ẢNH HƯỞNG CỦA BẤT ĐỐI XỨNG THÔNG TIN TRONG HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG TMCP Á CHÂU.PDF

B ăGIÁOăD CăVÀă ÀOăT O TR NGă IăH CăKINHăT ăTP.ăH ăCHÍăMINH LU NăV NăTH CăS ăKINHăT TP.ăH ăChíăMinh ậ N mă2012... B ăGIÁOăD CăVÀă ÀOăT O TR NGă IăH CăKINHăT ăTP.ăH ăCHÍăMINH... 3 Ch ng

B ăGIÁOăD CăVÀă ÀOăT O

TR NGă IăH CăKINHăT ăTP.ăH ăCHÍăMINH

LU NăV NăTH CăS ăKINHăT

TP.ăH ăChíăMinh ậ N mă2012

B ăGIÁOăD CăVÀă ÀOăT O

TR NGă IăH CăKINHăT ăTP.ăH ăCHÍăMINH

L IăCAMă OAN

Tôiăxinăcamăđoanăcácăs ăli uătrongălu năv nănƠyăđ căthuăth păt ăngu năth că

t ă Nh ngă Ủă ki nă đóngă gópă vƠă gi iă phápă đ ă xu tă lƠă c aă cáă nhơnă tôiă t ă vi că nghiênăc uăvƠărútăraăt ăth căt ălƠmăvi căt iăNgơnăhƠngăÁăChơu

H căviênăth căhi năLu năv n

H ăTH ăTHUăDUNG

M CăL C

Trang

L iăm ăđ u 1

1 Lí do ch n đ tài 1

2 i t ng nghiên c u 2

3 Ph m vi nghiên c u 2

4 M c tiêu nghiên c u 2

5 Ph ng pháp nghiên c u 3

6 B c c đ tài 3

Ch ngă1:ăC ăs ălíălu năv ăb tăđ iăx ngăthôngătinătrongăho tăđ ngătínăd ngă c aăNgơnăhƠngăth ngăm i 4

1.1 Gi iăthi uăho tăđ ngătínăd ng c aăNgơnăhƠngăth ngăm i 4

1.1.1 Khái ni m v ho t đ ng tín d ng 5

1.1.2 Vai trò c a ho t đ ng tín d ng 5

1.1.2.1 Vai trò đ i v i n n kinh t 5

1.1.2.2 Vai trò đ i v i ng i đi vay 6

1.1.3 Phân lo i cho vay 6

1.2 Gi iăthi u v ăb tăđ iăx ngăthôngătinătrongăho tăđ ngătínăd ngăt iăNHTM 7

1.2.1 Khái quát v b t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng tín d ng t i NHTM 7

1.2.2 V n đ b t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng tín d ng NH 8

1.2.2.1 L a ch n ngh ch 9

1.2.2.2 R i ro đ o đ c 9

1.3 Nguyênănhơnăc aătìnhătr ngăb tăđ iăx ngăthôngătinătrongăl nhăv că tínăd ngădoanhănghi păc aăNgơnăhƠngăth ngăm i 10

1.3.1 Nh ng nguyên nhân khách quan 10

1.3.2 Nh ng nguyên nhân ch quan 12

1.4 H uăqu ăc aăb tăđ iăx ngăthôngătin 16

1.4.1 i v i ng i cho vay – Ngân hàng TM 16

1.4.2 i v i ng i đi vay – Doanh nghi p 17

1.4.3 i v i n n kinh t 27

1.5 Nh ngăbi uăhi năc aăb tăđ iăx ngăthôngătinătrongăquyătrìnhăchoăvay c aă NgơnăhƠngăth ngăm i 18

1.5.1 Giai đo n th m đ nh tín d ng gây h u qu là l a ch n ngh ch 18

1.5.2 Giai đo n gi i ngân và thu h i kho n n g c và lãi d n t i r i ro đ o đ c 21

1.6 Kinhănghi măc aăcácăn cătrênăth ăgi iătrongăvi căh năch ăb tăcơnăx ngă thôngătinătrongăho tăđ ngătínăd ng 22

1.6.1 Kinh nghi m h n ch b t cân x ng thông tin b ng bi n pháp qu n tr h th ng thông tin tín d ng 22

1.6.2 Kinh nghi m h n ch b t cân x ng thông tin b ng bi n pháp ki m tra, giám sát 23

Ch ng 2: Th cătr ng v ătìnhătr ng b tăđ iăx ngăthôngătinătrongăho tăđ ngătínă d ngădoanhănghi păt iăNgơnăhƠngăTMCPăÁăChơuăgiaiăđo năn mă2006 ậ 2011 25 2.1 Gi iăthi uăv ăNgơnăhƠngăTMCPăÁăChơu 25

2.1.1 K t qu ho t đ ng kinh doanh c a Ngân hàng TMCP Á Châu trong th i gian qua 28

2.1.2 ánh giá chung v ho t đ ng tín d ng doanh nghi p và r i ro tín d ng 30

2.2 Các chínhăsáchăqu nălỦăt ngăth ăho tăđ ngătínăd ngăc aăh ăth ngăNgân hàng 34

2.2.1Vai trò c a Nhà n c 34

2.2.2 Vai trò n đ nh các t ch c tài chính c a Ngân hàng Nhà n c 36

2.2.3 Các quy đ nh đ i v i Ngân hàng th ng m i 37

2.2.3.1 H s an toàn 37

2.2.3.2 Phân lo i nhóm n 38

2.2.3.3 D phòng r i ro 39

2.2.3.4 Nhóm khách hàng liên quan 40

2.3 T h cătr ng b tăđ iăx ngăthôngătinăc aăho tăđ ngătínăd ngădoanhănghi păt iă

Ngân hàng T MCPăÁăChơuăgiaiăđo nă2006 -2011 40

2.3.1 Th c tr ng b t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng tín d ng doanh nghi p t i Ngân hàng TMCP Á Châu 40

2.3.1.1 Giai đo n th m đ nh gây ra l a ch n ngh ch 40

2.3.1.1.1 n v s d ng thông tin th m đ nh không chính xác 40

2.3.1.1.2 n v đ xu t m c c p tín d ng v t kh n ng tr n c a khách hàng, hay đ n v d phóng doanh thu l i nhu n cao h n th c t nên khi cho vay thì khách hàng không đ ngu n tr n 42

2.3.1.1.3 Báo cáo tài chính thi u minh b ch, không trung th c 43

2.3.1.2 Giai đo n gi i ngân và thu h i n g c và lãi d n đ n r i ro đ o đ c 44

2.3.1.2.1 Không th c hi n ki m tra, giám sát sau cho vay đúng quy đ nh 44

2.3.1.2.2 n v không tuân th nh ng quy đ nh hi n hành c a ACB 45

2.3.1.2.3 Nhân viên ngân hàng c u k t v i khách hàng gi m o h s vay v n 45

2.3.1.2.4 Khách hàng gi m o ch ng t ch ng minh m c đích s d ng v n vay/ch ng minh ngu n thu nh p tr n đ vay thêm nhi u v n/vay đ s d ng vào m c đích khác 46

2.3.2 Nguyên nhân c a b t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng tín d ng doanh nghi p t i Ngân hàng TMCP Á Châu 46

2.3.3 nh h ng c a b t đ i x ng thông tin đ n ho t đ ng tín d ng doanh nghi p c a Ngân hàng TMCP Á Châu 50

2.4 Nh ngăbi năphápăgi mă h uăqu ăc aăs ăb tăđ iăx ngăthôngătinăt iăNgơnă hàng T MCPăÁăChơuăgiaiăđo nă2006 - 2011 52

2.4.1 Phòng ng a 52

2.4.2 Phát hi n s m nh ng thay đ i b t th ng c a doanh nghi p 55

Ch ngă3: Gi iăpháp nh măgi mă nhăh ng b tăđ iăx ngăthôngătinătrong ho tă

đ ngătínăd ngădoanhănghi păt iăNgơnăhƠngăTMCPăÁ Châu 62

3.1 V ăphíaăNgơnăhƠngăTMCPăÁăChơu 63

3.1.1 Sàng l c các thông tin liên quan t i khách hàng 63

3.1.1.1 C n ch t ch h n trong khâu tuy n d ng, tuy n nh ng ng i có đ c, có tài, xem ngân hàng là n i ph n đ u cho s nghi p 64

3.1.1.2 Tính toán xác đ nh r i ro b ng cách chú tr ng đ n công tác xây d ng h th ng thu nh p và x lỦ thông tin hoàn ch nh trong quá trình th m đ nh 65

3.1.2 Giám sát quá trình tr n và lãi c a khách hàng 68

3.1.3 Thành l p b ph n nghiên c u, phân tích và d báo kinh t v mô 71

3.1.4 Tài s n th ch p và s d bù 71

3.1.5 Nghiêm ch nh th c hi n qu n lỦ tài s n đ m b o và quy ch đ m b o ti n vay 72

3.1.6 Gi i h n tín d ng đ i v i m t s khách hàng 73

3.1.7 Duy trì nh ng m i quan h khách 74

3.1.8 Ngân hàng c n minh b ch công b thông tin 75

3.2 V ăphíaăChínhăph ăvƠăNgơnăhƠngătrungă ng 75

3.2.1 Xây d ng và phát tri n các t ch c h tr thông tin b ng cách thành l p công ty x p h ng tín nhi m doanh nghi p 75

3.2.2 Nâng cao s ph i h p c a các c quan ch c n ng trong quá trình ho t đ ng 79

3.2.3 Xây d ng m t h th ng pháp lu t minh b ch và hi u qu 80

3.3 V ăphíaăcácăcôngăty 81

K tălu n 84

6 Hu nh Th Du, Nguy n Minh Ki u, Nguy n Tr ng Hoài (2005), Thông tin b t

cân x ng trong ho t đ ng tín d ng t i Vi t Nam, Tài li u Ch ng trình gi ng d y

DANHăM CăBI Uă

Trang

Bi u đ 2.1 : L i nhu n sau thu c a ACB t n m 2006 – 2011 29

Bi u đ 2.2 : D n cho vay doanh nghi p theo khu v c đ a lỦ c a ACB 31

Bi u đ 2.3 : Phân lo i nhóm n c a ACB t n m 2006 – 2011 50

Bi u đ 2.4 : T l d phòng c a ACB t n m 2006 – 2011 60

DANHăM CăB NGă B ng 1.1 : Quy trình cho vay đ i v i doanh nghi p 18

B ng 2.1 : Tóm t t k t qu ho t đ ng kinh doanh c a ACB 28

B ng 2.2 : D n cho vay doanh nghi p theo khu v c đ a lỦ c a ACB 30

B ng 2.3 : D n cho vay doanh nghi p phân theo lo i hình cho vay c a ACB 31

B ng 2.4 : D n cho vay doanh nghi p theo ngành ngh kinh doanh c a ACB 32

B ng 2.5 : T l trích l p d phòng đ i v i t ng nhóm n 39

B ng 2.6 : Th ng kê nguyên nhân n quá h n b t ngu n t hi n t ng b t đ i x ng thông tin c a ACB 49

B ng 2.7 : Phân lo i nhóm n c a ACB 50

B ng 2.8 : T l an toàn v n qua các n m c a ACB 57

B ng 2.9 : D phòng cho vay khách hàng c a ACB 60



CAMEL chính là vi t t t t ch cái đ u c a các ch ti ng Anh

Capital, Asset quality, Management, Earnings, và

Liquidity c a 5 tiêu chí trên

VAS H th ng tiêu chu n k toán Vi t Nam

IAS H th ng tiêu chu n k toán qu c t

-  -

L I M U

1 Lí do ch năđ tài

N n kinh t Vi t Nam đang trên con đ ng đ i m i và h i nh p kinh t th

gi i S h i nh p đó đã khép l i m t th i kì kinh t t cung t c p, phát tri n ch m

ch p và l c h u Nhìn l i nh ng n m qua, t c đ đ u t trong n n kinh t n c ta có

s t ng tr ng m nh m thúc đ y kinh t phát tri n c ng nh c i thi n đ i s ng xã

h i Trong đó không th không k đ n vai trò c a các NHTM v i t cách là nhà tài

tr v n cho các ho t đ ng s n xu t kinh doanh, mua s m tiêu dùng c a các cá nhân

c ng nh doanh nghi p Ho t đ ng ngân hàng trong n n kinh t đ c ví nh tu n

đó là tín d ng, v i các s n ph m đa d ng và phong phú, đáp ng m i nhu c u vay

v n c a t t c các cá nhân và doanh nghi p trong n n kinh t

Ngân hàng th ng m i c ph n Á Châu ( vi t t t là ACB) là m t trong nh ng ngân hàng th ng m i c ph n hàng đ u Vi t Nam, ho t đ ng v i ph ng châm là

chú tr ng vào các vùng kinh t tr ng đi m nh Thành ph H Chí Minh, Hà

N i…C ng nh nhi u ngân hàng khác, ho t đ ng ch y u c a ACB là các s n ph m

tín d ng Do tín d ng có vai trò to l n trong vi c phát tri n s n xu t kinh doanh c a

đ t n c nên t ng tr ng và phòng ng a r i ro tín d ng là m t chính sách r t quan

tr ng mà b t c ngân hàng nào c ng ph i chú tr ng Tín d ng là quan h vay m n

đ c bi u hi n d i hình thái ti n t ho c hi n v t d a trên nguyên t c ng i đi vay

ph i hoàn tr cho ng i cho vay c v n l n lãi sau m t th i gian nh t đ nh R i ro tín

d ng là kh n ng khách hàng nh n kho n v n vay không th c hi n, th c hi n không

đ y đ ngh a v đ i v i ngân hàng, gây t n th t cho ngân hàng, đó là kh n ng

khách hàng không tr , không tr đ y đ , đúng h n c g c và lãi cho ngân hàng

Hi n t ng b t đ i x ng thông tin trong tín d ng cá nhân d nh n bi t và h u

và g c đúng h n Trong đó, hi n t ng b t đ i x ng thông tin trong tín d ng doanh

nghi p th ng d x y ra và gây h u qu nghiêm tr ng h n tín d ng cá nhân

Do đó em đã ch n đ tài “ nh h ng c a b t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng

tín d ng doanh t i Ngân hàng TMCP Á Châu” làm lu n v n t t nghi p Th c s

c a mình Hi v ng qua lu n v n này, ng i đ c s có m t cái nhìn t ng quát h n v

ho t đ ng tín d ng c a h th ng Ngân hàng Á Châu, nh ng m t đ t đ c và nh ng

m t t n t i c a chính sách tín d ng c a NHTW nói chung c ng nh s b t đ i x ng

thông tin t i Ngân hàng TMCP Á Châu, nó gây ra h u qu nh th nào và nh ng gì

nh th gi i đ y bi n đ ng nh hi n nay

2 iăt ng nghiên c u

Lu n v n nghiên c u hi n t ng b t đ i x ng thông tin trong tín d ng doanh nghi p

đ c th hi n qua tình hình ho t đ ng t i Ngân hàng TMCP Á Châu trong kho ng

th i gian t n m 2006 t i n m 2011

3 Ph m vi nghiên c u

Ph m vi nghiên c u c a lu n v n ch gi i h n m t Ngân hàng c th đó là

hi n t ng b t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng tín d ng doanh nghi p t i Ngân

b t cân x ng trong ho t đ ng tín d ng doanh nghi p th ng d x y ra và gây nh

h ng nghiêm tr ng đ n ho t đ ng tín d ng c a ngân hàng Chính vì v y, lu n v n

t p trung nghiên c u l nh v c tín d ng doanh nghi p

4 M c tiêu nghiên c u

Th nh t, lu n v n nghiên c u bi u hi n b t đ i x ng thông tin trong ho t

đ ng tín d ng doanh nghi p c a Ngân hàng TMCP Á Châu

Th hai, lu n v n nghiên c u h u qu c a b t đ i x ng thông tin đ i v i

Ngân hàng TMCP Á Châu, doanh nghi p và n n kinh t

Th ba, lu n v n đ a ra nh ng gi i pháp nh m giúp Ngân hàng gi m b t hi n

t ng b t đ i x ng thông tin đ phòng tránh r i ro tín d ng, m t trong nh ng r i ro chính trong l nh v c kinh doanh c a Ngân hàng TMCP Á Châu nói riêng c ng nh

h th ng NHTM nói chung

5 Ph ngăphápănghiênăc u

n m b t thông tin, d li u m t cách chính xác và đ y đ nh m th c hi n

m c tiêu trên, đ ng th i thu nh p và t ng h p các ngu n tài li u tham kh o t sách

v , internet, … đ c bi t là t nh ng tài li u s li u quan tr ng đ c thu th p tr c

nghiên c u sau:

Th nh t, đó là nh ng ph ng pháp mô t , li t kê, nh n xét tình tr ng b t đ i

qua các s li u thu th p đ c

Th hai là ph ng pháp phân tích , đ a ra nh ng gi i pháp nh m gi m thi u

hi n t ng b t đ i x ng thông tin t i Ngân hàng TMCP Á Châu

6 B c c lu năv n

Lu n v n bao g m 3 ch ng chính nh sau:

Ch ng 1: C s lí lu n v b t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng tín d ng

c a Ngân hàng th ng m i

Ch ng 2: Th c tr ng c a b t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng tín d ng

doanh nghi p t i Ngân hàng TMCP Á Châu giai đo n 2006 - 2011

Ch ng 3: Gi i pháp nh m gi m nh h ng b t đ i x ng thông tin đ nâng cao

hi u qu ho t đ ng tín d ng doanh nghi p t i Ngân hàng TMCP Á Châu

Ch ngă1

C ăS LÍ LU N V B Tă I X NG THÔNG TIN TRONG HO Tă NG

1.1 Gi i thi u ho tăđ ng tín d ng c aăngơnăhƠngăth ngăm i :

Cho vay ( hay còn g i là tín d ng) là ho t đ ng kinh doanh ch y u c a ngân hàng

th ng m i đ t o ra l i nhu n Doanh thu t ho t đ ng tín d ng m i bù đ p n i chi

phí ti n g i, chi phí d tr , chi phí kinh doanh và qu n lý, chi phí v n trôi n i, chi phí thu các lo i và các chi phí r i ro đ u t

Kinh t càng phát tri n, doanh s cho vay c a các ngân hàng th ng m i càng t ng

nhanh và lo i hình cho vay càng tr nên vô cùng đa d ng h u h t các n c phát

tri n hàng đ u th gi i, cho vay c a các ngân hàng th ng m i đã chuy n d n t cho

tr ng tài chính - ti n t cung ng Ng c l i h u h t các n c đang phát tri n,

cho vay ng n h n v n chi m b ph n l n h n cho vay dài h n, xu t phát t ch thi u

an toàn cho các kho n đ u t dài h n (trong đó có nh ng tác nhân ch y u nh tình hình t ng tr ng, l m phát…)

m t s n c phát tri n cho t i nay, khi m t ngân hàng đ c thành l p và đi

vào ho t đ ng, m i quan tâm chính và th ng xuyên c a nó là cho ai vay, và đ u t vào đâu nh ng n c này, đ i t ng cho vay là đi u làm b n tâm nhi u h n, n u

không nói là v n đ quan tr ng nh t Trong khi đó các n c phát tri n tình hình l i

ng c l i V n đ đ t ra cho các ngân hàng không ph i v n đ cho ai vay, mà l i t c

có cao không và an toàn không Th m chí nh ng lo ng i đ i lo i nh v y th c t đã

không còn vì h u h t h đã có nh ng th ph n ch c ch n và v n đ an toàn c a v n

đã có pháp lu t b o đ m i u h quan tâm là làm sao huy đ ng đ c ngày càng

nhi u ti n cho các kho n đ u t có s n

Cho vay c a ngân hàng th ng m i, nói r ng ra là tín d ng ngân hàng th ng

m i, là m t l nh v c ph c t p và th ng xuyên c p nh t theo nh ng chuy n bi n c a môi tr ng kinh t hi u nó, c n tìm hi u nh ng nét đ c tr ng quan tr ng c a nó

1.1.1 Khái ni m v ho tăđ ng tín d ng :

đ c Ngân hàng v vi c ban hành quy ch cho vay c a t ch c tín d ng đ i v i khách

hàng, đ nh ngh a tín d ng là m t hình th c c p tín d ng, theo đó ngân hàng cho vay

giao cho khách hàng m t kho n ti n đ s d ng vào m c đích và th i gian nh t đ nh

theo tho thu n v i nguyên t c có hoàn tr c g c và lãi

nh ngh a trên đ c các ngân hàng và t ch c tín d ng khác áp d ng đ làm ti n

đ c n b n cho các ho t đ ng cho vay c a mình

1.1.2 Vai trò c a ho tăđ ng tín d ng:

1.1.2.1 Vaiătròăđ i v i n n kinh t

 Tín d ng góp ph n thu hút v n đ u t cho n n kinh t

Tín d ng là hình th c kinh doanh ch y u c a ngân hàng, v i vai trò là trung gian tài chính ngân hàng và đóng vai trò là c u n i v n cho n n kinh t , gi a ng i th a v n

và ng i c n v n đ đ u t

Vì th mà ngân hàng gi i quy t đ c m t trong nh ng đ c đi m c a ti n là

“Ti n có giá tr theo th i gian” các ngu n v n nhàn r i đ c t p h p và đ u t cho các ph ng án, d án kinh doanh khác nhau đang c n v n đ th c hi n d án

 Ho t đ ng tín d ng góp ph n m r ng s n xu t, thúc đ y đ i m i công ngh ,

thi t b , c i ti n khoa h c k thu t…

Viêc vay v n không nh ng gi i quy t đ c nhu c u v n kinh doanh mà còn làm thay đ i cách ngh , cách làm … làm th nào đ s d ng v n có hi u qu kinh t và

v n đ ph n m r ng s n xu t, thúc đ y đ i m i công ngh , thi t b , c i ti n khoa

h c k thu t s làm ti n đ cho s phát tri n có hi u qu đó Trong đó v n quy t

đ nh m i v n đ trong kinh doanh c bi t trong xu th h i nh p n n kinh t th

tr ng thì đây là v n đ quan tr ng c n gi i quy t c a các doanh nghi p Vi t Nam

1.1.2.2 Vaiătròăđ i v iăng iăđiăvay

Ho t đ ng tín d ng c a ngân hàng th ng m i có các k h n khác nhau: ng n

h n, trung h n và dài h n bên c nh đó lãi su t linh ho t c đ nh hay th n i… vì th

khách hàng tu ý l a ch n k h n vay và th a thu n hình th c lãi su t vay phù h p

v i m c tiêu kinh doanh c a mình

M t khác vi c vay v n ngân hàng giúp khách hàng t p chung đ c v n kinh doanh đ ng b , gi m chi phí huy đ ng và ch đ ng trong vi c hoàn tr g c và lãi

theo h p đ ng Bên c nh đó vi c th a thu n gi a ngân hàng và khách hàng khi h t

h p đ ng cho vay t o đi u ki n cho khách hàng kinh doanh ti p… nh tr giúp v n,

gia h n h p đ ng

1.1.3 Phân lo i cho vay:

 C n c vào th i h n cho vay:

- Cho vay ng n h n: là lo i hình cho vay có th i h n đ n 1 n m

- Cho vay trung h n : là lo i hình cho vay có th i h n trên 1 đ n 5 n m

- Cho vay dài h n : là lo i hình cho vay có th i h n trên 5 n m

 C n c vào m c đích s d ng v n :

- Cho vay mua bán b t đ ng s n, …

 C n c vào ph ng th c cho vay :

và t ch c tín d ng th c hi n th t c vay v n c n thi t và ký k t h p đ ng tín d ng

- Cho vay theo h n m c tín d ng: là lo i hình cho vay mà t ch c tín d ng và

khách hàng xác đ nh và th a thu n m t h n m c tín d ng duy trì trong m t kho ng

- Cho vay có đ m b o : là lo i hình cho vay d a trên c s các b o đ m cho

ti n vay nh th ch p, c m c ho c b o lãnh c a m t bên th ba nào khác

- Cho vay không có đ m b o : là lo i hình cho vay không có tài s n th ch p,

c m c ho c b o lãnh c a ng i khác mà ch d a vào uy tín c a b n thân khách

hàng vay v n đ quy t đ nh cho vay

1.2 Gi i thi u v s b tă đ i x ng thông tin trong ho tă đ ng tín d ng c a NHTM:

1.2.1 Khái quát b tăđ i x ng thông tin trong ho tăđ ng tín d ng c a NgơnăhƠngăth ngăm i

B t đ i x ng thông tin ( asymmetric information) x y ra khi m t bên giao d ch

có ít thông tin h n bên đ i tác ho c có thông tin nh ng thông tin không chính xác

i u này khi n cho bên có ít thông tin h n có nh ng quy t đ nh không chính xác

khi th c hi n giao dch đ ng th i bên có nhi u thông tin h n c ng s có nh ng hành

vi gây b t l i cho bên kia khi th c hi n ngh a v giao d ch

B t đ i x ng thông tin bao g m các d ng: thông tin không đ y đ , thông tin

không chính xác, thông tin không th thu th p đ c, và thông tin b che d u

Hi n t ng b t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng tín d ng doanh nghi p th

hi n ch Ngân hàng có nh ng thông tin v Doanh nghi p: không đ y đ , không

chính xác, ho c là Ngân hàng không th thu th p đ c, c ng có th là doanh nghi p

che d u thông tin Thông tin đây bao g m nhi u v n đ , nh là l ch s tín d ng

c a khách hàng: đã t ng có m i quan h tín d ng v i nh ng t ch c nào, n ng l c

tr n ra sao, uy tín làm vi c th nào, c s s n xu t kinh doanh, ngành ngh kinh

đ y đ ho c chính xác thì s nh h ng t i vi c ra quy t đ nh c p tín d ng c a

Ngân hàng

1.2.2 V nă đ b tă đ i x ng thông tin trong ho tă đ ng tín d ng ngân hàng :

Ngân hàng đ n thu n ch là m t t ch c kinh doanh vì m c tiêu l i nhu n

Ho t đ ng ngân hàng bao g m nhi u s n ph m d ch v : cho vay, huy đ ng, thanh toán trong n c, thanh toán qu c t …Trong t t c các lo i hình d ch v trên thì tín

d ng là s n ph m mang l i nhi u l i nhu n nh t cho ngân hàng, đ ng th i c ng ti m

n nhi u r i ro nh t Th c t cho th y h u h t các v phá s n đ u liên quan ít nhi u

t i ho t đ ng cho vay

Các giao d ch di n ra trong ngân hàng th ng có s c ng th ng t nhiên gi a

doanh nghi p và ngân hàng Nhi u doanh nghi p có đ ng c che d u b t r i ro và

khu ch đ i ti m n ng sinh l i c a công ty mình Chính vi c này làm n y sinh m t

v n đ c n b n vì doanh nghi p luôn hi u v tình hình tài chính c ng nh tri n v ng

t ng lai c a mình rõ h n nhi u so v i ngân hàng Các doanh nghi p có xu h ng

t o ra s mù m v thông tin i u đó có ngh a là t n t i hi n t ng b t đ i x ng

thông tin gi a nh ng gì doanh nghi p bi t v ch t l ng ( r i ro và kh n ng sinh l i

d ki n c a công ty mình) và nh ng gì Ngân hàng bi t - trong đó l i th thông tin

nghiêng v phía doanh nghi p ây đ c g i là hi n t ng b t đ i x ng thông tin

gi a hai bên mu n kí h p đ ng v i nhau ( doanh nghi p và ngân hàng) i u này

làm n y sinh hai v n đ : l a ch n ngh ch (adverse selection) và r i ro đ o đ c

(moral hazard) hay còn g i là tâm lý l i

1.2.2.1 L a ch n ngh ch :

nhi u thông tin có th gây t n h i cho bên ít thông tin h n

ây là nh ng khó kh n ngân hàng g p ph i giai đo n đ u tiên c a quá trình

cho vay, khi b t đ u ph i quy t đ nh có nên cho vay hay không Nói m t cách đ n

gi n, v n đ đây là phân bi t các m c đ ch t l ng (ch t l ng là l i nhu n cao

và r i ro th p) Trong th c t không ph i lúc nào c ng phân bi t đ c khách hàng

ch t l ng t t v i khách hàng ch t l ng kém T t nhiên là các báo cáo tài chính,

báo cáo tín d ng, th m đ nh tín d ng … c ng có ích nh ng ch đ n m t m c đ nào

đó thôi Nhà doanh nghi p s khi n cho toàn b vi c này không d dàng chút nào

b i ai c ng kh ng đ nh là mình t t, nh ng trong th c t m t s đúng là t t, m t s

khác l i hoàn toàn không

1.2.2.2 R iăroăđ oăđ c

R i ro đ o đ c là hành đ ng c a bên có nhi u thông tin h n th c hi n sau khi

ký k t h p đ ng có th gây t n h i cho bên có ít thông tin h n

- R i ro t phía khách hàng : khi doanh nghi p đã có ti n trong tay H n n a

doanh nghi p có ti n v i m t lãi su t th a thu n Ch ng nào doanh nghi p v n duy trì m c r i ro nh c thì không v n đ gì c - ít nh t là theo quan đi m c a ngân

hàng Song trên th c t , doanh nghi p có gi m c đ r i ro nh c hay không,

không ph i lúc nào doanh nghi p c ng kinh doanh thu n l i, có nh ng lúc doanh

nghi p r i vào tình tr ng khó kh n và do đó đe d a đ n các kho n n V n đ r i ro

đ o đ c b t ngu n t đ ng c c a doanh nghi p c tình t ng m c r i ro c a mình sau khi đã vay đ c ti n c tình t ng m c đ r i ro c a mình sau khi đã vay đ c

ti n ng c này t n t i b i l cho dù r i ro bao hàm kh n ng x y ra tình hu ng

1.3 Nguyên nhân c a tình tr ng b tăđ i x ngăthôngătinătrongăl nhăv c tín

d ng doanh nghi p c aăNgơnăhƠngăth ngăm i

1.3.1 Nh ng nguyên nhân khách quan

Khi khách hàng nh n kho n gi i ngân t ngân hàng, h s dùng đ ng v n vào

m c đích kinh doanh nh : u t vào dây chuy n s n xu t, đ u t mua nguyên v t

li u… Trong quá trình s n xu t kinh doanh t t y u s phát sinh nh ng r i ro không

 R i ro do n n kinh t không n đ nh

 T tình hình kinh t trong n c

Ho t đ ng tín d ng c a ngân hàng là m t ho t đ ng r t nh y c m v i nh ng bi n

đ ng c a n n kinh t xã h i

Trong giai đo n kinh t suy thoái th ng xu t hi n nh ng doanh nghi p thua l và

phá s n, t đó có các kho n ti n vay ngân hàng không tr đ c i u này làm cho

n quá h n c a ngân hàng t ng lên nhanh chóng

Trong giai đo n n n kinh t có l m phát cao và ngày càng gia t ng c ng có th d n

đ n r i ro tín d ng B i vì trong giai đo n này ng i g i ti n có tâm lý lo s r ng

đ ng ti n c a mình b m t giá khi g i trong ngân hàng, cho nên h mu n rút ti n ra

kh i ngân hàng Trong khi đó nh ng doanh nghi p thì l i mu n gia t ng nhu c u vay

v n và mu n kéo dài th i h n vay i u này có nh h ng tr c ti p đ n ngu n v n

ho t đ ng c a ngân hàng c ng nh nh ng kho n đ u t c a ngân hàng không hi u

qu Nguy c này có th làm ho t đ ng tín d ng c a ngân hàng b phá s n

 T tình hình th gi i

Trong th i đ i ngày nay m i qu c gia là m t t bào c a n n kinh t chung th gi i

ho t đ ng kinh t các n c đ u có tác đ ng nh h ng l n nhau vì xu h ng toàn

c u hóa c a n n kinh t th gi i Nhi u t p đoàn công ty có xu h ng m r ng ra

n c ngoài S hình thành các khu v c kinh t và các khu v c m u d ch t do cho

th gi i đ i v i m i n c thành viên

Chính vì v y khi có nh ng bi n c v tình hình kinh t , chính tr , quân s x y ra

Nh ng tai n n b t ng nh : ch doanh nghi p b tai n n, ch t, m t tích, nhà x ng

b h a ho n, thiên tai nh h ng đ n ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p

Khi ti n hành quá trình s n xu t kinh doanh, bao gi doanh nghi p c ng ti n hành đánh giá tình hình th tr ng c ng nh đ a ra nh ng d báo phát tri n th tr ng,

d báo t ng tr ng doanh s N u n n kinh t th gi i c ng nh n n kinh t qu c

n i v n hành theo qu đ o đã d báo thì doanh nghi p s th c hi n t t các k ho ch

đ ra Tuy nhiên, n n kinh t không ph i lúc nào c ng phát tri n nh Ủ mu n c a con ng i mà còn do các y u t thiên tai đ ch h a, kh ng ho ng…s nh h ng t i

ho t đ ng s n xu t kinh doanh

 R i ro do các th t c pháp lý còn r m rà

S ch m tr , r m rà trong các th t c c p gi y phép, các th t c h i quan… nhi u lúc nh h ng l n đ n c h i kinh doanh c a các doanh nghi p Ta bi t r ng,

c h i kinh doanh c a doanh nghi p có tính th i đi m, nh ng nó s không th th c

hi n nhanh chóng n u không đ c “c i trói” b i các th t c pháp lỦ Vi c ch m tr

- Thi t h i t phía th tr ng đ u vào: Giá c c a các y u t đ u vào t ng cùng v i

các chi phí ph c v cho s n xu t t ng làm gi m đi ngu n d thu d tính c a khách hàng, nh v y vi c tr n cho các ngân hàng cho vay s g p nhi u khó kh n

- Do th tr ng đ u ra: Th tr ng đ u ra n u có bi n đ ng ph c t p, giá c gi m

th p c ng làm ngu n thu c a khách hàng không đ m b o Ngoài ra, s thay đ i th

hi u tiêu dùng, cung v t quá c u, ho t đ ng marketing y u kém… c ng gây nên

tình tr ng đ ng s n ph m làm nh h ng t i ngu n tr n cho các ngân hàng cho

vay

- H th ng thông tin qu n lý còn b t c p Hi n nay, trung tâm thông tin tín d ng ngân hàng (CIC) c a Ngân hàng nhà n c đã ho t đ ng h n m t th p niên và đã đ t

đ c nh ng k t qu b c đ u r t đáng khích l trong vi c cung c p thông tin tín

d ng Tuy nhiên, thông tin cung c p còn đ n đi u, thi u c p nh t, ch a đáp ng

đ c đ y đ yêu c u tra c u thông tin

1.3.2 Nh ng nguyên nhân ch quan

R i ro ch quan đ n t c hai phía là Ngân hàng và Doanh nghi p đi vay

 i v i Ngân hàng

Các ngành ngh c a các doanh nghi p đi vay là r t đa d ng a ph n các cán

b tín d ng Ngân hàng không th có đ y đ thông tin c ng nh hi u bi t v các

ngành ngh l nh v c mà doanh nghi p đang đ u t kinh doanh H n n a, các cán b ngân hàng c ng r t khó th m đ nh đ c s li u tài chính do các doanh nghi p cung

c p có “đúng đ n” và chính xác tuy t đ i hay không Vì th , khi các cán b ngân

hàng s d ng các báo cáo tài chính do doanh nghi p cung c p đ phân tích trong

công tác th m đ nh s đ a ra cái nhìn l ch l c thi u chu n xác

Chính vì r t khó kh n trong vi c đánh giá tình hình tài chính doanh nghi p, nên Ngân hàng th ng có xu h ng u tiên các h s vay v n có tài s n th ch p, đ m

b o Tuy nhiên khi d n đ n vi c x lý thu h i n c ng r t khó kh n

Theo các v n b n h ng d n c ng ch thu h i n đ u ghi rõ: "Trong tr ng

h p doanh nghi p không đ m b o kh n ng thanh toán, Ngân hàng có quy n x lỦ tài s n n vay" Trên th c t , Ngân hàng là m t t ch c kinh t , không ph i là m t

c quan quy n l c Nhà n c, không có ch c n ng c ng ch bu c khách hàng th c

hi n ngh a v tr n H n n a các th t c pháp lỦ ki n ra tòa án đ th c hi n x lỦ tài s n th ch p c ng r t r m rà, gây m t chi phí đ i v i Ngân hàng

L ng l o trong công tác ki m tra n i b các ngân hàng Ki m tra n i b có

đi m m nh h n thanh tra NHNN tính th i gian vì nó nhanh chóng, k p th i ngay khi v a phát sinh v n đ và tính sâu sát c a ng i ki m tra viên, do vi c ki m tra

đ c th c hi n th ng xuyên cùng v i công vi c kinh doanh Nh ng trong th i gian tr c đây, công vi c ki m tra n i b c a các ngân hàng h u nh ch t n t i trên hình th c Ki m tra n i b c n ph i đ c xem nh h th ng “th ng” c a c xe tín

d ng C xe càng lao đi v i v n t c l n thì h th ng này càng ph i an toàn, hi u qu thì m i tránh cho c xe kh i đi vào nh ng ngã r r i ro v n luôn luôn t n t i th ng

tr c trên con đ ng đi t i

Ch y theo l i nhu n, ch p nh n các kho n cho vay không lành m nh

Vi ph m các nguyên t c cho vay, cho vay v t t l an toàn, thi u tài s n th

ch p và c m c , cho vay kh ng…

Khi quy t đ nh cho vay, thi u c n c khoa h c, không phân tích tình hình kh

n ng s d ng v n và hoàn tr n c a doanh nghi p, do v y đã đ a v n vào nh ng doanh nghi p kém hi u qu s d n đ n n quá h n, n t n đ ng

Trình đ c a các cán b tín d ng còn khá h n ch Ngoài ra còn có nhi u cán

b tín d ng vì nh ng l i ích v t ch t s n sàng ti p tay cho các doanh nghi p làm gi

h s gi y t đ xin vay v n Chính đi u này đã d n đ n nh ng r i ro r t l n ngay

t khâu gi i ngân H n n a các doanh nghi p này ph n nhi u có tình hình tài chính

không minh b ch, không đáp ng đ c nh ng đi u ki n gi i ngân t phía ngân hàng đ ra o đ c c a cán b là m t trong các y u t quan tr ng đ gi i quy t

v n đ h n ch r i ro tín d ng M t cán b kém v n ng l c có th b i d ng thêm,

nh ng m t s cán b tha hóa v đ o đ c mà l i gi i v m t nghi p v thì th t vô

cùng nguy hi m khi đ c b trí trong công tác tín d ng

Thi u giám sát và qu n lỦ sau khi cho vay Các ngân hàng th ng có thói quen

t p trung nhi u công s c cho vi c th m đ nh tr c khi cho vay mà l i l ng quá trình

ki m tra, ki m soát đ ng v n sau khi cho vay Khi ngân hàng cho vay thì kho n cho vay c n ph i đ c qu n lỦ m t cách ch đ ng đ đ m b o s đ c hoàn tr Theo dõi n là m t trong nh ng trách nhi m quan tr ng nh t c a CBTD nói riêng và c a ngân hàng nói chung Vi c theo dõi ho t đ ng c a KH vay nh m tuân th các đi u kho n đ ra trong h p đ ng tín d ng gi a KH và ngân hàng nh m tìm ra nh ng c

h i kinh doanh m i và m r ng c h i kinh doanh Tuy nhiên trong th i gian qua

các NHTM ch a th c hi n t t công tác này i u này m t ph n do y u t tâm lỦ

ng i gây phi n hà cho KH c a cán b ngân hàng, m t ph n do h th ng thông tin

qu n lỦ ph c v kinh doanh t i các doanh nghi p quá l c h u, không cung c p đ c

k p th i, đ y đ các thông tin mà NHTM yêu c u

Ngoài ra, còn do s y u kém trong công tác đi u hành qu n tr : m t s ngân

hàng áp d ng vi c gi i quy t cho vay theo ki u “tr c tuy n cá nhân” t cán b tín

d ng đ n tr ng phòng tín d ng đ n giám đ c Th c t , vi c áp d ng t ch c cho

vay này thì quy n l c t p trung vào giám đ c còn trách nhi m c a cá nhân bên

d i th ng không rõ ràng, t đó d n đ n thi u tinh th n trách nhi m, d x y ra

r i ro tín d ng

 i v i doanh nghi p

Nhi u doanh nghi p không đánh giá h t đ c nh ng r i ro khi s d ng đ ng

v n, đánh giá chi phí v n c ng nh kh n ng sinh l i c a đ ng v n a ph n các doanh nghi p khi dùng v n trong quá trình s n xu t kinh doanh th ng đ u t vào

m r ng quy mô s n xu t, đ u t vào c s v t ch t mà cái quan tr ng nh t là đ u

t phát tri n k n ng c a l c l ng nhân l c c a công ty Khi doanh nghi p m

r ng quy mô mà t duy qu n lỦ không thay đ i, trình đ c a đ i ng qu n lỦ không

đ c đ m b o thì doanh nghi p t t y u ph i đ i m t v i nh ng r i ro v kh n ng

qu n lỦ s n xu t, d n đ n nhi u sai l m trong quá trình ra quy t đ nh qu n lỦ kinh

doanh

Không th ng xuyên ki m tra tình hình tài chính và ho t đ ng kinh doanh

Nhi u doanh nghi p s d ng không đúng m c đích đ ng kỦ ban đ u trong h

s xin vay v n ng v n không s d ng đúng m c đích t t y u s khó kh n trong

vi c ki m soát dòng v n c ng nh ki m soát r i ro c a đ ng v n

Tình hình tài chính doanh nghi p y u kém, thi u minh b ch Quy mô tài s n, ngu n v n nh bé, t l n so v i v n t có cao là đ c đi m chung c a h u h t các

doanh nghi p Vi t Nam Ngoài ra, thói quen ghi chép đ y đ , chính xác, rõ ràng

các s sách k toán v n ch a đ c các doanh nghi p tuân th nghiêm ch nh và

trung th c Do v y, s sách k toán mà các doanh nghi p cung c p cho ngân hàng nhi u khi ch mang tính ch t hình th c h n là th c ch t Do đó, khi cán b ngân

hàng l p các b n phân tích tài chính c a doanh nghi p d a trên s li u do các doanh nghi p cung c p, th ng thi u tính th c t và xác th c

n u doanh nghi p làm n không hi u qu thì ngân hàng ch u, ngân hàng thua l thì nhà n c ch u

Khách hàng vay v n t i nhi u t ch c tín d ng d i m t danh ngh a hay nhi u th c th khác nhau nên thi u s phân tích trên t ng th , khó theo dõi đ c

dòng ti n d n đ n vi c s d ng v n vay ch ng chéo và m t kh n ng thanh toán dây

chuy n

Ngoài nh ng nguyên nhân trên còn ph i k đ n ý th c tr n c a doanh

nghi p vay v n nhi u khi ch a t t, nhi u đ i t ng doanh nghi p sau khi nh n đ c

ti n vay r i b tr n gây ra thi t h i nghiêm tr ng cho ngân hàng cho vay

Các y u t ch quan t phía doanh nghi p vay v n c ng gây nên các t n th t cho các ngân hàng cho vay Tr ng h p này n u ngân hàng cho vay phát hi n ra

s m thì r i ro có th đ c ng n ch n

1.4 H u qu b tăđ i x ng thông tin

1.4 1ăă i v iăng i cho vay - NgơnăhƠngăth ngăm i

Thông th ng trong giao d ch tín d ng, các doanh nghi p th ng có đ ng c

che d u ho c khai man thông tin đ ch ng t n ng l c tài chính v ng m nh c a mình đ đ c Ngân hàng xét cho vay Do đó, hi n t ng b t cân x ng thông tin đã

gây nên h u qu cho NHTM đó là s l a ch n ngh ch

B t đ i x ng thông tin th ng d n t i hai sai l m c b n đ i v i vi c ra

quy t đ nh tín d ng c a NHTM:

+ Ngân hàng ch p nh n m t kho n đáng l không cho vay i u này gây

nên vi c khách hàng không tr n đ c d n t i phá s n

+ Ngân hàng t ch i m t kho n đáng l nên cho vay khi n Ngân hàng m t

l i nhu n, m t uy tín, khi n k t qu ho t đ ng kinh doanh gi m sút

và lãi cho vay, nh ng ngân hàng ph i tr v n và lãi cho kho n ti n huy đ ng khi

đ n h n, đi u này s làm cho ngân hàng m t cân đ i trong vi c thu chi, vòng quay

v n tín d ng gi m làm cho ngân hàng kinh doanh không hi u qu , chi phí c a ngân hàng t ng lên so v i d ki n

N u m t kho n vay nào đó b m t kh n ng thu h i thì ngân hàng ph i s d ng

các ngu n v n c a mình đ tr cho ng i g i ti n, đ n m t ch ng m c nào đ y,

ngân hàng không có đ ngu n v n đ tr cho ng i g i ti n thì ngân hàng s r i

vào tình tr ng m t kh n ng thanh toán, có th d n đ n nguy c g p r i ro thanh

kho n K t qu là làm thu h p quy mô kinh doanh, n ng l c tài chính gi m sút, uy tín, s c c nh tranh gi m không nh ng trong th tr ng n i đ a mà còn lan r ng ra

các n c, k t qu kinh doanh c a ngân hàng ngày càng x u có th d n ngân hàng

đ n thua l ho c đ a đ n b v c phá s n n u không có bi n pháp x lý, kh c ph c

k p th i

1.4 2ăăă i v iăng iăđiăvayă- doanh nghi p

B t cân x ng thông tin s t o c h i cho các doanh nghi p s d ng v n không đúng m c đích i u này đ c xem là r i ro đ o đ c, h u qu th hai c a b t

đ i x ng thông tin

doanh nghi p đó là không có v n b sung v n l u đ ng, xây d ng c s s n xu t,

th c hi n d án đ u t … i u này làm nh h ng l n t i đ i s ng ng i dân: không

công vi c, không s n xu t, không buôn bán … T đó làm cho n n kinh t phát tri n

càng trì tr

1.4.3 i v i n n kinh t

B t ngu n t b n ch t và ch c n ng c a ngân hàng là m t t ch c trung gian tài chính chuyên huy đ ng v n nhàn r i trong n n kinh t đ cho các t ch c, các

doanh nghi p và cá nhân có nhu c u vay l i Do đó, th c ch t quy n s h u nh ng

kho n cho vay là quy n s h u c a ng i đã g i ti n vào ngân hàng B i v y, khi

r i ro tín d ng x y ra thì không nh ng ngân hàng ch u thi t h i mà quy n l i c a

ng i g i ti n c ng b nh h ng

Ngành tài chính ngân hàng có m t đ c thù đó là ch a đ ng hi u ng domino

r t m nh m i u này có ngh a là có m t ngân hàng ph m ph i m t và/ ho c hai sai

l m trên d n t i phá s n ngân hàng đó thì đây s là d u hi u x u cho toàn b h

hàng s p đ và cu i cùng phá v h th ng ngân hàng Nói tóm l i, ho t đ ng ngân

hàng trong n n kinh t đ c ví nh tu n hoàn c a máu trong c th con ng i, t c là đóng vai trò r t quan tr ng n u m t đ t n c không t n t i b t kì ngân hàng nào:

m i ho t đ ng s n xu t, kinh doanh, d ch v , mua s m…đ u d ng l i Cu i cùng là

m t n n kinh t không t ng tr ng, m t qu c gia không phát tri n

Ngoài ra, r i ro tín d ng c ng nh h ng đ n n n kinh t th gi i vì ngày

nay, n n kinh t m i qu c gia đ u ph thu c vào n n kinh t khu v c và th

gi i Kinh nghi m cho ta th y cu c kh ng ho ng tài chính Châu Á (1997) và

cu c kh ng ho ng tài chính Nam M (2001-2002) đã làm rung chuy n toàn c u

M t khác, m i liên h v ti n t , đ u t gi a các n c phát tri n r t nhanh nên r i

B t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng tín d ng doanh nghi p c a NHTM

th ng hay x y ra giai đo n th m đ nh, gi i ngân và thu h i v n và lãi giai

đo n th m đ nh, Ngân hàng th ng m c sai l m đó là s l a ch n ngh ch Còn giai

đo n gi i ngân và thu h i v n cùng lãi thì l i gây cho doanh nghi p s r i ro đ o

đ c

1.5.1 Giaiăđo n th măđ nh tín d ng gây h u qu là l a ch n ngh ch

hàng ph i th c hi n vi c th m đ nh các thông tin liên quan đ n khách hàng, d án

vay v n và tài s n b o đ m ti n vay Trong c ba khâu th m đ nh này, v n đ l a

ch n ngh ch đ u có th gây ra r i ro cho quy t đ nh đ u t c a ngân hàng

 ánhăgiáăuyătínăthôngăquaăl ch s giao d ch v i Ngân hàng c a doanh nghi p

ánh giá uy tín c a khách hàng là v n đ khó kh n c a Ngân hàng Hi n nay,

Ngân hàng ch y u d a vào quan h trong quá kh : khách hàng vay tr đúng h n

đ c xem là khách hàng có uy tín, còn đ i v i khách hàng m i quan h thì ch y u

d a vào ý ki n ch quan c a cán b nghi p v khi ti p xúc v i khách hàng, ho c qua m t s thông tin thu th p đ c t các khách hàng có quan h v i khách hàng

m i này Trong khi đó đ i t ng khách hàng đ c xem là chi n l c ph c v c a

Ngân hàng là các doanh nghi p v a và nh , còn non tr , ch a có danh ti ng trên th

tr ng, ý th c c a doanh nghi p trong vi c xây d ng uy tín và th ng hi u ch a

cao, các hi p h i ngành thì ch a phát huy vai trò c a mình, ch a h tr nhi u cho

các công ty thành viên phát tri n, nh t là vi c gi i thi u các thành viên cho th

tr ng i u này d n đ n vi c thu th p thông tin đ đánh giá đ i v i khu v c kinh

t trên là r t khó kh n Ch a có c s khoa h c nên vi c đánh giá n ng l c c a

khách hàng ph thu c nhi u vào n ng l c và đ o đ c c a cán b Ngân hàng Do đó,

vi c l a ch n b t l i là v n đ không th tránh kh i

 ánhăgiáăhi u qu d án

ánh giá hi u qu d án vay v n là khâu quan tr ng, nh h ng l n nh t đ n

kh n ng thu h i v n c a Ngân hàng Khi nh n đ c m t d án vay v n cán b

th m đ nh s ph i ti n hành th m đ nh các khía c nh nh y u t th tr ng, k thu t,

công ngh và c các y u t kinh t , xã h i c a d án Vi c th m đ nh d án trong

m t môi tr ng thông tin v a thi u, v a y u c a Vi t Nam là m t thách th c l n

đ i v i các cán b th m đ nh H n n a, trình đ xây d ng d án đ u t , ph ng án

s n xu t kinh doanh c a h u h t các doanh nghi p, đ c bi t là các doanh nghi p v a

và nh còn y u kém Trên th tr ng hi n nay, có r t ít công ty ho t đ ng trong l nh

v c nghiên c u th tr ng Do đó, khi đánh giá th tr ng đ i v i s n ph m c a d

án cán b th m đ nh ch y u ph i d a vào các ngu n thông tin không chính th c,

thu th p qua internet,… Bên c nh đó, h th ng pháp lu t và c ch chính sách

th ng xuyên thay đ i, không có tính minh b ch và không có tính d báo c a Vi t

Nam c ng có th gây ra nhi u r i ro cho d án, nh các chi n l c phát tri n vùng, ngành; các quy đ nh liên quan đ n xu t nh p kh u; các tiêu chu n v môi tr ng, …

 ánhăgiáăgiáătr tài s năđ m b o

Gi i pháp kh c ph c r i ro b ng vi c áp d ng bi n pháp b o đ m ti n vay c ng

không kh c ph c đ c r i ro mà có nguy c làm cho r i ro l i càng t ng lên t gi i pháp này ó là do Ngân hàng không có thông tin đ y đ và chính xác v tài s n

nh n th ch p, c m c nên đánh giá không chính xác v giá tr th tr ng c a tài s n

và c ng chính vi c cho vay d a trên tài s n b o đ m nên t o ra tâm lý l i trong

quy t đ nh cho vay

Khi dùng tài s n đ th ch p, c m c cho Ngân hàng đ vay v n thì ch có

khách hàng là bi t rõ v hi n tr ng c a tài s n nh s h ng hóc trong các dây chuy n

s n xu t, máy móc thi t b , ho c là ngôi nhà r t khó bán do m t s đ c đi m gì đó,

trong khi trình đ cán b Ngân hàng không có đ y đ chuyên môn trong nhi u l nh

v c nên h không th đánh giá đ c chính xác hi n tr ng c a các máy móc thi t b

c ng nh n m đ c nh ng thông tin không t t v ngôi nhà; đi u này nh h ng r t

l n đ n giá tr mua bán c a nó và h th ng đánh giá d a trên v trí và hi n tr ng

c a ngôi nhà; vì v y khi x y ra r i ro thì vi c phát mãi tài s n đ thu h i n thì g p khó kh n và có th không thu h i đ c n Ngoài ra, tâm lý d a ch y u vào tài s n

b o đ m đã làm cho ch t l ng th m đ nh kho n vay nên không đánh giá chính xác

hi u qu và an toàn c a kho n vay, d d n đ n vi c cho vay nh ng d án r i ro,

khách hàng không uy tín, làm gi m ch t l ng tín d ng ây là th c tr ng đáng lo

ng i trong quan đi m c p tín d ng hi n nay c a các Ngân hàng, nh t là các khách

hàng là h t nhân dùng đ t nhà đ th ch p T s l a ch n không ch c ch n khách

hàng t t đ cung c p tín d ng nên đ gi m b t r i ro Ngân hàng đã tính m t ph n r i

ro vào trong lãi vay, làm cho doanh nghi p t t ph i gánh ch u m t m c lãi vay cao

h n m c đáng ra h đ c h ng

1.5.2 Giaiăđo n gi i ngân và thu h i kho n n g c và lãi d n t i r i ro

đ oăđ c

R i ro đ o đ c trong ho t đ ng tín d ng c a NHTM th hi n ch y u hai hành vi, đó là bên vay s d ng v n vay không đúng m c đích nh h p đ ng đã kỦ

mà s d ng vào nh ng m c đích khác có m c sinh l i cao; doanh nghi p thi u s

n l c trong quá trình th c hi n d án đ đ m b o d án hi u qu nh đánh giá ban

đ u, v n vay không đ c tr đúng h n và đ y đ cho Ngân hàng c g c l n lãi

 Hành vi s d ng v năvayăkhôngăđúngăm căđíchă- vi ph m h păđ ng tín

d ng

thi u uy tín và d án r i ro S d doanh nghi p s d ng v n vay không đúng m c đích ch y u là do c ch giám sát khách hàng vay c a các Ngân hàng còn nhi u h n

ch Công tác này xu t phát t thói quen s d ng ti n m t c a xã h i, trong khi doanh nghi p m t lúc quan h v i nhi u Ngân hàng nên m t s kho n s d ng r t khó ki m soát, vi c s d ng v n vay ch ng chéo gi a các Ngân hàng là r t ph bi n

mà Ngân hàng r t khó có th phát hi n Chính vì nh ng h n ch trong vi c giám sát khách hàng vay v n nên đã d n đ n v n vay b s d ng sai m c đích, gây ra r i ro

cho Ngân hàng

R i ro đ o đ c còn th hi n trong hành vi tr n đúng h n c a doanh nghi p

Trong m t s tr ng h p do l i là hi m khi b pháp lu t tr ng tr khi vi ph m h p

đ ng nên doanh nghi p đã dùng kho n ti n tr n cho Ngân hàng đ dùng vào m c đích khác, làm cho n vay không đ c tr đúng h n, th hi n nh ng kho n n gia

h n và quá h n

Vi c ki m soát doanh nghi p không t t c ng d n đ n vi c không phát hi n k p

h ng đ n kh n ng thanh toán n vay cho ngân hàng đ gi i pháp x lý hi u qu ,

nh ng ng cho vay, thu h i n tr c h n nh m gi m th p t n th t ây không ph i

do r i ro đ o đ c c a doanh nghi p nh ng nó c ng gây ra r i ro r t l n cho Ngân

hàng

 Doanh nghi p không n l c t iăđaăđ s d ng v n vay hi u qu

V n đ này r t là ph bi n trong cho vay các doanh nghi p nhà n c Do có

tâm lý l i vào c ch x lý c a nhà n c, kinh doanh có thua l thì c ng đ c t n

t i, tr n vay không đ c thì nhà n c c ng s có c ch x lý Chính vì tâm lý này

mà m t s doanh nghi p nhà n c r t thi u s c n tr ng trong vi c quy t đ nh đ u

t Ch c n có Ủ t ng là làm d án và vay v n ngân hàng th c hi n Chính vì không

có s nghiêm túc trong quy t đ nh đ u t nên quá trình tri n khai th c hi n d án

g p r t nhi u tr c tr c, có khi d n đ n d án b phá s n, toàn b ngu n v n đã đ u t

đ u b m t

M t ph bi n trong tâm lý l i c a các doanh nghi p nhà n c hi n nay là do

vay d i dào so v i các thành ph n kinh t khác đã làm cho v n vay s d ng không

đ c c n tr ng, hi u qu và gây th t thoát v n, v n Ngân hàng g p nhi u r i ro n

c nh Công ty TNHH m t thành viên Công ngh tàu th y (CNTT) Cái Lân (thu c

Vinashin) s n c a Vinashin lên t i g n 19.900 t đ ng T l t ng s n ph i tr

trên v n ch s h u v t 10,9 l n S n quá h n c a Vinashin s p x 3.900 t đ ng,

chi m 91,4% t ng s n quá h n c a c 7 t p đoàn, t ng công ty Nhà n c.1

Trong

đó n các ngân hàng th ng m i đ n h t n m 2008 là 19.885 t đ ng, mà trong khi

đó Vinashin còn đ c đ u t con tàu “Hoa sen” g n 1.300 t đ ng ch y tuy n B c-

Nam v n ch a đi vào ho t đ ng

1.6 Kinh nghi m c aăcácăn c trên th gi i trong vi c h n ch b t cân

x ng thông tin trong ho tăđ ng tín d ng

1.6.1 Kinh nghi m h n ch b t cân x ng thông tin b ng bi n pháp

qu n tr h th ng thông tin tín d ng :

T ch c t t h th ng thông tin tín d ng s h tr đ c l c cho công tác th m

đ nh khách hàng vay, giúp h n ch phòng ng a r i ro ngay t khâu th m đ nh h

s vay:

- Singapore: Hi p h i Ngân hàng t ch c và qu n lý thông tin tín d ng t các thành viên H tr thông tin v các kho n tín d ng l n

- Thái Lan: C c thông tin tín d ng đ c qu n lý b i công ty t nhân, t t c

các Ngân hàng báo cáo thông tin v C c, sau đó C c thông tin k t xu t báo cáo v

khách hàng vay và l ch s tr n vay hàng tháng, không cung c p thông tin th m

đ nh tín d ng

- Columbia: Ngân hàng báo cáo các kho n vay cho c quan giám sát theo đ nh k hàng tháng Sau đó thông tin v giá tr kho n vay, lãi su t vay,

ch t l ng kho n vay và t cách khách hàng vay s đ c t p h p l i

1.6.2 Kinh nghi m h n ch b t cân x ng thông tin b ng bi n pháp

ki m tra, giám sát

Ki m tra và giám sát là các ho t đ ng th ng xuyên đ c th c hi n tr c

khi cho vay, trong khi cho vay và sau khi cho vay:

- H ng Kông: s d ng mô hình CAMEL (v n, tài s n, qu n lý, thu nh p, thanh kho n) đ đánh giá

- Hàn Qu c: s d ng mô hình CAMELS (v n, tài s n, qu n lý, thu nh p, thanh kho n và th nghi m ch u đ ng c c đi m) (Capital, Assets, Management,

Earnings, Liquidity and Stress testing)

- Singapore: ki m tra trong quá trình cho vay, báo cáo hàng tháng và hàng quý

- Thái Lan: ki m tra trong quá trình cho vay và sau khi cho vay Giám sát h

s đ v n d báo Có h th ng báo cáo đ nh k

- Columbia: ki m tra trong quá trình cho vay, ki m tra b i y ban giám sát Ngân hàng

K t lu n ch ngă1:

Trên c s lý thuy t đã đ ra, ch ng 1 đã khái quát v ho t đ ng tín d ng c a Ngân hàng th ng m i đ ng th i c ng đã tìm hi u v s b t đ i x ng thông tin,

nh ng bi u hi n, nguyên nhân, h u qu c a nó, lí do t i sao h th ng Ngân hàng

ph i gi i quy t hi n t ng b t đ i x ng thông tin trong ho t đ ng tín d ng doanh

nghi p ng th i c ng đ a ra nh ng kinh nghi m c a các n c trên th gi i trong

vi c h n ch b t cân x ng thông tin

Ch ngă2ă

D NG DOANH NGHI P T Iă NGÂNă HÀNGă TMCPă Áă CHÂUă GIAIă O N

N Mă2006 - 2011

2.1 Gi i thi u v Ngân hàng TMCP Á Châu

m i c ph n đ u tiên c a Vi t Nam đ c thành l p trong b i c nh đ t n c đang

chuy n sang n n kinh t th tr ng và tr s chính đ c đ t t i 442 Nguy n Th

Minh Khai, Qu n 3 TP.HCM

- V Quy mô ho t đ ng:

+ N m 2006: V n ch s h u là 1.630 t đ ng; T ng tài s n là 44.346 t

đ ng; V m ng l i kênh phân ph i, tính đ n cu i n m 2006, toàn h th ng ACB

có 80 chi nhánh và phòng giao d ch v i t ng s nhân viên là 2.892, trong đó 90% s

nhân viên có trình đ i h c và Sau đ i h c

+ N m 2007: V n ch s h u là 6.258 t đ ng; T ng tài s n là 85.392 t

đ ng; V m ng l i kênh phân ph i, tính đ n cu i n m 2007, toàn h th ng ACB

có 111 chi nhánh và phòng giao d ch t i nh ng vùng kinh t phát tri n trên toàn

qu c v i t ng s nhân viên là 4.600, trong đó 93% s nhân viên có trình đ i h c

và Sau đ i h c

- Quá trình phát tri n và m t s s ki n đáng chú ý:

+ N m 1996, ACB là ngân hàng th ng m i c ph n đ u tiên c a Vi t

Nam phát hành th tín d ng qu c t ACB-MasterCard

+ N m 1997, ACB phát hành th tín d ng qu c t ACB-Visa Và c ng trong

n m này, ACB b t đ u ti p c n nghi p v ngân hàng hi n đ i d i hình th c c a

m t ch ng trình đào t o nghi p v ngân hàng toàn di n kéo dài hai n m do gi ng

viên n c ngoài trong l nh v c ngân hàng th c hi n Thông qua ch ng trình này,

ACB đã n m b t m t cách h th ng các nguyên t c v n hành c a m t ngân hàng

hi n đ i, các chu n m c và thông l trong qu n lý r i ro, đ c bi t trong l nh v c

ngân hàng bán l , và nghiên c u ng d ng trong đi u ki n Vi t Nam

+ N m 1999, ACB tri n khai ch ng trình hi n đ i hóa công ngh thông

tin ngân hàng, xây d ng h th ng m ng di n r ng, nh m tr c tuy n hóa và tin h c hóa ho t đ ng giao d ch Và cu i n m 2001, ACB chính th c v n hành h th ng

công ngh ngân hàng lõi là TCBS (The Complete Banking Solution: Gi i pháp ngân hàng toàn di n), cho phép t t c chi nhánh và phòng giao d ch n i m ng v i nhau, giao d ch t c th i, dùng chung c s d li u t p trung

+ N m 2000, sau nh ng b c chu n b t n m 1997, ACB đã th c hi n tái

c u trúc nh là m t b ph n c a chi n l c phát tri n trong n a đ u th p niên 2000

C c u t ch c đ c thay đ i theo đ nh h ng kinh doanh và h tr Các kh i kinh

doanh g m có: Kh i khách hàng cá nhân, Kh i khách hàng doanh nghi p và Kh i ngân qu Các đ n v h tr g m có: Kh i công ngh thông tin; Kh i V n hành;

Kh i phát tri n kinh doanh, Kh i qu n tr ngu n l c và m t s phòng ban do T ng Giám đ c tr c ti p ch đ o Ho t đ ng kinh doanh c a H i s đ c chuy n giao

cho S giao d ch (TPHCM) Vi c tái c u trúc nh m đ m b o tính ch đ o

đ c thi t k phù h p v i t ng phân đo n khách hàng, quan tâm đúng m c vi c

phát tri n kinh doanh và qu n lý r i ro

+ N m 2003, ACB xây d ng h th ng qu n lý ch t l ng theo tiêu chu n ISO 9001:2000 và đ c công nh n đ t tiêu chu n trong các l nh v c: Huy đ ng

v n; Cho vay ng n h n và trung - dài h n; Thanh toán qu c t ; và cung ng các ngu n l c t i H i s

+ N m 2005, ACB và Ngân hàng Standard Chartered (SCB) ký k t th a thu n h tr k thu t toàn di n Và SCB tr thành c đông chi n l c c a ACB

ACB tri n khai giai đo n hai c a ch ng trình hi n đ i hóa công ngh ngân

hàng bao g m các c u ph n: nâng c p máy ch , thay th ph n m m x lý giao d ch

th ngân hàng b ng m t ph n m m m i có kh n ng tích h p v i công ngh lõi

hi n nay và l p đ t h th ng máy ATM

+ N m 2006, ACB đ c Trung tâm giao d ch ch ng khoán Hà N i ch p

thu n cho đ ng ký giao d ch t i trung tâm k t ngày 31/10/2006 theo Quy t

- Trong ho t đ ng, ACB luôn tuân th pháp lu t, th c hi n đ y đ ngh a v v i

là “1 trong 500 th ng hi u n i ti ng t i Vi t nam” (do VCCI bình ch n n m

2005); và là nhà cung c p s n ph m, d ch v xu t s c trong l nh v c tài chính ngân

hàng (Ch ng trình “Tin & Dùng Vi t Nam 2006” do Th i báo kinh t Vi t Nam t

ch c) Liên ti p trong hai n m 2005 và 2006, ACB là ngân hàng đ u tiên c a Vi t

Nam nh n đ c 3 gi i th ng qu c t danh giá do các t ch c và t p chí uy tín

trong ngành ngân hàng trao t ng: The Banker, the Asean banker và Euromoney Và trong n m 2007, ACB là đ n v đ u tiên và duy nh t trong ngành ngân hàng Vi t

Nam đ c H i đ ng t v n doanh nghi p (BAC) c a Hi p h i ASEAN t ng gi i

th ng “Doanh nghi p ASEAN xu t s c nh t” trong l nh v c phát tri n đ i ng lao

đ ng

- Song song v i các thành tích đ t đ c trong kinh doanh, ACB còn đ c công

nh n là doanh nghi p tích c c ho t đ ng xã h i và có nhi u đóng góp cho s phát

tri n chung c a c ng đ ng i n hình là công tác ng h đ ng bào b thiên tai, h

tr ph u thu t cho 600 ng i mù nghèo, đóng góp xây d ng tr ng h c và tài tr

h c b ng cho h c sinh, sinh viên nghèo…Trong n m 2007, ACB đã chi t ng c ng

trên 10 t đ ng cho các ho t đ ng quan h c ng đ ng ng th i, ACB còn th c

hi n t t công tác ch m lo đ i s ng cho cán b công nhân viên, phát huy công tác

cu c thi v truy n thông chi n l c c a NH cho toàn th nhân viên tham gia

2.1.1 K t qu ho tă đ ng kinh doanh c a Ngân hàng TMCP Á Châu

trong th i gian qua:

Sau 19 n m ho t đ ng, ACB luôn gi v ng s t ng tr ng m nh m và n

đ nh i u này đ c th hi n b ng các ch s tài chính qua các n m nh sau:

B ng 2.1 : Tóm t t k t qu ho t đ ng kinh doanh c a ACB

L i nhu n sau thu 505,576 1,759,793 2,210,682 2,201,204 2,334,794 3,207,841

Ngu n: T ng h p t các báo cáo tài chính và b n cáo b ch qua các n m c a ACB

Qua b ng s li u trên, có th nh n th y tình hình kinh doanh khá hi u qu và n

đ nh qua các n m M t ngân hàng th ng m i ho t đ ng hi u qu là m t ngân hàng

huy đ ng đ c ngu n v n c n thi t cho ho t đ ng c a mình Trong tình hình c nh

tranh v lãi su t và th tr ng có nhi u kênh thu hút v n (c phi u, trái phi u, )

nh hi n nay thì vi c huy đ ng v n g p không ít khó kh n, nh ng qua b ng s li u

t ng d n qua các n m: cu i n m 2011 đ t 185.637 t đ ng, t ng 34.63% so v i n m

2010, đ t 93.76% so v i k ho ch trong khi đó bình quân ngành t ng tr ng 14.4%

đ ng ti n g i thanh toán và ti t ki m t dân c t ng đáng k i u này đã ch ng t

đã duy trì nhi u hình th c huy đ ng đa d ng, áp d ng chính sách lãi su t linh ho t

ph n tín d ng ACB t ng thêm 0.2% lên 4% ây là thành qu c a s n ng đ ng tìm

ki m khách hàng, chuyên nghi p trong phong cách ph c v và liên t c đa d ng hóa

các s n ph m tín d ng

V i đ nh h ng chi n l c t ng tr ng cao, qu n lý chi phí t t và duy trì n

quá h n m c th p đã giúp nâng cao l i nhu n c a ACB L i nhu n tr c thu

n m 2011 đ t 4.202 t đ ng, t ng 35% so v i n m 2010, đ ng đ u trong h th ng ngân hàng th ng m i c ph n

Bi u đ 2.1 : L i nhu n sau thu c a ACB

0 500,000

L i nhu n sau thu

L i nhu n sau thu

Ngu n: T ng h p t các báo cáo tài chính và b n cáo b ch qua các n m c a ACB