Ph ng pháp h ch toán hàng t n kho: theo ph ng pháp kê khai th ng xuyên.
Trang 1TR NG I H C KINH T THÀNH PH H CHÍ MINH
-
NGUY NăTH ăỄNHăTUY T
HOÀN THI N VI C L P VÀ TRÌNH BÀY BÁO CÁO TÀI CHÍNH H P NH T T I CÔNG TY
TP H Chí Minh ậ N mă2013
Trang 2B GIÁO D C VÀ ÀO T O
TR NG I H C KINH T THÀNH PH H CHÍ MINH
-
NGUY NăTH ăỄNHăTUY T
HOÀN THI N VI C L P VÀ TRÌNH BÀY BÁO CÁO TÀI CHÍNH H P NH T T I CÔNG TY
Chuyên ngành : K toán
Mã s : 60340301
PGS.TSăVẪăV NăNH
TP H Chí Minh ậ N mă2013
Trang 3T ôi xin cam đoan công trình nghiên c u này là c a riêng tôi Nh ng thông tin thu th p
và n i dung c a đ tài này đ u d a vào nghiên c u th c t và hoƠn toƠn đúng v i
ngu n trích d n
Tác gi đ tài : Nguy n Th Ánh Tuy t
Trang 4M C L C
oOo
Trang L I CAM OAN M C L C DANH M C CH VI T T T DANH M C S , B NG BI U PH N M U 1
1 CH NGă1ă:ăăC ăS LÝ LU N V BÁO CÁO TÀI CHÍNH H P NH T 4
1.1M t s v năđ chung v BCTCHN 4
1.1.1 Khái ni m Báo cáo tài chính và Báo cáo tài chính h p nh t 4
1.1.2 Vai trò, tác d ng c a Báo cáo tài chính h p nh t 4
1.1.3 N i dung thông tin trình bày trên Báo Cáo Tài Chính H p Nh t 5
1.1.4 Các ph ng pháp đo l ng giá tr đ ghi nh n thông tin trình bày trên Báo Cáo Tài Chính H p Nh t 6
1.1.4.1 Ph ng pháp giá g c 6
1.1.4.2 Ph ng pháp v n ch s h u 8
1.2 iăt ng l p, ph ngăphápăl p và trình bày Báo Cáo Tài Chính H p Nh t 9
1.2.1 i t ng l p Báo Cáo Tài Chính H p Nh t 9
1.2.1.1 Doanh nghi p đ c hình thành theo mô hình công ty m - công ty con 9
1.2.1.2 H p nh t kinh doanh d n đ n hình thành công ty m - công ty con 10
1.2.1.3 Các hình th c khác 11
1.2.2 Ph ng pháp l p và trình bày Báo Cáo Tài Chính H p Nh t 12
1.2.2.1 Ph ng pháp chung 12
1.2.2.2 Ph ng pháp c th 15
Trang 51.3M t s đi m khác bi tăc ăb n gi a chu n m c k toán Vi t Nam (VAS25)
v i chu n m c k toán qu c t (IAS27) v Báo Cáo Tài Chính H p Nh t 21
2 CH NGă2ă:ăTỊNHăHỊNHăL P VÀ TRÌNH BÀY BÁO CÁO TÀI CHÍNH H P NH T T IăCỌNGăTYăCPă UăT ăL C H NG 26
2.1Gi i thi u t ng quát v tình hình ho tăđ ng và qu n lý c a Công ty C Ph n uăT ăL c H ng 26
2.1.1 Tình hình ho t đ ng 26
2.1.2 C c u t ch c qu n lý 28
2.1.3 T ch c công tác k toán t i Công ty 30
2.2Tình hình l p và trình bày Báo Cáo Tài Chính H p Nh t t i Công ty CP uăT ăL c H ng 31
2.2.1 N i dung t ch c công vi c l p và trình bày Báo Cáo Tài Chính H p Nh t t i Công ty CP u T L c H ng 31
2.2.1.1 Quá trình phân công, phân nhi m trong b máy k toán 31
2.2.1.2 Quy trình th c hi n l p và trình bày Báo Cáo Tài Chính H p Nh t 34
2.2.1.2.1 Thu th p và ki m soát thông tin đ u vào ph c v cho quá trình h p nh t 34
2.2.1.2.2 i u ch nh và x lý thông tin 35
2.2.1.2.3 T ng h p và l p Báo Cáo Tài Chính H p Nh t 36
2.2.2 Trình t vƠ ph ng pháp l p c th 36
2.2.2.1 Trình t l p B ng Cơn i K Toán H p Nh t và Báo cáo K t Qu Ho t ng Kinh Doanh H p Nh t 36
2.2.2.2 Trình t l p Báo cáo L u Chuy n Ti n T H p Nh t 44
2.2.2.3 Trình t l p Thuy t Minh Báo Cáo Tài Chính H p Nh t 45
2.3 ánhăgiáă v tình hình l p và trình bày Báo Cáo Tài Chính H p Nh t t i Công tyăCPă uăT ăL c H ng 45
2.3.1 u đi m và thu n l i 45
2.3.2 H n ch , nh c đi m vƠ khó kh n còn t n t i 46
Trang 62.3.3 Nguyên nhân c a nh ng h n ch , nh c đi m vƠ khó kh n 48
3 CH NGă3ă:ăGI I PHÁP HOÀN THI N VI C L P VÀ TRÌNH BÀY BÁO
CÁO TÀI CHÍNH H P NH T T I CỌNGăTYăCPă UăT ăL C H NG 51 3.1Quanăđi m hoàn thi n 51
3.1.1 Phù h p v i quy đ nh c a chu n m c k toán và ch đ k toán Vi t Nam,
hòa h p v i chu n m c k toán qu c t 51 3.1.2 Phù h p v i đ c đi m ho t đ ng và yêu c u s d ng thông tin 51
3.2Gi i pháp hoàn thi n vi c l p và trình bày báo cáo tài chính h p nh t t i
côngătyăCPă uăT ăL c H ng 52
3.2.1 Gi i pháp liên quan đ n n i dung t ch c công tác k toán 52
3.2.2 Gi i pháp liên quan đ n ph ng pháp đo l ng giá tr 53
3.2.3 Gi i pháp liên quan đ n vi c t ch c quy trình thu th p thông tin ph c v
cho Báo cáo tài chính h p nh t 54 3.2.4 Gi i pháp liên quan đ n trình t vƠ ph ng pháp l p c th 56
3.2.4.1 Gi i pháp liên quan đ n trình t vƠ ph ng pháp l p B ng cân
đ i k toán h p nh t 56
3.2.4.1.1 i v i b c tách l i ích c a c đông thi u s 56
3.2.4.1.2 i v i b c h p nh t kho n đ u t vƠo các công ty liên
k t 58 3.2.4.2 Gi i pháp liên quan đ n trình t vƠ ph ng pháp l p Báo cáo
k t qu ho t đ ng kinh doanh h p nh t 61
3.2.4.2.1 i v i b c tách l i ích c a c đông thi u s 61
3.2.4.2.2 i v i b c h p nh t kho n đ u t vƠo các công ty liên
k t 62 3.2.4.3 Bút toán k t chuy n 63 3.2.4.4 Thi t l p l i B ng t ng h p các ch tiêu h p nh t c a B ng cân
đ i k toán và Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh 63
3.2.4.5 Gi i pháp liên quan đ n ki m soát vƠ đánh giá ch t l ng
thông tin c a Báo cáo tài chính h p nh t 66
Trang 73.3Ki n ngh 66
3.3.1 i v i c quan qu n lý nhƠ n c 66
3.3.2 i v i công ty CP u T L c H ng 68
K T LU N 71
Trang 8DANH M C CH VI T T T
-oOo -
BCTCHN : Báo cáo tài chính h p nh t
Trang 9DANH M CăS ă , B NG BI U
oOo
S đ 2.1: S đ c c u t ch c
S đ 2.2 : Mô hình b máy k toán
B ng 1.1 So sánh chu n m c k toán qu c t (IAS27) v i chu n m c k toán Vi t Nam (VAS25)
B ng 3.1 B ng t ng h p các ch tiêu h p nh t c a B ng cơn đ i k toán và Báo cáo
k t qu ho t đ ng kinh doanh
Trang 10PH N M U
1 Tính c p thi t c a đ tài
V i b i c nh n n kinh t n c ta hi n nay đang v n hƠnh theo c ch th
tr ng và h i nh p kinh t qu c t nên c nh tranh di n ra ngày càng quy t li t h n
trong m i l nh v c kinh doanh v ng m nh trên th tr ng, các doanh nghi p
ho c các t ch c kinh t có xu h ng h p tác v i nhau theo hình th c h p nh t kinh doanh đ t o thành các t p đoƠn kinh t theo mô hình công ty m - công ty con có
quy mô l n nh m gi m đ i th c nh tranh, đa d ng hóa ngành ngh , m r ng th
tr ng Vì v y, yêu c u đ t ra cho các t p đoƠn kinh t là ph i mô t đ c b c
tranh toàn c nh v tình hình tài chính và k t qu ho t đông s n xu t kinh doanh c a
m t t ng th h p nh t H th ng báo cáo tài chính h p nh t là k t qu c a quy trình
h p nh t các báo cáo tƠi chính , lƠ ph ng ti n h u ích đ cung c p thông tin cho
nhi u đ i t ng s d ng , đ c bi t là cung c p thông tin cho c đông c a công ty
m
Báo cáo tài chính h p nh t t ng h p và trình bày m t cách t ng quát toàn
di n tình hình tài s n, n ph i tr , ngu n v n ch s h u th i đi m k t thúc n m
tài chính, tình hình và k t qu ho t đ ng kinh doanh n m tƠi chính c a t p đoƠn nh
m t doanh nghi p đ c l p không tính đ n ranh gi i pháp lý c a các công ty m -
công ty con riêng bi t Do đó, đ m b o thông tin chính xác và trung th c trên Báo
cáo tài chính h p nh t là v n đ quan tr ng đ t ra cho các doanh nghi p đ giúp cho các đ i t ng liên quan đánh giá vƠ đ a ra quy t đ nh đúng đ n trong t ng lai
Công ty CP u T L c H ng ho t đ ng theo mô hình công ty m - công ty
con v i nhi u l nh v c kinh doanh nh : xơy d ng, d ch v v n t i, đ i lý hàng
h iầ Trong quá trình kh o sát t i Công ty này , tác gi nh n th y quy trình l p Báo
cáo tài chính h p nh t còn t n t i nh ng h n ch c n hoàn thi n ơy lƠ lý do đ tác
gi chon đ tƠi đ nghiên c u lƠ : ắ Hoàn thi n vi c l p và trình bày Báo cáo tài chính h p nh t t i Công ty C Ph nă uăT ăL c H ngẰ
2 M căđíchănghiênăc u
Trang 11H th ng hóa c s lý lu n d a trên các chu n m c k toán và ch đ k toán
hi n hƠnh liên quan đ n Báo Cáo Tài Chính H p Nh t theo mô hình công ty m - công ty con, đ ng th i c n c vào th c tr ng tình hình l p Báo Cáo Tài Chính t i
Công ty C Ph n u T L c H ng đ tìm ra nh ng u đi m và nh ng h n ch còn
t n t i trong quá trình l p Báo Cáo Tài Chính H p Nh t c a công ty này, t đó đ
xu t các gi i pháp nh m hoàn thi n vi c l p và trình bày Báo cáo tài chính h p nh t
t i Công ty C Ph n u T L c H ng
3 iăt ng nghiên c u và ph m vi nghiên c uăđ tài
iăt ng nghiên c u đ tài
tài ch t p trung nghiên c u c s lý lu n và th c ti n v vi c l p và trình
bày Báo Cáo tài Chính H p Nh t t i Công ty C Ph n u T L c H ng
Ph m vi nghiên c uăđ tài
Nghiên c u lý lu n d a theo các chu n m c k toán Vi t Nam và ch đ k
toán Vi t Nam hi n hành liên quan đ n Báo Cáo Tài Chính H p Nh t, đ ng th i
khái quát hóa chu n m c k toán qu c t (IAS 27), th c tr ng tình hình l p Báo Cáo tài Chính H p Nh t n m 2010 t i Công ty C Ph n u T L c H ng và các gi i
pháp nh m hoàn thi n vi c l p và trình bày Báo cáo tài chính h p nh t t i Công ty
C Ph n u T L c H ng
4 Ph ngăphápănghiênăc uăđ tài
Qua quá trình nghiên c u, tác gi s d ng ph ng pháp nghiên c u c a đ
tài lƠ : Ph ng pháp ph ng v n, t ng h p, phơn tích, so sánh, đ i chi u vƠ đánh giá
5 ụăngh aăkhoaăh c và th c ti n c aăđ tài
- V n d ng các chu n m c k toán Vi t Nam và ch đ k toán Vi t Nam
hi n hƠnh đ h th ng hóa c s lý lu n c b n liên quan đ n vi c l p và
trình bày Báo Cáo Tài Chính H p Nh t
Trang 12- Kh o sát th c tr ng vƠ đ xu t các gi i pháp nh m hoàn thi n vi c l p và
trình bày Báo cáo tài chính h p nh t t i Công ty C Ph n u T L c H ng
- tài hoàn thành hy v ng s là tài li u tham kh o h u ích cho các h c viên, các nhà qu n tr và nh ng ng i làm k toán l p Báo Cáo Tài Chính H p Nh t
t i Công ty C Ph n u T L c H ng
6 K t c u đ tài
Ngoài ph n m đ u và k t lu n đ tài g m 3 ch ng:
Ch ng 1 : C s lý lu n v Báo cáo tài chính h p nh t
Ch ng 2: Tình hình l p và trình bày Báo cáo tài chính h p nh t t i Công ty
C ph n u t L c H ng
Ch ng 3 : Gi i pháp hoàn thi n vi c l p và trình bày Báo cáo tài chính h p
nh t t i Công ty C ph n u t L c H ng
Trang 131 CH NGă1ă:ăăC ăS ăLụăLU NăV ăBỄOăCỄOăTẨIăCHệNHăH PăNH T
1.1 M tăs ăv năđ ăchungăv ăBCTCHN
1.1.1 Kháiăni măBáoăcáoătƠiăchínhăvƠăBáoăcáoătƠiăchínhăh pănh t
Báo cáo tài chính là m t h th ng thông tin t ng h p đ c t o l p đ cung
c p cho đ i t ng s d ng v tình hình tài chính, tình hình kinh doanh, các lu ng
ti n và m t s tình hình khác liên quan đ n tình hình ho t đ ng c a doanh nghi p
1.1.2 Vaiătrò,ătácăd ngăc aăBáoăcáoătƠiăchínhăh pănh t
Báo cáo tài chính h p nh t t ng h p và trình bày m t cách t ng quát, toàn
di n tình hình tài s n, n ph i tr , ngu n v n ch s h u t i th i đi m k t thúc n m
tài chính, k t qu ho t đ ng kinh doanh vƠ các dòng l u chuy n ti n t trong n m
tài chính c a T p đoƠn, T ng công ty nh m t doanh nghi p đ c l p không tính đ n
ranh gi i pháp lý c a các pháp nhân riêng bi t là Công ty m hay các Công ty con trong t p đoƠn
Báo cáo tƠi chính h p nh t có ý ngh a vƠ tác d ng quan tr ng đ i v i nh ng
đ i t ng s d ng thông tin k toán v m t t p đoƠn Vi c lo i tr nh h ng c a các giao d ch n i t p đoƠn giúp ng i s d ng thông tin k toán đánh giá chính xác
h n v th c tr ng tƠi chính, tình hình vƠ k t qu ho t đ ng c a toƠn b nhóm công
ty v i t cách m t th c th kinh t duy nh t ho t đ ng d i s ki m soát c a công
ty m
Báo cáo tài chính h p nh t cung c p thông tin kinh t , tài chính ch y u cho
vi c đánh giá th c tr ng tình hình tài chính và k t qu kinh doanh vƠ các dòng l u
Trang 14chuy n ti n t c a T p đoƠn, T ng công ty trong n m tƠi chính đƣ qua vƠ d đoán trong t ng lai
i u đó cho th y BCTCHN r t quan tr ng v i nh ng đ i t ng s d ng nh :
đ i v i các nhƠ qu n lý công ty m - nh ng ng i ch u trách nhi m ki m soát ngu n
l c vƠ ho t đ ng c a nhóm công ty có th ra quy t đ nh có liên quan đ n ho t đ ng
c a t p đoƠn; các c đông hi n t i vƠ t ng lai c a công ty m , nh ng ng i quan tơm đ n kh n ng sinh l i c a m i ho t đ ng mƠ công ty m ki m soát có th ra quy t đ nh đ u t , các ch n c a công ty m có th s d ng thông tin h p nh t đ đánh giá s nh h ng c a các ho t đ ng công ty con do công ty m ki m soát
đ n kh n ng tr n c a công ty m Báo cáo tƠi chính h p nh t còn giúp các đ i
t ng khác nhau nh nh ng ng i phơn tích tƠi chính, t v n ch ng khoán có thêm thông tin chính xác đ ho t đ ng t t h n trong l nh v c c a mình
1.1.3 N iădungăthôngătinătrìnhăbƠyătrênăBáoăCáoăTƠiăChínhăH păNh t
- Ph n ánh toàn b tình hình tài chính, tình hình ho t đ ng kinh doanh, các
lu ng ti n và m t s tình hình khác liên quan đ n tình hình ho t đ ng c a doanh
nghi p trong m t k k toán nh t đ nh trên ph ng di n c a c t p đoƠn
- Li t kê thông tin danh sách các công ty con quan tr ng, bao g m: tên công
ty, n c n i các công ty con thƠnh l p ho c đ t tr s th ng trú, t l l i ích c a
công ty m N u t l quy n bi u quy t c a công ty m khác v i t l l i ích thì
ph i trình bày c t l quy n bi u quy t và t l l i ích c a công ty m ;
- Trong m t s tr ng h p c n thi t, báo cáo tài chính h p nh t còn ph i
trình bày:
+ Lý do không h p nh t báo cáo tài chính c a công ty con;
+ B n ch t m i liên h gi a công ty m vƠ công ty con trong tr ng h p
công ty m n m gi trên 50% quy n bi u quy t nh ng không s h u tr c ti p ho c
s h u gián ti p thông qua các công ty con khác;
Trang 15+ Tên c a doanh nghi p mà công ty m v a n m gi h n 50% quy n bi u
quy t v a s h u tr c ti p ho c gián ti p thông qua các công ty con khác nh ng
không có quy n ki m soát, nên doanh nghi p đó không ph i là công ty con; và
+ nh h ng c a vi c mua vƠ bán các công ty con đ n tình hình tài chính t i
ngày l p báo cáo, k t qu c a k báo cáo và nh h ng t i các s li u t ng ng
c a k tr c
- Trong báo cáo tài chính riêng c a công ty m ph i trình bƠy ph ng pháp
k toán áp d ng đ i v i các công ty con
- Chính sách k toán áp d ng ph i th ng nh t cho các s ki n và giao d ch cùng lo i trong nh ng hoàn c nh t ng t N u không thì ph i gi i trình v n đ này
cùng v i các kho n m c đƣ đ c h ch toán theo các chính sách k toán khác nhau
trong báo cáo tài chính h p nh t
1.1.4 Cácăph ngăphápăđoăl ngăgiáătr ăđ ăghiănh năthôngătinătrìnhăbƠyătrênă
BáoăăCáoăTƠiăChínhăH păNh t
1.1.4.1 Ph ngăphápăgiáăg c
LƠ ph ng pháp k toán mà kho n đ u t đ c ghi nh n ban đ u theo giá
g c, sau đó không đ c đi u ch nh theo nh ng thay đ i c a ph n s h u c a nhà
đ u t trong tƠi s n thu n c a bên nh n đ u t Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh
doanh ch ph n ánh kho n thu nh p c a nhƠ đ u t đ c phân chia t l i nhu n
thu n lu k c a bên nh n đ u t phát sinh sau ngƠy đ u t
Theo ph ng pháp giá g c, giá phí h p nh t kinh doanh đ c ph n ánh trên tƠi kho n đ u t vƠo công ty con vƠ gi nguyên không thay đ i cho đ n khi thanh lý toƠn b ho c m t ph n v n đ u t vƠo công ty con ho c khi có s gi m giá (t n
th t) đáng k đ i v i kho n đ u t nƠy Doanh thu ho t đ ng tƠi chính do đ u t vƠo
công ty con trên BCTC c a công ty m đ c xác đ nh trên c s s c t c đ c
công ty con chính th c công b phơn ph i vƠ t l quy n l i kinh t c a công ty m trong v n ch s h u c a công ty con Nh th , s l i nhu n thu n ho c s l trong
Trang 16k c a công ty con không nh h ng tr c ti p đ n s doanh thu c a ho t đ ng đ u
t vƠo công ty con đ c ghi nh n trên s sách k toán c a công ty m trong k đó
Ph ng pháp giá g c đ c áp d ng trong k toán đ u t vƠ công ty liên k t, liên doanh khi l p vƠ trình bƠy báo cáo tƠi chính riêng c a nhƠ đ u t
uăđi măc aăph ngăphápăgiáăg c:
- Ph ng pháp giá g c d a trên c s m i quan h pháp lý gi a công ty m
vƠ công ty con C công ty m vƠ công ty con lƠ nh ng th c th pháp lý riêng bi t, doanh thu ho t đ ng đ u t vƠo công ty con đ c ghi nh n trên s k toán c a công
ty m ch khi công ty con công b chính th c phơn ph i c t c i u đó có ngh a lƠ khi g n trách nhi m pháp lý v vi c phơn ph i c t c c a công ty con đ i v i công
ty m thì doanh thu ho t đ ng tƠi chính đ u t vƠo công ty con m i đ c công ty
m ghi nh n NgoƠi ra, ph ng pháp nƠy đ n gi n, gi m b t đ c công vi c ghi chép trên s k toán c a công ty m do lo i b các bút toán đi u ch nh theo yêu c u
c a ph ng pháp v n ch s h u
Nh căđi măc aăph ngăphápăgiáăg c:
- Ph ng pháp nƠy không ph n ánh th c ch t kinh t c a công ty con vì s
l i nhu n thu n ho c l trong k c a công ty con không đ c ph n ánh tr c ti p trên BCTC c a công ty m trong k đó Do công ty m có kh n ng ki m soát ho t
đ ng kinh doanh vƠ chính sách tƠi chính c a công ty con nên công ty m có th phóng đ i doanh thu tƠi chính t ho t đ ng đ u t vƠo công ty con b ng nhi u cách khác nhau; ch ng h n, công ty m có th t o s c ép v i công ty con trong vi c phơn
ph i s c t c l n cho dù l i nhu n thu n trong k c a công ty nƠy nh ho c công
ty m không ph n ánh s l mƠ công ty con ph i gánh ch u trong k Nh c đi m
này c a ph ng pháp giá g c b ch trích ch nó không cung c p cho các nhƠ đ u
t nh ng thông tin kinh t đ đánh giá kh n ng sinh l i vƠ b c tranh tƠi chính có liên quan đ n kho n đ u t vƠo công ty con
Trang 17- Khi BCTC h p nh t đ c l p, r t nhi u th t c k toán liên quan ph i đ c
th c hi n đ xác đ nh s l i nhu n ch a phơn ph i đ u k gi ng nh ch tiêu nƠy
đ c l p theo ph ng pháp v n ch s h u
1.1.4.2 Ph ngăphápăv năch ăs ăh u
LƠ ph ng pháp k toán mà kho n đ u t đ c ghi nh n ban đ u theo giá
g c, sau đó đ c đi u ch nh theo nh ng thay đ i c a ph n s h u c a nhƠ đ u t
trong tài s n thu n c a bên nh n đ u t Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh ph i
ph n ánh ph n s h u c a nhƠ đ u t trong k t qu kinh doanh c a bên nh n đ u t
Ph ng pháp v n ch s h u đ c áp d ng trong k toán đ u t vƠo công ty
liên k t, liên doanh khi l p và trình bày báo cáo tài chính h p nh t c a nhƠ đ u t
uăđi măc aăph ngăphápăv năch ăs ăh u
- Ph ng pháp v n ch s h u cho phép nhƠ đ u t đánh giá đ c kh n ng
sinh l i vƠ b c tranh tƠi chính có liên quan đ n kho n đ u t vƠo công ty con
Ph ng pháp nƠy còn cho phép nhơn viên k toán l p BCTC h p nh t t ki m tra s
li u đ c l p có chính xác hay không Lý do là , n u ph ng pháp v n ch s h u
đ c công ty m s d ng đ k toán kho n đ u t vƠo công ty con thì hai đ ng th c
sau đơy luôn x y ra ( lo i tr khi lý lu n th c th doanh nghi p đ c áp d ng):
L i nhu n thu n trên = L i nhu n thu n trên
Báo cáo k t qu kinh doanh c a công ty m Báo cáo k t qu kinh doanh
h p nh t
L i nhu n ch a phân ph i = L i nhu n ch a phân ph i
trên b ng cân đ i k toán c a công ty m trên b ng cân đ i k toán h p
nh t
Nh căđi m c aăph ngăphápăv n ch s h u
Trang 18- Ph ng pháp v n ch s h u không th hi n đ c m i quan h có tính pháp lý gi a công ty m vƠ công ty con trong m t t p đoƠn S l i nhu n c a công
ty con đ c công ty m ph n ánh trên BCTC c a công ty m ch a ch c đƣ th c s thu đ c n u công ty con phá s n NgoƠi ra, ph ng pháp nƠy đòi h i nhi u bút toán đi u ch nh trên s sách k toán c a công ty m
1.2 iă t ngă l p, ph ngă phápă l pă và trình bày Báoă Cáoă TƠiă Chínhă H pă
Nh t
1.2.1 iăt ngăl păBáoăCáoăTƠiăChínhăH păNh t
1.2.1.1 D oanhănghi p đ căhìnhăthƠnhătheoămôăhìnhăcôngătyăm ă- công ty con
Mô hình công ty m - công ty con là hình th c t ch c kinh doanh c a các doanh nghi p, trong đó m t công ty (công ty m ) gi vai trò ki m soát các doanh
nghi p khác trong t ch c thông qua vi c ki m soát quy n s h u v n c ph n c a
m t s doanh nghi p đó - g i là công ty con; các công ty con có th ki m soát m t
s công ty khác t o thành m t t ch c kinh t có quan h m t thi t v i nhau trên
m t s l nh v c
Mô hình công ty m ậ công ty con có nhi u u đi m c v c c u t ch c vƠ
c ch qu n lý, đ c bi t lƠ đ i v i nh ng nhóm doanh nghi p có qui mô l n nh các
t p đoƠn kinh t xuyên qu c gia vƠ đa qu c gia Th nh t, theo mô hình này, khi
m t đ n v kinh doanh chi n l c c a m t doanh nghi p phát tri n đ n m c yêu c u
ph i có s t ch trong ho t đ ng, thì các doanh nghi p có xu h ng tách đ n v kinh doanh chi n l c nƠy thƠnh m t th c th pháp lý đ c l p, vƠ v m t pháp lý không ch u trách nhi m liên quan đ n ho t đ ng c a nó Chính v i trách nhi m h u
h n nƠy c a ch s h u lƠ đi u ki n c n đ ch s h u có th xác l p m t c ch
qu n lý phơn c p tri t đ h n khi nó còn lƠ m t b ph n tr c thu c c a công ty m
Th hai, v i m i quan h theo mô hình công ty m ậ công ty con, công ty m còn
có th th c hi n đ c chi n l c chuy n giá, nh t lƠ trong nh ng tr ng h p các doanh nghi p l p c s kinh doanh n c ngoƠi Th ba, v i mô hình nƠy, các
Trang 19doanh nghi p có th th c hi n đ c s liên k t v i các doanh nghi p khác nh m
gi m c nh tranh, t ng đ c quy n c a thi u s , cùng ph i h p hay chia s các ngu n
l c, t n d ng các th m nh c a các c đông b ng cách cùng nhau đ u t l p các công ty con Th t , mô hình công ty m ậ công ty con cho phép các doanh nghi p
ch đ ng h n trong vi c b trí vƠ tái b trí l i c c u đ u t vƠo các l nh v c khác nhau theo chi n l c phát tri n c a doanh nghi p b ng vi c mua ho c bán c ph n
c a mình trong các công ty con Cu i cùng, mô hình công ty m ậ công ty con cho phép m t doanh nghi p huy đ ng v n đ m r ng s n xu t kinh doanh b ng cách thƠnh l p công ty con m i trong đi u ki n v a có th ki m soát đ c doanh nghi p
m i thƠnh l p m t cách h u hi u thông qua c ph n kh ng ch , v a không b các nhƠ đ u t chi ph i đ i v i doanh nghi p c
1.2.1.2 H pănh tăkinhădoanhăd năđ năhìnhăthƠnhăcôngătyăm ă- công ty con
H p nh t kinh doanh: Là vi c chuy n các doanh nghi p riêng bi t ho c các
ho t đ ng kinh doanh riêng bi t thành m t đ n v báo cáo
H p nh t kinh doanh d n đ n quan h công ty m - công ty con, trong đó bên
mua s là công ty m và bên b mua s là công ty con Khi đó công ty m s h ch
toán ph n s h u c a mình trong công ty con nh m t kho n đ u t vƠo công ty con
trên báo cáo tài chính riêng c a công ty m và ghi nh n tài s n đƣ mua, n ph i tr
có th xác đ nh và n ti m tàng ph i gánh ch u trong báo cáo tài chính h p nh t
theo giá tr h p lý
- Bên mua là công ty m không ph i l p BCTC h p nh t t i ngày mua mà
ph i l p BCTC h p nh t t i th i đi m s m nh t theo quy đ nh hi n hành
- Bên mua là công ty m khi l p và trình bày BCTC h p nh t ph i tuân th nguyên t c l p và trình bày BCTC h p nh t quy đ nh trong Chu n m c k toán s
25 ắBáo cáo tƠi chính h p nh t và k toán kho n đ u t vƠo công ty con” vƠ Thông
t h ng d n th c hi n Chu n m c k toán s 25
Trang 20H p nh t kinh doanh có th đ c th c hi n d i nhi u hình th c khác nhau
nh : M t doanh nghi p có th mua c ph n c a m t doanh nghi p khác; mua t t c
tài s n thu n c a m t doanh nghi p khác; gánh ch u các kho n n c a m t doanh nghi p khác; mua m t s tài s n thu n c a m t doanh nghi p khác đ cùng hình
thành nên m t ho c nhi u ho t đ ng kinh doanh
1.2.1.3 Cácăhìnhăth căkhác
- Tr ng h p nhƠ đ u t mua thêm v n c a công ty liên k t đ tr thành
công ty m t c n m gi trên 50% quy n bi u quy t và có quy n ki m soát đ i v i
công ty liên k t, nhƠ đ u t k t chuy n giá g c c a kho n đ u t vƠo công ty liên
k t sang kho n đ u t vƠo công ty con ơy lƠ hình th c chuy n kho n đ u t t
công ty liên k t sang đ u t vƠo công ty con, đi u này d n đ n quan h công ty m -
công ty con
- u t theo hình th c góp v n liên doanh
Liên doanh: Là th a thu n b ng h p đ ng c a hai ho c nhi u bên đ cùng
th c hi n ho t đ ng kinh t , mà ho t đ ng nƠy đ c đ ng ki m soát b i các bên góp
v n liên doanh
ng ki m soát: Là quy n cùng chi ph i c a các bên góp v n liên doanh v các chính sách tài chính và ho t đ ng đ i v i m t ho t đ ng kinh t trên c s th a
thu n b ng h p đ ng
Bên góp v n liên doanh: Là m t bên tham gia vào liên doanh và có quy n
đ ng ki m soát đ i v i liên doanh đó
Tr ng h p bên góp v n liên doanh có ít nh t m t Công ty con thì bên liên
doanh ph i l p Báo cáo tài chính h p nh t Trong Báo cáo tài chính h p nh t kho n
v n góp liên doanh vào c s kinh doanh đ ng ki m soát ph i đ c k toán theo
ph ng pháp v n ch s h u (ngo i tr các tr ng h p đ c qui đ nh t i đo n 27
vƠ đo n 28 c a Chu n m c k toán s 08 ắThông tin tƠi chính v nh ng kho n v n góp liên doanh”) Khi l p Báo cáo tài chính h p nh t bên góp v n liên doanh ph i
Trang 21đi u ch nh giá tr ghi s c a kho n v n góp liên doanh t ng ng v i ph n lãi (ho c
l ) sau thu TNDN thu c l i ích c a bên góp v n trong k t qu ho t đ ng kinh
doanh c a c s kinh doanh đ ng ki m soát
1.2.2 Ph ngăphápăl păvà trình bày BáoăCáoăTƠiăChínhăH păNh t
1.2.2.1 Ph ngăphápăchung
- Công ty m khi l p Báo cáo tài chính h p nh t ph i h p nh t Báo cáo tài chính riêng c a mình và c a t t c các Công ty con trong n c vƠ ngoƠi n c do
Công ty m ki m soát, tr các tr ng h p: (i) quy n ki m soát c a Công ty m ch
là t m th i vì Công ty con này ch đ c mua và n m gi cho m c đích bán l i trong
t ng lai g n (d i 12 tháng); (ii)ho c ho t đ ng c a Công ty con b h n ch trong
th i gian dƠi (trên 12 tháng) vƠ đi u này nh h ng đáng k t i kh n ng chuy n
v n cho Công ty m
- Công ty m không đ c lo i tr ra kh i Báo cáo tài chính h p nh t các
Báo cáo tài chính c a Công ty con có ho t đ ng kinh doanh khác bi t v i ho t đ ng
c a t t c các Công ty con khác trong T p đoƠn
- Báo cáo tài chính h p nh t đ c l p và trình bày theo nguyên t c k toán
và nguyên t c đánh giá nh Báo cáo tƠi chính c a doanh nghi p đ c l p theo qui
đ nh c a Chu n m c k toán s 21 - Trình bƠy báo cáo tƠi chính vƠ qui đ nh c a các
chu n m c k toán khác
- Báo cáo tài chính h p nh t đ c l p trên c s áp d ng chính sách k toán
th ng nh t cho các giao d ch và s ki n cùng lo i trong nh ng hoàn c nh t ng t
trong toàn T p đoƠn nh chính sách áp d ng t giá h ch toán ngo i t , chính sách
phân b chi phí, chính sách kh u hao tài s n c đ nh
+ Tr ng h p Công ty con s d ng các chính sách k toán khác v i chính
sách k toán áp d ng th ng nh t trong T p đoƠn thì Báo cáo tƠi chính đ c s d ng
đ h p nh t ph i đ c đi u ch nh l i theo chính sách chung c a T p đoƠn
+ Tr ng h p Công ty con không th s d ng cùng m t chính sách k toán
v i chính sách chung c a T p đoƠn thì Thuy t minh báo cáo tài chính h p nh t ph i
Trang 22trình bày rõ v các kho n m c đƣ đ c ghi nh n và trình bày theo các chính sách k
toán khác nhau và ph i thuy t minh rõ các chính sách k toán khác đó
- Báo cáo tài chính riêng c a Công ty m và các Công ty con s d ng đ h p
nh t Báo cáo tài chính ph i đ c l p cho cùng m t k k toán
N u ngày k t thúc k k toán là khác nhau, Công ty con ph i l p thêm m t
b Báo cáo tài chính cho m c đích h p nh t có k k toán trùng v i k k toán c a
Công ty m Trong tr ng h p đi u này không th th c hi n đ c, các Báo cáo tài chính đ c l p vào th i đi m khác nhau có th đ c s d ng v i đi u ki n là th i
gian chênh l ch đó không v t quá 3 tháng Trong tr ng h p này, Báo cáo s
d ng đ h p nh t ph i đ c đi u ch nh cho nh h ng c a nh ng giao d ch và s
ki n quan tr ng x y ra gi a ngày k t thúc k k toán c a Công ty con và ngày k t thúc k k toán c a T p đoƠn dài c a k báo cáo và s khác nhau v th i đi m
l p Báo cáo tài chính ph i đ c th ng nh t qua các k
- K t qu ho t đ ng kinh doanh c a Công ty con đ c đ a vƠo Báo cáo tƠi
chính h p nh t k t ngày Công ty m th c s n m quy n ki m soát Công ty con và
ch m d t vào ngày Công ty m th c s ch m d t quy n ki m soát Công ty con
- S chênh l ch gi a ti n thu t vi c thanh lý Công ty con và giá tr còn l i
c a nó t i ngày thanh lý (bao g m c chênh l ch t giá liên quan đ n Công ty con nƠy đ c trình bày trong ch tiêu chênh l ch t giá h i đoái thu c ph n v n ch s
h u và l i th th ng m i ch a phơn b ) đ c ghi nh n trong Báo cáo k t qu ho t
đ ng kinh doanh h p nh t nh m t kho n lãi, l t vi c thanh lý Công ty con
- Kho n đ u t vƠo Công ty con s đ c h ch toán nh m t kho n đ u t tƠi chính thông th ng ho c k toán theo Chu n m c k toán s 07 ắK toán các kho n
đ u t vƠo công ty liên k t” vƠ Chu n m c k toán s 08 ắThông tin tƠi chính v
các kho n v n góp liên doanh” k t khi Công ty m không còn n m quy n ki m
soát n a
- Các ch tiêu trong B ng cơn đ i k toán h p nh t và Báo cáo k t qu ho t
đ ng kinh doanh h p nh t đ c l p b ng cách c ng t ng ch tiêu thu c B ng cân
Trang 23đ i k toán và Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh c a Công ty m và các công ty
con trong T p đoƠn sau đó th c hi n đi u ch nh cho các n i dung sau:
+ Giá tr ghi s kho n đ u t c a Công ty m trong t ng công ty con và ph n
v n c a Công ty m trong v n ch s h u c a công ty con ph i đ c lo i tr toàn
b đ ng th i ghi nh n l i th th ng m i (n u có);
+ Phơn b l i th th ng m i;
+ L i ích c a c đông thi u s ph i đ c trình bày trong B ng cơn đ i k
toán h p nh t thành m t ch tiêu tách bi t v i n ph i tr và v n ch s h u c a Công ty m Ph n s h u c a c đông thi u s trong thu nh p c a T p đoƠn c ng
c n đ c trình bày thành ch tiêu riêng bi t trong Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh
doanh h p nh t;
+ Giá tr các kho n m c ph i thu, ph i tr gi a các đ n v trong cùng T p đoƠn ph i đ c lo i tr hoàn toàn;
+ Các ch tiêu doanh thu, chi phí phát sinh t vi c cung c p hàng hoá, d ch
v gi a các đ n v trong n i b T p đoƠn, kinh phí qu n lý n p T ng Công ty, lƣi đi
vay và thu nh p t cho vay gi a các đ n v trong n i b T p đoƠn, c t c, l i nhu n
đƣ phơn chia, vƠ đƣ ghi nh n ph i đ c lo i tr toàn b ;
+ Các kho n lƣi ch a th c hi n phát sinh t các giao d ch trong n i b T p đoƠn đang n m trong giá tr tài s n (nh hƠng t n kho, tài s n c đ nh) ph i đ c
lo i tr hoàn toàn Các kho n l ch a th c hi n phát sinh t các giao d ch n i b đang ph n ánh trong giá tr hàng t n kho ho c tài s n c đ nh c ng đ c lo i b tr
khi chi phí t o nên kho n l đó không th thu h i đ c
- Báo cáo l u chuy n ti n t h p nh t đ c l p theo quy đ nh c a chu n m c
k toán s 24 ậ Báo cáo l u chuy n ti n t
- Thuy t minh báo cáo tài chính h p nh t ph i trình bƠy đ y đ các ch tiêu
theo yêu c u c a Chu n m c k toán s 21 ậ Trình bày báo cáo tài chính và t ng
Chu n m c k toán liên quan
Trang 24- Vi c chuy n đ i Báo cáo tài chính c a c s n c ngoƠi có đ n v ti n t
k toán khác v i đ n v ti n t k toán c a Công ty m th c hi n theo các quy đ nh
c a Chu n m c k toán s 10 - nh h ng c a vi c thay đ i t giá h i đoái
- Các kho n đ u t vƠo công ty liên k t và công ty liên doanh đ c k toán theo ph ng pháp v n ch s h u trong Báo cáo tài chính h p nh t
1.2.2.2 Ph ngăphápăc ăth
Trình t l p B ngă cơnă đ i k toán h p nh t và Báo cáo k t qu kinh
doanh h p nh t
Theo thông t 161/2007/TT-BTC ngày 31/12/2007, khi l p B ng cơn đ i k
toán h p nh t và Báo cáo k t qu kinh doanh h p nh t ph i tuân th các b c sau :
B c 1: H p c ng các ch tiêu trong B ng cơn đ i k toán và Báo cáo k t
qu ho t đ ng kinh doanh c a Công ty m và các Công ty con trong T p đoƠn
B c 2: Lo i tr toàn b giá tr ghi s kho n đ u t c a Công ty m trong
t ng Công ty con và ph n v n c a Công ty m trong v n ch s h u c a Công ty con và ghi nh n l i th th ng m i (n u có)
B c 7: L p Báo cáo tài chính h p nh t c n c vào B ng t ng h p các ch
tiêu h p nh t sau khi đƣ đ c đi u ch nh và lo i tr
Các b c h p nh t trên đ c trình bày c th nh sau:
Tr c tiên, c n ph i h p c ng s li u c a các ch tiêu trên B ng cơn đ i k
toán riêng và Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh riêng c a Công ty m và các
Công ty con theo nguyên t c sau:
Trang 25- i v i các ch tiêu không ph i đi u ch nh thì c ng tr c ti p đ xác đ nh
các ch tiêu t ng đ ng
- i v i các ch tiêu c n ph i đi u ch nh nh : đi u ch nh sai sót, khác bi t
chính sách k toánầ, thì ph i đi u ch nh theo nguyên t c vƠ ph ng pháp đi u
ch nh thích h p r i sau đó m i c ng các ch tiêu này
Nh v y, công vi c th c hi n các bút toán đi u ch nh có vai trò r t quan
tr ng trong quá trình l p báo cáo tài chính h p nh t Các bút toán đi u ch nh phù
h p v i quy đ nh c a thông t này thì s t o ra cái nhìn t ng th v tình hình tài
chính c a toàn b t p đoƠn m t cách trung th c và h p lý
Lo i tr kho năđ uăt ăc a Công ty m vào Công ty con t i ngày mua
Nguyên t c lo i tr
Trong Báo cáo tài chính h p nh t, giá tr ghi s c a kho n đ u t c a Công ty
m trong t ng Công ty con và ph n s h u c a Công ty m trong v n ch s h u
c a Công ty con t i ngày mua ph i đ c lo i tr hoàn toàn L i th th ng m i và
chênh l ch gi a giá tr h p lý và giá tr ghi s c a các kho n m c tài s n và n ph i
tr n u có phát sinh trong quá trình h p nh t đ c ghi nh n phù h p v i quy đ nh
vƠ h ng d n c a Chu n m c k toán s 11 - H p nh t kinh doanh
Lãi ho c l phát sinh sau ngày mua không nh h ng đ n các ch tiêu ph i
lo i tr khi th c hi n vi c lo i tr kho n đ u t c a Công ty m trong t ng Công ty
con và ph n s h u c a Công ty m trong v n ch s h u c a Công ty con t i ngày mua
Phân b l i th th ngăm i
Nguyên t c phân b
L i th th ng m i phát sinh t i ngƠy mua đ c phân b d n vào k t qu
ho t đ ng kinh doanh h p nh t theo ph ng pháp đ ng th ng trong th i gian không quá 10 n m
Trang 26Do Báo cáo tài chính h p nh t đ c l p trên c s Báo cáo tài chính riêng
c a Công ty m và các Công ty con nên khi phân b l i th th ng m i k toán ph i
đi u ch nh c s đƣ phơn b lu k t ngƠy mua đ n ngƠy đ u k báo cáo Khi đƣ
phân b h t l i th th ng m i, k toán v n ph i l p bút toán đi u ch nh đ ph n
ánh nh h ng c a s đƣ phơn b đ n l i nhu n sau thu ch a phơn ph i và l i th
th ng m i cho đ n khi thanh lý công ty con
Tách l i ích c a c đôngăthi u s
Nguyên t c tách l i ích c a c đông thi u s
Trong B ng cơn đ i k toán h p nh t, l i ích c a c đông thi u s trong giá
tr tài s n thu n c a các Công ty con đ c xác đ nh và trình bày thành m t dòng
riêng bi t Giá tr l i ích c a c đông thi u s trong giá tr tài s n thu n c a các
Công ty con h p nh t, g m:
+ Giá tr các l i ích c a c đông thi u s t i ngƠy mua đ c xác đ nh phù
h p v i Chu n m c k toán s 11 ắH p nh t kinh doanh”;
+ L i ích c a c đông thi u s trong s bi n đ ng c a t ng v n ch s h u
k t ngƠy mua đ n đ u n m báo cáo; vƠ
+ L i ích c a c đông thi u s trong s bi n đ ng c a t ng v n ch s h u phát sinh trong n m báo cáo
Trên Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh h p nh t, l i ích c a c đông
thi u s đ c xác đ nh và trình bày riêng bi t trong m c "L i nhu n sau thu c a c đông thi u s " L i ích c a c đông thi u s đ c xác đ nh c n c vào t l l i ích
c a c đông thi u s và l i nhu n sau thu thu nh p doanh nghi p c a các Công ty
Trang 27 Lo i tr nhăh ng c a giao d ch bán tài s n c đ nh trong n i b
Nguyên t c đi u ch nh
Các kho n thu nh p khác, chi phí khác, lãi ho c l ch a th c hi n phát sinh
t các giao d ch bán tài s n c đ nh trong n i b T p đoƠn ph i đ c lo i tr hoàn
toàn
Trong Báo cáo tài chính h p nh t c a T p đoƠn, giá tr ghi s c a TSC (nguyên giá, hao mòn l y k ) ph i đ c đi u ch nh l i nh th không phát sinh giao
d ch bán tài s n c đ nh trong n i b T p đoƠn
Tr ng h p tài s n c đ nh đ c bán có lãi thì chi phí kh u hao đang đ c
ghi nh n trong Báo cáo tài chính riêng c a bên mua tài s n c đ nh s cao h n chi
phí kh u hao xét trên ph ng di n c a c T p đoƠn, do đó trong Báo cáo tƠi chính
h p nh t k toán ph i đi u ch nh gi m chi phí kh u hao và hao mòn lu k do nh
h ng c a giao d ch bán tài s n c đ nh trong n i b T p đoƠn
Tr ng h p phát sinh lãi ho c l ch a th c hi n t giao d ch Công ty con bán TSC trong n i b T p đoƠn thì khi xác đ nh l i ích c a c đông thi u s , k
toán ph i xác đ nh ph n lãi ho c l ch a th c hi n c n phân b cho các c đông
thi u s vƠ đi u ch nh l i ích c a c đông thi u s
Lo i tr c t căđ c chia t l i nhu n sau ngày mua
Nguyên t c đi u ch nh
Toàn b c t c đ c chia t l i nhu n sau ngày mua t các Công ty con
trong T p đoƠn ph i đ c lo i tr hoàn toàn trong Báo cáo tài chính h p nh t
Lo i tr c t c và l i nhu n đ c chia t k t qu ho t đ ng kinh doanh sau
ngày mua c a các công ty con đang n m trong kho n m c ắ Doanh thu ho t đ ng tƠi chính” b ng cách ghi gi m ch tiêu này trên Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh đ ng th i v i vi c ghi gi m s c t c đƣ trong ph n bi n đ ng v n ch s
h u trên Thuy t minh báo cáo tài chính
Các kho n vay trong n i b
Nguyên t c đi u ch nh
Trang 28Các kho n vay trong n i b T p đoƠn ch a tr ph i đ c lo i tr hoàn toàn
khi l p Báo cáo tài chính h p nh t Theo đó, các kho n thu nh p t cho vay và chi phí đi vay c ng ph i lo i tr toàn b trong Báo cáo tài chính h p nh t
N u các đ n v trong m t T p đoƠn có quan h vay m n l n nhau thì s d
ti n vay trong n i b T p đoƠn đang ph n ánh trong các kho n m c ắVay vƠ n
ng n h n”, kho n m c ắVay vƠ n dài h n”, kho n m c ắ u t ng n h n”, ắ u
t dƠi h n khác” ph i đ c lo i tr toàn b
Tr ng h p lƣi vay ch a đ c thanh toán vƠ đang ph n ánh trong các kho n
m c ph i thu, ph i tr thì các kho n m c ch a đ ng s ph i thu, ph i tr nƠy c ng
ph i đ c lo i tr hoàn toàn
Các kho n ph i thu, ph i tr n i b
Nguyên t c đi u ch nh
S d các kho n ph i thu, ph i tr gi a các đ n v trong n i b T p đoƠn
ph i đ c lo i tr hoàn toàn khi l p Báo cáo tài chính h p nh t
K toán c n l p B ng t ng h p vƠ đ i chi u s d công n ph i thu, ph i tr
gi a các đ n v trong n i b T p đoƠn sau đó th c hi n vi c lo i tr
Tùy thu c vào vi c các kho n ph i thu, ph i tr gi a các đ n v trong n i b
T p đoƠn ph n ánh trong kho n m c nào c a B ng cơn đ i k toán thì bút toán lo i
tr đ c ghi nh n t ng ng
Bút toán k t chuy n
Nguyên t c th c hi n
Bút toán k t chuy n đ c l p đ k t chuy n t ng nh h ng c a các bút toán
đi u ch nh đ n Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh sang ch tiêu L i nhu n sau
thu ch a phơn ph i trên B ng Cân đ i k toán
Sau khi th c hi n các bút toán đi u ch nh và lo i tr , n u t ng giá tr đi u
ch nh đ n các ch tiêu trong Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh lƠm t ng k t qu
ho t đ ng kinh doanh, k toán ghi:
N L i nhu n sau thu thu nh p doanh nghi p (K t chuy n KQH KD)
Có L i nhu n sau thu ch a phân ph i
Trang 29Ng c l i, n u t ng giá tr đi u ch nh đ n các ch tiêu trong Báo cáo k t qu
ho t đ ng kinh doanh làm gi m k t qu ho t đ ng kinh doanh k toán ghi:
N L i nhu n sau thu ch a phân ph i
Có L i nhu n sau thu thu nh p doanh nghi p (K t chuy n
KQH KD)
Trình t l păBáoăcáoăl uăchuy n ti n t h p nh t
- Báo cáo l u chuy n ti n t h p nh t đ c l p trên c s h p nh t Báo cáo
l u chuy n ti n t c a công ty m và c a các công ty con theo t ng kho n m c b ng
cách c ng các kho n m c t ng đ ng trên các báo cáo nƠy sau khi đƣ th c hi n
vi c đi u ch nh, lo i tr các kho n m c trùng l p theo nguyên t c h p nh t
- Báo cáo l u chuy n ti n t h p nh t đ c l p trên c s h p nh t báo cáo
l u chuy n ti n t c a công ty m và c a các công ty con ph i trên c s th ng nh t
toàn b v ph ng pháp l p (ph ng pháp tr c ti p ho c ph ng pháp gián ti p)
Trình t l p Thuy t minh báo cáo tài chính h p nh t
Thuy t minh báo cáo tài chính h p nh t đ c l p và trình bƠy t ng t nh
thuy t minh báo cáo tài chính riêng Tuy nhiên, s li u ph c v cho vi c thuy t minh d a trên s li u đƣ th c hi n đi u ch nh trong B ng cơn đ i k toán h p nh t,
Báo cáo ho t đ ng kinh doanh h p nh t và Báo cáo l u chuy n ti n t h p nh t
Bên c nh đó, k toán b sung vào sau ph n I ắ c đi m ho t đ ng c a T p đoƠn” các thông tin c n trình bày trong B n thuy t minh báo cáo tài chính h p nh t
theo yêu c u c a các Chu n m c k toán s 25 ắBáo cáo tƠi chính h p nh t và k
toán kho n đ u t vƠo công ty con”, Chu n m c s 07 ắK toán các kho n đ u t
vào công ty liên k t” vƠ Chu n m c s 08 ắThông tin tƠi chính v nh ng kho n v n góp liên doanh”, bao g m:
- T ng s các Công ty con:
+ S l ng các Công ty con đ c h p nh t
+ S l ng các Công ty con không đ c h p nh t
- Danh sách các Công ty con quan tr ng đ c h p nh t: Tên công ty, đ a ch ,
t l l i ích c a công ty m , quy n bi u quy t c a công ty m
Trang 30- Các Công ty con b lo i kh i quá trình h p nh t (Gi i thích rõ lý do)
- Danh sách các Công ty liên k t quan tr ng đ c ph n ánh trong Báo cáo tài
chính h p nh t theo ph ng pháp v n ch s h u: Tên công ty, đ a ch tr s chính,
t l ph n s h u, t l quy n bi u quy t
- Danh sách các Công ty liên k t ng ng áp d ng ho c không áp d ng ph ng
pháp v n ch s h u khi l p Báo cáo tài chính h p nh t
- Danh sách các c s kinh doanh đ ng ki m soát quan tr ng đ c ph n ánh
trong Báo cáo tài chính h p nh t theo ph ng pháp v n ch s h u: Tên c s kinh doanh đ ng ki m soát, đ a ch tr s chính, t l ph n s h u, t l quy n bi u
quy t
- Danh sách các c s kinh doanh đ ng ki m soát ng ng áp d ng ho c không
áp d ng ph ng pháp v n ch s h u khi l p Báo cáo tài chính h p nh t
- Nh ng s ki n nh h ng quan tr ng đ n ho t đ ng kinh doanh c a T p
đoƠn trong n m báo cáo
1.3 M tăs ăđi măkhácăbi t c ăb n gi a chu năm căk ătoánăVi tăNam (VAS25)
v iăchu năm căk ătoánăqu căt ă(IAS27)ă v ăBáoăCáoăTƠiăChínhăH păNh t
B ng 1.1 So sánh chu n m c k toán qu c t (IAS27) v i chu n m c k toán Vi t Nam (VAS25) (1)
Trang 31đ bán theo IAS 39 ắCông c tƠi chính: o
- Công c v n ho c n
c a công ty m không
đ c giao d ch trên th
tr ng t do
-Công ty m không bao
g m trong báo cáo tài chính c a mình U ban
ch ng khoán ho c t
ch c đi u hành cho m c đích phát hành b t c
lo i công c nào trên th
tr ng; và
- Công ty m c a công
ty m (ho c b t k công
ty m trung gian) phát hành báo cáo tài chính
h p nh t phù h p v i các chu n m c k toán
qu c t 3.Chính sách k toán N u không th s d ng IAS 27 qui đ nh doanh
Trang 32chính sách k toán m t cách th ng nh t trong khi
h p nh t báo cáo tài chính, công ty m ph i
gi i trình v n đ này
cùng v i các kho n m c
đƣ đ c h ch toán theo
các chính sách k toán khác nhau trong báo cáo tài chính h p nh t
nghi p ph i áp d ng chính sách k toán th ng
nh t cho các giao d ch
và s ki n cùng lo i trong nh ng hoàn c nh
t ng t Không có
tr ng h p lo i tr
* Nh ng khác bi t này có nhăh ngăđ n ch tăl ng Báo cáo tài chính
h p nh t Vi t Nam, c th :
- Vi c áp d ng duy nh t ph ng pháp giá g c đ i v i các kho n đ u t vƠo
công ty con trong BCTC riêng c a công ty m s không cung c p cho nhƠ đ u t
thông tin kinh t đ đánh giá kh n ng sinh l i và b c tranh tài chính có liên quan
đ n kho n đ u t vƠo công ty con, c th nh sau:
o l ng tài s n và n ph i tr theo giá tr h p lý t i th i đi m báo cáo
nh m b o đ m tính liên quan c a thông tin k toán đ i v i các đ i t ng s d ng,
nh ng khi áp d ng ph ng pháp giá g c đ đo l ng thì s làm suy gi m tính trung
th c, h p lý c a Báo cáo tài chính và không phù h p v i Chu n m c k toán qu c
t
- Vi c đi u ch nh chính sách k toán c a m t công ty trong t p đoƠn khác v i chính
1 Bùi Ph m Tú Uyên (2012), Hoàn thi n vi c l p báo cáo tài chính h p nh t t i
T ng Công ty PISICO ậ Lu n v n th c s kinh t
Trang 33sách k toán áp d ng trong Báo cáo tài chính h p nh t s r t khó kh n, d d n đ n
sai l ch s li u trong Báo cáo tài chính h p nh t ví d nh xác đ nh giá tr hàng t n
kho theo nh ng ph ng pháp khác nhau, ph ng pháp tính kh u hao, ph ng pháp
t p h p chi phí vƠ xác đ nh giá thành s n ph mầ
* Vi t Nam nên ti p c n nh ng v năđ quan tr ng nh m t o s hòa h p v i
chu n m c k toán qu c t nh ăsau:
- Thay đ i cách th c ghi nh n, đo l ng và trình bày các y u t c a Báo cáo tài
chính, không có s khác bi t trong chu n m c k toán, đ đ m b o cho các doanh
nghi p và t ch c trên toàn th gi i áp d ng nguyên t c k toán th ng nh t trong
vi c l p và trình bày Báo cáo tài chính nh m ti t ki m chi phí so n th o chu n m c
và giúp cho các doanh nghi p trong n c huy đông đ c v n trên th tr ng qu c
t
- C n nghiên c u, xây d ng c s lý lu n vƠ đi u ki n, ph ng pháp v n
d ng ắ Nguyên t c giá tr h p lý” vì giá tr h p lý nh lƠ m t c s đo l ng ch
y u nh m t ng c ng tính thích h p c a thông tin trình bày trên Báo cáo tài chính
Tuy vi c s d ng giá g c lƠm c s đo l ng ch y u có th đ t đ c đ tin c y
nh ng lƠm gi m tính liên quan c a thông tin đ c cung c p trên Báo cáo tài chính
i u này th hi n c th trong các kho n m c ch y u nh : TƠi s n c đ nh h u
hình, b t đ ng s n đ u t , các kho n l gi m giá tr tài s nầ
- Vi t Nam c n xây d ng h th ng chu n m c k toán không mang tính áp
đ t, b t bu c tuân th tuy t đ i theo lu t mà ph i mang tính xét đoán vƠ c tính
nhi u h n giúp cho k toán linh ho t trong nhi u tình hu ng x y ra
Trang 34K T LU NăCH NGăI
Báo cáo tài chính h p nh t có ý ngh a r t quan tr ng trong vi c đánh giá hi u
qu ho t đ ng kinh doanh c a m t t p đoƠn cho các đ i t ng s d ng thông tin tài
chính D a vào ph ng pháp h p nh t, nguyên t c l p và trình bày Báo cáo tài
chính h p nh t c a chu n m c k toán s 25 ắBáo cáo tài chính h p nh t và k toán kho nă đ uă t ă vƠoă côngă tyă con” vƠ Thông t 161/2007/TT-BTC ngày
31/12/2007 do B Tài Chính ban hành đƣ góp ph n thi t y u đ t o ra m t Báo cáo
tài chính h p nh t ph n ánh đ y đ v tình hình tài chính và k t qu ho t đông kinh
doanh c a m t t p đoƠn m t cách chính xác, trung th c và h p lý
Bên c nh đó, các chu n m c vƠ thông t khác liên quan đ n vi c l p và trình bƠy đ n Báo cáo tài chính h p nh t c a B TƠi chính đ u đ c tác gi tham kh o và
v n d ng vƠo trong ch ng c s lý lu n c a đ tài
Nh v y, ch ng 1 lƠ n n t ng c s lý lu n đ tác gi ti p t c đi sơu phơn
tích th c tr ng c a vi c l p và trình bày Báo cáo tài chính h p nh t t i m t doanh nghi p c th ch ng 2
Trang 352 CH NGă2ă:ăTỊNHăHỊNHăL P VÀ TRÌNH BÀY BÁO CÁO TÀI CHÍNH
H PăNH TăT IăCỌNGăTYăCPă UăT ăL CăH NG
2.1 Gi iă thi uă t ngă quátă v ă tìnhă hìnhă ho tă đ ngă vƠă qu nă lỦă c aă Côngă tyă C ă
P h n uăT L căH ng
2.1.1 Tìnhăhìnhăho tăđ ng
Công ty C ph n u t L c H ng (sau đơy g i t t lƠ ắCông ty”) đ c thành
l p và ho t đ ng theo Gi y ch ng nh n đ ng ký kinh doanh (c ) s 0103002861
ngày 15/09/2003, mã s doanh nghi p là 0101417985 do S K ho ch vƠ u t
Ngành ngh kinh doanh c a công ty theo gi y phép kinh doanh g m:
- D ch v cho thuê v n phòng vƠ khu siêu th ;
- Khai thác c ng và kinh doanh bãi container;
- Kinh doanh v n t i đa ph ng th c;
- Khai thu h i quan
Trong đó, công ty ho t đ ng chính trên các l nh v c thi công xây d ng dân
d ng và công nghi p, giao thông, th y l i, vi n thông vƠ t v n thi t k Trong l nh
Trang 36v c đ u t , v i ti m l c tài chính v ng m nh vƠ đ i ng lƣnh đ o n ng đ ng, tâm
huy t, L c H ng đƣ t p trung phát tri n nhi u d án b t đ ng s n và du l ch đ c đáo, có ch t l ng cao
Hi n gi , công ty đang đ u t phát tri n các d án t Hà N i t i Hòa Bình,
V nh Phúc, H ng Yên vƠ Nha Trang
Cho dù có thách th c vƠ khó kh n, dù d án đ u t hay xơy d ng, L c
H ng luôn n l c th c hi n và hoàn thành thành công d án ó lƠ nh s k t h p
ch t ch gi a kinh nghi m, n ng l c, ki n th c và cam k t b n b v i khách hàng
trong t ng d án
Trongă l nhă v că xơyă d ng: Công ty ho t đ ng chính trong l nh v c xơy
d ng dơn d ng, công nghi p vƠ h t ng v i hƠng tr m d án có quy mô l n, ch t
l ng cao nh công trình tr s V n phòng Qu c h i, B Ngo i giao, tr s B
Công an, tr s Thông t n xƣ Vi t Nam, Trung tơm H i ngh qu c gia, Chung c cao c p đô th Nam Th ng Long (Ciputra), Chung c Viglacera Tower, NhƠ cán
b chi n s T ng c c V, Tr m b m Yên S ầ
Trongă l nhă v căđ uăt : L c H ng lƠ ch s h u c a nhi u d án quy mô
l n Bao g m: d án Cáp treo Tơy Thiên, Belvedere Resort, Khu đô th Chùa HƠ Tiên, Khu nhƠ Khai Quang, Chung c cao c p No.01 ậ T1 Khu ngo i giao đoƠn, Khu khoáng nóng Kim Bôi, Khu du l ch Bƣi DƠi ậ Nha Trang, Tòa nhƠ v n phòng
L c H ng, Tòa nhƠ v n phòng Vacvina, Khu đô th Ph N i ậ H ng Yên, B nh
vi n An Sinh - HƠ N i ầ
Tên công ty : CÔNG TY C PH N U T L C H NG
Tr s chính : 85 Lê V n L ng, Thanh Xuơn, HƠ N i
Tel : (84-04)3557 4652 Fax: (84-04)3558 6391
Email: lachong@lachong.vn
Website: http://www.lachong.vn
Trang 372.1.2 C ăc uăt ăch căqu nălỦ
T khi thƠnh l p t i nay, Công ty C ph n u t L c H ng đƣ tr thƠnh m t trong s ít nh ng Công ty xơy d ng có uy tín, tín nhi m vƠ có đ nh h ng phát tri n
h u hi u trong l nh v c xơy d ng V i kinh nghi m th c t , n ng l c vƠ tri th c ti p thu đ c c a hƠng ngƠn cán b công nhơn viên Công ty trong bi t bao n m tháng, chúng tôi đang t o l p c s cho t ng lai đ Công ty không ng ng phát tri n vƠ m
Trang 38Hình 2.1 S đ c c u t ch c(2)
2
http://www.lachong.vn/Default.aspx?Tab=107
Trang 392.1.3 T ăch căcông tácăk ătoánăt iăCôngăty
Công ty L c H ng ho t đ ng theo mô hình công ty m - công ty con nên b
máy k toán bao g m phòng k toán t i công ty m và các phòng k toán đ c l p t i
các công ty con
T i các công ty con : Phòng k toán c a các đ n v nƠy đ u h ch toán đ c
l p, th c hi n ghi chép, tính toán x lý toƠn b thông tin liên quan đ n công tác k toán t i đ n v t khơu thu th p, ki m tra, x lý đ n khơu t ng h p, cung c p
nh ng thông tin kinh t v các ho t đ ng c a đ n v th c hi n vi c thu th p, x lý thông tin đ trình bày trên báo cáo tài chính riêng
T i công ty m : Phòng k toán ch u trách nhi m thu th p, ki m tra, x lý và cung c p thông tin tài chính trên báo cáo tài chính riêng c a công ty m , đ ng th i
thu th p, ki m tra, x lý thông tin trên báo cáo tài chính c a các công ty con đ ti n
hành l p báo cáo tài chính h p nh t c a c t p đoƠn
Công ty m vƠ các công ty con đ u áp d ng tuân th chu n m c k toán Vi t
Nam và ch đ k toán doanh nghi p ban hành theo Quy t đ nh s 15/2006/Q
-BTC ngày 20/03/2006 c a B tr ng B TƠi chính vƠ Thông t s
244/2009/TT-BTC ngày 31/12/2009 v vi c h ng d n s a đ i, b sung Ch đ k toán doanh
nghi p
Niên đ k toán áp d ng t i công ty m vƠ các công ty con đ u b t đ u ngày
01 tháng 01 và k t thúc ngày 31 tháng 12 n m d ng l ch
n v ti n t s d ng trong vi c l p và trình bày Báo cáo tài chính riêng
c ng nh báo cáo tƠi chính h p nh t lƠ đ ng Vi t Nam (VND)
Hình th c k toán áp d ng : Công ty m vƠ các công ty con đ u áp d ng hình
th c k toán trên máy vi tính
Ph ng pháp h ch toán hàng t n kho: theo ph ng pháp kê khai th ng xuyên Ph ng pháp tính giá xu t hàng t n kho: theo ph ng pháp th c t đích
danh
Tài s n c đ nh đ c tính kh u hao theo ph ng pháp đ ng th ng, c n c
vào th i gian s d ng c tính c a tài s n, phù h p v i t l kh u hao đƣ đ c quy
Trang 40đ nh t i Thông t s 203/2009/TT-BTC ngày 20/10/2009 thay th cho Quy t đ nh
2.2 Tìnhăhìnhăl p và trình bày BáoăCáoăTƠiăChínhăH păNh tăt iăCôngătyăCPă
uăT ăL căH ng
2.2.1 N iă dungă t ă ch că côngă vi că l p và trình bày Báoă Cáoă TƠiă Chínhă H p
Nh tăt iăCôngătyăCPă uăT ăL căH ng
2.2.1.1 Quáătrìnhăphơnăcông,ăphơnănhi mătrongăb ămáyăk ătoán
C n c vƠo đ c đi m ho t đ ng s n xu t kinh doanh theo mô hình công ty
m - công ty con, công ty CP u T L c H ng đƣ thi t l p b máy k toán ph c v
cho vi c h p nh t có c c u vƠ đ c phân công phân nhi m nh sau:
T ng s nhân viên k toán liên quan đ n vi c l p Báo cáo tài chính h p nh t
t i công m g m : M t k toán tr ng (kiêm tr ng phòng tài chính k toán), m t
phó phòng k toán kiêm k toán t ng h p
K toán tr ng c a công ty m lƠ ng i lƣnh đ o cao nh t c a phòng , ch u
trách nhi m phân công phân nhi m cho ng i k toán t ng h p tr c ti p thu th p
thông tin t các công ty con và công ty liên k t ph c v cho vi c l p Báo cáo tài chính h p nh t K toán tr ng có nhi m v đôn đ c, ki m tra, ki m soát quy trình
l p Báo cáo tài chính h p nh t t i công ty
Phó phòng k toán c a công ty m có nhi m v nh m t k toán t ng h p:
- T p h p, ki m tra và t ng h p các s li u t k toán các công ty con và các công ty liên k t ph c v cho công tác h p nh t báo cáo tài chính nh m phân tích tình hình ho t đ ng kinh doanh và tình hình tài chính c a t p đoƠn