Luận văn thạc sĩ Các thành phần của quản lý tri thức tác động đến sự hài lòng công việc Nghiên cứu nhân viên ngành Logistics tại TP. HCM

Phân tích nhân t khám phá EFA .... Phân tích nhân t khám phá EFA ...

L I CAM OAN

Tôi xin cam đoan lu n v n nƠy lƠ do b n thân tôi t nghiên c u và th c

Tôi hoàn toàn ch u trách nghi m v tính pháp lý trong quá trình nghiên

Nguy n Th Tuy t Ng c

M C L C

TRANG PH BÌA

L I CAM OAN

M C L C

DANH M C T VI T T T

DANH M C CÁC B NG BI U

DANH M C CÁC HÌNH V VĨ TH

CH NG 1T NG QUAN 1

1.1 Lý do ch n đ tài 1

1.2 M c tiêu c a đ tài 4

1.3 i t ng vƠ Ph m vi nghiên c u 5

1.4 Ph ng pháp nghiên c u 5

1.5 ụ ngh a c a đ tài 6

1.6 K t c u c a lu n v n 7

CH NG 2C S LÝ THUY T VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN C U 8

2.1 Gi i thi u 8

2.2 S hƠi l̀ng công vi c 8

2.2.1 Khái ni m 8

2.2.2 Các thuy t nghiên c u v s hài lòng công vi c 9

2.3 T ng quan v tri th c vƠ qu n lỦ tri th c 11

2.3.1 nh ngh a tri th c 11

2.3.2 nh ngh a qu n lỦ tri th c 14

2.3.3 Các y u t c b n trong qu n lỦ tri th c 16

2.3.4 Vai trò c a qu n lý tri th c trong doanh nghi p 17

2.4 Các thƠnh ph n c a qu n lỦ tri th c 19

2.4.1 S ti p thu tri th c 19

2.4.2 S tích l y tri th c 20

2.4.3 S sáng t o tri th c 20

2.4.4 S chuy n giao tri th c 22

2.4.5 S chia s tri th c 23

2.4.6 S s d ng tri th c 23

2.5 M t s nghiên c u v qu n lỦ tri th c vƠ s hƠi l̀ng công vi c nhơn viên 24

2.5.1 Mô hình nghiên c u c a Lee vƠ Chang (2007) 27

2.5.2 Mô hình nghiên c u c a Thammakoranonta vƠ Malison (2011) 27

2.6 Các gi thuy t nghiên c u vƠ mô hình nghiên c u 29

2.6.1 Các gi thuy t nghiên c u 29

2.6.2 Mô hình nghiên c u c a tác gi 31

2.7 T́m t t 33

CH NG 3THU TH P VÀ X LÝ D LI U 35

3.1 Gi i thi u 35

3.2 Xây d ng thang đo 36

3.2.1 Ph ng pháp nghiên c u 36

3.2.2 Nghiên c u s b đ nh tính 36

3.2.3 K t qu nghiên c u s b đ nh tính vƠ đi u ch nh thang đo 37

3.2.3.1 V các bi n đ c l p c a mô hình 37

3.2.3.2 V các bi n quan sát c a mô hình 39

3.2.4 Mô hình nghiên c u đi u ch nh 40

3.2.4.1 i u ch nh thang đo 41

3.2.4.2 Thang đo các khái ni m nghiên c u 42

3.2.5 Nghiên c u đ nh l ng chính th c 44

3.3 Thu th p d li u 44

3.3.1 T ng th 44

3.3.2 Ph ng pháp ch n m u 45

3.3.3 C m u 45

3.3.4 Mô t m u 45

3.3.5 Thu th p thông tin và x lý d li u 46

3.3.5.1 ánh giá s b thang đo b ng Cronbach’s Alpha 46

3.3.5.2 Phân tích nhân t khám phá EFA 47

3.4 Tóm t t 48

CH NG 4K T QU NGHIÊN C U 48

4.1 Gi i thi u 48

4.2 c đi m m u kh o sát 48

4.3 ánh giá s b thang đo b ng Cronbach’s Alpha 49

4.4 Phân tích nhân t khám phá (EFA) 50

4.4.1 Thang đo qu n lý tri th c 50

4.4.2 Thang đo s hài lòng công vi c 52

4.5 ánh giá m c đ quan tr ng c a các thành ph n 52

4.5.1 Phơn tích t ng quan 52

4.5.2 Phân tích h i quy 53

4.5.3 Dò tìm s vi ph m các gi đ nh c n thi t 55

4.6 Th o lu n k t qu nghiên c u 56

4.7 Tóm t t 58

CH NG 5ụ NGH A VĨ K T LU N 59

5.1 Gi i thi u 59

5.2 Tóm t t k t qu chính 59

5.3 K t lu n vƠ Ủ ngh a 60

5.4 M t s hàm ý chính sách cho nhà qu n tr doanh nghi p 61

5.4.1 Ki n ngh lƠm t ng y u t s d ng tri th c c a nhân viên trong ngành

logistics 61 5.4.2 Ki n ngh lƠm t ng y u t s chia s tri th c c a nhân viên trong ngành

logistics 63 5.4.3 Ki n ngh lƠm t ng các y u t tri th c còn l i đ i v i nhân viên ngành

logistics: 64 5.5 H n ch c a đ tƠi vƠ h ng nghiên c u ti p theo 65 TĨI LI U THAM KH O

M C L C PH L C

DANH M C T VI T T T

ANOVA : Analysis of Variance ậ Phơn tích ph ng sai

EFA : Exploratory Factor Analysis - Phân tích nhân t khám phá

KM : Qu n lỦ tri th c - Knowledge Management

KMO : H s Kaiser ậ Mayer ậ Olkin

SEIC : Socialization Externalization Combination Internalization ậ xã h i

hóa, ngo i hóa, t ng h p, ti p thu (n i hóa)

Sig : Observed significance level ậ M c Ủ ngh a c a quan sát

SPSS : Statistical Package for the Social Sciences - Ph n m m th ng kê khoa h c xã h i

VIF : Variance inflation factor ậ H s ph́ng đ i ph ng sai

VIFFAS : Vietnam Freight Forwarders Association ậ Hi p h i Giao nh n kho

v n Vi t Nam

WTO : World Trade Organization ậ T ch c th ng m i th gi i

DANH M C CÁC B NG BI U

B ng 4.1 Th ng kê m u kh o sát……… 49

B ng 4.2 K t qu ki m đ nh thang đo b ng Cronbach’s Alpha 50

B ng 4.3 K t qu phân tích nhân t EFA thang đo qu n lý tri th c 51

B ng 4.4 B ng phơn tích t ng quan 53

B ng 4.5 ánh giá đ phù h p c a mô hình 53

B ng 4.6 K t qu các thông s h i qui 54

DANH M C CÁC HÌNH V VĨ TH

Hình 2.1: T d li u đ n tri th c 12

Hình 2.2: Mô hình sáng t o tri th c SECI 21

Hình 2.3: M i quan h gi a n m thành ph n c a qu n lý tri th c 28

Hình 2.4: Mô hình nghiên c u đ ngh 33

Hình 3.1: Quy trình nghiên c u 35

Hình 3.2: Mô hình nghiên c u đi u ch nh 41

CH NG 1

T NG QUAN

1.1 Lý do ch n đ tài

Trong đi u ki n toàn c u hóa kinh t th gi i đang di n ra m t cách nhanh

chóng, các qu c gia đang đ y m nh quá trình h i nh p vƠ giao l u kinh t , logistics

đư vƠ đang d n tr thành m t m t xích quan tr ng c a n n kinh t , đ c bi t sau s

ki n Vi t Nam gia nh p WTO tháng 11/2007 Logistics đ́ng vai tr̀ r t quan tr ng

trong vi c t o thu n l i cho th ng m i nói riêng và cho vi c phát tri n kinh t c a

m t qu c gia ńi chung, lƠ m t trong nh ng ngành công nghi p d ch v ti m n ng,

n ng đ ng, phát tri n nóng và h i nh p qu c t cao ánh giá đ c t m quan tr ng

c a ngành logistics trong phát tri n kinh t , chính ph đư phê duy t Quy t đ nh

175/Q -TTg ngày 27/01/2011 v chi n l c phát tri n d ch v , trong đ́ l y

logistics lƠm m i nh n thúc đ y s phát tri n, l u thông hƠng h́a v i t c đ phát

tri n trung bình c a d ch v logistics là 25% m t n m theo m c tiêu chi n l c phát

tri n qu c gia đ n n m 2020 Theo cam k t l trình gia nh p WTO, Vi t Nam s m

c a th tr ng logistics vƠo n m 2014 vƠ chính th c là thành viên C ng đ ng Kinh

t ASEAN n m 2015, các doanh nghi p logistics Vi t Nam c n ph i đ m nh đ có

th là c u n i đáp ng nhu c u th ng m i gi a các qu c gia trong khu v c và trên

th gi i, nâng cao kh n ng c nh tranh, thu hút ngày càng nhi u các ngu n v n đ u

t n c ngoƠi, đem l i nh ng s thay đ i to l n trong phát tri n kinh t trong giai

đo n hi n nay Song, ngành logistics non tr c a Vi t Nam hi n v n đang g p nhi u kh́ kh n vƠ h n ch v n ng l c c ng nh ngu n nhơn l c ph c v cho khu v c

d ch v này

Vi t Nam hi n có kho ng 1,5 tri u lao đ ng ho t đ ng trong ngành logistics,

và c n cung ng kho ng 20.000 lao đ ng m i n m, nh ng ngu n cung c p nhân l c

cho ngành ch đáp ng đ c kho ng 40% nhu c u Ngu n nhân s ch t l ng cao

vƠ đ c đƠo t o bài b n đ c bi t thi u, và hi n t i m i ch cung ng đ c kho ng

3% nhân s đ c đƠo t o chuyên nghi p, trong khi t c đ t ng tr ng trung bình

c a ngành logistic m i n m t ng 20-25% (2013) i u nƠy đ t ra nhu c u c p bách

v nhân s , nh t là nhân s ch t l ng cao Do xu t phát t th c ti n là th tr ng

d ch v logistics m i phát tri n trong nh ng n m g n đơy nên ngu n nhân l c có

đi m m nh là ngu n nhân l c tr , n ng đ ng, a thích m o hi m và s n sàng ch u

đ ng th thách c ng nh r i ro Th tr ng lao đ ng tr mang l i ti m n ng nhơn

l c l n V m t trình đ , ph n l n kh i nhơn viên v n ph̀ng lƠm trong các công ty

d ch v logistics đ u t t nghi p đ i h c, có th i gian công tác lơu n m, đ c tham

gia các khóa hu n luy n, đ t đ c các b ng c p, các ch ng ch chuyên môn t các

tr ng, các h c vi n, các trung tơm, các kh́a đ o t o trong vƠ ngoƠi n c có n n

t ng ki n th c t t ng th i, m c l ng trung bình c a ngành theo nh n đ nh các chuyên gia đ c đánh giá t ng đ i cao và các ch đ phúc l i xã h i th a đáng do đ́ s hài lòng công vi c c a nhân viên không ch là v n đ v nhu c u v t ch t c

b n mà còn ph i đáp ng vi c th ng xuyên đ c h c h i, nâng cao ki n th c, kinh

nghi m, k n ng chuyên môn đ đáp ng đ c nhu c u thay đ i th ng xuyên

theo tính ch t công vi c vƠ đ c thù ngành

Các nhà qu n tr hi n đ i đư ć cách nhìn nh n khác bi t v giá tr tài s n c a

công ty, giá tr l n nh t là n m nh ng nhân s gi i, nh ng ng i có tri th c và

bi t v n d ng vào xây d ng phát tri n t ch c ch không ph i là tài s n d ng v t

ch t h u hình truy n th ng Trong đi u ki n ngu n nhân l c logistics hi n đang

thi u tr m tr ng và nh n th c c a các doanh nghi p logictics v vai trò c a nhân s ngày càng cao thì nh ng nhơn viên đ c đƠo t o và có kinh nghi m trong l nh v c nƠy luôn đ c xem là tài s n quý giá c a các doanh nghi p S ra đi c a m t nhân

viên gi i đ ng ngh a v i vi c h mang theo ki n th c, kinh nghi m, nh ng m i

quan h đ l i cho công ty l h ng l n, đôi khi lƠ ki n th c v c m t d án, h

th ng, đơy lƠ s m t mát l n nh h ng l n đ n s phát tri n công ty Làm th nào

đ n đ nh đ i ng nhơn s , gi chơn đ c nhân viên, nh t là các nhân viên gi i là bƠi toán đ c đ t ra cho các nhà qu n tr doanh nghi p logictics S n đ nh trong

đ i ng nhơn s là r t c n thi t, là ti n đ đ m b o cho công ty ho t đ ng n đ nh và

duy trì hi u qu lao đ ng, nơng cao đ c uy tín th ng hi u trên th ng tr ng

n đ nh đ c đ i ng nhơn s , gi chơn đ c các nhân viên gi i, thì vi c

nâng cao s hài lòng c a nhân viên trong công vi c là m t vi c làm c n thi t M t khi hài lòng v i công vi c hi n t i và v i công ty, nhân viên s ć xu h ng g n bó

lâu dài v i công ty và v i công vi c c a mình ư ć r t nhi u các nghiên c u v

các y u t tác đ ng đ n s hài lòng c a nhơn viên đ c th c hi n nh m tìm ra

nh ng y u t nào giúp nhân viên nâng cao s hƠi l̀ng đ i v i công vi c Các

nghiên c u đư cho th y r ng bên c nh các y u t c b n tác đ ng đ n s hài lòng

công vi c c a nhơn viên nh ti n l ng, đưi ng , đ ng nghi p, môi tr ng làm vi c;

nhu c u đ c h c h i, nhu c u đ c phát tri n b n thân, trau d i tri th c, th ng ti n,

ti p c n ngu n tri th c c a doanh nghi p và qu n lý tri th c ngƠy cƠng đ c nhân

viên quan tâm

Trong nh ng n m g n đơy, khái ni m qu n lý tri th c n i lên nh lƠ m t

ph ng pháp ti p c n qu n lý m i khi mà tri th c-tài s n vô hình đ c các nhà qu n

lý nhìn nh n l i th c nh tranh b n v ng c a doanh nghi p Qu n lý tri th c đ́ng

m t vai trò quan tr ng trong chuy n đ i kh n ng h c t p vƠ n ng l c c b n thành

l i th c nh tranh V y qu n lý tri th c là gì? Thu t ng này bao g m nhi u thành

ph n: trao đ i ki n th c, qu n lý ngu n thông tin t ch c, đƠo t o, qu n lý các m i

quan h v i khách hƠng Qu n lý tri th c tr l i câu h i v tài s n tri th c, v quy n

s h u, mang đ n c h i bi n tri th c thành h th ng giúp công ty t o ra l i th th i

gian, gi cho s c nh tranh đ c liên t c, t o ra nh ng giá tr kinh t và giá tr th

tr ng Qu n lý tri th c mang l i s khác bi t quan tr ng trong các ng d ng qu n

lý truy n th ng vƠ đ c xem nh chi n l c trong s phát tri n ngu n nhân l c c a

t ch c T th c t qu n lý, nhi u công ty t p đoƠn l n trên th gi i đư coi v n đ

qu n lý tri th c nh là m t công c đ c l c đ “kh i thông” các m i quan h gi a

các chi nhánh, các b ph n phòng ban c a công ty, l u gi các kinh nghi m làm

vi c c a nhơn viên c ng nh tri th c c a h , t ng các ch s s n xu t, c i ti n ch t

l ng ph c v khách hƠng c ng nh đ gi i quy t cùng lúc nhi u v n đ quan tr ng

khác Tuy nhiên, không ph i t ch c nƠo c ng n m b t đ c Ủ ngh a c a vi c qu n

lý, phát huy ngu n tài s n tri th c đ́, đ c bi t là ng d ng trong ngu n nhân l c

Khai thác t t vi c qu n lý tri th c trong ho t đ ng nhân s s giúp cho b máy công

ty c a công ty đ c v n hành trôi ch y, t ng c ng s k t n i n i b , giúp nhân

viên c m th y hài lòng v i công vi c khi đ c ng d ng tri th c c a b n thân vào

th c ti n, các đi u ki n làm vi c đ c đáp ng thông qua qu n lý tri th c i u này

đư ch ra r ng vai trò c a qu n lý tri th c vô cùng quan tr ng, nó là nhân t tác đ ng

vào s hài lòng công vi c c a nhân viên, nghiên c u tìm hi u v n đ m i này đ t đ́ các nhƠ qu n tr trong ngành có nh ng ph ng án phù h p phát huy hi u qu tri

th c nh m nâng cao s hài lòng c a nhân viên

Trong ph m vi c a đ tài này, qu n lý tri th c đ c ch n đ nghiên c u b i

tính ch t m i c a nghiên c u này trên th gi i c ng nh t i Vi t Nam v v n đ

này Tác gi mu n tìm hi u t m quan tr ng c a qu n lý tri th c đ i v i s hài lòng

c a nhân viên, v n đ nƠy c ng m i ch b t đ u đ c các nhà nghiên c u và các nhà

qu n tr trên th gi i chú tr ng trong nh ng n m g n đơy Tác gi thi t ngh , v n đ

này r t c n thi t cho các nhà qu n tr doanh nghi p Vi t Nam nói chung, các nhà

qu n tr trong ngành logistics nói riêng trong vi c nghiên c u vƠ đ a ra các bi n

pháp nh m nâng cao s hài lòng công vi c c a nhân viên trong ngành logistics Nghiên c u đ c l a ch n th c hi n t i thành ph H Chí Minh, vì đơy lƠ m t

trong hai trung tâm kinh t l n nh t c a c n c, n i t p trung nhi u các doanh

nghi p logictics lƠ đi u ki n thu n l i cho vi c ti n hành nghiên c u, thu th p s

li u kh o sát

Xu t phát t nh ng v n đ th c ti n trên, tác gi đư ch n đ tài nghiên c u:

“Các thành ph n c a qu n lý tri th c tác đ ng đ n s hài lòng công vi c: nghiên

c u nhân viên ngành logistics t i Thành Ph H Chí Minh”

1.2 M c tiêu c a đ tài:

Nghiên c u nh h ng c a các thành ph n qu n lý tri th c (Knowledge

Management) tác đ ng đ n s hài lòng công vi c (Job Satisfaction) c a nhân viên

ngành logistics t i Thành Ph H Chí Minh C th lƠ đo l ng m c đ nh h ng

c a t ng thành ph n qu n lý tri th c đ n s hài lòng công vi c c a nhân viên ngành

logistics t i Thành Ph H Chí Minh

1.3 i t ng vƠ Ph m vi nghiên c u:

i t ng nghiên c u: m i quan h gi a các thành ph n qu n lý tri th c

(Knowledge Management) v i s hài lòng công vi c (Job Satisfaction) c a nhân viên ngành logistics trong các doanh nghi p t i Thành Ph H Chí Minh

i t ng kh o sát: các nhơn viên đang lƠm vi c trong các công ty thu c l nh

Th o lu n tay đôi: th o lu n tay đôi v i 10 chuyên gia trong l nh v c

logistics, hi n đang lƠm vi c trong các công ty logistics t i thƠnh ph H Chí Minh

đ tìm ki m và thu th p thêm các y u t quan tr ng nh h ng đ n s hƠi l̀ng c a nhơn viên Trên c s các ý ki n kh o sát đ lo i b các bi n không đ c s nh t

trí, b sung thêm m t s bi n đ th ng nh t thành ph n trong thang đo s b đ xây

d ng thang đo nháp M c đích đi u ch nh và b sung thang đo qu n lý tri th c và s

hài lòng công vi c c a nhân viên cho phù h p v i đ c thù ngành c a các công ty

logistics t i Vi t Nam

B c 2: S d ng ph ng pháp nghiên c u đ nh l ng:

Tác gi thông qua b ng câu h i kh o sát d a trên các thành ph n trong thang

đo s b ti n hành kh o sát th 100 nhơn viên lƠm vi c các công ty logistics M c đích c a b c nƠy lƠ đ đi u ch nh thang đo tr c khi nghiên c u chính th c

Giai đo n 2: Nghiên c u chính th c

S d ng ph ng pháp đ nh l ng trên t ng th m u (n = 350) đi u tra tr c

ti p nhơn viên lƠm vi c trong các công ty logistics nh m ki m đ nh mô hình nghiên

c u

Nghiên c u nƠy đ c th c hi n t i TP.HCM thông qua ph ng pháp ph ng

v n tr c ti p d a trên b ng c u h i đư đ c so n s n, dùng k thu t thu th p thông

tin tr c ti p b ng b ng câu h i ph ng v n thông qua 2 hình th c: g i email thu th p

b ng câu h i và phát b ng câu h i ph ng v n tr c ti p

Thang đo s d ng trong nghiên c u lƠ thang đo Likert 5 m c đ t th p (1)

đ n cao (5) Thông qua k t qu thu th p đ c t b ng câu h i kh o sát, b ng ph n

m m SPSS 16.0 tác gi ti n hành ki m đ nh đ tin c y c a thang đo (Cronbach’s

Alpha), phân tích nhân t (EFA) Sau đ́, tác gi nghiên c u th c hi n vi c xây

d ng hàm h i qui v m i liên h gi a các y u t trong mô hình v i nhau M c đích

c a nghiên c u này là kh ng đ nh l i các thành ph n c ng nh giá tr vƠ đ tin c y

c a thang đo qu n lý tri th c, s hài lòng công vi c và ki m đ nh mô hình lý thuy t

1.5 ụ ngh a c a đ tài:

tƠi giúp xác đ nh m c đ nh h ng c a nhân t m i trong công tác qu n

tr doanh nghi p: qu n lý tri th c Thành ph n c a nhân t nƠy tác đ ng đ n s hài

lòng c a nhân viên trong các công ty logistics t i TP H Chí Minh hi n nay nh th

nào

T đ́ giúp cho các nhƠ qu n tr c a các công ty logistics Vi t Nam có th

xâyd ng đ c các chính sách qu n lý linh ho t và phù h p h n nh m c i thi n đ c

s hài lòng trong công vi c cho nhân viên ngành logistics t i thành ph H Chí

Minh S hài lòng trong công vi c c a nhơn viên t ng lên, ch t l ng công vi c c a

h c ng s đ c nơng cao h n, s g n k t v i t ch c b n ch t h n giúp cho k t qu

ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p ngày càng t t h n, l i th c nh tranh ngƠy cƠng t ng

1.6 K t c u c a lu n v n:

K t c u c a đ tài bao g m 5 ch ng:

Ch ng 1: T ng quan - gi i thi u t ng quan v đ tài nghiên c u

Ch ng 2: C s lý thuy t và mô hình nghiên c u - trình bƠy c s lý

thuy t v qu n lý tri th c, s hài lòng trong công vi c và xây d ng mô hình lý thuy t cho nghiên c u

Ch ng 3: Thu th p và x lý d li u - trình bƠy ph ng pháp nghiên

c u đ ki m đ nh thang đo vƠ mô hình lỦ thuy t cùng gi thuy t đ ra

Ch ng 4: K t qu nghiên c u - trình bƠy ph ng pháp phơn tích

thông tin và k t qu nghiên c u

Ch ng 5: ụ ngh a vƠ k t lu n - tóm t t nh ng k t qu chính c a

nghiên c u, nh ng đ́ng ǵp, hƠm Ủ c a nghiên c u cho nhà qu n tr c ng nh các

h n ch c a nghiên c u đ đ nh h ng cho các nghiên c u ti p theo

CH NG 2

C S LÝ THUY T VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN C U

2.1 Gi i thi u:

Ch ng 2 trình bày nh ng n i dung lý thuy t lƠm c s cho nghiên c u

Ch ng nƠy c ng trình bƠy mô hình nghiên c u đ xu t và xây d ng gi thi t

nghiên c u c a tác gi

2.2 S hƠi l̀ng công vi c :

2.2.1 Khái ni m

S hƠi l̀ng công vi c lƠ thái đ đ i v i công vi c c a m t ng i Vroom (1964)

đ nh ngh a s hài lòng trong công vi c là tr ng thái mƠ ng i lao đ ng ć đ nh

h ng hi u qu rõ rƠng đ i v i công vi c trong t ch c Weiss và c ng s (1967)

đ nh ngh a s hài lòng trong công vi c lƠ thái đ đ i v i công vi c đ c th hi n

b ng s c m nh n, ni m tin và hành vi c a ng i lao đ ng Locke (1969) đ nh ngh a s hài lòng trong công vi c đ c mô t nh lƠ m t ph n trong s mong đ i

c a cá nhân v công vi c và nh ng k t qu mà cá nhơn đ́ đ t đ c khi đang lƠm

vi c Quinn và Staines (1979, trích trong Hà Nam Khánh Giao và Võ Th Mai

Ph ng,2011) thì cho r ng s hài lòng trong công vi c là ph n ng tích c c đ i v i

công vi c Spector (1997) đ nh ngh a s hài lòng trong công vi c đ n gi n là vi c

ng i ta c m th y thích công vi c và các khía c nh công vi c c a h nh th nào

Vì nó là s đánh giá chung, nên ń lƠ m t bi n v thái đ

Ellickson và Logsdon (2002, trích trong Hà Nam Khánh Giao và Võ Th Mai

Ph ng, 2011) thì cho r ng s hài lòng trong công vi c đ c đ nh ngh a chung lƠ

m c đ nhân viên yêu thích công vi c c a h , lƠ thái đ d a trên nh n th c c a

nhân viên (có th là tích c c hay tiêu c c) v công vi c ho c môi tr ng làm vi c

c a h Nói m t cách đ n gi n, khi môi tr ng làm vi c cƠng đáp ng đ c các nhu

c u, giá tr và tính cách c a ng i lao đ ng thì m c đ hài lòng c a h đ i v i công

vi c càng cao Luddy (2005, trích trong Hà Nam Khánh Giao và Võ Th Mai

Ph ng, 2011) cho r ng s hài lòng trong công vi c là ph n ng v m t tình c m và

c m xúc đ i v i các khía c nh khác nhau c a công vi c Kreitner và Kinicki (2007,

trích trong Hà Nam Khánh Giao và Võ Th Mai Ph ng, 2011) cho r ng s hài lòng

trong công vi c ph n ánh m c đ m t cá nhân yêu thích công vi c c a mình, là tình

c m hay c m xúc c a cá nhân đ́ đ i v i công vi c c a mình

2.2.2 Các thuy t nghiên c u v s hài lòng công vi c

Thuy t hai y u t c a Fredrick Herberg: Lý thuy t hai y u t c a Herberg

cho r ng có 2 y u t nh h ng đ n s hài lòng trong công vi c, bao g m: các y u

t duy trì (y u t bên ngoƠi) ć liên quan đ n môi tr ng làm vi c và các y u t

đ ng viên (y u t bên trong) liên quan đ n đ ng l c làm vi c gi a hai y u t này

là s trung l p c a nhơn viên, ć ngh a lƠ nhơn viên không th hi n rõ s th a mãn

hay không th a mãn, s b t mãn hay không b t mưn đ i v i công vi c Herberg cho

r ng hai y u t này s góp ph n t o nên hành vi c a nhân viên và t đ́ s nh

h ng đ n thái đ c a h đ i v i công vi c và k t qu công vi c

Thuy t k v ng c a Victor Vroom: Lý thuy t này cho r ng khi m t cá

nhân n l c làm vi c thì h s mong đ i có m t k t qu t t đ p cùng m t ph n

th ng x ng đáng VƠ nh v y, n u ć đ c ph n th ng phù h p v i nguy n v ng

thì nó s t o ra đ ng l c l n h n trong quá trình lƠm vi c ti p theo Chính vì th ,

theo Vroom, các nhà qu n lý c n lƠm cho ng i lao đ ng hi u đ c m i quan h

ng i Maslow xây d ng tháp nhu c u, trong đ́ bao g m 5 nhu c u c b n c a con

ng i t th p đ n cao, đ́ lƠ: nhu c u sinh h c, nhu c u an toàn, nhu c u xã h i, nhu

c u đ c tôn tr ng, nhu c u t th hi n

Thuy t thúc đ y theo nhu c u c a David Mc Celland: Thuy t này là s

phát tri n t thuy t nhu c u c a Maslow Thuy t thúc đ y theo nhu c u cho r ng

bên c nh các nhu c u c b n s n có, có m t s nhu c u b n thân con ng i không

có s n, nh ngh s h c đ c nó thông qua kinh nghi m s ng c a mình Các nhu

c u này bao g m: nhu c u thành t u, nhu c u liên minh, nhu c u quy n l c N u

th a mãn đ c các nhu c u này s thúc đ y nhân viên làm vi c, t đ́ nơng cao

đ c k t qu công vi c c a h

Lý thuy t v qu n lý tri th c:

N u so v i các lý thuy t đ c đ c p trên thì lý thuy t v qu n lý tri th c

thu c d ng “sinh sau đ mu n” Theo Maslow (1954) nhu c u c a con ng i đ c

s p x p theo h th ng cách th c đ c thúc đ y b i nhu c u cá nhân t i th i đi m c

th Tampoe (1993) tìm th y r ng các y u t đ ng l c l n nh t cho ng i lao đ ng

tri th c lƠ “phát tri n cá nhơn” theo sau “ho t đ ng t ch ” vƠ d n đ n “thƠnh tích

công vi c” M c đ tham gia c a nhân viên trong quá trình ra quy t đ nh càng l n

thì s hài lòng công vi c và hi u su t công vi c càng cao (Tremblay, Sire, và Dalkin

n m 2000; Witt, Andrews vƠ Kacmar, 2000) Các lý thuy t đ c p trên đ u ch

y u nh n m nh đ n vi c tìm hi u và th a mãn các nhu c u cá nhân c a nhân viên đ

nâng cao hi u qu làm vi c, ho c là nh n m nh đ n vi c c i thi n môi tr ng làm

vi c, t o s công b ng trong môi tr ng làm vi c, đ a ra nh ng ph n th ng ho c

s đ ng viên nh m đáp ng k v ng c a nhân viên Lý thuy t qu n lý tri th c ch

m i b t đ u hình thành t nh ng n m 90, lỦ thuy t qu n lý tri th c đi sơu vƠo khám phá vƠ đo l ng các tác đ ng đ n quá trình thu nh n và chia s tri th c c a nhân

viên trong t ch c, phát tri n các y u t này, t đ́ giúp nơng cao s hài lòng công

vi c c a nhân viên và k t qu ho t đ ng c a công ty

Hi n t i, các nghiên c u v tác đ ng c a qu n lý tri th c đ n nhơn viên ch a

nhi u, ch y u là các nghiên c u d a trên n n t ng lý thuy t qu n lý tri th c đ c

phát tri n b i các nhà nghiên c u hƠng đ u v qu n lý tri th c nh Nonaka &

Takuchi (1991, 1995); Wiig và các c ng s (1996) v các v n đ phát tri n tri th c

c a t ch c M t v n đ mà các nhà qu n tr doanh nghi p nên quan tơm xem xét đ

t n t i và phát tri n đ c trong tình hình kh ng ho ng toàn c u, suy thoái và c nh

tranh hi n t i

2.3 T ng quan v tri th c vƠ qu n ĺ tri th c:

2.3.1 nh ngh a tri th c:

Theo Nonaka và Takeuchi (1995, trích trong Nguy n H u Lam, 2007) thì s

ti n hóa c a nh n th c lu n khoa h c đư hình thƠnh nên m t c u trúc th b c c a

vi c t o ra tri th c: đ́ lƠ đi t d li u đ n thông tin r i đ n tri th c hi u rõ khái

ni m tri th c vƠ phơn bi t v i các khái ni m t ng đ ng khác lƠ d li u, thông tin

vƠ tri th c, chúng ta c n hi u rõ m t s khái ni m:

D li u là m t t p h p các s ki n, các s vi c khách quan, r i r c đ c trình

bày mà không có đ c s phán quy t nào ho c không g n li n v i m t b i c nh c

th nƠo đ́ D li u ch tr thƠnh thông tin khi ń đ c phân lo i, phân tích, t ng

Tri th c là có th đ c xem là thông tin đ t t i s sáng t , s phán quy t và giá

tr T ng quát l i, tri th c chính là kho tàng c a s hi u bi t và k n ng đ c t o ra

t trí tu c a con ng i

Hình 2.1 là nh ng khái ni m c n quan tâm: d li u, thông tin, tri th c

Hình 2.1: T d li u đ n tri th c

Ngu n: Serban và Luan (2002, trích trong Nguy n H u Lam, 2007)

Có nhi u đ nh ngh a khác nhau v tri th c M t s các h c gi hi n đ i đư đ a

ra khái ni m, đ nh ngh a v tri th c nh sau:

Drucker (1993) cho r ng tri th c là thông tin v s thay đ i c a m t cái gì đ́

ho c ai đ́ b ng cách tr thƠnh c n c cho hƠnh đ ng; ho c b ng cách t o ra m t cá

nhân (t ch c) có kh n ng hƠnh đ ng khác h n hay đ t hi u qu cao h n

Wiig (1996, trích trong V H ng Dân, 2007) đ nh ngh a tri th c là c m nh n, s

hi u bi t và bí quy t th c t mà chúng ta có, là ngu n l c c b n cho phép con

ng i hƠnh đ ng m t cách thông minh

Theo V H ng Dân (2007), m c dù có nhi u r t nhi u khái ni m và cách hi u

khác nhau v tri th c, nh ng t ng k t l i, các h c gi đ u có m t s đi m chung: đ́

là tri th c đ c hình thành t b nưo con ng i, con ng i s d ng tri th c đ t

duy và ra các quy t đ nh có giá tr Quá trình phát tri n tri th c luôn g n li n v i

vi c t duy, h c h i, đ i m i và sáng t o không ng ng c a con ng i

Ć m t s đ c đi m t ng đ ng gi a tri th c v i thông tin M t s đ c tính sau

c a thông tin: thông tin ć th đ c sao chép vƠ tái s n xu t v i chi phi th p; ć ngo i ng (externality), ngh a lƠ giá tr c a ń ph thu c vƠo s ng i s h u, mang tính không tách chia đ c ho c mang tính h th ng ch không r i r c; ch t l ng thông tin lƠ b t n, do đ́ kh́ xác đ nh giá tr c a ń; vƠ s chuy n giao thông tin lƠ không th đ o ng c đ c, theo ngh a lƠ khi m t ng i đư bi t thông tin thì không

th “lo i b ” ń kh i tri ́c (Stigler, 1961; Macho-Stadle vƠ Perez-Castrillo, 2001,

trích trong Nonaka và c ng s , 2008) Tuy nhiên, tri th c không đ n gi n lƠ m t t p

h p các thông tin c tính n i b t nh t c a tri th c, so v i các ngu n l c v t ch t

vƠ thông tin, lƠ đ c sinh ra t s t ng tác c a con ng i Tri th c không ph i lƠ

v t ch t đ c l p, ch đ i đ c phát hi n vƠ thu th p Tri th c đ c t o ra b i con

ng i trong nh ng t ng tác c a h v i ng i khác vƠ v i môi tr ng Vì v y, đ

hi u tri th c, đ u tiên chúng ta ph i hi u v con ng i vƠ nh ng quá trình t ng tác phát sinh tri th c i m khác nhau chính gi a thông tin vƠ tri th c lƠ con ng i

(Cagna, 2001)

Nonaka và Takeuchi (1995, trích trong Nguy n H u Lam, 2007) phân bi t tri

th c thành 2 lo i là tri th c hi n và tri th c n:

Tri th c hi n: là tri th c đ c h th ng h́a trong các v n b n, tài li u

ho c báo cáo, chúng có th đ c chuy n t i trong nh ng ngôn ng chính th c và có

h th ng

Tri th c n: là tri th c không th ho c r t kh́ đ c h th ng hóa

trong các v n b n, tài li u Các tri th c này là b n thân các cá nhân, g n li n v i

m t b i c nh và công vi c c th M c dù khó hình thành và h th ng hóa trong các tài li u, v n b n, nh ng tri th c n l i có tính v n hành cao trong b não c a con

ng i

2.3.2 nh ngh a qu n ĺ tri th c

Qu n lỦ tri th c lƠ m t khái ni m m i vƠ hi n c̀n nhi u tranh lu n gi a các nhƠ nghiên c u LỦ do cho nh ng đ nh ngh a khác nhau v qu n lỦ tri th c ć th lƠ

do qu n lỦ tri th c đ c nhìn nh n khác nhau tùy thu c vƠo m c tiêu, ph ng pháp

vƠ c u trúc c a t ch c (Chang vƠ Lee, 2007) M t s khái ni m v qu n lỦ tri th c

đ c các nhƠ nghiên c u đ a ra nh sau:

Theo Jarnett (1996, trích trong Nguy n H u Lam, 2007), qu n lỦ tri th c lƠ

vi c t o ra tri th c, đ c n i ti p v i vi c th hi n, truy n bá vƠ s d ng ki n th c;

s duy trì vƠ c i biên ki n th c

Theo Quintas vƠ c ng s (1997, trích trong Nguy n H u Lam, 2007), qu n

lý tri th c lƠ quá trình c a vi c qu n lỦ m t cách c n tr ng tri th c đ đáp ng các nhu c u hi n h u; nh n ra vƠ khai thác đ c nh ng tƠi s n tri th c hi n ć ho c

nh ng tƠi s n tri th c ć th đ t đ c đ phát tri n nh ng c h i m i

Theo Brooking (1997, trích trong Nguy n H u Lam, 2007), qu n lỦ tri th c

lƠ ho t đ ng quan tơm t i chi n l c vƠ chi n thu t đ qu n lỦ nh ng tƠi s n mƠ

tr ng tơm c a ń chính là y u t con ng i (human center assets)

Qu n lỦ tri th c lƠ t p h p các ho t đ ng mƠ t ch c áp d ng đ sáng t o,

l u tr , s d ng vƠ chia s tri th c (Probst vƠ c ng s , 2000), nh n đ c thông tin chính xác cho đúng ng i vƠo đúng th i đi m, vƠ giúp m i ng i t o ra ki n th c chia s vƠ hƠnh đ ng d a trên thông tin theo nh ng cách đư ch ng minh đ c s c i thi n hi u su t lƠm vi c

Trung tơm N ng su t vƠ Ch t l ng Hoa K - Trích d n b i Serban vƠ Luan

(2002, trích trong Nguy n H u Lam, 2007) đ nh ngh a qu n lỦ tri th c lƠ m t quá trình ć h th ng c a vi c nh n d ng, thu nh n, chuy n t i nh ng thông tin vƠ tri

th c mƠ con ng i ć th s d ng đ sáng t o, c nh tranh, vƠ hoƠn thi n mình

Qu n lỦ tri th c lƠ quá trình thông qua đ́ mƠ t ch c rút ra giá tr t tƠi s n trí tu c a h (Kaplan, 1988) thu th p, chia s , ph bi n vƠ th c hi n c hai d ng tri

th c n vƠ tri th c tƠng bên trong vƠ bên ngoƠi ranh gi i c a t ch c v i m c đích

đ t đ c m c tiêu t p th m t cách hi u qu nh t (Magnier-Watanabe và Senoo,

2008, trích trong Nonaka vƠ c ng s , 2008)

Trên c s t ng k t các đ nh ngh a khác nhau v qu n lỦ tri th c, McAdam

và McGreedy (1999, trích trong Nguy n H u Lam, 2007) đư ch ra r ng các đ nh ngh a nƠy đư bao g m r t nhi u quan đi m: t nh ng quan đi m ć tính ch t c gi i (coi tri th c lƠ tƠi s n) cho t i nh ng quan đi m thiên v đ nh h ng xư h i (tri th c

đ c t o ra trong t ch c thông qua nh ng quan h xư h i)

Các đ nh ngh a khác nhau v qu n lỦ tri th c đư ch ra r ng qu n lỦ tri th c ć nh ng đ c tính n i b t sau: Qu n lỦ tri th c ć liên quan ch t ch v i lỦ lu n vƠ

th c ti n, lƠ m t khái ni m mang tính đa ngƠnh và đa l nh v c Qu n lỦ tri th c không ph i lƠ công ngh thông tin, công ngh thông tin ch lƠ y u t h tr cho vi c nƠy t t h n mƠ thôi Nh ng v n đ c a con ng i vƠ vi c h c t p lƠ đi m trung tâm

c a qu n lỦ tri th c

Trong n n kinh t th tr ng hi n nay, khi mà s mong đ i c a khách hƠng

th ng thay đ i nhanh ch́ng vƠ c nh tranh trên m c đ toƠn c u đang bùng phát,

m t trong nh ng công c quan tr ng nh t đ c doanh nghi p s d ng đ c nh tranh

lƠ qu n lỦ tri th c (Mehmet vƠ c ng s , 2008)

2.3.3 Các y u t c b n trong qu n ĺ tri th c:

Theo V H ng Dơn (2007), ć ba y u t c b n trong qu n lỦ tri th c c n chú tr ng: con ng i, quá trình vƠ công ngh

Con ng i t o ra tri th c, s d ng tri th c đ lƠm vi c vƠ t o giá tr , vì v y

y u t con ng i đ́ng vai tr̀ then ch t, quy t đ nh trong qu n lỦ tri th c M t trong nh ng đi u quan tr ng c a qu n lỦ tri th c trong doanh nghi p đ́ lƠ t o ra môi tr ng trong đ́ tri th c m i đ c t o ra, s d ng vƠ chia s , các Ủ t ng sáng

t o đ c nuôi d ng, c v vƠ phát huy, t c lƠ c n ph i chú tr ng vƠo y u t con

ng i th c hi n đ c đi u nƠy, doanh nghi p c n xơy d ng m t v n hoá ch p

nh n đ i m i, ch p nh n s thay đ i vƠ r i ro

Qu n lỦ tri th c ph i g n li n v i quá trình kinh doanh c t lõi c a doanh nghi p C n ph i hi u rõ doanh nghi p đang kinh doanh cái gì, lƠm gì vƠ m c đích

ho t đ ng lƠ gì, t đ́ qu n lỦ tri th c t p trung vƠo vi c c i ti n vƠ đ i m i các quá

trình trong doanh nghi p, ch ng h n nh nghiên c u tri n khai s n ph m m i, quá trình s n xu t, kinh doanh vƠ bán hàng

Công ngh thông tin, bao g m c ph n c ng vƠ ph n m m c ng ć vai tr̀

quan tr ng trong qu n lỦ tri th c, ń lƠ công c đ l u tr , chuyên ch , chia s tri

th c vƠ quá trình đ́ giúp t ng c ng kh n ng đ́ng ǵp c a tri th c cho s phát tri n i u đ́ không ć ngh a lƠ doanh nghi p c n ph i đ u t m t cách quá m c cho h th ng công ngh thông tin, vì đơy ch lƠ y u t h tr cho qu n lỦ tri th c, vƠ

vi c đ u t nh ng không khai thác h t l i th c a h th ng công ngh thông tin s gơy ra lưng phí không c n thi t cho b n thân doanh nghi p u t cho phù h p v i nhu c u vƠ trình đ s d ng lƠ cách lƠm hi u qu vƠ khôn ngoan nh t

2.3.4 Vai trò c a qu n lý tri th c trong doanh nghi p

V n đ tri th c trong các lỦ thuy t v doanh nghi p đ c đ c p ch y u trên quan đi m v ngu n nhơn l c c a doanh nghi p, trong đ́ xem tri th c lƠ m t trong

nh ng ngu n l c quan tr ng mang l i l i nhu n trên trung bình (Winter, 1987;

Prahalad và Hamel, 1990; 1992; Teece vƠ các c ng s , 1997, trích trong Nonaka và

c ng s , 2008) Nh ng v n đ tr ng tơm c a quan đi m nƠy đ c p đ n lo i ngu n

l c tri th c nƠo mang l i l i nhu n trên trung bình, cách m t doanh nghi p hi n

th c h́a l i nhu n ti m n ng t nh ng tri th c mình s h u, vƠ cách m t doanh nghi p ć th b o v nh ng ngu n l c tri th c đ́

M c dù nh n th c đ c nh ng kh n ng n ng đ ng c a doanh nghi p (Teece

vƠ các c ng s , 1997; Teece, 2007; trích trong Nonaka vƠ c ng s , 2008), nh ng nhi u lu n c c a quan đi m nƠy ć xu h ng t p trung vƠo vi c s d ng ngu n

l c, ch không t p trung vƠo quá trình n ng đ ng trong đ́ doanh nghi p liên t c xơy d ng nh ng ngu n nhơn l c thông quan t ng tác v i môi tr ng

V n đ c̀n thi u trong cách ti p c n d a trên ngu n l c lƠ m t khung m u bao quát ch ra cách nh ng thƠnh ph n khác nhau trong m t t ch c t ng tác v i nhau qua th i gian đ t o ra cái m i (Priem vƠ Butler, 2001, trích trong Nonaka và

c ng s , 2008) Cái g i lƠ quan đi m d a trên tri th c v doanh nghi p (Grant, 1996; Spender, 1996: Nonaka vƠ Toyama, 2005, trích trong Nonaka vƠ c ng s ,

2008), đ c phát tri n t quan đi m d a trên ngu n l c, đư c g ng kh c ph c đ c

nh c đi m nƠy Nh Spender quan sát: “lỦ thuy t doanh nghi p d a trên tri th c ć s sáng su t h n nh ng lỦ thuy t d a trên ngu n l c vƠ ch c n ng s n xu t c a doanh nghi p” Ông g i lỦ thuy t d a trên tri th c “lƠ n n t ng c a m t quan đi m

m i xem doanh nghi p lƠ m t h th ng n ng đ ng, ti n h́a, h u nh t ch trong quá trình s n xu t vƠ áp d ng tri th c” (Spender, 1996)

Trong quan đi m d a trên ngu n l c c a doanh nghi p, tri th c đ c s

d ng nh m t trong r t nhi u ngu n l c mang l i thu nh p Tính vô hình c a ngu n

l c tri th c đư đ c nh n th y rõ vƠ th o lu n nhi u, nh ng v n ch a đ đ hi u vai tr̀ c a tri th c trong qu n lỦ vƠ trong quá trình tri th c đ c t o ra B n ch t c a tri

th c v i vai tr̀ lƠ m t ngu n l c qu n lỦ r t khác so v i b n ch t c a các ngu n l c

v t ch t Thu c tính c a tri th c lƠ nh ng đi u nh : tri th c không m t giá tr khi

đ c s d ng b i nhi u ng i, vì v y ń lƠ ngu n l c lƠm t ng thu nh p; tri th c

v t qua không gian, th i gian, dù hình th c v t th , tƠi li u hay truy n th ng

đ c truy n quan nhi u th h , vì v y ń lƠ ngu n l c vô h n, tri th c đ c s n xu t tiêu dùng cùng lúc, lƠm cho quá trình s n xu t vƠ tiêu dùng tri th c ć t ng quan

v i nhau vƠ không th tách r i; vƠ giá tr c a tri th c đ c sinh ra t s sáng t o

lo i tri th c m i vƠ t s k t h p tri th c, t o ra giá tr thông qua vi c tái phơn lo i tri th c (Toffler,1980; Romer, 1986; Bell, 1995; Nonaka vƠ Takeuchi, 1995;

Burton-Jones, 1999, trích trong Nonaka vƠ c ng s , 2008) Ńi cách khác, trong khi

nh ng ngu n l c v t ch t nh v n, nguyên v t li u vƠ công c s n xu t chí ć th

đ c s d ng b i ch s h u vƠ b hao m̀n trong quá trình s d ng thì tri th c không b gi m v giá tr , ć th tái s n xu t vƠ chia s b i nhi u ng i s d ng, vƠ ć s n kh p n i Không nh ng th , giá tr c a các ngu n l c v t ch t ć th gia

t ng khi đ c k t h p v i tri th c

C m t “tƠi s n tri th c” ć m t s đi m t ng đ ng v i c m t “v n trí

tu ” C m t sau đ c s d ng ph bi n vƠ mang Ủ ngh a r ng h n (Roos vƠ các

c ng s , 1997; Stewart, 1997; Sveiby, 1997, trích trong Nonaka vƠ c ng s , 2008)

Edvinsson vƠ Malone (1997) đư đ nh ngh a v n trí tu lƠ “lo i tri th c ć th chuy n thƠnh giá tr ” vƠ bao g m hai thƠnh ph n chính, ngu n nhơn l c vƠ v n c u trúc, trong đ́ ć tƠi s n trí tu Ngu n nhơn l c lƠ nh ng n ng l c t ng h p c a nhơn viên, nh kinh nghi m, bí quy t vƠ s sáng t o V n c u trúc hay tƠi s n trí tu lƠ

t p h p nh ng tri th c h u hình ć th chuy n giao đ c V n c u trúc bao g m

c u trúc t ch c vƠ h th ng khuy n khích, gi ng nh c m t “tƠi s n tri th c”

2.4 Các thƠnh ph n c a qu n ĺ tri th c

Lee và c ng s (2005) cho r ng quá trình qu n lý tri th c g m 5 ho t đ ng

c b n là: s sáng t o tri th c (Knowledge Creation), s tích l y tri th c

(Knowledge Accumulation), s chia s tri th c (Knowledge Sharing), s s d ng tri

th c (Knowledge Utilization) và s ti p thu tri th c (Knowledge Internalization) Bên c nh đ́, Lee vƠ Chang (2007) đư ć nghiên c u ch ng minh r ng qu n lý tri

th c v i 2 thành ph n là chuy n giao tri th c (Knowledge Transfer) và chia s tri

th c (Knowledge Sharing) có nh h ng đ n s hài lòng công vi c c a nhân viên

Nghiên c u này s d ng nh ng thành ph n chính c a qu n lý tri th c đ c

rút ra t hai nghiên c u trên bao g m các thành ph n sau:

2.4.1 S ti p thu tri th c

Nokada (1994) đ nh ngh a s ti p thu tri th c là quá trình t o đi u ki n thu n

l i cho s h p th m t cách có t ch c các tri th c n và tri th c hi n thành tri th c bên trong m i cá nhân

Nonaka & Takeuchi (1995) cho r ng ti p thu không ch là quá trình áp d ng

th c hành, mà còn là áp d ng m t cách có ý th c Ý th c là v n đ then ch t vì gi a hƠnh đ ng có ý th c vƠ hƠnh đ ng không có ý th c có kho ng cách r t l n Ti p thu

lƠ quá trình trong đ́ chúng ta suy ng m ý ngh a c a nh ng gì chúng ta h c đ c t hƠnh đ ng, đ ng th i chuy n tri th c hi n thành k n ng đ có th s d ng tùy ý

Trong quá trình ti p thu, tri th c hi n đ c t o ra và chia s trong toàn t

ch c, sau đ́ ń s đ c chuy n hóa thành tri th c n theo cách ti p thu c a m i

ng i Ví d , tri th c hi n là các khái ni m s n ph m, sau khi đ c gi i thi u trong

t ch c, chúng ph i đ c hi n th c h́a thông qua hƠnh đ ng, suy ng m và th c

hành đ có th đ c ti p thu thành tri th c riêng c a m t cá nhân Thông qua đ́, tri

th c n c a m i cá nhơn đ c b sung và ti p thu thêm Sau đ́, tri th c n này l i

ti p t c đ c chia s thông qua quá trình xã h i hóa, b t đ u m t quá trình m i

(Nonaka & Takeuchi, 1995)

Mohamad và c ng s (2013) cho r ng s ti p thu tri th c bao g m quá trình thu th p và h c h i tri th c thích h p t nhi u ngu n l c khác nhau bên trong và bên ngoài t ch c, ch ng h n nh kinh nghi m, các chuyên gia, tài li u liên quan,

k ho ch… Ph ng v n, hu n luy n, đƠo t o là nh ng công c quen thu c cho ho t

đ ng ti p thu tri th c

2.4.2 S tích l y tri th c

S tích l y tri th c là s ti n b trong hi u bi t và h c t p, nh ng tri th c

m i và h u ích ph i luôn đ c t o ra đ quá trình tích l y ć th di n ra (Cohen,

1989, trích trong Mahoney, 2003)

S tích l y tri th c là quá trình bao g m: nh n th c, tinh l c vƠ l u tr tri

th c Theo Wyer & Srull (1984, trích trong Gibson, 2003) quá trình tinh l c x y ra khi cá nhân x lý thông tin Tích l y tri th c trong các doanh nghi p có th là nhân

t quan tr ng trong vi c lo i b nh ng tr ng i và s không hi u qu ; đ ng th i là

nhân t quan tr ng trong vi c c i ti n hi u qu qu n lý (Walsh và Ungson, 1991, trích trong Lee và c ng s , 2005) Tuy nhiên, n u tri th c đ c t o ra thông qua các

ho t đ ng qu n lý trong nhi u n m không đ c tích l y m t cách có h th ng thì nó

không th có l i cho nhu c u ra quy t đ nh trong t ng lai N u tri th c m i không

phát tri n l n h n tri th c tr c thì s b sung c a nó không bi u th cho s tích l y

(Freese, 1980; Rule, 1997, trích trong Mahoney, 2003)

2.4.3 S sáng t o tri th c

Tri th c m i đ c t o ra t s t ng tác liên t c c a tri th c n và tri th c

hi n Polanyi (1969, trích trong Nonaka và c ng s , 2008) kh ng đ nh t t c các tri

th c đ u d ng n ho c b t ngu n t tri th c n và không có lo i tri th c nƠo đ c

b c l hoàn toàn Tri th c n và tri th c hi n không t n t i tách bi t mà gi ng nh

ph n chìm và ph n n i c a m t t ng b ng hình thƠnh m t th liên t c Vì có nh ng

đ c tính ng c nhau, chúng t ng tác trong m t quá trình sáng t o bi n ch ng r t

n ng đ ng Tri th c m i đ c sinh ra trong chính s n ng đ ng này (Nonaka và

c ng s , 2008)

TƠi s n tri th c v a lƠ đ u vƠo c a quá trình sáng t o tri th c v a lƠ đ u vƠo

c a s sáng t o tri th c m i Lo i tƠi s n tri th c n mƠ công ty đư s h u s quy

đ nh ph n l n lo i tƠi s n tri th c công ty s s h u trong t ng lai, y u t con

ng i đ́ng vai tr̀ quan tr ng trong vi c khai thác tƠi s n tri th c quy t đ nh l i th

c nh tranh công ty

Hình 2.2 Mô hình sáng t o tri th c SECI

Ngu n: Nonaka và c ng s 2008 Quá trình xã h i hóa là chia s và sáng t o tri th c thông qua tr i nghi m tr c

ti p: nh n th c th c ti n theo nh nh ng gì đang di n ra; c m nh n vƠ đ ng c m

v i ng i khác và v i môi tr ng; chuy n giao tri th c n

Quá trình ngo i hóa là di n gi i tri th c n thành m t khái ni m hay nguyên

m u: di n đ t b ng l i tri th c n; s d ng ngôn ng hình t ng; t p h p và h p

nh t tri th c hi n

Quá trình k t h p là h th ng hóa và áp d ng tri th c hi n và thông tin: chia

nh khái ni m và tìm m i quan h gi a các khái ni m; s p x p và h th ng hóa tri

th c hi n; th hi n tri th c hi n qua hƠnh đ ng và suy ng m

Quá trình ti p thu (n i hóa) là h c t p vƠ thu đ c tri th c n m i trong th c

hành th hi n tri th c hi n thƠnh hƠnh đ ng và suy ng m; s d ng s mô ph ng và

thí nghi m

2.4.4 S chuy n giao tri th c

Theo Nonaka (1994), tri th c đ c chuy n giao có th ti m n, rõ ràng, ho c

là s k t h p c a c hai Vi c chuy n giao tri th c th ng đ c s d ng trong m t ý ngh a chung chung đ bao quát b t k trao đ i tri th c gi a các cá nhơn, đ i, nhóm,

ho c các t ch c, cho dù ć đ nh h ng tr c ho c ngoài ý mu n Chuy n giao tri

th c ph n ánh nh ng đ nh h ng thay đ i theo m t h ng duy nh t, nh khi m t

ngu n tài nguyên doanh nghi p l p ra m t h th ng t v n chuy n giao nh ng tri

th c b sung cho m t ng i s d ng ti m n ng c a h th ng, ho c khi m t h i viên

nh ng quy n đƠo t o cho nhóm chuy n giao tri th c v cách th c t ch c c p

quy n kinh doanh cho ng i lƠm đ i lý c a nhóm Nh ng tri th c chuy n giao nh

v y là gi a ngu n đ c đ nh ngh a rõ rƠng vƠ ng i nh n, có m t s t p trung và có

m t m c tiêu xác đ nh rõ ràng (William, (2006))

Theo William (2006) s khác bi t chính gi a chia s tri th c và chuy n giao tri th c là chuy n giao tri th c là có tr ng tâm, m c tiêu rõ ràng và theo m t h ng

nh t đ nh, trong khi tri th c có th đ c chia s theo nh ng cách th c không l ng

tr c đ c theo nhi u chi u h ng mà không có m t m c tiêu c th K t qu c a

chuy n giao tri th c là hình th c hoá v i m t đ nh ngh a ć Ủ đ nh tr c ti p, và theo

m t h ng duy nh t K t qu c a chia s tri th c lƠ đa d ng v ph ng h ng,

không hình th c, và không có m c tiêu tr c ti p và ít lu t l

2.4.5 S chia s tri th c

Chia s tri th c đ c đ nh ngh a lƠ các ho t đ ng truy n bá và chuy n giao

tri th c t m t ng i, m t nhóm, ho c t ch c đ n ng i khác (Lee, 2001) Bock và

Kim (2002) cho r ng s chia s tri th c đ c coi là m t trong nh ng l nh v c ph c

t p nh t trong qu n lý tri th c Vi c trao đ i tri th c góp ph n xây d ng tri th c

chung c a m t t ch c (Cabrera và Cabrera, 2002) Chia s tri th c liên quan đ n

vi c chuy n đ i c tri th c n và tri th c hi n gi a các cá nhân, nhóm và doanh

nghi p (Small và Sage, 2006)

Dawson (2001) l p lu n r ng m c tiêu c a m t t ch c trong vi c chia s

ki n th c lƠ đ chuy n đ i tri th c c a nhân viên thành tài s n và ngu n l c t ch c

Là m t trong nh ng hành vi quy t đ nh c a nhân viên, nó c ng t o đi u ki n cho

vi c truy n bá và chuy n giao tri th c cho ng i khác (Hsu, 2006) Chia s tri th c đ̀i h i s h p tác c a cá nhân và các nhóm vì l i ích chung (Al- Alawi và c ng s ,

2007) Chia s tri th c s giúp c i thi n tri th c c a chính h n u m t công ty có

nh ng ho t đ ng đ m b o s d ng tri th c có th đ c đ ng b bên trong (Öztemel

và Arslankaya, 2008)

2.4.6 S s d ng tri th c

S s d ng tri th c đ c xem nh m t quá trình hay m t chu i các s ki n

mƠ chúng đ u d n đ n m t hƠnh đ ng c th c a m t nhân viên t i m t th i đi m

nh t đ nh Quá trình s d ng tri th c đ c mô t t t nh t nh m t chu i các s ki n

g n nh liên t c Quá trình s d ng tri th c b nh h ng b i các lo i thông tin có

s n cho các m c đích s d ng (ví d : s li u th ng kê, ý ki n chuyên gia, nghiên

c u đánh giá ) vƠ các khu v c gi i quy t v n đ mƠ thông tin đang đ c áp d ng (ví

d : chính sách giáo d c, các v n đ tài chính)

Weiss vƠ Bucuvalas (1981) đ t đ c m t s ti n b v nh n th c quan tr ng

trong vi c phân bi t m c đích khác nhau c a vi c s d ng: nâng cao m t v n đ ,

xây d ng chính sách hay ch ng trình m i, đánh giá nh ng l a ch n thay th , c i

thi n các ch ng trình hi n ć, huy đ ng s h tr , thay đ i cách suy ngh , ho c l p

k ho ch nghiên c u m i Weiss và Bucuvalas phát tri n m t thang đo m c đ s

d ng: không s d ng, không bao gi , thông tin s d ng không ý th c, thông tin

đ c s d ng

Zaltman Deshpande (1980) phân bi t gi a hai lo i s s d ng tri th c: k t

qu đ c xác nh n b i ni m tin c a ng i ra quy t đ nh, và k t qu thay đ i ni m

tin c a ng i ra quy t đ nh ng th i, đơy lƠ nh ng lo i s d ng tri th c trái ng c

v i m c đ đo l ng vi c s d ng thông qua thang đo t l

Rich vƠ Goldsmith (1982) đư đ a ra m t lo i thang đo đ đo l ng s s

d ng tri th c Thang đo 5 đi m (t s không s d ng đ n s s d ng) có m c đ

nh h ng cao trong m t quy t đ nh c th H c ng đư phát tri n m t thang đo đ

n m b t m c đ thông tin đ c s d ng các giai đo n khác nhau c a quá trình ra

quy t đ nh: xác đ nh các v n đ , l a ch n chính sách c th , thi t k ch ng trình,

th m đ nh chính sách, vƠ đ a ra các gi i pháp Ngoài ra, h tìm hi u v t n su t s

d ng các lo i thông tin khác nhau

Vi c nghiên c u đư đ c th c hi n trong s khác bi t m c đ s d ng cho

lo i thông tin khác nhau và cho các ph m vi khác nhau c a vi c ra quy t đ nh (Rich,

1979) Nh ng k t qu c th cho th y vai trò c a ng i s d ng (ví d : nhà qu n tr ,

nhà l p pháp, nhà nghiên c u) trong l nh v c mà quy t đ nh đ c th c hi n là c c

k quan tr ng trong vi c phân bi t m c đ s d ng

2.5 M t s nghiên c u v qu n ĺ tri th c vƠ s hƠi l̀ng công vi c nhân viên

Hi n nay trên th gi i có khá nhi u nghiên c u v qu n lý tri th c, các thành

ph n c a qu n lý tri th c, m i liên h gi a qu n lý tri th c và s hài lòng công vi c

c a nhân viên, m t s nghiên c u tiêu bi u nh sau:

Nghiên c u “M i liên h gi a qu n lý tri th c, s hài lòng công vi c vƠ n ng

su t lao đ ng trong khu v c qu c doanh Hy L p” c a tác gi Athanasios Tsirikas,

Kleanthis Katsaros đ ng trong t p chí th gi i v Nghiên c u qu n lý tri th c IJKMS (International Journal of Knowledge Management Studies) n m 2004 vƠ

2008 Nghiên c u đi u tra nh h ng c a qu n lý ki n th c đ n n ng su t lao đ ng

và s hài lòng công vi c Nghiên c u đ c ti n hƠnh tr c và sau khi th c hi n mô

hình thúc đ y truy n thông và tri th c t i các t ch c công Hy L p (2004 &

2008) D li u kh o sát đ c thu th p t 352 ng i lao đ ng Trong giai đo n đ u

(2004), nghiên c u xem xét n ng su t lao đ ng và s hài lòng công vi c và m i

quan h gi a chúng Giai đo n th hai (2008), l p l i các phép đo t ng t Phân

tích nhân t và phân tích h i quy (ph ng pháp ti p c n theo t ng b c) đ c s

d ng đ khám phá các gi thuy t nghiên c u K t qu nghiên c u cho th y n ng

su t lao đ ng và s hài lòng công vi c ch u nh h ng tích c c c a vi c th c hi n

mô hình CKM Ngoài ra, nghiên c u ch ra r ng không có m i quan h đáng k

gi a s hài lòng công vi c vƠ n ng su t lao đ ng; nh ng các y u t cá nhân l i nh

h ng đ n n ng su t lao đ ng

Nghiên c u “ nh h ng c a qu n lý tri th c đ n s hài lòng công vi c trong

công ty công ngh thông tin Jordan” c a tác gi Mohammad Shobaki đ ng trong

t p chí Mangement 08, nghiên c u đ c thúc đ y th c hi n b i các hi n t ng v

vi c t l nhân viên luân chuy n t nguy n ghi nh n trong l nh v c công ngh thông

tin Jordan (ngành Công ngh Thông tin và Truy n thông) Nghiên c u d a vào các tài li u ć liên quan tr c v "S hài lòng công vi c" nh h ng nhân tr c ti p

đ n vi c luân chuy n này và nh m m c đích nghiên c u tác đ ng các ho t đ ng

qu n lý tri th c trên các khía c nh khác nhau c a s hài lòng công vi c Trong m t

s công ty đ c l a ch n, kh o sát 106 nhân viên và k t qu cho th y qu n lý tri

th c có nh h ng m nh m đ n m i quan h trong s hài lòng công vi c

Nghiên c u “Ti n đ qu n lý tri th c vƠ tác đ ng c a ń đ n s hài lòng c a

nhân viên: M t nghiên c u trong ngành công nghi p vi n thông n ” c a hai

tác gi Ajay Kr Singh và Vandna Sharma th c hi n n m 2011 đ ng trong t p chí

Emerald M c đích nghiên c u lƠ phơn tích v n h́a t ch c và t ch c h c t p tác

đ ng qu n lý tri th c và s hài lòng c a nhân viên làm vi c trong công ty nh th

nào K t qu c a nghiên c u giúp các công ty vi n thông hi u rõ h n v qu n lý tri

th c, đ t o đi u ki n áp d ng vào th c ti n Các vi n nghiên c u có th s d ng

k t qu nƠy đ xây d ng các mô hình ti p t c m r ng trong l nh v c qu n lý tri

Nghiên c u “Qu n lý tri th c - y u t trung gian trong m i quan h gi a t

ch c h c t p, v n h́a vƠ s hài lòng nhân viên trong công vi c hi n t i: M t nghiên

c u các t ch c d án v công ngh thông tin v a và nh Pakistan” c a tác gi

AdeelJaved (2012) đ ng trong t p chí Academic Journal of Management Sciences

(Vol 1 No 1 12 2012) Nghiên c u tìm hi u t m quan tr ng ch ch t c a qu n lý tri th c trong t ch c d án v a và nh M c đích chính c a nghiên c u lƠ đ phân tích v n h́a t ch c và t ch c h c t p tác đ ng qu n lý tri th c và s hài lòng c a

nhân viên làm vi c trong các công ty công ngh thông tin nh th nƠo Xác đ nh

m t cách có h th ng nh h ng trung gian c a qu n lý tri th c trong v m i quan

h gi a CV, OC và ES K thu t kh o sát thông qua b ng câu h i đ c s d ng

trong nghiên c u này, công c đi u tra đáng tin c y và h p l s d ng phân tích

th ng kê nh F-test, t-test, ANOVA, t ng quan vƠ h i quy và th ng kê đi m s mô

t khác Các k t qu phân tích cho th y b ng ch ng rõ ràng v tính ch t trung gian

c a qu n lý tri th c gi a v n h́a t ch c, t ch c h c t p và s hài lòng c a nhân

viên

Nghiên c u “M t nghiên c u s nh h ng c a qu n lý tri th c đ n s hài

lòng công vi c: M t tr ng h p nghiên c u trong ngành công nghi p d t” c a tác

gi Rahmatollah Jadidi, Mohammad Ehsanifar, Sahar Moshtaghi (2013) đ ng trong

t p chí Management Science Letters Nghiên c u trình bày m t cu c đi u tra th c

nghi m nghiên c u s tác đ ng c a qu n lý tri th c v s hài lòng công vi c trong

ngành công nghi p d t c a Iran Thi t k b ng câu h i và phân ph i đ n 219 - 230

nhân viên làm vi c cho các công ty d t t nh Markazi, Iran Nghiên c u s d ng

mô hình c u trúc tuy n tính đ ki m tra gi thuy t khác nhau d a trên vi c s d ng

các ph n m m LISREL K t qu đi u tra cho th y r ng qu n lý tri th c nh h ng

tích c c đ n vi c c i ti n t ch c, t ch c h c h i c ng nh nơng cao ch t l ng

Trong khi có m i quan h tiêu c c gi a c i ti n t ch c và s hài lòng công vi c, nâng cao ch t l ng và t ch c h c h i nh h ng tích c c đ n s hài lòng công

vi c

2.5.1 Mô hình nghiên c u c a Lee vƠ Chang (2007)

Nghiên c u “S hài lòng công vi c và qu n lý tri th c: m t nghiên c u th c

nghi m t i t p đoƠn dơy vƠ cáp đi n Ơi Loan” c a hai tác gi Lee và Chang (2007)

đ ng trong t p chí “The Business Review, Cambridge” Nghiên c u xem xét m i

quan h gi a qu n lý tri th c và s hài lòng công vi c đ ng ǵc đ nhân viên t i

m t trong nh ng t p đoƠn dơy vƠ cáp đi n hƠng đ u Ơi Loan tiêu chu n hóa và

toàn c u hóa Kh o sát 173 nhân viên trong t p đoƠn vƠo tháng 6 n m 2006, thu

th p đ c 123 b ng câu h i tr l i, nghiên c u ch n hai thành ph n “s hài lòng

công vi c” vƠ “qu n lý tri th c” lƠm hai thành ph n tiêu bi u, sau đ́ s d ng th ng

kê mô t và phân tích nhân t đ xác đ nh nh ng y u t chính tác đ ng c a hai

thành ph n này Phân tích h i quy t ng quan đ khám phá m i quan h gi a hai

nhân t này Nghiên c u k t lu n y u t n i b công nh n có l i cho qu n lý tri

th c, y u t t công nh n s tác đ ng tích c c đ n qu n lý tri th c thông qua hai

y u t chia s tri th c và chuy n giao tri th c Hai y u t chuy n giao tri th c và chia s tri th c s tr thành l i th c nh tranh c a công ty trong ho t đ ng kinh

doanh Nghiên c u đ a ra nhi u hàm ý dành cho nhà qu n tr vƠ đ xu t h ng

nghiên c u ti p theo

Theo nghiên c u xây d ng thang đo c a qu n lý tri th c v s hài lòng công

vi c c a Lee & Chang (2007), nghiên c u nƠy đ a ra 2 thƠnh ph n qu n lý tri th c tác đ ng đ n s hài lòng công vi c c a nhân viên đ c đo l ng b i 2 y u t đ́ lƠ:

s chuy n giao tri th c (Knowledge Transfer) và s chia s tri th c (Knowledge Sharing)

2.5.2 Mô hình nghiên c u c a Thammakoranonta và Malison (2011)

Nghiên c u “ nh h ng c a qu n lý tri th c đ n s hài lòng công vi c c a

nhân viên các doanh nghi p v a và nh Thái Lan” c a hai tác gi

Thammakoranonta và Malison (2011) đ ng trong t p chí “NIDA Development Journal” Nghiên c u khám phá s tác đ ng c a các thành ph n qu n lý tri th c đ n

a nhơn viên nh th nào Qu n lý tri th c đ c xem là quá trình g m

n m ho t đ ng: s sáng t o tri th c (Knowledge Creation), s tích l y tri th c

(Knowledge Accumulation), s chia s tri th c (Knowledge Sharing), s s d ng tri

th c (Knowledge Utilization) và s ti p thu tri th c (Knowledge Internalization)

D li u thu th p đ c t b ng câu h i đ xu t b i các ho t đ ng trong quá trình

qu n lý tri th c Nghiên c u kh o sát các nhân viên làm vi c trong các doanh

nghi p v a và nh t i Thái Lan và các vùng lân c n Các doanh nghi p v a và nh

đ ctrung tâm xúc ti n th ng m i B Th ng M i Thái Lan chia thành 4 lo i: s n

xu t, d ch v , bán l , đ i lý K t qu cho th y s chia s tri th c, s s d ng tri th c

và s ti p thu tri th c có nh h ng đ n s hài lòng công vi c S sáng t o và s

tích l y tri th c không có nhi u nh h ng do nhi u nhơn viên không quan tơm đ n

hai ho t đ ng này có th do v n hóa công ty

Hình 2.3 M i quan h gi a 5 thành ph n c a qu n lý tri th c

.Ngu n: Thammakoranonta và Malison (2011)

Mô hình nghiên c u các thành ph n qu n lý tri th c đ n s hài lòng công

vi c c a Thammakoranonta và Malison (2011) th c hi n, s hài lòng công vi c ch u

nh h ng c a 5 nhân t chính c a qu n lý tri th c đ́ lƠ:

1 S sáng t o tri th c (Knowledge Creation)

2 S tích l y tri th c (Knowledge Accumulation)

3 S chia s tri th c (Knowledge Sharing)

4 S s d ng tri th c (Knowledge Utilization)

5 S ti p thu tri th c (Knowledge Internalization )

2.6 Các gi thi t nghiên c u vƠ mô hình nghiên c u

2.6.1 Các gi thi t nghiên c u :

Becerra ậ Fernandez và c ng s (2004) l p lu n r ng các bi n pháp qu n lý

ki n th c trong m t t ch c ć tác đ ng đ n các quá trình, s n ph m, con ng i, và

hi u su t lao đ ng Nh ng ho t đ ng chia s tri th c đ c đ t trong nh h ng s

cam k t c a nhân viên, kh n ng thích ng c a ng i lao đ ng và s hài lòng công

vi c Becerra - Fernandez và c ng s (2004) rút ra k t lu n “Qu n lý tri th c tác

đ ng đ n s hài lòng công vi c theo m t vài cách khác nhau: th nh t, qu n lý tri

th c có th xúc ti n vi c h c t p (t ng i khác và t ngu n bên ngoài) Vi c h c

t p này cho phép các t ch c luôn luôn phát tri n và thay đ i theo nh ng đ i m i

c i ti n Th hai, qu n lý tri th c t ng kh n ng thích ng cá nhân và nâng cao kh

n ng hoƠn thƠnh công vi c c a h ”

Nh ng nghiên c u tr c đơy đư ch ng minh r ng khi các cá nhơn đang hƠi

lòng v i công vi c c a h , h có nhi u sáng t o, phát minh, và s n sàng cho s thành công S hài lòng c a nhân viên s t ng lên n u quá trình h c t p liên t c

đ c đ m b o trong t ch c T các cu c th o lu n trên, m i quan h gi a các ho t

đ ng tri th c, kh n ng thích ng, hành vi h c t p và s hài lòng công vi c c a nhân

viên c n đ c phát tri n h n n a cho nhu c u lý thuy t và th c ti n

Thông qua quá trình tìm hi u v các thành ph n c a qu n lý tri th c và các

mô hình nghiên c u tr c đ́, tác gi nh n th y có 6 nhân t tác đ ng đ n s hài

lòng công vi c C th là các nhân t c a qu n lý tri th c bao g m: s sáng t o tri

th c, s tích l y tri th c, s chia s tri th c, s s d ng tri th c, s ti p thu tri th c

và s chuy n giao tri th c l n l t s ć tác đ ng đ n s hài lòng công vi c c a

nhân viên D a vào các mô hình nghiên c u trên, tác gi t p trung vào vi c xác đ nh

các thành ph n c a qu n lý tri th c tác đ ng đ n s hài lòng công vi c c a nhân

viên trong ngành logistics t i TP H Chí Minh, Tác gi đ a ra các gi thi t sau:

H1: Có m i quan h cùng chi u gi a s sáng t o tri th c và s hài lòng công vi c

S sáng t o lƠ m t yêu c u c n thi t trong quá trình th c hi n công vi c Vì

v y khi th c hi n công vi c, nhân viênc n ngh ra các cách th c c i ti n công vi c,

đ a ra nh ng ph ng pháp, cách th c hi n m i, c i ti n quy trình th c hi n công

vi c,…giúp cho vi c th c hi n công vi c tr nên đ n gi n, d dƠng vƠ đ t k t qu

t t, t đ́ nhân viên c m th y hƠi l̀ng v i công vi c c a h

H2: Có m i quan h cùng chi u gi a s tích l y tri th c và s hài lòng

công vi c

a s nh ng tri th c ć đ c t bên ngoƠi công ty lƠ tri th c hi n liên

t c phát tri n, công ty c ng nh nhơn viên ph i tích l y tri th c n c a riêng mình

đ t o l i th c nh tranh vƠ đi u nƠy c n th i gian đ công ty xơy d ng đ c ngu n

c s d li u c n thi t T t c các cá nhân trong công ty có quy n truy c p vƠo c s

d li u đ n m b t đ c nh ng tri th c liên quan nh m h tr công vi c và quá

trình ra quy t đ nh c a h , giúp nhân viên gi m nh ng r i ro không đáng ć t đ́

nâng cao hài lòng trong công vi c

H3: Có m i quan h cùng chi u gi a s chia s tri th c và s hài lòng công vi c

Trong quá trình làm vi c, nhân viên luôn mu n hi u bi t thêm các tri th c

m i, kinh nghi m làm vi c, n u nhân viên nh n đ c s chia s tri th c t các đ ng

nghi p, đ i tác, công ty,… h s d dƠng đ t đ c m c tiêu công vi c đ ra, c m