MỘT VĂN BẢN VỀ SỰ KIỆN TIỂU ĐOÀN 3 LÍNH THÁI RA HÀNG BỘ ĐỘI TA Ở CHIẾN DỊCH ĐIỆN BIÊN PHỦ CHƯA ĐƯỢC CÔNG BỐ

MỘT VĂN BẢN VỀ SỰ KIỆN TIỂU ĐOÀN 3 LÍNH THÁI RA HÀNG BỘ ĐỘI TA Ở CHIẾN DỊCH ĐIỆN BIÊN PHỦ CHƯA ĐƯỢC CÔNG BỐ Nguyễn Văn Hoà Nguyên Trưởng Tiểu Ban Dân - Địch vận Ban Chính trị Đoàn 80

MỘT VĂN BẢN VỀ SỰ KIỆN TIỂU ĐOÀN 3 LÍNH THÁI RA HÀNG BỘ ĐỘI TA Ở CHIẾN DỊCH ĐIỆN BIÊN PHỦ CHƯA ĐƯỢC CÔNG BỐ

Nguyễn Văn Hoà

Nguyên Trưởng Tiểu Ban Dân - Địch vận

Ban Chính trị Đoàn 80 Bộ đội tình nguyện Việt Nam ở Lào

Ngày 1 tháng 5 năm 1977, tôi được nghiên cứu các văn bản chữ Thái lưu giữ tại Bảo tàng Quân đội nhân dân Việt Nam, tôi đã sưu tầm được nguyên bản

QUAM TÔ

Pi nọng lính Tay dú ba-tay-dông thứ xam chọm au căn lụp mư khửu vang xia lôn Bản Kéo ók ma xú bổ đội Chính phủ mự 17 căm bươn xam pi nị (1954)…

Dịch từ nguyên bản chữ Thái cổ:

LỜI KỂ

Anh em lính Thái ở Tiểu đoàn thứ 3 vừa cùng nhau buông tay bỏ bồn Bản Kéo ra hàng bộ đội Chính phủ ngày 17 tháng 3 năm nay (1954)

Chúng tôi ở đại đội 10, 11 CP272 và CCB trong tiểu đoàn 3 đóng ở Bản Kéo phía Thanh Bắc cùng nhau buông tay bỏ đồn ra với Chính phủ, bộ đội Chúng tôi xin kể sự kiện như sau:

Chúng tôi là những thanh niên ở Tuần Giáo, Mường Lay và Sơn La bị giặc Pháp bắt

đi lính Từ khi về đóng ở Bản Kéo, giặc Pháp bắt làm nhiều việc hại dân, trong một tháng, thằng quan ba sừng sỏ bắt chúng tôi bắn giết 50 con trâu của dân, phá nhà dân Bản Kéo, Bản Pe đem về dựng đồn, cướp của cải của dân, hiếp đàn bà con gái, đánh đập dân Bởi chúng tôi là lính Thái, lính Pháp coi khinh lắm Là đội Thái cũng bị thằng lính Pháp quèn chửi mắng, đánh đập Thằng Pháp bày ra nhiều điều, nhiễu lẽ để ăn cướp không tiền lương của lính Thái Sơ xuất một tý chúng cũng phạt khấu lương Quân dụng ai đánh mất đi thứ gì dù nhỏ cũng bị phạt từ 50$ đến 200.000$ Bữa nào cũng không được ăn

no

Trong mấy ngày, từ hôm bộ đội đánh đồn Hin Đăm và đồn Bản Mắư ở trong đồn chúng tôi ai cũng run sợ, kể từ thằng quan ba đến tên đội xếp đều khóc vì sợ chết Chính thằng quan hai Mi-sen cầm búa đi đập phá súng máy, súng đại bác đi Khẩu súng cối B1 cũng vứt đi Nó bảo đồn này không thể giữ được đâu, đừng bắn nữa, Việt Minh bắn pháo tới sẽ chết mất thôi! Còn thằng quan ba thì không dám ra khỏi công sự, ỉa đái tại chỗ Lính khát cũng không cho đi múc nước về uống Lính ở trong đồn chỉ lo sợ đạn pháo của

bộ đội Thấy bộ đội qua trước đồn chúng tôi cũng không dám bắn Mỗi lần nghe tiếng pháo bộ đội bắn chúng tôi chen nhau chạy xuống hầm Có lần đạn pháo bắn trúng giữa đồn chết 5 - 3 người Bởi thế ai cũng lo cho thân phận của mình Ai cũng sẵn sàng ra hàng bộ đội Ai cũng giấu tờ giấy thông hành của bộ đội kêu gọi trong người, đợi khi có dịp thuận thì sẽ ra hàng bộ đội Người Pháp sợ lính Thái trốn, đêm ngày chúng kèm cặp không cho lính Thái đi đâu

Đến chiều ngày 16, chúng tôi đã phải nhịn đói hai bữa rồi, bèn đem súng đến đòi ăn cơm với thằng quan hai Nó sợ liền chạy đến nói với thằng quan ba Thấy vậy, bọn Pháp

sợ chạy tan tác Lúc đó, chúng tôi liền gọi nhau ra hàng bộ đội Khi ấy, pháo của bộ đội bắn trúng vào các đồn chẳng khác nào đã yểm trợ cho chúng tôi ra khỏi đồn về với bộ đội

Chúng tôi đến với bộ đội được tiếp đón niềm nở hơn cả anh em ruột thịt gặp nhau Chúng tôi vui mừng, hả dạ vô cùng

Anh em bộ đội bớt phần cơm cho ăn, giải thích cho chúng tôi biết đường lối và chính sách khoan hồng của cụ Hồ Chí Minh Bộ đội phóng thích cho chúng tôi được trở

về nhà Chúng tôi không quên ơn cụ Hồ Chí Minh, Chính phủ và bộ đội đã cứu chúng tôi

ra khỏi cõi chết

Từ nay trở đi chúng tôi tin tưởng và nguyện vâng lời dạy bảo của Chính phủ, ra sức lao động góp sức vào sự nghiệp đánh thắng giặc Pháp

Chúng tôi có lời kêu gọi các anh em binh lính Thái còn đi theo giặc Pháp, hãy mau mau tìm đường ra hàng bộ đội mới thoát khỏi chết, trở về với cha mẹ, vợ con, gia đình ta thôi anh em ơi!

Cuối cùng, kính chúc cụ Hồ Chí Minh sống lâu và kính chúc bộ đội dũng mãnh, anh hùng, đánh tan hết giặc Pháp

Ngày 18 tháng 3 năm 1954

Những anh em thay mặt lính Thái tiểu đoàn 3 của Pháp

Những người ký tên:

Quàng Văn Chơ

Tòng Văn Nương

Quàng Văn Hom

Quàng Văn Muôn Quàng Văn So

Lò Văn Lăm

Tòng Văn Hương Lương Văn Mẹo

Lò Văn Xôm

Lò Văn Cu Lương Văn Han Hịnh Phúc

Bản sao này mang ký hiệu 3067-488 K18 Bảo tàng Quân đội nhân dân Việt Nam

Tôi nghĩ rằng văn bản này không phải anh em lính Thái đồn Bản Kéo ra hàng bộ đội rồi tự ghi mà sau khi được giải thích biết rõ chính sách khoan hồng của Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh rồi anh em mới kể lại mọi sự kiện và được bộ đội ta cho ghi lại để

12 người đại diện ký tên Vậy văn bản này được ghi lại kịp thời và chính xác

Tôi nghĩ rằng đây là một chi tiết có mấy ai đã nhớ tới mỗi khi kỷ niệm chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ vĩ đại, chấn động địa cầu 7/5/1954 Tuy là chi tiết nhưng lại là sự biểu hiện chí căm thù quân xâm lược và lòng ngưỡng mộ của người Thái về với Tổ quốc Việt Nam do Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh lãnh đạo

Tôi mong rằng mỗi lần nhớ đến chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ oai hùng, chúng

ta cũng sẽ không bỏ qua sự kiện chi tiết này