Bradley et al... 2.3.4 ng tr ngGrowth opportunities... and D.Voeller 2008, ắThe impact of Personal and Corporate taxation on capital structure choices ” Discussion Paper No 08-020... Tì
Trang 3đ ” là
công trình nghiên c u c a chính tác gi , n i dung đ c đúc k t t quá trình h c t p và các k t qu nghiên c u
th c ti n trong th i gian qua, các s li u s d ng là trung
th c và có ngu n g c trích d n rõ ràng Lu n v n đ c
th c hi n d i s h ng d n khoa h c c a Th y TS.Nguy n T n Hoàng
Tác gi lu n v n
NGUY N V N TU N
Trang 4DANH M B NG BI U
DANH M ÌNH
Ủ do h n đ tài 1
ti u nghi n u 1
3 i t ng và ph m vi nghi n u 2
1.4 h ng ph p nghi n u 3
i m m i a đ tài 3
6 t u a lu n v n 3
NG QUAN LÝ THUY T 2.1 t s lỦ thu t v u tr v n 4
2.1.1 Lý thuy t c u trúc v n c a Modigliani và Miller 4
2.1.2 Lý thuy t đánh đ i c u trúc v n 4
2.1.3 Lý thuy t tr t t phân h ng 5
2.2 uan đi m c a MM v l i th t thu c a vi c vay n 5
uan đi m c a MM v l i th t thu c a vi c vay n 5
quan đi m khác v l i th t thu c a vi c vay n 7
3 nh n t t đ ng đ n u tr v n 8
3 nh h nh kinh t v m 8
3 m ph t 8
2.3.3 Thu 8
3 h t ng tr ng 9
2.3.5 Quy mô công ty 9
3 6 i nhu n 10
3 m h n thu phi n 10
3 nh thanh kho n 10
t s k t qu nghi n u th nghi m tr đ 11
Trang 53 òn tài h nh 13
3 m ph t 14
3 3 nh h nh kinh t v m 14
3.1.1.4 hu thu nh p nh n 14
3.1.1.5 i nhu n 15
3.1.1.6 Thu thu nh p doanh nghi p 15
3.1.1.7 u m doanh nghi p 16
3.1.1.8 h i t ng tr ng 16
3.1.1.9 m h n thu phi n 17
3.1.1.10 nh thanh kho n 17
3 h nh nghi n u 18
3 3 hu nh p d li u 19
: K T QU NGHIÊN C U 4.1 K t qu ki m đ nh 20
4.1.1 Th ng kê mô t các bi n 20
4.1.1.1 Th ng kê mô t các bi n t n m 2008 ậ n m 2012 20
4.1.1.2 h ng k m t i n đ i di n ho thu su t 22
4.1.2 c l ng tham s c a hàm h i quy t ng th 24
4.1.3 Ki m đ nh s khác bi t đòn tài h nh gi a khi và h a
có chính sách thu TNCN 30
ng h p k t qu nghi n u 32
T LU N t lu n 34
n h nghi n u 37
ng nghi n u ti p th o 37
TÀI LI U THAM KH O
Trang 6CTV : C u trúc v n
DNNN : Doanh nghi p nhà n c
HOSE : S Giao d ch ch ng khoán Tp H Chí Minh
HNX : S Giao d ch ch ng khoán Hà N i
ROA : T su t sinh l i trên t ng tài s n
SSC : y ban Ch ng khoán nhà n c
TNDN : Thu nh p doanh nghi p
TNCN : Thu nh p cá nhân
TTCK h tr ng h ng kho n
i u th đ i t
DANH M C B NG BI U
B ng 3.1: Tóm t t các bi n đ c l p trong mô hình h i quy 18
ng h ng k m t i n trong giai đo n -2012 20
ng đ ng a i n đ l p đ n n ng n tr n t ng tài s n 24
ng 3 ng m h nh h i qu a t l n ng n h n tr n t ng tài s n 25
ng 4 đ ng a i n đ l p đ n n dài h n tr n t ng tài s n 27
ng 5 ng m h nh h i qu a t l n dài h n tr n t ng tài s n 27
ng 6 đ ng a i n đ l p đ n t ng n tr n t ng tài s n 28
ng 4.7 ng m h nh h i qu a t l t ng n tr n t ng tài s n 39
ng ng ki m đ nh Independent ậ Samples T-test 31
B ng 4.9: T ng h p các gi thuy t và k t qu nghiên c u th c nghi m 32
DANH M C HÌNH V Hình 2.1: Tr t t phân h ng c a các l a ch n tài tr v n 5
Hình 4.1:T l n ng n h n, dài h n và t ng n trên t ng tài s n -2012 22
Hình 4.2:Thu su t TN th t giai đo n 2008-2012 23
Trang 7
1.1
Quy t đ nh ngu n v n là m t trong các quy t đ nh hàng đ u c a tài chính
doanh nghi p L a ch n t tr ng m i ngu n tài tr đ c u trúc v n t i u cho
m i công ty nh m t i đa hóa giá tr doanh nghi p là v n đ th n h t v i các nhà
qu n tr tài chính doanh nghi p
Các lỦ thu t và nghiên u đã cho th y quy t đ nh l a ch n c u trúc v n
không ph i ch là k t qu c a các nhân t đ c tr ng riêng c a công ty mà còn ph
thu c vào nhi u nhân t kh c Vì th , vi c xem xét tác đ ng c a các nhân t đ n s
hình thành c u trúc v n là h t s c c n thi t, đ c bi t trong th c ti n kinh t Vi t
Nam
Trong s các nhân t tác đ ng đ n c u trúc v n c a doanh nghi p, nhân t
thu thu nh p - bao g m thu thu nh p doanh nghi p và thu thu nh p cá nhân -
đã đ c các lý thuy t và nghiên c u th c nghi m trên th gi i xác nh n là
t ng quan tích c c đ n s l a ch n u tr v n
Tuy nhiên Vi t Nam trong nh ng n m v a qua, d ng nh vai trò c a
nhân t thu thu nh p đ i v i vi c l a h n c u trúc v n v n h a đ c nghi n u nhi u Vi c ho ch đ nh c u trúc v n c a các công ty Vi t Nam mang
tính ch quan, thi u khoa h c, ít xem xét đ n các nhân t nh h ng Chính sách
thu thu nh p c a Vi t Nam đ c xây d ng m t cách đ c l p, ch a t o đ c s
g n k t v i đ ng l c phát tri n c a các doanh nghi p và s phát tri n n n kinh t
Xu t phát t th c ti n trên, đ tài “ Tác đ ng c a h th ng thu thu nh p
Trang 8M c tiêu nghiên c u c a đ tài là: X đ nh m đ t đ ng c th c a nhân
t thu thu nh p đ n vi c l a ch n c u trúc v n c a Công ty c ph n Vi t Nam
trong m i t ng quan v i các nhân t khác
th c hi n m ti u tr n, đ tài s th c hi n:
H th ng hóa các nghiên c u lý thuy t và th c nghi m mà th gi i đã
ti n hành, t đó làm c s đ nghiên c u tác đ ng c a nhân t thu thu nh p
đ n vi c l a ch n c u trúc v n c a các công ty c ph n Vi t Nam
tài ki m đ nh th c nghi m đ i v i th tr ng Vi t Nam B ng
phân tích m i t ng quan gi a các nhân t v i c u trúc v n, đ tài k v ng tìm
t tr n th tr ng h ng kho n i t am Qua phân tích m i t ng quan gi a các
nhân t v i CTV, t gi quan s t m nhân t thu thu nh p nh h ng t i
vi l a h n CTV không ? u th t đ ng nh th nào
Ph m vi nghiên c u c a tài:
Các công ty ph n phi tài h nh niêm y t trên S giao d ch ch ng khoán
Thành ph H Chí inh và giao d h h ng kho n à i
tài ch n m u nghiên c u là 167 công ty phi tài h nh trên àn giao d ch
ch ng khoán i t am trong giai đo n t n m 2008 đ n n m 2012
tài h u t p trung vào nh n t n i t i a ng ty, do nh n t
nà v i nh n t thu thu nh p ng m t p đ , li n h v i nhau và đ i t
Trang 9các nhân t nà đã đ c nghiên c u các h c gi tr c
Lý do ch n m u nghiên c u nh trên là do giá tr niêm y t trên HOSE và
HNX chi m ph n l n t ng giá tr niêm y t trên toàn th tr ng M t khác, giai
đo n 2008 -2012 đ c xem là giai đo n Lu t thu TNCN đã có hi u l đ
n m, thu su t thu TNDN ph thông là 25% p d ng t ngà
D li u th c p (là ngu n d li u ch y u s d ng trong phân tích th ng kê
và h i quy), các d li u trong nhóm này bao g m d li u v c u trúc v n
đ thu th p h u t ng o o tài h nh a ng t
1.5 i m m i c a tài
Các nghiên c u tr c t i Vi t Nam có th c hi n nghi n u tác đ ng a
nh n t đ n l a ch n c u trúc v n nh ng h a đ t tr ng t m vào nh n t thu thu nh p tài k v ng s ph t hi n m i quan t ng t h gi a nh n t thu thu nh p và u tr v n
Trang 102 LÝ THUY T
2.1
2.1.1 Lý thuy t c u trúc v n c a Modigliani và Miller
Lý thuy t này do hai nhà nghiên c u Franco Modigliani và Merton Miller
đ a ra vào th ng 6 n m 9 th ng đ c g i là lý thuy t M&M Nh ng gi đ nh
M nh đ c a & “ i tr c a công ty không s d ng đòn y tài chính và giá
tr c a công ty s d ng đòn tài h nh là nh nhau” hi ph s d ng v n nh
qu n a doanh nghi p và gi tr a doanh nghi p đ l p v i u tr v n
Các gi thuy t c a MM đ a ra đ u r t lý t ng Tuy nhiên, trên th c t
thu thu nh p doanh nghi p và thu thu nh p cá nhân, ng nh s b t cân
x ng v thông tin đ u t n t i; chi phí lãi vay t ng khi s d ng n càng t ng lên;
l i nhu n sau thu và lãi vay gi m v i nh ng m c đ s d ng n khác nhau và
kh n ng ph s n gia t ng khi doanh nghi p s d ng t ng các kho n n đ tài tr
2.1.2 Lý thuy t á i c u trúc v n (The trade-off theory)
N m 1963, Modigliani và Miller ti p t c đ a ra m t nghiên c u ti p theo v i
vi c tính đ n nh h ng c a thu thu nh p doanh nghi p Vi c t n t i thu thu
nh p doanh nghi p d n đ n đ nh đ I c a MM cho r ng: “Giá tr c a m t
doanh nghi p s d ng n b ng giá tr doanh nghi p không s d ng n cùng
m t d ng r i ro c ng v i kho n l i t vi c s d ng n ”
Lý thuy t này th a nh n r ng các t l n m c tiêu có th khác nhau gi a các
Trang 11doanh nghi p Các công ty có tài s n h u hình an toàn và nhi u thu nh p ch u thu
đ đ c kh u tr nên có t l n m c tiêu cao Các công ty không sinh l i, có tài
s n vô hình nhi u r i ro nên d a ch y u vào tài tr v n c ph n
2.1.3 Lý thuy t tr t t phân h ng (The pecking-order theory)
Lý thuy t tr t t phân h ng kh i đ u t nh ng công trình nghiên c u c a
Myers và Majluf (1984) Ủ thu t nà t đ u v i th ng tin t n ng- m t
m t d ng đ h gi m đ đi u hành i t nhi u v ti m n ng, r i ro và
gi tr a ng t m nh h n nhà đ u t n ngoài
h ng tin t n ng t đ ng đ n l a h n gi a tài tr n i và tài tr t
n ngoài gi a ph t hành m i h ng kho n n và h ng kho n v n ph n i u
Miller (1977) đã th hi n tác đ ng c a thu thu nh p đ n s l a ch n c u
trúc v n t i u theo mô hình sau đây:
n m i
Phát hành c
ph n
m i
Trang 12GTDN khi có n = GTDN khi không có n (2.2)
Th o quan đi m này thì vi c s d ng n đã đ m l i thêm l i ích t thu ,
nh ng n thân vi c s d ng n không nh h ng đ n ho t đ ng hay giá tr c a
thu nh p c a nhà đ u t t ti n cho vay l n h n thu nh p t vi c góp v n ch
s h u, thì thu thu nh p s t o ra tác đ ng khuy n khích công ty vay n thay vì
Trang 13thu TNCN th c t thì:
hu kh ng nh h ng đ n l i th a vi doanh nghi p va n ha u
tr v n a ng t h h u t đ ng i thu
Tr ng h p 2, M&M xem xét n u thu TNDN Tc th p h n thu TNCN Td
và Ts th c t là r t th p thì thu TNDN và thu TNCN bù qua s t l i v i nhau,
l i th c a n = 0, chính sách n không đ t thành v n đ hi đ gi tr a doanh nghi p đ l p v i u tr v n
Có th suy ra t lý thuy t M&M có đi u ch nh thu này 2 đi u :
- Th nh t, các công ty nên tài tr 100% b ng n vì l i ích biên c a n là
Tc, mà l i ích biên này th ng đ c cho là m t h ng s d ng
- Th hai, do có l i ích t thu TNDN, giá tr công ty s t ng tuy n tính
theo giá tr vay n là D
2.2.2 Các quan i m khác v l i th t thu c a vi c vay n
ghi n u c a M&M là thái quá, nên các nhà nghiên c u sau M&M đã
cân nh c thêm v v n đ chi phí s d ng n Nhi u nhà kinh t h c đ a ra các
lu n đi m ng h và b sung cho mô hình trên c a M&M nh Jensen và
Meckling (1976;1986) v i Lý thuy t đ i di n, Myers và Majluf (1984) v B t
cân x ng thông tin, Harris và Raviv (1991), DeAngelo và Masulis (1980), Haugen và Senbet (1986)…Theo Kraus và Litzenberger (1973), Scott (1976) các
công ty đánh đ i l i ích t thu TNDN c a vi c s d ng n v i chi phí s d ng
n b ng cách l a ch n m t c u trúc v n t i u mà không s d ng đ n m c
100% tài tr b ng n Các k t lu n c b n mà nh ng nhà nghiên c u tìm th y:
- S khích l tài tr b ng n vay t ng lên theo thu su t thu TNDN i u
này suy ra r ng, n u các y u t khác là nh nhau, các công ty v i đ đi m ri ng
ch u m c thu su t khác nhau s có t l n vay t i u khác nhau
- N u các y u t khác là không đ i, các doanh nghi p ch u thu TNDN,
GTDN càng t ng lên khi công ty càng có s d ng n (lên đ n m c mà t i đó chi
L i th t ng đ i c a n = 1
Trang 14phí biên c a vi c vay n b ng v i l i ích biên c a vi c vay n )
- Thu TNCN cao đánh trên ti n lãi t cho vay s không khuy n khích các
công ty s d ng n vay T ng ngu n tài tr b ng n vay thì ch u nh h ng b i
c thu TNDN và thu TNCN
2.3 á
Các lý thuy t v c u trúc v n đã ch ra r ng có r t nhi u các nhân t tác
đ ng đ n c u trúc v n Trong gi i h n nghi n u a đ tài là t p trung vào
nh n t thu thu nh p và nh n t li n quan tr ti p, tác gi đ a ra nh ng nhân
t chính nh sau:
2.3.1 Tình hình kinh t v mô(Macro- economic effects)
Gertler và Gilchrist (1993) cho r ng t rong th i k n n kinh t t ng tr ng,
giá ch ng khoán t ng, chi phí phá s n đ c k v ng gi m, thu nh p ch u thu gia
t ng, ti n m t t ng và c h i đ u t t ng K t qu là, theo lý thuy t đánh đ i, các
công ty s vay n nhi u h n trong th i k n n kinh t t ng tr ng
Ng c l i, theo lý thuy t tr t t phân h ng, t l n s gi m trong th i k n n kinh t t ng tr ng b i vì ngu n tài tr n i b công ty gia t ng khi n n kinh t
t ng tr ng Do đ , công ty s ít phát hành n
2.3.2 L m phát(Inflation)
Taggart (1985) ch ra r ng g iá tr th c c a t m ch n thu t n s gia t ng
n u l m phát đ c k v ng gia t ng Do đó, theo lý thuy t đánh đ i c u trúc v n,
t l n s có m i quan h thu n chi u v i l m phát Quan đi m này đ c ng h
b ng nghiên c u c a Frank và Goyal (2007)
Các nghiên c u v th tr ng ng cho r ng khi l m phát t ng thì t l n
c ng gia t ng b i vì nhà qu n tr s phát hành n khi k v ng l m phát cao h n
lãi su t hi n hành
2.3.3 Thu (Tax)
Thu su t cao thì làm gia t ng l i ích c a thu t n Bradley et al (1984),
theo quan đi m c a lý thuy t đánh đ i c u trúc v n, cho r ng l i ích t m ch n
Trang 15thu cao h n khi thu su t gia t ng nên công ty s s d ng n nhi u h n
Auerbach (1979), Bradford (1981), King (1977), Poterba và Summer (1985) cho r ng c đ ng ph i gánh ch u gánh n ng thu do thu thu nh p đ nh vào c
t c Thu đánh trên c t c đ c v n hóa vào giá tr doanh nghi p b t k công ty
có chi tr hay không chi tr c t c Theo quan đi m này thì vi c gi m thu thu
nh p c t c s làm gi m chi phí s d ng v n c a doanh nghi p và khuy n khích doanh nghi p gia t ng đ u t d n đ n t ng GTDN
2.3.4 ng tr ng(Growth opportunities)
Tr ng phái lý thuy t đ nh đ i u tr v n mà tiêu bi u là Myers (1977)
cho r ng các công ty t ng tr ng cao, nhi u tài s n v h nh nhi u r i ro s ít s
d ng n Long và Malit(1985) cung p b ng ch ng th c nghi m ng h cho l p
lu n này
Ng c l i, lý thuy t tr t t phân h ng v i các nghiên c u c a Shyam- Sunder
và Myers (1999), Adam và Goyal (2007) hàm ý r ng công ty có c h i t ng
tr ng thì đ u t càng lúc càng nhi u, mà l i nhu n gi l i thì có gi i h n, do đó,
theo th i gian, h s ph i dùng ngu n tài tr bên ngoài là n vay
2.3.5 Quy mô công ty (Firm Size)
Marsh (1982) và Chittenden et al (1996) cho r ng các công ty có quy mô l n
và đa d ng hóa l nh v c ho t đ ng thì r i ro phá s n s th p h n so v i các công
ty nh , do công ty l n có th t n d ng l i th quy mô l n trong vi c t ng n vay
dài h n Do đó, theo lý thuy t đánh đ i c u trúc v n, nh ng công ty có quy mô
l n th ng s d ng nhi u n
Lý thuy t tr t t phân h ng v i các nghiên c u c a Kester (1986), Titman và Wessels(1988) l i gi i thích r ng có m t m i quan h ngh ch chi u gi a quy mô công ty và t l n Công ty có quy mô l n th ng có danh ti ng và có th i gian
ho t đ ng dài o đ h có th d dàng phát hành c ph n h n ng t nh Fama và J ns n 9 3 , Rajan và Zingal s 99 ng đ ng thu n v i quan đi m
trên và gi i thích r ng các công ty l n khu nh h ng công b thông tin ra ngoài
Trang 16nhi u h n ng t nh , d n đ n h phát hành c ph n ra th tr ng d dàng
h n th h khu nh h ng d ng v n c ph n nhi u h n, t l đòn y th p
2.3.6 L i nhu n (Profitability)
Lý thuy t tr t t phân h ng cho r ng các doanh nghi p s s d ng l i nhu n
đ l i nh là ngu n v n tái đ u t , sau đ m i s d ng n và phát hành v n ch
khi c n thi t Khi đ , gi a kh n ng sinh l i và đòn b y n có m i quan h
ngh ch chi u
Lý thuy t MM l i cho r ng các doanh nghi p có kh n ng sinh l i cao nên
đi vay nhi u h n khi các doanh nghi p có nhu c u l n h n đ t n d ng t m ch n
thu thu nh p doanh nghi p
Lý thuy t v chi phí đ i di n ng cho m t d đo n ng c l i Jensen và
Williams (1988) cho r ng n là ph ng th c có tính nguyên t đ đ m b o các
nhà qu n lý thanh toán l i nhu n h n là xây d ng dinh c cho h i v i các doanh nghi p có dòng ti n t do hay kh n ng sinh l i cao, n nhi u s h n ch
tính tùy ti n c a ban qu n lý m t khía c nh khác, Chang (1999) cho r ng h p
đ ng t i u gi a ng i bên trong doanh nghi p và nhà đ u t bên ngoài có th
gi i thích là s k t h p c a n và v n ch
2.3.7 T m ch n thu phi n (None-debt tax shields)
Kho n gi m tr v thu t chi phí kh u hao tài s n c đ nh đ c g i là t m
ch n thu phi n Khi t m ch n thu này càng cao, dòng ti n ròng v t l i nhu n kinh doanh đ i v i c đ ng càng l n DeAngelo và Masulis (1980) cho
r ng t m ch n thu này là kho n thay th cho t m ch n thu khi s d ng n vay
K t qu là nh ng doanh nghi p có chi phí kh u hao cao trong dòng ti n d toán
s s d ng ít n trong c u trúc v n
2.3.8 (Liquidity)
Tính thanh kho n này t đ ng đ n quy t đ nh c u trúc v n Th nh t, các
doanh nghi p có t l thanh kho n cao có th s d ng nhi u n vay do doanh nghi p có th tr các kho n n vay ng n h n khi đ n h n M t khác, các doanh
Trang 17nghi p có nhi u tài s n thanh kho n có th s d ng các tài s n này tài tr cho các kho n đ u t a mình
Overesch, M and D.Voeller (2008), ắThe impact of Personal and
Corporate taxation on capital structure choices ” Discussion Paper No 08-020
K t qu th c nghi m cho th y m t l i ích v thu t các kho n n có tác
đ ng tích c đ ng k d ki n vào đòn y tài chính các công ty K t khi t ng s
ti n tr thu c a ng t đ u t th đ c gi m b ng cách l p k ho ch tài chính,
h ng t i đi u tra th c nghi m t đ ng khác bi t v thu đ nh tr n n và v n c
ph n trong c u trúc v n n n a, ài vi t xác nh n m i quan h gi a t m lá ch n
thu phi n và t đ ng c a thu thu nh p doanh nghi p trên CTV Phân tích sâu
Nghiên c u d a trên n n t ng các lý thuy t truy n th ng v c u trúc v n
đ nh đ i, tr t t phân h ng và th i đi m th tr ng , đ ng th i xem xét v n đ
trong khuôn kh lý thuy t tài h nh h nh hành vi t qu th nghi m h ra s u
nh n t th s gi vai trò quan tr ng là thu (+), l m ph t -), t s gi th tr ng
Thu có nh h ng đ n chính sách n c a công ty? Bài vi t này tr l i câu
h i này b ng cách ki m tra xem vi c s d ng gia t ng n va t ng quan t h
Trang 18đ n t l thu su t i n công ty mà đ đo l ng i l i nhu n ho t đ ng ròng, t n d ng thu đ u t , h nh th thu th p S d ng d li u hàng n m cho
g n 10.000 công ty cho các n m 1980-1992, b ng ch ng đ c cung c p ch ra
r ng các công ty có thu su t cao th n nhi u h n so v i các đ i tác c a h
thu su t th p Thu su t biên c tính th hi n s tha đ i đ ng k lá ch n thu
u tr v n goài ra, t gi th y r ng các công ty chi tr c t u h ng có đòn tài h nh th p h n hi m t tr n s s h, t đ ng ph n nào
t ng t đ c tìm th u nhi n, đ i v i đòn tr n s s h, t đ ng c a quy
mô doanh nghi p, t s gi th tr ng tr n gi s s h và l m ph t là kh ng đ ng
tin c y B ng ch ng th c nghi m có v h p lý phù h p v i m t s phiên b n c a
và nghi n u th nghi m đ u m i t ng quan đ n l a ch n CTV c a doanh
nghi p i t, lỦ thu t và nghi n u tr n ho th nh n t thu và
TNCN t đ ng đ ng k đ n l a h n a ng t
k t lu n tr n s đ c t gi phân t h th h n khi đ a vào mô hình
h i quy đ ki m nghi m tác đ ng c a t ng nhân t trong đ nh n t thu thu
nh p, qua đ th y đ c nhân t thu thu nh p tá đ ng nh th nào? đ n vi c l a
ch n CTV công ty niêm y t Vi t Nam
Trang 193 MÔ HÌNH NGHIÊN C U
3.1
3.1.1 Xây d ng các bi n s và gi thi t nghiên c u
n c vào các lý thuy t và các nghiên c u v c u trúc v n, t n t i m i
t ng quan ch t ch gi a c u trúc v n và m t s các nhân t Trong đ tài
nghiên c u này, tác gi xây d ng các bi n s cho m t s các nhân t có tác đ ng
đ n c u trúc v n c a doanh nghi p.B ng nghiên c u trên mô hình đ nh l ng
v i d li u c u trúc v n trong th c t c a các công ty, đ tài k v ng s tìm th y
m c đ tác đ ng c th c a m i nhân t lên c u trúc v n, nhân t nào gây tác
đ ng ch y u, nhân t thu thu nh p tác đ ng th nào đ n vi c l a ch n c u trúc
v n c a các công ty Vi t Nam
Các bi n s và gi thi t nghiên c u đ c xây d ng nh sau:
3.1 ò b y tài chính(Financial Leverage)
òn b tài chính hàm ý t l n vay mà doanh nghi p s d ng, nó th hi n
c u trúc v n c a công ty òn b y tài chính đ c dùng làm bi n ph thu c Y
trong mô hình nghi n u
Thông th ng, n xét trong c u trúc v n là n dài h n, nh ng Vi t Nam,
các công ty th ng thâm d ng n ng n h n th ng xuyên, th m chí có công ty
t tr ng n ng n h n th ng xuyên chi m đ n 80% trong t ng n , do đó đ tài
Trang 20các m c ti p theo sau đây:
3.1.1.2 L m phát(Inflation)
Các nghiên c u v th tr ng cho r ng khi l m phát t ng thì t l n c ng gia
t ng b i vì nhà qu n tr s phát hành n khi k v ng l m phát cao h n lãi su t
L m phát t ng thì đòn tài h nh c a các công ty i t Nam t ng h
v , l m ph t m i quan h t l thu n v i đòn tài h nh a
ng t i t am
3.1.1.3 Tình hình kinh t ô(Macro-economic conditions)
Theo các lý thuy t, s t ng tr ng c a n n kinh t ch c ch n có tác đ ng đ n
t l n trong c u trúc v n c a các công ty, nh ng h ng tác đ ng th nào thì
v n còn gây nhi u tranh cãi trong gi i h c thu t Bên c nh đó, đ c tr ng kinh t
xã h i c a m i qu c gia có th làm cho cách th c tác đ ng c a nhân t này m i
qu c gia khác bi t nhau Vì th , t ng tr ng GDP đ c đ a vào làm bi n s c a
mô hình đ nghiên c u t i Vi t Nam
Bi n GDPt th hi n s t ng tr ng c a n n kinh t , đ c đo l ng b ng
Ln(GDP) trong n m t
Gi thi t nghiên c u:
t ng th đòn tài h nh c a các công ty Vi t Nam t ng T c GDP có
m i quan h t l thu n (+) v i đòn tài h nh c a các công ty Vi t Nam
3.1.1.4 Thu thu nh p cá nhân (Personal Income Tax)
Các nghiên c u và lý thuy t ch ng 2 cho r ng l i ích t m ch n thu cao
h n khi thu su t thu TNDN gia t ng nên các công ty s d ng n nhi u h n
trong c u trúc v n Bên c nh đó, thu TNCN thay đ i c ng t o ra nh h ng
lên c u trúc v n
Trang 21T i Vi t Nam, lu t thu TNCN m i b t đ u hi u l c t 01/01/2009 nh ng
t nh h nh kinh t kh kh n n n đ gia h n đ n 9 o h n h v thu
th p s li u v thu n n t gi d ng i n gi đ nghi n u
Bi n gi TAX_CN đ i di n cho chính sách thu TNCN s nh n giá tr = 1
khi chính sách thu thu nh p cá nhân có hi u l c; ng c l i s nh n giá tr = 0
Gi thi t nghiên c u:
Chính sách thu thu nh p cá nhân c a Vi t Nam có nh h ng đ n đòn tài h nh c a các công ty Vi t Nam
3.1.1.5 (Profitability)
L i nhu n đ m b o cho kh n ng thanh toán n vay L i nhu n cao c ng t o
ra ngu n tài tr n i b h u ích V m t lý thuy t, tr ng phái lý thuy t đánh đ i
cho r ng các công ty có l i nhu n cao s th ng s d ng nhi u n Ng c l i, lý
thuy t tr t t phân h ng l i cho r ng nh ng công ty có nhi u l i nhu n s ít s
3.1.1.6 Thu thu nh p doanh nghi p(Corporation Income Tax)
H u h t các nghiên c u ch ng 2 đ u cho th y thu thu nh p doanh nghi p
có nh h ng đáng k lên s l a ch n c u trúc v n c a các công ty T i Vi t
Nam, li u nhân t này có th c s tác đ ng đ n c u trúc v n nh k t qu nghi n u? M c đ tác đ ng c th c a nhân t này th nào?
tr l i cho nh ng v n đ này, nhân t thu T đ đ a vào mô hình
b ng bi n TAX i,t đo l ng b ng thu su t thu TNDN hi u l c (t c là t l
thu th c n p c a công ty)
L i nhu n ròng
T ng tài s n
Trang 22Gi thi t nghiên c u:
Thu TNDN t ng thì đòn tài h nh c a các công ty Vi t Nam t ng
ng quan là t l thu n (+)
3.1.1.7 Quy mô công ty(Firm Size)
Khi xem xét v nhân t này, h ng 2 đã cho th y có nhi u quan đi m đ i
ngh ch nhau Theo lý thuy t đánh đ i, quy mô công ty t l thu n v i t l n
vay
Lý thuy t tr t t phân h ng l i cho r ng quy mô công ty t l ngh ch v i
t l n vay Các nghiên c u th c nghi m t i các qu c gia cho th y, tùy theo m c
đ đòi h i đ m b o b ng tài s n cho r i ro c a kho n vay mà quy mô công ty tác
Tr ng phái lý thuy t đánh đ i mà tiêu bi u là Myers (1977) cho r ng các
công ty có c h i t ng tr ng cao, tài s n r i ro và đa s là v h nh s ít s
d ng n Ng c l i, lý thuy t tr t t phân h ng hàm ý r ng công ty có c h i t ng
tr ng thì đ u t càng lúc càng nhi u, mà l i nhu n gi l i thì có gi i h n, do đ
theo th i gian, h s ph i dùng ngu n tài tr bên ngoài là n vay Vì th , t ng quan gi a c h i t ng tr ng và đòn b y tài chính là t l thu n
Nhân t tri n v ng t ng tr ng đ c đ a vào mô hình b ng bi n GROW i,t
đo l ng b ng ch s o in’s Q (t l giá tr th tr ng/giá tr s sách c a t ng
tài s n)
GROW i,t = o in’s Q
Gi thi t nghiên c u: Tri n v ng t ng tr ng c a công ty m i t ng
Trang 23quan - ho (+) v i đòn tài h nh c a công ty
3.1.1.9 T m ch n thu phi n (None-debt tax shields)
Khi các kho n l i ích thu phi n này càng cao, dòng ti n ròng v t l i
nhu n kinh doanh đ i v i ng i c đ ng càng l n DeAngelo và Masulis (1980)
cho r ng t m ch n thu phi n có th thay th cho t m ch n thu do s d ng n vay K t qu là nh ng doanh nghi p v i t m ch n thu cao so v i dòng ti n d toán s s d ng ít n trong c u trúc v n
Các nghiên c u th c nghi m: Ross (1985); Titman và Wessels (1988); Cheplinsky và Niehaus (1993); Wald (1999) ng cho k t qu th ng nh t
3.1.1.10 Tính thanh kho n (Liquidity)
Các doanh nghi p có t l thanh kho n cao có th s d ng nhi u n vay do doanh nghi p có th tr các kho n n vay ng n h n khi đ n h n Nh v y có
ngh a là tính thanh kho n c a doanh nghi p có quan h t l thu n (+) v i đòn
Trang 24PROFIT i,t L i nhu n c a công ty i
trong n m t T ng tài s n) ROA (= L i nhu n ròng / +/-
SIZE i,t Quy mô công ty i trong n m t Ln(T ng tài s n) +/-
đ ng c a các nhân t đ n c u trúc v n trong b i c nh c th t i Vi t Nam
Trong bài này, t gi d a trên n n t ng ph ng tr nh tu n tính c a Frank
và Goyal (2007):
Trong đ i,t : T l đòn y ng t i vào n m t
Fi,t-1 : T p h p các nhân t quan sát t i công t i vào n m t-1
Trang 25l ng các y u t không ng u nhiên (FE ậ Fi d ff t và l ng các y u
t ng u nhiên (RE ậ Random Effect) Trong bài nghiên c u này, v i d li u thu
th p t n m ậ 2012 là kh ng đ t t đ l ng th o ph ng ph p ng u
nhiên(RE) o đ , h ng t i s d ng ph ng ph p l ng u t kh ng ng u nhi n F t ra th h ng v i m h nh h i qu tu n t nh 3
D li u đ c thu th p t báo cáo tài chính đã đ c ki m toán và công b c a
167 công ty phi tài h nh niêm y t trên Sàn giao d ch ch ng khoán i t
Nam(HOSE và ) trong giai đo n t n m 2008 - 2012 Lý do ch n m u
nghiên c u nh trên là do giá tr niêm y t trên HOSE và NX chi m ph n l n
t ng giá tr niêm y t trên toàn th tr ng i t am
Ngu n d li u l y t các trang web c a y ban ch ng khoán Nhà n c, S giao d ch ch ng khoán Tp.HCM, giao d h h ng khoàn à i, các công ty
ch ng khoán, ng h ng kê và ng hu , h nh ph