Stephen George - Arnold Weimerskirch, 2009.
Trang 3Xin trân tr ng c m n:
Ti n s T Th Ki u An – Gi ng viên Tr ng i h c Kinh t TP.HCM đã t n tình
dành nhi u th i gian h ng d n h c viên trong quá trình nghiên c u đ tài và hoàn thành lu n v n t t nghi p th c s kinh t
C m n các Th y, Cô – Gi ng viên Tr ng i h c Kinh t TP.HCM đã truy n
đ t nh ng ki n th c quý báu và b ích trong su t quá trình h c t p c a h c viên
Chân thành c m n t p th h c viên l p QTKD4 Ngày 1 – Khóa 17, niên khóa
2007 – 2010 đã cùng th o lu n và h tr ki n th c trong su t quá trình h c t p, đ
t đó hoàn ch nh c s lý lu n và n n t ng th c hi n lu n v n t t nghi p th c s kinh t
C m n lưnh đ o Công ty và toàn th CBCNV Petrolimex Sài Gòn đã h tr , đóng
góp nh ng ý ki n và cung c p t li u th c ti n cho đ tài nghiên c u
Xin dành nh ng tình c m sâu s c nh t đ n gia đình, b n bè và Tr ng Ban ISO
Petrolimex Sài Gòn đã đ ng viên, giúp đ trong su t quá trình h c t p và th c hi n
Trang 4Tôi xin cam đoan lu n v n: “M t s gi i pháp hoàn thi n vi c tri n khai áp d ng, duy trì và c i ti n h th ng tích h p các tiêu chu n qu c t t i Petrolimex Sài Gòn đ n n m 2015” là công trình nghiên c u riêng c a tôi đ c th c hi n d i s
h ng d n khoa h c c a TS T Th Ki u An Lu n v n là k t qu c a vi c nghiên
c u đ c l p, không sao chép trái phép toàn b hay m t ph n công trình c a b t c ai khác Các s li u trong lu n v n đ c s d ng trung th c, t các ngu n h p pháp và đáng tin c y
TP.HCM, ngày 19 tháng 12 n m 2011
Tác gi lu n v n
NGUY N TH LIÊN HOA
Trang 5ASEAN : ASEAN Free Trade Area – Khu v c M u d ch T do ASEAN APEC : Asia-Pacific Economic Cooperation – H p tác Kinh t Châu Á –
Thái Bình D ng BVQI : T ch c ch ng nh n Bureau Veritas Certification Vi t Nam CBCNV : Cán b công nhân viên
ISO : International Organization for Standardization – T ch c Tiêu
chu n hóa qu c t KPI : Key Performance Indicator – Ch s đánh giá m c đ th c hi n
NC : Non – Conformity (S không phù h p)
Trang 7B ng 2.1 : Quy mô, c c u ch t l ng lao đ ng
Trang 8Hình 1.1 : Mô hình tích h p các h th ng qu n lý theo tiêu chu n
Hình 1.2 : Minh h a làm th nào các yêu c u chung c a nhi u h th ng qu n
lý theo tiêu chu n / k thu t có th đ c tích h p thành m t h
Hình 2.1 : S đ t ch c b máy c a Petrolimex Sài Gòn
Hình 2.2 : Mô hình h th ng qu n lý tích h p các tiêu chu n t i Petrolimex
Hình 2.5 : Bi u đ s NC trung bình đ c phát hi n trên 01 ngày công đánh
giá c a chuyên gia
Hình 2.6 : Bi u đ t l (%) NC ch a kh c ph c xong l n 1, l n 2
Hình 2.7 : Bi u đ s hài lòng c a khách hàng v d ch v giao nh n x ng
d u t i TKXDNB
Hình 2.8 : Bi u đ s hài lòng c a khách hàng bán buôn t i VPCTY
Hình 2.9 : th IP – Importance Performance “M c đ quan tr ng – K t
qu th c hi n”
Hình 2.10 : th IP c a các nhóm y u t
Hình 3.1 : Mô hình h th ng qu n lý Petrolimex Sài Gòn
Trang 9Ph l c 1 : Trích d n các yêu c u c a tiêu chu n tích h p các h th ng qu n lý
- PAS 99:2006
Ph l c 2 : Tên vi t t t c a các phòng ban, đ n v trong toàn Công ty
Ph l c 3 : Tóm t t quá trình xây d ng và tri n khai áp d ng h th ng qu n lý
tích h p ch t l ng, an toàn, s c kh e ngh nghi p và môi tr ng t i Petrolimex Sài Gòn
Ph l c 4 : S li u th ng kê n i dung đào t o qu n lý ch t l ng đ n n m 2010
Ph l c 5 : K t qu kh o sát nh n th c v h th ng qu n lý theo tiêu chu n ISO
Ph l c 6 : Xu h ng phát tri n tài li u n i b t n m 2003 đ n n m 2010
Ph l c 7 : S li u th ng kê ho t đ ng đánh giá n i b t n m 2003 đ n 2010
Ph l c 8 :Th ng kê s không phù h p đ c phát hi n trong toàn Công ty
nh ng không l p phi u kh c ph c, phòng ng a theo tiêu chu n
Ph l c 14 : B ng k t qu đo l ng m c đ quan tr ng c a các y u t theo đánh
giá c a c a CBCNV Petrolimex Sài Gòn
Ph l c 15 : Chu n đánh giá, x p h ng thành tích duy trì và c i ti n h th ng qu n
lý theo tiêu chu n
Ph l c 16 : Gi i th ng ch t l ng Petrolimex Sài Gòn
Trang 10M U
1 Lụ DO CH N TẨI
Vi t Nam đã chính th c tham gia T ch c th ng m i th gi i (WTO - World Trade Organization) Bên c nh c h i, thu n l i do n n kinh t toàn c u hóa đem
l i, doanh nghi p Vi t Nam còn ph i đ i phó v i r t nhi u khó kh n, thách th c,
c nh tranh kh c li t, c ng nh n l c v t qua các rào c n phi thu quan, trong đó rào c n k thu t th ng m i (TBT - Technical Barrier Trade) là ph bi n nh t Trong xu th h i nh p - toàn c u hóa, s c c nh tranh c a doanh nghi p Vi t Nam nhìn chung v n còn y u do ch t l ng hàng hóa, d ch v không n đ nh, giá thành cao nâng cao n ng l c qu n tr , đi u hành, nhi u doanh nghi p Vi t Nam
đã ch đ ng tri n khai áp d ng nhi u “Mô hình và công c qu n tr tiên ti n” ph
bi n trên th gi i, k v ng nhanh chóng ti p c n tinh hoa qu n tr , h c h i t k
th a, ti p thu đ n chuy n giao Các tiêu chu n đ c áp d ng ph bi n Vi t Nam
g m: H th ng qu n lý ch t l ng theo tiêu chu n ISO 9001; H th ng qu n lý môi
tr ng theo tiêu chu n ISO 14001; H th ng qu n lý an toàn và s c kh e ngh nghi p theo tiêu chu n OHSAS 18001;
S phát tri n bùng n n n kinh t toàn c u hóa đi li n v i nó là nhu c u tiêu th
n ng l ng trên th gi i t ng m nh – đ c bi t là x ng d u Các t p đoàn d u m l n trên th gi i không ng ng l n m nh, m r ng th tr ng và thu l i t ngu n n ng
l ng chi n l c này
Công ty x ng d u khu v c II (tên giao d ch: Petrolimex Sài Gòn) là đ n v thành viên c a T ng công ty x ng d u Vi t Nam (Petrolimex Vi t Nam), có nhi m v t
ch c kinh doanh doanh th ng m i x ng d u t i th tr ng Thành ph H Chí Minh
và các t nh lân c n Nh ng n m g n đây, Công ty đ ng tr c các bi n đ ng l n c a môi tr ng kinh doanh, c ng đ c nh tranh ngày càng m nh m t các đ i th
c nh tranh trong n c L trình cam k t m c a h i nh p kinh t c a Vi t Nam s thu hút ngày càng nhi u hãng x ng d u trên th gi i nh y vào th tr ng Vi t Nam,
s c nh tranh s ti p t c kh c li t
Trang 11T th c ti n sau m i n m xây d ng, h th ng qu n lý tích h p đang đ c tri n khai áp d ng t i Petrolimex Sài Gòn ch a đ t đ c hi u qu nh k v ng V i mong mu n tìm hi u nh ng nguyên nhân, rào c n đ đ a ra các gi i pháp nh m hoàn thi n h th ng qu n lý doanh nghi p, tác gi đã quy t đ nh l a ch n đ tài:
“M t s gi i pháp hoàn thi n vi c tri n khai áp d ng, duy trì và c i ti n h th ng tích h p các tiêu chu n qu c t t i Petrolimex Sài Gòn đ n n m 2015” làm lu n
v n t t nghi p cao h c kinh t ngành Qu n tr kinh doanh
- ánh giá đ c th c tr ng vi c duy trì và c i ti n h th ng qu n lý tích h p các tiêu chu n qu c t đang áp d ng t i Petrolimex Sài Gòn
- xu t đ c các gi i pháp nh m hoàn thi n h th ng qu n lý nói trên và đ a
ra k ho ch tri n khai các gi i pháp này
- i t ng: H th ng qu n lý tích h p theo các tiêu chu n qu c t
- Ph m vi: H th ng qu n lý tích h p theo các tiêu chu n qu c t đang áp d ng
t i Petrolimex Sài Gòn giai đo n t khi b t đ u tri n khai n m 2002 đ n nay
đ , tác gi s tránh đ c nh ng quan đi m đánh giá phi n di n và nh ng gi i pháp
đ c đ xu t s sát v i th c ti n, mang tính kh thi cao
Ph ng pháp thu th p s li u:
- Ngu n s li u, thông tin n i b : s li u v ho t đ ng qu n lý ch t l ng c a Công ty trong th i gian qua và các tài li u khác có liên quan trong Công ty
- Ngu n s li u, thông tin bên ngoài: t các website và sách v có liên quan
- Ph ng pháp quan sát th c ti n: qua quá trình b y n m công tác t i Petrolimex Sài Gòn b ph n qu n lý ch t l ng, tác gi đã tham gia xây
Trang 12d ng và tri n khai áp d ng các h th ng qu n lý theo tiêu chu n qu c t Vì
v y, tác gi n m b t đ c th c tr ng h th ng qu n lý đang áp d ng c ng
nh tìm hi u các nguyên nhân và t đó tìm các gi i pháp đ hoàn thi n h
th ng qu n lý tích h p c a Petrolimex Sài Gòn
- Ph ng pháp đi u tra: Ph ng pháp t t nh t đ làm đi u này ph ng v n tr c
di n nh ng ng i liên quan Tuy nhiên, th t khó kh n đ ti p c n t t c
ng i c n đ c ph ng v n vì v n đ th i gian Do đó, tác gi ti n hành kh o sát thông qua b ng câu h i và dùng thang đo Likert 5 đi m (t 1 đ n 5)
Ph ng pháp x lý s li u: D a trên s li u thu th p đ c t b ng câu h i kh o
sát, tác gi phân tích d li u b ng công c th ng kê mô t thông qua ph n m m
th ng kê SPSS, Microsoft Excel Ngoài ra, tác gi còn s d ng ph ng pháp
th ng kê, t ng h p, phân tích và dùng đ th minh h a đ có k t lu n chính xác
h n v v n đ nói trên
Hy v ng r ng, k t qu nghiên c u c a lu n v n s giúp lãnh đ o công ty hi u rõ
v th c tr ng c a h th ng qu n lý; có c s và lu n c ra các quy t đ nh c i ti n phù h p nh m hoàn thi n h th ng qu n lý tích h p t i Petrolimex Sài Gòn, nâng cao n ng l c qu n lý đi u hành và t ng b c xây d ng tr thành công ngh qu n lý Petrolimex Sài Gòn Xa h n n a, có th áp d ng cho các công ty x ng d u thành viên Petrolimex Vi t Nam
Trang 13Ngoài ra, lu n v n còn có 16 ph l c bao g m nh ng n i dung c n thi t nh m chi ti t hóa, minh h a và b tr cho n i dung lu n v n Ph l c đ c xem nh m t
ph n không th tách r i c a lu n v n
7 GI I H N C A TẨI
Vi c duy trì và c i ti n h th ng tích h p đ c th c hi n thông qua r t nhi u gi i pháp Tuy nhiên, đ đ t hi u qu , gi i pháp đ a ra ph i xu t phát t th c t khách quan, ph i phù h p v i đi u ki n hi n t i c a t ch c Do h n ch v ngu n l c và
th i gian nghiên c u có h n nên khó tránh đ c nh ng khi m khuy t và tác gi không th đ a ra nh ng gi i pháp hoàn thi n tuy t đ i, ch đ xu t m t s gi i pháp
c b n, quan tr ng, thi t th c c n đ c áp d ng trong đi u ki n hi n t i c a Petrolimex Sài Gòn nh m hoàn thi n h th ng qu n lý Và tác gi c ng hy v ng
r ng, lu n v n s là lu n c kinh t khoa h c, ngu n thông tin quý và có ý ngh a
th c ti n giúp ích cho Petrolimex Sài Gòn trong quá trình phát tri n b n v ng và
kh ng đ nh v th
Trang 14l ng, 2007, trang 22)
H th ng qu n lý tích h p là m t h th ng qu n lý mà t t c các h th ng và các quy trình c a t ch c đ c tích h p theo m t khuôn kh hoàn ch nh nh t, cho phép
t ch c làm vi c nh m t h th ng duy nh t v i m c tiêu th ng nh t Trong đó,
vi c tích h p đ c th c hi n d a vào nh ng đi m chung nh t c a nh ng h th ng riêng l (David Smith and Rob Politowski, 2007)
Chúng ta bi t r ng, các tiêu chu n riêng l (ví d ISO 9001, ISO 14001, OHSAS 18001, …) ch đ a ra các yêu c u đ i v i nh ng vi c ph i làm, còn nh ng
vi c đáp ng nh th nào thì hoàn toàn đ m , và m i m t yêu c u trong các tiêu chu n có th m ra c m t “h th ng con” n m trong h th ng l n Bên c nh các h
th ng theo tiêu chu n còn có các mô hình, công c qu n lý khác nh : công c th ng
kê, ki m soát quá trình, th c hành 5S, các công c qu n lý d án hay l p k ho ch,
… vi c tích h p nh ng mô hình, công c qu n lý này trong m t h th ng t ng th
d a trên các yêu c u c a tiêu chu n c ng r t quan tr ng nh m gi m thi u ngu n l c,
t n d ng t i đa nh ng tác d ng c a các công c này và đ c bi t là đ m b o s ho t
đ ng nh p nhàng không có xung đ t trong các công c c a h th ng Vi c tích h p các công c này trong h th ng c ng bao g m vi c xây d ng các quy trình, phân công trách nhi m th c hi n, h th ng qu n lý tài li u và h s theo tiêu chu n chung
và khi đó, nh ng công c này đã tr thành m t ph n c a các h th ng qu n lý
Trang 15Hình 1.1 : Mô hình tích h p các h th ng qu n lý theo tiêu chu n
ki n cho ngu n tri th c doanh nghi p đ c ki n t o và s chia th u đáo Chính
nh ng công c qu n lý m i này giúp cho h th ng qu n lý theo tiêu chu n phát huy
n i l c, đ ng th i có nh ng tính n ng m i, đ a t ch c lên t m phát tri n cao h n
Vi c tích h p các h th ng qu n lý theo tiêu chu n qu c t ho c theo các mô hình qu n lý hi n đ i giúp t ch c gi m thi u đ c r t nhi u chi phí v ngu n l c
và đ c bi t là t o ra đ c m t h th ng qu n lý th ng nh t, giúp cho vi c đi u hành
đ c d dàng và hi u qu Các h th ng này khi tích h p v i nhau, t ch c s có
Trang 16m t h th ng qu n lý duy nh t, bao g m h th ng các chính sách và m c tiêu chung
c a t ch c (đ c p đ n các khía c nh ch t l ng, môi tr ng, an toàn s c kho , chính sách đ i v i c ng đ ng và khách hàng…), h th ng các quy trình tác nghi p –
mô t các quy trình tác nghi p và h ng d n công vi c t i các v trí công vi c khác nhau và các ch c n ng trong t ch c, và cu i cùng là h th ng h s bi u m u – c
s d li u làm vi c c a t ch c Ngoài ra, t ch c ch c n m t t công tác đ “ch m sóc” h th ng, và các cu c đánh giá n i b c ng nh h p xem xét c a lãnh đ o không c n thi t ph i ti n hành quá nhi u l n nh khi các h th ng còn tách r i i u này là hoàn toàn r t t nhiên, và xu h ng này đã đ c th hi n r t rõ ràng trong tiêu chu n v h th ng qu n lý tích h p - PAS 99:2006 Ngoài các h th ng qu n lý theo tiêu chu n qu c t , các mô hình h th ng khác c ng có th đ c tích h p vào
h th ng qu n lý theo tiêu chu n m t cách r t d dàng, nh ng y u t c a các h
th ng tích h p này s đ c th hi n trong các h th ng v n b n, trong các quy trình tác nghi p và trong các h s và c s d li u c a h th ng
Vi c áp d ng h th ng qu n lý tích h p đem l i l i ích cho t ch c bao g m:
- Gi m thi u mâu thu n gi a các h th ng qu n lý đ n l ;
- Gi m thi u s trùng l p và phát sinh gi y t t các h th ng đ n l ;
- Giúp quá trình đánh giá n i b và bên ngoài gi m th i gian, ti t ki m chi phí;
- Nâng cao kh n ng ki m soát các ho t đ ng c a doanh nghi p;
- Giúp nhân viên hi u đúng vai trò c a mình, ti p c n và tác nghi p công vi c nhanh, chu n xác b i quy trình công vi c đã đ c v n b n hóa;
- Nâng cao đ c hình nh công ty và kh n ng c nh tranh
Tóm l i, vi c áp d ng h th ng qu n lý tích h p theo các tiêu chu n ngày nay
đã đ c r t nhi u các nhà qu n lý xác đ nh rõ, đó không ph i là chi phí, mà là m t
s đ u t cho ch t l ng Và c ng gi ng nh m i s đ u t , hi u qu ph i đ t lên hàng đ u M t s đ u t không hi u qu , mang tính hình th c s tr thành m t gánh
n ng, m t s lãng phí lâu dài cho doanh nghi p
Trang 171.3 PH NG PHÁP TI P C N TệCH H P CÁC H TH NG QU N Lụ
Các h th ng qu n lý theo tiêu chu n ISO đang ngày càng đ c các t ch c
áp d ng ph bi n và r ng rãi trên toàn th gi i Vi c tri n khai áp d ng và làm th nào đ đáp ng và th a mãn các yêu c u c a tiêu chu n thì tùy thu c vào m i t
ch c Có hai ph ng pháp ti p c n tích h p h th ng qu n lý: ph ng pháp ti p c n phù h p các tiêu chu n (The aligned approach) và ph ng pháp ti p c n qu n lý
ch t l ng toàn di n (The Total quality approach) (Wilkinson and Dale, 2000)
1.3.1 Ph ng pháp ti p c n phù h p tiêu chu n tích h p (PAS 99:2006)
T i Vi t Nam c ng nh nh ng qu c gia khác, đã có nh ng doanh nghi p áp
d ng đ ng th i t hai tiêu chu n tr lên Vi c áp d ng đ ng th i nhi u tiêu chu n này đã gây ra khó kh n cho doanh nghi p áp d ng nh : các tiêu chu n trên đ u có chung m t s yêu c u v qu n lý chung c a h th ng nh : ki m soát tài li u và h
s , hành đ ng kh c ph c và phòng ng a, v.v… N u t ch c xây d ng h th ng không khéo thì s có hi n t ng ban hành ra m t s tài li u v i các n i dung ki m soát t ng t nh nhau cho các đi u kho n nêu trên Nh v y, n u có tiêu chu n tích h p cho các h th ng qu n lý trên s r t thu n ti n cho các đ n v áp d ng không nh ng trong quá trình xây d ng, v n hành h th ng mà c đ i v i ho t đ ng
ki m tra giám sát c a các t ch c ch ng nh n, công nh n sau này
t o thu n l i cho vi c tích h p các h th ng qu n lý trong t ch c, Vi n Tiêu chu n Anh (BSI) đã ban hành tiêu chu n “PAS 99: 2006 – Tiêu chu n tích h p các yêu c u chung c a các h th ng qu n lý” nh m quy đ nh các yêu c u đ i v i h
th ng qu n lý tích h p Tiêu chu n này h ng d n vi c th c hi n yêu c u chung c a các h th ng qu n lý và quy đ nh v tích h p khác
Trong ph m vi c a đ tài lu n v n, tác gi nghiên c u đ i di n và đ c p đ n
h th ng qu n lý ch t l ng, môi tr ng, an toàn và s c kh e ngh nghi p theo Tiêu chu n ISO 9001, ISO 14001 và OHSAS 18001 C ng nh các tiêu chu n khác,
n i dung đi u kho n c a các tiêu chu n này ch đ c p đ n các yêu c u mà các t
ch c mu n áp d ng ph i đáp ng c ng nh ch ng nh n h th ng đ c p ch ng ch
Trang 18Sau đây là quy trình xây d ng và tri n khai áp d ng h th ng qu n lý tích h p ch t
l ng, môi tr ng, an toàn và s c kh e ngh nghi p theo Tiêu chu n PAS 99-2006:
1.3.1.1 Ph m vi áp d ng:
- Tiêu chu n này áp d ng cho m i lo i hình và m i quy mô c a t ch c
- T ch c b t đ u xây d ng h th ng qu n lý tích h p cho hai ho c nhi u
h n các tiêu chu n sau: ISO 9001, ISO 14001, OHSAS 18001,
- T ch c đã có h th ng qu n lý cho ít nh t hai trong s các tiêu chu n trên, có nhu c u tích h p m t cách toàn di n các quá trình c a h th ng vào ho t đ ng qu n lý, đi u hành c a doanh nghi p
1.3.1.2 Các yêu c u c a tiêu chu n tích h p các h th ng qu n lý - PAS 99:2006
N i dung c th c a t ng yêu c u: đ c trình bày trong Ph l c 1
c u c
th
O Các yêu
c u chung
Các yêu
c u c
th
Q Các yêu
c u chung
Các yêu
c u c
th
OM Các yêu
c u chung
Ghi chú:
E: Environment - Môi tr ng O: Occupational Health and Safety – S c kh e ngh nghi p và an toàn Q: Quality – Ch t l ng
OM: Other Management System – H th ng qu n lý khác
PAS 99 Các yêu c u chung
Trang 19Hình 1.3 : Minh h a chu trình PDCA và các yêu c u chung đ c k t h p nh th nào đ i v i c u trúc c a h th ng qu n lý
( Ngu n: David Smith and Rob Politowski, 2007)
H th ng qu n lý Các yêu c u khái quát 4.1
Ho ch đ nh 4.3
4.3.1 Nh n di n và đánh giá các khía
c nh, tác đ ng và r i ro 4.3.2 Nh n di n các yêu c u pháp
lu t và yêu c u khác 4.3.3 Ho ch đ nh đ ng phó v i các tình hu ng không mong đ i 4.3.4 M c tiêu
4.3.5 C c u t ch c, vai trò, trách nhi m và quy n h n
Th c hi n và đi u hành 4.4
4.4.1Ki m soát đi u hành
4.4.2 Qu n lý ngu n l c 4.4.3 Các yêu c u v tài
li u 4.4.4 Tr ao đ i thông tin
Trang 201.3.1.3 Các b c xây d ng và tri n khai áp d ng h th ng qu n lý tích h p:
HTQL các tiêu chu n ISO 9001, ISO 14001, OHSAS 18001 đ c xây d ng theo chu trình PDCA và g m các giai đo n chính:
- Thi t l p chính sách: HTQL các tiêu chu n ISO 9001, ISO 14001, OHSAS
18001 đ u có s b t đ u t vi c thi t l p chính sách:
+ nh h ng c a h th ng qu n lý, th hi n s cam k t tuân th các yêu
c u c a tiêu chu n; đ t ra m c tiêu c th và chính sách ph i cam k t c i
ti n liên t c HTQL
+ Xây d ng chính sách tích h p bao quát đ c khía c nh môi tr ng, ch t
l ng và an toàn s c kh e ngh nghi p
- L p k ho ch - Plan: công vi c l p k ho ch đòi h i t ch c ph i:
+ Xác đ nh các yêu c u tuân th - đáp ng, t đó đ a ra m c tiêu, ch tiêu
c th và k ho ch đ t m c tiêu – ch tiêu đó
+ Xác đ nh các ngu n l c c n thi t đ có th đáp ng các yêu c u và th c
hi n đ c các m c tiêu và ch tiêu đã đ ra
+ Ho ch đ nh HTQL tích h p g m: xác đ nh các nhu c u, yêu c u và phân tích các v n đ ; nh ng yêu c u ch t l ng, khía c nh môi tr ng có ý ngh a, yêu c u lu t đ nh, yêu c u khách hàng; đ t m c tiêu – ch tiêu và
ch ng trình th c hi n; thi t l p h th ng tài li u tích h p; xác đ nh ngu n nhân l c; c c u t ch c, vai trò, trách nhi m và quy n h n …
- Th c hi n và đi u hành - DO: giai đo n này t ch c ph i th c hi n h
th ng qu n lý tích h p đã đ c ho ch đ nh, bao g m: ki m soát đi u hành;
qu n lý ngu n nhân l c; thông tin liên l c và đánh giá nhà cung c p
- Ki m tra, giám sát – Check: T ch c ph i giám sát và đo l ng h th ng
Trang 21Hình 1.4 : C u trúc h th ng tài li u c a h th ng tích h p chung
Hình 1.5: Ki m soát v n hành và các quá trình
M i m t h th ng qu n lý đ n l đ u có nh ng yêu c u riêng c th c a mình nh ng sáu y u t trên luôn có trong các yêu c u c a các h th ng đ n l đó và
có th đ c tri n khai áp d ng nh n n t ng c a s tích h p
Tóm l i, ph ng pháp ti p c n này thích h p cho các t ch c b t đ u nghiên
c u xây d ng và tri n khai áp d ng h th ng qu n lý tích h p t hai tiêu chu n tr lên Theo kinh nghi m, các t ch c nên tri n khai h th ng qu n lý ch t l ng theo ISO 9001 tr c Sau m t th i gian h th ng đã đ c v n hành t t, n u có nhu c u,
t ch c m i tri n khai h th ng qu n lý ti p theo Vì ISO 9001 là tiêu chu n n n
t ng, c b n nh t và dùng c s đ xây d ng tiêu chu n khác
Trang 221.3.2 Ph ng pháp ti p c n qu n lý ch t l ng toàn di n
Vi c nghiên c u, xây d ng và tri n khai áp d ng thành công h th ng qu n
lý tích h p phù h p v i yêu c u c a các tiêu chu n đòi h i r t công phu và s n l c
c a t t c m i ng i c ng nh th i gian, chi phí v.v… Tuy nhiên, sau khi đ t đ c
gi y ch ng nh n theo các tiêu chu n, t ch c mu n ti p t c duy trì và c i ti n thành công h th ng qu n lý tích h p, h ng đ n s phát tri n b n v ng, tác gi mu n
gi i thi u ph ng pháp ti p c n qu n lý ch t l ng toàn di n (TQM) đ c s d ng
nh là m t mô hình mà trên đó h th ng qu n lý tích h p có th đ c duy trì và c i
ti n Mô hình này đòi h i ph i có m t ph ng pháp ti p c n toàn di n đ c xây
d ng và tri n khai th c hi n trong toàn b t ch c Vi c tích h p thông qua mô hình này không ch đ n gi n đáp ng yêu c u, quy đ nh c a các tiêu chu n mà nó còn có
m c đích chính là k t qu ho t đ ng c a doanh nghi p đ c c i ti n liên t c thông qua m t h th ng qu n lý toàn di n
Cam k t c a lãnh đ o đ c p đ n s quan tâm và h tr c a lãnh đ o trong
vi c đào t o, nâng cao n ng l c c a ngu n nhân l c và cung c p các ngu n l c đ y
đ t o đi u ki n thu n l i cho vi c t ch c s n xu t đ t n ng su t cao đ m b o
s thành công c a ch ng trình c i ti n thì đ u tiên là lãnh đ o doanh ngi p ph i thi t l p m t m c tiêu rõ ràng và cam k t th c hi n m c tiêu đó Ngoài s cam k t, vai trò c a lãnh đ o là t o m t s ph i h p hi u qu gi a các phòng ban, b ph n
ch c n ng trong doanh nghi p H n n a, s quan tâm và khuy n khích c a lãnh đ o
s t o ra m t môi tr ng làm vi c sáng t o v i n ng su t cao Thi u s cam k t h
tr c a lãnh đ o là nguyên nhân chính d n đ n s th t b i c a ch ng trình duy trì
và c i ti n h th ng qu n lý Nh v y, s cam k t c a lãnh đ o là m t y u t không
Trang 23th thi u trong các ch ng trình c i ti n Khi đã cam k t, h s có các bi n pháp khuy n khích t ng n ng su t, s n sàng có nh ng h tr c n thi t trong vi c đào t o ngu n nhân l c, cung c p các ngu n l c đ y đ t o đi u ki n thu n l i cho vi c t
ch c duy trì và c i ti n (Bùi Nguyên Hùng và Tr n Th Kim Loan, 2010)
1.4.2 Ho ch đ nh chi n l c
T ch c c n nghiên c u cách th c n i b hóa yêu c u c a khách hàng Các
m c chu n là h p nh t l p k ho ch kinh doanh và ch t l ng chi n l c đ t o ra
m t quá trình l p k ho ch chi n l c cho toàn b h th ng M i nhân viên trong công ty đ u tham gia vào quá trình chuy n yêu c u c a khách hàng thành nh ng k
ho ch ng n h n và dài h n nh m đ nh h ng ho t đ ng cho m i b ph n, phòng ban, nhóm làm vi c và cá nhân Ch c n ng c a ho ch đ nh chi n l c trong mô hình kinh doanh là đi u ch nh m i n l c c a công ty theo s hài lòng c a khách hàng, ch t l ng và m c tiêu th c hi n ho t đ ng kinh doanh Các nhà đi u hành
c p cao và nh ng ng i tham gia vào vi c phát tri n k ho ch s d ng t t c d li u
đ đ ra m c tiêu, chi n l c, k ho ch hành đ ng và các ch s chính y u (KPI)
1.4.3 H ng đ n khách hàng
Khách hàng là m t trong nh ng đ i t ng chính quan tr ng nh t c a m i doanh nghi p H ng v khách hàng là vi c chú tr ng vào nh ng gì khách hàng c n
và m c đ doanh nghi p hi u nhu c u và mong đ i c a khách hàng, đ không ch đáp ng mà còn c g ng v t cao h n s mong đ i c a h Do v y, vi c thi t k và
s n xu t s n ph m ph i đáp ng nh ng yêu c u ch t l ng mà khách hàng mong
mu n và cung c p cho h đúng lúc v i giá c nh tranh H ng v khách hàng không
ch đáp ng nhu c u c a h , mà doanh nghi p c ng s có doanh thu và l i nhu n cao h n H n n a, h ng v khách hàng s giúp t ng n ng su t thông qua vi c gi m chi phí và đ m b o r ng t t c nh ng s n ph m đ c s n xu t là c n thi t đ i v i khách hàng H ng đ n khách hàng đ c th hi n qua: quy trình hi u qu đ gi i quy t than phi n c a khách hàng; là c s đ công ty c i ti n s n ph m và d ch v (Bùi Nguyên Hùng và Tr n Th Kim Loan, 2010)
Trang 241.4.4 ào t o
ào t o và s d ng m t cách có hi u qu ngu n nhân l c, c th là t o ra
m t t p th làm vi c có n ng su t cao b ng cách đào t o cho nhân viên có n ng l c
đ th c hi n t t công vi c và có th phát huy h t n ng l c c a h là v n đ quan
tr ng hàng đ u (Bheda & ctg, 2003; Appelbaum, 2005; Politis, 2005) N ng l c
qu n lý đ c xem nh m t k n ng v t tr i giúp t o ra l i th c nh tranh cho doanh nghi p N ng l c c a các nhà qu n lý y u kém là m t trong các nguyên nhân
đ a đ n s th t b i c a các ch ng trình c i ti n (Hoffman & Mehra, 1999) Vì th , trình đ ngu n nhân l c có m i quan h m t thi t v i n ng su t và k t qu kinh doanh c a doanh nghi p (Chen, Liaw & Lee, 2003) N ng l c c a ngu n nhân l c
th hi n qua: các nhân viên đ u đ c đào t o v chuyên môn; hu n luy n các k
n ng c n thi t cho công vi c; các nhà qu n lý trong công ty đ u đ c đào t o ki n
th c chuyên môn (Bùi Nguyên Hùng và Tr n Th Kim Loan, 2010)
1.4.5 S tham gia c a nhân viên
c nh tranh, các công ty ph i t o ra s n ph m ho c d ch v có ch t l ng cao v i chi phí th p nh t trong th i gian ng n nh t có th và ph i luôn s n sàng thay
đ i Các công ty thành công tin t ng r ng, cách duy nh t đ c nh tranh là thông qua s tham gia c a nhân viên H v a hi u ra r ng nhân viên – nh ng ng i ch u trách nhi m t o ra s n ph m ho c d ch v : ph i v trí t t nh t đ đ m b o và nâng cao ch t l ng c a s n ph m ho c d ch v ; ph i có kh n ng t t nh t đ gi m chi phí b ng cách lo i b s lãng phí trong toàn b quy trình; ph i v trí t t nh t đ
đ y nhanh các quy trình b ng cách gi m th i gian chu trình; ph i tr thành tác nhân
lý t ng c a s thay đ i khi đã bi t rõ v quy trình, ph i đ c đào t o thông qua giáo d c và kinh nghi m, c ng nh ph i đ c trao quy n đ hành đ ng m t cách
quy t đoán (Stephen George - Arnold Weimerskirch, 2009)
1.4.6 Làm vi c nhóm (Team work)
Làm vi c nhóm nh m m c đích đ gi i quy t ho c đi u tra các v n đ ho c các c h i c i ti n liên quan đ n nhi u ch c n ng ho c các phòng ban Lãnh đ o cao
Trang 25nh t th ng đ i di n cho m t nhóm và do đó cam k t h tr đ y đ các ngu n l c
v th i gian, tài chính, v.v… Thành ph n tham gia nhóm th ng là nh ng nhân viên chính c a các phòng ban đ trình bày các l nh v c và phòng ban khác nhau Thành viên nhóm đ c ch n phù h p v i s đóng góp ti m n ng c a h Thông qua nhóm
đa ch c n ng, m i ng i đ n t nhi u phòng ban khác nhau làm vi c cùng nhau và
h c h i, trao đ i kinh nghi m l n nhau Sau khi d án c i ti n đ c k t thúc, nhóm này đ c gi i tán sau khi nhi m v đ c hoàn t t
1.4.7 Qu n lý quy trình
Mô hình qu n lý kinh doanh m i đòi h i s t duy h ng t i quy trình Nó
bu c các công ty ph i đ t ra câu h i xem nh ng quy trình c a mình là gì đ hi u
đ c yêu c u c a khách hàng, truy n đ t các yêu c u v ch t l ng và khách hàng trong toàn công ty, xác đ nh và theo dõi các bi n pháp, ho ch đ nh chi n l c, đánh giá và c i ti n s hài lòng c a khách hàng c ng nh t t c y u t khác xác đ nh
“công vi c” c a m t công ty Qu n lý và c i ti n t t c quy trình c t lõi: nh n bi t các quy trình c t lõi có liên k t tr c ti p v i yêu c u c a khách hàng; đào t o nhân viên theo quy trình; phân công trách nhi m x lý quy trình trong n i b phòng ban
(Stephen George - Arnold Weimerskirch, 2009)
li u; xây d ng các quy trình nh m xem xét, phân tích và s d ng d li u đ c i ti n Trong mô hình qu n lý kinh doanh m i, nhà qu n lý hành đ ng d a trên c s thông tin, d li u và phân tích đáng tin c y Các công ty thành công th ng thi t l p nhi u ch s th c hi n n i b ph n ánh nh ng y u t t o ra s hài lòng c a khách hàng và c i ti n ch t l ng
Trang 261.4.9 So sánh chu n (Benchmarking)
So sánh chu n là m t công c đ đ m b o r ng các m c tiêu đ c nh m t i
nh m phù h p v i nhu c u th tr ng và không đ c t ý xây d ng b ng cách ti p
c n theo ki u suy đoán ho c suy lu n t các k t qu đ t đ c c a n m ngoái B ng các phép đo liên t c đ i v i các s n ph m, d ch v , quy trình và th c ti n c a t
ch c đ so v i nh ng đ i th c nh tranh thành công nh t, ho c so v i nh ng t
ch c mà có hi u su t cao h n, so sánh chu n có th giúp t ch c nâng cao n ng su t
và ch t l ng So sánh chu n cho phép các t ch c c i ti n h th ng nôi b c a mình b ng cách h c h i t các ngu n l c bên ngoài So sánh chu n là m t quy trình khám phá chính xác nh ng vi c t ch c đang làm nh ng gì t t nh t trong n i b và bên ngoài mà công ty đang th c hi n, cách th c mà chúng so sánh và nh ng gì t
ch c có th làm đ c i ti n (Stephen George - Arnold Weimerskirch, 2009)
1.4.10 ng viên và khen th ng
Trong mô hình qu n lý m i, vai trò c a đ ng viên, khen th ng và bi u
d ng nhân viên nh m h tr vi c đ t đ c m c đích công ty Nhi u ng i cho
r ng, vi c tr l ng là đ ng l c thúc đ y chính c a k t qu Th nh ng, nghiên c u
và đi u tra v ng i lao đ ng l i cho cho th y s bi u d ng hàng ngày chính là
đ ng l c thúc đ y m nh m S thay đ i trong t duy v đ ng viên và khen th ng
ph n ánh s thay đ i trong suy ngh v ng i lao đ ng nh ngu n l c ch không
ph i là hàng hóa (Stephen George - Arnold Weimerskirch, 2009)
Vi c tr l ng và bi u d ng gi i quy t đ c m t s yêu c u r t c b n c a con ng i nh s an toàn, s công nh n, t tr ng, thành tích và c m kích Theo Jack Welch – c u Ch t ch kiêm T ng giám đ c General Electric nói: “Không ch
bi t khen ng i nh ng thành công, mà còn ph i bi t khen ng i nh ng th t b i”
1.4.11 Vai trò c a đ i tác, nhà cung c p
Trong kinh doanh ngày nay, t ch c và nhà cung c p ph thu c l n nhau và
m i quan h cùng có l i s nâng cao n ng l c c a c hai bên đ t o ra giá tr T
ch c c n tham gia các ho t đ ng c a nhà cung c p liên quan đ n c i ti n ch t
Trang 27l ng Nh ng ho t đ ng này bao g m, ví d đào t o cho nhà cung c p, tri n khai các ph ng pháp qu n lý ch t l ng ho c cung c p các d ch v h tr k thu t Thông qua các ho t đ ng này có th giúp các công ty gi m chi phí ki m tra cho nguyên li u đ u vào
BẨI H C KINH NGHI M
H th ng qu n lý tích h p đ c h u h t các qu c gia trên th gi i nghiên c u và
áp d ng t r t s m Còn Vi t Nam, vi c áp d ng tích h p t hai tiêu chu n tr lên
đ c các doanh nghi p trong n c th c hi n r t ít, nguyên nhân chính là do quy mô các công ty th ng là v a và nh , do đó vi c thi t l p và áp d ng c hai tiêu chu n
là r t khó kh n và t n kém M t y u t n a là các doanh nghi p trong n c th ng chú tr ng đ n l i ích tr c m t – ch t l ng, ch ch a chú trong đ n m c đích lâu dài – môi tr ng, an toàn s c kh e và ngh nghi p v.v… Do đó, th ng thì các doanh nghi p s áp d ng ISO 9001 tr c, còn các tiêu chu n còn l i, khi có nhu c u
m i áp d ng, tích h p tiêu chu n m i vào tiêu chu n đã có Nhi u doanh nghi p
Vi t Nam đã và đang th c hi n c i ti n ph ng pháp qu n lý c a mình d a vào mô hình qu n lý tích h p theo các tiêu chu n qu c t nh ISO 9000, ISO 17025, ISO
14000, OHSAS 18000, SA 8000…, trong đó h u h t là các doanh nghi p l n áp
d ng nh : Sony Vi t Nam, PV Drilling, m Phú M , D c H u Giang, …
T th c ti n, tác gi rút ra các bài h c kinh nghi m mà các doanh nghi p Vi t Nam có th v n d ng khi tri n khai áp d ng h th ng qu n lý tích h p t i doanh nghi p đ n v mình là:
Th nh t, s cam k t m nh m c a lưnh đ o: r t quan tr ng đ i v i vi c xây
d ng, duy trì và c i ti n h th ng Là y u t quan tr ng đ th c thi các gi i pháp
tri n khai nâng cao hi u qu c a h th ng
Th hai, ph ng pháp tri n khai ch ng trình ch t l ng: các k ho ch
tri n khai áp d ng tiêu chu n m i, đánh giá n i b , xem xét lãnh đ o, rà soát c i
Trang 28ti n tài li u, … ph i đ c thông tin đ y đ , rõ ràng đ n m i ng i thay vì di n ra
l ng l , không gây đ c s chú ý, tham gia h ng ng c a m i ng i
Th ba, ch nên có m t h th ng qu n lý c a doanh nghi p: b t c quy trình
nào, c ng ph i tho mãn đ ng th i yêu c u c a t t c các l nh v c nh kinh doanh,
ch t l ng, môi tr ng, an toàn… Do v y, các h th ng qu n lý ph i quy n vào nhau, th c hi n m t l n mà phù h p v i m i yêu c u Doanh nghi p ph i hi u b n
ch t, nh ng ý t ng chính c a t ng tiêu chu n đ c i ti n và hoàn thi n ph ng pháp qu n lý hi n có c a mình
Th t , m i c i ti n ph i xu t phát t m c tiêu dài h n c a doanh nghi p:
H th ng qu n lý hi n có c a doanh nghi p không th cùng m t lúc phù h p ngay
v i yêu c u c a t t c các tiêu chu n Trong khi ngu n l c r t h n ch , doanh nghi p không th và c ng không nên có m t h th ng qu n lý hoàn ch nh ngay tránh vi c ph i làm đi làm l i, thay đ i nhi u trong ph ng pháp qu n lý, doanh nghi p nên xác đ nh rõ đ nh h ng, m c tiêu dài h n c a mình
Th n m, tri n khai t t , m r ng d n h th ng qu n lý sang các l nh v c khác Doanh nghi p nên hoàn thi n d n d n h th ng qu n lý c a mình song song
v i quá trình phát tri n s n xu t kinh doanh Nên ch ng b t đ u t l nh v c qu n lý
ch t l ng vì k t qu c a nó g n sát v i hi u qu s n xu t kinh doanh, t n t i c a doanh nghi p, sau đó m r ng d n ra các l nh v c khác
Th sáu, các cán b qu n lý ph i nhu n nhuy n chu trình qu n lý PDCA
B n ch t c a m i yêu c u trong các h th ng qu n lý khác nhau đ u d a trên chu trình PDCA (l p k ho ch, th c hi n, ki m tra và kh c ph c các t n t i)
Th b y, đánh giá đúng th c tr ng, phát hi n nh ng c h i đ c i ti n
Doanh nghi p không nên ch quan tâm duy nh t t i vi c h th ng qu n lý c a mình
có phù h p hay không v i yêu c u c a các tiêu chu n, các c quan ch ng nh n Doanh nghi p ph i tìm, xác đ nh nh ng c h i, r i ro đang ti m n liên quan t i h
th ng qu n lý có th làm nh h ng t i m c tiêu s n xu t kinh doanh c a mình
Trang 29TÓM T T CH NG 1
Vi c áp d ng h th ng qu n lý tích h p trong các doanh nghi p là m t đòi h i khách quan c a quá trình phát tri n, h p tác kinh t và th ng m i qu c t ây
c ng chính là con đ ng ng n nh t đ các doanh nghi p nâng cao đ c hi u qu
c a ho t đ ng s n xu t kinh doanh, thông qua đó s xác đ nh đ c v trí x ng đáng trên th tr ng trong và ngoài n c Chính vì v y, m t h th ng tích h p là l i gi i đáp cho bài toán c nh tranh trên th tr ng Nhìn chung, h th ng qu n lý tích h p đem đ n cho doanh nghi p các l i ích nh t đ nh Tuy nhiên, con đ ng xây d ng và tri n khai thành công h th ng này đ y r i ro và tr ng i Khó kh n quan tr ng nh t chính là nh n th c c a con ng i, bao g m: ban lãnh đ o, nhân viên, khách hàng và các bên liên quan Vi c tích h p các h th ng qu n lý theo tiêu chu n thành m t h
th ng duy nh t trong t ch c là m t vi c nên làm M c dù có nh ng khó kh n nh t
đ nh nh ng so v i nh ng gì mà m t h th ng tích h p có th mang l i cho t ch c thì d ng nh vi c đ u t công s c đ v t qua nh ng khó kh n đó là r t x ng đáng
Trong Ch ng 1 đã trình bày nh ng n i dung c b n liên quan đ n h th ng
Tóm l i, s thành công khi tri n khai áp d ng và duy trì, c i ti n h th ng qu n
lý tích h p là k t qu c a s n l c và quy t tâm không ng ng các doanh nghi p
Trang 30CH NG 2:
TH C TR NG TRI N KHAI ÁP D NG, DUY TRÌ VẨ C I TI N
H TH NG QU N Lụ TệCH H P T I PETROLIMEX SẨI GÒN
2.1 GI I THI U PETROLIMEX SẨI GÒN
2.1.1 Quá trình hình thành và phát tri n c a Petrolimex Sài Gòn
Công ty x ng d u khu v c II - tên giao d ch Petrolimex Sài Gòn, thành l p ngày 17/09/1975, tr c thu c T ng công ty x ng d u Vi t Nam, nay là T p đoàn
x ng d u Vi t Nam
Giai đo n 1975 – 1985: Công ty ch c ng c h t ng sau ti p qu n và th c
hi n nhi m v c p phát x ng d u theo ch tiêu k ho ch Nhà n c
Giai đo n 1986 – 1995: chuy n sang h ch toán đ c l p và b c đ u đa d ng hóa lo i kinh doanh
Giai đo n 1996 đ n nay: đ y m nh xây d ng, hoàn thi n h th ng h t ng và
c ch qu n lý theo h ng chuyên nghi p hóa, hi n đ i hóa n nay, Công ty có
c m kho c ng x ng d u quy mô v i t ng di n tích 196 ha tr i dài h n 03 km d c Sông Nhà Bè v i c s h t ng hi n đ i, t ng s c ch a h n 400.000 m3 cùng v i h
th ng đi u ki n xu t nh p t đ ng t i 09 c u c ng có th ti p nh n tàu đ n 40.000 DWT và 03 b n xu t đ ng b n m 03 kho Công ty còn có h th ng c a hàng bán l x ng d u n m r ng kh p trên đ a bàn các qu n, huy n Thành ph H Chí Minh, và không ng ng đ c phát tri n m r ng m ng l i T t c c a hàng đ u
đ c trang b tr b m hi n đ i, đ chính xác cao cùng v i h th ng đo m c b ch a
t đ ng giúp qu n lý bán hàng, gi m hao h t, b o v môi tr ng và đ m b o an toàn Công ty xây d ng phòng th nghi m x ng d u v i trang thi t b hi n đ i ngang t m khu v c Bên c nh phát tri n h t ng c s , Petrolimex Sài Gòn còn chú
tr ng xây d ng đ i ng nhân s có trình đ qu n lý và chuyên môn nghi p v cao,
k n ng làm vi c hi u qu , đáp ng yêu c u đ i m i và h i nh p kinh t qu c t
Trang 312.1.2 c đi m l nh v c ho t đ ng, s n ph m và d ch v
Công ty x ng d u khu v c II ho t đ ng kinh doanh trong l nh v c x ng d u,
vì là nhiên li u đ u vào c a s n xu t và tiêu dùng nên r t quan tr ng đ i v i xã h i
và n n kinh t đ t n c V i nhi m v d tr x ng d u qu c gia, đ m b o an ninh
n ng l ng và t ch c cung ng nhu c u x ng d u cho toàn b các t nh mi n Nam
t Khánh Hòa tr vào đ n m i Cà Mau, Công ty ti p nh n x ng d u nh p kh u (do
T ng công ty x ng d u Vi t nam ký h p đ ng mua t các nhà cung c p n c ngoài), t n tr t i T ng kho x ng d u Nhà Bè, sau đó xu t bán cho khách hàng và
đi u đ ng, xu t c p cho 14 công ty thành viên tuy n sau c a T ng công ty trong n i
b Ngành Tr ng h p đ c bi t, Công ty t t ch c pha ch đ t o ngu n
Th tr ng kinh doanh x ng d u chính c a Công ty là Thành ph H Chí Minh và các t nh lân c n thu c khu v c phía Nam nh ng Nai, Bình D ng, Bà
R a – V ng Tàu, … Công ty hi n đang chi m gi 16% th ph n phía Nam
M ng l i và hình th c phân ph i x ng d u c a Công ty thông qua: Bán
buôn cho khách hàng T ng đ i lý, đ i lý, h công nghi p; bán l đ n t n tay ng i tiêu dùng thông qua 64 c a hàng; bán tái xu t sang Campuchia, các khu ch xu t
S n ph m kinh doanh chính: x ng d u nh p kh u có ch t l ng phù h p
tiêu chu n Vi t nam (TCVN), g m: X ng không chì Mogas 92 và Mogas 95 (TCVN 6776:2005), d u DO 0.5%S (TCVN 5689:2005), d u FO (TCVN
6239:2002) và d u KO (TCVN 6240:2002)
Công ty còn t ch c cung c p các d ch v liên quan đ n x ng d u nh :
Gi h , nh p y thác, t m nh p - tái xu t x ng d u; d ch v ki m đ nh, hóa nghi m,
t v n và đào t o k thu t x ng d u, ng c u d u tràn, thi công xây l p các công trình ngành x ng d u; x lý ch t th i nhi m d u; kinh doanh s n ph m hóa d u:
Gas, d u nh n, m máy, hóa ch t
2.1.3 C c u t ch c và nhân l c
2.1.3.1 C c u t ch c
Trang 32i di n lưnh đ o
Phòng
KC KTTV Phòng
Phòng KTCN
Phòng
BV
Phòng KTDV
Phòng TCBL
Phòng DVTM
Phòng KHKT
Phòng TCKT
Phòng TCDV
Ban giám đ c TKXDNB
Ban giám đ c XNBLXD
C a hàng chuyên doanh
Chú thích: Quan h ch đ o theo h th ng QHSE
Quan h ch đ o hành chính, nghi p v
Phòng
KD
Phòng TCHC
Phòng
KTXD
Phòng KTTC
Phòng KTXD
Phòng
CN T ATMT Phòng
Phòng CNTT
Phòng TCCB
Phòng PCTT
Phòng HCTH
Phòng PTDN
Ban ISO
Hình 2.1 : S đ t ch c b máy c a Petrolimex Sài Gòn
(tên vi t t t c a các phòng ban, đ n v xem trong Ph l c 2)
( Ngu n: Công ty x ng d u khu v c II)
Trang 33Petrolimex Sài Gòn t ch c ho t đ ng s n xu t kinh doanh v i mô hình t
ch c b máy tr c tuy n ch c n ng Các phòng ban có vai trò tham m u cho Ban giám đ c trong các l nh v c nh : kinh doanh, tài chính, k thu t x ng d u, đ u t ,
an toàn và môi tr ng, t v n pháp lu t và h th ng qu n lý
Phòng Kinh doanh có ch c n ng tham m u giúp Giám đ c ch đ o, qu n lý
và t ch c th c hi n trên các l nh v c: t ch c ti p nh n, đi u đ hàng hóa, đ m b o ngu n x ng d u ph c v s n xu t kinh doanh c a Công ty; t ch c kinh doanh thông qua các kênh: bán buôn, tái xu t, T ng đ i lý; và khai thác, kinh doanh kho
Phòng K toán tài chính có ch c n ng tham m u giúp Giám đ c ch đ o,
qu n lý và t ch c th c hi n các l nh v c: tài chính, k toán và ki m toán n i b
Phòng K thu t x ng d u có ch c n ng tham m u giúp Giám đ c ch đ o,
Phòng Công ngh đ u t có ch c n ng tham m u giúp Giám đ c ch đ o,
qu n lý và t ch c th c hi n trên các l nh v c: đ u t phát tri n, c i t o, nâng c p,
và qu n lý v n hành, khai thác s d ng có hi u qua c s v t ch t k thu t
Phòng K thu t an toàn và môi tr ng có ch c n ng tham m u giúp Giám
đ c ch đ o, qu n lý và t ch c th c hi n trên các l nh v c: qu n lý k thu t an toàn; phòng ch ng cháy n ; b o v môi tr ng; an toàn – v sinh lao đ ng và công tác phòng ch ng thiên tai trong toàn Công ty
Phòng Công ngh thông tin có ch c n ng tham m u giúp Giám đ c ch đ o,
qu n lý và t ch c th c hi n trên các l nh v c: đ nh h ng, phát tri n và ng d ng công ngh m i trong l nh v c công ngh thông tin vào ho t đ ng s n xu t và đi u hành; tin h c hóa toàn b ho t đ ng nghi p v trong toàn Công ty; qu n tr , phát tri n h th ng ph n c ng và ph n m m tin h c c a toàn Công ty
Trang 34Phòng T ch c cán b có ch c n ng tham m u giúp Giám đ c ch đ o, qu n
lý và t ch c th c hi n trên các l nh v c: t ch c cán b ; qu n lý lao đ ng, ti n
l ng, đào t o, thi đua khen th ng, k lu t lao đ ng và các ch đ khác đ i v i
ng i lao đ ng trong Công ty
Phòng Pháp ch thanh tra có ch c n ng tham m u giúp Giám đ c ch đ o,
qu n lý và t ch c th c hi n trên các l nh v c: pháp ch , thanh tra và b o v
Phòng Hành chính tông h p có ch c n ng tham m u giúp Giám đ c ch đ o,
qu n lý và t ch c th c hi n trên các l nh v c: t ng h p tình hình các m t ho t đ ng
c a Công ty; công tác hành chính qu n tr
Phòng Phát tri n doanh nghi p có ch c n ng tham m u giúp Giám đ c ch
đ o, qu n lý và t ch c th c hi n trên các l nh v c: t ch c xây d ng và tri n khai
th c hi n chi n l c phát tri n c a Công ty; nghiên c u, tri n khai các d án đ u t phát tri n ra bên ngoài, phát tri n c a hàng x ng d u và các d án phát tri n kinh doanh khác (ngoài x ng d u); qu n tr và phát tri n th ng hi u c a Công ty
Ban ISO có ch c n ng tham m u giúp Giám đ c ch đ o, qu n lý và t ch c
th c hi n trên các l nh v c: nghiên c u đ xu t, tri n khai áp d ng các chu n qu n
lý tiên ti n vào ho t đ ng c a Công ty đ nâng cao n ng l c qu n lý, đi u hành doanh nghi p
T ng kho x ng d u Nhà bè là đ n v tr c thu c Công ty x ng d u khu v c II
có ch c n ng t ch c ti p nh n, đi u đ , b o qu n, pha ch , xu t c p các m t hàng
x ng d u và s n ph m hóa d u theo các quy đ nh hi n hành c a Công ty, pháp lu t
Xí nghi p bán l x ng d u là đ n v tr c thu c Công ty x ng d u khu v c II
có ch c n ng t ch c kinh doanh các m t hàng x ng d u, s n ph m hóa d u và các
ho t đ ng kinh doanh khác theo quy đ nh hi n hành c a Công ty, pháp lu t
Xí nghi p d ch v xây l p và th ng m i là đ n v tr c thu c Công ty x ng
d u khu v c II có ch c n ng t ch c kinh doanh các lo i hình d ch v : d ch v k thu t – xây l p chuyên ngành x ng d u và dân d ng; d ch v c u c ng; các d ch v đáp ng vi c đ m b o an toàn môi tr ng (súc r a b n b và súc r a các ph ng
ti n ch a nhiên li u, x lý ch t th i c n d u và các lo i ch t th i khác …)
Trang 35Trong h n 35 n m qua, Công ty đã không ng ng phát tri n, hoàn thành t t c
“nhi m v chính tr ” và “s m ng kinh doanh”
S n l ng x ng d u bán tr c ti p c a Công ty t ng qua các n m, tuy nhiên có
xu h ng gi m t n m 2008 do kh ng ho ng kinh t toàn c u, nhu c u tiêu th x ng
d u gi m m nh
Công ty đã thi t l p quan h th ng m i ch t ch và truy n th ng v i h n
400 doanh nghi p s n xu t tiêu th x ng d u qua ph ng th c bán buôn, h n 100
t ng đ i lý / đ i lý, khách hàng mua tái xu t và m ng l i c a hàng tr c thu c Công
ty đã tr i r ng kh p đ a bàn Thành ph H Chí Minh
Do ch tr ng bình n giá, ki m ch l m phát c a Chính ph chi ph i ho t
đ ng kinh doanh x ng d u nên t su t l i nhu n trên v n ch c a Công ty đ t th p
Trang 3621.553 9.055
242.768
15.518.482 15.140.446 378.036 26.458 1.913 242.181 160.400
22.818 10.446
172.772
17.358.775 17.016.686 342.089 12.550 22.460 265.110 67.069
18.159 8.752
76.476
( Ngu n: Công ty x ng d u khu v c II)
2.2 CÁC GIAI O N TRI N KHAI ÁP D NG H TH NG QU N Lụ THEO CÁC TIÊU CHU N TIÊN TI N T I PETROLIMEX SẨI GÒN 2.2.1 Giai đo n 1: tri n khai h th ng qu n lý n ng l c phòng th nghi m
theo tiêu chu n ISO 17025
T nh ng n m 1997, Petrolimex Sài Gòn đã tri n khai xây d ng, áp d ng H
th ng qu n lý n ng l c phòng th nghi m theo tiêu chu n ISO/IEC Guide 25 đ
ki m soát ch t l ng x ng d u trong t t c các khâu nh p kh u, t n tr , phân ph i
N m 1999, h th ng này đ c V n phòng công nh n ch t l ng thu c T ng
c c Tiêu chu n – o l ng – Ch t l ng Vi t Nam (VILAS) đánh giá, c p gi y
công nh n v i s hi u VILAS 048 Sau hai l n chuy n đ i theo phiên b n ISO 17025:1999 và ISO 17025:2005, đ n nay phòng th nghi m Petrolimex Sài Gòn đã
đ c công nh n 60 ph ng pháp th và là m t trong nh ng phòng th nghi m có trang thi t b hi n đ i, ngang t m khu v c Châu Á – Thái Bình D ng
Trang 372.2.2 Giai đo n 2: tri n khai h th ng qu n lý ch t l ng l nh v c ắBán buôn,
xu t, nh p và t n tr x ng d uẰ theo tiêu chu n ISO 9001
Tháng 7/2001, Công ty ký h p đ ng v i đ n v t v n và đào t o CTC đ
th c hi n d án trong vòng 14 tháng
Ngày 18/10/2002, h th ng đ c Bureau Veritas Certification Vi t Nam (BVQI) đánh giá, c p gi y ch ng nh n, đã đánh d u c t m c quan tr ng trong ti n trình tri n khai áp d ng h th ng qu n lý ch t l ng theo Tiêu chu n ISO 9001 t i Petrolimex Sài Gòn
2.2.3 Giai đo n 3: m r ng ph m vi áp d ng h th ng qu n lý ch t l ng theo
Tiêu chu n ISO 9001 sang l nh v c bán l
Sáu tháng sau khi đ t gi y ch ng nh n ISO 9001 l nh v c bán buôn, Công ty
ti p t c m r ng ph m vi áp d ng h th ng qu n lý ch t l ng theo Tiêu chu n ISO
2.2.4 Giai đo n 4: m r ng ph m vi áp d ng h th ng qu n lý ch t l ng theo
ISO 9001 sang l nh v c kinh doanh d ch v khác (ngoài x ng d u)
u n m 2007, Công ty ti p t c tri n khai áp d ng h th ng qu n lý ch t
l ng theo Tiêu chu n ISO 9001 sang ho t đ ng kinh doanh d ch v khác ngoài
x ng d u t i các đ n v tr c thu c
Th i gian tri n khai ch trong vòng 6 tháng và đ c BVQI đánh giá, c p
ch ng ch ngày 31/08/2007 n th i đi m này, 100% ph m vi ho t đ ng c a toàn Công ty đã tuân th theo các yêu c u c a tiêu chu n ISO 9001:2000
Trang 382.2.5 Giai đo n 5: cùng lúc tri n khai hai h th ng qu n lý an toàn, s c kh e
ngh nghi p (theo chu n OHSAS 18001) và h th ng qu n lý môi tr ng (theo chu n ISO 14001) t i T ng kho x ng d u Nhà Bè
Tháng 9/2007, Công ty b t đ u tri n khai áp d ng cùng lúc hai tiêu chu n OHSAS 18001:2007 và ISO 14001:2004 t i T ng kho x ng d u Nhà bè v i m c đích nâng cao hi u qu công tác qu n lý an toàn, đ m b o s c kh e ngh nghi p
ng i lao đ ng và b o v môi tr ng xung quanh khu v c
Vi c xây d ng h th ng qu n lý theo chu n ISO 14001:2004 và OHSAS 18001:2007 đ c tích h p chung v i h th ng qu n lý ch t l ng ISO 9001:2000 đang v n hành t i T ng kho, hình thành m t h th ng tích h p qu n lý chung v
Ch t l ng – An toàn – S c kh e và Môi tr ng (g i t t là h th ng qu n lý tích
h p QSHE), phù h p cùng lúc v i b n tiêu chu n ISO 9001, ISO 17025, ISO 14001
và OHSAS 18001
Sau g n hai n m n l c tri n khai, h th ng qu n lý tích h p c a T ng kho
đ c BVQI đánh giá, c p ch ng ch vào ngày 30/07/2009
2.2.6 Giai đo n 6: tri n khai th c hành 5S t i c a hàng x ng d u
huy đ ng m i ng i tham gia c i ti n môi tr ng làm vi c, nâng cao
n ng su t lao đ ng, gi m chi phí n, nâng cao hình nh doanh nghi p và “nâng t m
d ch v - ph c v bán l x ng d u”, trong n m 2011, Công ty đã quy t đ nh tri n khai áp d ng thí đi m mô hình th c hành 5S t i 25/64 c a hàng bán l x ng d u
n nay đã m r ng ph m vi áp d ng 100% c a hàng x ng d u tr c thu c Công ty, t ng b c hình thành thói quen 5S trong đ i ng CBCNV t i CHXD
TH NG QU N Lụ TệCH H P T I PETROLIMEX SẨI GÒN
N i d ng tri n khai áp d ng h th ng qu n lý tích h p Ch t l ng – An toàn –
S c kh e và Môi tr ng phù h p Tiêu chu n ISO 9001, ISO 14001 và OSHAS
18001 đ c trình bày trong Ph l c 3
Trang 39Hình 2.2 : Mô hình h th ng qu n lý tích h p các tiêu chu n t i Petrolimex Sài Gòn
2.4 PHỂN TệCH TH C TR NG DUY TRÌ VẨ C I TI N H TH NG
Quá trình xây d ng h th ng qu n lý tích h p theo các tiêu chu n, đ t đ c
gi y ch ng nh n đòi h i r t công phu và khó kh n Vi c duy trì và c i ti n các h
th ng qu n lý này l i càng khó kh n g p b i, c n s n l c r t l n c a các c p qu n
tr và toàn th cán b công nhân viên, c ng nh s ph i h p t t c a các đ i tác đ
qu n lý ch t l ng theo tiêu chu n đ t hi u qu
2.4.1 Cam k t c a lưnh đ o
Các cu c h p xem xét c a lãnh đ o đ i v i ho t đ ng qu n lý ch t l ng đã
gi i quy t k p th i nh ng v n đ c n tháo g và cung c p ngu n l c đ y đ , nh ng nhìn chung ch y u là t p trung vào vi c tri n khai các d án theo Tiêu chu n ISO
m i và duy trì tính hi u l c c a các h th ng qu n lý theo Tiêu chu n ISO c , ch a
đ t ra yêu c u và đòi h i đ nâng lên t m cao m i, xem xét đ n các khía c nh đ nâng cao nh n th c, m c ch t l ng và hi u qu c a t ng quá trình nghi p v nói riêng, c a toàn h th ng nói chung
H s xem xét t ng m ng nghi p v c a Ban lãnh đ o Công ty thi u tính liên
Trang 40k t h th ng, thi u tính liên t c và b phân tán nhi u n i Thông tin đ u vào, đ u ra
cu c h p ch a đáp ng đ y đ yêu c u c a tiêu chu n ISO đang áp d ng N i dung
k t lu n (ho c biên b n) c a các cu c h p này th ng ít đ c thông tin đ n i
di n lãnh đ o (QMR) C ch trao đ i thông tin n i b c a Công ty ch a khoa h c,
ch a hi u qu , thi u tính h th ng
2.4.2 Xây d ng và ki m soát m c tiêu ch t l ng
T đ u n m 2004, vi c tri n khai xây d ng m c tiêu ch t l ng đã đ c c i
ti n, t tr ng thái r i r c đã liên k t l i thành m t h th ng và đ c tri n khai xuyên
su t t c p Công ty xu ng đ n phòng ban, đ n v Tuy nhiên, vi c tri n khai này không đ c tri n khai ti p xu ng đ n t ng b ph n, cá nhân đ th c hi n
2.4.3 Theo dõi và đo l ng n ng l c quá trình
Trong khi các c ch đánh giá c đi n không phát huy tác d ng và không mang l i k t qu th c ch t (nh : bình ch n gi a các đ ng nghi p; c p trên đánh giá
c p d i; khách hàng n i b đánh giá nhà cung c p n i b ) thì c ch đánh giá theo
k t qu KPI là chính xác, toàn di n và hi u qu nh t Xu t phát t lý do này nên
n m 2006, Công ty b t đ u xây d ng b ch s đo l ng quá trình PI và ch n ra m t
s ch s chính y u, then ch t đ thí đi m đo l ng m t s quá trình quan tr ng
Sau n m n m th c hi n, s li u thu th p ch a đ đ xây d ng chu n gi i h n
ki m soát, ch a đ c s đ đánh giá n ng l c c a quá trình thì công vi c này ph i
d ng l i vì nhi u c p lãnh đ o không hi u, không ng h nên vi c đo l ng các KPI
tr nên hình th c
2.4.4 K t qu ho t đ ng đào t o qu n lý ch t l ng
Ho t đ ng đào t o đ tri n khai áp d ng h th ng qu n lý theo các tiêu chu n
m i ho c đ h tr , duy trì công tác qu n lý ch t l ng c a Công ty đ c th c hi n
d i hình th c đào t o n i b ho c g i ra bên ngoài đào t o
N i dung đào t o đa d ng t ph c p ki n th c c b n đ n nâng cao chuyên sâu tùy theo t ng đ i t ng S li u th ng kê n i dung đào t o qu n lý ch t l ng