MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM TĂNG CƯỜNG HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP RA NƯỚC NGOÀI CỦA VIỆT NAM.PDF

ng chuyên gia Hoa K... Khung pháp lý đi u ch nh.

L I NÓI U

CH NG I: T NG QUAN V U T TR C TI P N C NGOÀI…… 1

1.1 KHÁI NI M, C I M C A U T TR C TI P N C NGOÀI… 1

1.1.1 Khái ni m……… ……… 1

1.1.2 c đi m……….… ……… 2

1.2 CÁC HÌNH TH C CH Y U C A U T TR C TI P N C NGOÀI……… 3

1.2.1 H p đ ng h p tác kinh doanh……… 3

1.2.2 Doanh nghi p liên doanh……… 4

1.2.3 Doanh nghi p 100% v n n c ngoài………4

1.3 TÁC NG C A U T TR C TI P N C NGOÀI N N C CH U T ……… 5

1.3.1 Tác đ ng tích c c….……….5

1.3.1.1 Nâng cao v th qu c gia……… ………5

1.3.1.2 Khai thác l i th so sánh c a qu c gia……… ……… 5

1.3.1.3 Nâng cao hi u qu s d ng v n đ u t ………… ……… 6

1.3.1.4 T o th tr ng cung c p nguyên li u n đ nh…… ………7

1.3.2 Tác đ ng tiêu c c……….7

1.4 CÁC NHÂN T TÁC NG N HO T NG U T TR C TI P

1.4.1.2 Ho t đ ng khuy n khích đ u t ra n c ngoài…… ……… 9

1.4.1.3 S c m nh v khoa h c k thu t… ……… 10

1.4.2 Môi tr ng n c nh n đ u t ……… ……….11

1.4.2.1 S n đ nh v kinh t chính tr ……… ……….11

1.4.2.2 Môi tr ng pháp lu t minh b ch……… ……… 11

1.4.2.3 C s h t ng hi n đ i, đi u ki n t nhiên thu n l i……… …………12

1.4.2.4 Ch t l ng ngu n nhân l c cao……… ……… 13

1.4.3 R i ro qu c gia………14

1.4.3.1 nh ngh a r i ro qu c gia……….14

1.4.3.2 Nh ng y u t tác đ ng đ n r i ro qu c gia………15

1.4.3.3 ánh giá r i ro qu c gia……….…17

1.5 XU H NG U T TR C TI P RA N C NGOÀI C A CÁC N C ANG PHÁT TRI N……… ……….18

1.5.1 L ng v n đ u t ra n c ngoài c a các n c đang phát tri n ngày càng t ng………19

1.5.2 Lnh v c đ u t ra n c ngoài c a các n c đang phát tri n ngày càng đa d ng……… 20

1.5.3 a bàn đ u t ra n c ngoài c a các n c đang phát tri n ngày càng m r ng……… 20

1.6 KINH NGHI M U T TR C TI P RA N C NGOÀI C A CÁC N C……… ………21

CH NG II TH C TR NG HO T NG U T TR C TI P RA

N C NGOÀI C A VI T NAM……….…26

2.1 C S PHÁP LÝ CHO HO T NG U T TR C TI P RA N C NGOÀI C A VI T NAM……… ……… 26

2.1.1 Quan đi m c a ng v đ u t tr c ti p ra n c ngoài………… ………26

2.1.2 Khung pháp lý đi u ch nh……… ……… 26

2.2 TÌNH HÌNH HO T NG U T TR C TI P RA N C NGOÀI C A VI T NAM……….29

2.2.1 Quy mô đ u t ……… ………30

2.2.2 L nh v c đ u t ……… ……… 35

2.2.3 N c nh n đ u t ……… ………… ………42

2.2.4 Hình th c đ u t ……… 48

2.2.5 Phân tích k t qu ph ng v n tr c ti p doanh nghi p ……… 49

2.3 ÁNH GIÁ HO T NG U T RA N C NGOÀI C A VI T NAM……….…54

2.3.1 Thành t u……… ……… ……….54

2.3.1.1 H th ng pháp lu t, công tác qu n lý c a nhà n c………… ………54

2.3.1.2 V phía doanh nghi p Vi t Nam………57

2.3.2 H n ch ……… ……… 58

n ch trong ho t đ ng đ u t tr c ti p ra n c ngoài t m v

2.3.3 Nguyên nhân……… ……… 63

2.3.3.1 Nguyên nhân ch quan ……… ……….63

2.3.3.2 Nguyên nhân khách quan ……… 67

CH NG III GI I PHÁP T NG C NG HO T NG U T TR C TI P RA N C NGOÀI C A VI T NAM………65

3.1 TRI N V NG U T TR C TI P RA N C NGOÀI C A VI T NAM……….70

3.1.1 C s d báo……… ……… 70

3.1.2 Tri n v ng 72

3.1.2.1 u t trong khu v c các n c ông Á……… ……… 72

3.1.2.2 u t vào các n c phát tri n…… ……… 75

3.1.2.3 u t vào các th tr ng m i và ti m n ng……….……… 75

3.2 GI I PHÁP…….……….76

3.2.1 i v i nhà n c……….……….76

3.2.1.1 Xây d ng và hoàn thi n hành lang pháp lý qu c t nh m t o đi u ki n thu n l i h n n a cho doanh nghi p thâm nh p th tr ng các n c……… 76

3.2.1.2 Hoàn thi n c ch và ban hành nhi u chính sách h tr u đãi đ u t tr c ti p ra n c ngoài……… 78

3.2.1.3 Nâng cao vai trò và n ng l c ho t đ ng c a các t ch c liên quan đ n ho t đ ng đ u t ra n c ngoài………85

3.2.2.2 a d ng hoá hình th c đ u t , m r ng l nh v c và đ a bàn đ u t … 92 3.2.2.3 Nghiên c u k môi tr ng đ u t trong và ngoài n c ………95 3.2.2.4 Xây d ng chi n l c kinh doanh lâu dài……… ………….96 3.2.2.5 Khai thác t i đa các ngành hàng, s n ph m đã là l i th so sánh c a Vi t Nam……… ………96 3.2.2.6 Nhóm gi i pháp khác………… ……… ………97

K T LU N

DANH M C TÀI LI U THAM KH O

PH L C

1 Tính c p thi t c a đ tài nghiên c u:

Toàn c u hóa là s gia t ng các dòng ch y xuyên biên gi i v con ng i, d ch

v , v n, thông tin và v n hóa Toàn c u hóa lo i b s cô l p, t ng s giàu có và t do, giúp nâng cao ti m n ng và ki n th c c a con ng i trên toàn th gi i u t tr c ti p

ra n c ngoài là m t trong nh ng ho t đ ng kinh t thúc đ y quá trình toàn c u hóa

di n ra nhanh h n, t i m i n i trên toàn th gi i Nh b t k ho t đ ng đ u t nào khác, đ u t ra n c ngoài không ch tr c ti p làm t ng thu nh p cho m i doanh nghi p, mà nó còn có nh h ng tích c c đ n t ng tr ng và phát tri n c a n n kinh t

qu c dân

Vi t Nam đã đ n ng ng c a c a h i nh p toàn di n, không th ch d ng l i

vi c t ng c ng thu hút đ u t tr c ti p t n c ngoài u t ra n c ngoài đã tr thành m t xu th t t y u, do đó các doanh nghi p Vi t Nam c n ph i ch đ ng, tranh

th th i c đ thâm nh p vào th tr ng th gi i

D án đ u tiên c a các doanh nghi p Vi t Nam đ u t ra n c ngoài vào n m

1989 Ngày 14/4/1999, Ngh đ nh s 22/N -CP c a Chính ph v đ u t ra n c ngoài c a Vi t Nam đ c ban hành, cùng m t s v n b n pháp lu t liên quan đã t o nên m t khung pháp lý duy nh t cho ho t đ ng đ u t ra n c ngoài c a các doanh nghi p Vi t Nam tính đ n n m 2005 Nh ng ho t đ ng đ u t ra n c ngoài c a Vi t Nam còn nhi u nh ng h n ch , nh thi u chi n l c dài h n, v n đ u t ít, quy mô còn nh bé, các doanh nghi p còn thi u kinh nghi m kinh doanh qu c t Thêm vào

đó, c ch chính sách c a Nhà n c ch m đ i m i, thi u nhi u chính sách đ t o môi

tr ng thu n l i khuy n khích doanh nghi p đ u t ra n c ngoài

nhìn nh n m t cách c th h n v ho t đ ng đ u t ra n c ngoài c a Vi t Nam trong th i gian qua, đ ng th i góp ph n b sung c s lý lu n và th c ti n đ nâng cao hi u qu đ u t ra n c ngoài c a các doanh nghi p Vi t Nam tr c quá trình h i nh p kinh t qu c t Em đã quy t đ nh ch n đ tài: “M T S GI I PHÁP

tài nh m h th ng hóa lý lu n v vi c đ u t ra n c ngoài c a các doanh nghi p Vi t Nam ng th i xem xét và đánh giá các chính sách c a Vi t Nam và th c

tr ng ho t đ ng đ u t ra n c ngoài c a các doanh nghi p Vi t Nam trong th i gian qua, t đó đ a ra m t s gi i pháp thi t th c nh m t ng c ng, nâng cao hi u qu ho t

đ ng đ u t ra n c ngoài c a các doanh nghi p Vi t Nam

M c tiêu nghiên c u c a lu n án là phân tích th c tr ng tình hình ho t đ ng đ u

t tr c ti p ra n c ngoài c a Vi t Nam trong th i gian qua v phía c quan qu n lý nhà n c và doanh nghi p nh m tìm ra nh ng khó kh n và h n ch đang c n tr s phát tri n c a ho t đ ng đ u t tr c ti p ra n c ngoài; Trên c s đó đánh giá tri n

Ph ng pháp đ nh tính: Nghiên c u các v n đ liên quan đ n ho t đ ng đ u t

tr c ti p ra n c ngoài đã xu t b n trong các t p chí khoa h c trong n c, các bài báo, tài li u h i th o, h i ngh , các tài li u nghe nhìn; k t qu t th o lu n nhóm m c tiêu;… ng th i, s d ng các ph ng pháp truy n th ng g m: phân tích, t ng h p,

th ng kê, mô t và so sánh

l c th tr ng và ph ng th c đ u t phù h p, đ ng th i g i ý cho các nhà ho ch

đ nh chính sách có gi i pháp đi u ch nh chónh sách và hoàn thi n các gi i pháp xúc

ti n đ u t phù h p v i khuynh h ng phát tri n c a n n kinh t Vi t Nam theo yêu

CH NG I: T NG QUAN V U T TR C TI P N C

NGOÀI

1.1 KHÁI NI M, C I M C A U T TR C TI P N C NGOÀI

1.1.1 Khái ni m:

i v i nhi u n c trên th gi i, ngu n v n đ u t luôn đóng vai trò quan tr ng và là

đi u ki n thi t y u đ t ng tr ng kinh t ây là ngu n l c to l n đ các n c khai thác

nh m đ y nhanh quá trình h i nh p vào n n kinh t th gi i và nâng cao s c m nh kinh t

c a mình

Cho t i nay, khái ni m đ u t tr c ti p n c ngoài tr nên ph bi n và đ c các nhà

kinh t c ng nh các t ch c kinh t quan tâm

Theo Qu ti n t qu c t đ nh ngh a đ u t tr c ti p n c ngoài là s v n đ u t đ c

th c hi n nh m thu l i lâu dài trong m t doanh nghi p ho t đ ng m t n n kinh t khác

v i n n kinh t c a nhà đ u t Ngoài m c đích l i nhu n, nhà đ u t mong mu n tìm

đ c ch đ ng trong qu n lý doanh nghi p

V th c ch t, khái ni m này kh ng đ nh tính lâu dài trong ho t đ ng đ u t và đ ng

c c a các nhà đ u t là tìm ki m l i nhu n, ki m soát ho t đ ng c a các doanh nghi p và

m r ng th tr ng

Theo T ch c h p tác và phát tri n kinh t (OECD) đ nh ngh a đ u t tr c ti p n c

ngoài ph n ánh nh ng l i ích khách quan lâu dài mà m t th c th kinh t t i m t n c

(nhà đ u t ) đ t đ c thông qua m t c s kinh t t i m t n n kinh t khác v i n n kinh t

thu c đ t n c c a nhà đ u t L i ích lâu dài bao g m s t n t i c a m i quan h gi a

nhà đ u t và doanh nghi p đ u t c ng nh nhà đ u t giành đ c nh h ng quan tr ng

và có hi u qu trong vi c qu n lý doanh nghi p đó u t tr c ti p bao hàm s giao d ch

ngay t đ u và t t c nh ng giao d ch v n ti p theo sau gi a hai th c th (nhà đ u t –

doanh nghi p đ u t ) và các doanh nghi p liên k t (doanh nghi p trong n c và doanh

nghi p n c ngoài)

Khái ni m đ u t tr c ti p đây bao hàm nh ng giao d ch v v n xuyên su t quá trình đ u t và đ ng c ch y u c a đ u t tr c ti p n c ngoài là ph n v n đ c s d ng

n c ngoài g n li n v i vi c t o ra nh h ng tr c ti p ho c ph c v vi c ki m soát các

ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p ti p nh n v n ây c ng là m c đích

ch y u khi các doanh nghi p ti n hành ho t đ ng đ u t tr c ti p ra n c ngoài

Theo Báo cáo đ u t th gi i n m 1999 c a UNCTAD đ nh ngh a thì đ u t tr c ti p

n c ngoài là ho t đ ng đ u t bao g m m i quan h dài h n, ph n ánh l i ích và quy n

ki m soát lâu dài c a m t th c th th ng trú m t n n kinh t (nhà đ u t n c ngoài

ho c công ty m n c ngoài) trong m t doanh nghi p th ng trú m t n n kinh t khác

v i n n kinh t c a nhà đ u t n c ngoài (doanh nghi p đ u t tr c ti p n c ngoài, doanh nghi p liên doanh ho c chi nhánh n c ngoài)

t qu c t , cho phép các nhà đ u t tham gia đi u hành ho t đ ng đ u t n c ti p nh n

đ u t tùy theo m c góp v n c a nhà đ u t Trong đ u t tr c ti p, quy n s h u g n

li n v i quy n s d ng tài s n đ u t , ngh a là nhà đ u t s thu đ c nhi u l i nhu n h n khi ho t đ ng đ u t có lãi và ch u r i ro h n khi đ u t thua l i u này c ng có ngh a

là nhà đ u t trong ph ng th c đ u t tr c ti p s hoàn toàn ch đ ng trong kinh doanh

có lãi c ng nh ch u trách nhi m khi công ty thua l

L i nhu n c a ch đ u t n c ngoài thu đ c ph thu c vào k t qu ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p L i và l đ c chia theo t l góp v n pháp đ nh sau khi n p thu cho n c ch nhà (n c nh n đ u t )

Thông qua đ u t tr c ti p n c ngoài ch nhà có th ti p nh n đ c công ngh , k thu t tiên ti n, h c h i kinh nghi m qu n lý g i chung là chuy n giao công ngh ây

là m t trong nh ng m c tiêu mà hình th c đ u t gián ti p không th có đ c

Ngu n v n đ u t không ch bao g m ngu n v n ban đ u c a ch đ u t d i hình

th c v n pháp đ nh, mà trong quá trình ho t đ ng, nó còn bao g m c v n vay c a doanh nghi p đ tri n khai ho c m r ng d án c ng nh v n đ u t t l i nhu n thu đ c

u t tr c ti p n c ngoài có u đi m h n so v i đ u t gián ti p ch ch đ u t

có th ch đ ng trong vi c l a ch n và quy t đ nh l nh v c, quy mô đ u t Bên c nh đó,

ch đ u t đ c t mình đi u hành kinh doanh, nên có th giám sát ch t ch h n ho t

đ ng c a doanh nghi p Tuy nhiên, đ u t tr c ti p ra n c ngoài c ng có nh ng nh c

đi m nh t đ nh nh : m c đ m o hi m và r i ro l n, ph thu c ch t ch vào tình hình kinh t , chính tr , chính sách c a n c nh n đ u t

M c dù v y, xét trên m c đích tìm ki m l i nhu n, đ u t tr c ti p ra n c ngoài v n

là hình th c đ u t đ c nhi u doanh nghi p yêu thích và l a ch n vì kho n l i nhu n thu

đ c ch c ch n s cao h n so v i các hình th c đ u t khác

1.2 CÁC HÌNH TH C CH Y U C A U T TR C TI P N C NGOÀI 1.2.1 H p đ ng h p tác kinh doanh

H p đ ng h p tác kinh doanh là v n b n đ c ký k t gi a m t ch đ u t n c ngoài

và m t ch đ u t trong n c (n c nh n đ u t ) đ ti n hành m t ho c nhi u ho t đ ng

s n xu t kinh doanh n c nh n đ u t trên c s quy đ nh v trách nhi m và phân ph i

k t qu kinh doanh mà không thành l p m t công ty, xí nghi p hay hình thành m t t cách pháp nhân m i nào Hình th c đ u t này có đ c đi m:

Th nh t, c hai bên cùng h p tác kinh doanh trên c s v n b n h p đ ng đã ký th a

thu n v trách nhi m, quy n l i và ngh a v c a các bên

Th hai, không thành l p m t pháp nhân m i

Th ba, th i h n c a h p đ ng h p tác kinh doanh do hai bên th a thu n phù h p v i

tính ch t ho t đ ng kinh doanh và s c n thi t đ hoàn thành m c tiêu c a h p đ ng

Th b n, v n đ v n kinh doanh không nh t thi t ph i đ c đ c p trong v n b n h p

đ ng h p tác kinh doanh

1.2.2 Doanh nghi p liên doanh

Doanh nghi p liên doanh là hình th c đ u t do các cá nhân ho c công ty đ u t góp

v n v i m t ho c nhi u ch đ u t n c ngoài đ l p ra c s s n xu t ho c kinh doanh

d ch v t i n c nh n đ u t c đi m c b n c a doanh nghi p liên doanh là:

1.2.3 Doanh nghi p 100% v n n c ngoài

Doanh nghi p 100% v n n c ngoài là hình th c mà cá nhân ho c công ty đ u t ra

n c ngoài b v n đ thành l p công ty ho c xí nghi p n c nh n đ u t c đi m c a hình th c đ u t này là:

Th nh t, nhà đ u t n c ngoài ph i b v n 100% đ thành l p công ty, xí nghi p

m i mang pháp nhân c a n c nh n đ u t

Th hai, nhà đ u t có quy n đi u hành toàn b doanh nghi p theo quy đ nh c a n c

nh n đ u t , t qu n lý và ch u trách nhi m v k t qu s n xu t kinh doanh c a mình,

ch u s ki m soát c a pháp lu t n c nh n đ u t

Ngoài ra, còn có các hình th c đ u t tr c ti p ra n c ngoài khác áp d ng cho các công trình xây d ng c s h t ng k thu t nh : H p đ ng xây d ng – kinh doanh –

chuy n giao (BOT), h p đ ng xây d ng – chuy n giao – kinh doanh (BTO), h p đ ng xây d ng – chuy n giao (BT)

1.3 TÁC NG C A U T TR C TI P N C NGOÀI N N C CH

U T

1.3.1 Tác đ ng tích c c

1.3.1.1 Nâng cao v th qu c gia

Trong th c t , nh ng n c có l ng v n đ u t ra n c ngoài l n có nhi u c h i

qu ng bá hình nh, m r ng th tr ng xu t kh u và nâng cao v th đ t n c c a mình Các chính sách mà ch đ u t áp d ng s ph n nào ph n ánh nét đ c tr ng c a m i qu c gia và có nh h ng nh t đ nh đ n ng i lao đ ng n c nh n đ u t Nh đó, đ u t

tr c ti p n c ngoài s giúp ng i dân n c nh n đ u t hi u sâu h n v phong t c,

v n hóa c a n c ch đ u t N u nh tr c đây, dòng v n đ u t tr c ti p ch y u t các n c công nghi p phát tri n, có ti m l c kinh t thì ngày nay, các qu c gia đang phát tri n nh Trung Qu c, n , Hàn Qu c,… c ng nh n th y t m quan tr ng c a ho t

đ ng này và không ng ng đ y m nh đ u t sang các n c khác

Th c t cho th y, thành công c a các công ty khi đ u t sang các n c khác s có tác

đ ng r t l n đ n qu c gia đó M t khi các qu c gia đã chi m l nh th tr ng th gi i thì

đó không ch là nhân t đóng góp vào s phát tri n kinh t qu c gia mà còn giúp nâng cao

ti ng nói chính tr trên tr ng qu c t , giúp qu c gia thâm nh p sâu vào n n kinh t th

gi i, thúc đ y nhanh ti n trình h i nh p; ng th i, đa d ng hóa ngu n thu ngo i t , góp

ph n c i thi n cán cân thanh toán qu c t

l c c nh tranh c a hàng hóa H u h t các doanh nghi p đ u mang máy móc thi t b , công ngh không còn tiên ti n n c mình sang n c nh n đ u t đ kéo dài vòng đ i s n

ph m trong khi ti p t c phát tri n các ngành công nghi p m i v i các s n ph m có hàm

l ng k thu t cao trong n c i u này giúp nhà đ u t khai thác hi u qu l i th so sánh, thu đ c l i nhu n tuy t đ i và góp ph n làm t ng t ng s n ph m qu c dân c a

n c mình M t khác, ch đ u t đ c chuy n v n c ph n l i nhu n thu đ c t ho t

đ ng kinh doanh sau khi th c hi n đ y đ ngh a v v i n c nh n đ u t i u này giúp

n c đ u t thu đ c l ng ngo i t l n t ho t đ ng đ u t ra n c ngoài

1.3.1.3 Nâng cao hi u qu s d ng v n đ u t

Tích t và t p trung t b n ngày càng phát tri n, giúp các n c tích l y v n cho quá trình s n xu t kinh doanh trong n c Tuy nhiên, khi quá trình này đ t t i m c cao s khi n các n c d th a v n, ho t đ ng s n xu t kinh doanh trong n c s tr nên ch t

h p, c n tr kh n ng phát huy hi u qu đ u t S d th a v n này ch mang tính t ng

đ i t c là doanh nghi p không tìm th y n i đ u t nào trong n c thu đ c l i nhu n cao

ây đ c coi là đ ng l c l n thúc đ y các doanh nghi p chuy n v n c a mình đ u t ra

n c ngoài i u này giúp nhà đ u t đ m b o tính hi u qu c a vi c s d ng v n, tránh

đ c hàng rào th ng m i (h u h t các qu c gia trên th gi i đ u s d ng thu quan, h n

ng ch và các hình th c phi thu quan khác đ ki m soát vi c xu t nh p kh u hàng hóa và

d ch v ), góp ph n quan tr ng vào thành công c a doanh nghi p, đ ng th i góp ph n t o

ra đ i ng th ng nhân n ng đ ng, có kinh nghi m kinh doanh qu c t L i ích này không ch dành cho các nhà đ u t t các n c công nghi p phát tri n mà còn cho các nhà

đ u t nói chung, đây không có s phân bi t các n c có trình đ phát tri n khác nhau

K t lu n này đ a ra d a trên c s l i ích t ng đ i c a m i n c Tuy là n c đang phát tri n nh ng h c ng có th m nh riêng trong t ng l nh v c c th và t o ra giá tr gia t ng thích đáng cho ho t đ ng đ u t c a mình Nh n th c đ c đi u này, trong nh ng n m

g n đây, Vi t Nam c ng nh nhi u n c khác đã ban hành chính sách khuy n khích đ u

t ra n c ngoài Thông qua ho t đ ng đ u t , chúng ta không ch thu đ c l i ích v m t

kinh t , mà còn c ng c và m r ng quan h đ i ngo i v i các n c trong khu v c và trên

th gi i, th c hi n thành công ch tr ng “đa ph ng hóa, đa d ng hóa các quan h đ i ngo i” Y u t này s góp ph n đ y nhanh quá trình h i nh p vào n n kinh t th gi i c a

đ u vào cho quá trình s n xu t Trong th c t , ph n l n ngu n tài nguyên c a các n c

nh n đ u t ch a đ c khai thác hi u qu ho c vi c khai thác đòi h i v n đ u t ban đ u

l n, do v y ngu n v n đ u t tr c ti p n c ngoài s giúp các n c khai thác tài nguyên

hi u qu

1.3.2 Tác đ ng tiêu c c:

Khi đ u t tr c ti p ra n c ngoài, ch đ u t ph i ch p nh n m o hi m và r i ro do môi tr ng đ u t v t kh i biên gi i qu c gia, b t k s thay đ i chính sách theo h ng

b t l i cho nhà đ u t n c ngoài s gây khó kh n cho ho t đ ng kinh doanh c a nhà đ u

t Do v y, đòi h i nhà đ u t ph i nghiên c u k môi tr ng đ u t n c ngoài c ng

nh kh n ng d đoán nh ng thay đ i v chính sách c a n c nh n đ u t đ h n ch r i

ro Nh v y, bên c nh nh ng y u t ch quan, s thành công c a nhà đ u t còn ph thu c r t nhi u vào tình hình kinh t , chính tr , chính sách, pháp lu t c a n c nh n đ u

t

u t tr c ti p ra n c ngoài m t ch ng m c nào đó, có th làm phân tán ngu n

l c v tài chính, con ng i gi m kh n ng t o công n vi c làm trong n c

Qu n lý ho t đ ng đ u t tr c ti p ra n c ngoài không t t có th d n t i ch y máu ngo i t , t o k h cho ho t đ ng r a ti n Tuy có nh ng h n ch , nh ng l i ích khi đ u

t ra n c ngoài v n r t l n cho c n c đ u t và n c nh n đ u t , cho nên ho t đ ng này v n phát tri n và ngày càng kh ng đ nh vai trò đ i v i quá trình toàn c u hóa, và Vi t Nam không ph i là ngo i l

Không ch chính sách c a n c nh n đ u t mà ngay c nh ng quy đ nh c a n c ch

đ u t c ng nh h ng l n đ n ho t đ ng đ u t ra n c ngoài c a doanh nghi p

1.4.1 Môi tr ng n c đ u t

1.4.1.1 Chính sách kinh t

Chính sách kinh t đ c đ c p đây bao g m chính sách tài chính, ti n t , các quy

đ nh v xu t nh p kh u và qu n lý ngo i h i ây đ c xem là m t trong nh ng nhân t tác đ ng m nh m đ n ho t đ ng đ u t ra n c ngoài c a các doanh nghi p S thay đ i chính sách nh h ng tr c ti p đ n hi u qu s d ng v n c a ch đ u t Th c t cho

th y, n u hi u qu đ u t trong n c càng cao thì càng ít doanh nghi p đ u t ra n c ngoài; n u kh n ng xu t kh u hàng hóa trong n c càng khó thì càng khuy n khích doanh nghi p đ u t ra n c ngoài vì khi đó h d dàng thâm nh p th tr ng n c khác;

n u kh n ng nh p kh u hàng ngo i càng d thì các doanh nghi p càng có xu h ng chuy n ho t đ ng s n xu t ra n c ngoài sau đó nh p kh u tr l i trong n c Nh v y, các doanh nghi p s xem xét chính sách c a n c mình đ t đó đ a ra quy t đ nh đ u t

ra n c ngoài, vì nó quy t đ nh m c l i nhu n mà nhà đ u t nh n đ c

i v i chính sách tài chính ti n t : s thay đ i chính sách ti n t t th t ch t sang n i

l ng hay ng c l i đ u có tác đ ng đ n quy t đ nh đ u t ra n c ngoài c a ch đ u t

N u n c ch đ u t th c hi n chính sách th t ch t ti n t s làm lãi su t c a n c này

t ng lên vì khi đó c u ti n luôn l n h n cung ti n, đi u này s không khuy n khích đ u t

ra n c ngoài M t khác, thay đ i chính sách tài chính ti n t còn nh h ng tr c ti p đ n

l m phát Khi l m phát m c cao s làm đ ng n i t m t giá, khi đó cùng m t l ng ti n

t , đ ng n i t mua đ c ít hàng hóa n c ngoài h n, đi u này s làm gi m dòng v n

đ u t ra n c ngoài vì nhà đ u t ph i b nhi u v n h n Ng c l i, khi đ ng n i t c a

n c đ u t lên giá, thì l i khuy n khích doanh nghi p trong n c đ u t ra n c ngoài Các chính sách xu t nh p kh u c ng có nh h ng đ n ho t đ ng đ u t ra n c ngoài

c a doanh nghi p Theo đó, n u n c đ u t d dàng xu t kh u hàng hóa sang các n c khác thông qua các hi p đ nh th ng m i, thì ho t đ ng đ u t ra n c ngoài không m y

h p d n M t khác, n u n c đ u t th c hi n chính sách khuy n khích nh p kh u hàng hóa thì s thúc đ y các công ty đ u t ra n c ngoài đ khai thác đi u ki n thu n l i t

n c nh p kh u và m r ng th tr ng tiêu th s n ph m, sau đó tái nh p thành ph m Chính sách qu n lý ngo i h i n c đ u t đóng vai trò quan tr ng trong vi c thúc

đ y đ u t sang n c khác N u th c hi n n i l ng qu n lý ngo i h i theo h ng t do hóa th tr ng v n thì nhà đ u t đ c quy n t do chuy n v n ra n c ngoài Khi đó, doanh nghi p đ c khuy n khích chuy n v n ra n c ngoài đ th c hi n ho t đ ng kinh doanh c a mình Tuy nhiên, m t s n c, đ c bi t là các n c đang phát tri n, th c hi n chính sách th t ch t ti n t , t c là khi chuy n v n ra n c ngoài, doanh nghi p ph i đ c

c quan qu n lý ch c n ng cho phép i u này làm doanh nghi p m t nhi u th i gian,

th c hi n nhi u th t c đ đ c phép chuy n ngo i t sang n c khác Chính y u t này kìm hãm các doanh nghi p tri n khai d án đ u t ra n c ngoài

đánh thu hai l n, cung c p thông tin môi tr ng đ u t n c ngoài thông qua vi c xúc

ti n th ng m i và thành l p các t ch c h tr đ u t n c ngoài (ví d nh c có KFW, Nh t có MITI, JICA,…), h tr tài chính cho doanh nghi p,… Nh ng ho t đ ng này t o đi u ki n thu n l i và là c s pháp lý cho nhà đ u t tri n khai d án n c ngoài ây là m t trong nh ng nhân t quan tr ng nh h ng đ n thành công c a doanh nghi p khi mang v n sang th tr ng n c khác

Bên c nh đó, m t s n c ho t đ ng đ u t ra n c ngoài đ c khuy n khích nh m

ti p c n th tr ng và gi m xung đ t th ng m i, ví d nh Nh t hay b Hoa K hay các

n c Châu Âu phàn nàn do Nh t có th ng d th ng m i còn các n c kia b thâm h t trong quan h song ph ng đ i phó, Nh t đã t ng c ng đ u t vào các th tr ng đó

H s n xu t và bán ô tô ngay t i Hoa K , Châu Âu, đ gi m xu t kh u các s n ph m t

Nh t sang H còn đ u t vào các n c th ba, t đó xu t kh u sang th tr ng B c M

Trình đ nghiên c u và phát tri n công ngh luôn là m t l i th quan tr ng c a n c

đ u t M t n c có trình đ công ngh cao th ng t o ra công ngh ngu n, có vai trò quy t đ nh giá c trong th tr ng công ngh qu c t Các công ngh ngu n s t o ra l i

th c nh tranh đ c quy n và c n s n xu t v i quy mô l n ây là y u t quy t đ nh thành công c a các công ty khi mu n m r ng kinh doanh ra n c ngoài

M c dù v y, không ph i FDI ch đi theo h ng t n c phát tri n sang n c kém phát tri n h n, mà v i m c tiêu khai thác chuyên gia và công ngh , chi u ng c l i th m chí còn m nh m h n n a Nh t là n c tích c c đ u t tr c ti p vào Hoa K đ khai thác đ i

ng chuyên gia Hoa K Không ch Nh t tích c c đ u t vào Hoa K , các n c công nghi p phát tri n khác c ng có chính sách t ng t Trung Qu c g n đây c ng đ y m nh

đ u t tr c ti p ra n c ngoài, trong đó có Hoa K

1.4.2 Môi tr ng n c nh n đ u t

Môi tr ng đ u t n c ngoài là t ng h p các y u t có nh h ng tr c ti p ho c gián

ti p đ n dòng v n đ u t c a nhà đ u t n c ngoài Do v y, khi đ a ra quy t đ nh đ u t

ho t đ ng s n xu t trong n c Do v y, nhà đ u t không lo ng i tình tr ng c s s n xu t kinh doanh c a mình b tr ng d ng khi n c nh n đ u t có b t k xung đ t nào trong

n c hay khu v c ây đ c coi là y u t nh y c m, tác đ ng tiêu c c đ n tâm lý, suy ngh c a ch đ u t , đ ng ngh a v i vi c l i ích c a ch đ u t n c ngoài không đ c

đ m b o; c ng nh nh h ng tiêu c c đ n quá trình c i cách chính sách c a n c nh n

đ u t

1.4 2.2 Môi tr ng lu t pháp minh b ch

i v i m i qu c gia, h th ng pháp lu t là thành ph n quan tr ng c a môi tr ng

đ u t , ph n ánh chính sách m c a, chi n l c h i nh p kinh t th gi i Các quy đ nh

c a n c nh n đ u t th ng là v th t c hành chính đ i v i nhà đ u t n c ngoài trong vi c đi l i, xin gi y phép đ u t , gi i quy t các khi u n i,…N u n c nh n đ u t ban hành chính sách, th t c r c r i, gây phi n hà cho nhà đ u t n c ngoài thì r t khó

thu hút đ c h đ n và ng c l i B máy hành chính hi u qu không ch quy t đ nh thành công trong vi c thu hút v n mà còn quy t đ nh hi u qu s d ng ngu n v n đó Do

v y, đ phù h p v i yêu c u c a toàn c u hóa, các n c đ u h ng đ n xây d ng b máy hành chính g n nh , th t c pháp lý đ n gi n, công khai và nh t quán

Ngoài th t c hành chính, nhà đ u t n c ngoài c ng quan tâm đ n tính th ng nh t, minh b ch c a các v n b n pháp lu t c ng nh tính hi u l c trong vi c th c hi n chính sách N u các chính sách đi u ch nh hoat đ ng đ u t không có tính hi u l c thì ch ng t

s y u kém trong b máy qu n lý, d n đ n làm m t lòng tin đ i v i nhà đ u t n c ngoài

Tuy nhiên, tùy thu c vào đi u ki n kinh t c a t ng n c mà h th ng pháp lu t c a

m i n c có s h p d n khác nhau N u h th ng pháp lu t càng rõ ràng, ch t ch , phù

h p v i thông l qu c t thì kh n ng thu hút đ c v n đ u t n c ngoài r t cao Nh n

th c đ c t m quan tr ng c a h th ng lu t pháp trong thu hút đ u t tr c ti p n c ngoài, h u h t các n c đ u chú tr ng hoàn thi n th th ng lu t pháp c a mình, s n sàng

đi u ch nh, b sung cho phù h p v i tình hình th c t , nh m t ng tính h p d n cho môi

tr ng đ u t , góp ph n phát tri n kinh t đây là n l c t t y u trong b i c nh h i nh p kinh t th gi i ngày càng sâu r ng

1.4.2.3 C s h t ng phát tri n, đi u ki n t nhiên thu n l i

Thu hút đ u t tr c ti p n c ngoài đòi h i ph i có h t ng k thu t phát tri n, t ng

x ng v i nhu c u đ u t c a các doanh nghi p C s h t ng t t s t o đi u ki n cho nhà

đ u t n c ngoài nhanh chóng tri n khai ho t đ ng s n xu t kinh doanh

H th ng c s h t ng bao g m h th ng giao thông v n t i, thông tin liên l c, đi n,

n c,… h p d n nhà đ u t , vi c nâng c p c s h t ng là y u t quan tr ng; Hay nói cách khác, trình đ phát tri n c a ngành b u chính vi n thông, v n t i hàng không, v n t i

bi n, đi n,…c ng là y u t quan tr ng h p d n nhà đ u t B i l , khi đó ho t đ ng s n

xu t kinh doanh c a nhà đ u t s hi u qu h n do nh ng ti n ích c a c s h t ng mang

l i

Bên c nh đó, đi u ki n t nhiên c ng là y u t quan tr ng đ i v i ch đ u t i u

ki n t nhiên bao g m các y u t v đ a lý, ngu n tài nguyên thiên nhiên Các bi n c v khí h u có th nh h ng tr c ti p đ n tính kh thi c a m t s ho t đ ng trong l nh v c nông nghi p, d ch v Qu tài nguyên thiên nhiên c ng là m t l i th , trong đó ch y u là các n c đang phát tri n a s nhà đ u t n c ngoài có tham v ng bi n nh ng n c này thành công tr ng khai thác tài nguyên, khoáng s n chuyên nghi p và thu l i nhu n cao M c dù, hi n nay đi u ki n t nhiên không còn gi vai trò quy t đ nh nh tr c N u

ch d a vào ngu n tài nguyên d i dào c a mình đ thu hút đ u t thì khó có th thành công Do đó, các n c c n n l c k t h p v i c i thi n các y u t khác c a môi tr ng

đ u t Nh ng n l c đó s giúp xã h i s d ng t t nh t ngu n l c t nhiên c a mình bao

g m c ngu n l c v t ch t l n ngu n nhân l c

1.4.2.4 Ch t l ng ngu n nhân l c

Ch t l ng ngu n nhân l c là m t trong nh ng y u t quan tr ng t o nên s thành công c a doanh nghi p Doanh nghi p ch t n t i và phát tri n khi có đ i ng nhân viên

có chuyên môn và n ng l c ây s là nh ng ng i tr c ti p tham gia tri n khai và qu n

lý d án đ u t Vì v y ch t l ng ngu n nhân l c có tác đ ng l n đ n kh n ng thu hút

v n, k c nh ng n c nghèo Ch t l ng ngu n nhân l c th p s d n đ n kh n ng ti p

c n công ngh tiên ti n h n ch , trình đ qu n lý y u kém, gi m n ng l c c nh tranh c a

qu c gia đó

Ng c l i, các qu c gia có ngu n nhân l c t ng đ i, s góp ph n thu hút t t dòng

v n n c ngoài B i xét cho cùng, chính ng i lao đ ng n c nh n đ u t là ng i tr c

ti p tham gia s n xu t, v i trình đ tay ngh cao s giúp h v n hành máy móc thu n ti n, đóng góp ý ki n quan tr ng cho ban lãnh đ o c ng nh đ a ra sáng ki n c i ti n trong quá trình làm vi c

Hi n nay, n n kinh t tri th c đang hình thành và phát tri n m nh m các n c, do

v y vi c nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c không ch có ý ngh a quan tr ng cho s

phát tri n kinh t mà còn đóng vai trò tích c c trong vi c thu hút đ u t tr c ti p n c ngoài

Hi n nay, xu h ng phát tri n dòng v n đ u t đã có nét thay đ i quan tr ng N u nh

tr c đây, y u t quy t đ nh đ i v i đ u t tr c ti p n c ngoài là lao đ ng giá r thì ngày nay tuy lao đ ng v n đóng vai trò ch y u trong đ u t n c ngoài nh ng l i là lao đ ng lành ngh giá r ch không ph i là lao đ ng gi n đ n giá r , đi u này hoàn toàn phù h p

v i xu h ng đ u t tr c ti p n c ngoài phát tri n theo chi u sâu

Nh n th c sâu s c đ c vai trò c a ch t l ng ngu n nhân l c trong thu hút đ u t

tr c ti p n c ngoài, các n c đã th c hi n nhi u chính sách u tiên phát tri n giáo d c,

t o môi tr ng h c t p trong dân chúng, qua đó t l th t nghi p c ng gi m theo th i gian Nh v y, u tiên phát tri n giáo d c đào t o nh m nâng cao ch t l ng ngu n nhân

l c là ho t đ ng không th thi u đ c trong s phát tri n kinh t c a m i qu c gia, đ c

bi t trong môi tr ng c nh tranh đ thu hút đ u t tr c ti p n c ngoài ngày càng kh c

li t

Tóm l i, nhà đ u t n c ngoài s u tiên đ u t vào nh ng n c có n n kinh t - chính tr - xã h i n đ nh; h th ng pháp lu t đ u t hoàn thi n, minh b ch, chính sách đ u

t linh ho t, h p d n, c s h t ng đ ng b , lao đ ng có trình đ Các tiêu chí này không

ph i nh t th i đ t đ c, đòi h i các n c ph i dành th i gian và có chi n l c phù h p đ nhanh chóng hoàn thi n môi tr ng đ u t

1.4.3 R i ro qu c gia

1.4.3.1 nh ngh a r i ro qu c gia

Trong b i c nh toàn c u hóa và h i nh p kinh t qu c t đang di n ra m nh m nh

hi n nay thì r i ro không ch đ n thu n đ c xem xét trong ph m vi m t l nh v c bên trong m t qu c gia mà nó đ c m r ng ra ph m vi m t qu c gia và l n h n đó

là ph m vi toàn c u Chính vì v y, c n ph i xem xét r i ro t m qu c gia, t c là r i

ro qu c gia, khi ti n hành ho t đ ng đ u t

R i ro qu c gia đ c p đ n r i ro mà m t qu c gia s không th th c hi n hay

không s n sàng th c hi n các cam k t tài chính, ngh a v n c a mình đ i v i ng i cho vay ho c nhà đ u t n c ngoài Khi mà m t qu c gia không hoàn thành đ c nhi m v đ ra thì nó s gây h i đ n ho t đ ng c a t t c các công c tài chính khác trong qu c gia đó nh c phi u, trái phi u, qu t ng h , quy n ch n và h p đ ng t ng lai Lo i r i ro này h u h t th ng đ c th y t i các th tr ng m i n i hay các qu c gia

b thâm h t cán cân th ng m i nghiêm tr ng

R i ro qu c gia là m t đ nh ngh a r ng h n c a r i ro tín d ng và cho vay xuyên biên

gi i N u r i ro này đ c xem xét t khía c nh m t danh m c cho vay thì nó bao g m c các y u t h th ng (r i ro không th đa d ng hóa) và các y u t phi h th ng (r i ro có

th đa d ng hóa) R i ro h th ng c ng có th xem nh là r i ro không th tránh đ c hay

r i ro không th đa d ng hóa

R i ro chính tr có th đ c mô t nh là r i ro phi h th ng và có th đa d ng hóa

R i ro phi h th ng có th đ c gi m thi u m t cách đáng k khi các ch ng khoán đ c

đa d ng hóa t t

Nh v y, thu t ng r i ro qu c gia đ c xem là ph thu c vào các hình th c đ u t

n c ngoài, là cái mà các nhà đ u t có th g p ph i khi đ u t vào m t qu c gia c th Cùng v i kh n ng cân b ng gi a r i ro và thu nh p, thì nhà đ u t s k v ng cho mình

m t t su t sinh l i khi ti n hành đ u t vào m t qu c gia nào đó

Nh v y, thu t ng r i ro qu c gia đ c xem là ph thu c vào các hình th c đ u t

n c ngoài, là cái mà các nhà đ u t có th g p ph i khi đ u t vào m t qu c gia c th Cùng v i kh n ng cân b ng gi a r i ro và thu nh p, thì nhà đ u t s k v ng cho mình

m t t su t sinh l i khi ti n hành đ u t vào m t qu c gia nào đó

Các lo i r i ro qu c gia: r i ro th tr ng, r i ro tín d ng, r i ro l m phát, r i ro lãi

su t, r i ro chính tr/chính sách c a chính ph , r i ro thanh kho n

1.4.3.2 Nh ng y u t tác đ ng đ n r i ro qu c gia

R i ro qu c gia ch u nh h ng b i các y u t nh : h th ng chính sách và pháp lu t, quy mô và c u trúc n n c ngoài trong m i quan h v i n n kinh t , tài kho n vãng lai,

vai trò c a các ngu n v n n c ngoài trong vi c đáp ng nhu c u tài tr v n c a

m t qu c gia và m t s y u t kinh t v mô khác

- H th ng chính sách và pháp lu t c a qu c gia: H th ng này s là “c t

s ng” cho m i hành vi đ u t c a b t k nhà đ u t nào Y u t này tác đ ng

đ n nhi u y u t khác nh ch đ t giá h i đoái, c c u hàng hóa xu t nh p

l i cho câu h i này thì c n quan tâm đ n nh ng l u ý nh : (1) Quy mô n ng n

h n (trong t ng n n c ngoài) cao thì s đ a t i kh n ng ti m tàng c a kh ng

ho ng kh n ng thanh toán, m c dù r ng vi c vay n ng n h n thì d dàng h n

so v i n dài h n; (2) Quy mô n n c ngoài c a khu v c công (n c a chính

ph và các công ty thu c s h u nhà n c) s đòi h i kh n ng c a chính ph đ

t o ra đ thu nh p (t thu và các ngu n khác) nh m đáp ng các ngh a v n

- Tài kho n vãng lai c a qu c gia Tài kho n vãng lai c a m t qu c gia ph n ánh tình hình thu chi các dòng v n ng n h n c a m t qu c gia cho nên nó

nh h ng đ n r i ro qu c gia (r i ro tài chính) Khi xem xét tài kho n vãng lai tác

đ ng th nào đ n r i ro qu c gia thì c n xem xét các thành ph n sau: (1) M c

đ d tr c a m t qu c gia thông qua ch tiêu m c d tr tính theo tu n nh p

kh u (d tr qu c t c a qu c gia) Y u t này cho th y kh n ng đ i phó c a chính ph khi x y ra nh ng d u hi u c ng nh khi qu c gia r i vào kh ng ho ng tài chính - ti n t ; (2) C c u hàng hóa xu t kh u c a m t qu c gia s tác đ ng

đ n thu nh p c a chính ph B ng vi c xem xét c c u hàng hóa xu t kh u thì có

th đánh giá m c đ r i ro qu c gia vì thu nh p t xu t kh u s b bi n đ ng khi

th tr ng các hàng hóa trong c c u hàng hóa xu t kh u bi n đ ng hay là s

bi n đ ng giá c c a các hàng hóa trong c c u hàng hóa xu t kh u đó; (3) S

bi n đ ng c a t giá h i đoái Khi t giá h i đoái bi n đ ng thì s tác đ ng lên giá tr kim ng ch xu t nh p kh u c a m t qu c gia, đi u này nh h ng lên s ngo i t thu đ c hay chi ra, t đó tác đ ng lên kh n ng tài chính c a qu c gia

1.4.3.3 ánh giá r i ro qu c gia

ánh giá r i ro qu c gia là vi c s d ng các d li u th ng kê qu c gia, hay các phân tích đ nh tính ho c k t h p c hai theo m t mô hình c th nh m đ a

ra m t x p h ng ho c phân lo i cho t ng qu c gia ng v i m c đ r i ro qu c gia

c a qu c gia đó ánh giá r i ro qu c gia đ c dùng đ d báo các đi u ki n

t ng lai đ i v i vi c đ u t vào m t qu c gia ánh giá r i ro qu c gia đo l ng các nhân t kinh t , tài chính, chính tr và các tác đ ng qua l i gi a các nhân t này nh m xác đ nh r i ro g n li n v i m t qu c gia c th

Thông qua vi c đánh giá r i ro qu c gia (chính ph t đánh giá hay thông qua các c quan x p h ng tín nhi m) thì các chính ph có th nh n bi t đ c

th c tr ng n n kinh t , nh ng y u kém và tri n v ng c a qu c gia T đó, các nhà lãnh đ o có th đ ra các chính sách, bi n pháp mang tính v mô nh m kh c

ph c đ d n nâng cao m c tín nhi m trên tr ng qu c t , thu hút nhi u h n v n

đ u t qu c t đ đ t đ c m c tiêu t ng tr ng kinh t Thêm vào đó, v i vi c

c i thi n m c đ r i ro qu c gia c a mình thì chính ph m t qu c gia s gi m thi u đ c chi phí vay m n trên th tr ng qu c t vì nguyên t c tài chính c

b n ch ra r ng r i ro càng cao thì ph n bù r i ro càng cao

ánh giá r i ro qu c gia đ c th c hi n b i nhi u ph ng pháp, trong đó

ph ng pháp x p h ng r i ro qu c gia đ c s d ng th ng xuyên vì ph ng pháp này d t o ra nh h ng tr c quan t c th i đ i v i ng i s d ng báo cáo

nh t đ ng th i c ng t ng đ i đ n gi n và d so sánh đ r i ro gi a các qu c gia v i nhau Vi c đánh giá r i ro qu c gia thông qua x p h ng r i ro qu c gia

đem l i nh ng tác đ ng r t quan tr ng, c th :

- Th nh t, x p h ng r i ro qu c gia nh h ng đ n m c lãi su t mà qu c gia ph i gánh ch u đ có th đ t đ c m t kho n tín d ng trên th tr ng qu c t : x p h ng cao (t c là m c đ r i ro th p) thì lãi su t s th p và ng c l i;

- Th hai, x p h ng r i ro qu c gia c ng nh h ng đ n x p h ng tín d ng c a các ngân hàng và các công ty qu c gia đó, đ ng th i tác đ ng đ n kh n ng thu hút các nhà đ u t n c ngoài mà nh h ng thông qua vi c đánh giá chi phí kinh doanh Nh v y, x p h ng r i ro qu c gia đ c g i là “đi m then ch t

c a t t c các m c x p h ng khác c a qu c gia” T ng t , trong quá kh các t

ch c x p h ng luôn bi u hi n s mi n c ng trong vi c x p h ng cao m t công ty

đa qu c gia qu c gia mà công ty đó ho t đ ng;

- Th ba, các đ nh ch đ u t th ng gi i h n m c r i ro mà h có th ch p nh n, ngha là h không th đ u t vào các kho n n ho c đ u t c ph n b x p

h ng th p h n m t m c đã đ nh

1.5 XU H NG U T RA N C NGOÀI C A CÁC N C ANG PHÁT TRI N

Trong xu th toàn c u hóa, cùng v i vi c thu hút v n đ u t t bên ngoài, đ u t

ra n c ngoài là ho t đ ng quan tr ng giúp m t qu c gia th c hi n chính sách m

c a kinh t , t o th ch đ ng trong quá trình h i nh p kinh t qu c t Quá trình phân công lao đ ng và qu c t hóa n n kinh t th gi i di n ra ngày càng sâu r ng, giúp các qu c gia phát huy l i th so sánh c ng nh kh c ph c các m t h n ch v công ngh và n ng l c qu n lý c a mình i u này góp ph n t ng hi u qu ho t

đ ng s n xu t trong n c ây là c s quan tr ng đ các qu c gia đang phát tri n

đ u t theo c hai chi u (thu hút đ u t tr c ti p vào trong n c và thúc đ y đ u t

ra n c ngoài) thay cho khuynh h ng đ n ph ng (ch bi t nh n v n đ u t c a

n c khác) Bên c nh đó, nhi u doanh nghi p các n n kinh t m i n i đã n l c

đ u t ra n c ngoài đ tìm ki m ngu n tài nguyên thiên nhiên, th tr ng và các tài

s n có tính chi n l c trong đó có c th ng hi u và công ngh

1.5.1 L ng v n đ u t ra n c ngoài c a các n c đang phát tri n ngày càng t ng

Trong nh ng n m g n đây, l ng v n đ u t ra n c ngoài c a các n c đang phát tri n ngày m t t ng, đi u này góp ph n thúc đ y quan h h p tác gi a các qu c gia và Châu l c Theo th ng kê c a UNTACD, l ng v n đ u t ra n c ngoài

trong n m 2006 c a các n c đang phát tri n trong t ng l ng v n đ u t tr c ti p

n c ngoài toàn c u t ng t 8% lên 15% Riêng trong n m 2005, các n c đang phát tri n đã đ u t kho ng 117 t USD, t ng 4% so v i n m 2004 chi m 17% t ng

l ng v n đ u t tr c ti p n c ngoài toàn c u Xu h ng đ u t ra n c ngoài c a các n c đang phát tri n ngày càng rõ r t m t ph n là do quan h th ng m i và

đ u t gi a các n c trong khu v c không ng ng đ c t ng c ng M t khác, m t

s doanh nghi p l n c a c a các n c này, trong quá trình đ i m i n n kinh t , đã thành công trong ho t đ ng kinh doanh, d n tích l y v n đ đ u t ra n c ngoài

M c dù trong nh ng n m v a qua, đ u t ra n c ngoài c a các n c đang phát tri n g t hái đ c nhi u thành công, song l ng v n đ u t còn nhi u h n ch , ch

y u đ u t vào các n c có cùng đ a lý, mang tính ch t chuy n giao m t s ngành,

c s kinh t sang các n n kinh t kém phát tri n h n, ch a t ng x ng v i l ng

v n đ u t tr c ti p n c ngoài thu hút t bên ngoài

M t s các n c đang phát tri n gi đây đã tr thành nh ng nhà đ u t qu c t

có uy tín nh Trung Qu c, Singapore, H ng Kông, ài Loan, Hàn Qu c,…Chính

ph các n c này c ng đã đ a ra nhi u chính sách khuy n khích ho t đ ng đ u t

ra n c ngoài nh : đ i v i Trung Qu c, chính ph khuy n khích các doanh nghi p

đ u t ra n c ngoài nh m m c tiêu t n d ng “hai th tr ng, hai ngu n nguyên

li u”; Malaysia thì gi m thu l i t c g i v n c, kh u tr chi phí đ u t d án;

Hàn Qu c thì mi n thu thu nh p trong ba n m cho doanh nghi p khi đ u t ra

n c ngoài và n i l ng quy đ nh đ u t vào b t đ ng s n n c khác

Nh v y, có th th y r ng, ho t đ ng đ u t tr c ti p ra n c ngoài c a các

n c đang phát tri n đang có chi u h ng gia t ng Nó th hi n các n c đang phát tri n gi đây đã và đang n l c phát tri n, mu n đ c góp ti ng nói c a mình vào

l nh v c đ u t qu c t mà x a nay v n ch dành cho các n c phát tri n

1.5.2 L nh v c đ u t ra n c ngoài c a các n c đang phát tri n ngày càng đa d ng

Cùng v i n l c t ng v n đ u t , các n c đang phát tri n t ng b c đa d ng hóa lnh v c đ u t ra n c ngoài Theo báo cáo đ u t th gi i c a UNCTAD, các

n c đang phát tri n đã m r ng đ u t vào l nh v c vi n thông, công ngh ,… thay

vì lnh v c khai thác tài nguyên nh tr c đây

Trong nh ng n m g n đây, l nh v c đ u t đáng chú ý nh t c a các n c đang phát tri n là b t đ ng s n, vi n thông, d ch v tài chính vì nó đòi h i doanh nghi p

ph i có nhi u v n và kinh nghi m lâu n m i v i các ngành công nghi p s n

xu t, các n c đang phát tri n ch y u đ u t vào s n xu t hàng đi n t , ch bi n khoáng s n, cao su, nh a Trong t ng lai, xu h ng đ u t ra n c ngoài vào các ngành có hàm l ng công ngh cao c a các n c đang phát tri n ngày càng rõ r t cùng v i s l n m nh không ng ng m r ng quy mô ho t đ ng c a mình sang các

n c khác

1.5.3 a bàn đ u t tr c ti p ra n c ngoài c a các n c đang phát tri n ngày càng m r ng

Nhìn chung trong n m 2006, ph n l n l ng v n đ u t ra n c ngoài c a các

n c đang phát tri n đ vào các n c khác trong khu v c, đ c bi t gi a các n c trong khu v c Châu Á v i nhau nh m chuy n giao m t s ngành, c s kinh t có

n ng su t lao đ ng th p sang các n c kém phát tri n h n Nguyên nhân n a c a

vi c các n c đang phát tri n ch y u đ u t l n nhau là các qu c gia này có v trí

đ a lý g n nhau nên thu n ti n cho vi c đi l i, n n kinh t n c này đang trong giai

đo n phát tri n nên nhu c u v tiêu dùng và xây d ng l n i n hình nh Trung

Qu c, trong n m 2006 đã có 65 d án m i đ u t vào các n c ASEAN, t ng 25%

so v i n m 2003, t ng giá tr đ u t m i là 225 tri u USD, t ng 238,86% so v i

n m 2003, chi m 10,7% t ng giá tr đ u t ra n c ngoài Trung Qu c tr thành

n c cung c p v n đ u t tr c ti p ra n c ngoài quan tr ng đ i v i khu v c H u

h t các qu c gia khu v c Châu Á đ u có chính sách thu hút v n đ u t h p d n thông qua vi c tham gia ký k t các Hi p đ nh đ u t song ph ng, đa ph ng M t khác, m i quan h sâu s c v chính tr , kinh t c a các n c này đ c thi t l p và

c ng c trong nhi u n m qua đã t o thu n l i r t nhi u cho các doanh nghi p đ u t

tr c ti p ra n c ngoài

Bên c nh vi c đ u t sang các n c khác trong khu v c, các n c đang phát tri n c ng d n m r ng đ a bàn đ u t sang các n c Châu l c khác Theo Báo cáo c a UNCTAD, Châu Phi là th tr ng m i n i, thu hút s chú ý c a nhi u nhà

đ u t các n c đang phát tri n Trong t ng lai, xu h ng đ u t ra n c ngoài

c a các n c đang phát tri n v n u tiên t p trung đ u t vào các n c đang phát tri n khác ng th i nhi u n c s tìm ki m c h i đ u t sang các n c phát tri n

v i m c đích m r ng đ a bàn đ u t , h c h i kinh nghi m ây là tín hi u t t mang tính chi n l c c a các n c đang phát tri n trong n l c thâm nh p th tr ng th

gi i

1.6 KINH NGHI M U T TR C TI P RA N C NGOÀI C A CÁC

N C

1.6.1 Kinh nghi m c a Trung Qu c

V i ch tr ng: “hai kh i th tr ng trong n c và n c ngoài đ u ph i quan tâm: c s n xu t, th ng m i, d ch v , đ u t tài chính…”s t o đ c b c đi v ng

ch c cho s phát tri n kinh t Trung Qu c T ch nh n th c đúng vai trò đ u t ra

n c ngoài, Chính ph Trung Qu c đã xây d ng th ch chính sách, đ y m nh ho t

đ ng ngo i giao đ t o môi tr ng đ u t thu n l i, m i có nh ng bi n pháp h tr tài chính cho các nhà đ u t ra n c ngoài

Coi tr ng công tác đào t o, hu n luy n

Chính ph Trung Qu c thông qua các t ch c c a mình ho c cung c p ngu n tài chính cho các hi p h i ngành hàng, các tr ng đào t o đ m ra các l p nh : đào

t o các nhà qu n tr có kh n ng đi u hành công ty qu c t ho t đ ng trong môi

tr ng qu c t mang tính c nh tranh cao; m ra các l p đào t o ngu n nhân l c theo h ng chuyên sâu vào khu v c nh l p đào t o doanh nhân ho t đ ng Châu

Á, Châu Âu, Châu Phi,… cung c p nh ng ki n th c v môi tr ng kinh doanh, lu t

l , tình hình kinh t và c nh tranh, v n hóa giao ti p ; a ôn k thu t đ u t qu c

t vào gi ng d y trong các tr ng đào t o qu n tr kinh doanh, quan h qu c t , kinh

t đ i ngo i

y m nh ho t đ ng ngo i giao đ h tr các công ty đ u t ra n c ngoài

thúc đ y ho t đ ng đ u t ra n c ngoài, các c quan ngo i giao c a Trung

Liên h v i các c quan có th m quy n n c s t i giúp các doanh nghi p đ u

t ra n c ngoài tháo g nh ng khó kh n v ng m c có liên quan đ n th t c và tri n khai d án đ u t

Công khai khên th ng các c quan ngo i giao n c ngoài làm t t cng6 tác h

tr đ u t và thâm nh p th tr ng

Phát tri n đ u t ra n c ngoài kèm theo chính sách di dân

Trung Qu c chi m 20% dân s toàn c u, nh ng đ t canh tác ch là 7%, v i th c trang đ t ch t ng i đông nên Trung Qu c có chính sách phát tri n đ u t ra n c ngoài s d ng nhân công Trung Qu c

Nhà n c có chính sách tín d ng u đãi đ i v i d án đ u t ra n c ngoài

S h tr m nh m c a Trung Qu c v tài chính đã giúp cho các doanh nghi p

t ng ti m l c trong ho t đ ng đ u t ra n c ngoài Riêng Châu Phi, Trung Qu c

tr thành nhà đ u t tr c ti p n c ngoài s 1

1.6.2 Kinh nghi m c a Nh t B n

Nh t B n là m t n c đ t h p, ng i đông, tài nguyên nghèo nàn, nh ng g n 40

n m qua, Nh t B n là c ng qu c s hai trên th gi i, có nhi u nguyên nhân đ

n c này đ t đ c v trí trên, nh ng nguyên nhân quan tr ng nh t là ho t đ ng đ u

t ra n c ngoài Nh t B n đ u t tr c ti p nhi u vào các n c Hoa K , EU, Trung

Qu c, n , Thái Lan, Malaysia,…Riêng t i Vi t Nam, Nh t B n là nhà đ u t

l n th ba v i trên 1000 d án đang ho t đ ng Kinh nghi m đ u t ra n c ngoài

c a Nh t B n n i b t v i b n đ c đi m sau:

Th nh t, ho t đ ng đ u t ra n c ngoài là m t chi n l c ch y u trong ho t

đ ng kinh t đ i ngo i

Th hai, Chính ph Nh t h tr các n c ti p nh n đ u t c i thi n môi tr ng

đ u t đ t o đi u ki n thu n l i cho ho t đ ng đ u t ra n c ngoài c a các doanh nghi p Nh t B n

Th ba, khuy n khích h tr các nhà kinh doanh Nh t B n thành l p hi p h i

áp d ng chính sách thu hút v n đ u t n c ngoài Và th i k ti p theo, cùng v i

vi c đ y m nh xu t kh u hàng hóa và d ch v , các n c ASEAN đ u ch tr ng phát tri n đ u t ra n c ngoài, coi đây là xu h ng t t y u đ tham gia vào quá trình toàn c u hóa M t s kinh nghi m rút ra:

Th nh t, xây d ng môi tr ng kinh doanh thu n l i mang tính c nh tranh cao

đ thu hút các t p đoàn kinh t đ n đ u t và đ t đây s t ch c đ u t đi các n c trong khu v c ây là kinh nghi m c a Singapore: trong 20 n m tr l i đây Singapore tuy là n c nh v di n tíc, ng i không đông, h u nh không có tài nguyên, nh ng v i quy t tâm xây d ng môi tr ng kinh doanh t t đã thu hút trên 10.000 công ty trên th gi i đ n l p tr s và t đây có hàng v n d án đ u t ra

n c ngoài

Th hai, thành l p h i đ ng xúc ti n đ u t ra n c ngoài, ví d nh Singapore thành l p h i đ ng phát tri n kinh t , Thái Lan có h i d ng xúc ti n đ u t ra n c ngoài, Malaysia có c quan khuy n khích đ u t ra n c ngoài

Th ba, h tr tài chính cho các doanh nghi p v a và nh khi đ u t ra n c ngoài Nh chính ph Singapore đã t ng nêu: Chính ph c n t o đi u ki n đ các doanh nghi p Singapore đ u t ra n c ngoài nh m t o chi c bánh th hai cho n n kinh t Singapore th c hi n m c tiêu này, Chính ph đã xây d ng chuông trình

“con đ ng qu c t hóa” đ h tr v tài chính cho các doanh nghi p v a và nh khi đ u t ra n c ngoài V i ch ng trình này, các công ty đ u t ra n c ngoài

đ c vay m t ph n v n u đãi, đ c tài tr đ n 70% chi phí thuê chuyên viên t

v n có uy tín đ phát tri n đ u t n c ngoài

Th t , tích c c s d ng nhà qu n tr c a đ a ph ng n i đ n c a v n đ u t nh m

gi m chi phí ngu n nhân l c và ti p c n nhanh h n v i môi tr ng đ u t m i

u t tr c ti p ra n c ngoài là m t ph ng th c kinh doanh qu c t quan

tr ng đ a n n kinh t c a m t n c thâm nh p sâu vào th tr ng th gi i và tr thành xu h ng trong quá trình toàn c u hóa v kinh t

u t ra n c ngoài ch ng nh ng giúp cho các n c giàu có mà còn giúp cho các n c đang phát tri n v i t cách là nhà đ u t nâng cao hi u qu s d ng v n

đ u t , phát tri n nh ng c h i kinh doanh m i, nâng cao trình đ công ngh và

n ng l c c nh tranh, phân tán r i ro v kinh t , né tránh đ c rào c n th ng m i ngày càng tinh vi, ph c t p gây khó kh n cho quá trình thâm nh p d i hình th c

xu t kh u

Vi t Nam đang trong quá trình h i nh p sâu vào n n kinh t th gi i, ho t đ ng

đ u t ra n c ngoài là xu h ng và là ph ng pháp giúp chúng ta phát tri n nhanh,

m nh, nâng cao n ng l c c nh tranh c a các doanh nghi p, đáp ng yêu c u c a quá trình toàn c u hóa đang di n ra nhanh chóng h tr cho s phát tri n c a l nh

v c này, n c ta đã, đang hoàn thi n c ch chính sách đ u t ra n c ngoài

CH NG II TH C TR NG HO T NG U T TR C

2.1 C S PHÁP LÝ CHO HO T NG U T TR C TI P RA N C NGOÀI C A VI T NAM

2.1.1 Quan đi m c a ng v đ u t tr c ti p ra n c ngoài

u t tr c ti p ra n c ngoài không ch góp ph n xây d ng và thúc đ y quan

h th ng m i – đ u t gi a các n c mà còn nâng cao v th , hình nh c a n c

ch đ u t trên tr ng qu c t Nh n th c vai trò to l n đó, ng và Nhà n c luôn khuy n khích doanh nghi p thu c m i thành ph n kinh t đ u t ra n c ngoài,

c ng nh th c hi n các chính sách h tr công dân Vi t Nam kinh doanh h p pháp

n c ngoài M t khác, trong ph ng h ng phát tri n kinh t giai đo n

ch c ch n trong t ng lai s có nhi u nhà đ u t Vi t Nam g t hái thành công, góp

ph n quan tr ng vào s nghi p xây d ng đ t n c và thúc đ y quá trình công nghi p hóa, hi n đ i hóa

2.1.2 Khung pháp lý đi u ch nh

Nh ng n m đ u th p niên 90, l ng v n TNN vào Vi t Nam t ng m i n m, s các doanh nghi p TNN trong s n xu t hàng d t may t ng cao nên s l ng quota

xu t kh u hàng n m không đáp ng đ n ng l c s n xu t Bên c nh đó, chính sách

“đóng c a r ng”, c m khai thác đánh b t g n b đ b o v tài nguyên, môi tr ng

c ng tác đ ng đ n ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a m t s doanh nghi p trong công nghi p ch bi n s n xu t hàng tiêu dùng Vì v y, nh m bù đ p các “thi u h t trên” đã có m t s doanh nghi p TNN chuy n m c tiêu ho t đ ng ho c tìm ki m

c h i đ u t t i m t s n c láng gi ng trong khu v c Trong s các doanh nghi p

đi tiên phong trong TRNN còn ph i k t i m t s doanh nghi p t nhân c a m t

s đ a ph ng t i vùng biên gi i v i m t s n c b n (Lào, Campuchia) đã th c

hi n d án đ u t t i n c b n theo th a thu n h p tác song ph ng gi a chính quy n đ a ph ng hai n c

Tr c th c t đó, Chính ph đã ban hành Ngh đ nh s 22/1999/N -CP ngày 14/4/1999 quy đ nh TRNN c a doanh nghi p Vi t Nam đ h ng d n và qu n lý

ho t đ ng TRNN Nh v y, có th nói sau h n 10 n m th c thi Lu t u t n c ngoài t i Vi t Nam pháp lu t v TRNN t i Vi t Nam b t đ u hình thành, m

đ ng cho các ho t đ ng TRNN sau này M c dù hành lang pháp lý cho TRNN

c a doanh nghi p Vi t Nam m i đ c ban hành đ u n m 1999, nh ng tr c th i

đi m này m t s doanh nghi p Vi t Nam đã ti n hành ho t đ ng TRNN

tri n khai Ngh đ nh 22/1999/N -CP nói trên, các B , ngành liên quan đã ban hành các v n b n h ng d n c th ho t đ ng TRNN c a doanh nghi p Vi t Nam (Thông t s 05/2001/TT-BKH ngày 30/8/2001 c a B K ho ch và u t ; Ngân hàng Nhà n c Vi t Nam ban hành Thông t s 01/2001/TT-NHNN ngày 19/01/2001 h ng d n v qu n lý ngo i h i đ i v i TRNN c a doanh nghi p Vi t Nam) Nh ng v n b n nêu trên cùng v i các v n b n pháp lu t khác đã t o nên m t khung pháp lý c n thi t cho ho t đ ng TRNN

Vi c ban hành Ngh đ nh s 22/1999/N -CP và các v n b n h ng d n đã đánh

d u m c quan tr ng trong vi c hình thành c s pháp lý cho ho t đ ng TRNN c a doanh nghi p Vi t Nam, t o đi u ki n cho vi c ra đ i nhi u d án TRNN c a doanh nghi p Vi t Nam ho t đ ng đ t hi u qu nh t đ nh ng th i là minh ch ng cho s tr ng thành v nhi u m t c a các doanh nghi p Vi t Nam t ng b c h i

nh p đ i s ng kinh t khu v c và th gi i Tuy nhiên, qua th c t cho th y ho t

đ ng TRNN c a doanh nghi p Vi t Nam còn lúng túng, g p nhi u khó kh n khi tri n khai th c hi n, b c l m t s h n ch đòi h i c n đ c hoàn thi n Ch ng h n, các quy đ nh còn thi u c th , đ ng b , nh t quán, có m t s đi u kho n đ n nay không còn phù h p, không bao quát đ c s đa d ng c a các hình th c TRNN

Th t c hành chính nhìn chung v n còn ph c t p, r m rà, không ít quy đ nh c a

c quan qu n lý can thi p quá sâu vào quá trình ho t đ ng s n xu t, kinh doanh c a doanh nghi p Quy trình đ ng ký và th m đ nh c p Gi y ch ng nh n đ u t ra n c ngoài còn ph c t p, th t c đi u ch nh Gi y ch ng nh n đ u t ch a đ c rõ ràng Thi u các ch tài c th v c ch báo cáo, cung c p thông tin v tri n khai d án

d n thi hành Lu t u t n m 2005 v i 4 m c tiêu ch đ o là (i) phù h p v i th c

ti n ho t đ ng; (ii) quy đ nh rõ ràng, c th h n; (iii) t ng c ng hi u qu c a qu n

lý nhà n c và (iv) đ n gi n hóa th t c hành chính ng th i, k th a và phát huy

có ch n l c nh ng m t tích c c, c ng nh kh c ph c nh ng h n ch c a h th ng pháp lu t hi n hành v TRNN nh m m r ng và phát tri n quy n t ch , t do kinh doanh c a doanh nghi p Ngh đ nh 78/2006/N -CP còn quy đ nh các nhà đ u

t và doanh nghi p thu c m i thành ph n kinh t , trong đó có doanh nghi p có v n TNN, đ u có quy n TRNN, có quy n t ch , t ch u trách nhi m trong ho t

đ ng kinh doanh, đ c l a ch n hay thay đ i hình th c t ch c qu n lý n i b , hình

th c đ u t thích ng v i yêu c u kinh doanh và đ c pháp lu t Vi t Nam b o h

Gi m thi u các quy đ nh mang tính “xin-cho” ho c “phê duy t” b t h p lý, không

c n thi t, trái v i nguyên t c t do kinh doanh, gây phi n hà cho ho t đ ng đ u t ,

đ ng th i, có tính đ n v i l trình cam k t trong các tho thu n đa ph ng và song

ph ng trong h i nh p kinh t qu c t , nh t là các nguyên t c đ i x qu c gia và

t i hu qu c Bên c nh đó, Ngh đ nh 78/2006/N -CP còn quy đ nh rõ v trách nhi m, các quan h gi a c quan nhà n c đ i v i nhà đ u t và doanh nghi p, v

vi c th c hi n các m i quan h đó c ng nh ch tài khi có nh ng vi ph m t hai phía (nhà đ u t và c quan, công ch c nhà n c) n u không th c hi n đúng các quy đ nh c a pháp lu t

Nh v y, khuôn kh pháp lý c a ho t đ ng TRNN đã d n d n đ c hoàn thi n h n thông vi c ban hành Lu t u t n m 2005, đ ng th i, Ngh đ nh s 78/2006/N -CP ngày 9/8/2006 quy đ nh v TRNN đã thay th Ngh đ nh s 22/1999/N -CP ngày 14/4/1999 và th t c đ u t ra n c ngoài đã đ c h ng d n

c th , rõ ràng, đ n gi n t i Quy t đ nh s 1175/2007/Q -BKH ngày 10/10/2007

c a B K ho ch và u t

2.2 TÌNH HÌNH HO T NG U T TR C TI P RA N C NGOÀI

C A VI T NAM

N n kinh t ti p t c t ng tr ng, đã có thêm nhi u doanh nghi p Vi t Nam có

kh n ng tài chính c ng nh kinh nghi m đ đ u t ra n c ngoài M t khác, các

doanh nghi p Vi t Nam c ng nh n th c đ c l i ích c a vi c TRNN (t n d ng

đ c ngu n nguyên li u t i ch , lao đ ng t i ch , gi m chi phí v n chuy n s n

ph m, thâm nh p vào th tr ng c a n c s t i v.v.) trong b i c nh h i nh p sâu vào đ i s ng kinh t khu v c và qu c t Nh t là khi Vi t Nam chính th c là thành viên th 150 c a T ch c th ng m i th gi i (WTO) c ng t o đi u ki n thu n l i

h n cho các ho t đ ng đ u t , th ng m i c a doanh nghi p, trong đó có ho t đ ng

đ u t ra n c ngoài c a các doanh nghi p Vi t Nam

đ u t trong giai đo n này không n đ nh, t ng gi m th t th ng, ch y u là nh ng

d án nh , mang tính th nghi m nên v n đ u t trung bình c a m t d án r t th p,

ch đ t trung bình 760.726 USD/d án K t n m 1999, khi Chính ph ban hành Ngh đ nh 22/1999/N -CP v m t s bi n pháp khuy n khích đ u t ra n c ngoài thì ho t đ ng đ u t c a Vi t Nam ra n c ngoài có s thay đ i v ch t S l ng

d án t ng qua các n m, n m 1999 có 10 d án t ng lên 15 d án vào n m 2000 và

t ng tr ng đ u đ n v s l ng d án t đó đ n nay i u này ch ng t các doanh nghi p Vi t Nam có xu h ng m r ng ho t đ ng kinh doanh sang các n c khác

và h ng ng phong trào đ u t ra n c ngoài do Chính ph khuy n khích

Tuy nhiên, s v n th c hi n c a các d án th p h n nhi u so v i v n đ ng ký

Ví d , n m 2002 có t i 15 d án đ c c p phép đ u t ra n c ngoài v i s v n

đ ng ký là 191.459.576 USD, nh ng v n th c hi n ch đ t 37.618.572 USD, nguyên nhân c a tình tr ng này là do nhà đ u t Vi t Nam khi m i đ u t ra bên

ngoài đã l a ch n l nh v c ch a phù h p, khi tri n khai th y ch a th có l i nhu n nên đã l ng l , ch n ch th m chí ch m d t d án đ u t