Các nhà trung gian hay các thành viên kênh có nh ng trách nhi m, quy n l i khác nhau trong kênh phân ph i... Thành viên tham gia kênh phân ph i... nhi u khía c nh, các nhà phân ph i công
Trang 2hoàn thành lu n v n này, tôi đã nh n đ c r t nhi u s đ ng viên và khích
l c a Th y Cô, b n bè và gia đình
L i đ u tiên, tôi xin chân thành c m n quý Th y Cô Vi n ào T o Sau i
H c Tr ng i H c Kinh T TP.HCM, nh ng ng i đã nhi t tình gi ng d y và truy n đ t cho tôi nh ng ki n th c quý báu trong su t th i gian h c t p c bi t xin cho tôi g i l i c m n sâu s c nh t đ n Th y Lê V n Hi n, là ng i đã h ng d n và
ch b o tôi t n tình trong su t quá trình th c hi n và hoàn thành lu n v n này
Xin cám n b n bè, ng i thân, đ ng nghi p, đ c bi t là Ban giám đ c Công ty Gas Bình Minh đã t o đi u ki n thu n l i cho tôi hoàn thành bài lu n này
Nhân đây, tôi c ng xin g i l i cám n nh ng ng i thân trong gia đình đã luôn
ng h và h tr tôi r t nhi u trong quá trình h c t p và làm bài lu n trong su t th i gian v a qua
TP H Chí Minh, tháng 11 n m 2012
V Th ch Anh Quân
Trang 3M C L C
DANH M C HÌNH V
DANH SÁCH B NG BI U
M U 1
C H NG 1: C S LÝ LU N V KÊNH PHÂN PH I 3
1.1 Khái ni m v kênh phân ph i 3
1.1.1 B n ch t kênh phân ph i 3
1.1.1.1 nh ngh a kênh phân ph i 3
1.1.1.2 Nhà trung gian th ng m i 3
1.1.2 Ch c n ng c a kênh phân ph i 4
1.1.3 M c tiêu c a kênh phân ph i 5
1.2 Các y u t c u thành kênh phân ph i 6
1.2.1 Thành viên tham gia kênh phân ph i 6
1.2.2 Các nhân t nh h ng đ n c u trúc kênh phân ph i 8
1.2.3 C u trúc kênh phân ph i 10
1.2.4 Các y u t môi tr ng v mô nh h ng đ n kênh phân ph i 15
1.3 Qu n tr kênh phân ph i 16
1.3.1 Nh ng n i dung và đ c đi m c b n c a qu n tr kênh phân ph i 16
1.3.2 Các tiêu chu n l a ch n trung gian phân ph i 17
1.3.3 Qu n lý m i quan h kênh phân ph i 17
1.3.4 Qu n lý xung đ t gi a các thành viên kênh 19
TÓM T T CH NG 1 20
C H NG 2 : TH C TR NG HO T NG KÊNH PHÂN PH I 21
2.1 Khái quát th tr ng kinh doanh gas Vi t Nam 21
2.2 Khái quát quá trình hình thành và phát tri n c a công ty 22
Trang 42.2.4 Ho t đ ng s n xu t kinh doanh 24
2.3 Các y u t nh h ng đ n phát tri n kênh phân ph i 27
2.4 Th c tr ng kênh phân ph i c a công ty 29
2.4.1 c đi m th tr ng tiêu th 29
2.4.2 Mô hình kênh phân ph i c a Bình Minh 30
2.4.3 Ch c n ng và nhi m v c a công ty đ i v i qu n lý kênh phân ph i 31
2.4.4 Phân tích ho t đ ng kênh phân ph i 32
2.5 Th c tr ng công tác qu n lý kênh phân ph i 39
2.5.1 Tiêu chu n l a ch n thành viên kênh 39
2.5.2 Th c tr ng ho t đ ng khuy n khích thành viên kênh 39
2.5.3 Th c tr ng công tác đánh giá thành viên kênh 41
2.6 T ng k t kh o sát đánh giá c a khách hàng và thành viên kênh 41
2.6.1 ánh giá c a khách hàng đ i v i kênh phân ph i 41
2.6.2 ánh giá c a thành viên kênh đ i v i s h tr c a công ty 52
2.7 Phân tích ma tr n SWOT 54
TÓM T T CH NG 2 57
C H NG 3 : M T S GI I PHÁP HOÀN THI N KÊNH PHÂN PH I 58
3.1 D báo th tr ng và đ nh h ng kinh doanh 58
3.1.1 D báo môi tr ng kinh doanh 58
3.1.2 D báo th tr ng 59
3.1.3 nh h ng kinh doanh 59
3.2 M t s gi i pháp hoàn thi n kênh phân ph i 60
3.2.1 Phát tri n kênh phân ph i, m r ng m ng l i bán hàng 60
3.2.2 Hoàn thi n chính sách h tr và khuy n khích thành viên kênh 62
Trang 53.2.5.1 M c tiêu chung c a ho t đ ng Marketing 71
3.2.5.2 Th c tr ng t ch c b máy Marketing 71
3.2.5.3 Hình th c t ch c b máy Marketing c a công ty 72
3.2.5.4 Hi u qu c a vi c thành l p phòng Marketing 74
3.2.6 Thúc đ y chi n l c Marketing mix h tr cho kênh phân ph i 74
3.2.7 Thi t l p kênh thông tin gi a thành viên kênh và phòng ban khác 76
3.3 Các đi u ki n th c hi n gi i pháp 77
3.4 Ki n ngh 78
TÓM T T CH NG 3 79
K T LU N 80
DANH M C TÀI LI U THAM KH O
PH L C 1 : B NG ÁNH GIÁ CH T L NG NHÂN VIÊN
PH L C 2 : B NG T NG H P CÁC L I TH NG XUYÊN VI PH M
PH L C 3 : B NG CÂU H I KH O SÁT ÁNH GIÁ KÊNH PHÂN PH I
PH L C 4 : B NG CÂU H I KH O SÁT I V I THÀNH VIÊN KÊNH
Trang 6Hình 1.2 C u trúc kênh đi n hình c a hàng hóa tiêu dùng cá nhân 11
Hình 1.3 Các kênh phân ph i ph bi n cho hàng hóa công nghi p 13
Hình 2.1 S đ c c u t ch c qu n lý c a doanh nghi p 24
Hình 2.2 Mô hình kênh phân ph i c a doanh nghi p 30
Hình 2.3 Ma tr n SWOT đ i v i kênh phân ph i c a công ty Bình Minh 56
Hình 3.1 T ch c phòng Marketing theo ch c n ng 73
Trang 7B ng 2.1 Ch ng lo i s n ph m phân ph i 25
B ng 2.2 K t qu kinh doanh 26
B ng 2.3 B ng th ng kê s l ng thành viên kênh 33
B ng 2.4 Nhóm tu i c a các đ i t ng khách hàng tham gia kh o sát 43
B ng 2.5 Nguyên nhân khách hàng chuy n sang s d ng gas Bình Minh 44
B ng 2.6 M c đ đ ng ý c a khách hàng đ i v i nhân viên ph c v 45
B ng 2.7 Các y u t gây n t ng t t đ i v i khách hàng 46
B ng 2.8 Các y u t mà khách hàng quan tâm khi s d ng gas Bình Minh 47
B ng 2.9 M c đ đ ng ý đ i v i thái đ ph c v c a nhân viên 47
B ng 2.10 ánh giá c a khách hàng v tính s n có c a gas Bình Minh 48
B ng 2.11 Kh o sát các d ch v h tr và lý do mà khách hàng th ng s d ng 49
B ng 2.12 M c đ đ ng ý c a khách hàng đ i v i d ch v c a Bình Minh 50
B ng 2.13 Lý do khách hàng ch a s d ng gas Bình Minh 51
B ng 2.14 Các y u t thuy t ph c khách hàng s d ng gas Bình Minh 51
B ng 2.15 ánh giá c a thành viên kênh đ i v i công tác h tr c a công ty 53
B ng 2.16 ánh giá c a thành viên kênh v tình hình kinh doanh 53
B ng 3.1 B ng tiêu chu n đánh giá ho t đ ng c a thành viên kênh 67
Trang 8M U
T ch c và qu n lý ho t đ ng tiêu th s n ph m là m t ch c n ng qu n tr quan
tr ng mà n i dung c t lõi c a ho t đ ng này là t ch c và qu n lý m ng l i phân ph i
c a doanh nghi p Trong n n kinh t hi n nay, vi c t o ra l i th c nh tranh ngày càng khó, vi c duy trì đ c l i th đó lâu dài càng khó kh n h n Các bi n pháp v s n
ph m, giá c , chiêu th … ch t o ra l i th ng n h n vì các doanh nghi p khác c ng d dàng làm theo đ c Vì v y, vi c t p trung xây d ng m t kênh phân ph i hi u qu giúp doanh nghi p xây d ng và duy trì đ c l i th c nh tranh dài h n trên th tr ng Tuy nhiên, quá trình t o l p và phát tri n kênh phân ph i đòi h i đ u t nhi u th i gian, công s c, chi phí nh ng đ làm đ c đi u này không ph i là đ n gi n mà c n có s n
l c và quy t tâm th c hi n c a doanh nghi p
Nh n th c đ c t m quan tr ng c a quá trình này, Công ty Gas Bình Minh đã
b t tay vào xây d ng và phát tri n kênh phân ph i cho riêng mình nh m chi m l nh th
tr ng và gia t ng kh n ng c nh tranh c a công ty Sau m t th i gian công tác t i Bình Minh, nh n th y đ c n ng l c kinh doanh và th c tr ng kênh phân ph i c a công ty nên tác gi đã quy t đ nh ch n đ tài “ M t s gi i pháp hoàn thi n kênh phân
ph i t i Công ty TNHH Th ng M i Gas Bình Minh.”
1 M c tiêu nghiên c u :
H th ng hóa l i c s lý lu n v kênh phân ph i đ làm c n c phân tích th c
tr ng kênh phân ph i c a doanh nghi p
Nghiên c u đ xu t m t s gi i pháp hoàn thi n kênh phân ph i c a công ty trong th i gian t i
2 i t ng và ph m vi nghiên c u :
tài nghiên c u ho t đ ng kênh phân ph i c a công ty t i khu v c TP.HCM
3 Ph ng pháp nghiên c u :
Lu n v n s d ng ph ng pháp thu th p d li u th c p t ngu n n i b và
Trang 9ph ng pháp phân tích bi n ch ng đ đánh giá th c tr ng ho t đ ng kênh phân ph i
Ph ng pháp th ng kê mô t k t h p v i kh o sát khách hàng và thành viên kênh b ng b ng câu h i đ c thi t k s n đ tìm hi u v hi u qu ho t đ ng c a kênh phân ph i
D a trên c s phân tích th c tr ng ho t đ ng c a kênh phân ph i, tác gi ti n hành phân tích SWOT đ đ a ra m t s gi i pháp hoàn thi n kênh phân ph i trong th i gian t i
4 Tính m i c a đ tài :
ây là l n đ u tiên kênh phân ph i c a công ty đ c nghiên c u m t cách đ ng
b thông qua vi c phân tích tình hình ho t đ ng c a t ng thành ph n trong kênh phân
ph i tài s nghiên c u sâu ho t đ ng c a kênh phân ph i c a công ty t n m 2009
đ n nay, t đó đ a ra các gi i pháp hoàn thi n và phát tri n kênh phân ph i trong th i gian t i
5 K t c u đ tài :
Lu n v n đ c k t c u thành ba ch ng không k m đ u, k t lu n, danh m c tham kh o:
Trang 10gi a h và ng i s n xu t s n ph m Còn đ i v i ng i s n xu t thì kênh phân ph i
nh các hình th c di chuy n s n ph m qua các lo i hình trung gian khác nhau
Xét d i quan đi m làm quy t đ nh qu n lý kênh phân ph i c a nhà qu n tr các doanh nghi p thì kênh phân ph i đ c đ nh ngh a nh là “ M t t ch c h th ng các quan h v i các doanh nghi p và cá nhân bên ngoài đ qu n lý các ho t đ ng phân
ph i tiêu th s n ph m nh m th c hi n các m c tiêu trên th tr ng c a doanh nghi p”
Tóm l i, kênh phân ph i s n ph m là t p h p các t ch c và cá nhân làm nhi m
v chuy n đ a s n ph m t nhà s n xu t đ n ng i tiêu dùng cu i cùng H u h t các kênh phân ph i th ng thông qua các trung gian phân ph i hay còn g i là các nhà trung gian th ng m i
h gia đình
Trang 11Các nhà trung gian hay các thành viên kênh có nh ng trách nhi m, quy n l i khác nhau trong kênh phân ph i V i m c tiêu chung là đ t đ c hi u qu trong vi c phân ph i s n ph m, các nhà trung gian c n ph i trao đ i thông tin, liên k t ch t ch
v i nhau đ đem l i s th a mãn c a khách hàng v nhu c u s d ng s n ph m
Vi c s d ng trung gian trong ho t đ ng phân ph i s nh h ng đ n s ki m soát c a doanh nghi p trong vi c bán hàng cho ai và bán nh th nào Tuy nhiên, doanh nghi p c ng đ t đ c nh ng thu n l i sau :
- Trung gian s ch u chi phí trong vi c bán hàng tr c ti p đ n tay ng i tiêu dùng
- Trung gian t o đi u ki n cung ng s n ph m b sung
- Doanh nghi p có đi u ki n t p trung đ u t vào công vi c s n xu t c a mình
- Trung gian làm gi m s l ng các m i quan h , làm t ng hi u qu c a phân
ph i trong xã h i
1.1.2 Ch c n ng c a kênh phân ph i
Nh có kênh phân ph i mà doanh nghi p kh c ph c đ c nh ng khó kh n v kho ng cách, th i gian, đ a đi m… trong quá trình tiêu th s n ph m Vì có tính chuyên môn hóa cao cho nên ch t l ng và hi u qu c a các thành viên trong kênh luôn đ c c i thi n và h có kh n ng chuy n đ i ch c n ng cho nhau Thành viên trong kênh phân ph i th c hi n m t s ch c n ng quan tr ng sau :
Nghiên c u : thu th p thông tin c n thi t v khách hàng ti m n ng và khách hàng hi n có, thông tin v đ i th c nh tranh đ l p k ho ch và t o đi u ki n thu n l i cho vi c trao đ i
Chiêu th : kích thích tiêu th , so n th o và truy n bá nh ng thông tin v hàng hóa và các ch ng trình khuy n khích tiêu th khác đ n v i khách hàng trung gian
Ti p xúc : thi t l p các m i quan h , t o d ng và duy trì m i liên h v i ng i mua ti m n ng Thông báo cho khách hàng các thông tin, thi t l p các m i quan h
th ng m i và nh n các đ n đ t hàng
Trang 12Làm thích ng : giúp cho doanh nghi p hoàn thi n hàng hóa, đáp ng đ c
nh ng yêu c u c a ng i mua i u này liên quan đ n các ho t đ ng nh s n xu t, đóng gói, phân lo i hàng hóa, b o hành, b o trì
àm phán : ti n hành th ng l ng nh ng vi c th a thu n v i nhau v giá c và
nh ng đi u ki n khác đ th c hi n b c ti p theo là chuy n giao quy n s h u hay quy n s d ng hàng hóa
Kho v n : t ch c l u thông hàng hóa, v n chuy n, b o qu n, d tr hàng hóa,
đi u hòa cung c u gi a các th i đi m tiêu dùng khác nhau
u t : tìm ki m và s d ng các ngu n v n đ bù đ p các chi phí ho t đ ng
c a kênh phân ph i
Ch p nh n r i ro : ch u trách nhi m v ho t đ ng c a kênh
1.1.3 M c tiêu c a kênh phân ph i
Khi phân khúc th tr ng đã đ c xác đ nh, chi n l c s n ph m đã trình bày thì m c tiêu kênh phân ph i ph i đ c xác đ nh Các m c tiêu kênh phân ph i c n ph i bao hàm các m c tiêu ph i h p và marketing h n h p c a công ty M t s m c tiêu quan tr ng nh sau :
Yêu c u bao ph th tr ng và m t đ ki m soát c a h th ng kênh : nhà s n
xu t luôn mong mu n ki m soát ch t ch kênh phân ph i c a mình Thông th ng kênh phân ph i tr c ti p s ki m soát th tr ng t t h n kênh phân ph i gián ti p
T i u chi phí c a kênh : khi chi phí cho kênh phân ph i th p s t o ra l i th v
l i nhu n và l i th c nh tranh
D ch v và các tr giúp k thu t : d ch v và tr giúp k thu t là nh ng nhân t
l n trong marketing và nó m r ng cho các kênh phân ph i Công ty có th s d ng các kênh tr c ti p và cung c p các đi u ki n thu n l i v d ch v vì không có kh n ng tìm ki m đ c nhóm trung gian
Trang 131.2 Các y u t c u thành kênh phân ph i
1.2.1 Thành viên tham gia kênh phân ph i
Hình 1.1 bi u hi n s phân chia nh ng ng i tham gia ho t đ ng trong kênh phân ph i d a trên h có th c hi n hay không th c hiên các ch c n ng đàm phán nh mua, bán và chuy n quy n s h u Nh ng ng i tham gia đàm phán phân chia công
vi c phân ph i c a kênh, đ c n i v i nhau b i các dòng ch y đàm phán và s h u
đ c coi là thành viên chính th c kênh phân ph i Có 3 lo i thành viên c b n c a kênh phân ph i là ng i s n xu t, ng i trung gian và ng i tiêu dùng cu i cùng Các
t ch c b tr không th c hi n ch c n ng đàm phán nên h không ph i là thành viên
c a kênh Tuy nhiên, h tham gia vào kênh b ng th c hi n các ch c n ng khác giúp cho quá trình phân ph i d dàng và hi u qu h n
T t c nh ng ng i tham gia vào kênh
l
Ng i TDCC
CT tài chính
CT
b o
hi m
CT nghiên
Ng i s n xu t : bao g m r t nhi u lo i thu c nhi u ngành kinh doanh, s n xu t
s l n hàng hóa và d ch v và r t nhi u quy mô t m t ng i s n xu t cá th đ n các công ty kh ng l có hàng ngàn lao đ ng Tuy nhiên, ph n l n các công ty s n xu t đ u
Trang 14không v trí thu n l i đ phân ph i s n ph m tr c ti p cho ng i s d ng cu i cùng
B ng vi c chuy n các công vi c phân ph i cho các thành viên khác nh ng i bán buôn và ng i bán l , ng i s n xu t có th đ t đ c s ti t ki m t ng đ i Ng i s n
xu t ph i th ng xuyên nghiên c u các thành viên c a kênh đ có th chuy n ho c chia s các công vi c phân ph i cho h
Nh ng ng i trung gian bán buôn: bao g m các doanh nghi p có liên quan đ n mua hàng hóa đ bán cho nh ng ng i bán l i ho c ng i kinh doanh nh nh ng
ng i bán l , công ty s n xu t công nghi p, t ch c ngành ngh …Nó c ng bao g m các công ty ho t đ ng nh các đ i lý ho c ng i môi gi i trong vi c mua ho c bán hàng hóa cho các khách hàng nh v y Ng i bán buôn đ c chia ra làm nhi u lo i: trong đó có 3 lo i chính là bán buôn hàng hóa, đ i lý môi gi i và bán hàng hóa n hoa
h ng, chi nhánh và đ i di n bán c a nhà s n xu t S phân chia này d a trên s khác nhau v s h u hàng hoá, ph ng th c kinh doanh đ c l p hay ph thu c nhà s n xu t
Ng i bán l : bao g m các doanh nghi p kinh doanh bán hàng hóa cho tiêu dùng cá nhân ho c h gia đình và các d ch v cho thuê b tr cho vi c bán hàng hóa Các ch c n ng phân ph i do các nhà bán l th c hi n có th ph i h p theo nhi u cách khác nhau đ t o ra các d ng m i c a bán l Có th phân lo i nh ng nhà bán l theo
m t s các tiêu th c sau đây : theo quy n s h u, theo lo i hình kinh doanh, theo m c
đ liên k t d c, theo hình th c pháp lý c a t ch c, theo ph ng pháp ti p xúc v i khách hàng, theo đ a đi m và theo m c đ cung c p d ch v cho khách hàng
Ng i tiêu dùng cu i cùng: đây là nh ng ng i tr c ti p s d ng s n ph m c a nhà s n xu t Ng i tiêu dùng cu i cùng t o nên th tr ng m c tiêu c a công ty và nó
đ c đáp ng b i các thành viên khác c a kênh nh nhà bán buôn, nhà bán l … và
c ng chính h là ng i nh h ng tr c ti p đ n doanh s c a các thành viên kênh, c a nhà s n xu t M t s thay đ i nho nh trong hành vi mua, trong nhu c u c a khách hàng cu i cùng c ng đ đ a doanh nghi p đ n bên b v c th m
Trang 15Các t ch c b tr là các công ty kinh doanh cung c p các d ch v tr giúp cho
vi c th c hi n các công vi c phân ph i khác ngoài mua, bán và chuy n quy n s h u
B ng vi c phân chia h p lý các công vi c phân ph i cho các t ch c b tr , ng i qu n
lý kênh s có m t c u trúc b sung nh m t c ch hi u qu nh m đ t các m c tiêu phân ph i c a công ty M t s t ch c b tr ph bi n nh t cho ho t đ ng c a kênh là các t ch c v n t i, các công ty kho hàng, các đ i lý qu ng cáo, các t ch c tài chính, các t ch c b o hi m và các công ty nghiên c u th tr ng
Các bi n s th tr ng là n n t ng c b n nh t đ nh h ng cho thi t k kênh
C u trúc kênh ph i đáp ng đ c nhu c u và mong mu n c a ng i tiêu dùng cu i cùng, mang l i các l i ích mà ng i mua mong mu n M t s bi n th tr ng c b n
nh h ng đ c bi t đ n c u trúc kênh nh sau :
Hành vi c a ng i mua : m i m t hành vi c a khách hàng có th nh h ng khác nhau đ n c u trúc kênh Hi u đ c hành vi c a khách hàng s cho công ty hi u
đ c c u trúc kênh phân ph i gì thì c n thi t đ làm th a mãn các phân khúc khác nhau
i th c nh tranh : phân tích kênh phân ph i c a đ i th c nh tranh s giúp cho công ty thi t l p đ c m t kênh phân ph i khác bi t và s t o ra l i th c nh tranh cho công ty
a lý th tr ng : nó là c s đ phát tri n m t c u trúc kênh bao ph hoàn toàn
Trang 16Th tích và tr ng l ng : các s n ph m n ng và c ng k nh có chi phí v n chuy n và b c x p l n so v i giá tr c a chúng Nhà s n xu t c n c g ng t i thi u hóa các chi phí b ng cách ch v n chuy n chúng t i m t s đ a đi m c th , vì th c u trúc kênh càng ng n thì càng t t và kênh phân ph i tr c ti p là phù h p v i nhóm s n ph m này
S n ph m d h h ng : nhóm s n ph m đòi h i v n chuy n nhanh chóng t nhà
s n xu t đ n ng i tiêu dùng cu i cùng đ t i thi u hóa r i ro có th t tính ch t d b
h h ng cao Các c u trúc kênh nên đ c thi t k đ v n chuy n nhanh chóng và đ m
b o s n ph m đ n ng i tiêu dùng cu i cùng N u kho ng cách t nhà s n xu t đ n
ng i tiêu dùng cu i cùng t ng đ i g n thì c n c u trúc kênh ng n và ng c l i c n
m t s trung gian c n thi t đ th c hi n m c tiêu phân ph i hi u qu
M c đ tiêu chu n hóa : nh ng s n ph m đ c s n xu t theo yêu c u c a khách hàng đ c phân ph i tr c ti p t nhà s n xu t đ n ng i tiêu dùng , còn các s n ph m
đ c tiêu chu n hóa thì chi u dài kênh s t ng lên
c đi m k thu t : s n ph m có k thu t cao s đ c phân ph i qua kênh tr c
ti p vì nhà s n xu t c n ng i bán cung c p d ch v có th , thông tin v các đ c đi m
k thu t c a s n ph m cho khách hàng ti m n ng, h có th cung c p t v n và d ch v sau khi bán hàng
S n ph m m i : nh ng s n ph m m i c n ph i xúc ti n m nh m và tích c c trong giai đo n gi i thi u đ t o nên nhu c u ban đ u
Nhà trung gian phân ph i
Các trung gian th ng m i có nh h ng l n đ n t ch c kênh Các nhà phân
ph i trung gian liên quan đ n c u trúc kênh nh kh n ng s n sàng phân ph i, chi phí phân ph i và kh n ng d ch v cung c p cho khách hàng
Kh n ng s n sàng : kh n ng c a các trung gian t ng ng nh h ng đ n c u trúc kênh
Trang 17Chi phí phân ph i : chi phí s d ng các trung gian th ng là m t c n c đ ch n
c u trúc kênh
Các d ch v : d ch v mà các trung gian cung c p cho khách hàng c ng là m t
c n c quan tr ng đ ch n c u trúc kênh và thành viên kênh
Công ty – nhà s n xu t
Các nhân t quan tr ng c a công ty nh h ng đ n thi t k kênh nh sau : Quy mô : vi c l a ch n các c u trúc kênh khác nhau ph thu c vào quy mô c a công ty
Kh n ng tài chính : kh n ng tài chính c a công ty càng l n, nó càng ít ph thu c vào các trung gian bán cho ng i s d ng cu i cùng, công ty c n ph i có đ i
ng nhân viên m nh, các d ch v h tr , h u c n đ th c hi n ch c n ng phân ph i
Kinh nghi m qu n lý : khi m t công ty thi u các k n ng qu n lý c n thi t đ
th c hi c các công vi c phân ph i, h ph i d a vào các trung gian đ th c hi n ch c
n ng này Khi công ty đã có kinh nghi m, h có th thay đ i c u trúc kênh nh m gi m
s ph thu c vào các trung gian bên ngoài
Các m c tiêu và chi n l c : m c tiêu và chi n l c chung c a công ty có th
h n ch vi c s d ng các trung gian Các chi n l c đòi h i thích ng nhanh chóng v i các thay đ i c a th tr ng s đòi h i xác l p các lo i c u trúc kênh có th th c hi n
đ c đi u này
1.2.3 C u trúc kênh phân ph i
M t kênh phân ph i có th đ n gi n hay ph c t p và có nhi u ki u c u trúc khác nhau nh ng nhìn chung có th đ a v hai mô hình c b n là kênh phân ph i s n ph m tiêu dùng và kênh phân ph i s n ph m công nghi p
Kênh phân ph i s n ph m tiêu dùng
H th ng kênh phân ph i cho hàng hóa và d ch v tiêu dùng ph bi n đ c chia làm hai lo i chính đó là các kênh tr c ti p và các kênh gián ti p H th ng này đ c chia làm b n kênh chính g i là kênh A; kênh B; kênh C và kênh D, trong đó kênh A là
Trang 18kênh phân ph i tr c ti p còn các kênh B, C, D là các c p khác nhau c a kênh phân
ph i gián ti p S đ sau đây bi u di n b n kênh phân ph i ph bi n cho hàng hóa và
d ch v tiêu dùng Nó c ng cho bi t s các m c đ trong m i kênh phân ph i đ c
bi u hi n b i s các trung gian gi a ng i s n xu t và ng i tiêu dùng cu i cùng N u
nh s trung gian gi a ng i s n xu t và ng i tiêu dùng t ng lên thì kênh xem nh
Ng i bán buôn
Ng i bán l Ng i bán l Ng i bán l
Ng i tiêu dùng Ng i tiêu dùng Ng i tiêu dùng
Kênh A : Là m t kênh tr c ti p b i vì ng i s n xu t bán tr c ti p t i ng i tiêu dùng cu i cùng Nhi u s n ph m và d ch v đ c phân ph i theo cách này Ví d nh : các công ty s d ng l c l ng bán hàng t n nhà, ho c h xây d ng chu i c a hàng gi i
Trang 19thi u s n ph m đ bán s n ph m c a chính h Do không có trung gian trong kênh tr c
ti p nên ng i s n xu t ph i th c hi n t t c các ch c n ng c a kênh phân ph i Kênh
tr c ti p r t thích h p v i nh ng hàng hóa có đ c đi m d h h ng, giá tr l n, c ng
k nh, k thu t ph c t p, khách hàng t p trung m t khu v c đ a lý và m t s đi u ki n khác
Ba hình th c kênh còn l i là nh ng kênh gián ti p b i vì có các trung gian
th ng m i n m gi a ng i s n xu t và ng i tiêu dùng và h th c hi n nhi u ch c
n ng phân ph i c a kênh
Kênh B : th ng g i là kênh m t c p, s n ph m t ng i s n xu t qua ng i bán l đ t i ng i tiêu dùng Kênh này th ng đ c hình thành khi ng i bán l có quy mô l n có th mua kh i l ng l n s n ph m t ng i s n xu t ho c khi bán qua nhà bán buôn s làm t ng chi phí phân ph i
Kênh C : th ng g i là kênh hai c p, trong kênh có thêm ng i bán buôn Kênh
C th ng đ c s d ng cho các lo i hàng hóa giá tr đ n v th p, chi phí th p đ c mua th ng xuyên b i ng i tiêu dùng nh bánh k o, thu c lá, báo và t p chí ây
c ng là nh ng hàng hóa có s l ng ng i tiêu dùng l n, phân b trên th tr ng r ng
Kênh D : là kênh dài nh t còn g i là kênh ba c p, đ c nhi u nhà s n xu t và nhà bán l nh s d ng đây đ i lý đ c s d ng đ giúp t p h p hàng hóa và ph i
h p cung c p s n ph m v i kh i l ng l n M t s doanh nghi p l n kinh doanh trên
ph m vi th tr ng r ng l n, khách hàng l i phân tán c ng có th s d ng các đ i lý trên các khu v c th tr ng đ đ m nhi m cung c p hàng hóa cho các khu v c th
tr ng đó
đ a ra quy t đ nh l a ch n kênh nào cho s n ph m tiêu dùng thì đòi h i nhà
s n xu t s ph i cân nh c d a trên chi n l c kinh doanh, đ c thù c a s n ph m và chi phí cho ho t đ ng phân ph i
Trang 20Kênh phân ph i cho s n ph m công nghi p
Khác v i các kênh phân ph i hàng hóa tiêu dùng, các kênh phân ph i hàng hóa công nghi p th ng ng n h n và th ng ch có m t trung gian ho c không có b i vì
nh ng ng i s d ng công nghi p ít v s l ng, t p trung v m t đ a lý và mua v i s
l ng l n Kênh phân ph i cho hàng hóa công nghi p c ng g m b n kênh M, N, P, Q
Hình 1.3 : Các kênh phân ph i ph bi n cho hàng hóa công nghi p
Kênh M: là kênh tr c ti p Các công ty s d ng kênh này duy trì l c l ng bán
c a chính h và ch u trách nhi m v t t c các ch c n ng c a kênh Ki u kênh này
đ c s d ng khi ng i mua có quy mô l n và đã xác đ nh rõ, đòi h i n l c đàm phán
m nh m , s n ph m có giá tr đ n v cao và yêu c u tr giúp l p đ t ho c h ng d n s
Trang 21d ng Các kênh còn l i là kênh gián ti p v i m t s trung gian đ ti p c n v i ng i mua công nghi p
Kênh N : trong kênh này ng i phân ph i công nghi p th c hi n nhi u ch c
n ng kênh khác nhau bao g m bán, l u kho, phân ph i và tín d ng nhi u khía c nh, các nhà phân ph i công nghi p gi ng nhà bán buôn trong kênh hàng tiêu dùng
Kênh P : có thêm ng i trung gian th hai là đ i lý, ho t đ ng nh l c l ng bán đ c l p c a nhà s n xu t và gi i thi u nhà s n xu t cho ng i s d ng công nghi p
Kênh Q : đây là kênh dài nh t bao g m c đ i lý và nhà phân ph i Các doanh nghi p s d ng các đ i lý trong kênh này đ ti p xúc v i các nhà phân ph i, ng i bán cho các nhà s d ng công nghi p
i m khác nhau gi a kênh phân ph i thông th ng và kênh phân ph i hàng công nghi p đ c th hi n b ng tóm t t sau :
B ng 1.1 : B ng so sánh s khác nhau các nhân t trong kênh phân ph i
hàng tiêu dùng và kênh phân ph i hàng công nghi p
Marketing h n h p Quan tr ng vì nhi u khách hàng
liên quan đ n vi c tiêu dùng hàng bán l v i ch t l ng và danh ti ng công ty
C c k quan tr ng vì h t hàng đ t hàng tr l i hay trì hoãn gây ra các ch m tr
t n ti n cho khách hàng công nghi p
Ki m tra kênh tiêu th Các kênh đ c ki m tra b i các
nhà s n xu t ho c các t ch c
bán l
Th ng đ c ki m tra b i nhà s n xu t, m c dù m t
s nhà phân ph i ki m tra
thêm
Trang 22dài kênh Th ng r t dài, quá nhi u c p
trung gian đ c l p
Th ng ng n và tr c ti p
n u không dùng trung gian, ngay c có trung gian Các nhà trung gian
phân ph i
Bán buôn, bán l , ng i giao hàng, môi gi i đ i lý
Th ng có hai d ng, nhà phân ph i công nghi p và
nghi p
Các đi m bán chính Ch đ i v i nhà trung gian l n Thông th ng v i khách
hàng l n và các trung gian
Kênh phân ph i hình thành và v n đ ng r t đa d ng, ph thu c nhi u y u t vi
mô và v mô S thay đ i c a các y u t môi tr ng tác đ ng qua l i v i kênh phân
ph i có th nh h ng quy t đ nh đ n kênh phân ph i trong ng n và dài h n Các y u
t môi tr ng nh h ng đ n kênh phân ph i khác v i nh h ng đ n các bi n s marketing khác ch chúng nh h ng đ n t t c các thành viên c a h th ng kênh và các t ch c h tr kênh phân ph i M i m t y u t môi tr ng có m c đ nh h ng khác nhau đ i v i m i ngành và m i c u trúc kênh trong m t ngành c th
Trang 23Môi tr ng kinh t có nh h ng nh t đ n t t c các thành viên kênh.T t c các thành viên c a kênh ph i quan tâm hi n tr ng c a n n kinh t nh l m phát, suy thoái kinh t , thi u h t ngu n cung, cán cân thanh toán, đ u t n c ngoài…
Môi tr ng xã h i th ng nh h ng đ n c u trúc kênh, đ c bi t các c p trung gian nh l đ c hình thành theo t p quán v n hóa đ a ph ng
Môi tr ng k thu t công ngh c ng tác đ ng m nh m đ n ho t đ ng phân
1.3 Qu n tr kênh phân ph i
Qu n tr kênh phân ph i đ c hi u là toàn b các công vi c qu n lý đi u hành
ho t đ ng c a h th ng kênh nh m đ m b o s h p tác gi a các thành viên kênh đã
đ c l a ch n qua đó th c hi n các m c tiêu phân ph i c a doanh nghi p
Ph m vi qu n lý kênh phân ph i là bao trùm toàn b ho t đ ng c a kênh, liên quan đ n t t c thành viên tham gia vào kênh t nhà s n xu t đ n ng i tiêu dùng cu i cùng
Qu n lý kênh phân ph i bao g m qu n lý t t c các dòng ch y trong kênh M t
h th ng kênh ho t đ ng có hi u qu hay không ph thu c vào các dòng ch y c a nó
có đ c đi u hành thông su t hay không
Qu n lý kênh là qu n lý các ho t đ ng, quan h bên ngoài doanh nghi p ch không ph i trong n i b , đòi h i ng i qu n lý kênh ph i s d ng nh ng bi n pháp
hoàn toàn khác v i nh ng bi n pháp qu n lý các bi n s marketing khác
Trang 24Qu n tr kênh phân ph i ph i c n c vào v trí c a m i thành viên trong kênh đ
có nh ng m c đ qu n tr khác nhau
M c đ và kh n ng qu n lý kênh phân ph i c a các doanh nghi p ph thu c vào ki u t ch c kênh đã đ c xác l p c a doanh nghi p
1.3.2 Các tiêu chu n l a ch n trung gian phân ph i
Ch n đ i tác phân ph i là m t b c vô cùng quan tr ng trong vi c t ch c
m ng l i phân ph i Nhi u doanh nghi p Vi t Nam đã sai l m khi l a ch n nhà phân
ph i d a trên c m tính cá nhân Ch ng h n nh ch đ nh ng i thân, b n bè làm nhà phân ph i ho c ch đ nh m t đ i tác phân ph i thông qua s gi i thi u c a ng i khác
có uy tín v i cá nhân mình, hay ch n đ i tác đang phân ph i t t s n ph m khác thì
c ng s phân ph i t t s n ph m c a mình mà không xét đ n các đi u ki n và l i th
c a h có phù h p v i s n ph m c a mình hay không
Cách tuy n ch n nhà phân ph i nh trên là th t s r i ro vì s d n đ n h u qu
là công tác phân ph i không t t do nhà phân ph i không có đ i ng bán hàng phù h p hay không đ kh n ng tài chính m r ng m ng l i kinh doanh Do đó, đ l a ch n nhà phân ph i phù h p và hi u qu , các doanh nghi p c n đ ra m t s tiêu chí ch n
l a sau :
- Có đ y đ ngu n l c v tài chính, nhân s
- Có kênh phân ph i m nh đ m b o công tác bán hàng hi u qu
- Có đ đi u ki n v t ch t nh kho bãi, ph ng ti n v n chuy n…
- Có kh n ng qu n lý và chi n l c kinh doanh phù h p…
Tùy theo m c đ đáp ng c a nhà phân ph i v i các đi u ki n trên m c nào
mà doanh nghi p s đánh giá và l a ch n cho mình nhà phân ph i phù h p nh t đ i v i
s n ph m c a mình
1.3.3 Qu n lý m i quan h kênh phân ph i
Sau khi các kênh phân ph i đã đ c l a ch n, v n đ quan tr ng là ph i qu n lý
đi u hành ho t đ ng c a chúng Vi c qu n lý kênh t p trung vào các ho t đ ng l a
Trang 25ch n và khuy n khích các thành viên kênh ho t đ ng, gi i quy t nh ng v n đ v s n
ph m, giá, xúc ti n qua kênh phân ph i và đánh giá ho t đ ng c a h qua th i gian
- Tuy n ch n thành viên kênh
Gi ng nh vi c l a ch n nhân viên cho m t công ty, vi c tuy n ch n thành viên kênh có nh h ng đ n s t n t i và hi u qu ho t đ ng c a kênh Doanh nghi p c n xem xét và đ a ra các tiêu chu n, ph ng pháp l a ch n đ có th tuy n ch n chính xác các thành viên kênh nh ph ng th c kinh doanh, s c m nh bán hàng, tính h p tác
và uy tín, dòng s n ph m mà h kinh doanh…
- Khuy n khích các thành viên kênh
Chính sách khuy n khích đóng vai trò r t quan tr ng trong vi c kích thích các thành viên kênh ho t đ ng Tr c h t nhà s n xu t ph i tìm hi u nhu c u và nh ng khó
kh n c a các thành viên kênh vì các trung gian th ng m i là nh ng ch th kinh doanh đ c l p, có m c tiêu riêng, có quan đi m kinh doanh khác v i quan đi m c a nhà s n xu t Trên c s đó, nhà s n xu t c n đ a ra các chính sách bán hàng, ph ng
th c h tr thích ng v i các thành viên kênh
Nhìn chung có ba ph ng pháp khuy n khích ph bi n là h tr tr c ti p, h p tác và l p ch ng trình phân ph i Các ph ng pháp này đ u chú tr ng đ n vi c l p k
ho ch c n th n, trong khi đ tinh vi và tính toàn di n c a chúng khác nhau r t l n, t
ch ch là các bi n pháp khuy n khích đ n l , không tính toán tr c đ n thi t l p m t
k ho ch phân ph i đ c qu n tr m t cách chuyên nghi p
- ánh giá ho t đ ng c a các thành viên kênh
Nhà s n xu t ph i đ nh k đánh giá ho t đ ng c a các thành viên kênh theo
nh ng tiêu chu n nh : doanh s đ t đ c, th i gian giao hàng, m c đ h p tác c a thành viên kênh…Vi c đ t đ nh m c doanh s cho các trung gian th ng m i đ có c
s đánh giá trong t ng th i k giúp doanh nghi p th y đ c ho t đ ng c a kênh phân
ph i và đ a ra các chi n l c ti p th k p th i Tuy nhiên, công tác đánh giá đòi h i
ph i theo tiêu chu n h p lý, có s h p tác và ng h c a các thành viên
Trang 26Trong n n kinh t th tr ng c nh tranh gay g t, đòi h i các doanh nghi p ph i
có chính sách phù h p nh m xây d ng m t kênh phân ph i trung thành, hài hòa, g n
bó l i ích gi a các thành viên kênh v i nhà s n xu t
1.3.4 Qu n lý xung đ t gi a các thành viên kênh
Xung đ t th ng x y ra trong ba lo i sau :
Th nh t, xung đ t khác c p trong cùng m t lo i kênh
Th hai, xung đ t cùng m t c p vào trong cùng lo i kênh phân ph i do không thích h p m c đích phân ph i ho c do không hi u rõ v vai trò và quy n h n c a h
Th ba, xung đ t đa kênh x y ra khi nhi u kênh cùng tham gia phân ph i vào cùng m t th tr ng m c tiêu
Phát hi n xung đ t : xung đ t kênh đ c phát hi n sau khi đã phát tri n và bi u
l rõ phát hi n s m c n ph i đánh giá tr c và th ng xuyên các khu v c chính
c a quan h m t thành viên c a kênh v i các thành viên khác Trong quá trình đánh giá các khu v c khác nhau c a quan h , xung đ t ti m tàng có th đ c phát hi n s m
ánh giá nh h ng có th xung đ t : sau khi phát hi n xung đ t c n ph i đánh giá m c đ nghiêm tr ng c a nó gây ra cho hi u qu c a kênh
Trang 28CH NG 2 : TH C TR NG HO T NG KÊNH PHÂN
Hi n nay, v c b n thì gas là ngành kinh doanh v n hành hoàn toàn theo c ch
th tr ng N c ta có g n 80 công ty gas, trong đó h n m t n a đã đ ng ký nhãn hi u bình gas S n l ng gas tiêu th n m sau cao h n n m tr c, t c đ t ng tr ng bình quân hàng n m kho ng trên 10% H th ng c a hàng, đ i lý đ c m r ng liên t c, đ c
bi t là các thành ph l n, các khu công nghi p phát tri n Hi n có 2 ngu n gas cung
c p cho th tr ng là gas s n xu t trong n c và gas nh p kh u Gas s n xu t trong
n c do nhà máy Dinh C và Dung Qu t s n xu t ch đáp ng kho ng trên 30% nhu
c u còn trên 60% ph i nh p kh u Vì v y giá gas trong n c ph thu c r t nhi u vào
bi n đ ng c a giá gas th gi i n nay, gas thu c nhóm hàng th c hi n bình n giá, giá bán l gas đ c phép bán theo c ch giá th tr ng, có s ki m soát c a Nhà n c
Th i gian qua, th tr ng gas đã đ i m t v i nhi u khó kh n t trong và ngoài
n c, đ c bi t là n l c đáp ng nhu c u tiêu th ngày càng cao trong đi u ki n giá gas
nh p kh u không ng ng t ng lên Ho t đ ng đ u t kinh doanh gas đòi h i ngu n v n
r t l n, các doanh nghi p kinh doanh gas đã t ng b c trang b và nâng c p h th ng
c s h t ng nh tàu chuyên ch , b n b t n ch a, v bình gas và phát tri n kênh phân
ph i r ng kh p đ n các c m dân c , khu công nghi p t p trung, đ m b o thu n ti n cho
ng i tiêu dùng
Bên c nh các m t đ c trên, ho t đ ng kinh doanh gas còn t n t i r t nhi u b t
c p c n đ c xem xét và tháo g k p th i Tình tr ng sang chi t n p l u gas di n ra khá
ph bi n có nguy c cháy n cao, gây thi t h i cho ng i tiêu dùng và tr thành n i lo chung c a toàn xã h i Các c a hàng, đ i lý kinh doanh gas không tuân th các quy
đ nh v kinh doanh, nh n th c c a ng i tiêu dùng đ i v i vi c s d ng gas và quy n
l i c a mình ch a cao nên đã g p ph i nh ng t n h i không đáng có H qu c a
Trang 29nh ng b t c p trên là hi m h a cháy n có nguy c x y ra b t k lúc nào, gây thi t h i
v ng i và tài s n c a nhân dân, các doanh nghi p gas chân chính b m t uy tín do
th ng xuyên b m t c p v bình và b gi nhãn mác, môi tr ng đ u t b nh h ng nghiêm tr ng còn nhà n c b th t thu ngân sách H n th n a, các v vi ph m th ng
hi u, cung c p gas không đ tr ng l ng và ch t l ng di n ra ph bi n trên th tr ng
đã làm m t lòng tin ng i tiêu dùng và xã h i
Tr c th c tr ng đó, c n ph i nhìn nh n l i r ng hành lang pháp lý v kinh doanh gas c a Nhà n c tuy đã có nh ng ch a đ ng b , các quy đ nh đ a ra ch a c
th và hoàn ch nh, t đó t o k h cho các hành vi vi ph m pháp lu t x y ra
2.2 Khái quát quá trình hình thành và phát tri n c a Công ty Gas Bình Minh 2.2.1 Quá trình hình thành Công ty Gas Bình Minh
T khi n n kinh t n c ta chuy n sang n n kinh t th tr ng, chúng ta đã đ t
đ c nh ng thành t u l n v kinh t , đ i s ng ng i dân t ng b c nâng cao v c v t
ch t và tinh th n Cùng v i s phát tri n c a xã h i, nhu c u v tiêu dùng gas c a nhân dân c ng t ng theo và gas đ c dùng nhi u đ n u n ng thay than, c i, b p d u … Gas mang l i nhi u ti n l i cho ng i tiêu dùng mà không nh h ng nhi u đ n môi
tr ng xung quanh, không ch h n ch ô nhi m môi tr ng mà nó còn cho phép s
d ng đ c trong nh ng không gian ch t h p, b o đ m s c kh e cho m i ng i chính vì
v y Gas là m t lo i ch t đ t quan tr ng ph bi n trong h u h t các h gia đình Thành
ph H Chí Minh vào nh ng n m cu i th p k 90 Bên c nh đó m t đ dân s cao và
t l dân nh p c ngày càng nhi u c ng làm gia t ng nhu c u s d ng gas
Lúc này c ch qu n lý v ngành ngh kinh doanh và phòng cháy ch a cháy
c ng đang đ c ti n hành t t Vi c đ ng ký kinh doanh c ng nh m thêm chi nhánh còn d dàng và có khá ít doanh nghi p phân ph i gas l n, ch y u là h gia đình nh l nên vi c c nh tranh không g p nhi u khó kh n Vì v y công ty ra đ i trong b i c nh
g p nhi u thu n l i nên t c đ phát tri n khá nhanh Tính đ n nay sau h n 10 n m ho t
Trang 30đ ng, công ty đã có nh ng thành t u v t tr i, đ c đánh giá là kênh phân ph i
chuyên nghi p và đ c tín nhi m hàng đ u trong th tr ng phân ph i gas dân d ng
2.2.2 Quá trình phát tri n
Công ty TNHH Th ng M i Gas Bình Minh ti n thân là Doanh Nghi p T Nhân kinh doanh gas và b p gas t i 42 V nh H i, Ph ng 4, Qu n 4, TP.HCM
N m 2001, n m b t đ c nhu c u th tr ng thành ph không th thi u gas s
d ng trong sinh ho t hàng ngày, công ty đã ra đ i trong b i c nh n n kinh t n c ta đang trên đà phát tri n và nhu c u s d ng gas ngày càng t ng nhanh
N m 2005, công ty cho ra đ i Siêu Th B p Gas đ u tiên t i Vi t Nam v i s h
tr và h p tác c a các T p oàn B p gas Rinnai Vi t Nam, T p oàn B p gas GoldSun, SoGo, BlueStar, Media Corp… S ra đ i c a Siêu Th B p Gas đánh d u s
N m 2010 đ n nay, công ty đánh d u s phát tri n c a mình b ng kênh phân
ph i bán l gas chuyên nghi p ph r ng ra các t nh thành khác
2.2.3 Mô hình b máy qu n lý c a công ty
Mô hình t ch c hi n t i c a công ty theo c c u h n h p tr c tuy n – ch c
n ng, ki u t ch c này giúp cho công ty làm vi c th ng nh t theo ch đ o t trên xu ng
và m i thành viên trong t ch c có trách nhi m rõ ràng Bên c nh đó các đ n v ch c
n ng v n ho t đ ng hi u qu trong vi c h tr cho t ch c đ c đ ng b
Trang 31Hi n nay công ty đang kinh doanh m t s s n ph m gas c a các nhà s n xu t có
uy tín nh : Alpha Petro, Saigon Petro, Petrolimex, Elf Gas Saigon, Shell Gas Trong đó trên 70% là gas c a Alpha Petro v i th ng hi u kinh doanh là GIA ÌNH So v i n m
2008 thì công ty đã b t đ u ch n l a s n ph m kinh doanh theo h ng tinh g n và t p trung nhi u vào s n ph m ch l c là gas Alpha Petro, đây là b c đi chi n l c nh m
t p trung ngu n l c khai thác th tr ng m t cách t p trung h n, tránh dàn tr i và thu hút đ c s đ u t c n thi t t t p đoàn Alpha Petro cho vi c m r ng h n n a quy mô
ho t đ ng V i vi c h p tác cùng Alpha Petro t cu i n m 2009 đã cho th y t tr ng tiêu th t ng lên đáng k t 11,249 t c a 2010 chi m 20,49% doanh s c a Bình Minh thì đ n n m 2011 đã chi m 75.5% doanh s v i 93,204 t cao g n g p đôi t ng doanh
s c a n m 2010 Có th th y v i s h p tác hi u qu này, Bình Minh đã nhanh chóng
đ t doanh s tr m t và càng c ng c h n n a s h p tác toàn di n v i Alpha Petro
G iám đ c tài chính
Giám đ c kinh doanh
Giám đ c HCNS
Phòng k
toán bán
hàng
Phòng k toán tài chính
Phòng PTTT
Phòng kinh doanh
Phòng HCNS Phòng IT
Trang 322 Gas SP Saigon Petro 464,625 1.05 64,308 0.12 1,487,104 1.20
3 Gas SG Saigon Gas 24,238,081 54.87 20,950,755 38.17 768,337 0.62
9 Gas Elf Elf Gas Saigon 430,363 0.97 47,753 0.09 1,611,029 1.30
10 Gas Vina DaiViet Energy 1,946,406 4.41 5,933,524 10.81 13,632 0.01
lên 123,925 t đ ng đ t m c t ng tr ng 51,69% Bên c nh đó, l i nhu n sau thu c a
công ty c ng t ng v t t l 105 tri u đ ng n m 2010 thành lãi h n 3,2 t đ ng n m
2011, đ t m c t ng tr ng 103,28% (B ng 2.2)
Trang 33-8 Chi phí bán hàng 2,512,874,314 5,637,070,680 3,124,196,366 55.42
9 Chi phí qu n lý doanh nghi p 1,185,493,244 6,141,017,180 4,955,523,936 80.70
10 L i nhu n thu n t ho t đ ng kinh doanh -1,688,050,042 -2,321,712,667 -633,662,625 27.29
17 L i nhu n sau thu TNDN -105,472,016 3,213,370,120 3,318,842,136 103.28
Ngu n : Phòng kinh doanh ( 2011, trang 12 )
Tóm l i, qua các s li u trên, ta có th nh n th y r ng ch ng lo i s n ph m kinh
doanh và doanh thu c a công ty trong hai n m v a qua đã có b c chuy n bi n tích
c c, đ c bi t là trong đi u ki n th tr ng c nh tranh ngày càng kh c li t nh hi n nay
Trang 342.3 Các y u t nh h ng đ n phát tri n kênh phân ph i c a công ty
Th tr ng gas Vi t Nam sau 13 n m ho t đ ng đ n n m 2008 đã có h n 70 công ty gas, trong đó h n 40 công ty đ ng ký nhãn hi u bình gas C n c có kho ng
5000 c a hàng, đ i lý bán gas, riêng hai thành ph Hà N i và H Chí Minh chi m t i
g n 50% T c đ phát tri n nhanh đã d n t i nh ng b t c p trong vi c kinh doanh gas,
m t s th ng hi u không đ ng ký nhãn hi u đ ng th i l i chi t n p gas vào v bình
c a các hãng có tên tu i đ bán c bi t là h th ng phòng cháy ch a cháy c a các
c a hàng, đ i lý không đ t yêu c u, nh t là v thi t b báo rò r gas và báo cháy
Bên c nh khó kh n t n n gas gi hoành hành, Bình Minh còn g p ph i b c
c n đ u tiên là t v n b n ngày 22/3/2005 yêu c u S k ho ch đ u t , y ban nhân dân các qu n, huy n ng ng c p phép kinh doanh gas t ngày 22/3 đ n h t tháng 10/2005 c a y ban nhân dân thành ph H Chí Minh nh m ch n ch nh công tác phòng cháy ch a cháy đ i v i doanh nghi p, c s kinh doanh gas Tuy nhiên v n b n này v n còn hi u l c thi hành dù tháng 4/2010, Hi p h i Gas Vi t Nam đã có v n b n
g i y ban nhân dân thành ph đ ngh cho phép c p gi y phép kinh doanh gas tr l i sau th i gian t m ng ng ch quy ho ch m ng l i kinh doanh gas Hi p h i c ng đ ngh Thành ph s m phê duy t quy ho ch m ng l i kinh doanh gas giai đo n 2005 –
2010 nh đã công b tr c đây Tr ng h p ch a phê duy t đ c thì t m th i cho c p phép kinh doanh m t hàng này tr l i vì theo Hi p h i Gas Vi t Nam thì do nhu c u phát tri n m ng l i đ i lý nên th i gian qua đã có nhi u công ty kinh doanh gas ch p
nh n mua bán gi y phép, đi u này càng làm ph c t p ho t đ ng kinh doanh gas trên
đ a bàn thành ph
Chính nh ng nguyên nhân trên đã làm cho b c đ u m r ng kinh doanh c a Bình Minh b gián đo n trong th i gian dài t 2005 khi m i m đ c 4 chi nhánh kinh doanh trên các đ a bàn Qu n 4, Qu n 7, Qu n 10, Tân Phú Các n m sau đó công ty
ph i loay hoay v i các th t c mua bán gi y phép m i m đ c thêm các c a hàng
Trang 35khác Tuy không hoàn toàn đúng lu t nh ng đây là ph ng cách t ng tr ng ph i th c
hi n đ không ph i b đ ng trong vi c xây d ng kênh phân ph i m c tiêu các t nh
do vi c c p phép không b h n ch nên vi c m chi nhánh có thu n l i h n và công ty
đã đ a vào ho t đ ng 20 chi nhánh trong n m 2010, góp ph n t ng tr ng doanh thu
và m r ng kênh phân ph i c a công ty
V i ngh đ nh 107/2009/N -CP thay th cho Thông t 15/1999/TT-BTM nh m
qu n lý ch t ch vi c kinh doanh gas có hi u l c t ngày 1/10/2010 s t o đi u ki n thu n l i h n cho công ty trong vi c phát tri n kênh phân ph i và tính pháp lý s hoàn thi n khi Thành ph bãi b v n b n h n ch c p phép kinh doanh gas có t n m 2005
M c tiêu kinh doanh là kim ch nam cho các ho t đ ng c a công ty trong su t
m t giai đo n phát tri n nên có th nói là s không thay đ i khi có nh ng bi n đ i c a môi tr ng Bình Minh đã th c s khác bi t khi CEO m i tham gia vào công ty t
nh ng tháng cu i n m 2009 V i ý t ng thi t k kênh phân ph i m i m l n đ u tiên
áp d ng t i th tr ng thành ph , công ty đã có nh ng b c đ t phá trong kinh doanh khi mà cái tên Bình Minh đ c khách hàng bi t đ n v i h th ng c a hàng kinh doanh gas chính hãng, uy tín và đ m b o an toàn cùng v i đ i ng nhân viên chuyên nghi p
Các ngu n l c c a doanh nghi p
V tài chính: công ty Bình Minh là m t h th ng l n, kinh doanh hi u qu nên
đ c nhà cung c p u tiên chính sách thanh toán ch m, v n ho t đ ng phát tri n kinh doanh d a trên v n ch s h u và l i nhu n gi l i Vì v y, có th nói Bình Minh có ngu n tài chính r t v ng m nh cho k ho ch xây d ng và phát tri n kênh phân ph i
V nhân s : công ty có nh ng lãnh đ o dám ngh dám làm và có t m nhìn chi n
l c luôn đi tr c đ i th trong vi c phát tri n kênh phân ph i Ngoài ra, công ty còn xây d ng m t đ i ng qu n lý c p trung đ c đào t o bài b n đ có th k th a trong
t ng lai
Trang 36V các m i quan h , kinh nghi m c a doanh nghi p: công ty thi t l p đ c m i quan h r t t t v i các s , ban ngành có liên quan, các nhà cung c p, khách hàng và có nhi u kinh nghi m trong l nh v c kinh doanh gas dân d ng Doanh nghi p ti p t c duy trì kh n ng này nh m gi v ng th ph n và phát tri n các th tr ng ti m n ng khác
2.4 Th c tr ng kênh phân ph i c a Công ty Gas Bình Minh
Cho đ n cu i tháng 5 n m 2010, th tr ng chính c a Bình Minh t p trung ch
y u Thành ph H Chí Minh v i m t đ ph 24 c a hàng tr i r ng các qu n huy n
n i ngo i thành Công ty chia khách hàng tiêu th gas trên th tr ng làm 2 lo i là h gia đình và khách hàng tiêu th v i s l ng l n
Khách hàng là h gia đình: đa s các h gia đình khu v c trung tâm đ u đang
s d ng gas đ đun n u ph c v cho nhu c u n u ng c a mình nên đây là đ i t ng khách hàng chính mà công ty đang h ng t i
Khách hàng tiêu dùng v i s l ng l n: là các quán n, nhà hàng, khách s n …
h th ng ph i ph c v cho s l ng ng i tiêu dùng l n nên đây là m t th tr ng khá ti m n ng cho s n ph m gas Trong vài n m g n đây, ngành du l ch khá phát tri n kéo theo h th ng nhà hàng, khách s n m c lên ngày m t nhi u nh m đáp ng cho nhu
c u gi i trí, đi u này c ng khi n cho nhu c u s d ng gas b ph n này t ng lên i
v i lo i th tr ng này, công ty luôn cung c p lo i bình 45 kg kèm theo t v n thi t k
Trang 372.4.2 Mô hình kênh phân ph i c a Bình Minh
Tiêu th s n ph m là khâu quan tr ng nh t c a m i công ty tiêu th đ c hàng hoá c a mình, m i doanh nghi p đ u s d ng nh ng ph ng th c phân ph i phù
h p v i đ c thù ngành ngh kinh doanh c ng nh các đ c tính c a s n ph m mà doanh nghi p mu n phân ph i H th ng phân ph i c a Bình Minh đ c t ch c theo c u trúc kênh tr c ti p g m có Phòng kinh doanh, các thành viên kênh phía d i g m các c a hàng, chi nhánh, đ t d i s qu n lý th ng nh t c a công ty Bên c nh đó, đ gia t ng hình nh và tri n khai ch ng trình khuy n m i, h tr và gi i quy t khi u n i c a khách hàng sau bán hàng thì công ty đã xây d ng Phòng phát tri n th tr ng bao g m
t phát tri n th tr ng và t ch m sóc khách hàng B c đ u l c l ng này đã phát huy hi u qu trong vi c duy trì s n l ng bán m c n đ nh và th c hi n t t công tác
ch m sóc khách hàng, đ c bi t là đóng vai trò ch l c trong vi c phát tri n khách hàng các khu v c m i t ch c c a hàng phân ph i c a công ty
Hình 2.2 : Mô hình kênh phân ph i c a doanh nghi p
Công ty
Phòng kinh doanh Phòng PTTT
CSKH PTTT và
Khách hàng tiêu th gas
Trang 38Kênh phân ph i c a Bình Minh đ c xây d ng d ng h th ng Marketing theo chi u d c Các thành viên trong kênh liên k t khá ch t ch v i nhau nh m t th th ng
nh t nh m đ t đ c m c tiêu chung là th a mãn cao nh t nhu c u c a khách hàng Tuy nhiên, kênh phân ph i c a công ty có m t nh c đi m là v n ch a có phòng marketing
ho t đ ng chuyên nghi p, công tác marketing do phòng kinh doanh kiêm nhi m, cách làm vi c còn lu n qu n, không rõ ràng theo trách nhi m phòng ban, nh h ng đ n quá trình xây d ng th ng hi u và h tr ho t đ ng kênh phân ph i
1 Công ty Bình Minh :
kênh phân ph i và ban hành các chính sách v kênh phân ph i
Phòng kinh doanh th c hi n công tác bán hàng, bao g m :
- Nghiên c u, qu n lý, đ xu t m r ng kênh phân ph i c a công ty
- Xây d ng, h ng d n th c hi n các quy trình v bán hàng
- xu t và giám sát các ch ng trình khuy n m i dành cho khách hàng
- Xây d ng hình nh c a công ty thông qua kênh phân ph i
- Xây d ng k ho ch đào t o nâng cao trình đ nghi p v chuyên môn cho đ i
ng làm công tác k ho ch, bán hàng
trình khuy n m i đ n khách hàng thông qua ho t đ ng marketing tr c ti p và h tr cho ho t đ ng kênh phân ph i
Trang 39- Quan h v i các c quan chính quy n đ a ph ng đ th c hi n các ch c n ng và nhi m v đ c giao
- Nghiên c u, đ xu t v i Phòng kinh doanh v ch t l ng ph c v khách hàng, công tác bán hàng, ch m sóc khách hàng, các ph ng án và chính sách khuy n
m i đ thu hút khách hàng, phát tri n th tr ng t i khu v c thu c ph m vi qu n
lý c a mình
c a công ty đ n tr c ti p cho khách hàng, h tr ch m sóc khách hàng, đ c bi t là đóng vai trò quan tr ng trong quá trình hình thành c a hàng m i nh kh n ng ho t đ ng
hi u qu trong công tác phát tri n khách hàng
ti p nh n ý ki n khách hàng, k p th i thông tin cho các c a hàng g n nh t, đ m b o cam k t c a công ty là luôn mang l i cho khách hàng s ph c v t t nh t
đ n cu i n m 2011 là 48 chi nhánh, c a hàng thành ph và các t nh thành khác Qua
h n hai n m ho t đ ng kênh phân ph i thì Bình Minh đã tr thành m t th ng hi u đáng tin c y trong vi c cung c p gas chính hi u v i phong cách ph c v chuyên nghi p, đ c khách hàng tin dùng trong b i c nh th tr ng kinh doanh gas ho t đ ng còn nhi u khi m khuy t
Trang 40B ng 2.3 : B ng th ng kê s l ng thành viên kênh
ây là l c l ng ch đ o trong vi c phát tri n s l ng khách hàng và thu th p
thông tin v ho t đ ng c a đ i th c nh tranh Th i gian đ u thì l c l ng này đ c
thành l p đ phát tri n khách hàng các khu v c có c a hàng Bình Minh đang ho t
đ ng, ch y u TP.HCM và các th xã hay thành ph l n tr c thu c t nh Tuy nhiên,
cùng v i s phát tri n ngày càng l n m nh c a công ty, nhu c u c a th tr ng ngày
càng cao thì l c l ng này còn đ m nh n thêm vai trò h tr bán hàng t i các c a hàng
vào lúc cao đi m v i l ng đ t gas t ng cao b t th ng nh có ch ng trình khuy n
m i l n c a công ty, d p l t t cu i n m… m r ng quy mô phát tri n c ng nh đ m
b o ho t đ ng c a l c l ng này thì đ u n m 2010 công ty đã quy t đ nh thành l p
phòng phát tri n th tr ng trên c s sáp nh p 2 t phát tri n th tr ng tr c đây Do
đó, t con s 22 nhân viên n m 2010 thì đ n h t n m 2011 đã t ng lên con s 64 nhân
viên, đ m b o hi u qu h tr cho ho t đ ng phân ph i c a công ty T phát tri n th
tr ng không đ c phép bán hàng và nh n l ng, th ng tr c ti p t công ty
T ch m sóc khách hàng
S l ng nhân viên ch m sóc khách hàng c ng có s thay đ i đáng k , t ch
ch có 1 nhân viên làm nhi m v tr c t ng đài n m 2008 thì đ n nay v i quy mô phát
tri n c a công ty cùng s l ng khách hàng t ng lên m t cách đáng k , l c l ng này
đã đ c đ u t m t cách đúng m c v i vi c tuy n thêm 5 nhân viên, m thêm m t
đ ng dây nóng đ x lý thông tin ph n h i c a khách hàng m t cách nhanh chóng