44 bài giảng vật lí 12 theo từng chuyên đề (2)

Đo bước sóng ánh sáng.Bước sóng và màu sắc ánh sáng Kính chào các thầy cô giáo cùng toàn thể các em học sinh Tiết 19 Lớp 10... Mô tả thí nghiệm Iâng về hiện tượng giao thoa ánh sáng kh

Đo bước sóng ánh sáng.

Bước sóng và màu sắc

ánh sáng

Kính chào các thầy cô giáo cùng toàn thể các em học sinh Tiết 19 Lớp 10

Kiểm tra bài cũ:

1 Mô tả thí nghiệm Iâng về hiện tượng giao thoa

ánh sáng khi dùng ánh sáng đơn sắc (màu đỏ).

đ

S

m12

S1

S2

Ta thấy có các vân sáng (đỏ),vân tối

xen kẽ nhau một cách đều đặn

Kiểm tra bài cũ:

1 Mô tả thí nghiệm Iâng về hiện tượng giao thoa

ánh sáng khi dùng ánh sáng trắng.

Ta thấy ở chính giữa có vạch sáng

trắng hai, bên là các giải màu như ở

cầu vồng, tím ở trong, đỏ ở ngoài

đ

m

S

m12

S 1

S 2

ThÝ nghiÖm I©ng vÒ hiÖn t­

îg giao thoa ¸nh s¸ng H×nh ¶nh giao thoa khi dïng ¸nh s¸ng:

S 2

S1

A

2.Cho biết vị trí các điểm có biên độ dao

động cực đại, cực tiểu trong sự giao thoa?

Điểm A

- Có biên độ cực đại khi:

r 2 - r 1 = kλ

- Có biên độ cực tiểu khi:

r 2 - r 1 = (k + 1/2)λ

với k là một số nguyên

k = 0; ±1 ; ±2; ±3 ,

Trong thí nghiệm Iâng :

- A: vân sáng khi sóng từ hai nguồn đến cùng pha , khi đó: r 2 - r 1 = kλ.

- A: vân tối khi sóng từ hai nguồn đến ngược pha,biên độ dao động là cực tiểu (bằng 0), khi đó : r 2 - r 1 = (k + 1/2)λ.

A

r1

r2

S1

S2

 44 đo bước sóng ánh sáng Bước sóng và

màu sắc ánh sáng

Nội dung:

1 Khoảng vân giao thoa:

Vị trí vân giao thoa Khoảng vân.

2.Bước sóng và màu sắc ánh sáng

* Kiến thức trọng tâm:

- Thành lập,nhớ các công

thức : vị trí vân sáng, tối,

khoảng vân.

-Đo bước sóng bằng phương

pháp giao thoa.Bước sóng

và màu sắc ánh sáng

S 2

S1

A

1 Khoảng vân giao thoa

r2 - r1 ≈ asinα

sinα ≈ tgα ≈ x/D ⇒ r - r = ax/ D

a)Vị trí các vân giao thoa

trong thí nghiệm Iâng

Xét điểm A trên màn:

Đặt: S 1 S 2 = a, IO = D,

OA = x, bước sóng dùng

trong TN là λ

H 1 A = r 1 cosα1 = IA - IH 1 = IA - 0,5 asinα

H2

r1

A

S2

S1

a I

O D

r1 α1

α

H1

H 2 A = r 2 cosα = IA+ IH 2 = IA + 0,5 asinα

H 2 A - H 1 A = r 2 cosα2 - r 1 cosα1 = asinα

⇒ r cosα - r cosα ≈ r - r

Hiệu đường đi của hai sóng

a)VÞ trÝ cña c¸c v©n giao thoa

H¹ AH ⊥ S1S2;

HI = AO = x

r12 =(x - a/2)2 + D2 (1)

r22 =(x + a/2)2 + D2 (2)

⇒ r22 - r12 =(r2- r1)(r2+ r1) =

2ax ⇒ (r2- r1) ≈ 2ax / 2D

⇒ r2- r1= ax/D

(v× chØ quan s¸t râ c¸c v©n

giao thoa ë gÇn O nªn

r + r ≈ 2D)

S 2

H

A

O

x

r1

r2 D

S1 I

C¸ch tÝnh kh¸c hiÖu ®­êng ®i cña hai sãng

a)VÞ trÝ cña c¸c v©n giao thoa

- A v©n s¸ng: r 2 -r 1 = k λ

-A v©n tèi : r2 -r1 =(k+1/2) λ

S 2

S1

A

O

x

r1

r2 D

a

D k

* k = 0 v©n s¸ng chÝnh gi÷a

* k = ±1; ±2; ±3; s¸ng bËc

1, 2,3,

a

D k

2

1

=

b).Khoảng vân

* Khoảng vân là khoảng cách giữa hai vân

sáng (hoặc hai vân tối) cạnh nhau, kí hiệu i

S 2

S1

A

O

x

r1

r2 D

* Trong TN với ánh sáng lade (màu đỏ) có

3,5 mm

a

D x

x

+ 1

a D

2 Bước sóng và màu sắc ánh sáng

b)Bước sóng và màu sắc ánh

sáng:

Câu chuyện:” Mẫu vật vô hình

D

ai

=

a

D

a) Đo bước sóng bằng

phương pháp giao thoa

bước sóng xác định ⇒ánh sáng đơn sắc là ánh sáng có một màu xác định màu ứng với ánh sáng đó gọi là màu

đơn sắc hay màu quang phổ.

Vùng quang phổ liên tục trong

các vùng màu khác nhau

-Vùng đỏ có λ từ 0,760 à m đén 0,640 à m

-Vùng da cam,vàng có λ từ 0,640 à m đến 0,580 à m

-Vùng lục: có λ từ 0,580 à m đén 0,495 à m

-Vùng lam-chàm: có λ từ 04950 à m đén 0,440 à m

-Vùng tím: có λ từ 0,440 à m đén 0,400 à m

Cần nhớ : Đo bước sóng ánh sáng bằng

phương pháp giao thoa

* Vị trí vân sáng: * Khoảng vân

ki a

D k

i

k a

D k

2

1 (

) 2

1

= λ

Vớ k là một số nguyên

D

ai a

D

Đo a,D và i ta xác định được

Mỗi ánh sáng đơn sắc có một bư

ớc sóng xác định, ứng với một màu nhất định.ánh sáng nhìn thấy có bước sóng:

* Vị trí vân tối:

Giờ học đến đây là kết

thúc Xin chân thành cảm

ơn các thầy cô giáo

và các em học

sinh !

Kính chúc sức khoẻ các thầy cô giáo

cùng toàn thể các

em học sinh

Chào tạm biệt !

Chào tạm biệt và hẹn

gặp lại !