Luận văn thạc sĩ Ứng dụng hệ thống xếp hạng tín dụng doanh nghiệp tại các Chi nhánh Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam trên địa bàn TP. HCM

Các ch tiêuăđ xácăđ nh quy mô doanh nghi p ..... Các ch tiêu phân tích th ng đ c chia ra hai lo i đó là các ch tiêu tài chính và các ch tiêu phi tài chính... CH NGă2: TH CăTR NGăH ăTH NG

-

NG D NG H TH NG X P H NG TÍN D NG DOANH NGHI P T I CÁC CHI NHÁNH NGÂN HÀNG NÔNG NGHI P VÀ PHÁT TRI N NÔNG THÔN

Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng

Mã s : 60340201

TR NGă I H C KINH T TP H CHÍ MINH

-

NG D NG H TH NG X P H NG TÍN D NG DOANH NGHI P T I CÁC CHI NHÁNH NGÂN HÀNG NÔNG NGHI P VÀ PHÁT TRI N NÔNG THÔN

Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng

Mã s : 60340201

NG IăH NG D N KHOA H C

Tôi cam đoan đây là công trình nghiên c u do chính tôi th c hi n Các s

li u thu th p và k t qu phân tích trong lu n án là trung th c, và ch a t ng

đ c ai công b trong b t k công trình nào khác

Khu tăV năB i

Trang ph bìa

L iăcamăđoan

M c l c

Danh m c các ký hi u, các ch vi t t t

Danh m c các b ng

Danh m c các hình v ,ăđ th

1 Lý do ch năđ tài

2 Xácăđ nh v năđ nghiên c u

3 M c tiêu nghiên c u

4 iăt ng và ph m vi nghiên c u

5 Ph ngăphápănghiên c u

6 K t c u c aăđ tài

CH NGă 1:ă C ă S LÝ LU N V X P H NG TÍN D NG DOANH

NGHI P C AăNGỂNăHĨNGăTH NGăM I 1

1.1 T ng quan v x p h ng tín d ng 1

1.1.1 Khái ni m v x p h ng tín d ng 1

1.1.2 Phân lo iăvƠăđ iăt ng x p h ng tín d ng 1

1.1.3 Vai trò c a x p h ng tín d ng 2

1.1.4 Cácăph ngăphápăx p h ng tín d ng 4

1.1.5 Nguyên t c x p h ng tín d ng 5

1.1.6 Quy trình x p h ng tín d ng 6

1.2 H th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p c aăngơnăhƠngăth ngăm i 6

1.2.1 Khái ni m v x p h ng tín d ng doanh nghi p 6

1.2.2 Tiêuăchíăđánhăgiáăh th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p 7

1.2.3 ụăngh aăc a h th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p 11

1.3 Kinh nghi m x p h ng tín d ng doanh nghi p trên th gi i 15

1.3.1 Kinh nghi m x p h ng tín d ng doanh nghi p c aăMoody’săvƠăS&P 15 1.3.2 Kinh nghi m x p h ng tín d ng doanh nghi p c a Fitch 16

1.3.3 Kinh nghi m x p h ng tín d ng doanh nghi p c aă c 18

1.3.5 Bài h c kinh nghi m v x p h ng tín d ng doanh nghi p cho các chi nhánh Ngân hàng nông nghi p và phát tri nănôngăthônătrênăđ a bàn TP H

Chí Minh 21

K t lu năch ngă1 22

CH NGă2:ăTH C TR NG H TH NG X P H NG TÍN D NG DOANH NGHI P C A CÁC CHI NHÁNH NGÂN HÀNG NÔNG NGHI P VÀ PHÁT TRI N NÔNG THÔN VI TăNAMăTRểNă A BÀN TP H CHÍ MINH 23

2.1 T ng quan v Ngân hàng Nông nghi p và Phát tri n Nông thôn Vi t Nam 23 2.1.1 L ch s hình thành và phát tri n 23

2.1.2 C ăc u t ch c và ho tăđ ng 25

2.1.3 K t qu ho tăđ ng kinh doanh c a Ngân hàng Nông nghi p và Phát tri n nông thôn Vi t Nam ậ cácă chiă nhánhă trênă đ a bàn TP.HCM t n mă 2008 ậ 2012 26

2.2 Th c tr ng h th ng x p h ng tín d ng khách hàng doanh nghi p t i các chi nhánh Ngân hàng nông nghi p và phát tri nănôngăthônătrênăđ a bàn TP H Chí Minh 31

2.2.1 Gi i thi u v cách t ch c x p h ng tín d ng khách hàng doanh nghi p 31

2.2.2 iăt ng áp d ng 33

2.2.3 Ph ngăphápăx p h ng 33

2.2.4 Rà soát, ch nh s a h th ng x p h ng 33

2.2.5 Quy trình ch mă đi m và x p h ng tín d ng doanh nghi p c a Agribank 34

2.3 Nh n xét v vi c hoàn thi n h th ng x p h ng tín d ng khách hàng doanh nghi p c a Ngân hàng nông nghi p và phát tri n nông thôn Vi t Nam ậ cácăchiănhánhătrênăđ a bàn TP H Chí Minh 44

2.3.1 Nh ng thành công và k t qu đ tăđ c 44

thônătrênăđ a bàn TP HCM 49

K t lu năch ngă2 53

CH NGă 3:ă GI I PHÁP HOÀN THI N H TH NG X P H NG TÍN

D NG DOANH NGHI P T I CÁC CHI NHÁNH NGÂN HÀNG NÔNG NGHI P VÀ PHÁT TRI N NÔNG THÔN VI TăNAMăTRểNă A BÀN TP

H CHÍ MINH 54 3.1 nhăh ng phát tri n c a các chi nhánh NHNo&PTNT Vi t Nam trên

đ a bàn TP H ChíăMinhăđ năn mă2015ăậ T m nhìn 2020 54

3.1.1 nhăh ng phát tri n TP H ChíăMinhăđ năn mă2020 54

3.1.2 nhăh ng phát tri n c a Ngân hàng nông nghi p và phát tri n nông

thôn Vi t Nam t nayăđ n 2015 ậ 2020 54

3.1.3 nhă h ng phát tri n c a các chi nhánh NHNo&PTNT Vi t Nam trênăđ a bàn TP H Chí Minh 55

3.2 Gi i pháp hoàn thi n h th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p t i các chi nhánh Ngân hàng nông nghi p và phát tri n nông thôn Vi tăNamătrênăđ a

bàn TP H Chí Minh 56 3.2.1 Nhóm gi i pháp do b n thân các chi nhánh Ngân hàng Nông nghi p

và phát tri n nông thôn Vi tăNamătrênă đ a bàn TP H Chí Minh t ch c

th c hi n 56 3.2.2 Nhóm gi i pháp h tr 66

K t lu năch ngă3 71

K T LU N CHUNG

Danh m c tài li u tham kh o

Ph l c

BCTC Báo cáo tài chính

EAD Exposure at Default : r i ro v n

FIRB Foundation Internal Rating Based Approach: Ph ng pháp

XHTD c b n

IPCAS H th ng thanh toán và k toán khách hàng c a Agribank

LGD Loss Given at Default: t n th t v n

Moody’s Moody’s Investors Service

NHNo&PTNT Ngân hàng Nông nghi p và Phát tri n nông thôn

NHNo Ngân hàng Nông nghi p

B ng 2.1 K t qu ho tăđ ng kinh doanh t n mă2008ă- 2012 30

B ng 2.2 Các ch tiêuăđ xácăđ nh quy mô doanh nghi p 35

B ngă2.3.ăC ăc uătínhăđi m 36

B ng 2.5 M căđi m t ng nhóm n 40

B ng 2.6 K t qu phân lo i nhóm n 42

B ng 2.7 ng d ng k t qu x p h ng doanh nghi p trong vi c ra quy tăđ nh c p tín d ng và giám sát sau khi cho vay 43

B ng 3.1 Ma tr n x p lo i kho n vay khách hàng doanh nghi p 62

Hình 1.1 Quy trình phân lo i tín d ng c a các t ch c x p h ng 17

Hình 1.2 Quy trình XHTD DN c aăNgơnăhƠngă c 19

Hìnhă2.1.ăC ăc u t ch c và ho tăđ ng c a Agribank 25

Hình 2.2 Ngu n v n Agribank khu v căTP.ăHCMăn mă2008ă- 2012 26

Hình 2.3 Ngu n v n t dơnăc ăAgribankăkhuăv căTP.HCMăn mă2008ă- 2012

27

Hìnhă2.4.ăD ăn AgribankăKVăTP.ăHCMăn mă2008ă- 2012 28

L I M U

1 Lý do ch năđ tài

Xu h ng t do hóa trong l nh v c tài chính đư t o ra c h i cho các t ch c tín d ng m r ng ho t đ ng v m t đ a lỦ và h n ch đ c nh ng t n th t do s thay đ i đi u ki n kinh t trong n c Tuy nhiên, c nh tranh gi a các t ch c tài chính tín d ng trên ph m vi toàn c u c ng t o ra m t th tr ng tài chính r i ro h n Trong b i c nh đó, không m t ngân hàng hay t ch c tài chính nào có th t n t i lâu dài mà không có h th ng qu n tr r i ro h u hi u Vi c xây d ng m t h th ng

qu n tr r i ro nói chung và qu n tr r i ro tín d ng nói riêng có vai trò s ng còn đ i

v i ho t đ ng c a t ch c

Chúng ta đang nh n th y nh ng l h ng trong vi c xác đ nh “s c kh e” tài chính

c a các doanh nghi p b ng các ph ng pháp hi n th i, v n đ cung c p, công b ,

qu n lý thông tin do doanh nghi p cung c p, v n đ xác đ nh giá tr tài s n đ m b o

đ cung ng v n cho các doanh nghi p là m t v n đ c n xem xét

Trong quá trình phát tri n đó, chúng ta đư không ng ng hoàn thi n nh ng ph ng pháp đánh giá n ng l c tài chính c a các doanh nghi p, bên c nh đó chúng ta c ng đang nghiên c u, ti p thu và v n d ng nh ng ph ng pháp khác mà các n c trên

th gi i đư v n d ng t r t lâu và x p h ng tín d ng doanh nghi p là m t trong

m c t n th t tín d ng cho t ng dòng s n ph m ho c l nh v c hay ngành kinh t

Tuy nhiên h th ng này cho đ n nay m i đ c các t ch c tín d ng th c hi n m t

cách riêng bi t, k t qu x p h ng khách hàng v n ch a có s liên k t v i các y u t

quan tr ng khác c a kho n tín d ng Do đó vi c ắ ng d ng h th ng x p h ng tín

d ng doanh nghi p” là vô cùng quan tr ng đ i v i các t ch c tín d ng nói chung

và NHTM nói riêng

2 Xácăđ nh v năđ nghiên c u

Agribank là m t trong nh ng NHTM hàng đ u Vi t Nam không ch v quy

mô, s l ng khách hàng, m ng l i h at đ ng mà c v d n Tuy nhiên trong

kho ng th i gian qua n x u c a Agribank liên t c gia t ng, đ c bi t là đ i v i

khách hàng doanh nghi p t i các chi nhánh trên đ a bàn TP H Chí Minh m c dù Ngân hàng này đư áp d ng h th ng XHTD DN đ nh k hàng qúy, hàng n m T đó

cho th y h th ng XHTD DN c a Agribank – các chi nhánh trên đ a bàn TP H

Chí Minh còn ch a phù h p và nhi u khuy t đi m, do đó c n đi u ch nh, b sung

đ ng d ng hi u qu h th ng XHTD DN t i các chi nhánh Agribank trên đ a bàn

TP H Chí Minh nh m gi m thi u r i ro, h n ch n x u

3 M c tiêu nghiên c u

tài nghiên c u này nh m tr l i câu h i là t i sao n x u thu c kh i khách hàng doanh nghi p c a Agribank – các chi nhánh trên đ a bàn TP H Chí Minh

trong th i gian qua l i gia t ng m c dù đư th c hi n ch m đi m, x p h ng tín d ng

doanh nghi p M t khác, nghiên c u, phân tích so sánh và ki m ch ng các ch tiêu

đánh giá trong h th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p c a các chi nhánh

Agribank trên đ a bàn TP H Chí Minh so v i h th ng x p h ng tín d ng c a các

n c trên th gi i T đó rút ra nh ng m t tích c c và h n ch trong h th ng

XHTD doanh nghi p c a Agribank - các chi nhánh trên đ a bàn TP H Chí Minh

đ đ xu t các ki n ngh , gi i pháp nh m hoàn thi n h th ng XHTD doanh nghi p

và gi m thi u r i ro, gi m thi u n x u đ i v i Agribank - các chi nhánh trên đ a

Ph m vi nghiên c u là khách hàng doanh nghi p c a Agribank trên đ a bàn TP.H

Chí Minh t n m 2008 – 2012

5 Ph ngăphápănghiênăc u

S d ng các ph ng pháp t ng h p thông tin, phân tích và trình bày các b c

trong h th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p t i các chi nhánh Agribank trên đ a

bàn TP H Chí Minh

6 K t c u c aăđ tài

Ngoài ph n m đ u, k t lu n, m c l c, danh m c các ch vi t t t, danh m c

các hình và b ng, ph l c và tài li u tham kh o; đ tài nghiên c u đ c b c c theo

3 ch ng nh sau:

 Ch ng 1: C s lý lu n v x p h ng tín d ng doanh nghi p c a Ngân hàng

th ng m i

 Ch ng 2: Th c tr ng h th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p t i các chi

nhánh Ngân hàng Nông nghi p và Phát tri n Nông thôn Vi t Nam trên đ a

bàn TP H Chí Minh

 Ch ng 3: Gi i pháp hoàn thi n h th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p t i

các chi nhánh Ngân hàng Nông nghi p và Phát tri n Nông thôn Vi t Nam

trên đ a bàn TP H Chí Minh

CH NGă 1: C ă S ă Lụă LU Nă V ă X Pă H NGă TệNă D NGă DOANHă NGHI PăC AăNGỂNăHĨNGăTH NGăM I

1.1 T ng quan v x p h ng tín d ng

1.1.1 Khái ni m v x p h ng tín d ng

Hi n nay, m i t ch c tài chính, tín d ng đ nh ngh a XHTD theo cách khác

nhau:

Theo Vi n nghiên c u Nomura, XHTD là đánh giá hi n t i v m c đ s n sàng và

kh n ng tr n g c ho c lưi đ i v i ch ng khoán n c a m t nhà phát hành trong

su t th i gian t n t i c a ch ng khoán đó

Theo Standards & Poor’s, XHTD là nh ng ý ki n đánh giá v r i ro tín d ng, kh

n ng và s s n sàng thanh toán các ngh a v tài chính m t cách đ y đ và đúng h n

c a m t ch th phát hành, nh m t doanh nghi p, m t Chính ph ho c m t y ban nhân dân XHTD c ng đ c p đ n ch t l ng tín d ng c a m t kho n n riêng l ,

nh m t trái phi u doanh nghi p ho c m t trái phi u c a chính quy n đ a ph ng,

và xác su t t ng đ i mà kho n phát hành đó có th v n

Theo Moody’s, XHTD là nh ng ý ki n đánh giá v ch t l ng tín d ng và kh n ng

thanh toán n c a m t ngh a v n riêng l ho c c a ch th phát hành d a trên các

k t qu phân tích tín d ng c b n và th hi n thông qua h th ng ký hi u t Aaa đ n

y ban nhân dân) ho c m t kho n vay riêng l (m t th ng phi u/ k phi u / trái

phi u/ gi y nh n n c a doanh nghi p; m t tín phi u/ trái phi u c a Chính ph / chính quy n đ a ph ng)

- XHTD doanh nghi p: các y u t có th nh h ng đ n XHTD DN bao g m

lo i hình doanh nghi p, ngành kinh t , ch tiêu tài chính, ch tiêu phi tài chính, l ch

và gi i h n r i ro, h tr các NHTM trong vi c phân lo i n và trích l p d phòng

đ x lý r i ro tín d ng, t đó ti n t i m c tiêu t i đa hóa l i nhu n c a các NHTM

B i v y, có th nói XHTD góp ph n b o v s n đ nh c a h th ng ngân hàng,

giúp th tr ng tài chính – ngân hàng minh b ch h n, t ng c ng kh n ng giám sát

th tr ng c a các c quan qu n lỦ Nhà n c và nâng cao hi u qu c a n n kinh t

1.1.3.1 i v iăNgơnăhƠngăth ngăm i

XHTD là c s đ đánh giá kh n ng tr n c a đ i t ng có nhu c u

c p tín d ng góp ph n ph c v cho vi c ra quy t đ nh c p tín d ng (c p hay không

c p tín d ng, xác đ nh h n m c tín d ng, th i h n, m c lãi su t, bi n pháp b o đ m

ti n vay, ) và công tác qu n lý tín d ng XHTD c ng h tr ngân hàng trong vi c

phân lo i n và trích l p d phòng r i ro, đ ng th i c ng ti n t i m c đích t i đa

hóa l i nhu n ngân hàng, nâng cao hi u qu ho t đ ng c a ngân hàng và góp ph n

b o v s n đ nh c a h th ng ngân hàng, th hi n nh ng đi m chính sau:

 H tr phê duy t tín d ng: c i thi n tính chính xác và hi u l c c a vi c ra

quy t đ nh c p tín d ng, cung c p ph ng ti n h tr đ quá trình này tr nên hi u

qu , ti t ki m th i gian, chi phí và gi m b t s can thi p c a con ng i Trong giai

đo n th m đ nh, k t qu XHTD đ c s d ng đ quy t đ nh vi c đ ng ý hay t ch i

c p tín d ng cho khách hàng, t i u hóa t l phê các đ ngh vay v n thông qua

phân lo i các m c đ r i ro, và là m t trong nh ng c n c tin c y đ xác đ nh giá

cho các kho n tín d ng, theo nguyên t c m c XHTD th p (r i ro cao) s t ng ng

v i m c giá cao và ng c l i

 H tr qu n lý và qu n tr khách hàng: Quan h khách hàng c a các TCTD

ph thu c vào m c đ XHTD c a khách hàng đó Nh ng kho n vay có m c r i ro

cao c n ph i ki m soát, đánh giá th ng xuyên, nh ng kho n vay có m c XHTD

th p c ng c n ph i đ c chú tr ng theo dõi Ng c l i, nh ng khách hàng t t v i

m c XHTD cao s đ c u ái h n trong các quan h giao d ch

 Làm c n c đ trích l p d phòng tín d ng: m c trích l p d phòng các

kho n tín d ng ph thu c vào m c đ r i ro c a kho n tín d ng đó M c XHTD

c ng r t h u ích trong vi c xác đ nh kho n v n c n thi t đ “h p th ” đ nh ng t n

th t tín d ng b t th ng ngoài d ki n bù đ p cho t n th t tín d ng các TCTD

c ng áp d ng chính sách b o đ m tín d ng phù h p v i m c đ r i ro c a kho n

c p tín d ng, theo đó các kho n c p tín d ng có m c r i ro cao (XHTD th p) s

ph i có m c b o đ m tín d ng cao và ng c l i

 H tr công tác qu n lý thông tin (MIS) theo danh m c và t o l p báo cáo:

D li u đ a vào h th ng XHTD là r t đa d ng, phong phú và thu c nhi u lo i

tr ng thông tin khác nhau liên quan đ n ho t đ ng kinh doanh c a khách hàng

c ng nh c a kho n c p tín d ng H n n a h th ng XHTD th ng đ c các

TCTD thi t l p n n t ng công ngh tin h c cao, cho phép chi t xu t, qu n lý các thông tin theo t ng danh m c yêu c u và đ a ra h th ng báo cáo hi u qu

1.1.3.2 i v i Chính ph , th tr ng tài chính và n n kinh t

XHTD giúp th tr ng minh b ch h n, t ng c ng kh n ng giám sát

th tr ng c a Chính ph , nâng cao hi u qu c a n n kinh t và có th góp ph n tích

c c vào t ng tr ng kinh t b ng cách giúp m r ng kh n ng ti p c n v i th

tr ng tín d ng, gi m chi phí tín d ng, gi m n quá h n, n x u,

1.1.3.3 i v iănhƠăđ uăt

XHTD giúp nhà đ u t có thêm công c đ đánh giá r i ro tín d ng,

gi m thi u các chi phí v thu nh p, phân tích và giám sát kh n ng tr n c a các t

ch c phát hành trái phi u ho c các công c tài chính,

1.1.3.4 i v i doanh nghi p

XHTD giúp doanh nghi p m r ng th tr ng v n trong và ngoài n c

và gi m b t s ph thu c vào các kho n c p tín d ng c a ngân hàng XHTD là c

s đ đánh giá n ng l c c a doanh nghi p, t o s bình đ ng, c nh tranh h n trong

ho t đ ng huy đ ng v n c a doanh nghi p, có nhi u c h i ti p c n ngu n v n v i

lãi su t ho c các đi u ki n u đưi t ngân hàng, , ngu n v n c ng đ c chuy n giao đ n doanh nghi p t t đ ti p t c thúc đ y các doanh nghi p này phát tri n

1.1.4 Cácăph ngăphápăx p h ng tín d ng

Hi n nay h th ng XHTD th ng đ c phát tri n theo ba ph ng pháp là

ph ng pháp chuyên gia, ph ng pháp mô hình toán h c và ph ng pháp h n h p; trong đó, ph ng pháp x p h ng h n h p đ c các TCTD s d ng ph bi n nh t

Nh ng t ch c XHTD l n, có uy tín trên th gi i nh Standard and Poor’s, Moody’s, Fitch,… có th phát tri n các ph ng pháp riêng nh ng v c b n v n

d a trên phân tích đ nh tính và đ nh l ng đ a ra các h th ng ch s XHTD đ c

tr ng c a mình

 Ph ng pháp chuyên gia: đánh giá kh n ng thanh toán n c a đ i t ng

c n x p h ng, các nhà phân tích (trên c s k t h p c a m t nhóm chuyên gia) s

d a trên các thông tin t báo cáo c a đ i t ng c n x p h ng, thông tin th tr ng,

thông tin ph ng v n t lưnh đ o doanh nghi p,…đ đánh giá tình hình tài chính,

qu n tr doanh nghi p, chi n l c và chính sách qu n tr r i ro c a doanh

nghi p,…t đó đ a ra m c x p h ng

 Ph ng pháp mô hình toán h c: là ph ng pháp ch y u t p trung vào các

d li u đ nh l ng và k t h p ch t ch v i mô hình toán h c Thông qua mô hình

toán h c, các t ch c x p h ng có th đánh giá ch t l ng tài s n, kh n ng sinh l i,

kh n ng tr n

 Ph ng pháp x p h ng h n h p: k t h p c y u t chuyên gia và k t qu mô

hình tính toán

1.1.5 Nguyên t c x p h ng tín d ng

Khái ni m hi n đ i v XHTD đ c t p trung vào các nguyên t c ch y u bao g m

phân tích tín nhi m trên c s ý th c và thi n chí tr n c a ng i đi vay và t ng

kho n vay; đánh giá r i ro dài h n d a trên nh h ng c a chu k kinh doanh và xu

h ng kh n ng tr n trong t ng lai; đánh giá r i ro toàn di n và th ng nh t d a

vào h th ng ký hi u x p h ng

Trong phân tích x p h ng tín d ng c n thi t s d ng phân tích đ nh tính đ b sung

cho nh ng phân tích đ nh l ng Các d li u đ nh l ng là nh ng quan sát đ c đo

l ng b ng s , các quan sát không th đo l ng đ c b ng s đ c x p vào d li u

đ nh tính Các ch tiêu phân tích có th thay đ i phù h p v i s thay đ i c a công

ngh và yêu c u qu n tr r i ro

Vi c thu th p s li u đ đ a vào mô hình XHTD c n đ c th c hi n m t cách

khách quan, linh đ ng S d ng cùng lúc nhi u ngu n thông tin đ có đ c cái nhìn

t ng th v tình hình tài chính c a khách hàng vay

1.1.6 Quy trình x p h ng tín d ng

C n c vào chính sách tín d ng và các quy đ nh liên quan mà m i ngân

hàng xây d ng m t quy trình XHTD riêng M t quy trình x p h ng tín d ng bao

g m các b c c b n nh sau:

(i) Thu th p thông tin liên quan đ n các ch tiêu s d ng trong phân tích, đánh

giá thông tin x p h ng c a các t ch c tín d ng liên quan đ n đ i t ng x p h ng

Trong quá trình thu th p thông tin, ngoài nh ng thông tin do khách hàng cung c p,

ng i ch m đi m ph i s d ng nhi u ngu n thông tin khác t các ph ng ti n thông tin đ i chúng, thông tin t trung tâm tín d ng c a ngân hàng nhà n c, thông

tin t các công ty x p h ng

(ii) Phân tích b ng mô hình đ k t lu n v m c x p h ng M c x p h ng cu i

cùng đ c quy t đ nh sau khi tham kh o ý ki n c a H i đ ng x p h ng Trong

XHTD c a các NHTM thì k t qu x p h ng th ng không đ c công b r ng rãi (iii) Theo dõi tình tr ng tín d ng c a đ i t ng đ c x p h ng đ đi u

ch nh m c x p h ng, các thông tin đi u ch nh đ c l u gi T ng h p k t qu x p

h ng so sánh v i th c t r i ro x y ra, và d a trên t n su t ph i đi u ch nh m c x p

h ng đư th c hi n đ i v i khách hàng đ xem xét đi u ch nh mô hình x p h ng 1.2 H th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p c aăngơnăhƠngăth ngăm i

1.2.1 Khái ni m v x p h ng tín d ng doanh nghi p

X p h ng tín d ng doanh nghi p là vi c đánh giá, x p lo i các doanh

nghi p v i ph ng pháp và các ch tiêu đánh giá phù h p nh m làm rõ th c

ch t ho t đ ng s n xu t kinh doanh c v ngu n l c, ti m n ng, l i th kinh doanh c ng nh nh ng r i ro ti m n, và kh n ng tr n c a doanh nghi p

(Theo TS Nguy n H u ng – Phó giám đ c Trung tâm Thông tin tín d ng

NHNN)

Ti p t c, th ng xuyên đánh giá, c p nh t x p lo i các doanh nghi p v i ph ng

pháp và các ch tiêu đánh giá phù h p nh m làm rõ th c ch t ho t đ ng s n xu t

kinh doanh c v ngu n l c, ti m n ng, l i th kinh doanh c ng nh nh ng r i ro

ti m n, và kh n ng tr n c a doanh nghi p ánh giá kh n ng th c hi n các ngh a v tài chính c a doanh nghi p, m c đ r i ro tín d ng, đ c xác đ nh thông qua đánh giá b ng thang đi m, tuân th theo các nguyên t c nh t đ nh, phù h p v i

thông l qu c t , có đ t trong m i quan h bi n ch ng v i môi tr ng kinh t xã

h i

1.2.2 Tiêu chí đánhăgiá h th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p

1.2.2.1 tin c y c a thông tin, d li uăđ u vào c a doanh nghi păđ c

x p h ng

Ngu n thông tin đ u vào là c s cho quá trình x p h ng doanh nghi p,

tùy theo m c tiêu phân tích c a các c quan x p h ng mà l ng thông tin đ u vào

c n thu th p ít hay nhi u Thông tin, d li u thu th p đ c bao g m thông tin tài

chính và thông tin phi tài chính ph i có đ tin c y cao, có ch t l ng đ đ m b o k t

qu x p h ng s ph n ánh đúng th c tr ng c a doanh nghi p Nguyên li u đ u vào

c a x p h ng doanh nghi p có r t nhi u n i, n m r i rác các c quan đ n v khác nhau có th thu th p đ c ngu n s li u này đ m b o tính chính xác cao thì các c quan x p h ng nên thu th p l i t các NHTM, các c quan c a Chính ph

và các c quan thông tin khác đ c phép thu th p thông tin

Thu th p tài li u và x lý s li u, đây là b c quan tr ng, nh h ng r t l n đ n k t

qu phân tích Tài li u thu th p ph i đ y đ không m u thu n gi a các s li u thu

th p và ph i đ c s u t p qua các n m ho t đ ng, các s li u k ho ch d ki n đ làm c s cho vi c so sánh, đánh giá phân tích

Xây d ng các b ng bi u, các ch tiêu tài chính ph n ánh ho t đ ng kinh doanh c a

doanh nghi p Trên c s các s li u và tài li u thu th p, xây d ng các b ng bi u,

đ th , xác đ nh các ch tiêu kinh t đ nêu th c tr ng ho t đ ng s n xu t kinh doanh

c a doanh nghi p

Nghiên c u các nhân t nh h ng đ n th c tr ng ho t đ ng doanh nghi p Th c

ch t là nghiên c u các nguyên nhân khách quan và ch quan nh h ng tích c c và

nh h ng x u đ n k t qu và hi u qu ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p,

đ n t ng khâu, t ng giai đo n c a quá trình kinh doanh ng th i nhà phân tích

c n s d ng ph ng pháp thích h p đ xác đ nh m c đ nh h ng c a t ng nhân

t đ n đ i t ng nghiên c u

T ng h p k t qu phân tích, đ a ra k t lu n đánh giá th c tr ng ho t đ ng kinh

doanh c a doanh nghi p nh tình hình doanh thu, th tr ng tiêu th s n ph m, l i

nhu n, tình hình s d ng v n vay Nhà phân tích t ng h p l i các k t qu phân tích

đ đ a ra nh n đ nh chung t ng h p đánh giá th c tr ng ho t đ ng kinh doanh c a

công ty bao g m m t m nh, m t còn t n t i, nêu các ti m n ng trong ho t đ ng

ch a khai thác h t

Xây d ng đ nh h ng và đ a ra các gi i pháp c th , trên c s nh ng m t m nh,

m t y u c a doanh nghi p, đ a ra nh ng gi i pháp kh c ph c các m t còn t n t i và

phát huy m t m nh, xây d ng đ nh h ng phát tri n trong th i gian t i nh m nâng

cao hi u qu ho t đ ng c a doanh nghi p

1.2.2.3 L a ch n các ch tiêu phân tích

K t qu c a vi c x p h ng doanh nghi p ch y u ph thu c vào vi c

l a ch n các ch tiêu phân tích c a c quan x p h ng doanh nghi p Tùy t ng m c đích x p h ng mà các ch th x p h ng l a ch n các ch tiêu phân tích khác nhau

Các ch tiêu phân tích th ng đ c chia ra hai lo i đó là các ch tiêu tài chính và các

ch tiêu phi tài chính

 i v i các ch tiêu tài chính, phân tích tài chính là quá trình xem xét, ki m

tra, đ i chi u và so sánh s li u tài chính hi n hành v i quá kh Thông qua vi c

phân tích tài chính có th đánh giá ti m n ng, hi u qu kinh doanh c ng nh r i ro trong t ng lai, và tri n v ng c a doanh nghi p

Tùy theo m c tiêu phân tích mà nhà phân tích chú tr ng h n t i nhóm t s này hay

nhóm t s khác Ch ng h n các ch n ng n h n quan tâm đ n tình hình kh n ng

thanh toán c a ng i vay Trong khi các nhà đ u t dài h n quan tâm nhi u h n đ n

kh n ng ho t đ ng và hi u qu s n xu t, kinh doanh, h c ng nghiên c u kh n ng thanh toán đ đánh giá kh n ng c a doanh nghi p đáp ng nhu c u thanh toán hi n

t i và xem xét l i nhu n đ d tính kh n ng tr n cu i cùng c a doanh nghi p

Bên c nh đó, h c ng chú tr ng đ n t s v c c u v n thì s thay đ i t s này

nh h ng đáng k đ n l i ích c a h M i nhóm t s bao g m nhi u t s và

trong t ng tr ng h p các t s đ c l a ch n s ph thu c vào b n ch t, quy mô

ho t đ ng c a nhà phân tích

 Thông tin phi tài chính là r t c n thi t trong quá trình XHDN, nó kh c ph c

đ c nh c đi m c a thông tin tài chính, thông tin ch a ph n ánh đ c xu th phát

tri n c a doanh nghi p trong t ng lai, đi u này r t quan trong v i nhà đ u t trong

vi c phán đoán tình hu ng có th x y ra r i ro d n đ n không thu h i đ c v n trong t ng lai Các thông tin phi tài chính có r t nhi u lo i, v n đ đ t ra là ph i

chu n hóa và xây d ng m t s ch tiêu c b n đ phân tích và đ a ra các phán đoán

v di n bi n kinh doanh c a doanh nghi p Tùy t ng m c đích c a các ch th phân

tích mà l a ch n các ch tiêu nào, nhi u hay ít các ch tiêu phi tài chính

1.2.2.4 Xácăđ nh ngành kinh t và quy mô doanh nghi p

Xác đ nh ngành kinh t và quy mô doanh nghi p là m t khâu quan

tr ng và nh h ng l n đ n quá trình x p h ng c a doanh nghi p Hi n nay m i c

quan x p h ng đ u có cách xác đ nh ngành kinh t và quy mô doanh nghi p đ a vào

phân tích khác nhau

Vi c XHDN đ c đ t trong b i c nh ngành do m i ngành có nh ng đ c đi m khác nhau nh c c u chi phí, t c đ t ng tr ng, tính chu k , kh n ng sinh l i, môi

tr ng pháp lý, tính c nh tranh trong ngành

V i nh ng ngành ngh khác nhau thì đ c tr ng c a t ng ngành là khác nhau cho nên đ i v i các ch tiêu tài chính thì m i ngành c ng có nh ng m c chu n khác

nhau, có nh ng ngành coi tr ng ch tiêu này nh ng có nh ng ngành l i coi tr ng ch

tiêu khác (ví d ngành công nghi p coi tr ng các ch tiêu phân tích n ng l c tài s n,

ch tiêu vòng quay hàng t n kho, trong khi các ngành th ng m i, d ch v l i coi

tr ng đ n các ch tiêu liên quan đ n hi u qu s d ng v n ng n h n) Do đó không

th áp d ng chu n c a ngành này vào ngành khác và trong phân tích báo cáo tài chính không th áp d ng phân tích, chú tr ng t t c các ch tiêu nh nhau m i

ngành ngh

H th ng xác đ nh ngành kinh t dùng đ XHDN ph i phù h p v i trình đ phát

tri n n n kinh t và môi tr ng pháp lý c a t ng qu c gia, tuy nhiên ph i g n sát

v i thông l qu c t

Trong th c t vi c xác đ nh ngành kinh t luôn g p khó kh n vì nh ng tiêu chu n

làm c n c cho vi c xác đ nh không đáp ng đ c m i yêu c u Ngoài ra, còn v n

đ ranh gi i hai ngành c ng nh trong tr ng h p ho t đ ng đa ngành

Vi c xác đ nh ngành kinh t là tùy theo đi u ki n hoàn c nh m i n c, không th áp

đ t ho c h c t p duy Ủ chí đ c Các c quan đánh giá có th c n c theo cách xác

đ nh ngành c a Chính ph ho c t đ a ra m t cách xác đ nh riêng cho phù h p v i

đi u ki n, hoàn c nh, đ c đi m c a mình

Quy mô doanh nghi p c ng là m t y u t c n xem xét, b i doanh nghi p s khó đa

d ng hóa ho t đ ng đ gi m thi u r i ro kinh doanh và nâng cao u th c nh tranh

khi quy mô c a nó quá nh , b i chúng không có u th v quy mô s n xu t, nhân s

và ti m l c tài chính Vi c xác đ nh quy mô th ng c n c vào các ch tiêu nh quy

mô v n kinh doanh, doanh thu, t ng s lao đ ng, n p thu ,…

1.2.2.5 Kh n ngăđoăl ng r i ro

K t qu x p h ng tín d ng n i b đ i v i khách hàng doanh nghi p giúp ngân hàng đo l ng r i ro tín d ng Theo đó, t l n x u phát sinh c a t ng

nhóm khách hàng theo th h ng k t qu x p h ng tín d ng n i b là m t trong

nh ng ch tiêu cho phép đo l ng r i ro tín d ng Ch ng h n, n u t l n x u phát

sinh trong k x p h ng c a nhóm AAA cao h n nhóm A ho c BBB thì có ngh a là

công tác x p h ng, k t qu x p h ng khách hàng tr n c a khách hàng

1.2.2.6 S l ng doanh nghi păđ c x p h ng

M t ngân hàng có công tác x p h ng tín d ng n i b đ i v i khách

hàng doanh nghi p đ c đánh giá là thành công thì công tác x p h ng tín d ng n i

b c a ngân hàng đó ph i xem xét qua nhi u k x p h ng v i s l ng khách hàng

(quy mô công vi c) đ a vào x p h ng không h n ch , nh ng v n cho ra k t qu x p

h ng khách hàng đ m b o đo l ng đ c r i ro tín d ng chính xác nh t

1.2.3 ụăngh aăc a h th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p

X p h ng tín d ng trên ph ng di n là h th ng cung c p thông tin có vai

trò quan tr ng đ i v i nh ng cá nhân, t ch c tham gia th tr ng tài chính H

th ng XHTDDN góp ph n thu h p kho ng cách hi u bi t gi a ng i cho vay và

ng i đi vay H th ng thông tin đ c cung c p đây là uy tín tr n c a ng i đi

vay T ch c cho vay có th s d ng nhi u ngu n thông tin khác nhau nh : h

th ng phân tích riêng c a h , k t qu XHTDDN t m t t ch c đ c l p, k t qu

phân tích b i bên th ba,…Vi c s d ng thông tin đa chi u giúp cho t ch c cho

vay có th tin t ng vào k t qu XHTD khi t t c các lu ng thông tin đó cung c p

k t qu t ng đ ng nhau Do đó h th ng XHTDDN có Ủ ngh a vô cùng quan tr ng

đ i v i ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng, đ i v i khách hàng và đ i v i n n

kinh t

1.2.3.1 i v i ho tăđ ng kinh doanh c aăngơnăhƠngăth ngăm i

H th ng ngân hàng chi m m t v trí quan tr ng nh là huy t m ch c a

n n kinh t v i vai trò cung c p các s n ph m d ch v ch y u trong quá trình ho t

đ ng c a doanh nghi p Trong đó tín d ng là m t ph n quan tr ng nh t c a ho t

đ ng ngân hàng Tuy nhiên ho t đ ng tín d ng luôn ti m n nhi u r i ro, đ c bi t là các n c có n n kinh t m i n i nh Vi t Nam b i h th ng thông tin thi u minh

b ch và không đ y đ , trình đ qu n tr r i ro còn nhi u h n ch , tính chuyên

nghi p c a cán b ngân hàng ch a cao,… N x u luôn t n t i b t k ngân hàng

nào t ngân hàng nh đ n các ngân hàng hàng đ u th gi i vì nó là m t ph n t t y u

trong ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng Hi u qu c a qu n tr r i ro tín d ng là

ki m soát đ c n x u m t m c đ nh t đ nh đ m b o cho s ho t đ ng b n v ng

c a ngân hàng QTRR tín d ng đ c th hi n thông qua c ch , chính sách, mô

hình t ch c và mô hình qu n tr r i ro phù h p v i đi u ki n kinh doanh, c s h

t ng, chính sách qu n lý c a Vi t Nam nh m h n ch nh ng r i ro tín d ng có th

x y ra

Trong nh ng n m g n đây, h th ng ngân hàng đư b c l nhi u đi m y u kém trong

ho t đ ng tín d ng, n x u t ng cao, nguyên nhân xu t phát t phía khách quan do tác đ ng c a cu c kh ng ho ng tài chính, ti n t toàn c u và c ng m t ph n không

nh xu t phát t phía ch quan do vi c qu n lý tín d ng còn ch a ch t ch và m t

b ph n cán b tín d ng trình đ và đ o đ c ngh nghi p y u kém Tr c th c tr ng

trên, NHNN nh ng n m g n đây đư t p trung đ nh h ng qu n lý r i ro trong l nh

v c ngân hàng theo yêu c u c a Basel II thông qua các quy đ nh v qu n lý r i ro

và các bu i t p hu n, đào t o cho cán b ngân hàng M t trong các yêu c u cho đ nh

h ng trên là xây d ng, hoàn thi n và phát tri n h th ng XHTDDN

H th ng XHTDDN giúp ngân hàng gi m chi phí và th i gian ra quy t đ nh cho vay

thông qua th c hi n chính sách khách hàng nh h n m c cho vay, th i h n cho vay,

giá tr tài s n b o đ m c n cho kho n vay, lãi su t cho vay H th ng XHTDDN

giúp ngân hàng qu n lý t t h n danh m c cho vay: giám sát và đánh giá các kho n

tín d ng cho bi t kho n vay có ch t l ng t t hay đang có xu h ng x u đ t đó

đ a ra nh ng gi i pháp k p th i H th ng XHTD DN giúp phát tri n chi n l c

h ng t i các doanh nghi p t t và r i ro ít h n Và đ c bi t hoàn thi n h th ng

XHTDDN giúp ngân hàng qu n tr r i ro t t h n

1.2.3.2 i v i khách hàng

Trên th gi i, XHTD doanh nghi p là ho t đ ng ph bi n nh ng Vi t Nam đi u này v n còn khá m i m Hi n t i, không nhi u doanh nghi p trong n c

ti n hành x p h ng tín nhi m, tuy nhiên đây là y u t quan tr ng cho quá trình qu c

t hóa th ng hi u doanh nghi p nói riêng, h i nh p nói chung

Do đó yêu c u ph i có h th ng XHTD doanh nghi p là đi u t t y u Thông qua h

th ng XHTD DN, doanh nghi p kh ng đ nh đ c uy tín và v th c a mình C ch

th tr ng và h i nh p qu c t đ c xây d ng trên c s h th ng thông tin minh

b ch, c ch l u chuy n thông tin và xây d ng lòng tin gi a các thành ph n tham

gia trong n n kinh t Th ng hi u, uy tín và v th đ c kh ng đ nh thông qua

b ng x p h ng các doanh nghi p c a x p h ng tín d ng

H th ng x p h ng tín d ng s giúp các doanh nghi p xây d ng hình và đ tín

nhi m c a mình trong s n xu t kinh doanh nh t là trong th i k h i nh p qu c t

c a Vi t Nam Khi các doanh nghi p tham gia đánh giá x p h ng tín d ng doanh

nghi p s nh n đ c nh ng thông tin đánh giá h t s c đ c l p, khách quan v tình

hình s n xu t kinh doanh c a mình, t mình hi u đ c mình v n ng l c tài chính,

kh n ng thanh toán,… M t khác, doanh nghi p còn nh n đ c nh ng d ch v t

v n tài chính, qu n lý, th tr ng, K t qu x p h ng doanh nghi p hàng n m do c quan XHDN đ a ra s tôn vinh các doanh nghi p có v trí x p h ng cao, đ ng th i

doanh nghi p c ng có gi i pháp khi doanh nghi p b t t h ng i u này s góp ph n

r t l n trong vi c qu ng bá và phát tri n th c l c c a doanh nghi p trên th tr ng trong n c c ng nh qu c t

1.2.3.3 i v i n n kinh t

T i Vi t Nam, khi xu h ng c ph n hóa các doanh nghi p di n ra

m nh m , cùng s phát tri n c a th tr ng ch ng khoán t t y u d n đ n nhu c u

hình thành và phát tri n c a l nh v c XHTD nói chung và XHTD doanh nghi p nói

riêng Do đó h th ng XHTDDN là vô cùng quan tr ng đ i v i n n kinh t H

th ng XHTDDN giúp t o l p môi tr ng công b ng, khách quan trong quan h tín

d ng, góp ph n lành m nh s phát tri n c a n n kinh t , gi m thi u r i ro tài chính trong h th ng ngân hàng, giúp doanh nghi p t ng b c nâng giá tr hình nh,

th ng hi u, n ng l c qu n tr thông qua vi c quan tâm gi gìn ho c c i thi n k t

qu x p h ng c a mình

H th ng XHTDDN có Ủ ngh a quan tr ng trong vi c góp ph n s phát tri n kinh t

thông qua vi c m r ng ti p c n đ i v i th tr ng tín d ng, gi m giá thành tín

d ng, gi m thi u r i ro không tr đ c n i v i các doanh nghi p v a và nh , h

th ng XHTDDN giúp t ng ngu n v n cho ho t đ ng s n xu t kinh doanh, gi m giá

thành và qu n lý r i ro t t h n

i v i n n kinh t qu c gia, tín d ng giúp kích thích tiêu dùng thông qua t ng các

kho n cho vay và s n ph m tín d ng, t ng k t n i ng i tiêu dùng, doanh nghi p

v i th tr ng, t ng s l ng ngu n v n đ m r ng và đ u t cho phát tri n kinh

t i v i các t ch c tín d ng, h th ng XHTDDN giúp h ra quy t đ nh cho vay nhanh h n và chính xác h n K t qu XHTD DN tr giúp đ c l c cho d đoán r i

ro hi u qu h n; i v i NHNN, k t qu XHDN cho bi t m c đ r i ro theo t ng ngành, l nh v c kinh t , t đó có chính sách ti n t , tín d ng thích h p

i v i các c quan qu n lỦ nhà n c, thông tin XHDN giúp cho các c quan qu n

lỦ Nhà n c đánh giá, phân lo i đ c các đ i t ng doanh nghi p thu c qu n lý

c a mình, có c s thông tin đ đánh giá và so sánh theo ngành kinh t , l nh v c

ho t đ ng c a DN Trong quá trình c ph n hóa đang di n ra m nh m , thông tin

XHTD DN là ngu n thông tin t t giúp cho vi c đ nh giá DN trong quá trình c ph n

hóa và tham gia th tr ng ch ng khoán

i v i các nhà đ u t n c ngoài, trong quá trình h i nh p kinh t qu c t , các đ i tác n c ngoài tr c khi vào Vi t Nam đ u t , liên doanh liên liên k t, vi c đ u tiên

h quan tâm là môi tr ng kinh t và tình hình ho t đ ng c a các doanh nghi p

trong t t c các l nh v c, ngành ngh Thông tin cung c p đ a ra ph i chính xác và đáng tin c y thông qua m t t ch c đ c l p trong n c D i góc đ XHTDDN chính là n i cung c p nh ng thông tin chính xác t o nên s thu hút nhi u h n n a các nhà đ u t n c ngoài t i Vi t Nam

l i nhu n c a doanh nghi p Nh v y, h th ng XHTDDN mang l i l i ích cho c nhà đ u t và các công ty ch ng khoán, vi c thu hút v n trên th tr ng ch ng

khoán di n ra thu n l i và d dàng

1.3 Kinh nghi m x p h ng tín d ng doanh nghi p trên th gi i

1.3.1 Kinh nghi m x p h ng tín d ng doanh nghi p c a Moody’s và S&P

Moody và S&P là hai công ty XHTD hàng đ u và có uy tín l n nh t trên

th gi i hi n nay Trong phân tích XHTD Moody’s và S&P xem xét đ ng th i c

hai y u t nh h ng đ n r i ro t ng th c a doanh nghi p đó là r i ro kinh doanh

và r i ro tài chính Các y u t ph n ánh r i ro kinh doanh là: đ c đi m ngành, v th

c nh tranh, quy mô doanh nghi p, n ng l c qu n tr c a đ i ng qu n lý, r i ro v n

ch s h u, Trong đó n i lên hai y u t r t quan tr ng là quy mô doanh nghi p và

r i ro v n ch s h u B i vì doanh nghi p có quy mô l n s đa d ng hóa các ho t

đ ng t t h n và do đó r i ro kinh doanh s th p h n; còn doanh nghi p có v n ch

s h u càng l n thì doanh nghi p càng có l i th c nh tranh do có đ ngu n v n đ

đ i m i công ngh , d ti p c n các ngu n tài chính khác nhau trong quá trình ho t

đ ng Theo nghiên c u c a Moody’s và S&P thì r i ro v n ch s h u g m hai y u

t : r i ro h th ng và r i ro đ c thù Hai lo i r i ro này đ c xác đ nh thông qua mô

hình th tr ng c a Moody’s và S&P N u v n ch s h u có r i ro h th ng cao thì

nhìn chung ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p s ch u nh h ng nhi u c a

các y u t đ c thù c a riêng doanh nghi p nh kh n ng qu n tr , ch t l ng ngu n

nhân l c,

Bên c nh vi c đánh giá r i ro kinh doanh, Moody’s và S&P c ng đánh giá r i ro tài

chính c a doanh nghi p d i nhi u khía c nh khác nhau Các lo i t s tài chính

then ch t đ c xem nh đóng vai trò trung tâm trong vi c phân tích r i ro tài chính

là: t s ph n ánh kh n ng sinh l i, đòn b y tài chính, hi u qu ho t đ ng, kh

n ng qu n tr dòng ti n, kh n ng thanh kho n, kh n ng linh ho t tài chính Quá

trình x lý các d li u tài chính c a Moody’s và S&P c ng có nhi u đi m đáng l u

ý Ch ng h n nh theo nghiên c u c a Moody’s và S&P thì các t s tài chính có

m i liên h tuy n tính và phi tuy n đ n r i ro v n c a m t doanh nghi p Do đó,

Moody’s và S&P s d ng các k thu t khác nhau đ xác đ nh m c đ tác đ ng biên

t c a các t s tài chính đ n r i ro t ng th c a doanh nghi p M c đích là ch n

đ c nh ng t s tài chính ph n ánh m nh nh t và rõ ràng nh t đ n r i ro v n c a

doanh nghi p

Moody’s và S&P s d ng nhi u mô hình x p h ng tín d ng khác nhau trong quá

trình phân tích c a mình nh : mô hình Probit, mô hình Altman, mô hình Merton,

mô hình Moody’s Các bi n s trong mô hình này c ng đ c Moody’s và S&P

đi u ch nh cho phù h p v i ph ng pháp phân tích c a mình Xác su t v n c a

doanh nghi p đ c đ a ra t các mô hình x p h ng s đ c các chuyên gia phân tích và đi u ch nh đ ph n ánh chính xác nh t r i ro t ng th c a doanh nghi p Sau

đó, xác su t v n s đ c liên k t v i th h ng thích h p trong h th ng XHTD

DN c a Moody’s và S&P đ XHTD DN trong m t kho ng th i gian nh t đ nh

1.3.2 Kinh nghi m x p h ng tín d ng doanh nghi p c a Fitch

Fitch x p h ng doanh nghi p d a trên phân tích đ nh tính và phân tích đ nh

l ng Ph ng pháp c a Fitch bao g m phân tích d li u tài chính và ho t đ ng

kinh doanh c a doanh nghi p trong kho ng th i gian ít nh t là 5 n m M c tiêu

trong cách ti p c n c a Fitch là phân tích so sánh mà Fitch s d ng đ đánh giá s c

m nh c a m i doanh nghi p và r i ro kinh doanh trong m i quan h v i các doanh nghi p khác trong cùng m t nhóm các doanh nghi p t ng đ ng Thêm vào đó phân tích đ nh y c ng đ c th c hi n thông qua m t vài k ch b n đ đánh giá kh

n ng tr n c a doanh nghi p khi đ ng đ u v i nh ng thay đ i trong môi tr ng

kinh doanh M t nhân t x p h ng then ch t theo Fitch là tính linh ho t tài chính mà

nó d a ph n l n vào kh n ng t o ra dòng ti n t do t ho t đ ng kinh doanh c a

doanh nghi p

 Phơnătíchăđ nh tính g m có phân tích r i ro ngành, môi tr ng kinh doanh,

v th c a doanh nghi p trong ngành, n ng l c c a ban qu n tr , phân tích k toán

 R i ro ngành: Fitch x p h ng tín d ng các doanh nghi p trong b i c nh

chung c a ngành mà nó ho t đ ng Nh ng ngành t ng tr ng th p, c nh tranh

m c cao, đòi h i v n l n, có tính chu k hay không n đ nh thì r i ro v n có s l n

h n các ngành n đ nh v i ít đ i th c nh tranh, rào c n gia nh p ngành cao, nhu

c u có th d báo d dàng

Hình 1.1 Quy trình phân lo i tín d ng c a các t ch c x p h ng.

(Ngu n: C m nang x p h ng tín d ng doanh nghi p)

 Môi tr ng kinh doanh: Fitch kh o sát t m nh ng r i ro và c h i có th tác

đ ng đ n ngành t s thay đ i t p quán tiêu dùng, dân s , khoa h c k thu t Ví d

k t c u dân s ngày càng già đi cho th y m t s s t gi m trong tri n v ng ngành

bán l và m t s gia t ng tri n v ng c a ngành d ch v tài chính

 V th công ty: m t vài nhân t c tác đ ng đ n n ng l c c nh tranh c a doanh

nghi p nh v th c a doanh nghi p trên th tr ng, s xu t hi n c a các s n ph m

thay th , kh n ng m c c v i ng i mua và ng i bán duy trì v th c a mình

các công ty ph i d a vào s đa d ng hóa s n ph m, bán hàng tr i đ u kh p các khu

v c, đa d ng hóa khách hàng và ng i cung c p, qu n lý t t chi s n xu t,

 V n ng l c c a ban qu n tr : các đánh giá v ch t l ng qu n tr th ng

mang tính ch quan do đây là m t y u t đ nh tính Nên ng i ta th ng thông qua

các ch tiêu tài chính đ làm th c đo n ng l c ban qu n tr , đi u này s khách quan

và d so sánh h n Fitch c ng đánh giá thành tích c a ban qu n tr thông qua t o s

R i ro kinh doanh

K t qu phân

lo i tín d ng

hài hòa m i m t trong doanh nghi p, duy trì hi u qu kinh doanh và c ng c v th công ty trên th tr ng

 V k toán: m c tiêu c a phân tích k toán là nghiên c u chính sách k toán

nh nguyên lỦ k toán, ph ng pháp đ nh giá hàng t n kho, ph ng pháp kh u hao,

nh n di n thu nh p, cách x lý tài s n vô hình và k toán ngo i b ng Sau đó đi u

ch nh và trình bày l i báo cáo tài chính c a doanh nghi p đ có th so sánh v i các

công ty khác, tránh x y ra s khác bi t v chính sách k toán

 Phơnătíchăđ nhăl ng

Trong phân tích đ nh l ng, Fitch nh n m nh đ n th c đo dòng ti n c a thu

nh p, các kho n đ m b o và đòn b y Dòng ti n t ho t đ ng kinh doanh cung c p

cho doanh nghi p s đ m b o r i ro tín d ng nhi u h n là t ngu n tài tr t bên ngoài Và Fitch quan tâm đ n phân tích xu h ng c a m t nhóm các t s h n vi c

phân tích b t k m t t s riêng l nào

Fitch s d ng m t cách đa d ng các th c đo đ nh l ng v dòng ti n, thu nh p, đòn b y và các kho n đ m b o n đ đánh giá r i ro tín d ng Fitch c ng nh n

m nh vai trò c a EBITDA – m t th c đo quan tr ng v kh n ng t o ra thu nh p

ch a tính đ n đòn b y tài chính và đ c s d ng ph bi n trong quá trình đ nh giá

1.3.3 Kinh nghi m x p h ng tín d ng doanh nghi p c aă c

Các ngân hàng c s d ng h th ng suy lu n logic ki u xo n c trong h

th ng x p h ng tín d ng các doanh nghi p vay v n t i ngân hàng mình

Theo ph ng pháp này các ch tiêu đ nh l ng ph n ánh r i ro kinh doanh và r i ro

tài chính doanh nghi p c a doanh nghi p s đ c g n cho nhi u kh n ng khác

nhau (cao – trung bình – th p; t t – x u, ) tùy theo nh n đ nh c a các chuyên gia

v m c đ c a các ch tiêu này Ch ng h n nh t c đ t ng tr ng doanh thu c a

doanh nghi p g n li n v i hai kh n ng: r i ro c a doanh nghi p gi m xu ng nh ng

c ng có th là r i ro t ng lên (vì ph thu c vào chu k s ng c a s n ph m, ) Do

đó, t c đ t ng tr ng doanh thu s đ c gán cho hai kh n ng là t t và x u Các

kh n ng khác nhau c a các ch tiêu đ nh l ng sau đó s đ c phân tích k t h p

v i nhau theo mô hình c u trúc If/then M c tiêu c a phân tích này là nh m ch n ra

nh ng ch tiêu đ nh l ng ph n ánh rõ ràng nh t đ n r i ro t ng th c a doanh

nghi p Các ch tiêu đ c ch n ra s đ c các ngân hàng đi u ch nh giá tr b ng

ph ng pháp thích h p và sau đó s d ng k t h p v i các ch tiêu đ nh tính v r i

ro kinh doanh và r i ro tài chính đ phân tích XHTD doanh nghi p

Quy trình XHTD DN c a các ngân hàng c đ c bi u di n nh s đ sau:

Hình 1.2 Quy trình XHTD DN c aăNgơnăhƠngă c

(Ngu n: Lu n v n th c s “Hoàn thi n h th ng x p h ng tín nhi m doanh nghi p

c a các ngân hàng th ng m i t i TP H Chí Minh, Tr n i Sinh (2007))

1.3.4 M t s quyăđ nh c a y ban Basel v h th ng x p h ng tín d ng n i b

c aăcácăngơnăhƠngăth ngăm i

Tháng 06 n m 2004, y ban Basel đư xây d ng m t hi p đ nh m i v tiêu

chu n v n qu c t , g i t t là Basel II Theo yêu c u c a Basel II, các ngân hàng s

s d ng các mô hình d a trên h th ng d li u n i b đ đánh giá r i ro tín d ng

c a khách hàng Ngân hàng s s d ng các bi n s sau đây đ xác đ nh r i ro v n

PD (Probability of Default): Xác su t v n

LGD (Loss Given Default): M t mát do v n

EAD (Exposure at Default): R i ro v n

xác đ nh xác su t v n PD Ngân hàng s c n c s li u c a các kho n n trong

quá kh c a khách hàng g m các kho n n đư tr , kho n n trong h n và kho n n

không thu h i đ c Theo yêu c u c a Basel II, đ tính toán đ c n trong vòng

m t n m c a khách hàng, ngân hàng ph i c n c vào s li u d n c a khách hàng

ít nh t trong vòng 5 n m tr c đó Nh ng d li u đ c phân theo 3 nhóm sau:

 Nhóm d li u tài chính liên quan đ n các h s tài chính c a khách hàng

c ng nh các đánh giá c a các t ch c x p h ng

 Nhóm d li u đ nh tính phi tài chính liên quan đ n trình đ qu n lý, kh n ng

nghiên c u và phát tri n

 Nhóm d li u mang tính c nh báo liên quan đ n các hi n t ng báo hi u kh

n ng không tr đ c n cho ngân hàng nh s d ti n g i, h n m c th u chi,…

Ngoài ra y ban Basel còn có các quy đ nh đáng chú Ủ sau đây trong vi c xây d ng

h th ng x p h ng tín d ng n i b c a các ngân hàng th ng m i:

 H th ng XHTD n i b ph i tách b ch và phân bi t rõ gi a hai hình th c x p

h ng tín d ng: XHTD doanh nghi p và XHTD kho n vay XHTD doanh nghi p

dùng đ ph n ánh r i ro v n c a doanh nghi p trong m t kho ng th i gian nh t

đ nh; còn XHTD kho n vay dùng đ ph n ánh r i ro đ c thù c a t ng giao d ch gi a

ngân hàng v i doanh nghi p

 Ngân hàng ph i quy đ nh t i thi u là 8 m c h ng khác nhau trong XHTD

doanh nghi p, trong đó có ít nh t 7 h ng dùng đ ph n ánh các m c đ r i ro v n

khác nhau c a doanh nghi p và 1 h ng dùng đ ph n ánh r i ro là các doanh nghi p

m c h ng này thì ch c ch n s b v n

 Các th h ng dùng đ XHTD doanh nghi p ph i đ c đ nh ngh a rõ ràng và

t ng ng cho t ng th h ng là các m c đ r i ro tín d ng khác nhau

 Ngân hàng ph i thu th p t t c thông tin có liên quan khi XHTD doanh

nghi p Có hai lo i thông tin chính dùng trong x p h ng: thông tin ph n ánh r i ro

c a ng i vay và thông tin ph n ánh r i ro c a t ng giao d ch Các thông tin này

ph i phù h p, đ y đ và c p nh t Theo quy đ nh này thì m c m c h ng tín d ng

c a doanh nghi p s đ c đánh giá l i đ nh k tùy vào nh ng thông tin v r i ro c a

doanh nghi p mà ngân hàng c p nh t đ c và nh ng thông tin này nh h ng đáng

k đ n xác su t v n c a doanh nghi p

 HTXHTD c a ngân hàng ph i bao g m t t c các ph ng pháp, quy trình, h

th ng thu th p d li u, h th ng công ngh thông tin đ xác đ nh r i ro tín d ng c a

khách hàng

 i v i m i khách hàng ngân hàng có th s d ng k t h p nhi u ph ng

pháp x p h ng khác nhau và s ch n ph ng pháp nào ph n ánh t t nh t r i ro tín

d ng c a khách hàng

1.3.5 Bài h c kinh nghi m v x p h ng tín d ng doanh nghi p cho các chi

nhánh Ngân hàng nông nghi p và phát tri n nông thôn trênăđ a bàn TP

H Chí Minh

T th c ti n công tác XHTD c a m t s t ch c x p h ng uy tín hàng đ u

th gi i, lu n v n xin rút ra m t s bài h c kinh nghi m nh sau:

 c đi m c a h th ng XHTD doanh nghi p:

 K t qu x p h ng ch có giá tr trong m t kho ng th i gian nh t đ nh, th ng

là quý ho c n m Nó luôn có s bi n đ i t ng ho c gi m ph thu c vào kh n ng c i

t và phát tri n c a doanh nghi p c ng nh vào s thay đ i c a các y u t môi

tr ng kinh t khách quan tác đ ng Vì v y, các NHTM nói chung và Agribank nói

riêng ph i luôn luôn theo sát các doanh nghi p đ c x p h ng đ có s đi u ch nh

và đ a ra k t qu x p h ng chính xác t i th i đi m x p h ng ng th i c ng c n

đ i m i h th ng XHTD cho phù h p v i t ng th i k theo s bi n đ ng c a ngành,

c a n n kinh t

 XHTD ph i g n li n v i m t kho n cho vay c a doanh nghi p đó, t c là vi c

x p h ng m t doanh nghi p k t h p v i vi c đánh giá kh n ng tr n g c, lãi c a

chính doanh nghi p đó v i ngân hàng

 Các ch tiêu thông tin đ a vào phân tích: ph i bao g m c ch tiêu tài chính

và phi tài chính, c n chi ti t hóa các h ng m c nh trong các ch tiêu c bi t c n

chú tr ng đ n các ch tiêu phi tài chính cho phù h p v i đi u ki n chính sách pháp

lu t, kinh t Vi t Nam

 Ph ng pháp phân tích: Có nhi u ph ng pháp đ phân tích, XHTD doanh

nghi p, m i ph ng pháp l i có nh ng u đi m và h n ch riêng Tuy nhiên tùy vào

đi u ki n c th c a t ng qu c gia, t ng ngân hàng mà v n d ng cho phù h p và

hi u qu

 Quy trình phân tích: C n th c hi n đ y đ , tu n t , chính xác các b c quy trình XHTD Gi v ng các tiêu chu n đánh giá đ đ m b o ch t l ng k t qu x p

h ng là chính xác nh t, không đi t t, b b t quy trình Trong đó, m t s ch tiêu tài

chính ph i đ c đ t trong môi tr ng, ngành kinh t và quy mô c a doanh nghi p

K t lu năch ngă1

Ch ng 1 c a lu n v n đư khái quát nh ng v n đ c b n v x p h ng tín d ng

doanh nghi p và hoàn thi n h th ng x p h ng tín d ng doanh nghi p; nghiên c u

n i dung, m c đích, Ủ ngh a c a x p h ng tín d ng doanh nghi p và các tiêu chí đ

hoàn thi n h th ng x p h ng doanh nghi p Lu n v n c ng gi i thi u m t s mô hình, ph ng pháp x p h ng doanh nghi p c a các t ch c x p h ng uy tín, n i

ti ng trên th gi i và m t s quy đ nh c a y ban Basel v h th ng x p h ng tín

d ng n i b c a các ngân hàng th ng m i T đó làm c s so sánh, đánh giá h

th ng x p h ng doanh nghi p c a Agribank đ có thêm nh ng bài h c kinh nghi m

c ng c thêm v m t lý lu n và liên h v i th c t h th ng x p h ng doanh nghi p

c a Agribank s đ c trình bày các ch ng ti p theo

CH NGă2: TH CăTR NGăH ăTH NGăX PăH NGăTệNăD NGăDOANH NGHI PăC A CÁC CHI NHÁNH NGỂNăHĨNGăNỌNGăNGHI PăVĨăPHÁTă TRI NăNỌNGăTHỌNăVI TăNAM TRểNă AăBĨNăTP.ăH CHÍ MINH

2.1 T ng quan v Ngân hàng Nông nghi p và Phát tri n Nông thôn Vi t Nam 2.1.1 L ch s hình thành và phát tri n

Thành l p ngày 26/3/1988, ho t đ ng theo Lu t các T ch c tín d ng Vi t Nam, đ n nay, Ngân hàng Nông nghi p và Phát tri n Nông thôn Vi t Nam – Agribank là ngân hàng th ng m i hàng đ u gi vai trò ch đ o và ch l c trong

phát tri n kinh t Vi t Nam, đ c bi t là đ u t cho nông nghi p, nông dân, nông

Agribank luôn chú tr ng đ u t đ i m i và ng d ng công ngh ngân hàng ph c v

đ c l c cho công tác qu n tr kinh doanh và phát tri n m ng l i d ch v ngân hàng

tiên ti n Agribank là ngân hàng đ u tiên hoàn thành D án Hi n đ i hóa h th ng

thanh toán và k toán khách hàng (IPCAS) do Ngân hàng Th gi i tài tr V i h

th ng IPCAS đư đ c hoàn thi n, Agribank đ n ng l c cung ng các s n ph m,

d ch v ngân hàng hi n đ i, v i đ an toàn và chính xác cao đ n m i đ i t ng khách hàng trong và ngoài n c Hi n nay, Agribank đang có hàng tri u khách hàng

là h s n xu t, hàng ch c ngàn khách hàng là doanh nghi p

Agribank là m t trong s các ngân hàng có quan h ngân hàng đ i lý l n nh t Vi t

Nam v i 1.043 ngân hàng đ i lý t i 92 qu c gia và vùng lãnh th

Agribank là Ch t ch Hi p h i Tín d ng Nông nghi p Nông thôn Châu Á Thái Bình

D ng (APRACA) nhi m k 2008 – 2010, là thành viên Hi p h i Tín d ng Nông

nghi p Qu c t (CICA) và Hi p h i Ngân hàng Châu Á (ABA); đ ng cai t ch c

nhi u h i ngh qu c t l n nh : H i ngh FAO vào n m 1991, H i ngh APRACA vào n m 1996 và 2004, H i ngh tín d ng nông nghi p qu c t CICA vào n m

2001, H i ngh APRACA v th y s n n m 2002,…

Agribank là ngân hàng đ u tiên t i Vi t Nam trong vi c ti p nh n và tri n khai các

d án n c ngoài Trong b i c nh kinh t di n bi n ph c t p, Agribank v n đ c

các t ch c qu c t nh Ngân hàng Th gi i (WB), Ngân hàng Phát tri n Châu Á (ADB), C quan phát tri n Pháp (AFD), Ngân hàng u t Châu Âu (EIB),… tín

nhi m, y thác tri n khai trên 123 d án v i t ng s v n ti p nh n đ t trên 5,8 t

USD; Agribank không ng ng ti p c n, thu hút các d án m i: H p đ ng tài tr v i EIB giai đo n II; D án tài chính nông thôn III (WB); D án Biogas (ADB); D án

JIBIC (Nh t B n); D án phát tri n cao su ti u đi n (AFD),…

Bên c nh nhi m v kinh doanh, Agribank còn th hi n trách nhi m xã h i c a m t doanh nghi p l n v i s nghi p An sinh xã h i c a đ t n c Th c hi n Ngh quy t

30a/2008/NQ-CP c a Chính Ph v ch ng trình h tr gi m nghèo nhanh và b n

v ng đ i v i 61 huy n nghèo thu c 20 t nh, Agribank đư tri n khai h tr 160 t

đ ng cho 02 huy n M ng ng và T a Chùa thu c t nh i n Biên Bên c nh đó, Agribank ng h xây d ng nhà tình ngh a, nhà đ i đoàn k t t i nhi u đ a ph ng trên c n c; t ng s ti t ki m cho các c u n thanh niên xung phong có hoàn c nh khó kh n; tài tr kinh phí m tim cho các em nh b b nh tim b m sinh; S ti n Agribank đóng góp cho các ho t đ ng xã h i t thi n vì c ng đ ng t ng d n qua các

n m, riêng n m 2011 lên t i 200 t đ ng, riêng n m 2012 là 333 t đ ng

V i v th là Ngân hàng th ng m i – nh ch tài chính l n nh t Vi t Nam, Agribank đư, đang không ng ng n l c, đ t đ c nhi u thành t u đáng khích l ,

đóng góp to l n vào s nghi p công nghi p hoá, hi n đ i hoá và phát tri n kinh t

c a đ t n c

2.1.2 C ăc u t ch c và ho tăđ ng

Hìnhă2.1.ăC ăc u t ch c và ho tăđ ng c a Agribank

Ngu n: Báo cáo th ng niên NHNo&PTNT Vi t Nam (2012)

H Iă NG THÀNH VIÊN

Y BAN QU N LÝ R I RO BANăTH ăKụăH TV BAN KI M

2.1.3 K t qu ho tă đ ng kinh doanh c a Ngân hàng Nông nghi p và Phát

tri n nông thôn Vi t Nam ậ cácăchiănhánhătrênăđ a bàn TP.HCM t

n mă2008ăậ 2012

2.1.3.1 M ngăl i

T i TP H Chí Minh, đ n 30/11/2012, Agribank có 180 đi m giao d ch

các lo i (trong đó có 40 chi nhánh lo i I, lo i II) v i 4.013 cán b nhân viên Hi n

t i Agribank chi m kho ng 11% th ph n m ng l i các t ch c tín d ng trên đ a

bàn

V i h th ng chi nhánh và phòng giao d ch r ng kh p, Agribank hi n là ngân hàng duy nh t có kh n ng ti p c n đ n t t c các huy n, xư trên đ a bàn thành ph , đ c

bi t t i các đ a bàn vùng sâu, vùng xa còn khó kh n nh C Chi, C n Gi Riêng t i

C n Gi Agribank là ngân hàng duy nh t cung c p tín d ng và d ch v ngân hàng

cho bà con nông dân và dân c trên đ a bàn

2.1.3.2 Huyăđ ng v n

Hình 2.2 Ngu n v n Agribank khu v căTP.ăHCMăn mă2008ă- 2012

(Ngu n: Báo cáo t ng k t c a Agribank v n phòng mi n nam khu v c TP.HCM)

n 31/12/2012, t ng ngu n v n huy đ ng c a Agribank khu v c TP HCM đ t

ngu n v n cá chi nhánh khu v c mi n nam và chi m 15,7% ngu n v n huy đ ng

toàn h th ng Agribank

Th ph n ngu n v n chi m 8,7% so v i các TCTD trên đ a bàn, so v i n m 2011

(8,9%) th ph n gi m 0,2%

Huy đ ng v n bình quân đ u ng i đ t 21,1 t đ ng, gi m 0,4 t đ ng so v i n m 2011; tuy nhiên cao h n bình quân chung toàn h th ng (13,5 t đ ng)

Trong nh ng n m g n đây, Agribank t p trung nâng cao ch t l ng và n đ nh

ngu n v n nh m ph c v t t h n cho nhu c u tín d ng t i đ a ph ng, đ c bi t là

đ i t ng nông nghi p nông thôn Trong huy đ ng v n chú tr ng ngu n v n n

đ nh t dân c , t các t ch c kinh t , các ngu n v n n đ nh, h n ch ngu n v n t

các t ch c tài chính, tín d ng

Trong n m 2011 và 2012 cho dù ngu n v n có gi m so v i n m 2010 nh ng c c u

ngu n v n n đ nh và b n v ng h n khi t tr ng ngu n v n dân c ti p t c t ng

tr ng n đ nh, hi n t i ngu n v n t dân c đ t g n 67% t ng ngu n

Hình 2.3 Ngu n v n t dơnăc ăAgribankăkhuăv căTP.HCMăn mă2008ă- 2012

(Ngu n: Báo cáo t ng k t c a Agribank v n phòng mi n nam KV TP.HCM 2012 )

2.1.3.3 uăt ătínăd ng

Hìnhă2.4.ăD ăn Agribank KV TP HCMăn mă2008ă- 2012

(Ngu n: Báo cáo t ng k t c a Agribank v n phòng mi n nam khu v c TP.HCM t

n m 2008 - 2012)

V i th ph n chi m kho ng 9% v n tín d ng c a c đ a bàn TP.HCM, l ng v n

Agribank cung c p hàng n m t p trung vào các l nh v c: thu mua, ch bi n, kinh

doanh, xu t kh u th y s n, l ng th c, đ u t c s h t ng, phát tri n kinh t nông

nghi p nông thôn Hi n t i Agribank đ u t tín d ng cho khu v c TP.HCM đ t

71.191 t đ ng, chi m 15% t ng d n c a Agribank

N m 2012, t ng d n đ t 70.750 t đ ng, gi m 682 t (-1%) so v i n m 2011,

chi m 35,2% t ng d n các chi nhánh KVMN và 14,8% d n toàn h th ng (d

n các chi nhánh trong KVMN t ng 8%, toàn h th ng t ng 8,2%); s khách hàng còn d n là 62.097 khách hàng T l d n / ngu n v n là 83,6% (gi m 6,6% so

v i cu i n m 2011), th p h n t l c a các chi nhánh KVMN (93,5%) và c a các TCTD trên đ a bàn (84,3%)