VAI TRÒ CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC NHẰM GIẢM RỦI RO TRONG THỰC HIỆN HỢP ĐỒNG MUA BÁN CÁ TRA GIỮA NÔNG DÂN VÀ DOANH NGHIỆP.PDF

đang phát sinh.

CH NG TRÌNH GI NG D Y KINH T FULBRIGHT

-o0o -

GI A NÔNG DÂN VÀ DOANH NGHI P

L I CAM OAN

Tôi xin cam đoan lu n v n này hoàn toàn do tôi th c hi n Các đo n trích d n và s li u s

Tác gi

L I C M N

Fulbright đã t n tình gi ng d y, giúp đ tôi trong quá trình h c t p t i tr ng và th c hi n

v n này không th hoàn thành n u không đ c s h ng d n t n tình và góp ý ch nh s a

n s nhi t tình đón ti p c a Ban giám đ c các doanh nghi p: Công ty CP Th y s n Bình

An, Công ty CP Ch bi n Th y s n Hi p Thanh, Công ty CP Nam Vi t, Công ty CP XNK

đ ng và đ c tin t ng giao so n th o đ án s n xu t và tiêu th cá tra, là c s ph c v

Tác gi

M C L C

L I CAM OAN i

L I C M N ii

TÓM T T v

DANH M C CÁC T VI T T T vii

DANH M C CÁC B NG BI U VÀ H P ix

DANH M C TH , HÌNH V , S x

CH NG 1: GI I THI U 1

1.1 B i c nh chính sách 1

1.2 V n đ chính sách 1

1.3 M c tiêu và câu h i nghiên c u 2

1.4 Ph m vi nghiên c u 2

1.5 D li u thu th p 3

1.6 B c c lu n v n 4

CH NG 2: PH NG PHÁP LU N VÀ KHUNG PHÂN TÍCH 6

2.1 Quan h mua bán trong ngành nông nghi p và th t b i c a th tr ng 5

2.1.1 Các giai đo n phát tri n nông nghi p 5

2.1.2 Chu i giá tr ngành cá tra Vi t Nam ……… 7

2.1.3 Th t b i c a th tr ng mua bán cá tra nguyên li u ……… 10

2.1.4 M t s mô hình thu mua nông s n Vi t Nam ph c v cho quá trình nghiên c u 11

2.1.5 Chính sách thu mua lúa g o và trái cây các n c 15

2.2 Ngành th y s n Vi t Nam và s can thi p c a nhà n c 20

CH NG 3: PHÂN TÍCH M I QUAN H MUA BÁN NÔNG S N GI A DOANH NGHI P VÀ NÔNG DÂN 21

3.1 Th c tr ng tình hình nuôi và mua bán nông th y s n t i BSCL 21

3.2 Nh ng r i ro trong quá trình nuôi và cung ng nguyên li u th y s n Vi t Nam 21 3.3 Phân tích nh ng v n đ liên quan đ n quan h mua bán 24

3.2.1 M i quan h mua bán d i góc đ quan h xã h i 25

3.2.2 M i quan h mua bán d i góc l i ích kinh t 26

3.2.3 M i m i quan h mua bán d i góc th ch và pháp lu t hi n hành 28

3.2.4 M i quan h mua bán d i góc đ các t ch c liên quan 33

3.3 S đi u ti t c a chính ph trong th tr ng nguyên li u th y s n 36

CH NG 4: KI N NGH CHÍNH SÁCH T NG C NG VAI TRÒ C A NHÀ N C NH M GI M R I RO TRONG MUA BÁN NÔNG S N 38

4.1 Nh ng v n đ phát hi n trong đ tài nghiên c u 38

4.2 Nh ng gi i pháp khuy n ngh 39

4.3 Nh ng h n ch c a lu n v n 41

TÀI LI U THAM KH O……… 43

PH L C……… 46

TÓM T T

đ u v các m t hàng: g o, cà phê, cá tra… trên th gi i

nh ng nông nghi p v n còn nhi u h n ch và d b t n th ng Chu i giá tr còn nhi u

đi m y u, trong đó cung ng nguyên li u đ u vào cho s n xu t là v n đ l n mà đó

đ n n ng l c s n xu t và c nh tranh c a nông nghi p nói chung và ngành cá tra nói riêng

Trong chu i giá tr s n xu t, cung ng nguyên li u là phân khúc quan tr ng, n u

n đ nh s góp ph n cho chu i giá tr đ t hi u qu Dù có đi u ki n t nhiên thu n l i

nh ng th c t vi c s n xu t, cung ng nguyên li u cho s n xu t luôn trong tình tr ng th a,

N i dung nghiên c u chính là t p trung vào m i quan h mua bán nguyên li u cá tra thông

xác đ nh g m: Nh ng nguyên nhân nào đã d n đ n h p đ ng mua bán nông s n gi a

h n? Vi c quy đ nh giá thu mua nguyên li u c a nhà n c có t o tính kh thi, đ m b o

quan h mua bán gi a doanh nghi p và h nông dân V n xã h i là y u t quan tr ng, hi n

đang gi m sút do quá trình c nh tranh, kinh doanh ch y theo l i nhu n, không tuân th

nên s n sàng phá b nh ng cam k t tr c đó M t phát hi n c a đ tài cho th y, do thi u thông tin, nông dân “mù” thông tin hay kinh t h c g i là thông tin b t cân x ng thì m t

t ng s c ép trong th ng l ng mua bán nên khi b thi t h i, m t trong các bên s ti n t i

đ khuy n khích ho c ràng bu c các bên tham gia nghiêm túc mua bán theo h p đ ng hay

s n sàng kh i ki n khi có tranh ch p

t ng c ng bi n pháp ch tài c a lu t đ i v i các bên tham gia, khuy n khích các bên tôn

các đ i t ng tham gia, đ c bi t là nông dân s n xu t đ đ m b o hài hòa l i ích, t o s

n đ nh cho cung ng nguyên li u và t ng trách nhi m xã h i c a ng i dân

DANH M C T VI T T T

T vi t t t Tên ti ng Anh Tên ti ng Vi t

AFA An Giang Fisheries Association Hi p h i Ngh nuôi và Ch bi n Th y

s n An Giang

AVRDC Asian Vegetable Research

Devlopment Center

Trung tâm Phát tri n Rau qu Châu Á

ATVSTP An toàn v sinh th c ph m

B NN& PTNT B Nông nghi p và Phát tri n Nông

thôn

BULOG Bureau of Logistic Indonesia C quan H u c n Indonesia

IPSARD Institute of Policiy and Strategy for

Agriculture and Rural Development

Vi n Chính sách và Chi n l c Phát tri n Nông nghi p Nông thôn

OECD

PPP

Organisation for Economic operation and Development Public Private Partnerships

Co-T ch c H p tác và Phát tri n Kinh t

H p tác Công t

VASEP Vietnam Association of Seafood

Exporters and Producers

VBSP Vietnam Bank for Social Policies Ngân hàng Chính sách Xã h i Vi t Nam

VICOFA Vietnam Coffee and Cocoa

Association

Hi p h i Cà phê Ca Cao Vi t Nam

VFA Vietnam Food Association Hi p h i L ng th c Vi t Nam

WTO World Trade Organization T ch c Th ng m i Th gi i

DANH M C CÁC B NG BI U VÀ H P

dân……… 27

ch p……… 32

DANH M C TH , HÌNH V , S

Hình 2.1- Chu i giá tr cá tra Vi t Nam 7

Hình 2.2- Mô hình “cánh đ ng m u l n” c a Công ty BVTV An Giang 12

Hình 2.3- Mô hình h p tác Công t trong phát tri n cà phê t nh aklak 13

Hình 2.4- Mô hình đi u ph i h p tác PPP ngành cà phê t nh Daklak 14

Hình 2.5- Mô hình thu mua nông th y s n c a Metro Cash and Carry Vi t Nam 14

Hình 2.6- Mô hình tr ng và thu mua rau qu t i ài Nam, ài Loan 16

Hình 2.7- Kim ng ch s n l ng và giá cá xu t kh u đ n n m 2012……….………… 19

Hình 2.8- Quy ho ch di n tích và s n l ng nuôi cá tra vùng BSCL đ n 2020 19

Hình 2.9- Th i gian th c hi n gi i quy t tranh ch p t i tòa án Vi t Nam 31

CH NG 1

GI I THI U

1.1 B i c nh chính sách

nh ng ngành nông nghi p v n còn nhi u h n ch và d b t n th ng Chu i giá tr còn

h ng l n đ n n ng l c s n xu t và n ng l c c nh tranh c a ngành Nông dân là ng i

thiên nhiên nh l l t, h n hán, d ch b nh, tuân th tiêu chu n kh c khe, c nh tranh giá

đang là m t s c ép l n Trong khi các chính sách hi n t i liiên quan đ n ngành th y s n,

đ c bi t là quan h mua bán nông s n v n ch a có đ c thi t l p và làm cho vi c cung

1.2 V n đ chính sách

sách là hi n nay không có chính sách nào c th t quy ho ch vùng nuôi, quy đ nh v

dân th ng mang tính đ i phó, th ng th y l i ích tr c m t, th ng s d ng các lo i

bi n

t ng th c thi, ch a khuy n khích các bên tham gia kh i ki n khi có tranh ch p, các

1.3 M c tiêu và câu h i nghiên c u

l ng cung ng luôn bi n đ ng, các ch th mua bán (nông dân và doanh nghi p) luôn

ng i nông dân, doanh nghi p và gi m t n th t cho ngành nông nghi p?

1.4 Ph m vi nghiên c u

ch t p trung nghiên c u trong ph m vi ngành cá tra t i BSCL C th , đ tài s phân

đ tìm hi u v nh ng v n đ chính sách

1.5 D li u thu th p

• S li u th ng kê (ngu n thông tin th c p): T ng c c th ng kê, C c th ng kê các t nh, B NNPTNT, báo cáo ngành nông th y s n, Hi p h i Ch bi n xu t kh u th y

v n T ng s phi u phát ra là 80, t ng s thu v là 62, g m 58 h nông dân và 04 doanh

m u c a m i huy n/ hi p h i theo danh sách

đang phát sinh

• Kh o sát, ph ng v n, ghi nh n ý ki n t ch c có liên quan (t ch c, hi p h i

1.6 B c c lu n v n

Ch ng 1: D n nh p

đ đ a ra v n đ chính sách công

Ch ng 2: Ph ng pháp lu n và Khung phân tích

- Chu i giá tr ngành hàng: chu i giá tr s cung c p khung phân tích v quá

nhau, qua đó cho th y nh ng v n đ phát sinh trong t ng công đo n c n gi i

ph c

Ch ng 3: Phân tích m i quan h mua bán gi a doanh nghi p và nông dân

và nh ng tác đ ng c a chính sách, vai trò c a các t ch c, đ nh ch tài chính, các t ch c

Ch ng 3 c ng k t h p xem xét vai trò c a nhà n c thông qua các chính sách liên quan đ n mua bán nông s n Vi t Nam t đó xây d ng khung gi i pháp ki n ngh

Ch ng 4: Ki n ngh chính sách t ng c ng vai trò c a nhà n c nh m gi m thi u r i ro trong mua bán nông s n

sách đ i v i nhà n c nh m đ c gi m thi u r i ro cho các đ i t ng tham gia đ đ m

Ph l c và tài li u tham kh o

CH NG 2

2.1.1 Các giai đo n phát tri n nông nghi p

riêng Trong giai đo n th p niên 1950 đ n 1970, nông nghi p mang nét truy n th ng v i

đ c tr ng mang nét t cung t c p, g n li n v i phong t c t p quán v i m c đích đ m

sang giai đo n chuy n d ch c c u, đa d ng hóa cây tr ng t th p niên 70, n n nông

c b n là t ng n ng su t lao đ ng, b t đ u áp d ng công ngh sinh h c đ gi i quy t v n

đ thi u h t lao đ ng Trong giai đo n này, các ho t đ ng trao đ i mua bán b t đ u di n

ra nh ng ch a th c s mang tính kinh doanh th ng m i Giai đo n th ba là t th p niên 1980 đ n nay, nông nghi p b t đ u chuy n sang chuyên môn hóa s n xu t v i đ c

tr ng là s n xu t theo hình th c chuyên môn, phát tri n l i th theo quy mô Giai đo n

đích chính là trao đ i th ng m i và l i nhu n

trình thu mua c ng di n ra t ng ng Hình th c mua bán quy mô nh tr c ti p gi a nhà

cam k t v m t thanh toán ti n hàng trong quá trình v n chuy n và giao nh n Trong vài

hecta di n tích nuôi tr ng2 và các giao d ch mua bán ti n d n đ n nh ng quy chu n pháp

2.1.2 Chu i giá tr ngành cá tra Vi t Nam

tr ng nhanh t n m 2002 và đ n 2011 là ngành có kim ng ch xu t kh u l n g n 2 t USD, đóng góp chung cho ngành th y s n và nông nghi p c a Vi t Nam M c dù phát

ngành cá tra có trên 120 qu c gia và vùng lãnh th nh p kh u và tiêu th cá

2

Tác gi ghi nh n th c t và qua ph ng v n tr c ti p M c dù Lu t t đai n m 2003 ch a cho phép m r ng h n đi n

đ i v i ch s h u nh ng trên th c t nh ng ng i tham gia nuôi tr ng tìm cách k t h p di n tích ho c h p th c hóa

di n tích đ t p trung s n xu t theo quy mô Di n tích nuôi cá bình quân BSCL c a các h t 2-5ha, m t s h có quy mô t 20-50ha, các doanh nghi p có vùng nuôi riêng lên đ n h n 100 ha m t n c

tr ng m i n i nh Nam Phi, Canada, Mexico, Ai C p… đã đ c ti p c n và

b c đ m b o các quy trình v ch t l ng c ng nh giá bán i m n đ nh

đ c các doanh nghi p kh c ph c trong th i gian g n đây

VASEP (2012), trong các doanh nghi p ch bi n, ch có 5 doanh nghi p có công su t ch bi n trên 100 t n/ngày, 10 doanh nghi p có công su t kho ng

nh hi n nay ngành phát tri n t phát, không có s can thi p c a nhà n c Các công ty th ng m i có quy mô nh này th ng ký k t h p đ ng đ n l ,

ph m khó v n chuy n, ch a có chính sách h tr t chính ph , nông dân

đ nh Giá c và s n l ng luôn bi n đ ng làm cho th tr ng cá nguyên li u

đang ph i đ i m t v i khó kh n là thi u cá tra nguyên li u tr m tr ng Hi n

đ c 70% công su t tr lên, 30% còn l i ho t đ ng ch a đ n 50% công su t,

nuôi cá (nh th c n, thu c, đi n n c,…), chi phí lãi vay khi n cho ng i nuôi không dám th cá gi ng Theo VASEP, do nhi u phen thi u h t nguyên

BSCL nh ng s cung v n không bù đ p đ cs c u gia t ng c a th tr ng

l a (trên 1,2 kg/con) t n đ ng trong các khu nuôi cá c a ng i dân nh ng nhi u doanh nghi p không m n mà mua hàng vào, do khách hàng l a ch n

T k t qu c a quá trình xem xét chu i giá tr ngành cá tra cho th y, trong các

nguyên li u, c nh tranh không lành m nh gi a các doanh nghi p trong thu mua nguyên

ng i nuôi và doanh nghi p đang làm cho giá c nguyên li u th t th ng và gi m n ng

l c s n xu t

đ c thu th p m t cách đ y đ , chính xác, k p th i ho c không ti p c n đ c do b che

ro đ o đ c hay tâm lý l i và v n đ c a ng i y quy n- th a hành

i v i ngành cá tra, vi c mua bán gi a các ch th luôn có s chênh l ch v

4 T c a dân gian dùng đ ch các tr ng h p không th cá gi ng nuôi do m t s y u t b t kh kháng nh :

d ch b nh, th i ti t xâu, chi phí s n xu t cao không th th c hi n nuôi cá theo mong mu n

ph i tranh mua gay g t đ có đ c hàng xu t kh u…, vì v y doanh nghi p ph i tr giá

không còn đ ng l c đ ti p t c nuôi và đ u t chi phí đ ch m sóc cá t t, mà ch tranh

Nh v y thông tin b t cân x ng s làm cho th tr ng không còn hàng hóa t t, đ o đ c

ngành cá, nh t là trong giao d ch mua bán cá nguyên li u

2.1.4 M t s mô hình thu mua nông s n Vi t Nam ph c v cho quá trình

nghiên c u

đ ng… thì các doanh nghi p th ng đ m nh n vai trò thu mua d tr nguyên li u v i

này đ c nhi u doanh nghi p khác áp d ng và cùng v i s h tr c a chính ph , ngành

Ngu n: Nguy n Anh Phong – SCAP (2012)

tr ng c a vùng cao nguyên, n i có m t đ t p trung s n xu t dày đ c và là ngành kinh t

ch l c c a các t nh Tây Nguyên Do nhi u doanh nghi p s n xu t ch bi n nên vi c thu

th ng Theo Ch t ch Hi p h i Cà phê Ca Cao Vi t Nam (VICOFA) nh n đ nh, ngành

cà phê kém b n v ng, s n xu t kinh doanh cà phê ti m c n r i ro do tình tr ng tr ng cà

Hình 2.2- Mô hình “cánh đ ng m u l n” c a Công ty BVTV An Giang

Hình 2.3- Mô hình h p tác Công t trong phát tri n cà phê t nh aklak

Ngu n: Nguy n Anh Phong – SCAP (2012)

phía, trong đó b t k m t nông dân nào vi ph m m t h p đ ng, t t c l i ích t các h p

đ ng khác s b đình ch Nông dân đ c th ng xuyên nh c nh trong các bu i t p

ph ng có th v n d ng m t s hình th c giao d ch b o đ m t nông dân nh gi y ch ng

đánh giá c a ngân hàng đ th c hi n các công vi c qu n lý hành chính Áp l c cu i cùng

n đ nh C ng nh ngành g o, trong m t s th i đi m, cà phê c ng đ c h tr lãi su t

Hình 2.4- Mô hình đi u ph i h p tác PPP ngành cà phê t nh Daklak

Ngu n: Nguy n Anh Phong – SCAP (2012)

Ngoài g o và cà phê, chu i cung ng th y h i s n qua h th ng phân ph i s c a Metro đ c xem là mô hình hi u qu Khi tham gia mua bán theo đi u ki n quy đ nh c a

đ ng ký và tham gia Mô hình này cho k t qu t t b i tính đ c thù cao, h th ng bán hàng

đ c g n v i th tr ng tiêu th cu i cùng, kh n ng d báo đ c c u trong ng n và dài

đ c Metro đ u t v kho tr

Hình 2.5- Mô hình thu mua nông th y s n c a Metro Cash and Carry Vi t Nam

Ngu n: Lê Th Minh Trang (2012)

T nh ng mô hình h p tác trên cho th y, s h p tác ch t ch gi a nông dân và

Nhà n c h ng d n k thu t và có chính sách u đãi, khuy n khích đ nông dân s n

màu có m ng tây, hành tây, n m tr ng (champignon), n m r m, d a h u, d a chu t… ;

ch n nuôi có: heo, bò s a, bò th t, gà, v t; thu s n có cá nuôi nh cá rô phi, tôm và đánh

trong n c mà xu t kh u sang các th tr ng khó tính nh Nh t b n, Hoa k và EU

đ ng v i B NN & PTNT) ài Loan có 7 huy n, m i huy n có m t tr m khuy n nông

Tr m h p tác nghiên c u ch t ch v i Trung tâm Rau qu Á châu (AVRDC) t t c gi ng

nông dân h i viên nông h i tr ng theo k ho ch c a nông h i M i lo i nông s n do các

n c ho c xu t kh u

ài Loan có mô hình tr m chuy n giao k thu t, m t t ch c t ng t nh b

đ c chính ph h tr v các kho n tr c p nh t đ nh Bình quân m t h i có bình quân

ích là đ c gi m các chi phí đ u vào do cùng mua s l ng l n, đ ng th i kh n ng

th ng l ong v i các đ i tác cao h n, đ c chia s kinh nghi m và cùng th ng nh t k

kín nh ài Loan, h u nh ho t đ ng mua bán tuân th theo nguyên t c h p đ ng do HTX đ a ra và đ c nhóm nông dân th ng nh t, không có khái ni m th ng lái thu mua

Hình 2.6- Mô hình tr ng và thu mua rau qu t i ài Nam, ài Loan

Lan Indonesia và Vi t Nam có nh ng đ c đi m khác nhau c n tham kh o am

Trung tâm nghiên c u

HTX/ H i nông dân huy n

- Thu mua s n ph m, phân lo i,

ch n c , xác đ nh tiêu chu n, đóng gói, nhãn mác…

- Cung ng phân bón, thu c BTVT, gi ng…

H nông dân

H nông dân

HTX/ H i ND xã

-Tham gia b o hi m

r iro, v n chuy n -Ký h p đ ng mua

H nông dân

H nông dân

H nông dân

H nông dân

HTX/ H i ND xã

-Tham gia b o hi m

r iro, v n chuy n -Ký h p đ ng mua

NguitioTác gic tion:abs (2009)

khm kh o c đi m khác nhau c n tLan, Indonesia vàIndonesia và Vi t Nama các lo i nông s n do có đ c mô hình s n xu t t p trung.h p đ ng do HTX đ a ra và đ c nh s

l ng l n, đ ng th i kh n ng th ng l ong v i các đ i tác cao h n, đ đ N m 19 còn làm nhic quan này còn đ n tLan, Indonesia vàIndonesia và Vi t g o, lúa mì và các hàng hóa c b n khác nh m duy trì s n đ nh giá c , b o v l i ích c a ng i s n xu t

c ng nh ng i tiêu dùng l ong v i các đ i tác cao h n, đ nh nghi m và cùng tnông

nghi p

BULOG đ c vay đ l ng ti n đ thu mua thóc g o sau thu ho ch, t các c s xay xát

Nhà n c, giá c phân bón th ng nh t trong c n c, giá phân bón Indonesia bán th p

h n giá qu c t t 50% tr c đây hay nay là 20%

Nhà n c trao vi c buôn bán ph n l n l ng th c vào tay t th ng và nông dân, đ h

có c h i t ch n l y th tr ng Tuy v y, chính ph v n quan tâm đ n vi c n đ nh giá

l ng th c b ng cách thành l p y ban Chính sách v G o, do m t Phó Th t ng ph

tr ng g o Mùa thu ho ch giá thóc r , ngân hàng cho nông dân vay v i lãi su t 3%/n m

và dùng thóc đ th ch p, khi thóc đ c giá nông dân bán thóc hoàn l i v n ngân hàng và

l ng th c ch y u n m khu v c t nhân, nh ng chính ph s dùng giá đ can thi p

đây nói chung là n đ nh

n c và xu t kh u Hi n VFA ch u s qu n lý c a B Cônng th ng và B NN và

PTNT VFA hi n có 02 đ n v kinh doanh đ u m i chính là T ng Công ty L ng th c

tr ng chính xu t kh u đ c phân chia nh B c M , Châu Phi và Ir c thu c Vinafood 1

Vinafood 2 đ m trách Mô hình thu mua g o xu t kh u đ c VFA phân cho các công ty thành viên và sau đó lan t a cho các doanh nghi p là h i viên c a VFA

Do là ngành an ninh l ng th c và có s c nh h ng l n đ n đ i s ng ph n l n

lúa g o d tr thay cho nông dân khi vào mùa v Các thành viên VFA tham gia xu t

đ c n đ nh, giá cá không có bi n đ ng l n và nông dân tr ng lúa ít khi thi t h i so v i các ngành nuôi tr ng khác

nông dân huyên, n i t p trung thu mua và phân ph i s n ph n nông s n do nông dân s n

2.3 Ngành th y s n Vi t Nam và s can thi p c a nhà n c

N m 2011 ngành th y s n Vi t Nam xu t kh u đ t 4,95 t USD, trong đó riêng cá

nhi u nh t trên th gi i

Hình 2.7- Kim ng ch, s n l ng và giá cá xu t kh u đ n n m 2012

Ngu n: Võ Hùng D ng-VCCI (2012)

công ty th ng m i Theo VASEP (2012), trong các doanh nghi p ch bi n, ch có 5 doanh nghi p có công su t ch bi n trên 100 t n/ngày, 10 doanh nghi p có công su t

đ ng/kg trong n m 2010 và ti p t c thay đ i trong nh ng n m g n đây

3.76

3.11

2.76 2.33

2.65 2.31 2.16

2.23 2.27

4.0

Hình 2.8- Quy ho ch di n tích & s n l ng nuôi cá tra vùng BSCL đ n n m 2020

Ngu n: Vi n Khoa h c Th y l i Mi n Nam

CH NG 3 PHÂN TÍCH M I QUAN H MUA BÁN NÔNG S N

GI A DOANH NGHI P VÀ NÔNG DÂN

3.1 Th c tr ng tình hình nuôi và mua bán nông th y s n t i BSCL

Long ( BSCL) là 2.792 ha đ n 2012 lên t i 5.910 ha, t c đ t ng tr ng bình quân là 18%/n m C n Th là đ a ph ng có di n tích nuôi cá tra cao nh t trong vùng v i 1.569

4,2%/n m

Mua bán nông s n (nguyên li u) gi a nông dân và doanh nghi p tùy theo t ng

cà phê, ca cao hay mía đ ng mua bán theo v mùa, thì các cá tra, tôm và rau c thì h u

nh di n ra th ng xuyên h n Vì v y tuy không b nh h ng s l ng th i v , d th a

dân, đ i v i doanh nghi p vi c thu mua d tr là đi u b t kh kháng b i cá không th

7

Cá tra phi lê xu t kh u ph i theo tiêu chu n kích c và tr ng l ng nh t đ nh, vì v y đ n th i đi m thu ho ch (b t cá),

n u không th c hi n thì cá s l n nhanh h n, v t qua tiêu chu n quy đ nh nên giá thành có th gi m 20 - 30% so v i tiêu chu n yêu c u, th m chí không đ c thu mua Ngoài ra, cá c ng không th t n tr d i d ng nguyên con đông

l nh do chi phí đông l nh t n kém Xem thêm “T m tr cá tra: v n khó c u ng i nuôi” t i

http://danviet.vn/101005p1c25/tam-tru-ca-tra-van-kho-cuu-nguoi-nuoi.htm

nhi u doanh nghi p ch bi n có kh n ng l u tr nguyên li u khi c n thi t, trong khi n u

mua gi a các doanh nghi p ch bi n v i nhau

Quá trình nuôi và cung ng nguyên li u th y s n hi n nay có 03 hình th c chính: các h nuôi cá th , các h nuôi theo mô hình HTX và các h nuôi có liên k t v i doanh

riêng l , các h nuôi theo mô hình HTX là liên k t theo chi u ngang và nhóm h nuôi g n

đ c g n k t và h tr k thu t khác nhau nên giá thành và giá bán cá c ng khác nhau

Nhìn chung, đây là hình th c liên k t s n xu t có r i ro th p và giúp nông dân nuôi cá tra BSCL n đ nh s n xu t

Qua nghiên c u th c t trên 62 h nuôi cá t i 02 t nh An Giang và thành ph C n

Th , vi c mua bán nông th y s n hi n nay gi a ng i nông dân và các doanh nghi p

tranh ch p vì thanh toán b ng ti n m t ngay sau khi giao hàng và mua bán tr ch m thanh toán tr c m t ph n, ph n còn l i thanh toán sau khi nh n hàng m t th i gian Tr ng

bán l i cho các doanh nghi p ch bi n xu t nh p kh u ho c gi a các doanh nghi p v i nhau