9 Ngân hàng phát hành thanh toán cho ngân hàng thông báo... Theo th i gian thanh toán: th tín d ng tr ngay LC at Sight, th tín d ng tr ch m Deferred payment LC... Do v y, ph ng pháp nà
Trang 2NGUY N TH TRÚC MAI
NỂNG CAO S HÀI LÒNG C A KHÁCH HÀNG
Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
Trang 3Tôi xin cam đoan lu n v n th c s : “Nâng cao s hài lòng c a khách hàng
đ i v i ho t đ ng thanh toán qu c t t i Ngân hàng TMCP u t và Phát tri n
Vi t Nam” là k t qu c a quá trình h c t p, nghiên c u khoa h c đ c l p và làm
vi c v i tinh th n nghiêm túc
Các s li u s d ng trong lu n v n này đ c thu th p t th c t có ngu n
g c rõ ràng, đáng tin c y, đ c x lý trung th c và khách quan
Tác gi : Nguy n Th Trúc Mai
Trang 4M C L C
Trang Trang ph bìa
L i cam đoan
M c l c
Danh m c các ký hi u, các ch vi t t t
Danh m c các hình v , bi u đ và b ng bi u
PH N M U 1
CH NG 1: T NG QUAN V S HÀI LÒNG C A KHÁCH HÀNG I V I HO T NG THANH TOÁN QU C T 4
1.1 T ng quan v ho t đ ng thanh toán qu c t c a các Ngân hàng th ng m i 4 1.1.1 Khái ni m thanh toán qu c t 4
1.1.2 Vai trò c a thanh toán qu c t 5
1.1.3 Các ph ng th c thanh toán qu c t ch y u c a Ngân hàng th ng m i 7
1.1.3.1 Ph ng th c tín d ng ch ng t 7
1.1.3.2 Ph ng th c nh thu 10
1.1.3.3 Ph ng th c chuy n ti n 13
1.2 S hài lòng c a khách hàng và các nhân t nh h ng 14
1.2.1 Khái ni m v s hài lòng c a khách hàng 14
1.2.2 Phân lo i s hài lòng c a khách hàng 15
1.2.3 Các nhân t nh h ng đ n s hài lòng c a khách hàng 16
1.2.3.1 Ch t l ng d ch v 16
1.2.3.1.1 Khái ni m ch t l ng d ch v 16
1.2.3.1.2 Kho ng cách trong s c m nh n ch t l ng d ch v 17
1.2.3.1.3 Ch t l ng d ch v và s hài lòng c a khách hàng 19
1.2.3.2 Giá c c a d ch v 20
1.2.3.3 Vi c duy trì khách hàng 21
1.3 Mô hình nghiên c u s hài lòng c a khách hàng 22
1.3.1 Mô hình ch t l ng d ch v SERVQUAL 22
Trang 51.3.1.1 Gi i thi u mô hình ch t l ng d ch v SERVQUAL 22
1.3.1.2 Thang đo SERVQUAL 24
1.3.2 Mô hình ch s hài lòng c a khách hàng 25
1.3.2.1 Ch s hài lòng c a khách hàng 25
1.3.2.2 M t s mô hình ch s hài lòng c a khách hàng 26
1.3.2.3 Xây d ng mô hình lý thuy t v ch s hài lòng c a khách hàng trong l nh v c ngân hàng 28
1.3.3 Mô hình nghiên c u c a đ tài 31
K T LU N CH NG 1 32
CH NG 2 – TH C TR NG HO T NG THANH TOÁN QU C T T I NGỂN HÀNG TMCP U T VÀ PHÁT TRI N VI T NAM 33
2.1 T ng quan v quá trình hình thành và phát tri n c a BIDV 33
2.1.1 C c u t ch c 34
2.1.2 K t qu ho t đ ng trong th i gian qua 35
2.1.2.1 T ng tài s n 36
2.1.2.2 Huy đ ng v n 37
2.1.2.3 Ho t đ ng tín d ng 39
2.1.2.4 Thu d ch v ròng 41
2.1.2.5 Các ch tiêu khác 43
2.2 Gi i thi u trung tâm tác nghi p và tài tr th ng m i 45
2.2.1 Quá trình hình thành 45
2.2.2 Ch c n ng và nhi m v 45
2.2.3 M i liên h ho t đ ng t i Trung tâm tác nghi p và các chi nhánh c a BIDV 47
2.2.4 Nh ng l i ích khi th c hi n t p trung hóa ho t đ ng tài tr th ng m i t i trung tâm tác nghi p 49
2.3 Th c tr ng ho t đ ng thanh toán qu c t t i BIDV 50
2.4 Kh o sát s hài lòng c a khách hàng đ i v i ho t đ ng thanh toán qu c t t i BIDV 58
2.4.1 Quy trình kh o sát 58
Trang 62.4.2 Xây d ng thang đo 60
2.4.3 K t qu kh o sát 62
2.4.3.1 Thông tin m u nghiên c u 62
2.4.3.2 ánh giá các thang đo 65
H s tin c y Cronbach anpha 66
Phân tích nhân t khám phá EFA 68
2.4.3.3 Ki m đ nh mô hình và gi thuy t nghiên c u 71
2.4.4 H n ch c a kh o sát 74
K T LU N CH NG 2 74
CH NG 3 - GI I PHÁP NÂNG CAO S HÀI LÒNG C A KHÁCH HÀNG I V I HO T NG THANH TOÁN QU C T T I NGÂN HÀNG TMCP U T VÀ PHÁT TRI N VI T NAM 76
3.1 nh h ng phát tri n ho t đ ng d ch v TTQT c a BIDV giai đo n 2013-2015 76
3.2 Gi i pháp nâng cao s hài lòng c a khách hàng đ i v i ho t đ ng TTQT t i BIDV 77
3.2.1 Gi i pháp nâng cao s hài lòng c a khách hàng t i Trung tâm tác nghi p và tài tr th ng m i 77
3.2.2 Gi i pháp nâng cao s hài lòng c a khách hàng đ i v i ho t đ ng TTQT t i b ph n tr c ti p giao d ch v i khách hàng 80
3.2.3 Gi i pháp nâng cao s hài lòng c a khách hàng đ i v i ho t đ ng TTQT t i các phòng ban khác 81
K T LU N CH NG 3 88
K T LU N 89 TÀI LI U THAM KH O
PH L C
Trang 7BIDV Ngân hàng u t và Phát tri n Vi t Nam
Trang 8DANH M C HÌNH V VÀ BI U
Hình 1.1 : Mô hình ch t l ng d ch v
Hình 1.2 : M i quan h gi a ch t l ng d ch v và s hài lòng c a khách hàng Hình 1.3 : Mô hình ch s hài lòng khách hàng c a M
Hình 1.4 : Mô hình ch s hài lòng khách hàng các qu c gia Châu Âu
Hình 1.5 : Mô hình lí thuy t v ch s hài lòng khách hàng c a các ngân hàng
Hình 1.6 : Mô hình lý thuy t c a đ tài
Hình 2.1 : T ng tài s n c a BIDV giai đo n n m 2008 đ n 2012
Hình 2.2 : Bi u đ huy đ ng v n c a BIDV giai đo n n m 2008 – 2012
Hình 2.3 : C c u huy đ ng v n c a BIDV giai đo n n m 2010 đ n 2012 Hình 2.4 : Bi u đ ch t l ng tín d ng BIDV giai đo n n m 2010 – 2012 Hình 2.5 : T tr ng thu d ch v ròng giai đo n n m 2008 đ n 2012
Hình 2.6 : Mô hình x lý giao d ch TFC
Hình 2.7 : Nguyên t c th c hi n giao d ch t i TFC và chi nhánh
Hình 2.8 : Chi phí ti t ki m c tính t vi c t p trung các ho t đ ng TTTM Hình 2.9 : Quy trình kh o sát
Hình 2.10 : K t qu ki m đ nh mô hình lý thuy t
Trang 9B ng 2.1 : S li u ho t đ ng kinh doanh c a BIDV giai đo n n m 2008 đ n 2012
B ng 2.2 : T c đ t ng tr ng huy đ ng v n giai đo n 2008-2012
B ng 2.3 : Thu d ch v ròng c a BIDV giai đo n 2008 đ n 2012
B ng 2.4 : C c u phí d ch v thanh toán c a BIDV giai đo n 2008 – 2012
B ng 2.5 : Ho t đ ng TTQT c a BIDV giai đo n 2010-6 tháng đ u n m 2013
B ng 2.6 : C c u hàng nh p và hàng xu t trong ho t đ ng tài tr th ng m i c a BIDV giai đo n t 2010 đ n 6 tháng đ u n m 2013
B ng 2.7 : C c u ph ng th c thanh toán qu c t đ c s d ng t i BIDV giai
B ng 2.11 : Th i gian khách hàng đư s d ng d ch v TTQT t i BIDV
B ng 2.12 : Ki m đ nh các thang đo b ng Cronbach Alpha
B ng 2.13 : K t qu phân tích nhân t EFA c a các thành ph n đo l ng s hài lòng c a khách hàng
B ng 2.14 : K t qu phân tích nhân t EFA c a khái ni m s hài lòng c a khách hàng
B ng 2.15 : K t qu h i qui c a mô hình
B ng 2.16 : B ng phân tích ph ng sai ANOVA
B ng 2.17 : B ng tóm t t các h s h i qui
Trang 10PH N M U
1 LÝ DO CH N TÀI:
Ngày nay h th ng Ngân hàng th ng m i Vi t Nam đư đ i m i m t cách c n
b n v mô hình t ch c và ho t đ ng k t khi Pháp l nh Ngân hàng ra đ i n m 1990 Ngày 7/11/2006, tr thành thành viên th 150 v i cam k t c a Vi t Nam v m c a th
tr ng nói chung và d ch v Ngân hàng nói riêng, đ i m t v i s c nh tranh cao trong quá trình h i nh p các Ngân hàng Vi t Nam càng ra s c phát tri n s n ph m và nâng cao ch t l ng d ch v Chi n l c h ng đ n khách hàng luôn là chi n l c quan
tr ng hàng đ u c a các Ngân hàng, có th nói Ngân hàng nào đem l i cho khách hàng
s hài lòng t t nh t, ngân hàng đó s luôn thành công và không ng ng phát tri n
V i t cách là m t nhân t quan tr ng, không th thi u cho s phát tri n c a
th ng m i qu c t , ho t đ ng thanh toán qu c t không ng ng đ i m i và hoàn thi n
v i nh ng ph ng th c an toàn và hi u qu cho các bên tham gia Nh m nâng cao ch t
l ng d ch v ho t đ ng thanh toán qu c t , ngày 12/08/2002 Ngân hàng TMCP u
t và Phát tri n Vi t Nam đư kỦ quy t đ nh s 54/Q -H QT thành l p Trung tâm tác nghi p và tài tr th ng m i đ t p trung x lý các giao d ch thanh toán qu c t t i các chi nhánh Cùng v i l trình chung c a toàn h th ng, l n l t các chi nhánh c a BIDV
đư th c hi n chuy n h s và t p trung x lý các giao d ch TTQT t i Trung tâm tác nghi p và tài tr th ng m i K t khi th c hi n t p trung t i TFC, ho t đ ng thanh toán qu c t toàn h th ng đ c v n hành m t cách trôi ch y và mang l i hi u qu cao cho ngân hàng c ng nh khách hàng
Nghiên c u s hài lòng c a khách hàng đ i v i ho t đ ng thanh toán qu c t t i Ngân hàng là m t vi c quan tr ng ph i đ c th c hi n th ng xuyên và liên t c đ
ph c v khách hàng ngày càng t t h n tài “ Nâng cao s hài lòng c a khách hàng
đ i v i ho t đ ng TTQT t i Ngân hàng TMCP u t và Phát tri n Vi t Nam” đ c
th c hi n nh m đ t đ c m c đích trên
Trang 112 M C TIÊU NGHIÊN C U C A TÀI:
Nghiên c u này nh m m c tiêu khám phá các nhân t chính nh h ng đ n s hài lòng c a khách hàng s d ng d ch v TTQT t i BIDV
Nghiên c u còn nh m đo l ng m c đ nh h ng c a các nhân t đó đ n s hài lòng c a khách hàng đ i v i ho t đ ng thanh toán qu c t t i Ngân hàng TMCP
u t và Phát tri n Vi t Nam T đó phát hi n ra nh ng h n ch trong quá trình đ a
s n ph m đ n v i khách hàng, c ng nh công tác ch m sóc khách hàng trong th i gian
v a qua
Trên c s nghiên c u trên, đ a ra nh ng gi i pháp kh c ph c nh ng h n ch
hi n có, nâng cao công tác ch m sóc khách hàng nh m đem l i s hài lòng t t nh t cho khách hàng v ho t đ ng thanh toán qu c t T o n n t ng quan tr ng đ BIDV tr thành m t ngân hàng bán l hi n đ i
3 PH M VI VÀ I T NG NGHIÊN C U C A TÀI:
Ph m vi nghiên c u: tài này ch t p trung nghiên c u các y u t tác đ ng
đ n s hài lòng c a khách hàng đư và đang s d ng các s n ph m tài tr th ng m i t i Ngân hàng TMCP u t và Phát tri n Vi t Nam trong giai đo n t l trình t p trung hóa cho đ n nay (t 01/01/2008 cho đ n 31/12/2012)
i t ng nghiên c u: các khách hàng cá nhân, các doanh nghi p t nhân, doanh nghi p nhà n c đư và đang s d ng các s n ph m thanh toán qu c t t i Ngân hàng TMCP u t và Phát tri n Vi t Nam
4 PH NG PHÁP NGHIểN C U C A TÀI:
Nghiên c u đ c ti n hành thông qua hai giai đo n chính:
(1) Nghiên c u đ nh l ng nh m xây d ng và hoàn thi n b ng câu h i ph ng v n (2) Nghiên c u đ nh l ng thông qua k thu t ph ng v n tr c ti p nh ng khách hàng
đư và đang s d ng các s n ph m tài tr th ng m i t i Ngân hàng TMCP u t và Phát tri n Vi t Nam
Trang 12tài s d ng nhi u công c phân tích d li u: các th ng kê mô t , phân tích nhân t khám phá (EFA), ki m đ nh thang đo b ng Cronbach’s Alpha, Anova v i ph n
Ch ng 2: TH C TR NG HO T NG THANH TOÁN QU C T T I BIDV
Ch ng 3: GI I PHÁP NÂNG CAO S HÀI LÒNG C A KHÁCH HÀNG I
V I HO T NG THANH TOÁN QU C T T I BIDV
Trang 13qu c gia khác nhau ngày càng nhi u Vi c trao đ i mua bán này đ t ra m t v n đ chi
tr b ng ti n c a các n c này v i nhau Trong m i quan h chi tr này, các qu c gia cùng nhau quy đ nh nh ng đi u kho n c u thành nên c ch thanh toán nh : ch th tham gia thanh toán, lo i ti n t , ph ng th c đòi ho c chi tr ti n t T ng h p các
y u t c u thành c ch đó t o thành ho t đ ng TTQT
Nh v y, TTQT là vi c chi tr các ngh a v và các yêu c u v ti n t phát sinh
t các quan h kinh t , th ng m i, tài chính, tín d ng gi a các t ch c kinh t qu c
t , gi a các doanh nghi p, các cá nhân c a các qu c gia khác nhau đ k t thúc m t chu trình ho t đ ng trong l nh v c kinh t đ i ngo i b ng các hình th c chuy n ti n hay bù tr trên tài kho n t i các ngân hàng
S ra đ i và phát tri n c a NHTM đư góp ph n thúc đ y ho t đ ng TTQT gi a các n c di n ra nhanh chóng, thu n l i, chính xác và đ m b o đ c quy n l i c a các bên tham gia thanh toán Ngày nay trong xu h ng toàn c u hóa n n kinh t và
th ng m i qu c t ngày càng phát tri n, TTQT đư tr thành m t ho t đ ng không th thi u c a NHTM Th c hi n t t vai trò trung gian thanh toán c a mình trong ho t
đ ng TTQT, NHTM đư đóng góp r t nhi u cho khách hàng, cho chính b n thân Ngân hàng nói riêng và cho c n n kinh t nói chung
Trang 141.1.2 Vai trò c a thanh toán qu c t :
Ho t đ ng thanh toán qu c t c a NHTM có vai trò r t quan tr ng và đ c th
hi n trên các khía c nh sau:
i v i khách hàng:
- Vai trò trung gian thanh toán trong ho t đ ng TTQT c a NHTM giúp cho quá trình thanh toán theo yêu c u c a khách hàng đ c ti n hành nhanh chóng, chính xác, an toàn, ti n l i và ti t ki m t i đa chi phí
- Tham gia ho t đ ng TTQT, quy n l i c a khách hàng đ c đ m b o h n, do khách hàng đ c ngân hàng t v n đ l a ch n các ph ng th c thanh toán, k thu t thanh toán c ng nh đ ng ti n thanh toán nh m gi m thi u r i ro, t o cho khách hàng
s tin t ng trong quan h mua bán v i n c ngoài
- Trong quá trình mua bán v i n c ngoài, n u khách hàng không đ kh n ng tài chính c n đ n s h tr t ngân hàng, ngân hàng s cho vay đ thanh toán hàng
nh p, b o lãnh thanh toán m L/C, chi t kh u ch ng t xu t kh u, đáp ng nhu c u v
v n cho doanh nghi p
i v i ngân hàng:
- Thanh toán qu c t giúp NHTM đ y m nh ho t đ ng tín d ng tài tr xu t
nh p kh u, phát tri n các nghi p v liên quan nh kinh doanh ngo i t , b o lãnh và các d ch v khác, t o ra m t vòng tròn khép kín và theo dõi l n nhau gi a các phòng ban trong ngân hàng giúp h n ch r i ro cho khách hàng c ng nh ngân hàng
- em l i kho n thu phí d ch v quan tr ng, th c hi n t t ho t đ ng này ngân hàng còn thu hút thêm các khách hàng khác v giao d ch, t đó t ng quy mô ho t
đ ng và th ph n c a mình trên th tr ng
- T ng tính thanh kho n c a ngân hàng do trong quá trình th c hi n các giao
d ch TTQT cho khách hàng, ngân hàng luôn có m t ngu n ngo i t t các doanh nghi p xu t kh u c n bán đ cung c p cho các doanh nghi p nh p kh u c n mua đ
Trang 15thanh toán ây c ng là m t ngu n nâng cao kh n ng thanh kho n cho ngân hàng
đ ng th i nâng cao s c nh tranh c a ngân hàng mình so v i các ngân hàng khác
- T ng c ng m i quan h đ i ngo i thông qua b o lãnh cho khách hàng trong
n c, thanh toán cho ngân hàng n c ngoài,… các ngân hàng s có quan h đ i lý v i ngân hàng và đ i tác n c ngoài M i quan h này d a trên c s h p tác và t ng
tr V i th i gian h p tác càng lâu, m i quan h ngày càng b n ch t và r ng m T
đó có th khai thác đ c ngu n v n tài tr c a ngân hàng n c ngoài v ngu n v n trên th tr ng tài chính qu c t đáp ng nhu c u vay v n c a khách hàng
i v i n n kinh t
- Thanh toán qu c t là chi c c u n i li n gi a các qu c gia quan h kinh t đ i ngo i Khi thi t l p m i quan h kinh t đ i ngo i, quan h th ng m i v i các n c thì đi u ki n quan tr ng không th thi u đ c là ph i thi t l p quan h TTQT
- Thanh toán qu c t thúc đ y ho t đ ng kinh t đ i ngo i phát tri n, n u vi c
t ch c TTQT đ c ti n hành nhanh chóng, an toàn chính xác s làm cho các nhà s n
xu t kinh doanh yên tâm và đ y m nh ho t đ ng xu t nh p kh u c a mình, nh đó thúc đ y ho t đ ng kinh t đ i ngo i phát tri n
- Thanh toán qu c t h n ch r i ro trong qúa trình th c hi n h p đ ng kinh t
đ i ngo i: Trong ho t đ ng kinh t đ i ngo i, do v trí đ a lý c a b n hàng cách xa nhau làm h n ch vi c tìm hi u kh n ng tài chính, kh n ng thanh toán c a ng i mua, c a con n , đ ng th i trong đi u ki n ti n t th ng xuyên bi n đ ng c ng nh
h ng x u đ n kh n ng thanh toán c a ng i nh p kh u, h n n a trong c ch th
tr ng tình tr ng l a đ o ngày càng nhi u vì v y r i trong vi c th c hi n h p đ ng kinh t đ i ngo i ngày càng l n N u t ch c t t ho t đ ng TTQT s giúp cho các nhà kinh doanh xu t nh p kh u h n ch đ c r i ro trong quá trình th c hi n h p đ ng
- Ho t đ ng thanh toán qu c t làm t ng kh i l ng thanh toán không dùng
ti n m t trong n n kinh t , gi m b t các chi phí trung gian, đ ng th i ho t đ ng TTQT
đư thu hút m t l ng ngo i t đáng k vào Vi t Nam
Trang 161.1.3 Các ph ng th c thanh toán qu c t ch y u c a Ngơn hƠng th ng m i
1.1.3.1 Ph ng th c tín d ng ch ng t (Letter of Credit)
Khái ni m và v n b n pháp lý đi u ch nh:
Th tín d ng (Letter of Credit – L/C) là m t cam k t thanh toán có đi u ki n
b ng v n b n c a m t t ch c tài chính (thông th ng là Ngân hàng) đ i v i ng i
th h ng L/C (ng i bán hàng ho c ng i cung c p d ch v ) v i đi u ki n ng i th
h ng ph i xu t trình b ch ng t phù h p v i các đi u kho n, đi u ki n quy đ nh trong L/C, phù h p v i Quy t c th c hành th ng nh t v tín d ng ch ng t (UCP)
đ c d n chi u trong th tín d ng và phù h p v i T p quán ngân hàng tiêu chu n
qu c t dùng đ ki m tra ch ng t trong ph ng th c tín d ng ch ng t (ISBP)
Hi n nay, các v n b n pháp lỦ đi u ch nh ph ng th c này g m có:
- Quy t c th c hành th ng nh t v tín d ng ch ng t , UCP 600 ( The Uniform Customs and Practise for Documentary Credits, ICC Publication No 600) Tuy nhiên, b n quy t c này mang tính ch t pháp lý tùy ý, khi s d ng các bên ph i d n chi u vào L/C, đ ng th i có th th a thu n khác và đ c d n chi u vào L/C
- Ngoài ra còn có các v n b n khác nh : T p quán ngân hàng tiêu chu n qu c
t ki m tra ch ng t theo L/C s 681 n m 2007 Phòng th ng m i Qu c t - ISBP
681 2007 ICC và b n ph tr ng UCP 600 v vi c xu t trình ch ng t đi n t - eUCP 1.1 2001
Các bên tham gia g m có: ng i yêu c u m th tín d ng (Applicant), ngân hàng phát hành (Issuing Bank), ng i th h ng (Beneficiary), ngân hàng thông báo (Advising Bank), ngân hàng xác nh n (Confirming Bank), ngân hàng b i hoàn (Reimbursing Bank), ngân hàng chi t kh u (Negotiating Bank), ngân hàng xu t trình (Presenting Bank), ngân hàng đ c ch đ nh (Nominated Bank), ngân hàng đòi ti n (Claiming Bank)
Tùy theo quy đ nh c a t ng L/C c th , m t ngân hàng có khi đ m nh n nhi u
ch c n ng c a các ngân hàng đ c li t kê nh trên
Trang 17 Quy trình ph ng th c tín d ng ch ng t :
(1) Ng i nh p kh u làm đ n xin m L/C g i đ n ngân hàng c a mình
(2) Ngân hàng phát hành s phát hành m t L/C b ng th ho c b ng đi n và g i cho ngân hàng thông báo
(3) Ngân hàng thông báo ki m tra tính xác th c c a LC và thông báo đ n ng i
th h ng
(4) Ng i xu t kh u th c hi n giao hàng cho ng i nh p kh u
(5) C n c vào n i dung L/C, ng i xu t kh u l p và xu t trình b ch ng t cho ngân hàng c a mình đ yêu c u thanh toán
(6) Ngân hàng thông báo ki m tra b ch ng t theo L/C (h tr t v n cho ng i
xu t kh u hoàn thi n b ch ng t ) và g i cho Ngân hàng phát hành
(7) Ngân hàng phát hành ki m tra b ch ng t theo L/C và thông báo tình tr ng b
ch ng t cho ng i đ ngh Tr ng h p b ch ng t h p l quy đ nh c a L/C thì
ng i đ ngh b t bu c ph i thanh toán cho ng i th h ng trong vòng 5 ngày làm
vi c k t ngày ngân hàng phát hành nh n ch ng t Tr ng h p b ch ng t b t h p
l , ng i đ ngh có quy n t ch i nh n b ch ng t (thanh toán)
(8) B ch ng t h p l , ng i đ ngh thanh toán cho Ngân hàng phát hành đ l y
b ch ng t nh n hàng
(9) Ngân hàng phát hành thanh toán cho ngân hàng thông báo
(10) Ngân hàng thông báo báo có cho ng i th h ng
Trang 18 Theo th i gian thanh toán: th tín d ng tr ngay (LC at Sight), th tín d ng tr
ch m (Deferred payment LC)
Theo hình th c đ c bi t: th tín d ng giáp l ng ( Back to back LC), th tín
d ng đ i ng (Reciprocal LC), th tín d ng tu n hoàn (Revolving LC), th tín d ng
đi u kho n đ (Red Clause LC), th tín d ng d phòng (Standby LC)
u nh c đi m c a ph ng th c tín d ng ch ng t :
u đi m: đ m b o quy n l i mua bán cho c ng i xu t kh u và ng i nh p
kh u Mang l i nh ng thu n l i cho ng i xu t kh u thông qua vi c chi t kh u, bán
b ch ng t cho Ngân hàng, th ch p b ch ng t đ vay v n t i Ngân hàng… i v i nhà nh p kh u đ c Ngân hàng cho ký qu th p, cho vay v n đ thanh toán L/C
Nh c đi m: Th tín d ng ch d a trên b m t ch ng t mà không xét đ n y u
t hàng hóa Do v y, có nh ng b t l i sau:
- i v i ng i bán: trong tr ng h p b ch ng t có b t h p l và ng i mua không có thi n chí nh n hàng ho c th tr ng hàng hóa đang bi n đ ng giá…ng i mua có th t ch i thanh toán ho c ép giá đ i v i nhà xu t kh u
- i v i ng i mua: trong tr ng h p b ch ng t h p l n u hàng hóa ch a
v , ho c trong tr ng h p ng i bán l a đ o hàng hóa không th c s đ c giao ho c hàng hóa kém ch t l ng,… ng i mua c ng ph i b t bu c thanh toán cho ng i bán
Ph ng th c thanh toán L/C là ph ng th c ch a nhi u r i ro và trách nhi m
nh t cho ngân hàng so v i ph ng th c chuy n ti n và nh thu Trong ph ng th c này, ngân hàng ph i ch u trách nhi m cho cam k t thanh toán c a mình N u b ch ng
t h p l mà ng i nh p kh u không đ kh n ng chi tr thì Ngân hàng ph i đ ng ra thanh toán thay cho h ng th i, vi c ki m tra b ch ng t c ng ch a nh ng r i ro
ti m n cho Ngân hàng n u do s b t c n c a Ngân hàng phát hi n sai ho c không phát hi n ra nh ng b t h p l
Trang 191.1.3.2 Ph ng th c nh thu (Collection):
Khái ni m và v n b n pháp lý đi u ch nh:
Ph ng th c nh thu là m t ph ng th c thanh toán trong đó ng i bán sau khi hoàn thành ngh a v giao hàng hay cung ng d ch v cho khách hàng s y thác cho ngân hàng c a mình thu h s ti n ng i mua trên c s h i phi u c a ng i bán l p ra
Hi n nay, v n b n pháp lỦ đi u ch nh ph ng th c nh thu là: Quy t c th ng
nh t v nh thu URC 522 (ICC Uniform Rules for Collection, ICC publication 522)
s a đ i n m 1995, có hi u l c t 01/01/1996 Mu n s d ng nguyên t c này, hai bên mua bán ph i th ng nh t quy đ nh trong h p đ ng, l nh nh thu, th nh thu
Các bên tham gia g m có: ng i y thác thu t c là ng i h ng l i (Principal), ngân hàng n c ng i y thác - Ngân hàng chuy n (Remitting bank),
ng i tr ti n (Drawee), ngân hàng đ i lý c a ngân hàng chuy n là ngân hàng n c
ng i tr ti n- Ngân hàng thu ( Collection bank/ Presenting bank)
Phân lo i và quy trình th c hi n:
Nh thu tr n (Clean Collection):
Nh thu tr n là ph ng th c trong đó ng i bán y thác cho ngân hàng thu h
ti n ng i mua c n c vào h i phi u ho c hóa đ n do mình l p ra, còn ch ng t g i hàng s đ c g i th ng cho ng i mua không qua ngân hàng
Trong ph ng th c thanh toán này, ngân hàng ch đóng vai trò trung gian làm
d ch v thu h ti n ng i mua, còn trách nhi m tr ti n hay không là do ng i mua quy t đ nh
Quy trình nghi p v nh thu tr n:
(1) Ng i xu t kh u ho c ng i cung ng d ch v giao hàng ho c cung ng d ch
v và g i tr c ti p ch ng t giao hàng cho ng i nh p kh u
(2) Ng i xu t kh u ký phát m t h i phi u, m t hóa đ n đòi ti n nhà nh p kh u và
vi t l nh nh thu y thác cho ngân hàng n c mình thu ti n t ng i nh p kh u
Trang 20(3) Ngân hàng chuy n y thác cho ngân hàng đ i lý c a n c mình n c ng i
nh p kh u b ng th nh thu kèm v i h i phi u ho c hóa đ n yêu c u ngân hàng này thu ti n t ng i nh p kh u
(4) Ngân hàng đ i lý xu t trình h i phi u ho c hóa đ n yêu c u ng i nh p kh u
tr ti n n u là h i phi u tr ngay, ho c ch p nh n tr ti n n u là h i phi u tr ch m (5) Ngân hàng đ i lý s g i đi n ch p nh n thanh toán đ i v i nh thu tr ch m
ho c chuy n ti n thu đ c cho ng i h ng l i đ i v i nh thu tr ngay
(6) Ngân hàng đ i lý báo có tài kho n Ngân hàng chuy n
(7) Ngân hàng chuy n báo có ng i h ng l i
u nh c đi m c a ph ng th c nh thu tr n:
- u đi m: Thanh toán nhanh, th c hi n đ n gi n
- Nh c đi m: không đ m b o quy n l i cho ng i bán vì đư giao tr c b
ch ng t cho ng i mua, vi c ng i mua đư nh n hàng tuy nhiên không thanh toán không th ki m soát đ c Do v y, ph ng pháp này ch th ng dùng đ i v i nh ng khách hàng th ng xuyên và có uy tín cao
Nh thu kèm ch ng t (Documentary Collection):
Nh thu kèm ch ng t là trong đó ng i có các kho n ti n ph i thu ghi trên các công c thanh toán nh ng không th t mình thu đ c t ng i b ký phát mà ph i y thác cho Ngân hàng thu h ti n ghi trên các công c thanh toán v i đi u ki n là s giao ch ng t n u ng i ký phát thanh toán, ho c ch p nh n thanh toán ho c th c
hi n các đi u ki n khác đư quy đ nh
Trong ph ng th c thanh toán này, ngân hàng v n ch đóng vai trò trung gian thu h ti n cho khách hàng và không ch u trách nhi m đ n vi c thu ti n có đ c hay không Tuy nhiên,đi m khác bi t c b n c a ph ng th c này là b ch ng t đ c
g i đ n Ngân hàng thay vì g i tr c ti p cho ng i mua, ngân hàng có trách nhi m
kh ng ch b ch ng t cho ng i bán Do v y, v i cách qu n lý ch ng t nh v y, quy n l i c a ng i bán s đ c đ m b o h n
Trang 21 Quy trình nh thu kèm ch ng t :
(1) Nhà xu t kh u giao hàng cho nhà nh p kh u
(2) Nhà xu t kh u l p l nh nh thu kèm h i phi u và b ch ng t thanh toán nh thu g i đ n Ngân hàng chuy n
(3) Ngân hàng chuy n y thác cho ngân hàng đ i lý thu h ti n Ngân hàng chuy n
g i th nh thu kèm ch ng t đ n ngân hàng đ i lý thu h
(4) Ngân hàng thu h xu t trình h i phi u đòi ti n và yêu c u ng i tr ti n th c
hi n các đi u ki n nh thu: tr ti n ngay, ch p nh n tr ti n ho c các đi u ki n khác quy đ nh trên l nh nh thu
(5) Ng i tr ti n ch p nh n hay t ch i b ch ng t (thanh toán)
(6) Ngân hàng thu h thông báo ch p nh n hay t ch i thanh toán đ n ngân hàng chuy n (7) Ngân hàng chuy n thông báo ch p nh n hay t ch i thanh toán đ n ng i
- Nh thu ch p nh n đ i l y ch ng t ( DA – Documents Against Acceptance ):
ng i bán yêu c u ngân hàng tr ch ng t cho ng i mua ch khi ng i mua ch p
nh n thanh toán s ti n trên h i phi u cho ng i ký phát
Trang 22Tóm l i, ph ng th c thanh toán nh thu khá đ n gi n nên chi phí th p h n so
v i ph ng th c thanh toán b ng th tín d ng do v y ph ng th c này đ c a chu ng v i nh ng h p đ ng có giá tr nh , ho c s d ng đ i v i nh ng đ i tác truy n
Thanh toán chuy n ti n ch đ c đi u ch nh b i lu t qu c gia do ch a có lu t
qu c t c ng nh thông l qu c t nào đi u ch nh ph ng th c này
- Các bên tham gia g m có ng i yêu c u chuy n ti n (Remitter), ng i th
h ng( Beneficiary), ngân hàng chuy n ti n(Remitting bank), ngân hàng tr ti n (Paying bank)
Quy trình ph ng th c chuy n ti n:
(1) Ng i yêu c u chuy n ti n và ng i h ng l i giao d ch th ng m i v i nhau (2) Ng i yêu c u chuy n ti n đ ngh ngân hàng chuy n ti n thanh toán cho ng i
h ng l i
(3) Ngân hàng chuy n ti n báo n ng i yêu c u chuy n ti n
(4) Ngân hàng chuy n ti n g i đi n thanh toán đ n ngân hàng hoàn tr
(5) Ngân hàng hoàn tr báo n cho ngân hàng chuy n ti n
(6) Ngân hàng hoàn tr báo có cho ng i h ng l i
Phân lo i ph ng th c chuy n ti n:
Thanh toán chuy n ti n bao g m 2 lo i: chuy n ti n b ng đi n và chuy n ti n
b ng th Tuy nhiên ngày nay, các NHTM đ u th c hi n chuy n ti n b ng đi n thông
Trang 23qua ch ng trình m ng SWIFT do t c đ nhanh và an toàn, tránh tr ng h p th t l c
th trong quá trình v n chuy n
u nh c đi m c a ph ng th c chuy n ti n
- u đi m: Th t c đ n gi n, ch ng t không ph c t p, r m rà
- Nh c đi m: an toàn trong thanh toán không cao, không đ m b o quy n l i cho ng i mua trong tr ng h p chuy n ti n tr tr c, không đ m b o quy n l i cho
ng i bán trong tr ng h p chuy n ti n tr sau Ph ng th c này th ng đ c s
d ng trong thanh toán phi th ng m i nh chuy n ti n đ u t , chuy n ti n du h c,
ki u h i,…ho c thanh toán th ng m i ch y u đ i v i khách hàng có mua bán
th ng xuyên và đáng tin c y
1.2 S hài lòng c a khách hàng và các nhân t nh h ng:
1.2.1 Khái ni m v s hài lòng c a khách hàng:
S hài lòng c a khách hàng là m t trong nh ng v n đ đ c các t ch c và các nhà nghiên c u quan tâm nh t M c tiêu chính c a t ch c là đ t t i đa hóa l i nhu n
và gi m chi phí m c t i thi u L i nhu n t i đa có th đ t đ c thông qua vi c t ng doanh s v i nh ng chi phí th p h n M t trong nh ng y u t có th t ng doanh s là
s hài lòng c a khách hàng, b i vì s hài lòng d n đ n lòng trung thành c a khách hàng (Wilson et al., 2008, p.79)
Khi m t ng i tiêu dùng hay khách hàng hài lòng v i s n ph m, d ch v mà h
nh n đ c thì đó là s hài lòng S hài lòng có th là c m xúc c a m t ng i v i ni m vui hay th t v ng khi so sánh k t qu thu đ c t s n ph m v i k v ng c a ng i đó (Kotler & Keller, 2009)
M t s tác gi tuyên b r ng không có đ nh ngh a c th c a s hài lòng khách hàng, và sau khi nghiên c u m t vài đ nh ngh a, h xác đ nh “s hài lòng c a khách hàng là xác đ nh m t ph n ng (nh n th c ho c tình c m) mà liên quan đ n vi c mua,
s d ng s n ph m, d ch v và x y ra t i m t th i đi m nh t đ nh (sau khi mua hàng, sau khi s d ng)” (Giese & Cote, 2000, p 15)
Trang 24mi n là h nh n th y có nhi u c i thi n trong vi c cung c p d ch v cho h Y u t tích
c c còn th hi n thông qua chính t nh ng yêu c u không ng ng t ng lên c a khách hàng mà ngân hàng càng n l c c i ti n ch t l ng d ch v ngày càng tr nên hoàn thi n h n
Hài lòng n đ nh (Stable customer satisfaction): đ i v i nh ng khách hàng có s hài lòng n đ nh, h s c m th y tho i mái và hài lòng v i nh ng gì đang di n ra và không mu n có s thay đ i trong cách cung c p d ch v c a ngân hàng Vì v y, nh ng khách hàng này t ra d ch u, có s tin t ng cao đ i v i ngân hàng và s n lòng ti p
t c s d ng d ch v c a ngân hàng
Hài lòng th đ ng (Resigned customer satisfaction): nh ng khách hàng có s hài lòng th đ ng ít tin t ng vào ngân hàng và h cho r ng r t khó có th c i thi n
đ c ch t l ng d ch v và thay đ i t nhà cung c p theo yêu c u c a mình H c m
th y hài lòng không ph i vì đ c th a mãn hoàn toàn nhu c u c a h mà vì h ngh
r ng s không th nào yêu c u ngân hàng c i thi n t t h n n a Vì v y, h s không tích c c đóng góp Ủ ki n hay t ra th v i nh ng n l c c i ti n c a ngân hàng
Vi c phân lo i s hài lòng c a khách hàng có nh h ng r t l n đ n hành vi khách hàng Ngay c khi khách hàng có cùng s hài lòng tích c c đ i v i ngân hàng
Trang 25nh ng m c đ hài lòng ch m c “hài lòng” thì h c ng có th tìm đ n các ngân hàng khác và không ti p t c s d ng d ch v c a ngân hàng c Ch nh ng khách hàng có
m c đ hài lòng cao nh t “r t hài lòng” thì h ch c ch n s là nh ng khách hàng trung thành lâu dài
Vì v y, khi nghiên c u v s hài lòng c a khách hàng thì vi c làm cho khách hàng hài lòng là r t c n thi t, nh ng vi c giúp h c m th y hoàn toàn hài lòng l i quan
tr ng h n nhi u i v i nh ng khách hàng hài lòng th đ ng, h có th r i b ngân hàng b t c lúc nào, trong khi nhóm khách hàng “hoàn toàn hài lòng” thì s là nh ng khách hàng trung thành c a ngân hàng S am hi u này s giúp ngân hàng có nh ng
bi n pháp c i ti n ch t l ng d ch v linh ho t cho t ng nhóm khách hàng khác nhau
tr ng trong vi c xây d ng m c tiêu phát tri n mà còn đ nh h ng cho ngân hàng phát huy đ c th m nh c a mình m t cách t t nh t Ch t l ng d ch v đ c xác đ nh d a vào nh n th c hay c m nh n c a khách hàng liên quan đ n nhu c u cá nhân c a h
Bolton and Drew (1991) đ nh ngh a ch t l ng d ch v là s khác bi t gi a
d ch v th c t khách hàng nh n đ c v i nh ng k v ng c a h
T ng t nh Bolton and Drew, Parasuraman và nh ng c ng s (1988;p19)
đ nh ngh a ch t l ng d ch v nh n đ c là m c đ hài lòng và không hài lòng gi a
nh n th c và s mong đ i c a khách hàng
Theo Cronin và Taylor (1992), ch t l ng d ch v đ c xác đ nh là m t hình
th c c a thái đ nh ng không ph i s hài lòng, và là k t qu c a s so sánh gi a m c
đ mong đ i d ch v và giá tr nh n đ c
Trang 261.2.3.1.2 Kho ng cách trong s c m nh n ch t l ng d ch v
Trong quá trình cung c p d ch v , gi a nhà cung c p (ngân hàng) và khách hàng luôn t n t i nh ng kho ng cách Các kho ng cách này bi n đ i ph thu c vào hai nhân
t chính là khách hàng và nhà cung c p (ngân hàng) Bên c nh đó là nh ng y u t môi
tr ng xung quanh tác đ ng, nh h ng đ n khách hàng và nhà cung c p (ngân hàng) Kho ng cách càng l n th hi n kh n ng ngân hàng đáp ng nhu c u c a khách hàng càng th p Chính vì v y, qu n tr ch t l ng d ch v v th c ch t chính là qu n tr “các kho ng cách ch t l ng d ch v ” Thu h p các kho ng cách này là m c tiêu h ng t i
Trang 27 Kho ng cách 1: Xu t hi n khi có s khác bi t gi a k v ng c a khách hàng v
ch t l ng d ch v s nh n đ c và nh n th c c a nhà cung c p v nh ng k v ng này
c a khách hàng i v i m t ngân hàng, kho ng cách 1 th ng xu t hi n do ngân hàng không hi u đ c h t nh ng đ c đi m nào t o nên ch t l ng d ch v c a mình và đánh giá ch a sát nhu c u c a khách hàng thu h p kho ng cách này, ngân hàng c n tìm
ch y u vào n ng l c thi t k s n ph m c a ngân hàng
Kho ng cách 3: Xu t hi n khi nhân viên d ch v không chuy n giao d ch v cho khách hàng theo nh ng tiêu chí đư đ c xác đ nh Kho ng cách này ph thu c nhi u vào ch t l ng đ i ng nhân viên tr c ti p cung c p s n ph m d ch v Cho dù s n
ph m có đ c thi t k đúng Ủ t ng, nhi u ti n ích, có kh n ng đáp ng nhu c u c a khách hàng nh ng n u t i khâu cung c p, thái đ và trình đ chuyên môn c a nhân viên không đ m b o, không đáp ng đ c nhu c u c a khách hàng, khi n khách hàng
c m th y phi n toái thì nh ng n l c c g ng c a ngân hàng trong tìm hi u nhu c u th
tr ng, thi t k s n ph m,… c ng không còn Ủ ngh a
h n ch kho ng cách 3, gi i pháp c b n là nâng cao trình đ chuyên môn cho đ i ng nhân viên tr c ti p cung c p d ch v i v i ngân hàng, nhân viên ngân hàng c n hi u và n m v ng các s n ph m c ng nh các ti n ích s n ph m đ hình thành n ng l c t v n, thuy t ph c khách hàng Bên c nh đó c ng r t c n đ c trang b
nh ng k n ng m m ph c v cung c p d ch v , nh k n ng giao ti p, k n ng thuy t
ph c, k n ng đàm phán, k n ng bán hàng,…
Trang 28 Kho ng cách 4: ây là kho ng cách gi a ch t l ng d ch v th c t và s k
v ng c a khách hàng d i tác đ ng c a thông tin tuyên truy n bên ngoài nh qu ng cáo, ti p th ,… ó là nh ng h a h n đ c phóng đ i không chính xác, v t quá kh
n ng th c hi n c a nhà cung c p d ch v i u này r t d làm m t lòng tin c a khách hàng n u nhà cung c p d ch v th c hi n qu ng cáo, tuyên truy n quá s th t
Kho ng cách 5: Sau khi s d ng d ch v , khách hàng s có s so sánh ch t
l ng d ch v mà h c m nh n đ c v i ch t l ng d ch v đư k v ng ban đ u V n
đ m u ch t đ m b o ch t l ng d ch v là nh ng giá tr khách hàng nh n đ c trong quá trình s d ng s n ph m d ch v ph i đ t ho c v t tr i so v i nh ng gì khách hàng
ch mong Nh v y, ch t l ng d ch v đ c đánh giá cao hay th p ph thu c vào s
c m nh n v d ch v th c t c a khách hàng nh th nào trong b i c nh khách hàng mong đ i gì t nhà cung c p d ch v
1.2.3.1.3 Ch t l ng d ch v và s hài lòng c a khách hàng
Ch t l ng d ch v đư đ c ch ng minh là m t trong nh ng y u t quy t đ nh
nh t c a s hài lòng c a khách hàng khi s d ng d ch v Cung c p d ch v ch t
l ng là m t trong nh ng m c tiêu chính khi nói đ n qu n lý v i tiêu chí tôn tr ng s hài lòng c a khách hàng trong môi tr ng kinh doanh c nh tranh hi n nay
Theo Cronin và Taylor, 1992 “s hài lòng c a khách hàng đ c coi là d a trên
tr i nghi m v m t cu c g p g d ch v c th c a khách hàng “
V m i quan h gi a ch t l ng và d ch v , Oliver(1993) là ng i đ u tiên cho
r ng ch t l ng d ch v s là ti n đ cho s hài lòng c a khách hàng, và ch t l ng
d ch v nh h ng đ n m c đ hài lòng c a khách hàng Ngh a là, ch t l ng d ch v
đ c xác đ nh b i nhi u nhân t khác nhau và là m t nhân t quy t đ nh s hài lòng
S hài lòng c a khách hàng và ch t l ng d ch v có nh ng đi m chung nh t
đ nh, nh ng s hài lòng nói chung là m t khái ni m r ng h n, trong khi ch t l ng
d ch v t p trung vào đo l ng s hài lòng c a khách hàng (Wilson et al., 2008, p 78)