SỬ DỤNG MÔ HÌNH SVAR TRONG PHÂN TÍCH CƠ CHẾ TRUYỀN DẪN CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ QUA KÊNH TÍN DỤNG TẠI VIỆT NAM.PDF

khích các NHTG đi vay.

M C L C

TRANG PH BÌA

L I CAM OAN

DANH M C CÁC CH VI T T T

DANH M C CÁC BI U

DANH M C CÁC B NG

L I M U 1

CH NG 1 C S LÝ LU N V C CH TRUY N D N CHÍNH SÁCH TI N T QUA KÊNH TÍN D NG 4

1.1 Chính sách ti n t 4

1.1.1 Khái ni m 4

1.1.2 Các công c c a chính sách ti n t 4

1.1.2.1 D tr b t bu c (DTBB): 4

1.1.2.2 Tái c p v n 5

1.1.2.3 Lãi su t 5

1.1.2.4 Th tr ng M 6

1.1.2.5 T giá h i đoái 7

1.2 C ch truy n d n c a chính sách ti n t 7

1.2.1 Kênh lãi su t 8

1.2.2 Kênh giá c tài s n 9

1.2.2.1 Kênh t giá h i đoái 9

1.2.2.2 Kênh giá c ph n 9

1.2.2.3 Kênh giá c tài s n khác 10

1.2.3 Kênh tín d ng 11

1.3 Các y u t nh h ng t i c ch truy n d n chính sách ti n t qua kênh tín d ng 13

1.3.1 Các y u t ngo i sinh 13

1.3.1.1 Quy mô và đ m c a n n kinh t 13

1.3.1.2 Môi tr ng cho vi c đi u hành và th c thi chính sách ti n t 14

1.3.1.3 Trình đ phát tri n và c u trúc th tr ng tài chính 15

1.3.2 Các y u t n i sinh 17

1.4 Các nghiên c u th c nghi m v c ch truy n d n chính sách ti n t 18

1.5 Mô hình nghiên c u: 21

K T LU N CH NG 1 25

CH NG 2 TH C TR NG C CH TRUY N D N CHÍNH SÁCH TI N T QUA KÊNH TÍN D NG T I VI T NAM 26

2.1 T ng quan v chính sách ti n t c a Vi t Nam giai đo n 2007 – 2012 26

2.2 Phân tích c ch truy n d n chính sách ti n t qua kênh tín d ng t i Vi t Nam giai đo n 2007 – 2012 .29

2.2.1 Tác đ ng truy n d n t chính sách ti n t t i ho t đ ng huy đ ng v n c a Ngân hàng th ng m i .29

2.2.2 Tác đ ng truy n d n t ho t đ ng huy đ ng v n t i ho t đ ng tín d ng c a NHTM 35

2.2.3 Tác đ ng truy n d n t ho t đ ng tín d ng c a Ngân hàng th ng m i t i t ng tr ng kinh t và l m phát .40

2.3 Ki m đ nh b ng mô hình SVAR 42

2.3.1 D li u nghiên c u 42

2.3.2 Các ki m đ nh ban đ u 44

2.3.3 c l ng các ma tr n h s 45

2.3.4 Phân tích ph n ng xung 46

2.3.5 Phân rã ph ng sai 48

2.4 ánh giá c ch truy n d n chính sách ti n t qua kênh tín d ng 50

K T LU N CH NG 2 53

CH NG 3 M T S GI I PHÁP I V I C CH TRUY N D N CHÍNH SÁCH TI N T QUA KÊNH TÍN D NG T I VI T NAM 54

3.1 nh h ng cho chính sách ti n t t i Vi t Nam: 54

3.2 Gi i pháp đ i v i c ché truy n d n chính sách ti n t qua kênh tín d ng t i Vi t Nam 55

3.2.1 Nhóm gi i pháp liên quan t i đi u hành chính sách ti n t c a NHNN t i Vi t Nam 56

3.2.3.1 T o môi tr ng thu n l i cho đi u hành chính sách ti n t 56

3.2.3.2 NHNN c n hoàn thi n, phát tri n các công c c a chính sách ti n t 56

3.2.3.3 Nâng cao n ng l c đi u hành chính sách ti n t c a NHNN 59

3.2.2 Nhóm gi i pháp nh m phát tri n th tr ng tài chính 60

3.2.3.1 Tái c c u h th ng các TCTD đ m b o ho t đ ng an toàn, hi u qu 60

3.2.3.2 a d ng hoá các ch th tham gia vào th tr ng tài chính 61

3.2.3.3 Phát tri n th tr ng v n t o s g n k t gi a th tr ng ti n t , th tr ng v n và th tr ng ch ng khoán .61

3.2.3.4 T ng c ng công tác thanh tra giám sát th tr ng tài chính 62

3.2.3.5 Phát tri n th tr ng tín d ng chính th c 62

3.2.3 Nâng cao ch t l ng ho t đ ng tín d ng 63

3.2.3.1 a d ng hoá các hình th c c p tín d ng 63

3.2.3.2 Nâng cao ch t l ng th m đ nh khách hàng vay v n 64

3.2.3.3 Xây d ng h th ng thông tin tín d ng 64

3.2.3.4 T ng c ng ki m tra giám sát ho t đ ng tín d ng 65

3.2.3.5 Chú tr ng công tác phòng ng a và h n ch r i ro tín d ng 65

3.2.3.6 ào t o cán b có trình đ nghi p v cao 67

3.2.3.7 i m i quy trình c p và qu n lý tín d ng 67

K T LU N CH NG 3 69

K T LU N 70

DANH M C TÀI LI U THAM KH O 71

PH L C

DANH M C CÁC BI U

GDP Vi t Nam t n m 2007 – 2012 (đ n v tính: ph n tr m) 26

Bi u đ 2.2: T ng tr ng huy đ ng v n (t đ ng) c a NHTM t 2007 – 2012 33

Bi u đ 2.3: T ng tr ng huy đ ng v n (t đ ng) c a NHTM n m 2011 34

Bi u đ 2.4: T ng d n tín d ng (t đ ng) c a NHTM t n m 2007 - 2012 35

Bi u đ 2.5: Lãi su t huy đ ng, cho vay (%/n m) c a các TCTD n m 2008 36

Bi u đ 2.6: T c đ t ng tr ng tín d ng th c t (% so v i n m tr c) so v i m c tiêu đ ra giai đo n 2007 – 2012 39

Bi u đ 2.7: T l n x u (%/t ng d n ) c a các NHTM n m 2012 40

Bi u đ 2.8: T ng tr ng GDP th c (t đ ng) và l m phát (%) t i Vi t Nam 2007 – 2012 41

Bi u đ 2.9: T ng tr ng các ch tiêu ti n t (t đ ng) t i Vi t Nam 2007 - 2012 41

DANH M C CÁC B NG

B ng 2.2: Tóm t t các bi n nghiên c u 42

L I M U

1 Lý do ch n bài nghiên c u:

đi u ch nh thích h p t i n n kinh t là m i quan tâm hàng đ u c a nh ng nhà ho ch

đ nh chính sách

i v i Vi t Nam hi n nay, trong đi u ki n m c a h i nh p n n kinh t , n c

ta đang đ ng tr c nh ng thách th c to l n trong vi c đi u hành CSTT Trong tình

ki m ch l m phát, đ m b o n đ nh và phát tri n kinh t xã h i

Do đó, nh m góp ph n xác đ nh rõ và hoàn thi n c ch truy n d n CSTT

c ch truy n d n c a chính sách ti n t t i Vi t Nam” đ nghiên c u Vì lý

trung vào phân tích c ch truy n d n c a CSTT t i n n kinh t thông qua kênh tín

2 M c tiêu nghiên c u c a bài nghiên c u

trong th i gian 2007 – 2012

- T đó, bài nghiên c u đ xu t m t s gi i pháp đ i v i c ch truy n d n c a CSTT t i n n kinh t qua kênh tín d ng

3 i t ng và ph m vi nghiên c u

i t ng nghiên c u c a lu n v n là c ch truy n d n c a CSTT qua kênh

tín d ng t i Vi t Nam t n m 2007 – 2012

Ph m vi nghiên c u: Vì nh ng lý thuy t v c ch truy n d n c a CSTT còn

4 Mô hình nghiên c u

kê, t ng h p, mô t , so sánh, và phân tích đ nghiên c u các lý thuy t v truy n d n CSTT

b c: (1) nghiên c u s b v s ho t đ ng c a kênh tín d ng thông qua phân tích

tác đ ng truy n d n t CSTT t i ho t đ ng huy đ ng v n, t ho t đ ng huy đ ng

l ng nh m phân tích d li u và c l ng, ki m đ nh mô hình nghiên c u đã xây

d ng

5 K t c u c a bài nghiên c u

- Ch ng 1: C s lý lu n v c ch truy n d n chính sách ti n t qua kênh

Vi t Nam, theo Lu t NHNN 46/2010/QH12 n m 2010: “CSTT Qu c gia là

quy t đ nh s d ng các công c và bi n pháp đ th c hi n m c tiêu đ ra”

Theo đó: “M c tiêu cao nh t, m c tiêu cu i cùng c a CSTT Vi t Nam hi n

Vi t Nam theo h ng đ n m c tiêu, phù h p v i chu n m c qu c t

1.1.2 Các công c c a chính sách ti n t

v n, lãi su t, th tr ng M , t giá h i đoái

1.1.2.1 D tr b t bu c (DTBB):

ph i đ a vào d tr theo quy đ nh M c DTBB cao hay th p ph thu c vào t l

CSTT mà không tác đ ng m nh t i kh i l ng ti n trong l u thông V i công c này, NHTW đóng vai trò là ng i cho vay cu i cùng đ i v i NHTM và các t ch c tín

các NHTG trên c s nh n tái chi t kh u, tái c m c gi y t có giá các NHTG

khích các NHTG đi vay V i chi phí vay v n r h n, đi u ki n vay d dàng h n, các

Ng c lai, n u NHTW mu n theo đu i m t CSTT th t ch t, NHTW s t ng lãi

gián ti p bu c các NHTG t ng lãi su t cho vay và thu h p ho t đ ng tín d ng

1.1.2.3 Lãi su t

này đi li n v i nhau m i t o ra hi u ng th c s trong đi u ch nh kh i l ng ti n

quy đ nh các lo i lãi su t:

 Lãi su t ti n g i và lãi su t cho vay c a t ng k h n;

 Sàn lãi su t ti n g i và tr n lãi su t cho vay ;

 Công b lãi su t c b n c ng thêm biên đ giao d ch;

v i khách hàng

tr ng can thi p vào th tr ng, NHTW có th :

can thi p và đi u ch nh th tr ng

T i Vi t Nam, NHNN tr c ti p quy t đ nh lãi su t c b n, lãi su t tái c p v n, lãi

su t tái chi t kh u, lãi su t th tr ng m , tr n huy đ ng ng n h n và tr n lãi su t cho

TCTD đ c tho thu n lãi su t huy đ ng t 12 tháng tr lên, lãi su t cho vay ng n

và dài h n c a t t c các khách hàng

1.1.2.4 Th tr ng M

ây là công c linh ho t và hi u qu c a NHTW, đ c s d ng r ng rãi nh ng

n c có th tr ng tài chính phát tri n Th tr ng M là nghi p v mà NHTW ti n

th tr ng ch ng khoán, ng i dân c ng có xu h ng rút ti n ti t ki m t i các NHTM đ mua ch ng khoán i u này khi n NHTM ph i t ng lãi su t huy đ ng đ

l u thông

- Ng c l i, khi NHTW mua các gi y t có giá và đ y ti n ra l u thông, l ng

cho vay, làm t ng l ng ti n trong l u thông

07 n m 2000 và ngày càng tr thành m t công c quan tr ng trong đi u hành chính

1.1.2.5 T giá h i đoái

l ng d tr ngo i h i và s k t h p, đi u hoà các công c khác đ trung hoà nh

h ng c a ho t đ ng mua bán ngo i h i

1.2 C ch truy n d n c a chính sách ti n t

đ t đ c nh ng m c tiêu c a CSTT, NHTW s d ng các công c c a mình tác đ ng vào n n kinh t Nh ng đ ng thái đi u ch nh này c a NHTW s nh h ng

đ khác nhau Quá trình CSTT tác đ ng đ n n n kinh t thông qua m t chu i các m c

Nh v y có th th y c ch truy n d n c a CSTT là cách th c quá trình nh ng thay đ i trong CSTT nh h ng đ n các bi n s v mô tr ng y u c a n n kinh t nh

giai đo n:

th tr ng ti n t và tài s n

- Ti p theo, nh ng thay đ i trong các th tr ng k trên s tác đ ng t i th

tr ng hàng hoá và lao đ ng Giai đo n này bao g m s ho t đ ng c a các kênh

Tác đ ng c a CSTT t NHTW làm thay đ i cung ti n (M), t đó làm thay đ i

đi u ch nh m t các ch m ch p theo th i gian Do đó m t s đi u ch nh trong lãi su t

thuy t k v ng h p lý v c u trúc k h n c a lãi su t (Miskhin 2004): lãi su t dài h n

là trung bình lãi su t ng n h n t ng lai k v ng i u đó có ngh a: m t lãi su t th c

ng n h n th p h n d n t i s s t gi m lãi su t th c dài h n và kích thích đ u t c a

t ng, t đó h th p su t th c ngay c khi lãi su t danh ngh a b ng không và kích thích chi tiêu thông qua kênh lãi su t:

M P e i r I Y (1.1) (Mishkin 1996) 1.2.2 Kênh giá c tài s n

đ ng t i t giá h i đoái, giá c ph n và giá c các tài s n khác Bài nghiên c u s l n

l t xem xét ba kênh này:

1.2.2.1 Kênh t giá h i đoái

S ho t đ ng c a kênh truy n d n này c ng liên quan t i kênh lãi su t đã đ c p

trên b i vì lãi su t th c ng n h n (i r) gi m s làm tài s n đ nh giá b ng n i t s tr

v n thay th

N u q l n, ngh a là giá tr c a doanh nghi p s cao m t cách t ng đ i so v i chi

giá cao h n so v i chi phí c a máy móc, thi t b mà h đang mua và làm t ng chi tiêu

đ u t Ng c l i, n u q nh , doanh nghi p không đ u t m i (vì giá tr doanh nghi p

m t ph ng di n khác, khi NHTW th c thi CSTT m r ng, ng i dân n m

gi nhi u ti n nên có xu h ng chi tiêu cho tiêu dùng nhi u h n H tham gia th

tr ng ch ng khoán và làm t ng c u c phi u (Ps), đ y giá c phi u (a) t ng, t đó

làm q t ng và t ng chi tiêu đ u t , hình thành nên kênh truy n d n CSTT:

M Ps a q I Y (Mishkin 1996) 1.2.2.3 Kênh giá c tài s n khác

Ngoài hai kênh t giá h i đoái và giá c ph n, kênh giá c tài s n khác đóng vai

là s ng d ng c a lý thuy t Tobin q và hi u ng giàu có v i các tài s n khác nh : tài

s n tài chính, nhà c a và hàng hoá lâu b n

Hi u ng giàu có là m t thành ph n c a kênh giá tài s n, lý thuy t này n i lên t

t ng giá tr c a nh ng c a c i tài chính mà các cá nhân, h gia đình n m gi T đó,

ng i tiêu dùng có xu h ng chi tiêu nhi u h n và làm tiêu dùng t ng, t đó làm t ng

M P e c a c i tiêu dùng Y (Mishkin 1996)

ng d ng mô hình Tobin’s q và hi u ng c a c i v i th tr ng nhà đ t: Giá nhà t ng làm gia t ng giá so sánh c a chúng đ i v i chi phí thay th v n, t đó làm

t ng Tobin’s q c a nhà c a và kích thích th tr ng nhà phát tri n ng th i, theo

hi u ng giàu có, giá nhà và giá đ t là thành ph n r t quan tr ng trong c a c i M t s gia t ng trong giá nhà và giá đ t s làm t ng c a c i và do đó là t ng tiêu dùng CSTT

t ng t ng c u nên kênh giá c tài s n khác c ng đóng vai trò là m t kênh truy n d n CSTT

1.2.3 Kênh tín d ng

Bernanke và Gertler (1995) cho r ng các do NHTM đóng vai trò quan tr ng

đ i trong CSTT s tác đ ng t i cung tín d ng c a các NHTM t đó tác đ ng t i đ u

t , tiêu dùng c a các cá nhân, h gia đình, doanh nghi p và nh h ng t i n n kinh t

NHTM

ngân hàng và làm t ng kh n ng cho vay c a ngân hàng Vì ng i đi vay ph thu c vào ngân hàng nên tín d ng t ng làm gia t ng đ u t , tiêu dùng và thúc đ y t ng

tr ng kinh t Có th tóm t t c ch ho t đ ng c a kênh này nh sau:

M ti n g i ngân hàng cho vay c a các NHTM I Y

Bernanke và Gertler (1995)

m t ph ng di n khác, kênh tín d ng đóng vai trò truy n d n nh ng tác đ ng

đ c và l a ch n ngh ch t đó thúc đ y ho t đ ng cho vay c a các NHTM (m t s

c a doanh nghi p”)

Xu t phát t v n đ thông tin b t cân x ng c a th tr ng tín d ng, n u giá tr

làm cho ng i cho vay có th gánh ch u nhi u r i ro h n, v n đ l a ch n ngh ch và

và t ng đ u t , t ng c u nh làm gi m s l a ch n ngh ch và r i ro đ o đ c; t đó hình thành nên kênh truy n d n:

M P s L a ch n ngh ch và r i ro đ o đ c Cho vay I Y

Bernanke và Gertler (1995)

ng th i, CSTT m r ng làm gi m lãi su t danh ngh a và c i thi n b ng cân

đ i k toán c a doanh nghi p vì nó làm t ng dòng ti n c a doanh nghi p và giúp

làm t ng cho vay và ho t đ ng kinh t :

M i Dòng ti n L a ch n ngh ch và r i ro đ o đ c Cho vay

I Y

Bernanke và Gertler (1995)

Bernanke và Blinder (1988) khi nghiên c u n n kinh t M đã cho r ng hành

đ ng bán các ch ng khoán qua Th tr ng M v i giá h p d n c a Fed làm các NHTM tái c c u l i tài s n c a mình theo h ng gi m l ng ti n đ cho vay, t ng

c b n là các NHTM không th d dàng thay th l ng ti n đã dùng đ mua ch ng

ti p c n các ngu n v n c a các NHTM đã t ng lên cùng v i s phát tri n c a th

tr ng dành cho các tài s n n c a NHTM Do đó, mô hình c a Bernanke d ng nh

kém tin c y h n trong tr ng h p c a M và kênh tín d ng t ra kém hi u qu trong

vi c truy n d n CSTT các n c có h th ng tài chính phát tri n

và h th ng tài chính kém phát tri n Mishra, Montiel và Spilimbergo (2010) trong bài nghiên c u “Monetary Transmission in Low Income Countries” đã phân tích môi

tr ng th c thi CSTT các n c thu nh p th p và đ a ra k v ng kênh tín d ng s là kênh truy n d n có hi u qu nh t c a CSTT t i n n kinh t t i các qu c gia này

1.3 Các y u t nh h ng t i c ch truy n d n chính sách ti n t qua kênh tín d ng

Nh trên đã trình bày, CSTT tác đ ng t i n n kinh t thông qua hai giai đo n, t

bao g m các y u t ngo i sinh nh : CSTT, trình đ phát tri n c a th tr ng tài chính, quy mô và đ m c a n n kinh t và các y u t n i sinh (xu t phát t n i t i kênh tín

nghiên c u s l n l t xem xét các y u t trên nh sau:

1.3.1 Các y u t ngo i sinh

1.3.1.1 Quy mô và đ m c a n n kinh t

Trong xu th toàn c u hoá và h i nh p kinh t th gi i, m t cú s c x y ra không

là đ i v i nh ng qu c gia có quy mô nh và đ m t ng đ i C ch truy n d n CSTT t i các qu c gia này vì th c ng b tác đ ng đáng k

Quy mô và đ m c a n n kinh t s quy t đ nh m c đ tác đ ng c a các cú s c bên ngoài t i n n kinh t Nghiên c u c a Raghavan và Silvapulle (2007) cho n n

nh và m khác nh Ogun (2010) cho n n kinh t Nigeria, Berkelmans (2006) Austria đ u tìm th y k t qu th c nghi m đáng tin c y v tác đ ng l n c a các cú s c bên ngoài t i truy n d n CSTT t i các qu c gia v i n n kinh t nh và m này

ng th i, quy mô và đ m c a n n kinh t v i các giao d ch n c ngoài s

trong n c c a CSTT Kênh t giá nh n đ c khá nhi u s quan tâm c a gi i nghiên

t c ng nh h ng t i kh n ng đ nh h ng lãi su t trong n c c a CSTT

c a các lu ng v n

1.3.1.2 Môi tr ng cho vi c đi u hành và th c thi chính sách ti n t

Theo Mishra, Montiel và Spilimbergo (2010) môi tr ng th ch và pháp lý c a

m t ph ng di n khác, các quy đ nh pháp lý c a m t qu c gia s quy t đ nh

CSTT có th đi u hành CSTT đ đáp ng các m c tiêu đã ho ch đ nh h n là đáp ng

d ng ch tiêu ho t đ ng”, “đ c l p trong vi c l a ch n các công c đi u hành” và th p

đ nh chính sách (c m c tiêu l n ch tiêu ho t đ ng) c ng nh can thi p vào quá trình tri n khai th c hi n chính sách

Mishra, Montiel và Spilimbergo (2010) đã th c hi n m t nghiên c u nh m đo

l ng m c đ đ c l p c a NHTW t i 145 qu c gia, bao g m các n c phát tri n, các

cách n đ nh, nh t quán và rõ nét

1.3.1.3 Trình đ phát tri n và c u trúc th tr ng tài chính

M t trong nh ng y u t đánh giá trình đ phát tri n c a khu v c tài chính là đ

l n c a khu v c tài chính chính th c Do CSTTT đ c truy n d n t i n n kinh t thông qua th tr ng ti n t và tài s n nên n u khu v c th tr ng tài chính chính th c

nh và các quy đ nh c a pháp lu t liên quan làm cho ho t đ ng cho vay l n nhau gi a

t i n n kinh t b y u đi

ng th i c u trúc th tr ng tài chính c ng nh h ng l n đ n c ch truy n

ch tài chính ch ch t (head instituation); và (2) th tr ng liên ngân hàng bên trong

là n i các đ nh ch tài chính ch ch t phân ph i l i ngu n v n cho các đ nh ch tài

có xu h ng huy đ ng ngu n v n t các NHTM n c ngoài và ti p t c tái phân ph i

cho kênh lãi su t không hi u qu nh ng n c có th tr ng tài chính ch a phát

đi u hành và th c thi CSTT các n c có thu nh p th p là khác xa v i các n c công

1.3.2 Các y u t n i sinh

c a CSTT còn ch u tác đ ng b i c hai phía cung và c u tín d ng

tín d ng ph thu c vào các y u t nh sau:

- Kh n ng tìm ki m ngu n v n thay th đ duy trì danh m c cho vay c a NHTM tr c các đ ng thái th t ch t CSTT c a NHTW th c thi CSTT thu h p,

cao

đ u t tràn lan dàn tr i, đ u t vào nh ng ngành r i ro l n ho c d n t i hi n t ng

đ u c mà không mang l i hi u qu kích thích n n kinh t H n n a, n u ngu n v n

đ c s d ng không hi u qu , khách hàng không có kh n ng tr n s làm t ng n

c , m t s th t thoát v n s nh h ng t i thanh kho n và tính an toàn c a c h

th ng NHTM, gây m t n đ nh kinh t v mô và gây thêm áp l c cho đi u hành

- S phát tri n c a th tr ng tín d ng chính th c N u th tr ng tín d ng

tác đ ng t i th tr ng chính th c và không làm gi m lãi su t c a th tr ng và không tác đ ng lên t ng c u c a n n kinh t

ng i đi vay ph thu c ch t ch vào các NHTM, m t CSTT th t ch t làm gi m cung

cung tín d ng s không có tác d ng kích thích n n kinh t n u ho t đ ng s n xu t đình

1.4 Các nghiên c u th c nghi m v c ch truy n d n chính sách ti n t

n c thu c khu v c châu Âu các kênh truy n d n CSTT đã hình thành và có tác đ ng

rõ nét t i n n kinh t và kênh lãi su t truy n th ng đóng vai trò quan tr ng trong quá

Le Viet Hung và Wade D.Pfau (2008) đã đ t n n móng cho các nghiên c u đ nh

l ng v truy n d n CSTT t i Vi t Nam Bài nghiên c u s d ng mô hình VAR rút

g n t p trung vào m i quan h gi a hai bi n: cung ti n, s n l ng đ u ra và s d ng 6

gian t 1996-2005 Nhóm tác gi rút ra k t lu n: M i quan h gi a CSTT và s n

l ng; m i quan h gi a cung ti n và l m phát trong tr ng h p Vi t Nam là không

h n kênh lãi su t truy n th ng Tuy v y, k t qu thu đ c là ch a ch c ch n, đ ng

n m 1996 – 2005 nên c n có nh ng nghiên c u thêm đ c p nh t và cung c p b ng

inh Th Thu H ng (2013) nghiên c u v truy n d n t lãi su t chính sách t i

nghiên c u, tác gi cho r ng lãi su t m c tiêu c a các n n kinh t Châu Á có nh

h ng th p đ i v i lãi su t ti n g i và cho vay Nghiên c u này cho th y kênh lãi su t không có tác đ ng l n trong truy n d n CSTT các n c châu Á (k c Vi t Nam)

hi u qu c a kênh truy n d n lãi su t th tr ng ti n t t i lãi su t bán l c a các ngân

Singapore và Thailand i u này ng ý r ng chính ph không có kh n ng ki m soát

ng d ng k t qu này, bài nghiên c u s không nghiên c u kênh truy n d n lãi su t

đo n tr c và sau gia nh p WTO c a n n kinh t m và nh Malaysia K t qu cho

và cú s c s n l ng sau giai đo n kh ng ho ng Nghiên c u ch cho r ng kh ng

ho ng đã thay đ i vai trò c a các kênh truy n d n CSTT Malaysia: tr c kh ng

hình c a nghiên c u trên, Tr n Ng c Th và các c ng s trong bài nghiên c u: “C

cho hai giai đo n tr c và sau khi Vi t Nam gia nh p WTO Nhóm tác gi rút ra k t

Mishra, Montiel và Spilimbergo (2010) đã phân tích môi tr ng th c thi CSTT các n c thu nh p th p và đ a ra k v ng kênh tín d ng s là kênh truy n d n có hi u

tìm th y tín d ng có nh h ng m nh t i s n l ng đ u ra h n là l m phát

d ng là ít i, Chu Khánh Lân (2013) trong nghiên c u th c nghi m v truy n d n

cho giai đo n t 2000 – 2011 (d li u Quý) K t qu nh sau:

- i v i qu c gia mà tín d ng ngân hàng chi m vai trò quan tr ng thì tác

đ ng truy n d n c a kênh tín d ng t i n n kinh t ph thu c vào hi u qu c a ho t

đ ng tín d ng

v ng m c v phía cung, c u tín d ng

truy n d n hi u qu CSTT c a NHNN t i n n kinh t Do đó, bài nghiên c u t p

1.5 Mô hình nghiên c u:

ch a có nghiên c u nào v s d ng mô hình SVAR đ đánh giá c ch truy n d n

M

n m trong khu v c châu Á, ch u nh h ng c a giá d u Dubai nhi u h n là giá d u

th gi i

gian qua, NHNN đã l a ch n bi n s “T ng ph ng ti n thanh toán” và “M c t ng

tr ng Tín d ng” làm m c tiêu trung gian c a CSTT VN Do đó, bài nghiên c u l a

Exchange Rate) đ c s d ng đ ph n ánh tác đ ng c a CSTT t i n n kinh t thông

đoái vào mô hình nghiên c u SVAR s giúp nâng cao m c đ phù h p c a mô hình

tác th ng m i trên th gi i Bi n NEER c ng đ c Tr n Ng c Th và c ng s

n m 2010 m c tiêu c a CSTT là n đ nh kinh t v mô (thông qua đi u ch nh ch tiêu l m phát) ng th i, đích đ n c a m i n n kinh t đó là gia t ng thu nh p qu c

đ nên tác gi ch n giá tr l ng công nghi p (IP) đ thay th Bài nghiên c u s l a

ch n bi n kh i l ng tín d ng c a các NHTM đ đánh giá tác đ ng truy n d n

K t h p v i các quy lu t kinh t và các nghiên c u khác v truy n d n CSTT

t i Vi t Nam, tác gi thi t l p ma tr n A0 cho tr ng h p c a n n kinh t nh và m

2

EE

OP t I t IP t CPI t M t DCRE t

N R t

u u u u u u u

=

11 22 33 44 55 66 77

X

W US

2

EE

OP t I t IP t CPI t M t DCRE t

N R t

quan h đ ng th i c a các bi n trong c u trúc mô hình có th vi t l i nh sau:

USI: uUSI = - a21 utWOP+b22 USI (2.2)

IP: uIP= - a31 utWOP - a36utDCRE+b33 IP (2.3)

CPI: utCPI = -a41 utWOP-a43 uIP-a47utNEER + b44 CPI (2.4)

h ng c a các bi n c a n n kinh t Vi t Nam Giá d u ch ch u nh h ng c a chính nó, trong khi đó lãi su t c b n c a M ch u nh h ng c a giá d u và chính

nó i u này là thích h p vì giá d u đ c k v ng s nh h ng t i l m phát th

gi i, t đó M s đi u ch nh lãi su t đi u hành c a mình theo giá d u nh m tác

đ ng t i kinh t trong n c

Ph ng trình (3) gi đ nh s n l ng công nghi p ch u nh h ng đ ng th i

g m c bi n tr c a chúng)

Ph ng trình (4) th hi n bi n đ ng l m phát Vi t Nam D a trên nghiên c u

đ i t giá h i đoái danh ngh a (NEER) ng th i, l m phát c a Vi t Nam ch u tác

đ ng l n t giá d u th gi i, s n l ng công nghi p trong n c và chính nó (bao

Ph ng trình (5) mô ph ng quy t đ nh c a NHNN v đi u hành cung ti n

Ph ng trình (6) xác đ nh m i ràng bu c cho bi n kh i l ng tín d ng c a

d ng đ nghiên c u n n kinh t nh và m (so v i M ) Australia, theo đó

Ph ng trình (7) th hi n s cân b ng th tr ng ngo i h i T giá đ c gi

đ nh ch u nh h ng đ ng th i c a t t c các bi n trong mô hình Theo Berkelmans

c a mô hình và giúp gi i quy t các câu đ v t giá

(1.5):

(1) v i (1) là b c t do

V i mô hình SVAR đã thi t l p ta có gi thuy t nghiên c u H 0 : nh ng ràng

bu c đ c thi t l p trong mô hình là thích h p

K T LU N CH NG 1

Trong ch ng 1, lu n v n đã khái quát nh ng lý lu n c b n v CSTT, các

ng th i, các y u t nh h ng t i c ch lan truy n c a CSTT, đ c bi t là c ch

các nghiên c u trên th gi i

Ngoài ra, trong ch ng 1 tác gi c ng tóm t t các k t qu nghiên c u th c

CH NG 2 TH C TR NG C CH TRUY N D N CHÍNH SÁCH TI N T QUA KÊNH TÍN D NG T I VI T NAM

2.1 T ng quan v chính sách ti n t c a Vi t Nam giai đo n 2007 – 2012

Giai đo n 2007 – 2012 là m t giai đo n đ y bi n đ ng và nhi u thách th c v i

L m phát Lãi su t cho vay Cung ti n GDP Tín d ng

Bi u đ 2.1: M i quan h gi a l m phát, lãi su t cho vay, t ng tr ng tín d ng

và GDP Vi t Nam t n m 2007 – 2012 (đ n v tính: ph n tr m)

“Ngu n: Tác gi tính toán t s li u c a IMF – IFS”

u n m 2007 cùng v i s ki n Vi t Nam gia nh p WTO, l ng v n đ u t

n c ngoài đ vào làm cho cung ti n t ng m nh, n n kinh t t ng tr ng nóng, giá

cao đ y GDP cu i n m 2007 lên m c t ng tr ng 9.28% so v i cùng k n m tr c

B c sang n m 2008 v i nh ng h lu c a giai đo n t ng tr ng nóng n m

2007 NHNN đã th c hi n quy t li t CSTT th t ch t và s d ng h u h t các công c

đ ng và đ y lùi t đ nh đi m 3,91%/tháng (t ng đ ng 25,2%/n m) trong tháng 5

l l m phát c n m 2008 còn là 19, 89%

N m 2009 áp l c t cu c kh ng ho ng tài chính và suy thoái kinh t toàn c u đòi h i Vi t Nam ph i áp d ng CSTT n i l ng có ki m soát K t qu l m phát gi m

2009, t ng tr ng kinh t đ t 5.2% Sau khi h các lãi su t ch ch t, t ng cung ti n,

n m 2010 Tr c b i c nh đó, NHNN ti p t c th c thi CSTT th n tr ng linh ho t

theo nguyên t c th tr ng, đáp ng m c tiêu t ng tr ng kinh t , ki m ch l m

n c đ i m t v i nhi u thách th c to l n L m phát c a th gi i có xu h ng t ng lên, trong đó giá d u thô, giá nguyên v t li u c b n (đ u vào c a s n xu t), giá

l ng th c, th c ph m trên th gi i t ng cao Giá c trong n c t ng, áp l c l m

phát ngày càng t ng làm t ng nguy c m t n đ nh kinh t v mô c a n c ta ng

tr c b i c nh đó, n m 2011 NHNN đã th c hi n th t ch t ti n t , tháng 2/2011

đ nh kinh t v mô, đ m b o an sinh xã h i v i 6 gói các bi n pháp chính sách, bao

nâng cao hi u qu vi c ph bi n thông tin chính sách”

n m 2011 t 21-24% xu ng còn 15-16% C hai m c tiêu này đ u đ c đi u ch nh

t ng 33,3%) th c hi n gói gi i pháp tài chính th t ch t, B Tài chính đã s a đ i

v i m c ban đ u là 5,3%)

N m 2012, tình hình kinh t th gi i ti p t c di n bi n ph c t p, th ng m i

và t ng tr ng toàn c u ph c h i ch m, nh h ng x u t i các ho t đ ng kinh t đ i

ho t nh m thúc đ y kinh t phát tri n nh ng v n ng n ng a l m phát quay l i Trong n m 2012, NHNN đã liên ti p th c hi n gi m m t b ng lãi su t, đi u ch nh

b ng lãi su t NHNN đã t o đ c s n đ nh c b n trên h th ng tài chính – ngân hàng, nh thanh kho n đ c c i thi n, kéo gi m m t b ng lãi su t, ch ng vàng hóa

và đôla hóa, n đ nh t giá… Tuy v y, công cu c c i t h th ng ngân hàng, gi i

2.2 Phân tích c ch truy n d n chính sách ti n t qua kênh tín d ng t i

Vi t Nam giai đo n 2007 – 2012

2.2.1 Tác đ ng truy n d n t chính sách ti n t t i ho t đ ng huy đ ng v n

c a Ngân hàng th ng m i

đ ng can thi p mua - bán ngo i t và th c hi n c ch t giá th n i có ki m soát đ

đ ng t ng m c đ th p Cùng v i s m c a c a n n kinh t , lu ng v n đ u t

n c ngoài vào Vi t Nam t ng m nh c ng ho t đ ng huy đ ng v n c a các NHTM

đ c m t ngu n v n l n t các t ch c, cá nhân trong n n kinh t

B c sang n m 2008, tr c d u hi u t ng tr ng nóng c a kinh t , NHNN

kh n v thanh kho n thông qua Th tr ng M và th c hi n tái c p v n ng n h n,

su t c b n t 8,75-12-14%/n m, lãi su t tái c p v n t 6,5-7,5-13-15%/n m, lãi

su t tái chi t kh u 4,5-6-11-13%/n m

T cu i tháng 7/2008, m c dù kinh t v mô có nhi u d u hi u kh quan nh

(tháng 7); (ii) t ng 3 l n lãi su t ti n g i d tr b t bu c t m c 1,2-3,6-5-10%/n m (trong tháng 8, tháng 9, tháng 10) và xu ng 9% (tháng 12); (iii) t tháng 10 đ n

14-13-12-11-10%/n m, lãi su t tái c p v n t 15-14-13-12-11%/n m, lãi su t chi t

(iv) đi u ch nh gi m t l d tr b t bu c đ i v i ti n g i b ng VND t 11-10-8-6%

toán tr c h n n u có nhu c u; và (v) M r ng t ng b c biên đ n đ nh t giá mua - bán đ ng USD c a các TCTD t m c +0,75% lên +1%, +2%, +3% so v i t giá bình quân liên ngân hàng; đ ng th i, đi u hành t giá bình quân liên ngân hàng theo h ng t ng d n phù h p v i cung - c u ngo i t trên th tr ng và m c tiêu h

qua ngo i t khác

tác đ ng t i ti t ki m đ u t trong n c làm cho ho t đ ng huy đ ng v n c a toàn

n m 2007

N m 2009 NHNN đã đi u hành các công c chính sách ti n t , phù h p v i

di n bi n c a th tr ng và m c tiêu chính sách ti n t : (i) lãi su t c b n, lãi su t

5%/n m t tháng 2/2009 và gi n đ nh đ n cu i tháng 11/2009; t ngày 1/12/2009,

đi u ch nh t ng lãi su t c b n, lãi su t tái c p v n và lãi su t tái chi t kh u lên các