QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM - CHI NHÁNH NAM SÀI GÒN LUẬN VĂN THẠC SĨ.PDF

nhi u mô hình khác nhau đ đánh giá RRTD.

NGUY N TH NHÃ PH NG

QU N TR R I RO TÍN D NG T I NGÂN

VI T NAM - CN NAM SÀI GÒN

CHUYÊN NGÀNH: TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG

PH N M U

Trong các l nh v c ho t đ ng c a ngân hàng thì tín d ng chi m t tr ng cao nh t,

mang l i nhi u l i nhu n nh t ng th i, tín d ng c ng là ho t đ ng kinh doanh

ph c t p nh t so v i các ho t đ ng kinh doanh khác c a ngân hàng th ng m i, đem l i nhi u r i ro nh t cho ngân hàng Vì v y, r i ro tín d ng n u x y ra s có tác

đ ng r t l n và nh h ng tr c ti p đ n s t n t i và phát tri n c a m i t ch c tín

d ng, cao h n nó tác đ ng nh h ng đ n toàn b h th ng ngân hàng và toàn b

n n kinh t

Bên c nh đó, công tác qu n tr r i ro tín d ng có vai trò c c k quan tr ng đ i v i

các ngân hàng nói riêng và c h th ng tài chính nói chung Vi c đánh giá, th m

đ nh và qu n lý t t các kho n cho vay, các kho n d đ nh gi i ngân s h n ch

nh ng r i ro tín d ng mà ngân hàng s g p ph i, và t t y u s gi m b t n x u cho Ngân hàng Vì th , làm th nào đ qu n tr r i ro tín d ng có hi u qu đang là m t

v n đ mà các ngân hàng th ng m i r t quan tâm, nh t là trong tình hình kinh t

tài chính ngân hàng toàn c u đ y bi n đ ng nh hi n nay

Trong kinh doanh ngân hàng t i Vi t Nam, l i nhu n t ho t đ ng tín d ng chi m

t tr ng ch y u trong thu nh p c a các ngân hàng Tuy nhiên, ho t đ ng này luôn

ti m n r i ro cao, đ t bi t là các n c có n n kinh t m i n i nh Vi t Nam b i

h th ng thông tin thi u minh b ch và không đ y đ , trình đ qu n tr r i ro còn

nhi u h n ch , tính chuyên nghi p c a cán b ngân hàng ch a cao…

NHTMCP u t và Phát tri n Vi t Nam (BIDV) là m t trong nh ng NH hàng đ u

v m i m t, tình hình ki m soát tín d ng th i gian qua c ng đ c xem là khá t t

Tuy nhiên, trong tình hình hi n nay, vi c h ng đ n các tiêu chu n qu c t là vi c nên làm đ i v i b t k NH nào, và BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn c ng không

ngo i l Do đó, yêu c u xây d ng m t mô hình qu n tr RRTD có hi u qu và phù

h p v i đi u ki n Vi t Nam là m t đòi h i b c thi t đ đ m b o h n ch r i ro

trong ho t đ ng c p tín d ng, h ng đ n các chu n m c qu c t trong qu n tr r i

ro, phù h p v i môi tr ng h i nh p

2 M c tiêu nghiên c u

Làm sáng t m t s v n đ c b n v c s lý lu n trong qu n tr RRTD t i các

NHTM

Nghiên c u, kh o sát th c tr ng qu n tr RRTD t i BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn,

t đó tìm ra các nguyên nhân d n đ n RRTD trong th i gian qua

Trên c s nh ng nguyên nhân đó, đ xu t các gi i pháp toàn di n phù h p v i tình

hình ho t đ ng c a BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn trong qu n tr RRTD theo thông

l qu c t , rút ng n th i gian h i nh p

i t ng:Hi u qu qu n tr r i ro tín d ng t i ngân hàng TMCP u T Và Phát

Tri n Vi t Nam - CN Nam Sài Gòn

Ph m vi: tr ng tâm nghiên c u là các nguyên nhân d n đ n RRTD t i BIDV-Chi

nhánh Nam Sài Gòn trong giai đo n 2010-2012, t đó đ xu t các v n đ v k

n ng qu n tr RRTD t i BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn theo chu n m c c a Basel

4 Ph ng pháp nghiên c u

S d ng t ng h p các ph ng pháp nghiên c u khoa h c k t h p v i ph ng pháp

th ng kê, so sánh, phân tích,… đi t c s lý thuy t đ n th c ti n nh m gi i quy t

và làm sang t m c tiêu nghiên c u c a lu n v n, đ ng th i ti p thu ý ki n ph n

bi n c a nhi u chuyên gia, cán b qu n lý, đi u hành có liên quan đ hoàn thi n gi i

pháp

và phát tri n Vi t Nam - Chi nhánh Nam Sài Gòn

Ch ng 3: Gi i pháp nâng cao hi u qu qu n tr r i ro tín d ng t i Ngân

hàng TMCP u t và phát tri n Vi t Nam - Chi nhánh Nam Sài Gòn

Lu n v n đ a ra các gi i pháp nh m nâng cao hi u qu qu n tr RRTD t i

BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn trong giai đo n hi n nay d a trên các nguyên t c v qu n

tr RRTD theo y ban Basel ng th i, các gi i pháp này có s đi u ch nh cho phù

h p v i tình hình th c t trong ho t đ ng tín d ng và qu n tr RRTD c a BIDV-Chi

nhánh Nam Sài Gòn

CH NG 1: T NG QUAN V R I RO TÍN D NG VÀ QU N TR R I RO

TÍN D NG

1.1 R i ro tín d ng ngân hàng

1.1.1 Khái ni m r i ro tín d ng

R i ro trong ho t đ ng kinh doanh NH là nh ng bi n c không mong đ i khi x y

ra, d n đ n t n th t v tài s n c a NH, gi m sút l i nhu n th c t so v i d ki n

ho c ph i b ra thêm m t kho n chi phí đ có th hoàn thành đ c m t nghi p v

tài chính nh t đ nh

Tín d ng NH là quan h tín d ng gi a NH, t ch c tín d ng và t ch c kinh t , cá nhân theo nguyên t c hoàn tr Vi c hoàn tr n g c trong tín d ng có ngh a là vi c

th c hi n đ c giá tr hàng hóa trên th tr ng, còn vi c hoàn tr đ c lãi vay trong

tín d ng là vi c th c hi n đ c giá tr th ng d trên th tr ng Do đó, có th xem

RRTD c ng là r i ro kinh doanh nh ng đ c xem xét d i góc đ kinh doanh NH

RRTD trong ho t đ ng NH c a t ch c tín d ng là kh n ng x y ra t n th t trong

ho t đ ng tín d ng do KH không th c hi n ho c không có kh n ng th c hi n ngh a

v c a mình theo cam k t

1.1.2 Phân lo i r i ro tín d ng ngân hàng

Tùy theo m c đích, yêu c u nghiên c u mà có cách phân lo i RRTD phù h p:

N u phân lo i theo tính khách quan, ch quan c a nguyên nhân gây ra r i ro thì

RRTD đ c phân thành r i ro khách quan và r i ro ch quan

- R i ro khách quan: là r i ro do các nguyên nhân khách quan nh thiên tai, đ ch

h a, ng i vay ch t, m t tích và các bi n đ ng ngoài d ki n khác làm th t thoát

v n vay trong khi ng i vay đư th c hi n nghiêm túc các ch đ , chính sách

- R i ro ch quan: do nguyên nhân ch quan c a ng i vay và ng i cho vay vì

vô tình hay c ý làm th t thoát v n vay hay vì nh ng lý do ch quan khác

N u c n c vào nguyên nhân phát sinh r i ro thì RRTD đ c phân thành các lo i

sau:

R i ro giao d ch: là m t hình th c c a RRTD mà nguyên nhân phát sinh là do

nh ng h n ch trong quá trình giao d ch và xét duy t cho vay, đánh giá KH R i

ro giao d ch bao g m r i ro l a ch n, r i ro đ m b o và r i ro nghi p v

+ R i ro l a ch n: là r i ro có liên quan đ n đánh giá và phân tích tín d ng

khi NH l a ch n nh ng ph ng án vay v n có hi u qu đ ra quy t đ nh cho

vay

+ R i ro đ m b o: phát sinh t các tiêu chu n b o đ m nh các đi u kho n

trong h p đ ng cho vay, các lo i tài s n đ m b o, ch th đ m b o, hình th c

đ m b o và m c cho vay trên giá tr c a tài s n đ m b o

+ R i ro nghi p v : là r i ro liên quan đ n công tác qu n lý kho n vay và

ho t đ ng cho vay, bao g m c vi c s d ng h th ng x p h ng r i ro và k

thu t x lý các kho n vay có v n đ

R i ro giao d ch

R i ro tín d ng

R i ro danh m c

R i ro danh m c: nguyên nhân phát sinh là do nh ng h n ch trong qu n lý danh

m c cho vay c a NH, đ c phân chia thành r i ro n i t i và r i ro t p trung

+ R i ro n i t i: xu t phát t các y u t , đ c đi m riêng bên trong c a m i

ch th đi vay ho c ngành, l nh v c kinh t Nó xu t phát t đ c đi m ho t

đ ng ho c đ c đi m s d ng v n c a KH vay

+ R i ro t p trung: là tr ng h p NH t p trung cho vay quá nhi u đ i v i

m t s KH, cho vay quá nhi u KH ho t đ ng trong cùng m t ngành, l nh v c

kinh t ho c trong m t vùng đ a lý nh t đ nh,…

- Ngoài ra, còn có nhi u hình th c phân lo i khác nh phân lo i c n c theo c

c u các lo i hình r i ro, theo ngu n g c hình thành, đ i t ng s d ng v n vay,…

1.1.3 nh h ng c a r i ro tín d ng đ n ho t đ ng kinh doanh c a ngân

hàng và n n kinh t xã h i

RRTD luôn ti n n trong ho t đ ng kinh doanh c a NH và đư gây ra nh ng h u qu

nghiêm tr ng, nh h ng nhi u m t đ n đ i s ng kinh t xã h i c a qu c gia, và lan

r ng trên ph m vi toàn c u

1.1.3.1 nh h ng đ n ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng

Khi RRTD x y ra, NH không thu đ c v n tín d ng đư c p và lưi cho vay, nh ng

v n ph i tr lưi cho ng i g i ti n khi đ n h n, gây m t cân đ i thu chi, vòng quay

v n tín d ng gi m làm cho NH kinh doanh không hi u qu , chi phí t ng T đó, NH

b t bu c ph i thu h p qui mô kinh doanh, n ng l c tài chính gi m sút, uy tín, s c

c nh tranh gi m không nh ng đ i v i th tr ng n i đ a mà còn lan r ng sang các

n c khác K t qu kinh doanh c a NH ngày càng x u có th đ a đ n thua l ho c

đ a đ n b v c phá s n n u không có bi n pháp x lý, kh c ph c k p th i

1.1.3.2 nh h ng đ n n n kinh t xã h i

Ngân hàng là m t t ch c trung gian tài chính, có ch c n ng huy đ ng v n nhàn r i

đ cho vay l i, nên khi có RRTD x y ra thì ch ng nh ng NH b thi t mà quy n l i

c a ng i g i ti n c ng b nh h ng V l i, khi m t NH g p ph i RRTD s có tác

đ ng dây chuy n, làm cho toàn b h th ng NH g p khó kh n

Khi uy tín c a NH gi m sút, h th ng NH không còn kh n ng th c hi n ch c n ng trung gian tài chính, đi u này s nh h ng đ n tình hình s n xu t kinh doanh c a

doanh nghi p, d n đ n th t nghi p H n n a, s đ v c a NH s nh h ng r t l n

đ n toàn b n n kinh t , làm cho n n kinh t b suy thoái, giá c t ng, s c mua

gi m, th t nghi p gia t ng và xư h i m t n đ nh,…

Tóm l i, RRTD c a NH x y ra nh ng m c đ khác nhau N u RRTD x y ra mà không đ c kh c ph c k p th i, NH s b phá s n, gây h u qu nghiêm tr ng cho

n n kinh t nói chung và h th ng NH nói riêng Chính vì v y, đòi h i các nhà qu n

Nhi m v c a công tác qu n tr r i ro

Ho ch đ nh ph ng h ng, k ho ch phòng ch ng r i ro, d đoán r i ro có th x y

ra đ n đâu, trong đi u ki n nào, nguyên nhân và h u qu ra sao,… ng th i, t

ch c phòng ch ng r i ro m t các khoa h c nh m ch ra nh ng m c tiêu c th c n

đ t đ c, ng ng an toàn, m c đ sai sót cho phép

Xây d ng các ch ng trình nghi p v , c c u ki m soát phòng ch ng r i ro, phân

quy n h n và trách nhi m cho t ng thành viên, l a ch n nh ng công c , k thu t

phòng ch ng r i ro, x lý r i ro và gi i quy t h u qu do r i ro gây ra m t cách nghiêm túc

Ki m tra, ki m soát đ đ m b o vi c th c hi n theo đúng k ho ch phòng ch ng r i

ro đư ho ch đ nh, phát hi n các r i ro ti m n, các sai sót khi th c hi n giao d ch, trên c s đó, ki n ngh các bi n pháp đi u ch nh và b sung nh m hoàn thi n h

th ng qu n tr r i ro

1.2.2 c đi m c a r i ro tín d ng

ch đ ng phòng ng a RRTD, thì nh n bi t đ c đi m c a RRTD là đi u c n

thi t RRTD có các đ c đi m sau:

- R i ro mang tính gián ti p: Trong quan h tín d ng, NH chuy n giao quy n

s d ng v n cho KH RRTD x y ra khi KH g p nh ng t n th t và th t b i trong quá trình s d ng v n Do đó, r i ro trong ho t đ ng kinh doanh c a KH là nguyên

nhân ch y u gây nên RRTD cho NH

- R i ro có tính ch t đa d ng và ph c t p: đ c đi m này bi u hi n s đa

d ng, ph c t p nguyên nhân, hình th c và h u qu c a RRTD Do đó, khi phòng

ng a và x lý RRTD ph i chú ý đ n m i d u hi u r i ro, xu t phát t nguyên nhân

b n ch t và h u qu do RRTD đem l i đ có bi n pháp phòng ng a phù h p

- RRTD có tính t t y u luôn t n t i g n li n v i ho t đ ng tín d ng c a NH:

tình tr ng thông tin b t cân x ng đư làm cho NH không th n m b t đ c các d u

hi u c a r i ro m t cách toàn di n và đ y đ , đi u này làm cho b t k kho n vay nào c ng ti m n nh ng r i ro Kinh doanh NH là kinh doanh r i ro m c đ phù

h p và đ t đ c l i nhu n t ng ng

1.2.3 o l ng r i ro tín d ng

Trong công tác qu n tr r i ro, c n thi t m t h th ng đo l ng RRTD nh m phân

lo i các m c đ nh h ng c a r i ro trong ho t đ ng kinh doanh NH, t đó có bi n

pháp c th đ qu n tr t t nh ng r i ro các m c đ khác nhau Có th s d ng

nhi u mô hình khác nhau đ đánh giá RRTD Các mô hình này r t đa d ng bao g m

c đ nh l ng và đ nh tính M t s mô hình ph bi n nh sau:

1.2.3.1 Mô hình đ nh tính - Mô hình 6C

Tr ng tâm c a mô hình này là xem xét li u ng i vay có thi n chí và kh n ng

thanh toán các kho n vay khi đ n h n hay không C th bao g m 6 y u t sau:

- T cách ng i vay (Character) Cán b tín d ng ph i làm rõ m c đích xin vay

c a KH, m c đích vay c a KH có phù h p v i chính sách tín d ng hi n hành

c a NH hay không, đ ng th i xem xét l ch s đi vay và tr n đ i v i KH c ;

còn KH m i thì c n thu th p thông tin t nhi u ngu n khác nh trung tâm phòng

ng a r i ro, t NH khác ho c các c quan thông tin đ i chúng,

- N ng l c c a ng i vay (Capacity): Tùy thu c vào qui đ nh lu t pháp c a m i

qu c gia, ng i vay ph i có n ng l c pháp lu t dân s và n ng l c hành vi dân

s

- Thu nh p c a ng i vay (Cash): Tr c h t ph i xác đ nh đ c ngu n tr n

c a ng i vay nh dòng ti n t doanh thu bán hàng hay t thu nh p, ti n t bán

thanh lý tài s n hay t phát hành ch ng khoán…Sau đó c n phân tích tình hình

tài chính c a doanh nghi p vay v n thông qua các ch s tài chính

- B o đ m ti n vay (Collateral): đây là đi u ki n đ NH c p tín d ng và là ngu n tài s n th hai có th dùng đ tr n vay cho NH

- Các đi u ki n (Conditions): NH qui đ nh các đi u ki n tùy theo chính sách tín

d ng theo t ng th i k

- Ki m soát (Control): ánh giá nh ng nh h ng do s thay đ i c a lu t pháp,

qui ch ho t đ ng đ n kh n ng KH đáp ng nh ng tiêu chu n c a NH

Mô hình 6C t ng đ i đ n gi n, tuy nhiên l i ph thu c quá nhi u vào m c đ

chính xác c a ngu n thông tin thu th p đ c, kh n ng d báo c ng nh trình đ phân tích, đánh giá ch quan c a cán b tín d ng

1.2.3.2 Mô hình l ng hóa r i ro tín d ng

Các y u t đ nh l ng:

– Ngu n tr n c a khách hàng: CBTD c n xem xét tính c n thi t, tính hi u

qu , tính kh thi, ph ng án k thu t, ti n đ th c hi n c a ph ng án vay Bên

c nh đó CBTD còn ph i đánh giá ngu n tr n thông qua n ng l c tài chính ngoài

ph ng án c a khách hàng

– Tài s n đ m b o: CBTD c n xem xét các tiêu chu n v tài s n nh : Tài

s n ph i c a ng i vay, có giá tr , có th tr ng trong t ng lai, ph i có v n th

chuy n nh ng quy n s h u tài s n đó cho ngân hàng trong th i gian vay…

Hi n nay, h u h t các NH đ u s d ng mô hình đ nh l ng đ l ng hóa đ c r i

ro và d báo nh ng t n th t có th x y ra trong quá trình c p tín d ng Các mô hình

th ng đ c s d ng là:

X p h ng c a Moody’s vƠ Standard & Poor’s

RRTD hay r i ro không hoàn đ c v n trái phi u c a công ty th ng đ c th hi n

b ng vi c x p h ng trái phi u Nh ng đánh giá này đ c chu n b b i m t s d ch

v x p h ng t nhân, trong đó, Moody’s và Standard & Poor’s là nh ng d ch v t t

Standard & Poor’s AAA Ch t l ng cao nh t

i v i Moody’s x p h ng cao nh t t Aaa nh ng v i Standard & Poor’s thì cao

nh t là AAA Vi c x p h ng gi m d n và sau đó th p d n đ ph n ánh r i ro không

đ c hoàn v n cao Trong đó, ch ng khoán trong 4 lo i đ u đ c xem nh là ch ng khoán nên đ u t , còn các lo i ch ng khoán bên d i đ c khuy n cáo là không nên đ u t Nh ng do có m i quan h gi a r i ro và l i nhu n nên tuy vi c x p

h ng th p (r i ro không hoàn v n cao) nh ng có l i nhu n cao nên đôi lúc, NH ch p

nh n đ u t vào các lo i ch ng khoán này

Tóm l i, NH đánh giá xác su t r i ro c a ng i vay, t đó đ nh giá các kho n vay

Vi c này ph thu c vào qui mô c a kho n vay và chi phí thu th p thông tin Các

y u t liên quan đ n quy t đ nh cho vay c a NH bao g m:

- Các y u t liên quan đ n ng i vay

+ Uy tín tr n : đ c th hi n qua l ch s tr n c a KH, n u trong su t quá

trình vay, KH luôn tr n đúng h n s t o đ c lòng tin v i NH

+ C c u v n c a KH: th hi n thông qua t s gi a v n vay/v n t có N u

t l này càng cao thì xác su t r i ro càng l n

+ M c đ bi n đ ng c a thu nh p: thu nh p nh h ng r t l n đ n kh n ng

tr n c a ng i vay, vì v y thu nh p n đ nh th ng xuyên lâu dài s h p

d n các NH h n

+ Tài s n đ m b o: là đi u ki n ch y u trong b t k m t quy t đ nh cho vay

nào nh m khuy n khích s d ng v n có hi u qu đ ng th i nâng cao trách

nhi m c a ng i vay trong vi c tr n cho NH

- Các y u t liên quan đ n th tr ng

+ Chu k kinh t : chu k kinh t có nh h ng r t l n đ n ho t đ ng s n xu t

kinh doanh c a KH vay nói riêng và các doanh nghi p nói chung Do đó, NH

c n xem xét m i quan h gi a hai ch th trên đ xem xét cho vay vào nh ng

th i đi m thích h p, ít r i ro nh t th i

+ M c lãi su t: m c lãi su t càng cao th ng g n v i m c đ r i ro cao

Mô hình đi m s Z

ây là mô hình do E.I.Altman dùng đ cho đi m tín d ng đ i v i các doanh nghi p

vay v n, đ i l ng Z dùng làm th c đo t ng h p đ phân lo i RRTD đ i v i ng i

vay và ph thu c vào:

+ Tr s c a các ch s tài chính c a ng i vay

+ T m quan tr ng c a các ch s này trong vi c xác đ nh xác su t v n c a ng i

vay trong quá kh T đó, Altman đư xây d ng mô hình đi m nh sau:

Z = 1,2 X 1 + 1,4 X 2 + 3,3 X 3 + 0,6 X 4 + 1,0 X 5

Trong đó,

X1: h s v n l u đ ng/t ng tài s n

X2: h s lưi ch a phân ph i/t ng tài s n

X3: h s l i nhu n tr c thu và lãi/t ng tài s n

X4: h s giá tr th tr ng c a t ng v n s h u/giá tr h ch toán c a t ng n

X5: h s doanh thu/t ng tài s n

Tr s Z càng cao, thì ng i vay có xác su t v n càng th p V y khi tr s Z th p

ho c là m t s âm s là c n c x p KH vào nhóm có nguy c v n cao

Z < 1,81 : KH có kh n ng r i ro cao

1,81 < Z < 3:Không xác đ nh đ c

Z > 3 : KH không có kh n ng v n

Theo mô hình cho đi m Z c a Altman, b t c công ty nào có đi m s th p h n

1,81 ph i đ c x p vào nhóm có nguy c RRTD cao

Mô hình đi m s Z có k thu t đo l ng t ng đ i đ n gi n Tuy nhiên, mô hình

này ch cho phép phân lo i nhóm KH vay có r i ro và không có r i ro Trong khi

đó, th c t m c đ RRTD ti m n ng c a m i KH là khác nhau V l i, y u t th

tr ng c ng không đ c xét đ n, đ c bi t là khi các đi u ki n kinh doanh c ng

nh đi u ki n th tr ng tài chính đang thay đ i liên t c nh hi n nay Và có các

nhân t quan tr ng nh ng c ng không đ c xét đ n nh : danh ti ng KH, m i

quan h lâu dài v i NH,… s làm cho mô hình đi m s Z có nh ng h n ch nh t

đ nh

Mô hình đi m s tín d ng tiêu dùng

Các y u t quan tr ng liên quan đ n KH s d ng trong mô hình cho đi m tín d ng

tiêu dùng bao g m: h s tín d ng, tu i đ i, tr ng thái tài s n, s ng i ph thu c,

s h u nhà, thu nh p, đi n tho i c đ nh, s tài kho n cá nhân, th i gian công tác

Sau đây là nh ng h n m c và đi m th ng đ c s d ng các NH M

STT Các h ng m c xác đ nh ch t l ng tín d ng i m s

1 Ngh nghi p c a ng i vay

- Chuyên gia hay ph trách kinh doanh

- Công nhân có kinh nghi m (tay ngh cao)

- Nhân viên v n phòng

- Sinh viên

- Công nhân không có kinh nghi m

- Công nhân bán th t nghi p

KH có đi m s cao nh t theo mô hình v i 8 m c nêu trên là 43 đi m, th p nh t là 9

đi m Gi s NH bi t m c 28 đi m là ranh gi i gi a KH có tín d ng t t và KH có

tín d ng x u, t đó NH hình thành khung chính sách tín d ng theo mô hình đi m

nh sau:

T ng s đi m c a khách hàng Quy t đ nh tín d ng

T 28 đi m tr xu ng T ch i tín d ng

29-30 đi m Cho vay đ n 500 USD

31-33 đi m Cho vay đ n 1.000 USD

34-36 đi m Cho vay đ n 2.500 USD

37-38 đi m Cho vay đ n 3.500 USD

39-40 đi m Cho vay đ n 5.000 USD

41-43 đi m Cho vay đ n 8.000 USD

Mô hình đi m s tín d ng tiêu dùng mang tính khách quan h n, không tùy thu c

quá nhi u vào ý ki n ch quan c a cán b tín d ng, rút ng n th i gian ra quy t đ nh

tín d ng Tuy nhiên, mô hình không th t đi u ch nh m t cách nhanh chóng đ

thích ng v i nh ng thay đ i hàng ngày c a n n kinh t xã h i

Mô hình đi m s tín d ng cá nhân c a FICO

i m s tín d ng (Credit score) cá nhân là m t ph ng ti n ki m soát tín d ng

đ c gán cho m i cá nhân t i m t s n c phát tri n giúp t ch c tín d ng c

l ng m c r i ro khi cho vay i m tín d ng càng th p thì m c r i ro c a nhà cho vay càng cao Fair Isaac Corp đư xây d ng mô hình đi m s tín d ng FICO th p

nh t là 300 và cao nh t là 850 áp d ng cho cá nhân d a vào t tr ng c a 5 ch s

30%

D n t i các t ch c tín d ng: N quá nhi u so v i m c cho phép đ c bi t là đ i v i th tín d ng s làm gi m đi m s tín d ng

15%

dài c a l ch s tín d ng: Thông tin càng nhi u n m càng đáng

tin c y và đi m s tín d ng s càng cao

10%

S l n vay n m i: Vay n th ng xuyên đ c xem là d u hi u

có khó kh n v tài chính nên đi m s tín d ng càng th p

10%

Các lo i tín d ng đ c s d ng: Các lo i n khác nhau s đ c tính đi m s tín d ng khác nhau

Mô hình đi m s tín d ng FICO đ c áp d ng r ng rãi t i M do các thông tin liên quan đ n tình tr ng tín d ng c a m i ng i có th đ c ngân hàng tra soát d dàng

qua các công ty d li u tín d ng Công ty d li u tín d ng th c hi n ghi nh n và c p nhâp thông tin t các TCTD, phân tích và cho đi m đ i v i t ng ng i Theo mô hình đi m s tín d ng cá nhân c a FICO thì ng i có đi m s tín d ng m c 700

đ c xem là t t, đ i v i cá nhân có đi m s tín d ng th p h n 620 s có th b ngân

hàng e ng i khi xét cho vay

đ m b o qu n lý ch t ch , các NHTM th ng chia n quá h n thành các

nhóm sau:

– N quá h n đ n 180 ngày, có kh n ng thu h i

– N quá h n t 181 – 360 ngày, có kh n ng thu h i

– N quá h n t 360 ngày tr lên (n khó đòi)

Bên c nh đó, qui đ nh c ng nêu rõ th i gian th thách đ chuy n kho n vay quá h n

v trong h n là 6 tháng đ i v i kho n n trung dài h n và 3 tháng đ i v i kho n n

ng n h n k t ngày KH tr đ y đ n g c và lãi vay c a kho n vay b quá h n ho c

kho n n đ c c c u l i th i h n tr n

Tr ng h p m t KH có nhi u h n m t kho n n v i NH mà có b t k kho n n b

chuy n sang nhóm n r i ro cao h n thì NH bu c ph i phân lo i các kho n n còn

l i c a KH đó vào các nhóm n r i ro cao h n t ng ng v i m c đ r i ro Khi

NH cho vay h p v n không ph i v i vai trò là NH đ u m i, NH khi th c hi n phân

lo i các kho n n (bao g m c kho n vay h p v n) c a KH đó vào nhóm r i ro cao

h n gi a đánh giá c a NH đ u m i và đánh giá c a NH

Trích l p d phòng r i ro: Quy t đ nh 493/2005/Q -NHNN qui đ nh, trên c s

phân lo i các kho n n theo 5 nhóm, các NH ph i trích l p d phòng c th đ d

phòng cho nh ng t n th t có th x y ra, đ ng th i trích l p d phòng chung v i t

l 0,75% t ng giá tr c a các kho n n t nhóm 1 đ n nhóm 4 đ d phòng cho

nh ng t n th t ch a xác đ nh Tuy nhiên, vi c phân lo i n ph i đ c NHNN ch p

thu n và ph i d a trên c s x p h ng tín d ng có xem xét đ n đ c đi m ho t đ ng kinh doanh, đ i t ng KH, tính ch t r i ro c a kho n n t ng NH

T l thu lãi cho vay

S lãi thu trong k

T l thu lãi cho vay = x 100%

T ng s lãi ph i thu trong k

T l thu lãi trong k ph n ánh ch t l ng c a các kho n đ u t tín d ng trong vi c

t o ra thu nh p th c cho ngân hàng T l thu lãi càng cao ph n ánh ch t l ng c a

các kho n cho vay cao, ng c l i ph n ánh ch t l ng c a các kho n cho vay có

v n đ

i v i tín d ng trong đi u ki n Vi t Nam hi n nay, t l thu lưi đ t trên 97% là

đ m b o yêu c u V i m t kho n cho vay, k t khi nh n ti n vay cho đ n khi thu

h t n , t l thu lãi t i đa là 100%, nh ng xét trong m t kho n th i gian nào đó, t

i v i các NHTM ho t đ ng ch y u khu v c khó kh n, huy đ ng v n bao g m

c ngu n v n huy đ ng trên c đ a bàn n i NHTM ho t đ ng, b i vì h u h t ngu n

v n huy đ ng đ c đ u cho vay khu v c đ a bàn đó, ngu n v n cho vay khu

v c thành th ch y u đ c đi u chuy n t n i khác v ánh giá ch tiêu t c đ

t ng tr ng ngu n v n ph i so sánh v i t c đ t ng tr ng chung c a các NHTM trên đ a bàn, so v i k ho ch, so v i n m tr c và so v i đ i th c nh tranh tr c

ti p

1.2.4 Quy trình qu n tr r i ro tín d ng theo y ban Basel

y ban Basel v giám sát NH là m t y ban bao g m các chuyên gia giám sát ho t

đ ng NH đ c thành l p n m 1975 b i các th ng đ c NH Trung ng c a nhóm

G10 (B , Canada, Pháp, c, Ý, Nh t, Hà Lan, Th y i n, Anh và M ) y ban t

ch c các cu c h p th ng niên t i tr s NH thanh toán qu c t (BIS) t i

Washington (M ) ho c t i thành ph Basel (Th y S )

1.2.4.1 Nh n di n và phân lo i r i ro

Nh n d ng r i ro bao g m các b c: theo dõi, xem xét, nghiên c u môi tr ng ho t

đ ng và quy trình cho vay, đ th ng kê các d ng RRTD, nguyên nhân t ng th i k

và d báo đ c nh ng nguyên nhân ti m n có th gây ra RRTD

nh n d ng r i ro, nhà qu n tr ph i l p đ c b ng li t kê t t c các d ng r i ro

đư, đang và s có th xu t hi n b ng các ph ng pháp: l p b ng câu h i nghiên c u,

ti n hành đi u tra, phân tích các h s tín d ng, đ c bi t quan tâm đi u tra các h s

đư có v n đ K t qu phân tích cho ra nh ng d u hi u, bi u hi n, nguyên nhân

RRTD, t đó nh m tìm ra bi n pháp h u hi u nh t đ phòng ch ng r i ro

1.2.4.2 Tính toán, cân nh c các m c đ r i ro và m c đ ch u

đ ng t n th t khi x y ra r i ro

đo l ng r i ro, c n thu th p s li u và phân tích, đánh giá m c đ r i ro d a

trên các tiêu chu n đ c đ t ra

ánh giá r i ro KH vay

Hi p c Basel 2 cho phép NH l a ch n gi a ắđánh giá tiêu chu n” và ắx p lo i n i

b ” V c b n có 2 công c là x p lo i tín d ng (Credit rating) đ i v i khách hàng

doanh nghi p và ch m đi m tín d ng (Credit scoring) đ i v i khách hàng cá nhân

V b n ch t, c 2 công c đ u dùng đ x p lo i tín d ng

+ Ch m đi m tín d ng ch áp d ng trong h th ng NH đ đánh giá m c đ RRTD đ i v i doanh nghi p nh và cá nhân Ch m đi m tín d ng ch y u

d a vào thông tin phi tài chính, các thông tin c n thi t trong gi y đ ngh vay

v n cùng v i các thông tin khác v KH do NH thu th p đ c nh p vào máy

tính, thông qua h th ng thông tin tín d ng đ phân tích, x lý b ng ph n

m m cho đi m K t qu ch ra m c đ RRTD c a ng i vay Hi u qu k

thu t này cao, giúp ích đ c l c cho qu n tr r i ro đ i v i KH là cá nhân và

doanh nghi p nh Vì các đ i t ng này không có báo cáo tài chính, ho c không đ y đ , thi u tài s n th ch p, thi u thông tin nên th ng khó kh n

trong ti p c n NH

+ X p lo i tín d ng: áp d ng đ i v i doanh nghi p l n, có đ báo cáo tài

chính, s li u th ng kê tích l y nhi u th i k ph c v cho vi c x p lo i Áp

d ng r ng rưi h n, không nh ng trong ho t đ ng NH, kinh doanh ch ng khoán mà còn trong kinh doanh th ng m i, đ u t ,…

- T i các NH có th khác nhau v cách th c hi n, tên g i, ch tiêu đánh giá

nh ng luôn cùng chung m t m c đích là xác đ nh kh n ng, thành ý c a KH

trong hoàn tr ti n vay, lãi vay theo h p đ ng tín d ng đư ký k t T đó, xác

đ nh ph n bù r i ro và gi i h n tín d ng an toàn t i đa đ i v i m t KH c ng

nh đ trích l p d phòng r i ro Bao g m 2 lo i phân tích:

+ Phân tích phi tài chính: S d ng các mô hình nh 6C, 5P,…Tuy tên g i

các tiêu chu n khác nhau, nh ng v b n ch t, cách xem xét các y u t đ c p

tín d ng thì các mô hình trên đ u t ng đ ng nhau

+ Phân tích tài chính: i v i kho n vay c a doanh nghi p, thì ngoài các y u

t phi tài chính, , NH còn s d ng các ch tiêu tài chính đ đánh giá kh n ng

tr n c a doanh nghi p ây là vi c phân tích hi n tr ng tài chính, khái quát

kh n ng qu n tr v n và các ho t đ ng kinh doanh qua s li u trong các báo

cáo tài chính c a doanh nghi p M t s ch tiêu phân tích tài chính th ng áp

d ng là: Nhóm ch tiêu thanh kho n, Nhóm ch tiêu ho t đ ng, Nhóm ch

tiêu cân n , Nhóm ch tiêu doanh l i,…

Tùy theo t ng lo i hình tín d ng mà NH quan tâm đ n các ch s khác nhau:

cho vay ng n h n thì l u ý đ n các ch s l u đ ng, ch s v n , cho vay dài

h n thì quan tâm đ n ch s sinh l i, kh n ng tr n Bên c nh đó, tùy theo

lo i hình doanh nghi p (doanh nghi p l n, doanh nghi p v a và nh ,…), lo i hình kinh doanh (th ng m i, s n xu t,…) đ xây d ng nhóm t s trung

bình ngành, t đó có b c so sánh trong khi phân tích

EL: Expected Loss: T n th t tín d ng c tính

PD: Probability of Default: Xác su t không tr đ c n

EAD: Exposure at Default: T ng d n c a KH t i th i đi m không tr đ c n

LGD: Loss Given Default: T tr ng t n th t c tính

*PD: đ tính toán n trong vòng 1 n m c a KH, NH ph i c n c trên s li u d

n c a KH trong vòng ít nh t là 5 n m, bao g m các kho n n đư tr , kho n n

trong h n và kho n n không thu h i đ c, d li u đ c phân thành 3 nhóm

sau:

- Nhóm d li u tài chính liên quan đ n các h s tài chính c a KH c ng nh các đánh giá c a các t ch c x p h ng

- Nhóm d li u đ nh tính phi tài chính liên quan đ n trình đ qu n lý, kh n ng

nghiên c u và phát tri n s n ph m m i, các d li u v kh n ng t ng tr ng c a ngành,…

- Nhóm d li u mang tính c nh báo liên quan đ n các hi n t ng báo hi u kh

EAD = D n đ c c p + LEQ x H n m c tín d ng ch a s d ng bình quân

LEQ: Loan Equivalent Exposure: T tr ng ph n v n ch a s d ng

(LEQ x H n m c tín d ng ch a s d ng bình quân): là ph n KH rút thêm t i

th i đi m không tr đ c n ngoài m c d n bình quân

Vi c xác đ nh LEQ có ý ngh a quy t đ nh đ i v i đ chính xác c a c l ng v

d n c a KH t i th i đi m không tr đ c n C s xác đ nh LEQ là các s

li u quá kh i u này gây khó kh n trong tính toán Ch ng h n nh , KH uy tín,

tr n đ y đ th ng ít khi r i vào tr ng h p này nên không th tính chính xác

LEQ Ngoài ra, lo i hình kinh doanh c a KH, kh n ng KH ti p c n v i th

tr ng tài chính, qui mô h n m c tín d ng, t l d n đang s d ng so v i h n

m c,…làm cho vi c xác đ nh LEQ tr nên ph c t p h n

*LGD: g m t n th t v kho n vay và các t n th t khác phát sinh khi KH không

tr đ c n , đó là lưi su t đ n h n nh ng không đ c thanh toán và các chi phí

hành chính có th phát sinh nh chi phí x lý tài s n th ch p, chi phí cho d ch

v pháp lý và m t s chi phí liên quan

LGD = (EAD-S ti n có th thu h i)/EAD

S ti n có th thu h i g m các kho n ti n mà KH tr và các kho n ti n thu đ c

t x lý tài s n th ch p, c m c

LGD = 100% - t l v n có th thu h i đ c

Kh n ng thu h i v n c a NH th ng r t cao ho c r t th p nên không th tính

bình quân Hai y u t gi vai trò quan tr ng trong quy t đ nh kh n ng thu h i

v n khi KH không tr đ c n là tài s n đ m b o c a kho n vay và c c u tài

s n c a KH Ba ph ng pháp tính LGD là:

- T tr ng t n th t c n c vào th tr ng: S d ng khi các kho n tín d ng có th

đ c mua bán trên th tr ng NH có th xác đ nh t tr ng t n th t c a m t

kho n vay c n c vào giá c a kho n vay đó m t th i gian ng n sau khi nó đ c

x p vào h ng không tr đ c n Giá này đ c tính trên c s c tính c a th

tr ng b ng ph ng pháp hi n giá t t c các dòng ti n có th thu h i đ c c a

kho n vay trong t ng lai

- T tr ng t n th t c n c vào vi c x lý các kho n tín d ng không tr đ c n

NH s c tính các lu ng ti n t ng lai, kho ng th i gian d ki n thu h i đ c

l ng KH, mà ph i đ c bi t quan tâm đ n ch t l ng c a các kho n tín d ng

đ c c p

- Giúp NH xác đ nh chính xác giá tr kho n vay, ph c v hi u qu cho vi c ch ng khoán hóa các kho n vay sau này ây c ng là xu h ng hi n nay c a các NHTM, vì đây là công c hi u qu nh t đ san s r i ro và t o tính linh ho t

trong qu n lý danh m c đ u t các kho n vay

- Xác đ nh t n th t c tính s giúp NH xây d ng hi u qu h n hi u qu Qu d

phòng RRTD Hi n nay, t i Vi t Nam ch có m t s ít NH có h th ng x p h ng

hi u qu và s d ng ph ng pháp đ nh tính đ phân lo i n Vi c xác đ nh chính

xác t n th t c tính giúp vi c trích l p d phòng tr nên đ n gi n, hi u qu và chính xác h n r t nhi u

- Xác đ nh xác su t v n (PD) giúp NH nâng cao đ c ch t l ng c a vi c giám

sát và tái x p h ng KH sau khi cho vay, hay tái x p h ng KH

th t Các bi n pháp bao g m: ng n ng a r i ro, bán n , phân tán r i ro, và qu n

tr r i ro thông qua công c phái sinh

ngu n v n t qu d phòng r i ro n x u đư đ c x p lo i theo tiêu chu n đ bù

đ p M c dù ngu n v n này đ c trích l p t chi phí kinh doanh nh ng n u t l

trích l p quá cao s nh h ng tr c ti p đ n l i nhu n và quy n l i c a c đông

Ngoài ra, c n áp d ng các bi n pháp khác đ tài tr r i ro, g m: tham gia b o hi m

trong su t quá trình c p tín d ng, x lý tài s n đ m b o đ thu h i n ,…

1.2.4.4 Theo dõi, đánh giá vƠ đi u ch nh ph ng pháp phòng

ch ng

Vi c báo cáo k p th i, theo đúng yêu c u v r i ro là công c h tr đ c l c cho

công tác ki m tra ki m soát, qu n tr r i ro nh k và n i dung báo cáo đ c áp

d ng thích h p cho t ng đ i t ng nh n báo cáo Ch ng h n nh báo cáo cho H i

đ ng qu n tr và T ng giám c thì ch t p trung vào đánh giá chung, t ng h p r i

ro và ch nêu ra các r i ro l n nh t, các bi n pháp, chi n l c Báo cáo cho lưnh đ o

b ph n nghi p v thì yêu c u chi ti t h n và ch t p trung vào m t lo i r i ro

Tóm l i, nguyên t c Basel v qu n tr n x u: Quan đi m c a y ban Basel là s

y u kém trong h th ng NH c a m t qu c gia s đe d a đ n s n đ nh v tài chính

trên toàn qu c gia đó Vì v y, nâng cao s c m nh c a h th ng tài chính là đi u mà

y ban Basel quan tâm y ban đư ban hành 17 nguyên t c v qu n tr n x u, qu n

tr RRTD và đ m b o tính hi u qu , an toàn trong ho t đ ng c p tín d ng Bao g m

các n i dung c b n sau:

- Xây d ng môi tr ng tín d ng thích h p: H i đ ng qu n tr ph i phê duy t đ nh

k chính sách RRTD, xem xét RRTD và xây d ng m t chi n l c xuyên su t

trong ho t đ ng c a NH v t l n x u, m c đ ch p nh n r i ro,…Trên c s

đó, ban T ng giám đ c có trách nhi m th c thi các đ nh h ng này và phát tri n

các chính sách, th t c nh m phát hi n, đo l ng, theo dõi và ki m soát n x u

cho t ng kho n vay và cho c danh m c đ u t Các NH c n xác đ nh qu n tr

RRTD trong t t c các s n ph m và ho t đ ng c a mình, đ c bi t là s n ph m

m i ph i có s phê duy t c a H i đ ng qu n tr

- Th c hi n c p tín d ng lành m nh: Các NH c n xác đ nh rõ ràng các tiêu chí c p tín d ng lành m nh nh th tr ng m c tiêu, đ i t ng KH, đi u kho n và đi u

ki n c p tín d ng,…Xây d ng h n m c tín d ng cho t ng KH và nhóm KH vay

v n đ t o ra các lo i hình RRTD khác nhau nh ng có th so sánh và theo dõi

đ c trên c s x p h ng tín d ng n i b đ i v i KH trong các l nh v c, ngành

ngh khác nhau NH c n ph i có quy trình rõ ràng trong phê duy t tín d ng, các

s a đ i tín d ng v i s tham gia c a các b ph n ti p th , b ph n phân tích tín

d ng và b ph n phê duy t tín d ng c ng nh trách nhi m r ch ròi c a các b

ph n tham gia ng th i, phát tri n đ i ng nhân viên qu n lý RRTD có kinh

nghi m, ki n th c nh m đ a ra các nh n đ nh th n tr ng trong vi c đánh giá,

phê duy t và qu n lý RRTD Vi c c p tín d ng c n đ c th c hi n trên c s

giao d ch công b ng gi a các bên, đ c bi t c n có s c n tr ng và đánh giá h p

lý đ i v i các kho n tín d ng c p cho các KH có quan h

- Duy trì quá trình qu n lý, đo l ng và theo dõi tín d ng phù h p: C n có h

nhi m đ i v i các kho n tín d ng này nên giao cho b ph n ti p th hay x lý n

ho c k t h p c hai b ph n này, tùy theo quy mô và b n ch t c a m i kho n tín d ng Các NH nên xây d ng h th ng x p h ng tín d ng n i b trong qu n lý RRTD, giúp phân bi t các m c đ RRTD trong các tài s n có ti m n ng r i ro

c a NH

1.2.5 Kinh nghi m qu n tr RRTD t i m t s n c

1.2.5.1 Kinh nghi m c a Trung Qu c

T m t s nguyên nhân chính gây ra các kho n n x u t i Trung Qu c, Vi t Nam

có th h c h i kinh nghi m đ h n ch đ c nh ng nguy c ti n n gây ra r i ro tín

d ng

Nguyên nhân các kho n n x u xu t phát t :

- D n tín d ng t ng quá nhanh trong khi trình đ chuyên môn c a cán b tín

d ng ch a đ t tiêu chu n

- Tài s n th ch p: cho vay d a vào th ch p, ng i b o lãnh, danh ti ng mà

không đánh giá ngu n tr n chính T l cho vay trên giá tr tài s n th ch p

quá cao; cho vay v i k v ng tài s n hình thành t v n vay s có giá tr cao, tuy nhiên tình tr ng s t và gi m giá nhà đ t nghiêm tr ng g n đây đư làm cho giá tr

th ch p không đ bù đ p kho n vay, thanh kho n kém, nguy c không tr đ c

n là r t l n

- Thông tin khách hàng: không thu th p đ y đ thông tin KH vay, h s pháp lý

không đ y đ ; không thu th p, xác minh và phân tích các báo cáo trong su t th i

h n hi u l c kho n vay

- Không v n b n hóa thõa thu n c th v m c đích và cách s d ng kho n vay,

k ho ch ngu n tr n

- Giám sát sau gi i ngân kém: không giám sát các kho n cho vay xây d ng nh

ki m tra tình hình th c t , ti n đ rút v n vay, thanh tra,…Không nh n bi t đ c

các d u hi u c nh báo nh chu k luân chuy n t n kho và kho n ph i thu ch m

l i, chu k các kho n ph i tr dài ra và phát sinh lãi ròng trong kinh doanh

Mua bán n x u:

- T n m 2001, chính ph Trung Qu c đư cho phép hình thành th tr ng mua bán n x u NH v i s tham gia c a r t nhi u thành ph n qu c doanh, t nhân, trong n c và qu c t Trung Qu c quan ni m r ng, n u ch đ cho các

thành ph n qu c doanh mua bán trên th tr ng này, quá trình đ nh giá s

không th c s c nh tranh Vì th , chính ph n c này cho phép Morgan

Stanley và sau này là các NH đ u t khác c a M không ch tham gia mua c

ph n mà còn đ c phép mua bán n x u các NH

- S d ho t đ ng này trên th gi i thông su t vì có h th ng pháp lý hoàn h o

và t o m i đi u ki n thu n l i cho th tr ng này phát tri n nh nhân l c có

tay ngh cao, cung c p d ch v bài b n…

1.2.5.2 Kinh nghi m c a Nh t B n

Bài h c quan tr ng rút ra t kinh nghi m c a các Ngân hàng Nh t

- Ngân hàng nên ch đ ng trong vi c đánh giá m t khách hàng có ti m n ng

r i ro trong t ng lai g n và xa, t đó có bi n pháp x lý càng s m càng t t;

N u m c l c a NH v t quá kh n ng c a các NHTM, NHNN s s d ng

các ngu n qu qu c gia đ can thi p

- Hi n nay, các NH Nh t đư x lý thành công các v n đ liên quan đ n tài s n không thu h i đ c T ch c d ch v tài chính (The Finacial Service Agency) đóng vai trò qua tr ng trong vi c thúc ép các NH th c hi n công tác

d phòng c n thi t c ng nh x lý nh ng kho n n x u mà tr c đây đư

t ng gây ra các kho n l l n kéo dài trong nhi u n m đ i v i h u h t các

NH

1.2.5.3 Kinh nghi m c a M và châu Âu-x lý n x u

M : các NH M nh n m nh vào l i ra cho các kho n n x u và tránh vi c thu h i

n vi c t t toán kho n n x u ch nên xem xét khi đó là cách cu i cùng đ thu h i

kho n vay có v n đ , vì thu h i có th hi u qu h n thông qua vi c ti p t c tr n

c a m t doanh nghi p v n đang ho t đ ng h n là ph i t t toán tài s n Ví d nh JPMorgan và Bank of America đư b t đ u hoãn các v t ch thu tài s n đ tr n và

n l c làm vi c v i các ch n đ h v n có th tr ti n Các bi n pháp ph bi n là

gi m lãi su t và gi m giá tr các kho n chi tr đ ng i vay ti n v n có th tr ti n

mà không ph i bán tài s n th ch p

M và châu Âu: c ng đư b m ti n vào các NH, nh đó nhi u NH l n đư mua l i các

NH và t ch c tín d ng nh đang trên b v c phá s n, áp d ng các chính sách h

tr khách hàng c a NH l n cho khách hàng c a NH nh

1.2.5.4 Bài h c kinh nghi m đ i v i Vi t Nam

Thông qua các nguyên t c c a y ban Basel II, và th c ti n thành công c ng nh

th t b i c a nhi u ngân hàng trên th gi i v qu n tr RRTD, bài h c kinh nghi m cho các NHTM Vi t Nam nh m t ng c ng qu n tr RRTD đ c t ng k t l i nh

sau

Th nh t, áp d ng tri t đ 3 v n đ chính v i 17 nguyên t c vàng v qu n tr RRTD

theo y ban Basel

i v i NHTM, t t c các c p t h i đ ng qu n tr , ban t ng giám đ c, và t t c các nhân viên đ u ph i nh n th c đ c t m quan tr ng c a RRTD H i đ ng qu n tr

ph i thuê t v n xây d ng khung qu n tr RRTD phù h p cho ngân hàng c a mình

và môi tr ng kinh doanh Trong đó, hai v n đ ch ch t c n đ c đ u t là: Xây

d ng và hoàn thi n chi n l c cho qu n tr RRTD, và hoàn thi n c u trúc qu n tr RRTD, đ c bi t là c u trúc t ch c Chi n l c qu n tr RRTD th ng bao g m các

v n đ sau đây: (i) xác đ nh RRTD và nh n bi t các nguyên nhân gây RRTD, (ii)

mô t h s r i ro (ví d : các r i ro chính c a các quy trình qu n lý ph thu c vào

quy mô, s ph c t p c a ho t đ ng tín d ng); (iii) Mô t v các trách nhi m qu n lý

r i ro tín d ng vào t ng th qu n lý r i ro nói chung c a ngân hàng

V v n đ c u trúc qu n tr RRTD, NHTM c n thành l p, hoàn thi n y ban qu n lý

r i ro riêng bi t, trong đó RRTD là m t b ph n B máy giám sát r i ro c a ngân

hàng c n ho t đ ng đ c l p, không tham gia vào quá trình t o r i ro, có ch c n ng

qu n lý, giám sát r i ro

Th hai, xây d ng ý th c v qu n tr RRTD trong toàn h th ng, l a ch n các l nh

v c u tiên đ thi t l p các ch t ki m soát v RRTD T t c các nhân viên trong

ngân hàng c n đ c đào t o đ hi u bi t và tham gia t xác đ nh RRTD – xác đ nh

nguyên nhân, đánh giá trong t t c các r i ro hi n có trong t t c s n ph m, ho t

đ ng, quy trình và h th ng c a ngân hàng

Th ba, xây d ng ngân hàng d li u v RRTD và s d ng công ngh hi n đ i trong

phân tích, x lý RRTD Các NHTM nên nhanh chóng xây d ng các quy trình

h ng d n đ thu th p thêm các thông tin t n th t N u có đi u ki n, t i u hóa

công ngh hi n đ i đ phân tích, đánh giá và x lý RRTD Các NHTM nên tham gia

các t ch c bên ngoài, t ng c ng đ i tho i v i ngân hàng b n, Ngân hàng Nhà

n c đ chia s thông tin t n th t

Th t , h n ch t i đa nguyên nhân gây ra RRTD t các y u t ch quan c a

NHTM nh con ng i, quy trình, h th ng Các chính sách qu n tr nhân l c c n

h ng t i m c tiêu xây d ng ngu n nhân l c có ch t l ng cao, đ o đ c ngh

nghi p t t; các quy trình nghi p v c n đ c rà soát th ng xuyên, hoàn thi n hóa,

tránh quá c ng nh c và có l h ng H th ng công ngh thông tin và v n hành c n

K t lu n ch ng 1

R i ro tín d ng trong ngân hàng có tính t t y u khách quan, không th tránh

kh i Vì th , các ngân hàng ch có th ki m soát, gi m thi u, h n ch r i ro tín d ng

m t m c th p nh t có th ch p nh n đ c C s lý thuy t trong ch ng 1 đư khái

quát các v n đ c b n v r i ro tín d ng c ng nh đ c p đ n các mô hình và bi n pháp đ m b o gi m thi u r i ro tín d ng, làm c s cho các ch ng ti p theo

CH NG 2: TH C TR NG QU N TR R I RO TÍN D NG T I NGÂN

HÀNG BIDV-CHI NHÁNH NAM SÀI GÒN

2.1 Gi i thi u chung v BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn

2.1.1 Quá trình hình thành và phát tri n BIDV

BIDV đ c thành l p ngày 26/04/1957 v i tên g i là Ngân hàng Ki n thi t Vi t

Nam

- T 1981 đ n 1989: Mang tên Ngân hàng u t và Xây d ng Vi t Nam

- T 1990 đ n 27/04/2012: Mang tên Ngân hàng u t và Phát tri n Vi t Nam

(BIDV)

- T 27/04/2012 đ n nay: Chính th c tr thành Ngân hàng TMCP u t và Phát tri n Vi t Nam (BIDV)

Sau nh ng n m th c hi n đ ng l i đ i m i kinh t , Ngân hàng TMCP u t và Phát tri n Vi t Nam (BIDV) đư đ t đ c nh ng k t qu quan tr ng th hi n trên

m t s bình di n sau đây:

* Quy mô t ng tr ng và n ng l c tài chính đ c nâng cao:

BIDV luôn duy trì t c đ t ng tr ng cao, an tòan và hi u qu , giai đo n 2006 –

2010, T ng tài s n t ng bình quân h n 25%/n m, huy đ ng v n t ng bình quân 24%/n m, d n tín d ng t ng bình quân 25%/n m và l i nhu n tr c thu t ng bình quân 45%/n m

c c u tín d ng, gi m b t t tr ng cho vay trung dài h n, chuy n sang t p trung nhi u h n cho các kho n tín d ng ng n h n

* Lành m nh hóa tài chính và n ng l c tài chính t ng lên rõ r t:

BIDV đư ch đ ng th c hi n minh b ch và công khai các ho t đ ng kinh doanh, là ngân hàng đi tiên phong trong vi c áp d ng các chu n m c qu c t T 1996, BIDV liên t c th c hi n ki m toán qu c t đ c l p và công b k t qu báo cáo B t đ u t

n m 2006, BIDV là ngân hàng đ u tiên thuê T ch c đ nh h ng hàng đ u th gi i Moody’s th c hi n đ nh h ng tín nhi m cho BIDV và đ t m c tr n qu c gia

* u t phát tri n công ngh thông tin:

Nh n th c công ngh thông tin là n n t ng cho ho t đ ng c a m t ngân hàng hi n

đ i, nâng cao ch t l ng s n ph m d ch v và s c m nh c nh tranh c a BIDV trên

th tr ng, BIDV luôn đ i m i và ng d ng công ngh ph c v đ c l c cho công tác qu n tr và phát tri n d ch v ngân hàng tiên ti n; phát tri n các h th ng công ngh thông tin nh : ATM, POS, Contact Center;

* Không ng ng đ u t cho chi n l c đào t o và phát tri n ngu n nhân l c:

BIDV luôn quan tâm tho đáng t i đ i s ng v t ch t, tinh th n c a ng i lao đ ng Bên c nh vi c ti p t c b i d ng đ i ng cán b nòng c t cho ngành, đào t o và đào t o l i cán b , BIDV đư liên t c tuy n d ng ngu n nhân l c tr có tri th c và k

n ng đáp ng các yêu c u c a h i nh p

* Ti p t c m r ng và nâng t m quan h đ i ngo i lên t m cao m i

Là ngân hàng th ng m i nhà n c v trí doanh nghi p hàng đ u Vi t Nam do UNDP x p h ng, BIDV có th m nh và kinh nghi m h p tác qu c t BIDV hi n đang có quan h đ i lý, thanh toán v i 1551 đ nh ch tài chính trong n c và qu c

t , là Ngân hàng đ i lý cho các t ch c đ n ph ng và đa ph ng nh World Bank, ADB, JBIC, NIB…

* Doanh nghi p Vì c ng đ ng

BIDV đư có nhi u đóng góp tích c c hi u qu v i s phát tri n ti n b chung c a

c ng đ ng Trong nh ng n m qua, BIDV đư h ng ng và ch đ ng t ch c tri n khai có hi u qu nhi u ch ng trình chính sách xư h i đ i v i c ng đ ng bên c nh

vi c đ m b o t t chính sách, ch đ cho h n 1,4 v n cán b nhân viên trong toàn h

th ng

*BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn đ c tách ra t BIDV-Chi nhánh S Giao d ch

2 và chính th c đi vào ho t đ ng vào ngày 01 tháng 11 n m 2010 Tính đ n nay, Chi nhánh đư có 5 phòng giao d ch phân b các qu n 1, 4, 5 và 7

2.1.2 Các s n ph m tín d ng cung c p chính

2.1.2.1 S n ph m tín d ng dành cho khách hàng cá nhân, h gia đình

– Cho vay mua xe ô tô

– Cho vay mua b t đ ng s n

– Cho vay xây d ng, s a ch a nhà

– Cho vay b sung v n l u đ ng s n xu t kinh doanh

– Cho vay mua s m máy móc thi t b , đ u t nhà x ng

– Cho vay trung h n b sung v n s n xu t kinh doanh

– Cho vay tiêu dùng

– Cho vay du h c

– Cho vay c m c s ti t ki m, ch ng ch ti n g i

2.1.2.2 S n ph m tín d ng dành cho khách hàng doanh nghi p

– Cho vay b sung v n l u đ ng

– Tài tr nh p kh u hàng hoá, nguyên v t li u

– Tài tr s n xu t, gia công hàng xu t kh u

– Cho vay đ u t tài s n c đ nh

– Cho vay th c hi n d án

– Gói s n ph m tín d ng dành cho doanh nghi p kinh doanh xe ô tô

2.1.3 K t qu ho t đ ng c a BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn

Trong 3 n m ho t đ ng BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn luôn gi v ng s t ng

tr ng b n v ng và n đ nh

- Tình hình huy đ ng v n: Nhìn chung công tác huy đ ng v n đ c Chi nhánh Nam Sài Gòn chú tr ng đ đ m b o đáp ng đ ngu n cho vay

BIDV-và kh n ng chi tr

- Tình hình ho t đ ng cho vay: Trong g n 3 n m d n tín d ng đ u có m c

t ng tr ng khá, d n n m sau cao h n n m tr c Tuy nhiên do tình hình

kinh t khó kh n, kh ng ho ng và suy thoái kinh t trong n m 2008 và kéo dài sang n m 2012 làm cho nhi u doanh nghi p kinh doanh thua l đã nh

h ng đ n ch t l ng tín d ng t i Chi nhánh, t l n x u t ng cao

Hi u qu kinh doanh:

Ngân hàng là m t t ch c kinh doanh trong l nh v c ti n t , tín d ng, d ch v ngân

hàng Nó c ng nh nh ng doanh nghi p s n xu t khác, luôn có m c tiêu hàng đ u

là l i nhu n L i nhu n là y u t then ch t, nói lên k t qu ho t đ ng kinh doanh

c a ngân hàng, nó là hi u s gi a t ng thu nh p và t ng chi phí gia t ng l i

nhu n, ngân hàng ph i qu n lý t t các kho n m c tài s n có, nh t là các kho n m c

cho vay và đ u t , gi m thi u các chi phí, trong đó t p trung qu n lý ch t ch vi c

chi tiêu, mua s m trang thi t b, công tác phí… đ m b o cho ho t đ ng kinh doanh

có hi u qu

BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn luôn chú tr ng phát tri n m r ng m t cách toàn

di n t t c các l nh v c ho t đ ng ngân hàng đ ng th i nâng cao hi u qu kinh doanh đ i v i t ng l nh v c Vì v y BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn đư đ t đ c

(Ngu n: B ng cân đ i k toán c a BIDV-CN Nam Sài Gòn giai đo n 2010-2012)

Ta th y k t qu kinh doanh c a BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn bi n đ ng qua các

n m, c th n m 2012 là 7.319 t đ ng gi m 9.351 t đ ng (-56%) so v i n m

2011 Nguyên nhân do lãi su t huy đ ng – cho vay trên th tr ng bi n đ ng theo

chi u h ng b t l i k t h p v i tình hình n quá h n, n x u t ng nhanh làm nh

h ng đ n doanh thu c a Ngân hàng

Tuy k t qu đ t đ c còn khá khiêm t n nh ng qua k t qu kinh doanh đ t đ c

cho th y Ban lưnh đ o và toàn b cán b công nhân viên đư c g ng n l c r t l n

v t qua nh h ng kh ng ho ng tài chính ti n t qu c t và suy thoái kinh t đ có

th ti p t c phát tri n b n v ng trong nh ng n m ti p theo

2.2 Th c tr ng qu n tr r i ro tín d ng c a BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn

2.2.1 Ho t đ ng tín d ng t i BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn

(Ngu n: Báo cáo tài chính đã ki m toán n m 2010, 2011 và n m 2012)

n 31/12/2011, t ng d n tín d ng BIDV-Chi nhánh Nam Sài Gòn đ t 3,350

t đ ng, t ng 1,147 t (152%) so v i n m 2010 n 31/12/2012, đ t 4,297 t đông,

t ng 947 t , t ng ng 128% so v i n m 2011

V ch t l ng tín d ng: