Thách thức xã hội hóa giáo dục mầm non trường hợp thành phố Biên Hòa

HU NHăTHI NăTHANHăTH OTHÁCHăTH CăXÃăH IăHÓAăGIÁOăD CăM MăNON LU NăV NăTH CăS ăKINHăT TP.ăH ăChíăMinhă– N mă2011... CH NGăTRÌNHăGI NGăD YăKINHăT ăFULBRIGHT HU NHăTHI NăTHANHăTH O THÁCH

HU NHăTHI NăTHANHăTH O

THÁCHăTH CăXÃăH IăHÓAăGIÁOăD CăM MăNON

LU NăV NăTH CăS ăKINHăT

TP.ăH ăChíăMinhă– N mă2011

CH NGăTRÌNHăGI NGăD YăKINHăT ăFULBRIGHT

HU NHăTHI NăTHANHăTH O

THÁCHăTH CăXÃăH IăHÓAăGIÁOăD CăM MăNON

L I CAM OAN

Tôi xin cam đoan lu n v n này hoàn toàn do tôi th c hi n Các đo n trích d n và s li u s

d ng trong lu n v n đ u đ c d n ngu n và có đ chính xác cao nh t trong ph m vi hi u

bi t c a tôi Lu n v n này không nh t thi t ph n ánh quan đi m c a Tr ng i h c Kinh

t Thành ph H Chí Minh hay Ch ng trình gi ng d y kinh t Fulbright

L I C M N

hoàn thành bài nghiên c u này, tôi xin trân tr ng c m n th y Nguy n Xuân Thành đã giúp tôi đ nh h ng đ tài, c m n cô inh V Trang Ngân và th y Dwight H Perkins đã h tr h ng d n và đóng góp nh ng ý ki n quý giá trong su t quá trình nghiên

c u c a tôi

Tôi xin c m n các cô giáo m m non đang công tác t i các S Giáo D c, Phòng Giáo D c và các tr ng m m non, nh ng ng i tôi đã liên h trong su t quá trình nghiên

c u, đã giúp đ tôi trong vi c thu th p thông tin và có đ c nh ng ki n th c th c t

Tôi xin chân thành cám n t t c các th y cô t i Ch ng trình gi ng d y kinh t Fulbright đã t n tình gi ng d y, h ng d n, truy n đ t nh ng ki n th c quý giá giúp tôi có

n n t ng ki n th c đ h c t p và nghiên c u

Cu i cùng, tôi xin c m n các b n h c MPP2, nh ng ng i b n thân và gia đình đã luôn bên c nh, quan tâm và ng h tôi th c hi n đ tài này

M C L C

L I CAM OAN i 

L I C M N ii 

M C L C iii 

Danh m c các ch vi t t t v 

Danh m c b ng bi u vi 

Danh m c đ th hình v vi 

1.1  nh ngh a v n đ chính sách công 1 

1.1.1  B i c nh chính sách 1 

1.1.2  V n đ chính sách 3 

1.1.3  Câu h i chính sách 3 

1.2  M c tiêu, ph m vi và đ i t ng nghiên c u 3 

1.2.1.  M c tiêu nghiên c u 3 

1.2.2.  i t ng nghiên c u 4 

1.2.3.  Ph m vi nghiên c u 4 

1.3  C u trúc c a lu n v n 4 

2 C S NGHIÊN C U VÀ NGU N THÔNG TIN 5 

2.1 C s nghiên c u 5 

2.2 Ph ng pháp nghiên c u và ngu n thông tin 7 

2.2.1 Ph ng pháp nghiên c u 7 

2.2.2 Ngu n thông tin 7 

3 K T QU NGHIÊN C U 8 

3.1  Chính sách XHH GDMN t i Vi t Nam 8 

3.2  Th c tr ng XHH GDMN – tr ng h p TP Biên Hòa 11 

3.2.1.  Tình hình cung ng c a các c s GDMN 11 

3.2.2.  Nhu c u g i tr t i các c s GDMN 18 

4 KINH NGHI M QU C T VÀ G I Ý CHÍNH SÁCH 29 

4.1 Kinh nghi m qu c t 29 

4.2 G i ý chính sách 31 

4.2.1 Huy đ ng ngu n l c ngoài nhà n c 31 

4.2.2 Hoàn thi n th ch 33 

4.2.3 Công tác qu n lý 34 

5.  K T LU N 35 

Tài li u tham kh o 37 

PH L C 40 

Ph l c 1 Th ng kê s tr ng, l p, s tr m m non t i TP.Biên Hòa 40 

Ph l c 2 i ng cán b nhân viên, giáo viên ngành GDMN t i TP.Biên Hòa 40 

Ph l c 3 B ng câu h i đi u tra ph ng v n ph huynh 41 

Ph l c 4 Mô t m u 47 

Ph l c 5 Nh ng tiêu chí l a ch n n i gi tr c a ph huynh 48 

Ph l c 6 ánh giá c a ph huynh v ch t l ng các c s GDMN 49 

Ph l c 7 M c chi phí t i đa ph huynh có th chi tr cho GDMN 50 

Ph l c 8 Nh ng mong đ i c a ph huynh 50 

Ph l c 9 Ph ng v n chuyên gia 51 

Danh m c b ng bi u

B ng 1.1 Th ng kê s tr ng, l p, giáo viên, h c sinh m m non c a Vi t Nam

B ng 2.1 Tài tr , cung c p d ch v công

B ng 3.1 T l XHH giáo d c và ngân sách đ u t giáo d c theo các c p h c

B ng 3.2 Ngu n kinh phí đ u t c s v t ch t

B ng 3.3 Th ng kê m u đi u tra theo h kh u và thu nh p

B ng 3.4 Th ng kê m u theo thu nh p bình quân h

B ng 3.5 Ý ki n c a ph huynh v kh n ng chi tr h c phí GDMN

Danh m c đ th hình v

Hình 3.1 Lý do ph huynh không g i tr t i tr ng công l p ho c t th c

Hình 3.2 Ý ki n c a ph huynh v lo i hình, n u có th s p x p đ c, s ch m sóc t t nh t cho tr

Hình 3.3 ánh giá chung m c đ hài lòng c a ph huynh v c s gi tr

Hình 3.4 Lý do ph huynh v n ti p t c g i tr t i các nhóm l p dù ch a hài lòng

Hình 3.5 M c h c phí c a các c s gi tr

th hóa và lao đ ng di c làm h n ch s h tr c a gia đình, đ c bi t đ i v i nhóm lao

đ ng tr ng th i, m t nguyên nhân khác là nhu c u giáo d c tr tr c đ tu i đi h c ngày càng t ng khi n n kinh t phát tri n, cùng v i trình đ và nh n th c c a cha m

Vi c ch m sóc và giáo d c tr nh ng n m đ u đ i đ c bi t quan tr ng vì không ch

nh h ng đ n s phát tri n v th ch t và trí tu c a tr , đ n hành vi, kh n ng h c t p

c a tr , ngu n v n con ng i trong t ng lai c a xã h i, mà c đ n vi c làm c a cha m và thu nh p gia đình Vì v y cung ng nh ng c s gi tr an toàn, ch t l ng là yêu c u t t

y u đ đem l i nhi u l i ích cho các cá nhân và xã h i

Tr c 1986, n n kinh t Vi t Nam hoàn toàn bao c p và nhà n c cung ng hoàn toàn các ho t đ ng d ch v xã h i, trong đó có giáo d c T khi đ nh h ng theo kinh t th

tr ng, tr c s gi m sút quy mô và ch t l ng giáo d c giai đo n 1987-1990, Nhà n c

b t đ u xây d ng và ch tr ng chính sách liên quan đ n xã h i hóa (XHH) giáo d c v i

m c tiêu là v n đ ng và t ch c đ toàn xã h i đ c h ng th quy n l i v giáo d c và đóng góp các ngu n l c cho s phát tri n giáo d c V i ch tr ng chính sách này nhà

n c ph i đóng vai trò ch đ o trong vi c th c hi n XHH giáo d c, làm cho m i c ng

đ ng coi s nghi p giáo d c là công vi c hàng đ u c a mình, t o ra s bình đ ng v c h i

h c t p và ho t đ ng XHH ph i đ c th c hi n công b ng, dân ch đ m b o s phát tri n

v s l ng và ch t l ng (M c V n Trang, 2005)

Trong các b c h c, giáo d c m m non (GDMN) đ c khuy n khích XHH m nh m

nh t nh m m r ng các tr ng, nhóm l p t th c Nh đó s tr ng l p, h c sinh và giáo viên m m non gia t ng qua các n m Trên lý thuy t, h th ng tr ng m m non ngoài công

l p trên c n c s góp ph n phát tri n giáo d c, đáp ng nhu c u tr c tình hình tr ng công l p đang tr nên quá t i

B ng 1.1 Th ng kê s tr ng, l p, giáo viên, h c sinh m m non c a Vi t Nam GDMN 2005-2006 2006-2007 2007-2008 2008-2009 2009-2010

ng th i s phát tri n c a h th ng GDMN ngoài công l p c ng ch a đáp ng

đ c v qui mô và ch t l ng T l tr ng, nhóm l p ch a đ c c p phép còn t ng đ i cao, n m 2008 có 48,2% tr ng và 57% nhóm l p ch a đ c c p phép Ch có 58,2% s phòng h c đ t yêu c u theo quy ch tr ng m m non t th c, 41,5% s tr ng l p có khuôn viên, t ng rào bao quanh và 54,5% b p n đ t tiêu chu n v sinh an toàn th c

ph m (V GDMN, 2009) i u này đ t ra nhi u câu h i v chính sách XHH đang có

nh ng b t c p khi n ngu n l c xã h i ch a đ u t đúng m c đ phát tri n GDMN c v s

l ng l n ch t l ng nh m c tiêu chính sách ban đ u

Ngu n cung các c s GDMN nh nói trên còn h n ch trong khi nhu c u gi tr đang ngày càng gia t ng, đ c bi t là các đô th n i có t c đ t ng dân s c h c cao do lao đ ng nh p c Nh ng gia đình tr di c g p thi t thòi khi ph i đánh đ i gi a vi c ki m thêm thu nh p c a ng i m và vi c g i tr đi h c bên ngoài t s m do đi u ki n s ng xa nhà thi u v ng s h tr t ng i thân Trong khi đó B Giáo D c và ào T o (GD& T)

đã đ t m c tiêu t l tr m m non t i các c s ngoài công l p đ n n m 2010 là 70-80%

V i m c tiêu này thì các c s ngoài công l p s là s l a ch n c a nhi u gia đình nh p c

và thu nh p th p, b i v n đ h kh u và th i gian làm vi c phi hành chánh khi n nh ng gia đình này khó có th ti p c n h th ng tr ng công

i u đáng quan tâm là ch t l ng d ch v c a các c s GDMN ngoài công l p đang có nh ng v n đ mà các c quan qu n lý giáo d c mu n ki m soát, nh t là các nhóm

l p, các c s ho t đ ng phi chính th c n i có m c phí gi tr th p phù h p v i kh n ng

và đi u ki n g i tr c a nhi u gia đình nh p c và thu nh p th p Vì vi c ch m sóc tr t i các c s ch t l ng th p s ti m n nhi u r i ro và nh h ng đ n s phát tri n c a tr v sau nên không th đ tr em t i các c s ngoài công l p không đ m b o ch t l ng ch u thi t thòi trong vi c th h ng GDMN

1.1.2 V n đ chính sách

Rõ ràng, nhu c u g i tr t i các c s gi tr ngày càng t ng khi n h th ng tr ng công l p không đ đáp ng nhu c u c a xã h i Ch tr ng chính sách XHH GDMN đ t ra

nh m huy đ ng đ c ngu n l c ngoài nhà n c đ u t vào giáo d c làm t ng s l ng và

ch t l ng h th ng tr ng ngoài công l p Tuy nhiên XHH GDMN ch a phát huy h t ngu n l c xã h i đ đ u t phát tri n GDMN v c quy mô và ch t l ng ph c v cho đ i

đa s dân c Và XHH GDMN hi n nay đ t ra v n đ công b ng trong ti p c n và h ng

c a nh ng gia đình thu nh p th p và nh p c trong vi c g i tr c s ch t l ng T đó

đ a ra nh ng g i ý chính sách phù h p h tr cho nh ng đ i t ng thi t thòi trong xã h i

1.2.2 i t ng nghiên c u

i t ng nghiên c u chính sách là nh ng gia đình thu nh p th p và nh p c hi n đang có con trong đ tu i m m non (t 0 đ n d i 6 tu i) và g i đi h c t i các c s GDMN Tuy nhiên đ i t ng đi u tra kh o sát đ c m r ng cho nh ng gia đình đang g i

tr t i các tr ng ho c nhóm l p mà không phân bi t theo thu nh p hay h kh u nh m có

c s so sánh, đánh giá khi phân tích chính sách

1.2.3 Ph m vi nghiên c u

tài nghiên c u trong ph m vi đ a bàn Thành ph (TP) Biên Hòa, t nh ng Nai

Vi c ch n TP Biên Hòa làm tr ng h p nghiên c u chính sách vì m t s lý do Th nh t,

TP Biên Hòa là đô th trung tâm c a t nh ng Nai và là đô th lo i II c a c n c n i t p trung nhi u khu công nghi p (KCN) l n c a khu v c mi n ông Nam B (KCN Amata, Biên Hòa I, Biên Hòa II và Loteco) nên nhi u n m qua có t l t ng dân s c h c cao, ch

y u do dân nh p c vào sinh s ng và làm vi c t p trung các c m KCN và các c s kinh doanh d ch v Th hai, s l ng tr ng và nhóm l p m m non trong nh ng n m qua có

t ng lên nh ng ch a đáp ng đ nhu c u cho xã h i và nhà n c ch a ki m soát t t ch t

l ng các c s GDMN N m 2008, báo đài đã đ ng tin tr ng h p b o m u Qu n Th Kim Hoa, ch m t c s gi tr t nhân không phép t i Ph ng Quy t Th ng, TP Biên Hòa, b o hành tr m m non Thông tin này gây nhi u b c xúc trong d lu n xã h i và c nh

t nh c quan ban ngành quan tâm h n đ n ch t l ng GDMN Th ba, không riêng t i TP Biên Hòa, các đô th l n có t l dân nh p c cao d n đ n nhu c u gi tr t ng nh ng l i không đáp ng đ b i các c s GDMN đ a ph ng nên c ng x y ra tình tr ng t ng t là

ch a ki m soát t t ch t l ng c a các c s m m non ngoài công l p Vì v y vi c nghiên

c u chính sách XHH GDMN t i TP Biên Hòa c ng là c s đ i chi u và đ xu t chính sách chung cho ngành GDMN t i các đô th l n c ng nh trên c n c

1.3 C u trúc c a lu n v n

C u trúc c a lu n v n g m 4 n i dung chính Ph n 1 là gi i thi u chung v b i c nh chính sách, m c tiêu và ph ng pháp nghiên c u Ph n 2 gi i thi u v c s nghiên c u và

các ngu n thông tin s d ng cho vi c nghiên c u Ph n 3 trình bày nh ng k t qu nghiên

c u bao g m mô t chính sách, mô t và bình lu n tình hình cung ng và nhu c u GDMN

t i TP Biên Hòa đ làm rõ th c tr ng XHH GDMN Ph n 4 trình bày nh ng kinh nghi m

qu c t và nh ng g i ý chính sách

2 C S NGHIÊN C U VÀ NGU N THÔNG TIN

2.1 C s nghiên c u

Giáo d c d i góc đ kinh t h c là hàng hóa t do có hai thu c tính: tính lo i tr

và tính tranh giành Tuy nhiên giáo d c mang nhi u tính ch t ngo i tác tính c c nên đ c xem nh hàng hóa công không thu n túy Hàng hóa công này không nh t thi t do nhà n c cung c p ho c nhà n c tài tr hoàn toàn Hi n nay xu h ng c a nhi u n c trên th gi i

là th c hi n chính sách t nhân hóa GDMN nh m gi i quy t v n đ ngu n l c khan hi m

c a nhà n c T nhân hóa không ph i là s b cu c c a nhà n c trong n ng l c đáp ng yêu c u giáo d c c a xã h i hay s buông xuôi trong s qu n lý mà là nhà n c chuy n

d n vai trò là đ n v tr c ti p cung ng cho t nhân, thay vào đó nhà n c ch có vai trò

qu n lý và tài tr cho khu v c t nhân th c hi n cung ng d ch v công

Ch tr ng XHH giáo d c Vi t Nam hi n nay là huy đ ng ngu n l c ngoài nhà

n c đ u t và xây d ng cho s nghi p phát tri n giáo d c Cách th c c a chính sách XHH giáo d c hi n nay là v n đ ng các cá nhân, t ch c đóng góp kinh phí ng h vi c

đ u t c s h t ng cho các tr ng, khuy n khích vi c xây d ng tr ng, nhóm l p ngoài công l p thông qua chính sách u đãi ti n thuê đ t, u đãi vay v n và mi n thu Ngân sách nhà n c chi cho GDMN ch chi m 4,5% trong t ng ngân sách chi cho giáo d c (Thu

H ng, 2007) V i ngu n ngân sách h n h p, nhà n c ch tài tr cho các tr ng công l p

hi n h u mà không xây d ng m i Nh v y xét v b n ch t kinh t , XHH giáo d c chính là

t nhân hóa giáo d c

B ng 2.1 Tài tr , cung c p d ch v công

Cung c p Công T

Ngành GDMN đ c ch tr ng XHH m nh m nh t so v i các b c h c khác nên khu v c t nhân đ c phân quy n và t do nhi u h n trong ho t đ ng cung ng c s giáo

d c m m non Các tr ng, nhóm l p t th c không nh n đ c s tài tr và cung c p nào t phía khu v c công trong vi c cung ng hàng hóa công s tham gia th tr ng nh cung ng hàng hóa t Tuy nhiên, không gi ng nh cung ng hàng hóa t , giáo d c là hàng hóa công không thu n túy mà nh ng l i ích ngo i tác tích c c t giáo d c không đ c tính vào trong giao d ch trên th tr ng (Cleverland và Krashinsky, 2003) Ngoài ra, hàng hóa này có

nh ng đ c tính mà ng i s d ng khó có th đánh giá v ch t l ng d ch v b i m t m t khách hàng tr c ti p s d ng d ch v là các tr nh mà kh n ng giao ti p c a chúng ch a hoàn thi n nên không th ph n ánh v ch t l ng d ch v mà chúng đ c nh n, và m t khác m i liên h gi a nh ng gì ph huynh quan sát đ c t d ch v v i s phát tri n c a

tr là không th nhìn th y rõ ràng (Cleverland và Krashinsky, 2005) Trong tr ng h p này

đ khu v c t nhân t do tham gia th tr ng thì t t y u s d n đ n th t b i th tr ng Vì

v y nhà n c c n can thi p th tr ng b ng cách ki m soát nh ng v n đ nh th m đ nh và

c p phép đ u t , ch t l ng cung ng d ch v và giá c

M t góc đ khác c a s can thi p chính sách là tính công b ng xã h i S s p x p

n i gi tr khác nhau v lo i hình và ch t l ng ch m sóc là do s khác bi t v thu nh p và

đi u ki n c a t ng gia đình Tr em c a nh ng gia đình thu nh p th p nh n đ c d ch v

gi tr phi chính th c ho c ch t l ng th p h n có th coi đây là m t d ng b t bình đ ng

xã h i Ch t l ng GDMN th p có th nh h ng đ n s phát tri n và s c kh e c a tr và

nh ng h qu lâu dài g n v i s phát tri n v v n con ng i Vì v y b t bình đ ng trong

ti p c n GDMN ch t l ng có th t o nên vòng lu n qu n c a s thi t thòi và b t bình

đ ng dai d ng trên nhi u th h Chính sách c a nhà n c có th giúp làm gi m s khác

bi t trong gánh n ng chi phí gi tr và ch t l ng ch m sóc tr b ng cách h tr chi phí GDMN cho nh ng gia đình thu nh p th p và các ch ng trình GDMN (Meyers và đ.t.g, 2004)

Nh v y s can thi p c a nhà n c trong GDMN không ch gi i quy t v n đ th t

b i th tr ng nh m đ m b o nh ng l i ích ngo i tác tích c c t vi c h ng th ch t l ng hàng hóa công, phúc l i cho xã h i, mà còn đ m b o s công b ng xã h i ây là nh ng c

2.2.2 Ngu n thông tin

Thông tin th c p

D li u th ng kê v giáo d c m m non đ c thu th p t S GD& T t nh ng Nai, Phòng GD& T TP Biên Hòa, T ng C c Th ng Kê, V GDMN Thông tin t các v n

b n pháp lu t liên quan đ n chính sách xã h i hóa và các v n b n qu n lý, đi u ch nh ho t

đ ng các c s m m non ngoài công l p Và thông tin t sách, báo đi n t , các nghiên c u

qu c t v v n đ ch m sóc tr , t nhân hóa d ch v công, qu n lý nhà n c v ho t đ ng GDMN

Ph ng v n chuyên gia

Nghiên c u ti n hành ph ng v n cán b qu n lý ngành giáo d c t nh và thành ph

nh m tìm hi u v các v n b n chính sách, v th c ti n công tác qu n lý GDMN trên đ a bàn Ph ng v n cán b đ a ph ng t i ph ng/xã nh m thu th p thông tin v các v n b n

liên quan và các cách th c thanh tra, ki m tra, c p phép các nhóm l p đ c l p Ngoài ra, nghiên c u c ng ph ng v n m t s hi u tr ng tr ng và ch nhóm l p t th c m m non

nh m tìm hi u nh ng thông tin v công tác qu n lý, đi u hành ho t đ ng, nh ng khó kh n

và mong đ i c a h trong vi c qu n lý ch t l ng ho t đ ng c a c s

Thông tin s c p – đi u tra ph ng v n

M c tiêu c a đi u tra ph ng v n là nh m tìm hi u nhu c u c a nh ng gia đình có con trong đ tu i m m non và đang g i tr đi h c N i dung c a cu c đi u tra ph ng v n là tìm hi u nh ng lý do trong vi c quy t đ nh ch n n i g i tr c a ph huynh, nh ng nh n

đ nh c a ph huynh v ch t l ng gi tr t i các c s m m non, v m c chi phí và kh

n ng chi tr c a ph huynh cho d ch v gi tr và v nh ng mong đ i c a ph huynh trong

l c i v i ngành GDMN, m c tiêu chính c a XHH là khuy n khích phát tri n các nhóm

tr gia đình, nhà tr và tr ng l p m u giáo bán công, t th c giúp gia t ng và đa d ng các

c s giáo d c đ ng th i gi i quy t v n đ ngu n l c công h n h p

So v i các c p h c khác, GDMN đ c khuy n khích XHH m nh m nh t, đi u này

th hi n ch tiêu t l huy đ ng tr h c m m non ngoài công l p cao h n r t nhi u so v i

t l h c sinh đi h c ngoài công l p các c p h c khác ng th i m c chi ngân sách đ u

t cho giáo d c theo t ng c p b c c ng cho th y nhà n c chú tr ng đ u t cho các c p

h c khác h n là cho GDMN M c ngân sách cho GDMN là ch y u chi cho các ho t đ ng

th ng xuyên c a các tr ng công l p nh ch đ l ng, b o hi m, b i d ng chuyên môn, h tr đ u t s a ch a, nâng c p c s v t ch t và t p trung đ u t xây d ng tr ng công l p t i các vùng khó kh n v kinh t ch không đ u t xây d ng thêm tr ng m i hay

h tr cho các c s ngoài công l p

B ng 3.1 T l XHH giáo d c và ngân sách đ u t giáo d c theo các c p h c

Ngu n: T ng h p t B GD& T và Thu H ng (2007)

khuy n khích XHH, Chính Ph ban hành Ngh đ nh s 69/2008/N -CP ngày

30/05/2008 qua đó quy đ nh nh ng cách th c h tr v m t tài chính, chính sách, đ t đai và

c ch pháp lý nh m khuy n khích các cá nhân, t ch c xã h i đ u t xây d ng, ho t đ ng

trong các l nh v c đ c khuy n khích XHH trong đó có giáo d c C th Ngh đ nh 69 quy

đ nh các c s ngoài công l p đ đi u ki n ho t đ ng theo quy đ nh c a c quan nhà n c

đ u đ c coi tr ng và đ i x công b ng; đ c thuê c s v t ch t, đ c s d ng đ t do nhà

n c giao ho c cho thuê dài h n phù h p v i quy ho ch, k ho ch s d ng đ t; đ c

h ng u đãi v thu thu nh p doanh nghi p; đ c liên doanh liên k t v i các cá nhân, t

ch c trong và ngoài n c đ huy đ ng ngu n l c, v n, công ngh và đ c tham gia cung

c p các d ch v công, tham gia đ u th u các h p đ ng Ngoài ra Ngh đ nh cho phép các c

s ngoài công l p đ c t quy t đ nh m c thu phí, l phí trên c s đ m b o trang tr i chi

phí c n thi t và đ u t phát tri n, đ c thu t kinh phí do nhà n c c p đ th c hi n nhi m

v nhà n c, t các kho n tài tr , vi n tr khác Nhìn chung, v m t th ch , đây là m t

khung chính sách t t đ khuy n khích các cá nhân, t ch c tham gia đ u t xây d ng

tr ng

Khuy n khích đ u t xây d ng tr ng, m l p ch là m t ph n trong chính sách

XHH giáo d c, nhà n c v n đóng vai trò quan tr ng trong vi c đ m b o th c thi pháp

lu t, giám sát ho t đ ng XHH giáo d c, t o môi tr ng phát tri n, c nh tranh lành m nh,

bình đ ng đ thúc đ y các c s giáo d c công l p và ngoài công l p phát tri n c quy mô

và ch t l ng K p th i nh n ra s thi u ki m soát ch t ch trong vi c c p phép đ u t và

qu n lý ch t l ng c a các c s GDMN ngoài công l p, nhà n c đã ban hành các chính

sách và d n hoàn thi n th ch đ ch n ch nh và đ m b o ch t l ng ch m sóc và giáo d c

tr t i các c s GDMN

B GD& T ban hành quy t đ nh s 31/2005/Q –BGD& T ngày 20/10/2005 quy

đ nh đi u ki n t i thi u cho các l p m m non, m u giáo và nhóm tr đ c l p có nhi u khó

kh n nh ng n i không đ đi u ki n thành l p tr ng m m non C th quy đ nh cách

th c t ch c và qu n lý k ho ch nuôi d ng và giáo d c, v trình đ chuyên môn t i thi u

c a ch nhóm và giáo viên gi tr , s tr t i đa trong m t l p, c s v t ch t và trang thi t

b t i thi u cho m t nhóm l p đ làm c s cho các c quan ki m tra, c p phép và l p k

ho ch đ u t xây d ng h th ng tr ng m m non Ngoài ra Chính ph c ng đã ban hành Ngh đ nh s 49/2005/N -CP ngày 11/04/2005 v vi c quy đ nh x ph t vi ph m hành chính trong l nh v c giáo d c Chính sách này c th hóa các hành vi vi ph m và khung x

ph t vi ph m hành chính nh m giúp h n ch và ki m soát t t h n ho t đ ng c a các c s

m m non ngoài công l p không th c hi n theo quy đ nh pháp lu t

Vi c phân công qu n lý nhà n c đ i v i nhà tr ng, nhà tr , nhóm tr , m u giáo

đ c l p thì đ c quy đ nh trong i u l tr ng m m non (Quy t đ nh s 14/2008/Q BGD T ngày 07/04/2008) và Quy ch t ch c và ho t đ ng tr ng m m non t th c (Quy t đ nh s 41/2008/Q -BGD T ngày 25/07/2008) Phòng GD& T có trách nhi m

-qu n lý v giáo d c, đ m b o v ch ng trình ch m sóc, nuôi d ng và giáo d c tr đ i

v i các lo i hình nhà tr ng, nhà tr , nhóm tr , l p m u giáo đ c l p UBND c p

qu n/huy n, ph ng/xã ngoài trách nhi m quy ho ch phát tri n c s GDMN còn có trách nhi m ph i h p v i Phòng GD& T ki m tra, rà soát và c p phép cho các c s GDMN t

th c; h tr , t o đi u ki n đ các c s GDMN t th c trên đ a bàn t ch c và ho t đ ng theo Quy ch tr ng m m non t th c

Trên đây là mô t nh ng th ch liên quan đ n ch tr ng XHH GDMN Nhìn chung, nhà n c đã ban hành khung chính sách và hoàn thi n nhi u th ch đ qu n lý t t

h n ngành GDMN Qua các n m th c hi n quy ho ch XHH GDMN, m c dù các c s XHH có góp ph n gi m b t ngu n l c đ u t công nh ng nhìn chung XHH v n ch a đ t

đ c m c tiêu chính sách nh đ nh h ng đ ra i u này có th do vi c th c thi chính sách ch a ch t ch và hi u qu N i dung phân tích th c tr ng XHH bên d i s làm rõ

h n nguyên nhân khi n XHH ch a hi u qu

3.2 Th c tr ng XHH GDMN – tr ng h p TP Biên Hòa

3.2.1 Tình hình cung ng c a các c s GDMN

3.2.1.1 ng l c đ u t m tr ng, nhóm l p ngoài công l p

đ u t xây d ng tr ng m m non đòi h i ph i đáp ng k t c u công trình v

di n tích, khuôn viên, phòng c, b trí sao cho đ m b o an toàn và yêu c u giáo d c v i

t ng đ tu i Theo quy đ nh trong i u l tr ng m m non di n tích s d ng đ t bình quân

t i thi u là 8m2/tr t i khu v c đô th , di n tích phòng nuôi d ng, ch m sóc giáo d c tr

đ m b o 1,5m2

/tr , nhà b p ph i đ m b o 0,3m2

/tr , nhà v sinh 0,4m2/tr Ngoài ra ph i trang b nhi u thi t b , đ dùng đ ch i, v t ch t sinh ho t theo đúng quy cách và đ tu i

M t nhóm l p tùy theo đ tu i c a tr mà có quy đ nh s tr t i đa khác nhau, tr càng nh

tu i thì s tr /nhóm l p càng nh : tr nh nh t (3-12 tháng tu i) là 15 tr /l p; tr l n nh t (5-6 tu i) là 35 tr /l p Nh v y vi c đ u t c s v t ch t đ xây d ng m t tr ng m m non đòi h i t n nhi u m t b ng h n và v n đ u t v t tr i h n so v i vi c đ u t xây

hi m Toàn TP Biên Hòa có 21 tr ng t th c nh ng ch có vài tr ng là đ c thuê đ t dài h n v i giá u đãi” TS H Thi u Hùng, nguyên Giám đ c S GD& T TP H Chí Minh, phát bi u trên m t bài báo, “ u t vào ngành GDMN đ c nh n đ nh là có l i nhu n th p nh t so v i đ u t vào các ngành ngh khác, nên c ng d hi u vì sao XHH GDMN r t khó thu hút các nhà đ u t l n” (Doanh Doanh, 2008) m t bài báo khác ông

c ng lên ti ng: “Ngành m m non là ngành có l i nhu n th p nh t, chính vì th tr ng m m non đ c thuê đ t v i giá u đãi nh t c a Nhà n c Tuy nhiên c n có nh ng quy đ nh nghiêm v vi c dành đ t đ xây tr ng m m non cho khu dân c m i hay khu quy ho ch”

tr ng có th ti p nh n kho ng 330 tr trong khi đó nhu c u g i tr đi h c trung bình t i

m t ph ng/xã là g n 1900 tr 1 ây c ng là m t trong nh ng lý do khi n các nhóm l p t

th c ngày càng m r ng đáp ng k p th i cho nhu c u g i tr h c m m non ngày càng

t ng

Tr c đây đa s các nhóm l p t th c quy mô nh là ho t đ ng t phát đ gi m t

s tr cho nh ng gia đình thân c n ho c b n bè Các nhóm l p này ch y u s d ng ngu n lao đ ng nhàn r i t i nhà và c s v t ch t t n d ng t c s v t ch t s n có c a h gia đình Vi c hình thành các nhóm l p gia đình linh ho t h n do h u nh không t n kém nhi u chi phí đ u t v c s v t ch t và ngu n l c con ng i Ngoài ra các nhóm l p t linh ho t h n v th i gian gi tr , nh n gi s l ng ít, n m g n trong khu dân c và m c phí thu t ng đ i th p nên ng i s d ng d ch v d dàng ti p c n h n Vì v y các nhóm

l p gia đình d dàng hình thành và phát tri n

T khi Chính ph ban hành nhi u quy đ nh qu n lý đ i v i các nhóm l p t th c

n m 2005, và đ nh đi m n m 2008 khi x y ra tr ng h p bà Qu n Th Kim Hoa, ch nhóm

l p t th c, b o hành tr m m non t i đ a ph ng, các c p đ a ph ng và c quan qu n lý giáo d c rà soát và si t l i ho t đ ng c a các nhóm l p gia đình Tuy nhiên n u si t quá

ch t ho t đ ng c a các nhóm l p theo khuôn kh quy đ nh m i đ c phép ho t đ ng thì l i không gi i quy t đ c v n đ tình th cho s tr đang g i t i các c s này Vì v y cán b

đ a ph ng c a ph ng/xã tuyên truy n, v n đ ng các nhóm l p nâng cao c s v t ch t

đ đ t yêu c u theo quy đ nh t i thi u, th c hi n cam k t đ m b o an toàn v sinh th c

ph m, tham gia l p b i d ng chuyên môn GDMN c p t c đ đ c c p phép và h p th c hóa ho t đ ng c a nhóm l p gia đình

Các nhóm l p t th c đ c quy đ nh ho t đ ng d i quy mô nh (không quá 50 em) khác v i lo i hình tr ng ho t đ ng v i quy mô l n (ít nh t 50 em) nên nh ng đi u

ki n t i thi u v c s v t ch t, v chuyên môn và công tác t ch c qu n lý ít kh t khe h n

Ch nhóm l p ch c n đ c b i d ng chuyên môn v GDMN ít nh t là 30 ngày, giáo viên

gi tr t i nhóm l p ch c n đ c đào t o ít nh t 3 tháng là đ t đi u ki n t i thi u trong khi yêu c u v trình đ đ i v i Ban giám hi u và các giáo viên c a tr ng là trung c p s

ph m GDMN tr lên Các nhóm l p c ng ph i t ch c l p h c, có s sách theo dõi tuy nhiên m c đ không chuyên nh cách th c đòi h i qu n lý các tr ng là ph i có Ban

1

Tính toán c a tác gi d a trên s li u GDMN c a Phòng GD& T TP.Biên Hòa

giám hi u, t chuyên môn và t v n phòng đ th c hi n các nhi m v l p k ho ch giáo

d c và ch m sóc tr , b i d ng chuyên môn, nghi p v , qu n lý và l u tr s sách v tài chính, tài s n và con ng i

Nh v y so v i vi c đ u t xây d ng tr ng m m non t th c thì vi c đ u t m các nhóm l p t th c có ph n d dàng h n nên s nhóm l p phát tri n nhanh h n và đáp

ng nhu c u g i tr cao h n các tr ng S li u c a Phòng GD& T TP.Biên Hòa n m h c 2010-2011 minh h a cho đi u này, t l tr đ n l p t i các nhóm l p t th c là cao nh t 54,11%, t i các tr ng t th c là 19,31% và 26,58% t i các tr ng công l p Toàn thành

ph có 52 tr ng công và t th c trong khi có đ n 387 nhóm l p t th c có gi y phép và

l p quy mô l n này đ c qu n lý và ki m tra c a Phòng GD& T theo mô hình tr ng

m m non m c dù trên danh ngh a v n là nhóm l p

Nguyên nhân khi n m t s nhóm l p v n ch a đ đi u ki n đ thành l p tr ng t

th c là vì yêu c u c a nhà n c đ i v i vi c thành l p m t tr ng t th c theo đúng đi u l

tr ng m m non là quá cao và t n kém Th nh t, yêu c u v nhân s c a tr ng theo đi u

l m m non là ph i có m t hi u tr ng và ít nh t m t hi u phó, t v n phòng ph i có v n

th , k toán, nhân viên làm công tác y t và các nhân viên khác Vi c đòi h i nhân s nh

v y t t y u tr ng ph i gánh thêm chi phí v ti n l ng Th hai, yêu c u v c s v t

2

 “Tuy nhiên, th c t con s nhóm l p ho t đ ng trái phép có th cao h n nhi u và ph ng, xã nào c ng có Các nhóm l p này n m sâu trong khu dân c , ho t đ ng v i quy mô nh , có khi mang tính th i v nên cán b đ a ph ng ki m tra khó phát hi n đ c”, ý ki n c a cán b ph trách m m

non Phòng GD& T TP.Biên Hòa  

ch t, công trình, phòng c theo quy đ nh đ i v i nhà tr ng trong i u l m m non t n kém nhi u chi phí đ u t i u này đòi h i ch nhóm l p ph i cân nh c chi phí đ u t trong khi không nh n đ c s h tr nào t ngân sách đ a ph ng đ xây d ng c s v t

ch t Do v y n u đ a ph ng có c ch b t bu c ch nhóm l p quy mô l n phát tri n thành

tr ng thì t t y u tr ng ph i t ng thu h c phí và nh v y gánh n ng chi phí s đ d n lên vai các ph huynh có thu nh p th p

Ý ki n c a ch m t nhóm l p cho r ng: “Vi c phát tri n thành tr ng t th c là không có l i ích gì nhi u h n so v i nhóm l p nh ng v m t th t c và qu n lý hành chính thì l i ph c t p h n.” Vì v y n u quy mô nhóm l p l n h n 50 cháu và không b bu c ph i lên tr ng thì bà v n mu n duy trì lo i hình là nhóm tr vì theo bà đ đ m b o ch t l ng

c a tr ng hay nhóm tr thì đi u quan tr ng là tâm huy t c a ng i trong ngh và làm sao

đ qu n lý hi u qu

Vi c m t nhóm tr phát tri n quy mô đòi h i t t y u ph i nâng cao nhi u tiêu chu n

h n đ đ m b o ch t l ng và qu n lý t t h n Tuy nhiên s cách bi t nhi u trong quy đ nh

v quy mô và yêu c u đi u ki n t i thi u c a lo i hình tr ng và nhóm l p khi n nhi u nhóm l p khi phát tri n quy mô l n h n l i không có đ ng l c phát tri n thành tr ng

i u này s làm các c quan qu n lý khó qu n lý và ki m soát ch t l ng theo t ng lo i hình GDMN

3.2.1.3 ng l c nâng cao ch t l ng, phát tri n lâu dài

Nâng c p c s v t ch t

Nhi u tr ng, nhóm l p t th c thi u s đ u t , c s v t ch t ch y u c i t o t nhà nên các phòng c ch t h p, không đ ánh sáng, thi u sân ch i ngoài tr i, trang thi t

b , đ dùng đ ch i ph c v cho vi c d y và h c còn nhi u thi u th n, kho ng 47,8% phòng h c c a các tr ng, nhóm l p t th c ch a đ t yêu c u theo quy ch (V GDMN

n m 2009) Bên c nh đó m t s tr ng, nhóm l p m m non t th c có s đ u t t t v c

s v t ch t và ph ng ti n ph c v tr theo quy đ nh i u l tr ng m m non Ch

tr ng/nhóm ch đ ng s d ng đ t đai c a gia đình,vay v n ngân hàng ho c huy đ ng v n

đ đ u t xây d ng c s v t ch t, trang thi t b đ đ m b o ch t l ng d y và h c đ c nâng cao Ngu n kinh phí đ u t ch y u s d ng t ngu n v n c a ch tr ng, ch nhóm

và kinh phí ngoài ngân sách nhà n c đ c h tr b i các l c l ng xã h i

Các tr ng công l p có l i th h n nhi u tr ng, nhóm l p t th c do đ c nhà

n c đ u t ban đ u b ng ngu n v n ngân sách, s d ng qu đ t nên h u h t các tr ng có

đi u ki n c s v t ch t t t h n, khuôn viên r ng, thoáng h n M c dù v y theo báo cáo s

k t h c k I n m h c 2010-2011 c a Phòng GD& T TP Biên Hòa, m t s tr ng công có

c s v t ch t khó kh n, phòng h c xu ng c p, sân ch i ch t h p, thi u các phòng ch c

n ng (tr ng m m non Tân Biên, Quang Vinh, Tân Ti n) Do ch tr ng XHH giáo d c, ngân sách nhà n c đ c u tiên cho các vùng khó kh n h n nên các tr ng công khu

v c thành th không d dàng xin đ c h tr t ngân sách nhà n c Vì v y các tr ng ch

đ ng thông qua H i Ph huynh h c sinh và UBND ph ng đ huy đ ng các ph huynh, các cá nhân, t ch c trong đ a ph ng đóng góp xây d ng tr ng, đi n hình nh tr ng

m m non công l p Hóa An xây d ng m i 2 phòng h c là nh kinh phí h tr c a các cá nhân, t ch c đ a ph ng

C ng theo báo cáo trên c a Phòng GD& T Biên Hòa, 44,19% kinh phí đ u t đ xây d ng, s a ch a, trang b c s v t ch t l y t ngân sách nhà n c và h c phí t i các

tr ng công l p T l ph n tr m kinh phí còn l i đ c đóng góp b i các l c l ng xã h i ngoài ngân sách nhà n c So sánh t l chi c a Nhà n c và ng i dân cho GDMN m t

s n c cho th y, có th th y ngân sách chi cho GDMN Vi t Nam th p h n so v i m c bình quân các n c phát tri n (Nhà n c chi 80%; gia đình chi 20%) và các n c m i phát tri n (Nhà n c chi 65,8%; gia đình chi 34,2%) (Chu Miên, 2010)

S ti n ( đ ng) T l

T ng kinh phí đ u t 6.242.263.000 100,00% Ngân sách nhà n c + H c phí tr ng công l p 2.758.209.000 44,19%

H c phí tr ng t th c và các nhóm l p 114.583.000 1,84%

Ngu n khác (ch tr ng/nhóm, m nh th ng quân) 2.720.985.000 43,59%

Ngu n: Báo cáo s k t h c k I ngành M m non, n m h c 2010-2011, Phòng GD& T Biên Hòa

Nh v y đ nâng cao ch t l ng, đi u ki n c s v t ch t, các tr ng công l p c ng

nh t th c ph i t ch đ ng huy đ ng ngu n l c t các l c l ng xã h i ho c t trang tr i kinh phí ch không th trông ch nhi u vào ngân sách nhà n c Vi c huy đ ng s đóng góp t ph huynh, ch tr ng/nhóm l p và các đ n v xã h i cho vi c nâng cao c s v t

ch t cho tr ng l p m m non là đi u đáng khuy n khích Tuy nhiên vì s đóng góp là t

nguy n xu t phát t lòng h o tâm hay t nh ng đ ng c cá nhân nên ngu n đóng góp hi n

ch t p trung và phân b nh ng vùng có ngu n l c kinh t t t Vai trò v n đ ng, h tr

c a nhà n c trong vi c huy đ ng ngu n l c xã h i còn khá m nh t và nhà n c d ng

nh đã đ ph n l n trách nhi m cho xã h i t ch m lo l y vi c đ m b o ch t l ng các c

s GDMN

Nâng cao trình đ đ i ng giáo viên

Do quy đ nh đi u ki n t i thi u đ i v i các nhóm l p th p h n lo i hình nhà tr ng nên nhìn chung m t b ng trình đ c a đ i ng giáo viên t i các nhóm l p th p h n nhi u

so v i các tr ng Theo báo cáo s k t h c k I n m h c 2010-2011 c a Phòng GD& T Biên Hòa, tr ng m m non công l p có t l giáo viên đ t chu n (trình đ trung c p tr lên) g n tuy t đ i là 99,54%, tr ng t th c có t l là 80,49%, trong khi đó các nhóm l p

t t l ch đ t 37,62% (ph l c 2)

a s các nhóm l p t th c quy mô nh tr c đây s d ng lao đ ng nhàn r i t i nhà, ch y u nh ng ph n l n tu i có kinh nghi m ch m sóc con cháu nên h u h t ng i

ch m sóc tr ch a qua tr ng l p v GDMN h p th c hóa ho t đ ng, các ch nhóm

l p này ph i tham gia l p b i d ng chuyên môn GDMN ít nh t là 30 ngày ho c đ c b i

d ng nghi p v qu n lý ng n h n do Phòng GD& T k t h p v i tr ng Cao đ ng S

ph m ng Nai t ch c Các cán b đ a ph ng ph i đi ki m tra, v n đ ng các ch nhóm

l p tham gia l p h c và các bu i h p chuyên môn M c dù các l p s c p ch kéo dài trong

th i gian ng n và đ c tài tr toàn b tài li u, chi phí khóa h c, nh ng theo ý ki n c a cán

b ph trách m m non Phòng GD& T Biên Hòa: “Các giáo viên t i các nhóm l p r t khó

kh n trong vi c thu x p đi h c vì h đã l n tu i và vì đi h c thì không bi t giao tr l i cho ai” i n hình tr ng h p m t nhóm l p t i ph ng Tân Mai, trong gia đình có t t c 3

ng i ch m sóc tr nh ng ch có ng i ch nhóm đ ng tên gi y phép là có đi h c và tham gia th ng xuyên các bu i h p chuyên môn Hi n có đ n 387 giáo viên t i các nhóm l p

ch a qua l p s c p nào (Phòng GD& T Biên Hòa, 2010) và ch a k s nh ng ng i gi

tr t i các nhóm l p ho t đ ng trái phép khác ch a đ c th ng kê qua

Vi c chi tr l ng, th ng cho các giáo viên c a các c s ngoài công l p bình quân c ng ch trên 1.500.000 đ ng và th p h n so v i m c l ng t i các tr ng công l p (Phòng GD& T Biên Hòa, 2010) i u này là h p lý b i đ i đa s nh ng gia đình thu

nh p th p g i tr t i các tr ng, nhóm l p ngoài công l p khó có th tr m c h c phí cao trong khi các tr ng, nhóm l p t không đ c tr c p v ti n l ng giáo viên nh các

tr ng công nên ch có đ ng l c ti t ki m nhân công và chi phí ti n l ng b ng cách thuê giáo viên không có chuyên môn ho c ch có trình đ s c p, ho c b t giáo viên ph trách

l p h c đông quá quy đ nh M t giáo viên có chuyên môn khi đ ng tr c hai s l a ch n

gi a tr ng công và tr ng t , thì c ng ch n tr ng công Ý ki n c a m t giáo viên:“Làm

vi c tr ng công chúng tôi s yên tâm h n, gi làm vi c ít h n (tr ng công tr cháu vào 16h30-17h và đ c ngh ngày th b y, còn tr ng t tr cháu tr h n và không đ c ngh th b y) nh ng thu nh p cao h n” (T m Xuân, 2008)

Nh v y thi u đ i ng giáo viên đ t chu n t i các c s m m non ngoài công l p

m t ph n do quy đ nh trình đ t i thi u và cách qu n lý hi n nay làm cho các c s này không có đ ng l c đ thu hút và nâng cao trình đ giáo viên, m t ph n do các c s ngoài công l p vì đ ng c l i nhu n nên c ng không thuê giáo viên có chuyên môn

Duy trì d ch v ch t l ng và ho t đ ng n đ nh

Các tr ng và nhóm l p t th c hi n nay ho t đ ng trên quy t c t thu, t chi Do không có h tr nào t ngân sách nhà n c cho các ho t đ ng th ng xuyên, m i kho n chi đ u ph i trông vào h c phí nên các tr ng, nhóm l p t ph i khéo léo cân đ i thu chi

đ duy trì ho t đ ng đ m b o ch t l ng ch m sóc, giáo d c tr thì đòi h i các c s ngoài công l p ph i đ u t nhi u v n đ xây d ng c s v t ch t đ t chu n, và đ thuê giáo viên có trình đ đ t chu n ph i ch p nh n tr l ng cao h n so v i tr ng công l p

Tuy nhiên m c h c phí không th thu quá cao do h u h t tr đ c g i t i các c s ngoài công l p là con c a gia đình thu nh p trung bình ho c th p Ch a k các tr ng và nhóm l p g p khó kh n nhi u nh t là n đ nh ngu n thu vì không nh các tr ng công l p,

tr vào và ra l p th ng xuyên, không n đ nh s s l p h c M t s ph huynh có hoàn

c nh kinh t khó kh n c tình n h c phí ho c ch y luôn ti n h c phí (ý ki n c a m t ch

l p và m t hi u tr ng tr ng t th c) Nh ng v n đ này khi n các tr ng, nhóm l p t duy trì tiêu chu n ch t l ng s g p ph i khó kh n Không đ c h tr ngân sách cho các

ho t đ ng th ng xuyên nh các tr ng công nên các c s ngoài công l p khó có th duy trì đ c m c h c phí th p mà v n đ m b o ch t l ng t t

Hi u tr ng tr ng m m non t th c Anh ào 2 cho r ng “Tr ng ho t đ ng đ c

h n 10 n m nh ng l i nhu n t ho t đ ng giáo d c không cao, báo cáo k toán cho th y t

su t l i nhu n/doanh thu c a tr ng ch đ t kho ng 10%” Còn theo ý ki n c a ch nhóm Sen H ng “Do t n kém chi phí thuê m t b ng m l p và đ u t c s v t ch t nên n m đ u

ho t đ ng ph i bù l Hi n nay s s l p t ng lên là 40 em thì ho t đ ng đ u t m i b t đ u

có l i” Không nh các tr ng công ho t đ ng phi l i nhu n, các c s ho t đ ng vì l i nhu n n u có l i nhu n t ho t đ ng giáo d c th p s không h p d n các c s này làm n lâu dài c ng nh khó thu hút các nhà đ u t tham gia vào th tr ng cung ng GDMN

Qua các phân tích trên cho th y vi c th c thi chính sách khuy n khích XHH ch a

đ c gi i quy t đ ng b đ m b o các c s th c hi n XHH đ c h ng l i và đ c khuy n khích đ u t do v y chính sách khuy n khích XHH n a v i ch khuy n khích các nhóm l p t th c quy mô nh phát tri n nhanh thay vì phát tri n h th ng tr ng h c có quy mô và ch t l ng Nhà n c đã đ xã h i t lo và đóng góp ph n l n cho vi c đ m b o

ch t l ng và s phát tri n GDMN mà trách nhi m này đúng ra thu c v nhà n c Thi u

đ ng c ch m lo cho ch t l ng giáo d c, các c s XHH giáo d c ch c nh tranh m c h c phí th p b ng cách ti t ki m t i đa chi phí ch không vì nhu c u l i ích xã h i mà đ m b o

t t ch t l ng Do v y có th nói c ch khuy n khích XHH GDMN hi n nay ch a phù

h p nên d n đ n các c s GDMN không đáp ng đ và đúng ch t l ng d ch v cho th

tr ng

3.2.2 Nhu c u g i tr t i các c s GDMN

3.2.2.1 S qua v m u và ph ng pháp ti n hành đi u tra

Vi c đi u tra ph ng v n nhu c u GDMN đ c th c hi n t i TP Biên Hòa v i s

l ng m u là 60 và theo hai cách th c Cách th nh t, ch n đ i di n m t s tr ng, nhóm

l p và ti n hành ph ng v n ph huynh t i đi m tr ng vào gi tan h c Cách th c này có

th ch n đ i di n theo lo i hình tr ng (tr ng công l p/t th c, nhóm l p) và theo đ a bàn dân c Tuy nhiên cách này có nh ng đi m h n ch , th nh t, ph huynh đón tr vào gi ra

v th ng không dành nhi u th i gian và thi u s t p trung cho vi c ph ng v n Th hai,

ph huynh có th b n vi c không th tr c ti p đón tr mà ph i nh ng i thân ho c b n bè đón h vì v y ng i đón h có th không n m rõ thông tin Th ba, các nhóm l p t th c

có th i gian gi tr linh ho t tùy theo yêu c u c a ph huynh nên khó đ n đúng th i gian đón tr đ g p ph huynh ph ng v n Ngoài ra, các nhóm tr t th c ho t đ ng trái phép trong danh sách th ng kê c a S GD& T t nh ng Nai r t khó tìm đ n vì n m sâu trong khu dân c và ho t đ ng khép kín Vi c xin ph ng v n ph huynh t i đi m gi tr c ng

v p ph i ph n ng tiêu c c c a các ch nhóm K t qu đi u tra theo cách th c này là đã

thu đ c 21 b ng ph ng v n t i 4 đi m tr ng công l p, 4 tr ng t th c và 4 nhóm tr t

th c

Cách đi u tra th hai là ch n theo đ a bàn ch y u vùng đông dân t p trung nhi u dân

nh p c , và ti n hành ph ng v n t i h gia đình u đi m c a cách th c này là ch n đúng

đ i t ng nghiên c u là ng i nh p c Nh c đi m là ng i đi u tra không bi t rõ đ a

đi m, lo i hình c s GDMN và không th quan sát tr c ti p đ c ho t đ ng c a các

tr ng ho c nhóm tr mà ch d a vào thông tin và ý ki n c a nh ng ph huynh nên m c

đ chính xác c a thông tin v tr ng ho c nhóm l p tùy thu c vào trình đ , s nh n th c

và s quan tâm c a ph huynh trong vi c g i tr Vi c đi u tra đ c th c hi n t i h dân

c a các ph ng: Th ng Nh t, Tam Hi p, Long Bình, Tr ng Dài, và Tân Phong, đây là các

ph ng t p trung nhi u khu tr cho công nhân và ng i nh p c thuê, k t qu thu th p

đ c là 39 m u

3.2.2.2 Nhu c u g i tr

Th ng kê t k t qu đi u tra, có s khác bi t trong xu h ng g i tr gi a ng i nh p

c và ng i đ nh c , nh ng gia đình đ nh c t i đ a ph ng g i tr ch y u các c s là

lo i hình “tr ng” trong khi ph n l n gia đình nh p c g i tr t i các “nhóm l p”

B ng 3.3 Th ng kê m u đi u tra theo h kh u, lo i hình tr ng và đ tu i tr

đ ng nh p c nên ph ng ti n đi l i, th i gian làm vi c theo ca và làm ngoài gi là nh ng

lý do chính khi n h ph i g i con t i các nhóm l p Nhi u tr ng không nh n vì đ ch tiêu và ch nh n tr có h kh u t i đ a ph ng c ng là lý do khi n nhi u gia đình nh p c không th g i tr t i các tr ng Ngoài ra m t s ý ki n khác cho r ng tr ng không nh n

vì tr ch a đ 24 tháng tu i, s tr gi t i tr ng quá đông l i ít giáo viên trong khi tr còn quá nh c n đ c ch m sóc chu đáo

Hình 3.1.Lý do ph huynh không g i tr t i tr ng công l p ho c t th c

Ngu n: i u tra c a tác gi

Lý gi i nguyên nhân khi n nhi u tr ng h n ch nh n tr d i 18 hay 24 tháng

tu i, hi u tr ng m t tr ng công l p cho r ng do vi c đ u t c s v t ch t và ngu n l c

đ ch m sóc nuôi d ng tr d i 24 tháng là r t l n (nôi, v t d ng và th c n riêng cho

t ng tr , t l tr trên m i giáo viên là th p: 3-4 tr /cô) Trong khi đó các tr ng công luôn trong tình tr ng không đ l p h c, tr ng t thì g p b t l i do khó đ nh m c h c phí cao

v t quá kh n ng nhi u gia đình Ph n tham gia lao đ ng sau th i gian thai s n 4 tháng theo quy đ nh hi n hành, đ c bi t nh ng ph n nh p c do đi u ki n s ng xa nhà khó có

s h tr t ng i thân, ph i tìm n i g i tr đ có th tr l i làm vi c Do v y các nhóm

l p t th c quy mô nh tr thành gi i pháp c u cánh cho các ph huynh Báo cáo s k t

h c k I n m h c 2010-2011 c a Phòng GD& T Biên Hòa c ng cho th y t l tr đ tu i

t 0-3 tu i đ c g i tr ng công l p là th p, ch 21,9%, tr ng t th c là 8,2% trong khi

t l l n 69,9% g i t i các nhóm l p

M c dù t l g i tr t i các nhóm l p t th c cao nh t so v i lo i hình nhà tr , nhà

tr ng nh ng khi h i v lo i hình nào, n u có th s p x p đ c, s là l a ch n t t nh t cho

vi c ch m sóc tr thì đa ph n ý ki n ph huynh cho r ng g i con tr ng là t t nh t, trong

đó 50% ý ki n cho r ng g i con t i tr ng công l p, 27,9% ý ki n cho r ng g i t i tr ng

t th c là t t nh t áng l u ý là không có ý ki n nào cho r ng g i con t i nhóm l p là l a

T ng s ý ki n: 52

ch n t t nh t i u này cho th y ph huynh v n mong mu n đ c g i con lo i hình là

tr ng h c h n là các nhóm l p nh ng do đi u ki n công vi c c ng nh nh ng lý do khác làm c n tr s l a ch n n i ch m sóc t t nh t cho con c a h

Hình 3.2.Ý ki n c a ph huynh v lo i hình, n u có th s p x p đ c, s ch m sóc t t

nh t cho tr

Ngu n: i u tra c a tác gi

Nh n đ nh chung v m c đ hài lòng v ph ng pháp và cách d y d t i n i gi

tr , ph huynh có nh ng ý ki n khác nhau đ i v i t ng lo i hình Nh ng ý ki n ch quan

c a ph huynh v đánh giá m c đ hài lòng là tùy thu c vào trình đ , nh n th c và s quan tâm c a ph huynh đ i v i vi c ch m sóc tr nên không là lu n c cho r ng lo i hình nào

t t h n h n so v i c s c a lo i hình khác Tuy nhiên xu h ng chung cho th y ph huynh g i tr t i tr ng công l p có m c đ hài lòng nhi u nh t, và ít hài lòng nh t là ph huynh g i tr t i các nhóm l p Nh ng ý ki n ch a hài lòng đ i v i các nhóm l p t th c

ch y u là v ch t l ng d ch v và m c phí

Hình 3.3 ánh giá chung m c đ hài lòng c a ph huynh v c s gi tr

kh n ng đ tr chi phí cao cho ch t l ng d ch v t t vì v y nhu c u ti m n ng cho d ch

v ch t l ng là m ng manh và đi u này gây khó kh n cho các c s nào mu n bán d ch

v ch t l ng cao K t qu t đi u tra c ng cho th y nh ng lý do chính khi n ph huynh

ch a hài lòng nh ng không chuy n sang c s khác là do s thu n ti n trong vi c đ a đón con, phù h p gi gi c làm vi c, không có tr ng ho c nhóm l p nào khác ch t l ng h n trong đ a bàn, vi c đòi h i ch t l ng cao h n s ph i tr phí cao h n

Hình 3.4 Lý do ph huynh v n ti p t c g i tr t i các nhóm l p dù ch a hài lòng

Ngu n: i u tra c a tác gi

Theo Mehra và đ.t.g (1992) h u h t các n c đang phát tri n đ u có ít thông tin v các s l a ch n c s gi tr , nh ng gì tác gi bi t rõ h n là khi không có đ s l a ch n

có s n, nhi u ph n đang làm vi c t i các n c này có th b bu c ph i gi m các ho t

đ ng ki m thêm thu nh p ho c s p x p g i tr t i nh ng n i h không hài lòng v ch t

l ng dinh d ng, s c kh e và s phát tri n tâm lý tr Qua phân tích trên cho th y nhu

ki n nh n đ nh c a ph huynh và nh ng tiêu chí đánh giá c a gi i chuyên môn

Prentice (2005), Cleverland và Krashinsky (2005) cho r ng đã có nhi u nghiên c u các qu c gia khác nhau ch ng minh r ng lo i hình tr ng ho t đ ng phi l i nhu n cung

c p ch t l ng GDMN t t h n tr ng ho t đ ng vì l i nhu n Các c s phi l i nhu n có

t l tr trên giáo viên th p h n, trình đ c a giáo viên cao h n, l ng c a giáo viên cao

h n các c s vì l i nhu n, ngoài ra ch t l ng c a c s phi l i nhu n c ng t t h n v t

ch c qu n lý, đ ch i, đ dùng h c t p Báo cáo s k t h c k I n m h c 2010-2011 c a Phòng GD& T Biên Hòa c ng cho k t qu t ng t : tr ng công (ho t đ ng phi l i nhu n) có t l tr trên giáo viên bình quân th p h n, s l ng giáo viên đ t chu n nhi u

h n, m c l ng trung bình c a giáo viên cao h n và có c s v t ch t, trang thi t b d ng

c h c t t h n tr ng, nhóm l p t (ho t đ ng vì l i nhu n)

Kh o sát ý ki n đánh giá c a ph huynh v trình đ giáo viên và ch t l ng phòng

h c, đi u ki n sinh ho t t i c s gi tr , nhóm ph huynh g i tr các tr ng công l p

c ng cho đi m s cao h n (t ng ng v i ch t l ng cao h n) so v i nhóm ph huynh t i

tr ng và nhóm l p t th c Các nhóm l p t th c nh n nhi u đi m kém nh t nhi u tiêu chí (ch tr đánh giá v b p n do m t n a s ph huynh g i t i nhóm l p đ c ph ng v n cho r ng nhóm l p không t ch c n u n nên b qua đánh giá này) (ph l c 5) Tuy nhiên, quy t đ nh ch n n i gi tr c a ph huynh không luôn d a theo các ch tiêu ch t l ng mà các nhà chuyên môn s d ng nh kích c nhóm l p, trình đ c a giáo viên, t l tr trên giáo viên, thay vào đó ph huynh có th đánh giá cao nh ng đ c tính khác nh s tin

c y, s thu n ti n và s quen thu c (Waldfogel, 2000) K t qu kh o sát cho th y tiêu chí

l a ch n n i gi tr đ c tr l i nhi u nh t là y u t con ng i (giáo viên có th tin c y,

ch m sóc t t, ni m n , g n g i), k đ n là đi u ki n h c c a tr ng (c s v t ch t, di n tích phòng c, ch ng trình h c) (ph l c 6)

Ngoài ra, ph huynh có cách đánh giá ch t l ng GDMN d a trên quan sát s phát tri n c a tr nh bi u hi n tâm lý c a tr (tr s đi h c), s phát tri n v th ch t c a tr (tr t ng cân, n đ c, ng đ c,…), s phát tri n v trí tu (tr nói nhi u h n, bi t hát,

đ c th , k truy n,…) và nh ng v n đ h ng ngày (tr có m n cô, sinh ho t c a tr trong ngày, tr có s ch s t m t t,…) Nhìn chung, t ng h p các ý ki n đi u tra cho th y không

có s khác bi t đáng k trong n i dung tr l i c a ph huynh t i các tr ng, nhóm l p, h u

h t ph huynh đ u cho r ng con c a mình phát tri n bình th ng ho c t t v m t trí tu ,

nh n th c c ng nh phát tri n th ch t Tuy nhiên k t qu này tùy thu c vào nh n th c và

s quan tâm c a ph huynh dành cho tr và m t khác, theo Cleverland và Krashinsky (2005), m i liên h gi a nh ng gì ph huynh quan sát đ c t d ch v và quá trình phát tri n c a tr là không rõ ràng v i h u h t các ph huynh Do v y k t qu đi u tra t ph huynh ch a đ b sung cho k t lu n lo i hình nào cung c p ch t l ng t t cho s phát tri n

c a tr

Xem xét m t tiêu chí khác đ đánh giá ch t l ng GDMN là ch t l ng ch m sóc

và nuôi d ng tr Theo báo cáo s k t h c k I ngành m m non n m h c 2010-2011 c a Phòng GD& T Biên Hòa, 100% tr h c t i các tr ng, nhóm l p có phép đ u đ c cân đo hàng quý và khám s c kh e đ nh k Tuy nhiên th ng kê t đi u tra cho th y 29% tr t i nhóm l p t , 91% tr t i tr ng t th c và 100% tr t i tr ng công l p đ c khám và theo dõi s c kh e đ nh k t i tr ng S khác bi t v k t qu trên có th do m t s ph huynh

g i tr t i các tr ng, nhóm l p ch a đ c c p phép mà các c s này không t ch c khám

s c kh e cho tr ho c do ph huynh thi u s quan tâm v thông tin này3

C ng theo báo cáo trên c a Phòng GD& T, h u h t các tr ng đ u th c hi n t t

nh công khai kh u ph n n, dùng n c u ng tinh khi t, th c ph m s ch, có ngu n g c rõ ràng và có 42/52 tr ng qua ki m tra đã đ c c p ch ng nh n“B p đ đi u ki n v sinh an toàn th c ph m” i v i nhóm l p ch có 4/387 nhóm l p là đ t đ c tiêu chu n “b p

s ch”, ngoài ra thì ch a có s li u báo cáo c th v tình hình đ m b o v sinh an toàn th c

ph m t i các nhóm l p K t qu đi u tra l i cho th y m t n a s nhóm l p không t ch c nuôi n và trong s các nhóm l p có nuôi n thì có 4/12 nhóm l p không công khai kh u

ph n n Ph ng v n bà Chu Nh Ý, Tr ng phòng GDMN S GD& T t nh ng Nai, bà cho r ng: “Hi n r t khó qu n lý và ki m soát h t các nhóm l p t th c trong vi c đ m b o

v sinh n u ng và đ m b o dinh d ng kh u ph n n Nhi u nhóm l p khi làm th t c xin

gi y phép ho t đ ng đ u đ m b o các yêu c u nh ng khi đi vào ho t đ ng thì vì l i nhu n

và các lý do khác nhau, h đã phá v nh ng yêu c u đó Kh u ph n n c a tr th ng xuyên b c t xén, th c đ n không đ m b o dinh d ng, th c ph m không có ngu n g c an toàn Có nh ng n i c tu n cho các cháu n m t th c đ n vì các lo i th c ph m đó đang có

Tóm l i, qua các tiêu chí đánh giá ch t l ng khác nhau thu th p đ c t đi u tra

ph ng v n và thông tin c a Phòng GD& T Biên Hòa, nhìn chung ch t l ng t i các

3

 T ng h p t k t qu đi u tra: 10/24 ph huynh cho r ng nhóm l p t mà h đang g i tr “không” đ c c p phép, 9/24 cho r ng h “không bi t” nhóm l p có đ c c p phép hay không 

tr ng và nhóm l p ch a đ ng đ u, và so v i lo i hình tr ng thì ch t l ng nhóm l p có nhi u đi m kém h n v c s v t ch t, giáo viên c ng nh t ch c ch m sóc s c kh e cho

B ng 3.4 Th ng kê m u theo thu nh p bình quân h

S m u Thu nh p h bình quân/tháng (tri u đ ng)

v i ph huynh và m c thu ti n n hi n r t khác nhau gi a các tr ng, l p trong cùng đ a

ph ng, trung bình là 5.000-30.000đ/tr /ngày (V GDMN, 2009) K t qu đi u tra cho

th y chi phí g i tr hàng tháng (bao g m ti n h c phí, ti n n và các kho n khác) th p nh t

là 350.000 đ ng và cao nh t là 4.500.000 đ ng (trong đó có 12 tr ng h p m c phí không bao g m ti n n) Nhìn chung, chi phí g i tr t i các tr ng công l p đ u không quá 550.000 đ ng/tháng, m c phí t i đa s các nhóm l p là t ng đ ng ho c cao h n m t chút so v i tr ng công l p (d i 600.000 đ ng) và m c phí g i tr t i đa s các tr ng t

th c là t 600-800.000 đ ng Liên h v i đánh giá ch t l ng ph n phân tích trên có th

th y v i m c phí t ng đ ng nhau nh ng các nhóm l p t có ch t l ng giáo d c kém

h n các tr ng công l p ho c đ có ch t l ng giáo d c t ng đ ng v i h th ng tr ng công, thì ph huynh ph i ch p nh n m c phí cao h n t i các tr ng t