Xác lập mô hình dự toán và báo cáo dự toán ngân sách cho các loại hình doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Biên Hòa

Do đó, tác giả đã chọn đề tài “Xác lập mô hình dự toán và báo cáo dự toán ngần sách cho các loại hình doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2” với mong muốn để xuất các giải pháp n

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRUONG DAI HOC KINH TE Tp HCM

NGUYEN THUY HANG

XAC LAP MO HINH DU TOAN VA BAO CAO

DU TOAN NGAN SACH CHO CAC LOAI HINH DOANH NGHIEP TRONG KHU CONG NGHIEP

BIEN HOA 2

LUAN VAN THAC Si KINH TE

TP Hỗ Chí Minh - Năm 2012

NGUYEN THUY HANG

XAC LAP MO HINH DU TOAN VA BAO CAO

DU TOAN NGAN SACH CHO CAC LOAI HINH DOANH NGHIEP TRONG KHU CONG NGHIEP

BIEN HOA 2

Chuyên ngành: Ké Toan — Kiém Toan

Ma so: 60.34.30

LUAN VAN THAC SI KINH TE

NGUOI HUONG DAN KHOA HOC PGS.TS PHAM VAN DUOC

TP Hỗ Chí Minh - Năm 2012

LỜI CAM ĐOAN

Z5€2&)C&

Tôi xin cam đoan luận văn này là công trình nghiên cứu của cá nhân

tôi, được thực hiện trên cơ sở nghiên cứu lý thuyết, khảo sát và dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS.TS Phạm Văn Dược

Các số liệu và những kết quả trong luận văn là trung thực, chưa từng được công bố trong bất kỳ một công trình nghiên cứu nào

Tác giả luận văn

Nguyễn Thúy Hằng

LOI CAM ON

KICBEOCR

Tac gia xin bay to long cam on sau sắc đến PGS.TS.Phạm Văn Dược, người hướng dẫn khoa học, đã tận tình hướng dẫn, góp ý, động viên và hỗ trợ tác gia trong suốt quá trình thực hiện luận văn

Tác giả xin bày tỏ lòng cảm ơn sâu sắc đến Ông Nguyễn Hữu Nghĩa, Chánh văn phòng ban quản lý các Khu công nghiệp Đống Nai, đã tạo điều kiện thuận lợi

cho tác giả thực hiện khảo sát

Tác giả xin bày tỏ lòng cảm ơn sâu sắc đến quý đồng nghiệp, bạn bè đã chia sẻ, giúp đỡ tác giả hoàn thành luận văn này

Tác giả luận văn

Nguyễn Thúy Hằng

LOI CAM ON

KICBEOCR

Tac gia xin bay to long cam on sau sắc đến PGS.TS.Phạm Văn Dược, người hướng dẫn khoa học, đã tận tình hướng dẫn, góp ý, động viên và hỗ trợ tác gia trong suốt quá trình thực hiện luận văn

Tác giả xin bày tỏ lòng cảm ơn sâu sắc đến Ông Nguyễn Hữu Nghĩa, Chánh văn phòng ban quản lý các Khu công nghiệp Đồng Nai, đã tạo điều kiện thuận lợi

cho tác giả thực hiện khảo sát

Tác giả xin bày tỏ lòng cảm ơn sâu sắc đến quý đồng nghiệp, bạn bè đã chia sẻ, giúp đỡ tác giả hoàn thành luận văn này

Tác giả luận văn

Nguyễn Thúy Hằng

DANH MUC CAC TU VIET TAT

DANH MUC CAC TU VIET TAT

DANH MUC CAC BANG BIEU

Bang 2.1 Loai hinh hoat dOng cua cac doanh nghiép trong KCN Bién Hoa 2 Bảng 2.2 Chức năng kinh doanh

Bảng 2.3 Tình hình hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp

Bảng 2.4 Quy mô hoạt động của các doanh nghiệp

Bảng 2.5 Kiểm định Cronbach Alpha

Bảng 2.6 Kiểm định KMO và Bartlett của biến độc lập

Bảng 2.7 Hệ số Eigenvalue và phương sai trích

Kiểm định KMO và Barlett của biến phụ thuộc

Hệ số Eigenvalue và phương sai trích

Hệ số tải nhân tô của biến phụ thuộc

Ma trận hệ số tương quan

Tóm tắt mẫu

Anova

Hệ số

Tầm quan trọng của các biến độc lập tác động lên biến phụ thuộc

Bảng thông kê số lượng DN không lập dự toán ngân sách

DANH MỤC CÁC SƠ ĐỎ VÀ ĐỎ THỊ

Z5€2&)C&

e_ Danh mục các sơ đô

Sơ đồ 1.1 Quy trình lập dự toán ngân sách của Stephen Brookson

Sơ đồ 1.2: Trình tự lập dự toán từ trên xuống

Sơ đồ 1.3 Mô hình thông tin phản hồi

Sơ đồ 1.4 Trình tự lập dự toán từ dưới lên

Sơ đồ 3.1 Hệ thống dự toán trong doanh nghiệp sản xuất

Sơ đồ 3.2 Hệ thống dự toán trong doanh nghiệp thương mại và dịch vụ

Sơ đồ 3.3 Hệ thống dự toán trong doanh nghiệp dịch vụ

e_ Danh mục các đồ thị

Đồ thị 2.1 Phân loại DN theo chức năng kinh doanh

DANH MUC CAC BANG BIEU

Bang 2.1 Loai hinh hoat dOng cua cac doanh nghiép trong KCN Bién Hoa 2 Bảng 2.2 Chức năng kinh doanh

Bảng 2.3 Tình hình hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp

Bảng 2.4 Quy mô hoạt động của các doanh nghiệp

Bảng 2.5 Kiểm định Cronbach Alpha

Bảng 2.6 Kiểm định KMO và Bartlett của biến độc lập

Bảng 2.7 Hệ số Eigenvalue và phương sai trích

Kiểm định KMO và Barlett của biến phụ thuộc

Hệ số Eigenvalue và phương sai trích

Hệ số tải nhân tô của biến phụ thuộc

Ma trận hệ số tương quan

Tóm tắt mẫu

Anova

Hệ số

Tầm quan trọng của các biến độc lập tác động lên biến phụ thuộc

Bảng thông kê số lượng DN không lập dự toán ngân sách

DANH MỤC CÁC SƠ ĐỎ VÀ ĐỎ THỊ

Z5€2&)C&

e_ Danh mục các sơ đô

Sơ đồ 1.1 Quy trình lập dự toán ngân sách của Stephen Brookson

Sơ đồ 1.2: Trình tự lập dự toán từ trên xuống

Sơ đồ 1.3 Mô hình thông tin phản hồi

Sơ đồ 1.4 Trình tự lập dự toán từ dưới lên

Sơ đồ 3.1 Hệ thống dự toán trong doanh nghiệp sản xuất

Sơ đồ 3.2 Hệ thống dự toán trong doanh nghiệp thương mại và dịch vụ

Sơ đồ 3.3 Hệ thống dự toán trong doanh nghiệp dịch vụ

e_ Danh mục các đồ thị

Đồ thị 2.1 Phân loại DN theo chức năng kinh doanh

MỤC LỤC

Lời mở đầẦu s 2° %° %4 0E 791991 eptsee 1

Chương 1: Cơ sở lý luận về dự toán ngân sách .5 5-5-5 55s =sceese<s<e 3

1.1 Khái niệm và mục tiêu của dự toán - - c1 212211112511 11 11521111115 1xx nghe 3 1.1.1 Khái niệm dự toán - Q2 2222111115211 1 1125111111511 1 11g11 1k kg 1kg 11kg 211kg 3 1.1.2 Mục đích, chức năng và lợi ích của dự toán ngân sách 5 1.1.2.1 Mục đích - Q2 201111121 n n1 kn ng ng kg xxx xen 5

1.1.2.2 Chức năng 2 222122012 1211121110111211121 1111119111511 1111181 ng 5

1.1.2.3 Loi ich cua viéc lập dự toán ngân sách .- ¿52-2 222cc sec 7

1.2 Quy trình lập dự toán ngân sách ngăn hạn - 2252222121111 xe 9 1.2.1 Dự toán ngân sách ngắn hạn - 2-52 2s E1 1E1122112112112.21 01 11t 9 1.2.2 Quy trình lập dự toán ngân sách ngăn hạn . -2- s2 E212 cec 11

1.2.2.1 Giai đoạn chuẩn bị 5 2S S 2121211211112511121 112 1212 xen rớc 12 1.2.2.2 Giai đoạn soạn thảo - c1 1122111112511 1 1115011115 1x E121 11kg xen 13 1.2.2.3 Giai đoạn kiểm soát 5-11 2212112111121 1121 112 12212 xe rà 13

1.3 Cac mô hình dự toán ngân sách - 1 2 2221112111211 12111211 1511111118111 r 13

1.3.1 Mô hình ấn định thông tin tir trén XUGN oo ce cee cee eeeeeeeeeseeeeeseeeeeeeee 14 1.3.2 Mô hình thông tin phản hồi - 222 2S EE11211211211211211 21101111 xe 15

1.3.3 Mô hình thông tin từ dưới lÊn Q2 22212211221 1121 1121112151151 1xx 17

1.4 Các nhân tô ảnh hưởng đến dự toán ngân sách 2-5222 E212 18

1.4.1 Nguồn nhân lực s- s21 1221211211211 1011122212101 run 48

Chương 2: Thực trạng công tác dự toán ngần sách tại các doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2 << << G 9 999 99999999999999995556 5566658 23

2.1 Giới thiệu khái quát về Khu công nghiệp Biên Hòa 2 -5 55-2555 23

2.1.1 Giới thiệu chung Khu công nghiệp Biên Hòa 2 2255222552552 23 2.1.2 Đặc điểm chung ST E11212211211 2101010122121 111tr gyêu 24 2.1.3 VỊ trí giao thông - 1 2.102 11121112111 2111211121112 1 011111111101 1 11kg nh rhg 25

2.1.4 Ngành nghề thu hút đầu tư tại Khu công nghiệp Biên Hòa 2 26

2.1.5 Phân loại doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2 26

2.2 Thực trạng lập dự toán ngân sách tại các doanh nghiệp trong Khu công

nghiệp Biên Hòa 2 - LG 201 220122012211220111011101 1101111110111 1191911 91T kg HH 27 2.2.1 Tổng quan về quá trình khảo sắt - 5 22s SEE22E12E12E1211 221211212 te 27

2.2.1.1 Mục tiêu khảo sát - Q11 2222111111121 1 11111115 1xx xxx ng 27

2.2.1.2 Nội dung khảo sáắt - 2 2212 22111211121112111211 121112111111 1 01118 Hy 28

2.2.1.3 Đối tượng khảo sát và phạm vi khảo sắt 5- sccsccecezsszcxe2 28 2.2.1.4 Phương pháp thiết kế bảng câu hỏi 5-5 25s E121 2Eztxe 29

2.2.1.5 Phương pháp phỏng vấn . - 5s sEEEE11212212112EEE re 30 2.2.1.6 Phương pháp xử lý dữ liỆu -.- 0 22212221 22112211 121151111111 30

2.2.2 Thực trạng lập dự toán ngân sách tại các doanh nghiệp trong Khu công

013440119)085319i18nLU:VHqaiIiđiiiiiẳiiáả^.5ẢŸỶÝßẢÝỶÝ 31

2.2.2.1 Loại hình hoạt động và chức năng kinh doanh của các doanh nghiệp

trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2 2 2 222 12221222111211 12111811181 xEe 32 2.2.2.2 Tình hình hoạt động kinh doanh và quy mô của các doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2 2 2 222 12221222111211 12111811181 xEe 33 2.2.2.3 Phân tích các nhân tổ ảnh hưởng đến dự toán ngân sách 34

2.2.2.4 Phân tích thực trạng lập dự toán ngân sách tại các DN trong KCN

150 0 50 2.3 Đánh giá thực trạng lập dự toán ngân sách tại các doanh nghiệp trong KCN Biên Hòa 2 - L 22010 020111211110111101 1151115111 51119 K 1kg KT TH vn nhe 53

"SN na 53

;;»:::9 0 aa ai 54

2.3.3 Nguyên nhân - L1 2 2201212111211121112111211121 1121111111111 10111111 HT Hy 55 2.3.3.1 Nguyên nhân khách quan - 2 22212221222 1E2112521E521 15211112 55 2.3.3.2 Nguyên nhân chủ quan - S2 222122112211 123 1151115111111 11111811 m2 55 {807109172 2 1Ẽ1Ẽ8 8 S7 Chương 3: Xác lập mồ hình dự toán và báo cáo dự toán ngân sách cho các loại hình doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2 <5 5< 58 3.1 Quan diém hoan thign 0 cccccccceccececcscsseseesessessesseseesevsevssessetsetsessetsevsnsvsevsees 58 3.1.1 Phù hợp với môi trường hoạt động sản xuất kinh doanh của các DN trong

KN Biên Hòa 2 002201 1211121112111211121112111 211111111111 101 101 E 11H Hy 58 3.1.2 Phù hợp với đặc điểm và quy mô của các DN trong KCN Biên Hòa 2 58 3.2 Mục tiêu và nguyên tắc hoàn thiện . s22 2222221121111 xe 59

3.2.1 Mục tiêu hoàn thiện . 2 2222111112221 1 112111111121 111g kg xài 59

3.2.2 Nguyên tắc hoàn thiện . -5- 52 212E121101121122222 2121 ng 59

3.3 Các giải pháp đỀ xuẤt S112 1 n1 1tr 60

3.3.1 Hoàn thiện mô hình dự toán 2222211112221 1 1155211111511 11 ng kh xky 60

3.3.2 Hệ thống báo cáo dự toán áp dụng cho các loại hình doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2 022202 22111211121112111211 151111111101 1 011181 Hy 61 3.3.2.1 Doanh nghiệp sản xuất s52 2122121212222 212gr 62

3.3.2.2 Doanh nghiệp thương mại và dịch vụ . - ¿5+5 +ccsscssss2 62 3.3.2.3 Doanh nghiệp dịch vụ L1 22 2121123211121 1 151118111811 Ekreereg 62

3.3.3 Quy trình dự toán áp dụng cho các loại hình doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2 - Q0 20122201212111121115011 5111511115111 81111811 kg 63 3.3.3.1 Quy trình lập dự toán trong doanh nghiệp sản xuất (xem Phụ lục 6)

3.3.3.2 Quy trình lập dự toán trong doanh nghiệp thương mại và dịch vụ 73 3.3.3.3 Quy trình lập dự toán trong doanh nghiệp dịch vụ 74 3.4 Các giải pháp hoàn thiện khác - .- c1 2212221123211 1321 115 1115111811181 Exrd 74

3.4.2 Đôi với các tô chức nghiên cứu đào tạo, tư vân kê toán 75

3.4.3 Đối với các doanh nghiệp - 2 522222211 2110112112222212121 010g 75

3.4.3.1 Tổ chức nhân sự lập dự toán s 2s 12E22E12E2EErrrrre 75

3.4.3.2 Đầu tư trang thiết bị phục vụ công tac lập dự toán 76

Kết luận ehrơng 23 sư ư Cư 9g g9 g9 gu 77

KẾT LUẬNN 2 << <9 9 9 9 9 9c cư cư cư gu 78

Phu luc

Lời mở đầu

Tính cấp thiết của đề tài

Kế toán quản trị đã xuất hiện từ rất lâu trong hệ thống kế toán doanh nghiệp của các nước và ngày càng được phát triển ở các loại hình doanh nghiệp, giúp các doanh nghiệp quản lý tốt hơn trong việc điều hành và ra quyết định Trong đó, công tác dự toán ngân sách là một nội dung quan trọng của kế toán quản trị, đóng vai trò quan trọng trong công tác tài chính cũng như sử dụng nguồn lực của doanh nghiệp

Nền kinh tế Việt Nam trong giai đoạn hiện nay đã có một bước tiến đáng kê Chính vì thế, để có thể đứng vững và nâng cao năng lực cạnh tranh trong nền kinh

tế thị trường, đòi hỏi các doanh nghiệp phải có kế hoạch sản xuất và kế hoạch chỉ tiêu tài chính phù hợp Dự toán ngân sách là công cụ quản lý khoa học nhằm hiểu rõ

ưu và nhược điểm, tăng năng suất, giảm chi phí, tận dụng triệt để và sử dụng hiệu

quả các nguồn lực sẵn có để nâng cao năng lực cạnh tranh là một yêu cầu cấp thiết Tuy nhiên, theo khảo sát hiện nay không phải doanh nghiệp nào trong Khu Công nghiệp Biên Hòa II cũng sử dụng công cụ này một cách hiệu quả, các số liệu trình bày trong bảng dự toán thường không phản ánh đúng tiềm năng thực tế của các doanh nghiệp Do đó, tác giả đã chọn đề tài “Xác lập mô hình dự toán và báo cáo

dự toán ngần sách cho các loại hình doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2” với mong muốn để xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện hệ thống dự toán

ngân sách để nó thực sự là công cụ hữu ích cho nhà quản trị, từ đó nâng cao hiệu

quả và năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp

Mục tiêu của đề tài

Đề tài thực hiện nhằm:

- _ Hệ thống hóa cơ sở lý luận về dự toán ngân sách

- Phân tích và đánh giá thực trạng công tác lập dự toán ngân sách tại các doanh nghiệp trong Khu Công nghiệp Biên Hòa 2

- Xac lập các mô hình và quy trình dự toán thích hợp giúp các doanh nghiệp

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

- _ Đối tượng nghiên cứu: nghiên cứu các vấn đề về dự toán ngân sách ngắn han

- Phạm vi nghiên cứu: nghiên cứu dự toán ngân sách tại các doanh nghiệp trong KCN Bién Hoa 2

Phuong phap nghién ciru

- Dé tai thuc hién dua trén cdc phuong pháp:

# Phương pháp tiếp cận: phỏng van sơ bộ qua điện thoại hoặc gặp trực

tiếp làm cơ sở xây dựng thang đo khảo sát

% Phương pháp khảo sát: khảo sát các doanh nghiệp thông qua bảng câu hỏi

Phương pháp phân tích: thu thập và phân tích dữ liệu khảo sát

x Phương pháp tổng hợp: tổng hợp dữ liệu phân tích và đề xuất các giải pháp

Kết cầu

Gồm 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về dự toán ngân sách

Chương 2: Thực trạng công tác dự toán ngân sách tại các doanh nghiệp trong Khu Công nghiệp Biên Hòa 2

Chương 3: Hoàn thiện công tác dự toán ngân sách tại các doanh nghiệp trong Khu Công nghiệp Biên Hòa 2

Chương 1

Cơ sở lý luận về dự toán ngân sách

1.1 Khái niệm và mục tiêu của dự toán

1.1.1 Khái niệm dự toán

Dự toán là quá trình tính toán, dự kiến, phối hợp từ chỉ tiết đến toàn diện

nguồn lực, nhằm huy động và sử dụng nguồn lực để thực hiện một khối lượng công

việc trong một khoảng thời gian nhất định được biểu hiện bằng một hệ thống các

chỉ tiêu về số lượng và giá trị

Theo khái niệm trên, dự toán bao gồm các thành phan chu yếu là sự tính toán, dự kiến; sự phối hợp chi tiết và toàn diện, các nguồn lực, thời gian thực hiện;

hệ thống các chỉ tiêu về lượng và giá trị

a Tinh toán dự kiến hay kế hoạch: Thực chất đây là một sự ước tính hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp trong tương lai, chỉ rõ những khối

lượng, những công việc cần phải thực hiện Sự ước tính này chịu sự tác động của

những nhân tố sau:

- _ Nhóm nhân tố khách quan, tác động từ bên ngoài và vượt khỏi phạm vi kiểm

soát của doanh nghiệp như điều kiện kinh doanh, chính sách, chế độ, thể lệ

của nhà nước, quy mô các thành phần dân cư, sự biến động của nền kinh

té,

- Nhóm nhân tố chủ quan thuộc phạm vi kiểm soát và tuỳ thuộc vào doanh nghiệp như trình độ sử dụng lao động, trình độ sử dụng yếu tô vật chất của quá trình sản xuất, trình độ nhận thức và vận dụng các nhân tố khách

quan

b Dự toán ngân sách là một sự tính toán, dự kiến hoạt động của doanh nghiệp

trong sự tác động của hai nhóm nhân tố trên Dự toán ngân sách không chỉ đề xuất

các công việc cần phải thực hiện mà còn chỉ rõ những ảnh hưởng của các nhân tô

khách quan và chủ quan đến thực hiện công việc đó

c Sự phối hợp chỉ tiết và toàn điện: Dự toán ngân sách phải được phối hợp

giữa các chi tiết một cách toàn diện, nghĩa là mọi hoạt động giao dịch của doanh

nghiệp cần phải được xem xét Ngân sách được lập cho từng đơn vị, phòng ban khác nhau trong doanh nghiệp phải nghiên cứu, căn cứ vào thực trạng của các bộ phận và phải lập một cách hài hoà tương đối với nhau Tổng hợp dự toán ngân sách

ở từng bộ phận sẽ hình thành dự toán ngân sách tong thể cho toàn bộ hoạt động của

doanh nghiệp

d Các nguồn lực: Dự toán ngân sách phải chỉ rõ nguồn lực và cách thức huy động các nguồn lực cho các hoạt động Nghĩa là phải lập kế hoạch về các nguồn lực, cách thức sử dụng các nguồn lực như: nguồn tài nguyên, nguồn vốn, nguồn

nhân lực, điều kiện môi trường để phục vụ cho các hoạt động của doanh nghiệp

e Thời hạn xác định trong tương lai: Dự toán ngân sách thường găn liền với một thời hạn cụ thể trong tương lai Nếu không có yếu tổ thời gian, dự toán ngân

sách sẽ trở thành vô nghĩa Mỗi một thời điểm, thời kỳ khác nhau, sự tác động của

các nhân tố khách quan, chủ quan, nguồn lực đến hoạt động của doanh nghiệp sẽ khác nhau, nên những phương án, những giải pháp, những dự tính của doanh nghiệp cũng sẽ khác nhau

£ Hệ thống các chỉ tiêu về số lượng và giá trị: Hệ thông các chỉ tiêu cho thấy

dự toán ngân sách phải theo một trình tự và đảm bảo tính logic Các hoạt động và

giao dịch khác nhau được thể hiện bằng các đơn vị đo lường khác nhau, cụ thể như

số lượng nguyên vật liệu, số lượng sản phẩm sản xuất, số lượng lao động Bên

cạnh sử dụng chỉ tiêu về số lượng để đo lường các số tương đối cần gộp chúng vào

một kế hoạch tong thé, nén phải sử dụng thước đo tiền tệ làm mẫu chung quy đôi cho các đối tượng Như vậy dự toán ngân sách sẽ xác định một cách cụ thể các chỉ

tiêu về sô lượng giá trỊ

1.1.2 Mục đích, chức năng và lợi ích của dự toán ngân sách

1.1.2.1 Mục đích

Dự toán ngân sách rât quan trọng và cân thiệt trong việc hô trợ các nhà quản trị quản lý để điều hành các hoạt động trong doanh nghiệp Dự toán là quá trình tính toán chỉ tiết cho kỳ tới, nhăm huy động và sử dụng các nguồn lực theo các mục tiêu

kế hoạch đề ra trong từng thời kỳ cụ thể Dự toán có năm mục đích chủ yếu:

Lập kế hoạch: Dự toán cung cấp cho doanh nghiệp kế hoạch hoạt động trong một khoảng thời gian nhất định và yêu cầu các hoạt động cần diễn

ra đúng kế hoạch, đem lại kết quả kinh doanh tốt nhất

Thuận tiện hóa quá trình truyền đạt và phối hợp hoạt động trong tổ chức: Dự toán ngân sách giúp nhà quản trị cụ thể hoá các mục tiêu của doanh nghiệp băng số liệu

Phân bố các nguồn lực: Dự toán ngân sách là căn cứ để khai thác, vận dụng các khả năng tiềm tàng về nguồn lực nhằm nâng cao khả năng cạnh tranh

Kiểm soát lợi nhuận và các mặt hoạt động: Dự toán ngân sách là căn cứ

để đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch, tình hình thực hiện mục tiêu,

nhiệm vụ Trên cơ sở đó đề ra các giải pháp để thực hiện mục tiêu, nhiệm

vụ theo đúng tiễn độ

Đánh giá kết quả và khen thưởng: Dự toán ngân sách giúp nhà quản trị kiểm soát quá trình hoạt động của doanh nghiệp và đánh giá trách nhiệm quản lý của từng bộ phận, từng cá nhân trong tô chức

trong thực tế dự toán có thể được sử dụng cho kiểm soát nhưng đôi khi lại không

thế do có những yếu tố khách quan không kiểm soát được Có thể nói dự toán trong những trường hợp nảy chỉ mang tính chất dự báo

b Hoạch định

Chức năng hoạch định khác với chức năng dự báo vẻ tính chủ động Chức

năng này thể hiện ở việc hoạch định cụ thể các mục tiêu và nhiệm vụ của doanh nghiệp như: hoạch định về sản lượng tiêu thụ, số lượng sản xuất, chỉ phí nguyên vật

liệu trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp, chi phí sản xuất chung, chi phí bán hàng,

chi phi quan lý doanh nghiệp Có thể nói dự toán ngân sách là một công cụ để

lượng hoá các kế hoạch của nhà quản trỊ

e Điêu phối

Chức năng này thể hiện thông qua việc huy động và phân phối các nguồn lực

để thực hiện các mục tiêu của nhà quan tri Nha quan tri két hợp giữa việc hoạch định các mục tiêu, nhiệm vụ cụ thể với việc đánh giá năng lực sản xuất kinh doanh

của từng bộ phận, từ đó điều phối các nguồn lực của doanh nghiệp sao cho các

nguồn lực được sử dụng hiệu quả nhất

d Thong tin

Chức năng này thể hiện thông qua việc xem dự toán ngân sách là văn bản cụ

thể, súc tích để truyền đạt các mục tiêu, chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp

đến nhà quản lý các bộ phận, phòng ban Thông qua các chỉ tiêu cụ thể trong dự

toán nhà quản trỊ đã truyền đạt thông điệp hoạt động cho các bộ phận Các bộ phận

xem các chỉ tiêu này là kim chỉ nam cho hoạt động hàng ngày của mình

e Kiểm soát

Chức năng kiểm soát thể hiện thông qua việc xem xét dự toán ngân sách là

cơ sở để so sánh với kết quả thực tế đạt được tại doanh nghiệp Thông qua vai trò kiểm tra, kiểm soát, dự toán ngân sách quan sát việc thực hiện các kế hoạch chiến

lược, đánh giá mức độ thành công của dự toán và trong trường hợp cân thiết có thé

đề ra phương án sửa chữa, khăc phục nhược điềm

ƒ Đo lường, dánh gia

Chức năng này thể hiện thông qua việc xem dự toán như là tiêu chuẩn cho

việc thực hiện Tuy nhiên, do sự thiếu cố găng của con người trong việc thực hiện

các mục tiêu cũng như do sự tác động từ bên ngoài nên không phải lúc nào việc

thực hiện cũng đạt được những tiêu chuẩn mà dự toán đưa ra Vì vậy để giảm bớt sự

khác biệt giữa tiêu chuẩn và thực hiện người ta thường dựa vào tình hình thực tế để

dự toán và tính thêm phần trăm (%) mức độ rủi ro khi tính toán các tiêu chuẩn cho

việc dự toán

Trong tất cả các chức năng trên của dự toán, chức năng hoạch định và chức

năng kiểm soát là hai chức năng quan trọng nhất

1.1.2.3 Lợi ích của việc lập dự toán ngân sách

Khi dự toán ngân sách được lập một cách cân thận sẽ giúp cho các doanh nghiệp hoạch định và kiểm soát tốt các hoạt động trong tương lai Do đó, việc lập

dự toán sẽ mang lại cho doanh nghiệp những lợi ích sau:

- - Cung cấp cho các nhà quản trị phương tiện thông tin một cách có hệ thống

toàn bộ kế hoạch của doanh nghiệp

- Truyén đạt mục tiêu, kế hoạch của nhà quản tri đến tất cả các bộ phận trong

e Dự toán ngân sách buộc nhà quản trỊ phải nghĩ đến kế hoạch hoạt

động trong tương lai và xem việc lập kế hoạch như là khẩu lệnh đối

với từng cá nhân trong doanh nghiệp nhằm giúp hạn chế bớt những

tình huỗng không mong đợi có thể xảy ra Dự toán thúc ép các nhà

quản lý luôn nhìn về phía trước và xem xét mọi thứ để săn sàng ứng

phó khi các điều kiện hoạt động thay đổi.

e_ Các chỉ tiêu kết quả trong dự toán được xem là cơ sở cho việc đánh

giá kết quả thực hiện công việc

Dự toán giúp phối hợp hoạt động giữa các đơn vị và bộ phận trong doanh

nghiệp Thông qua dự toán, tất cả các yếu tô của sản xuất, của các bộ phận

các phòng ban chức năng sẽ được kết nối và cân đối để đáp ứng các mục tiêu

của doanh nghiệp Ví dụ, bộ phận mua hàng sẽ lập kế hoạch mua hàng dựa trên yêu cầu của bộ phận sản xuất, bộ phận sản xuất sẽ lập kế hoạch sản xuất

và các vấn đề có liên quan dựa trên số lượng hàng hóa, trên kế hoạch của bộ phận kinh doanh Bộ phận kinh doanh sẽ dựa vào các đơn đặt hàng, tình hình kinh doanh và kế hoạch của phòng tiếp thị Cứ như vậy thông qua dự toán của các nhà quản lý cấp cao có thể thiết kế một hệ thống mà trong đó tất cả các mối quan hệ trong tô chức là ăn khớp với nhau Chức năng này của dự

toán còn mang lại lợi ích:

e_ Giúp nhà quản trị nhận ra mối liên hệ trong hoạt động giữa cá nhân và doanh nghiệp, buộc nhà quản lý phải điều hành công việc đặt trong

mối liên hệ này

e Giúp hạn chế những nỗ lực tạo dựng lợi ích riêng lẻ Dự toán giúp mở

rộng cách nghĩ của nhà quản trị vượt ra ngoài bộ phận mình đang

quản lý và loại bỏ những thành kiến, những hành động có ý vì lợi ích

riêng của bộ phận

e_ Giúp tìm ra những điểm yếu trong cơ cấu tổ chức, việc dự toán giúp nhận dạng được các vấn để trong truyền thông, mối quan hệ trong công việc, quyên và trách nhiệm được giao

Dự toán giúp cải thiện các mối liên kết và truyền thông Tuy nhiên, điều này

có thể dễ dàng nhận thấy trên lý thuyết nhưng trên thực tế thì phải mất rất

nhiều công sức và trí lực mới có thể đạt được

Dự toán giúp ích rất nhiều cho các nhà quản lý, nhưng chính bản thân của dự toán cũng cân sự trợ giúp từ phía các nhà quản lý Các nhà quản lý câp cao

nên hiểu điều đó và có những biện pháp hỗ trợ từ mọi khía cạnh để dự toán

đạt hiệu quả cao hơn Quản lý dự toán không phải là một công việc cứng nhắc mà đòi hỏi sự linh hoạt Để dự toán mang lại những lợi ích như mong

đợi, đòi hỏi dự toán phải có sự điều chỉnh khi môi trường hoạt động của dự toán thay đôi Dự toán cần nhận được sự quan tâm đúng mức và cần được

tôn trọng trong quá trình thực hiện Tuy nhiên, dự toán không ngăn cản các nhà quản lý đi những bước đi thận trọng cũng như tiễn những bước dài mang tính đột phá khi cần thiết Việc lập dự toán cung cấp cho các nhà quản lý

những thông tin về thiếu hụt, khan hiếm, yếu kém trong kế hoạch hoạt động

Có thể nói dự toán đã cung cấp cho nhà quản lý một hệ thống cảnh báo nhằm

tu van kip thoi cho nha quản lý những rắc rối tiềm tàng có thể xảy ra trong tương lai và giải quyết nó một cách tự tin, hợp lý

1.2 Quy trình lập dự toán ngân sách ngắn hạn

Dự toán ngân sách được phân chia thành nhiều loại theo các tiêu thức khác

nhau Tuy nhiên, trong luận văn này tác giả chỉ nghiên cứu về vẫn để dự toán ngân sách ngắn hạn Do đó, tác giả giới hạn cơ sở luận liên quan đến dự toán ngân sách

và chỉ trình bày dự toán ngân sách ngăn hạn

1.2.1 Dự toán ngân sách ngắn hạn

Dự toán ngân sách ngắn hạn còn được gọi là dự toán ngân sách chủ đạo (master budget) hay con gọi là kế hoạch lợi nhuận (profit plan) là một hệ thống dự toán tong thé, tong hợp các dự toán về toàn bộ quá trình hoạt động trong một thời

kỳ nhất định Đây là dự toán ngân sách thường được lập cho thời kỳ một năm và phải trùng với năm tài chính, được chia ra từng thời kỳ ngăn hơn là từng quý, từng tháng Dự toán ngân sách ngắn hạn là một hệ thống dự toán riêng biệt nhưng có mối

liên hệ qua lại lẫn nhau, thường liên quan đến các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp như mua hàng, bán hàng, sản xuất, thu, chỉ, Vì vậy nó cũng chính là dự toán nguôn tài chính hoạt động hăng năm Đặc điêm cơ bản của dự toán này là được

lập hằng năm trước khi niên độ kế toán kết thúc để định hướng nguồn tài chính cho hoạt động của doanh nghiệp trong năm kế hoạch kế tiếp

Hệ thống dự toán ngân sách ngăn hạn gồm các báo cáo dự toán sau:

- - Dự toán tiêu thụ

- _ Dự toán sản xuất

- _ Dự toán chỉ phí nguyên vật liệu trực tiếp

- _ Dự toán chỉ phí nhân công trực tiếp

- _ Dự toán chỉ phí sản xuất chung

- Du toan chi phi ban hang

- Du toan chi phi quan lý doanh nghiệp

- Dv toan thu tién

- Dy toan chỉ tiền

- Du toan két qua kinh doanh

- Du todn bang can déi ké toan

- Du toan luu chuyén tién tệ

Dự toán tiêu thụ luôn là dự toán chủ đạo, dự toán tiêu thụ phải được lập đầu

tiên Hầu hết tất cả các dự toán ngân sách trong doanh nghiệp đều phụ thuộc vào dự

toán tiêu thụ

Trên cơ sở dự toán tiêu thụ tiễn hành xây dựng dự toán sản xuất hay dự toán

mua hàng và dự toán chỉ phí bán hàng dé đảm bảo lượng hàng hóa và chỉ phí đáp ứng cho nhu cầu, quy trình, quy mô tiêu thụ

Từ dự toán sản xuất, xây dựng dự toán khoản mục chi phí như dự toán nguyên vật liệu trực tiếp và lịch thanh toán tiền, dự toán chỉ phí nhân công trực tiếp,

dự toán chi phí sản xuất chung để đảm bảo các yêu tô về nguyên vật liệu, nhân công, vốn cho nhu cầu sản xuất

Căn cứ vào dự toán tiêu thụ, dự toán sản xuất và dự toán chỉ phí sản xuất, lập

dự toán chỉ phí quản lý doanh nghiệp để đảm bao chi phí cho quá trình quản lý chung của toàn doanh nghiệp

Từ các dự toán tiêu thụ, dự toán chi phí bán hàng, dự toán chi phí sản xuất,

lập dự toán chỉ phí quản lý và tình hình tiền mặt tại công ty lên dự toán thu chỉ tiền

mat dé dam bảo cân đối tình hình tiền mặt cho các hoạt động

Từ dự toán tiêu thụ, dự toán chi phí sản xuất, dự toán chỉ phi ban hang, du

toán chỉ phí quản lý doanh nghiệp lên dự toán kết quả kinh doanh

- Cuối cùng tổng hợp từ các dự toán lên dự toán tổng kết, thể hiện tài sản, nguồn vốn đảm bảo và cân đối cho hoạt động của doanh nghiệp trong kỳ

1.2.2 Quy trình lập dự toán ngân sách ngắn hạn

Kế toán dự toán ngân sách rất quan trọng, do vậy dự toán phải chính xác,

không thé chap nhận một dự toán có nhiều sai sót Vì vậy, để có một dự toán ngân sách tối ưu, bộ phận dự toán cần phải hoạch định cho mình một quy trình dự toán phù hợp mới có thê thực hiện tốt công tác dự toán

Do mỗi doanh nghiệp có đặc điểm tổ chức quản lý khác nhau nên quy trình

dự toán cũng sẽ khác nhau Dưới đây là một quy trình quản lý dự toán ngân sách tiêu biểu được trinh bay trong quyén "Managing budgets" cua tac gia Stephen

Brookson:

Xác định mục tiêu

chung của Công ty

Thu thập thông tin

chuận bị dự thảo ngân

Vv sach lan dau tién

Phan tich su khac

nhau giữa kết quả thực

số, kiểm tra những điều không ngờ đến

Giai đoạn

kiêm soát

Sơ đồ 1.1 Quy trình lập dự toán ngân sách của Stephen Brookson

Quy trình lập dự toán ngân sách có thể chia làm 3 giai đoạn:

1.2.2.1 Giai đoạn chuẩn bị

Đây là bước khởi đầu và cũng là khâu quan trọng nhất trong toàn bộ quy trình lập dự toán Trong giai đoạn này cân phải làm rõ mục tiêu cân đạt được của

doanh nghiệp vì tât cả các dự toán ngân sách đêu được xây dựng dựa vào chiên lược

và mục tiêu phát triển kinh doanh của doanh nghiệp trong một giai đoạn nhất định Sau khi xác định rõ ràng mục tiêu, doanh nghiệp sẽ xây dựng một mô hình dự toán ngân sách chuẩn Điều này giúp nhà quản lý cấp cao dễ dàng phối hợp dự toán ngân

sách của tất cả các bộ phận doanh nghiệp và cho phép so sánh, kết nối nội dung một

cách dễ dàng Khi tất cả các công việc cần thiết cho việc lập dự toán đã được chuẩn

bị đầy đủ, chúng ta phải xem xét lại hệ thống thông tin cho chính xác và phù hợp

nhất

1.2.2.2 Giai đoạn soạn thảo

Trong giai đoạn này, những bộ phận cá nhân liên quan đến việc lập dự toán phải tập hợp toàn bộ thông tin về các nguồn lực có sẵn trong doanh nghiệp, các yếu

tố bên trong, bên ngoài doanh nghiệp có tác động và ảnh hưởng đến công tác dự toán ngân sách của doanh nghiệp, đồng thời ước tính giá trị thu, chi Trên cơ sở đó,

soạn thảo các báo cáo dự toán có liên quan như: dự toán tiêu thụ, dự toán sản xuất,

dự toán chi phí, dự toán tiền, dự toán bảng cân đối kế toán

1.2.2.3 Giai đoạn kiểm soát

Dự toán ngân sách là một công việc quan trọng được thực hiện từ năm này sang năm khác Vì vậy để dự toán hoàn thiện hơn thì ở mỗi kỳ dự toán cần phải

theo dõi thường xuyên, đánh giá tình hình dự toán để từ đó xem xét lại các thông tin, cơ sở lập dự toán ngân sách và có những điều chỉnh cân thiết, đồng thời rút ra

kinh nghiệm cho lần lập dự toán ngân sách tiếp theo

1.3 Các mô hình dự toán ngân sách

Dựa vào đặc điểm, cơ chế hoạt động của mỗi doanh nghiệp mà dự toán ngân sách có thể được lập theo một trong ba mô hình sau: mô hình ân định thông tin từ

trên xuống, mô hình thông tin phản hồi, mô hình thông tin từ dưới lên

1.3.1 Mô hình ấn định thông tin từ trên xuống

Mô hình ấn định thông tin từ trên xuống là mô hình mà các chỉ tiêu dự toán

được định ra từ ban quản lý cấp cao của doanh nghiệp và áp đặt các mục tiêu cho các cấp quản lý trung gian Sau khi cấp quản lý trung gian tiếp nhận sẽ chuyến xuống cho quản lý cấp cơ sở để làm mục tiêu, kế hoạch cho việc tổ chức hoạt động

tại từng bộ phận trong doanh nghiệp Theo cách lập này, các dự toán được lập theo

một chiều mà không có sự phản hồi từ cấp dưới

Phương pháp này có những ưu, khuyết điểm sau:

% Uu điểm:

Vị lãnh đạo cấp cao có khái niệm rõ ràng về các mục tiêu chiến lược của tổ chức, nên việc lập ngân sách theo mô hình này có các lợi ích sau:

- - Các mục tiêu ngân sách đảm bảo chiến lược lớn của tổ chức

- _ Ngăn cản tình trạng nới lỏng ngân sách của các phòng ban

- _ Để ra các mục tiêu cao hơn thách thức sự nỗ lực của nhà quản lý

% Nhược điểm:

- - Nhà quản trị cấp cao có thể để ra các mục tiêu xa rời với công việc kinh doanh thực tế hay quy trình sản xuất của một bộ phận riêng lẻ Kết quả là mục tiêu họ đưa ra có thể không phù hợp hoặc không thể đạt được

- - Những nhà quản lý cấp trung có thể bị bỏ rơi khỏi quy trình ra quyết định

Không khuyến khích tỉnh thần làm việc của cấp dưới

- - Dự toán từ trên xuống thường không chính xác, những thông tin mà nhà quản trị cao cấp có được thường không đây đủ

>> Khi lập dự toán theo mô hình nảy, đòi hỏi nhà quản lý cấp cao phải có tầm

nhìn tổng quan, toàn diện về mọi mặt của doanh nghiệp, đồng thời phải nắm vững

chỉ tiết hoạt động của từng bộ phận cả về mặt định tính lẫn định lượng Vì vậy,

phương pháp này thích hợp đối với nền kinh tế tập trung, bao cấp hoặc ở những doanh nghiệp nhỏ

1.3.2 Mô hình thông tin phản hồi

`

\

Sơ đồ 1.3 Mô hình thông tin phản hồi

Dự toán theo mô hình thông tin phản hồi được thực hiện theo quy trình sau:

-_ Ban đầu ban quản lý cấp cao nhất trong doanh nghiệp sẽ ước tính các chỉ tiêu

dự toán Sau đó các chỉ tiêu này sẽ được truyền xuống cho cấp quản lý trung gian Trên cơ sở đó, cấp quản lý trung gian sẽ phân bố các chỉ tiêu này xuống các đơn vị cấp cơ sở, bộ phận quản lý cấp cơ sở sẽ căn cứ vào các chỉ tiêu ước tính, khả năng

và điều kiện thực tế của mình để xác định các chỉ tiêu dự toán nào có thể thực hiện được và các chỉ tiêu dự toán nào cần giảm bớt hoặc tăng thêm Sau đó bộ phận quản

lý cấp cơ sở sẽ bảo vệ các chỉ tiêu dự toán của mình trước bộ phận quản lý cấp trung gian Bộ phận quản lý cấp trung gian, trên cơ sở tập hợp các chỉ tiêu dự toán của các bộ phận cấp cơ sở, kết hợp với kinh nghiệm và tầm nhìn tổng quát toàn diện

hơn về hoạt động tại các bộ phận cấp cơ sở để xác định các chỉ tiêu dự toán có thể thực hiện được của bộ phận mình, sau đó tiễn hành trình bày với quản lý cấp cao

hơn

- _ Bộ phận quản lý cấp cao, trên cơ sở tông hợp số liệu dự toán từ các bộ phận quản lý cấp trung gian, kết hợp với tầm nhìn tổng quát, toàn diện về tình hình hoạt động của doanh nghiệp sẽ hướng các bộ phận khác nhau đến mục tiêu chung của doanh nghiệp Bộ phận quản lý cấp cao xét duyệt dự toán thông qua các chỉ tiêu dự toán của bộ phận quản lý cấp trung gian, bộ phận quản lý cấp trung gian xét duyệt thông qua các chỉ tiêu dự toán của quản lý cấp cơ sở Dự toán ngân sách sau khi

được xét duyệt sẽ trở thành dự toán ngân sách chính thức và được sử dụng như định

hướng hoạt động trong kỳ kế hoạch của doanh nghiệp

Nhận xét:

% Uu điểm:

- _ Dự toán được lập có tính chính xác cao

- _ Các dự toán lập ra dễ áp dụng vì đã có sự thoả thuận và tham khảo ý kiến của

các bộ phận

- _ Thể hiện mối liên kết của các cấp quản lý trong quá trình lập dự toán

% Nhược điểm:

- _ Nhược điểm của mô hình này là tốn nhiều thời gian, chỉ phí cho cả quá trình

dự thảo, phản hồi, phê duyệt và chấp thuận

® Dự toán theo mô hình này đòi hỏi phải có sự kết hợp chặt chẽ giữa các bộ

phận cũng như các thành viên trong từng bộ phận, hơn nữa năng lực và trình độ

của các thành viên cũng ảnh hưởng đáng kế đến công tác dự toán

1.3.3 Mô hình thông tin từ đưới lên

Sơ đồ 1.4 Trình tự lập dự toán từ dưới lên

Nhận xét:

- _ Mô hình thông tin từ dưới lên được lập từ cấp quản lý thấp nhất đến quản lý

cấp cao nhất, cụ thể như sau:

- Số liệu của dự toán cấp dưới (thường là dự toán tự lập) được trình lên cấp

quản lý cao hơn để xem xét trước khi được chấp thuận Việc xem xét và kiểm tra lại

dự toán của cấp dưới là cần thiết để tránh nguy cơ những dự toán cấp dưới lập không chính xác cũng như hạn chế bớt có quá nhiều quyên tự chủ trong hoạt động

- Thực chất tất cả mọi cấp của doanh nghiệp cùng làm việc thiết lập dự toán,

tuy nhiên quản lý cấp cao thường không quan tâm đến những vẫn đề quá chỉ tiết nên họ phải dựa vào các quản lý cấp dưới để lẫy thông tin chỉ tiết phục vụ cho công

tác lập dự toán Các số liệu dự toán của các bộ phận riêng lẻ trong tô chức (do quản

lý cấp dưới lập) sẽ được quản lý cấp cao kết hợp và lập lại tạo thành một hệ thông

dự toán tổng thể mang tính thống nhất cao

Trình tự lập dự toán từ dưới lên có những ưu điểm, nhược điểm sau:

% Uu điểm

-_ Mọi bộ phận, mọi cấp trong doanh nghiệp đều được tham gia vao qua trinh xay dung du toan

- Dự toán được lập có khuynh hướng chính xác va dang tin cậy hơn

- Các chỉ tiêu được tự dé đạt nên các nhà quản lý sẽ thực hiện công việc một

cách chủ động và thoải mái hơn, khả năng thành công sẽ cao hơn vì dự toán do chính họ xây dựng nên chứ không phải bị áp đặt từ trên xuống

% Nhược điểm:

Trình tự lập dự toán từ dưới lên mất nhiều thời gian vì dự toán được các cấp

quản lý dưới lập, sau đó được trình lên cấp trên, nhà quản trị cấp trên xem xét và

điều chỉnh cho hợp lý mới đưa xuống cho các bộ phận cấp dưới thực hiện

Nhận xét chung:

Qua 3 mô hình trên, chúng ta thấy mỗi mô hình đều có ưu điểm và nhược

điểm nhất định Vì vay, tuy theo dac điểm của từng doanh nghiệp mà lựa chọn mô

hình dự toán cho thích hợp Trong 3 mô hình trên, dự toán theo mô hình thông tin từ

dưới lên hiện đang được các doanh nghiệp chọn lựa và áp dụng

1.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến dự toán ngân sách

1.4.1 Nguồn nhân lực

Nguồn nhân lực có ảnh hưởng đáng kế đến hiệu quả của báo cáo dự toán của các doanh nghiệp Nguồn nhân lực trong công tác lập dự toán ngân sách rất quan trọng, nhà quản trị sử dụng những kỹ thuật và kỹ năng để xây dựng dự toán ngân

sách nhưng cũng không thể không quan tâm đến nhân tô nhân sự lập dự toán, bởi vì

dự toán ngân sách có vai trò động viên và tạo sự phối hợp giữa các bộ phận nhằm hướng đến mục tiêu chung của doanh nghiệp

Sự thành công của dự toán ngân sách phụ thuộc vào mức độ chấp nhận của nhà quản trị về dự toán ngân sách và cách họ sử dụng dự toán ngân sách Một dự toán mang lại hiệu quả chỉ khi có sự chấp thuận và ủng hộ của các nhà quản trỊ các

cấp, đặc biệt là các nhà quản trị cấp cao Nếu các nhà quản trị cấp cao thiếu quan

tâm đến dự toán ngân sách hoặc chỉ xem các dự toán ngân sách là hình thức thì các

nhà quản trị cấp thấp hơn cũng sẽ thiếu nhiệt tình trong việc xây dựng và thực hiện

các dự toán

Trong quá trình xây dựng và thực hiện dự toán ngân sách, các nhà quản trị khong nén gay áp lực căng thăng đối với các nhân viên, nếu dự toán ngân sách được xây dựng không hợp lý có thể dẫn đến những vẫn đề căng thăng hay chống đối từ

các nhân viên, vì vậy khi thực hiện các bảng kế hoạch, các nhân viên sẽ không nhiệt tình trong công việc Do đó những mục tiêu của doanh nghiệp mà bản kế hoạch đặt

ra không thể thực hiện tốt được

Nhiều chuyên gia kinh tế cho rằng, mục tiêu trên dự toán ngân sách phải mang tính hợp lý và phù hợp Điều này tạo động lực cho các nhân viên thực hiện mục tiêu mà dự toán ngân sách đề ra Nếu dự toán ngân sách quá cao, các nhân viên

sẽ buông xuôi khi họ thay rang mục tiêu rất khó thực hiện, ngược lại nếu mục tiêu

quá thấp, các nhân viên sẽ không có động cơ để phân đấu Trên thực tế nhiều doanh

nghiệp để ra mục tiêu và bắt buộc các nhân viên phải thực hiện được, điều này gây

áp lực lớn đối với các nhân viên và buộc họ phải thực hiện bằng mọi cách, chính vì thế không tránh khỏi những gian lận và tiêu cực để hoàn thành nhiệm vụ

Nhu vay, để có một dự toán ngân sách có hiệu quả, cần phải có sự tham gia

của các cấp quản lý trong doanh nghiệp vào trong quá trình lập dự toán và vấn dé quan trọng là làm thế nào cho mọi người trong tổ chức cảm thấy thoải mái với mục tiêu cần đạt được và hướng đến mục tiêu chung của doanh nghiệp Đây là vấn đề

mẫu chốt tạo nên thành công của dự toán và cũng là vẫn dé mà các doanh nghiệp cần phải quan tâm đến trong quá trình lập dự toán ngân sách

1.4.2 Cơ sở vật chất

Cơ sở vật chất có ảnh hưởng đáng kế đến công tác lập dự toán và hiệu quả

báo cáo dự toán tại các doanh nghiệp Cơ sở vật chất như máy móc, trang thiết bị,

phần mềm Khi doanh nghiệp trang bị cho mình trang thiết bị hiện đại thì chúng có thể giúp doanh nghiệp tạo được môi trường làm việc chuyên nghiệp và hỗ trợ nhân viên lập dự toán xử lý công việc nhanh Bên cạnh đó, phương tiện xử lý thông tin nhanh và hiệu quả nhất là những phần mềm kế toán tiên tiến, chúng giúp doanh

nghiệp cập nhật dữ liệu, liên kết dữ liệu, kết xuất dữ liệu và cho ra báo cáo dự toán

hiệu quả trong thời gian sớm nhất

1.4.3 Tổ chức công tác kế toán

Tổ chức công tác kế toán có ảnh hưởng đáng kế đến công tác lập dự toán và

hiệu quả báo cáo dự toán

Tổ chức công tác kế toán là một trong những yếu tố quyết định hiệu quả của báo cáo dự toán Nó giúp doanh nghiệp phát huy được vai trò của nhân viên lập dự

toán, thể hiện trách nhiệm và sự phối hợp thực hiện giữa các nhân viên, giảm thiểu

được những yếu kém của nhân viên, giảm phí, nâng cao chất lượng của báo cáo dự toán

1.4.5 Chế độ chính sách nhà nước

Chế độ chính sách nhà nước có ảnh hưởng đáng kể đến công tác lập dự toán

vả hiệu quả báo cáo dự toán tại các doanh nghiệp

Nội dung tổ chức công tác kế toán trong doanh nghiệp phải phù hợp với các chế độ chính sách quản lý kinh tế tài chính của doanh nghiệp trong từng thời kỳ

nhất định Chính vì thế, khi có sự thay đối trong chế độ kế toán, chính sách thuế,

điều chỉnh giá, lạm phát sẽ làm ảnh hưởng đến việc tô chức công tác kế toán, tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Do đó, các doanh nghiệp phải cân nhắc trong việc quản lý tài chính, các nhân viên lập dự toán phải xem xét tác động của các yêu tô trên để điều chỉnh các chỉ tiêu dự đoán trong báo cáo dự toán của năm kế cho phù hợp

Kết luận chương 1

Dự toán ngân sách đóng vai trò quan trọng trong việc thực hiện chức năng hoạch định và kiểm soát của doanh nghiệp và nó giữ vai trò quan trọng trong công tác kế toán quản trị của doanh nghiệp

Dự toán ngân sách ngăn hạn là một hệ thống dự toán, bao gồm các báo cáo như dự toán tiêu thụ, dự toán sản xuất, dự toán chỉ phí nguyên vật liệu trực tiếp, dự

toán chỉ phí nhân công trực tiếp, dự toán chỉ phí sản xuất chung dự toán chỉ phí bán hàng, dự toán chỉ phí quản lý doanh nghiệp, dự toán giá vốn hàng bán, dự toán tiền,

dự toán kết quả hoạt động kinh doanh, dự toán bảng cân đối kế toán

Dự toán ngân sách phải được lập theo quy trình rõ ràng, nhất quán bắt đầu từ

dự toán tiêu thụ đến dự toán báo cáo tài chính Tùy từng loại hình doanh nghiệp mà

dự toán có thể được lập theo ba mô hình: mô hình ân định thông tin từ trên xuống,

mô hình thông tin phản hồi, mô hình thông tin từ dưới lên

Nội dung chương I giới thiệu tổng quan về lý luận dự toán ngân sách làm cơ

sở lý luận nghiên cứu cho các chương sau Ngoài ra chương Ï cũng trình bày các yếu tố liên quan đến lập dự toán như mô hình, quy trình, con người Qua đó, đúc kết nội dung tiến hành khảo sát thực trạng lập dự toán ngân sách ở các DN trong KCN Biên Hòa 2

Chương 2

Thực trạng công tác dự toán ngân sách tại các doanh nghiệp

trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2

2.1 Giới thiệu khái quát về Khu công nghiệp Biên Hòa 2

2.1.1 Giới thiệu chung Khu công nghiệp Biên Hòa 2

Khu công nghiệp (KN) Biên Hòa 2 được thành lập năm 1995 Day la san phẩm đầu tiên đưa tên tuổi của Công ty Phát triển Khu công nghiệp Biên Hòa (SonadezI Biên Hòa) trở thành doanh nghiệp Nhà nước thành công trong lĩnh vực đầu tư, phát triển hệ thống các Khu công nghiệp của Việt Nam

KN Biên Hòa 2 tọa lạc trong vùng kinh tế trọng điểm phía nam, có vị trí thuận lợi như gan quéc lộ, cảng, sân bân, dễ thu hút lao động có cơ sở hạ tầng hoàn chỉnh và luôn là sự lựa chọn hàng đầu của các nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam

Với phương châm “Phát triển sản xuất kinh doanh phải đi đôi với bảo vệ môi

trường vì mục tiêu phát triển ôn định, bền vững”, nhà máy xử lý nước thải tại KCN

Biên Hòa 2 với công suất 8.000 m”/ngày đêm đáp ứng yêu cầu xử lý nước thải phát

sinh trong KCN thực hiện tốt công tác bảo vệ môi trường cho cộng đồng

Hiện nay KCN Biên Hòa 2 đã lấp đây toàn bộ diện tích với trên 100 dự án

của các nhà đâu tư đến từ 19 quốc gia và các vùng lãnh thổ Một số khách hàng điển hinh: Cargill, Hisamitsu, Sanyo, Philips, Syngenta, C.P

nhận là KCN điểm của khu vực phía Nam

KCN Bién Hòa 2 là KCN nằm ở vị trí thuận lợi nhất của tỉnh Đồng Nai, một

tỉnh có nhiều lợi thế về vị trí do tiếp giáp với nhiều tỉnh thành khác như:

Phía đông giáp tỉnh Bình Thuận

Phía đông bắc giáp tỉnh Lâm Đồng

Phía tây bắc giáp tỉnh Bình Dương, Bình Phước

Phía nam giáp tỉnh Bà Rịa — Vũng Tàu

Phía tây giáp thành phố Hỗ Chí Minh

Me

TINK DONG NAT

2.1.3 Vi tri giao thong

- Nam trén truc quéc 16 1A

- _ Cách trung tâm thành phố Biên Hòa 05Km

- _ Cách sân bay Quốc tế Tân Sơn Nhất 35km

- _ Cách sân bay Quốc tế Long Thành 33km

Rất thuận lợi cho việc giao thương bằng đường bộ, đường thủy, đường sắt và đường hàng không