, chi phí của Công ty

1.1.1 Khái quát các hoạt động kinh doanh của Công ty.

Hoạt động kinh doanh trong doanh nghiệp thương mại là hoạt động lưu thôngphân phối hàng hóa trên thị trường Hoạt động đó thực hiện quá trình lưu chuyểnhàng hóa từ nơi sản xuất tới nơi tiêu dùng Hoạt động này mang những đặc điểmchủ yếu sau:

Lưu chuyển hàng hóa là hoạt động kinh tế cơ bản của các doanh nghiệpthương mại, đó là sự tổng hợp các hoạt động thuộc các quá trình mua bán, trao đổi

 Bán lẻ là bán thẳng cho người tiêu dùng cuối cùng

Bán buôn và bán lẻ hàng hóa được thực hiện bằng nhiều hình thức: bánthẳng, bán qua kho, bán trực tiếp và gửi bán đại lý, ký gửi

Tổ chức hoạt động kinh doanh thương mại có thể tổ chức một trong các môhình như: tổ chức bán buôn, tổ chức bán lẻ, chuyên doanh hoặc kinh doanh tổnghợp ở các qui mô khác nhau

1.1.2 Đặc điểm doanh thu của Công ty

Bảng 1.1: Tỷ trọng doanh thu của các măt hàng chủ yếu

Tỷ trọng các mặt hàngGiá ( VND/lít) Tỷ trọng doanh thu

Xăng RON 92 chiếm doanh thu lớn trong tổng doanh thu của công ty Việcbán hàng là việc chuyển quyền sở hữu sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ gắn với phầnlớn lợi ích và rủi ro cho khách hàng đồng thời doanh nghiệp được khách hàng thanhtoán hoặc chấp nhận thanh toán Đây là giai đoạn cuối cùng của quy trình sản xuấtkinh doanh, là quá trình vận động của vốn kinh doanh từ vốn hàng hóa sang vốnbằng tiền, doanh nghiệp có được doanh thu để bù đắp chi phí có được lợi nhuận và

để phân phối lợi nhuận cho các chủ sở hữu Vì vậy, quy trình bán hàng xăng RON

92 là giai đoạn cuối cùng nhưng rất quan trọng đối với doanh nghiệp

Quá trình bán hàng có thể được chia làm hai giai đoạn:

Giai đoạn 1: Đơn vị bán hàng xuất giao sản phẩm hàng hóa cho đơn vị muacăn cứ vào hợp đồng kinh tế đã ký kết Giai đoạn này phản ánh một mặt của quátrình bán hàng, thành phẩm Tuy nhiên nó chưa phản ánh được hàng hóa đã bán.Giai đoạn 2: Khi khách hàng trả tiền hoặc chấp nhận trả tiền Lúc này hànghóa đã được xác định là tiêu thụ và quá trình bán hàng đã được hoàn tất

Như vậy quá trình bán hàng của doanh nghiệp có đặc điểm sau:

- Về mặt hành vi: Đó là sự mua bán có thỏa thuận giữa người mua và người bán

- Về bản chất kinh tế: Bán hàng là quy trình thay đổi quyền sở hữu hàng hóa.Quyền sở hữu hàng hóa sẽ được chuyển từ người bán sang người mua Khi kết thúcquá trình, doanh nghiệp sẽ nhận được một khoản tiền gọi là doanh thu bán hàng.Đây là căn cứ xác định kết quả kinh doanh

Kết quả hoạt động kinh doanh là biểu hiện số tiền lãi hay lỗ từ các loại hoạt

động của doanh nghiệp trong một thời kỳ nhất định Đây là kết quả cuối cùng củahoạt động kinh doanh thông thường và các hoạt động khác của doanh nghiệp

1.1.3 Đặc điểm chi phí của Công ty.

Ta có bảng tỷ trọng chi phí của công ty năm 2013 như sau:

Bảng 1.2: Tỷ trọng chi phí của công ty năm 2013

Ta có bảng tỷ trọng giá vốn hàng bán của các mặt hàng như sau:

Bảng 1.3: Tỷ trọng giá vốn của các mặt hàng chủ yếu

Tỷ trọng giá vốn của các măt hàng tiêu biểu

Tỷ trọng giá vốn(%)

Xăng RON 92-E5 30,19

Đặc điểm giá vốn hàng bán ( chi phí chiếm tỷ trọng cao) là tập trung vào haimặt hàng chủ yếu xăng RON 92 và xăng RON92 – E5 ( lần lượt là 33,49% ;30,19%) Chi phí bỏ ra cho 2 mặt hàng này là chủ yếu do nhu cầu tiêu dùng củangười tiêu dùng chiếm tỷ trọng lớn so với các măt hàng khác

Nhìn chung đặc điểm chi phí của công ty tập trung vào 2 mặt hàng chủ yếuxăng RON 92 và xăng RON92 – E5 cũng là 2 mặt hàng có doanh thu lớn Qua đấycho thấy được định hướng phát triển trong tương lai của công ty

1.2 Tổ chức quản lý doanh thu, chi phí của Công ty

Sơ đồ 1.1: Ban quản trị của công ty

Các phòng ban trong công ty đều đảm nhiệm những chức năng khác nhau,quan trong và không thể tách rời trong việc quản lí và tổ chức doanh thu, chi phícủa công ty

- Trong Ban Giám đốc bao gồm có Tổng Giám Đốc và các Phó Giám Đốc.Tổng Giám Đốc chịu trách nhiêm chỉ đạo, xây dựng những chiến lược dài lâu củacông ty, ủy quyền hoặc kí kết những hợp đồng mua bán xăng dầu và có trách nhiêmpháp lí với những khoản thua lỗ và mất mát của công ty Bên cạnh đó, với sự giúp

kế toán

Phòngkinhdoanhxăngdầu

PhòngKỹthuậtđầu tư

Phòngkinhdoanhtổnghợp

CáccửahàngxăngdầuBan Giám Đốc

sức của 2 Phó Giám Đốc có nhiệm vụ điều tiết doanh thu và chi phí sao cho phùhợp với dự toán của doanh nghiệp, giúp chỉ đạo những phòng ban trong công ty vàliên kết chặt chẽ với Tổng Giám Đốc trong việc quản lí doanh thu và chi phí củacông ty

- Phòng Tổ chức hành chính tham mưu cho giám đốc Công ty trong các lĩnhvực : công tác tiền lương, thực hiện chế độ chính sách đối với người lao động; côngtác kế hoạch tổng hợp trong các lĩnh vực của Công ty, các chi nhánh của Tổng công

ty tại phía Bắc, các công ty cổ phần được Tổng công ty giao tham gia đại diện phầnvốn Phòng tổ chức hành chính chịu sự điều hành trực tiếp của Giám đốc Công ty

và có trách nhiệm báo cáo Giám đốc hoặc người được ủy quyền các vấn đề trong viphạm chức trách nhiệm vụ được giao, chịu sự chỉ đạo về mặt nghiệp vụ của phòngnghiệp vụ Tổng công ty

- Phòng tài chính kế toán tham mưu cho tổng giám đốc trong các hoạt độngquản lý tài chính, kế toán, tính toán hiệu quả kinh tế ( chi phí, doanh thu) cácphương án kinh doanh giúp Giám đốc đưa ra các quyết định tài chính chính xácnhằm đảm bảo sự ổn định và phát triển của Công ty, các chi nhánh của Tổng côngty., kiểm soát toàn bộ quá trình các hoạt động kinh tế tài chính phát sinh trong Công

ty để điều tiết doanh thu, chi phí sao cho phù hợp với mục tiêu của công ty

- Phòng kinh doanh xăng dầu quản lý, điều hành, tổ chức hoạt động kinhdoanh xăng dầu của Công ty, các chi nhánh Công ty tại phía Bắc (từ Quảng Bình trởra) nhằm duy trì và phát triển định hướng về doanh thu và chi phí cho công ty

- Phòng kinh doanh tổng hợp quản lý hệ thống kinh doanh bán lẻ xăng dầu vàhoạt động vận chuyển xăng dầu của Công ty Phòng Kinh doanh tổng hợp chịu sựđiều hành trực tiếp của Giám đốc hoặc người được giám đốc ủy quyền có nhiệm vụbáo cáo kết quả thực hiện theo chức năng, nhiệm vụ được giao ( dự toán về doanhthu chi phí của hệ thống kinh doanh bán lẻ)

- Các cửa hàng bán lẻ xăng dầu có nhiệm vụ quan trọng trong việc quản lí tổchức doanh thu chi phí, đây là những đơn vị trực tiếp hoạt động và tương tác với

khách hàng, các cửa hàng bán lẻ kê khai các khoản phát sinh cũng như lợi nhuận

theo đúng nguyên tắc mà công ty đặt ra

Cụ thể về kế toán bán hàng, nhìn chung tại công ty có nhiều phương thức bán

hàng và thanh toán được thực hiện theo hai phương thức: Trả tiền ngay hoặc phải có

giấy bảo lãnh của ngân hàng về số tiền tương ứng với số tiền mua hàng Về hình

thức thanh toán: Thanh toán bằng séc hoặc chuyển khoản Theo thông tư 129/2008/

TT-BTC thì hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên phải chuyển khoản

Để theo dõi trình tự tổ chức kế toán bán hàng của Công ty một cách rõ ràng

liên tục qua các khâu, em đã đi sâu vào tìm hiểu tình hình xăng dầu của Công ty và

trình tự kế toán của mặt hàng này, các mặt hàng khác cũng sẽ được hiểu tương tự

theo trình tự hạch toán của mặt hàng xăng dầu

Mạng lưới tiêu thụ xăng dầu của Công ty được tổ chức theo

Sơ đồ 1.2: Sơ đồ tiêu thụ xăng dầu của Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội.

- Nói chung, các phòng ban trong công ty từ phòng Tài chính-kế toán đến

phòng Kinh doanh xăng dầu đều chiếm những chức năng rất quan trọng trong việc

tổ chức và quản lí doanh thu, chi chí trong doanh nghiệp Tất cả các phòng ban phối

hợp với nhau và giúp đỡ cho Ban Giám Đốc trong việc điều hành tổ chức và quản lí

doanh thu, chi phí trong doanh nghiệp Với mục tiêu lâu dài là tạo ra nhiều lợi

nhuận cho doanh nghiệp và nhiều lợi ích cho đất nước

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ TẠI

CÔNG TY XĂNG DẦU DẦU KHÍ HÀ NỘI.

2.1 Quy trình kế toán doanh thu bán hàng và thu nhập khác

- Liên 1: Lưu tại bộ phận ấn chỉ thuộc phòng Tài chính kế toán;

- Liên 2 : Giao cho khách hàng;

- Liên 3 : Nội bộ lưu tại kế toán thuế;

- Liên 4: :Lưu kho Liên 4 được lưu ở kho Đình Vũ Hải Phòng để định kỳ kếtoán sẽ đối chiếu lượng xuất ra với kho

+ Phiếu xuất kho hàng gửi do bộ phận bán hàng tại Hải phòng lập gồm 4 liên:

- Liên 1: Lưu tại bộ phận ấn chỉ thuộc phòng Tài chính kế toán;

- Liên 2 : Giao cho khách hàng;

- Liên 3 : Nội bộ lưu tại kế toán thuế;

- Liên 4: :Lưu kho Liên 4 được lưu ở kho Đình Vũ Hải Phòng

+ Lệnh xuất kho

+ Biên bản giao nhận

+ Ủy nhiệm chi của khách hàng fax sang cho công ty từ đó kế toán căn cứ vào

uỷ nhiệm chi đó để duyệt công nợ cho khách hàng Đồng thời kế toán ngân hàng và

kế toán bán hàng có thể kiểm tra số tiền khách hàng chuyển về tài khoản của công

ty thông qua mạng internet

* Tài khoản sử dụng:

- Tài khoản 511: Doanh thu bán hàng của công ty không phải toàn bộ số tiềnkhách phải trả thể hiện trên hóa đơn mà phần còn lại sau khi trừ đi lệ phí giao thông

và thuế GTGT

Khi hạch toán doanh thu bán hàng kế toán hạch toán qua tài khoản 131 phảithu của khách hàng bất kể khách hàng thanh toán tiền ngay hay chưa Đây là quyđịnh toàn nghành xăng dầu cho những cơ sở làm kế toán bằng máy vi tính.

Để hạch toán doanh thu bán hàng kế toán sử dụng tài khoản 511

TK 5111: Doanh thu bán hàng hóa

TK 51111: Doanh thu bán buôn

TK 51112: Doanh thu bán lẻ

TK 51113: Doanh thu bán tái xuất

TK 5112: Doanh thu bán dầu mỡ nhờn

- Tài khoản 131 - Phải thu của khách

Như đã nói ở trên để quá trình theo dõi các khoản phải thu trên máy vi tínhđược hiệu quả, đồng thời có đủ số liệu mua bán hàng hóa và qua trình thanh toáncủa khách hàng khi thanh toán hợp đồng, công nợ Công ty quy định tất cả quátrình tiêu thụ đều hạch toán qua tài khoản 131 Tài khoản này được theo dõi chotừng khách dựa trên mã khách quy định cho từng khách hàng Việc bán hàng đượcthực hiện tại văn phòng Công ty, tại các cửa hàng

* Trình tự luân chuyển chứng từ:

Sơ đồ 2.1: Ttrình tự luân chuyển chứng từ:

- Phòng Kinh doanh xăng dầu (P.KDXD) , phòng Tài chính kế toán (P.TCKT) xem xét và thương thảo hợp đồng với khách hàng Sau khi đã thống nhấtvới khách hàng, P.KDXD chịu trách nhiệm lập Hợp đồng theo mẫu Hợp đồng Tổngđại lý, hợp đồng đại lý hoặc hợp đồng bán trực tiếp cho các hộ công nghiệp

Hóa đơn GTGT

- Phòng KDXD, P TCKT ký tắt hợp đồng trước khi trình Giám đốc Công tyhoặc người được Giám đốc Công ty uỷ quyền ký.

- Phòng KDXD có trách nhiệm trình Giám đốc Công ty ký Hợp đồng bán hàngsau khi đã có ký tắt của P KDXD và P TCKT, sau đó chuyển Hợp đồng cho đốitác ký để hoàn tất việc ký kết

- Hợp đồng đã ký kết được bộ phận văn thư chuyển tới các phòng chức năngtrong Công ty để quản lý và thực hiện

Sau khi ký hợp đồng, P KDXD chịu trách nhiệm tiếp nhận, triển khai thựchiện hợp đồng đã ký, quản lý hồ sơ và danh sách hệ thống khách hàng theo đúngquy định của Nhà nước, Tập đoàn, Tổng Công ty, Công ty

2.1.2 Quy trình kế toán doanh thu và thu nhập khác.

Ví dụ: Ngày 10/01/2014, xuất kho bán 19.675 lít xăng RON 92 cho Công ty

CP Thương mại Gia Trang Giá vốn 24960 đ/lít Đơn giá chưa thuế VAT 10%, lệphí xăng là 1000 (đ/lít), Khách hàng đã thanh toán bằng chuyển khoản

Bảng 2.1: Hóa đơn GTGT n GTGT

Công ty Xăng dầu Dầu khí

Người nhận hóa đơn: Nguyễn Xuân Trung

Người nhận ( Kí và họ tên)

Thủ kho( Kí và họ tên)

Kế toántrưởng ( Kí và họ tên)

Giám đốc ( Kí và họ tên)

Mọi hoạt động thu lợi nhuận của công ty đều phát sinh khi có khách hàngmuốn trao đổi hàng hóa Hàng ngày, doanh thu của Công ty được tính toán cho từngloại mặt hàng và chủng loại Doanh thu được xác định trên cơ sở là số lượng thực tế

đã giao cho người mua và được khách hàng chấp nhận thanh toán bằng bất kì hình

Ví dụ: Ngày 15/1/2014, bán 17.000 lít Xăng RON 92 cho Công ty Chí Linh ,giá bán 24.960 đ Khách hàng thanh toán bằng chuyển khoản.

Hàng ngày khi phát sinh doanh thu, căn cứ vào hóa đơn GTGT viết chokhách hàng, kế toán tiến hành ghi vào sổ chi tiết bán hàng theo từng chủng loại vàmặt hàng (Sổ chi tiết tài khoản 511), sổ chi tiết phải thu của khách hàng, tờ khaithuế GTGT

Bảng 2.2 Sổ chi tiết bán hàng(trích) Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

SỔ CHI TIẾT BÁN HÀNGTên hàng hóa: Xăng RON 92

Đơn giá(đồng)

Thành tiền(đồng)

Doanh nghiệp ghi sổ kế toán theo hình thức Chứng từ ghi sổ Căn cứ trực tiếp

để ghi sổ kế toán tổng hợp là Chứng từ ghi sổ, chứng từ ghi sổ do kế toán lập, dựatrên cở sở là những từng chứng từ kế toán hoặc bảng tổng hợp chứng từ kế toáncùng loại, có cùng nội dung kinh tế

Chứng từ ghi sổ được ghi chéo lại hàng ngày

Chứng từ ghi sổ do kế toán viên lập Chứng từ ghi sổ được đánh số hiệu trongtừng tháng, hoặc cả năm và có chứng từ kế toán đính kèm và phải được kế toántrưởng duyệt trước khi ghi sổ kế toán

Sau khi lập chứng từ ghi sổ, các số liệu sẽ được duyệt và cho lên sổ đăng kíchứng từ ghi sổ và sổ Cái So sánh số liệu giữa sổ Cái và bảng tổng hợp chi tiết tìm

ra lỗi sai và cách số liệu chưa khớp Sau đó số liệu được đưa lên Bảng cân đối sốphát sinh và lên Báo cáo tài chính của Công ty

Bảng2.3: Chứng từ ghi sổ 345 Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

Bán Xăng A92 cho công ty Gia Trang 131 51111 491.088.000

Bán Xăng A92 cho công ty Vỹ Phương 131 51111 367.980.000

Người lập biểu Kế toán trưởng

Chứng từ ghi sổ này phản ánh tổng hợp số liệu của các chứng từ gốc theotừng nghiệp vụ khi phát sinh doanh thu bán hàng vào ngày 15 tháng 1 năm 2014.Sau khi lập các chứng từ ghi sổ sau mỗi ngày, hàng tháng lập sổ đăng kí chứng

từ ghi sổ dựa trên các chứng từ ghi sổ được lập hàng ngày Sau khi đã lập xong sổđăng kí chứng từ ghi sổ, đối chiếu số liệu với Bảng cân đối số phát sinh được lập từ

sổ Cái, để tránh được các sai sót trọng yếu

Bảng 2.4: Sổ Đăng Ký Chứng từ ghi sổ( trích) Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

Người ghi sổ Kế toán trưởng Giám đốc

(ký, họ tên) (ký, họ tên) (ký, họ tên)

Sau khi ghi chứng từ ghi sổ, ta lấy số liệu để hoàn thành sổ Cái các tài khoản

Số liệu trên sổ Cái là nhằm để đối chiếu lại với Sổ tổng hợp chi tiết.

Được kế toán viên lập và chịu trách nhiệm của kế toán trưởng

Bảng 2.5: Sổ cái tài khoản 511( trích) Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

SỔ CÁI TÀI KHOẢN 5111

Từ 1/1/2014 đến 31/03/2014Chứng từ ghi sổ

Diễn giải Tài khoản

đối ứng

Số phát sinh

20/1/2014 Bán dầu Do 0.05%S cho

Người ghi sổ Kế toán trưởng Giám đốc

( ký, họ tên) ( ký, họ tên) ( ký, họ tên)

2.1.3 Kế toán khoản giảm trừ doanh thu.

- Đối với các khoản giảm trừ doanh thu, công ty không sử dụng tài khoản 531,

Giá mua HTK đầu kỳ + Giá mua vào trong kỳGiá đơn vị bình quân tháng =

Số lượng (HTK đầu kỳ + hàng mua vào trong kỳ)

Tài khoản sử dụng: TK 632 - Giá vốn hàng bán: được chia thành các tàikhoản

TK 6321: Giá vốn hàng hóa

TK 63211: Giá vốn xăng dầu bán buôn và đại lý

TK 63212: Giá vốn xăng dầu bán lẻ

TK 63213: Giá vốn xăng dầu bán tái xuất

TK 63212: Giá vốn dầu mỡ nhờn

Sau khi định khoản xong sẽ được ghi vào sổ thanh toán công nợ Cuối thángkhi xác định kết quả kinh doanh tiêu thụ hàng hóa sẽ được chuyển sang TK 911

- Tài khoản 156 - Hàng hóa tồn kho

TK 1561: Xăng, dầu tồn kho

TK 1562 : Dầu mỡ nhờn tồn kho

Sổ sách sử dụng

Sổ chi tiết được sử dụng là: sổ chi tiết giá vốn, sổ chi tiết hàng hóa, sổ tổnghợp nhập xuất tồn

Sổ tổng hợp gồm có: Chứng từ ghi sổ, đăng ký chứng từ ghi sổ, sổ cái các tàikhoản 632, 156

Kế toán chi tiết giá vốn hàng bán

Căn cứ vào đơn đặt hàng của khách hàng, phòng kinh doanh xăng dầu tiếnhành lập phiếu xuất kho.Theo đó thủ kho ghi số lượng hàng hóa thực xuất và hàngđược xuất để giao cho khách hàng Sau đó kế toán sẽ hoàn thiện giao dịch này bằngcách tính thành tiền trên phiếu xuất kho và cùng với hóa đơn GTGT ghi nhận giávốn và doanh thu vào các chứng từ và sổ sách liên quan.Trong đó hóa đơn là căn cứ

để ghi nhận doanh thu cung cấp hàng hóa và dịch vụ, còn phiếu xuất kho là cơ sở đểghi nhận giá vốn hàng bán

Căn cứ vào Hóa đơn GTGT kiêm phiếu xuất kho và các chứng từ liên quan, kếtoán nhập hóa đơn vào phần mềm máy tính Máy sẽ tự động chuyển só liệu vào sổchi tiết giá vốn hàng bán của từng mặt hàng, sổ tổng hợp chi tiết giá vốn hàng bán.Cuối kỳ khi tính được giá vốn hàng bán trong kỳ, kế toán sẽ hoàn thiện số liệu trên

sổ chi tiết giá vốn

Từ các chứng từ phát sinh, kế toán lập chứng từ ghi sổ, rồi vào sổ đăng kýchứng từ ghi sổ, sau đó lên sổ cái các tài khoản 632, 156

Sơ đồ 2.2:Quy trình luân chuyển chứng từ giá vốn hàng bán

Hàng ngày ghi chép từ đơn đặt hàng ra phiếu xuất kho và sổ chỉ tiết Đến cuốitháng tổng hợp lên bảng tổng hợp rồi lên sổ cái TK 632 và Báo cáo XĐKQKD

2.2.1.2 Quy trình kế toán giá vốn hàng bán

Bảng tổng hợpgiá vốn

Ví dụ: Ngày 10/1/2014, bán 19.675 Xăng RON 92 cho Công ty CPTM GiaTrang , giá bán 24.690 đ/ lít Khách hàng thanh toán bằng chuyển khoản Kế toán sẽghi nhận giá vốn:

Nợ 6321 279.483.375

Có 1561 279.483.375

Bảng 2.6: Phiếu xuất kho

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh, Láng Hạ, Đống Đa, Hà Nội Số : 27645

MST: 0105029292

PHIẾU XUẤTKHO

Liên 3: Nội bộNgày 10/01/2014

Họ tên người nhận : Nguyễn Xuân Trung

Số tiền viết bằng chữ :Bốn trăm chín mươi mốt triệu không trăm tám mươi tám nghìn đồng

Người lập phiếu Người mua

Người

(ký, họ tên) (ký, họ tên) (ký, họ tên) (ký, họ tên) (ký, họ tên)

Khi lập xong phiếu xuất kho làm 3 liên, lưu lại liên 3 ở nội bộ Sau mỗi lần xuấtkho, ta đều phải theo dõi giá vốn hàng bán để lập Sổ chi tiết giá vốn hàng bán theo 1kì(do doanh nghiệp tự quy định) Sổ này chi tiết theo từng mặt hàng, chủng loại củacông ty

Bảng 2.7: Sổ chi tiết giá vốn bán hàng Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

SỔ CHI TIẾT GIÁ VỐN HÀNG BÁN

Mặt hàng: Xăng RON 92

Từ ngày 1/1/2014 đến ngày 31/1/2014

VT: ng ĐVT: đồng đồng

TKđối

HD 1928 10/1/2014 Bán cho công ty Gia Trang 1561 279.483.375

HD193

0 15/1/2014 Bán cho Công ty Chí Linh 1561 295.577.640

HD 1933 20/1/2014 Bán cho công ty Vỹ Phương 1561 378.909.000

Người ghi sổ Kế toán trưởng Giám Đốc

(Ký, họ tên) (Ký, họ tên) (ký, họ tên)

Bảng 2.8: Bảng tổng hợp giá vốn hàng bán Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

Người ghi sổ Kế toán trưởng Giám Đốc

(Ký, họ tên) (Ký, họ tên) (ký, họ tên)

Bảng 2.9: Chứng từ ghi sổ 344 Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

Người ghi sổ Kế toán trưởng Giám Đốc

(Ký, họ tên) (Ký, họ tên) (ký, họ tên)

Bảng 2.10: Chứng từ ghi sổ 350 Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

Bảng 2.11: Chứng từ ghi sổ 352

Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

Kết chuyển giá vốn sang 9111 9111 6321 63.293.104.860

Kết chuyển giá vốn sang 9112 9112 6322 28.087.058.100

Bảng 2.12: Sổ đăng ký chứng từ ghi sổ ( trích) Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

Người ghi sổ Kế toán trưởng Giám đốc

(ký, họ tên) (ký, họ tên) (ký, họ tên)

Bảng 2.13: Sổ chi tiết tài khoản 1561( trích) Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

SỔ CHI TIẾT TÀI KHOẢN 156Tài khoản 1561: Xăng RON 92

344 15/1/2013 Xuất bán cho công tyCP TM Gia Trang 6321 23.150 12.072 279.483.375

350 20/1/2013 Xuất bán cho CHXDThái Thịnh 6321 23.150 789.147 11.209.837.363

Người ghi sổ Kế toán trưởng Giám Đốc

(Ký, họ tên) (Ký, họ tên) (ký, họ tên)

Bảng 2.14 Sổ cái tài khoản 1561( trích) Đơn vị: Công ty Xăng dầu Dầu khí Hà Nội

Địa chỉ: Số 194 Thái Thịnh – Láng Hạ- Đống Đa- Hà Nội

SỔ CÁI TÀI KHOẢNTài khoản 1561: Xăng RON 92

Từ 1/1/2014 đến 31/1/2014

Chứng từ ghi sổ

Diễn giải

Tàikhoản đốiứng

Người ghi sổ Kế toán trưởng Giám đốc

(ký, họ tên) (ký, họ tên) (ký, họ tên)