Các yếu tố ảnh hưởng đến ý định chấp nhận điện thoại android và ý địnhsử dụng dịch vụ mobile internet trên điện thoại android tại thị trường việt nam

38 4.3.2 Mô hình 2 ậ ắTháiăđ ăđ iăv iăvi căs ăd ngăđi nătho iăAndroidẰătácă đ ngăđ năắỦăđ nhăch pănh năđi nătho iăAndroidẰ ..... 4.4 Hi uăch nhămôăhìnhănghiênăc uăđ ăxu tăvƠăcácăgi ăthu

B GIÁO D CăVẨă ẨOăT O

B GIÁO D CăVẨă ẨOăT O

Tp H Chí Minh ậ N mă2014

L IăCAMă OAN

Tôi xin camăđoanăr ng lu năv năth c s ắCácăy u t nhăh ngăđ năỦăđ nh

ch p nh năđi n tho iăAndroidăvƠăỦăđ nh s d ng d ch v Mobile Internet trên

đi n tho i Android t i th tr ng Vi tăNamẰ là công trình nghiên c u c a riêng tôi

Các s li u trong lu năv nănƠyăđ c thu th p và s d ng m t cách trung th c K t qu nghiên c u c a lu năv nănƠyăkhôngăsaoăchépăc a b t c lu năv nănƠoăvƠăc ngăch aă

đ c trình bày hay công b b t c công trình nghiên c uănƠoăkhácătr căđơy

Tp H Chí Minh, ngày 30 tháng 05 n m 2014

Tác gi lu năv n

D ngăHoƠngăHi p

M C L C

TRANG PH BÌA

M C L C

DANH M C CÁC KÝ HI U VÀ CH VI T T T

DANH M C CÁC B NG BI U

DANH M C CÁC HÌNH V VÀ TH

T ịMăT TăLU NăV N 1

Ch ngă1:ăT NGăQUANăV ă ăTẨIăNGHIểNăC U 2

1.1 B iăc nhăv năđ ănghiênăc u 2

1.2ăăS ăc năthi tăc aăđ ătƠi 4

1.3 M cătiêuănghiênăc u 5

1.4 iăt ngăvƠăph măviănghiênăc u 6

1.5 Ph ngăphápăth căhi n 6

1.6 ụăngh aăvƠăđóngăgópăc aănghiênăc u 6

1.7 C uătrúcăc aălu năv n 7

Ch ngă2: C ăS ăLụăTHUY TăVẨăMỌăHỊNHăNGHIểNăC U 8

2.1 Gi iăthíchăcácăkháiăni măquanătr ng 8

2.1.1ăă i nătho iădiăđ ngăthôngăminhă(smartphone) 8

2.1.2ăăH ăđi uăhƠnhăAndroid 8

2.1.3ăăD chăv ăMobileăInternet 9

2.2 T ngăquanăc ăs ălỦăthuy t 9

2.2.1ăăThuy tăhƠnhăđ ngăh pălỦă(TRA) 9

2.2.2ăăThuy tăhƠnhăviăho chăđ nhă(TPB) 10

2.2.3ăăThuy tăch pănh năcôngăngh ă(TAM) 11

2.3 Cácănghiênăc uăg năđơyăcóăliênăquanăđ năv năđ ănghiênăc u 11

2.4 Môăhìnhănghiênăc uăđ ăxu t 14

2.5 Cácăgi ăthuy tăc aămôăhìnhănghiênăc uăđ ăxu t 17

2.5.1 S ăthu năti năc aăgiaoădi nă(InterfaceăConvenience) 17

2.5.2 N iădungăđ căc mănh nă(PerceivedăContent) 17

2.5.3 Hi uăqu ăph năc ngăđ căc mănh nă(PerceivedăInfrastructure) 17

2.5.4 Tínhăth măm ăc aăthi tăk ă(DesignăAesthetics) 18

2.5.5 Tháiăđ ăđ iăv iăvi căs ăd ngăđi nătho iăAndroidă(Attitude) 18

2.5.6 ụăđ nhă(Intention) 19

2.5.7 Giáătr ăđ căc mănh nă(PerceivedăValue) 19

2.5.8 Thu năl iăc aăngu năl că(FacilitatingăResource) 20

2.6 Tómăt tăch ngă2 21

Ch ngă3:ăăPH NGăPHÁPăTH CăHI N 22

3.1 Thi tăk ănghiênăc u 22

3.1.1 Quyătrìnhănghiênăc u 22

3.1.2 Thi tăk ăm u 23

3.2 Nghiênăc uăđ nhătínhăs ăb 23

3.2.1ăăTh oălu nătayăđôi 23

3.2.2ăăTh oălu nănhóm 24

3.3 Nghiênăc uăđ nhăl ng 25

3.3.1ăăNghiênăc uăs ăb ăđ nhăl ng 30

3.3.2 Hi uăch nhămôăhìnhănghiênăc uăđ ăxu tăvƠăcácăgi ăthuy t l nă1 30

3.3.3 Nghiênăc uăchínhăth căđ nhăl ng 31

3.3.3 1ăăXácăđ nhăkíchăth căm u 31

3.3.3 2ăăPh ngăphápăch năm u 32

3.4 ăTómăt tăch ngă3 32

Ch ngă4:ăK TăQU ăNGHIểNăC U 35

4.1 T h ngăkêămôăt m uăkh oăsát 35

4.2 Ki măđ nh đ ătinăc yăc aăcác thangăđo b ngăh ăs ăCronbachăAlpha 36

4.3 Ki măđ nhăgiáătr ăc aăcácăthangăđoăb ng phân tích EFA 38

4.3.1 Mô hình 1 ậ Cácăy uăt ă nhăh ngăđ năắtháiăđ ăđ iăv iăvi căs ăd ngă đi nătho iăAndroidẰ 38

4.3.2 Mô hình 2 ậ ắTháiăđ ăđ iăv iăvi căs ăd ngăđi nătho iăAndroidẰătácă đ ngăđ năắỦăđ nhăch pănh năđi nătho iăAndroidẰ 40

4.3.3 Mô hình 3 ậ Cácă y uă t ă nhă h ngă đ nă ắỦă đ nhă s ă d ngă d chă v ă Mobile Internet trênăđi nătho iăAndroidẰ 41

4.4 Hi uăch nhămôăhìnhănghiênăc uăđ ăxu tăvƠăcácăgi ăthuy t l nă2 47

4.5ăăKi măđ nhămôăhìnhănghiênăc uăđ ăxu tăvƠăcácăgi ăthuy t đ căhi uăch nh l nă2 48

4.5.1 Mô hình 1 ậ Cácăy uăt ă nhăh ngăđ năắtháiăđ ăđ iăv iăvi căs ăd ngă đi nătho iăAndroidẰ 48

4.5.1.1ăăPhơnătíchăt ngăquan 48

4.5.1.2ăăPhơnătíchăh iăquy 49

4.5.1.3ăăDòătìmăs ăviăph măcácăgi ăđ nhăc năthi t 51

4.5.2 Mô hình 2 ậ ắTháiăđ ăđ iăv iăvi căs ăd ngăđi nătho iăAndroidẰătácă đ ngăđ năắỦăđ nhăch pănh năđi nătho iăAndroidẰ 53

4.5.2.1ăăPhơnătíchăt ngăquan 53

4.5.2.2ăăPhơnătíchăh iăquy 53

4.5.2.3ăăDòătìmăs ăviăph măcácăgi ăđ nhăc năthi t 55

4.5.3 Mô hình 3 ậ Các y uă t ă nhă h ngă đ nă ắỦă đ nhă s ă d ngă d chă v ă Mobile Internet trênăđi nătho iăAndroidẰ 57

4.5.3.1ăăPhơnătíchăt ngăquan 57

4.5.3.2ăăPhơnătíchăh iăquy 58

4.5.3.3ăăDòătìmăs ăviăph măcácăgi ăđ nhăc năthi t 60

4.5.4 ánhăgiáăs ăphùăh păchungăc aămôăhìnhăPATH 62

4.5.5ă K tă qu ă ki mă đ nhă môă hìnhă nghiênă c uă đ ă xu t vƠă cácă gi ă thuy tă đ căhi uăch nhăl nă2 b ngăph năm măSPSS 62

4.6 Tómăt tăch ngă4 63

Ch ngă5.ăăK TăLU Nă 65

5.1 C ácăk tăqu ăchínhăvƠăđóngăgópăc aănghiên c u 65

5.1.1ăCácăk tăqu ăchínhăc aănghiênăc u 65

5.1.1.1ăăXácăđ nhăcácăy uăt ă nhăh ngăđ năỦăđ nhăch pănh năđi nătho iă Androidă vƠă Ủă đ nhă s ă d ngă d chă v ă Mobileă Internetă trênă đi nă tho iă Android t iăth ătr ngăVi tăNam 65

5.1.1.2ăă M căđ ă tácă đ ng c aăcácăy uăt nhăh ngă đ nă Ủăđ nhăch pă nh nă đi nă tho iă Androidă vƠă Ủă đ nhă s ă d ngă d chă v ă Mobileă Internetă trênăđi nătho iăAndroidăt iăth ătr ngăVi tăNam 67

5.1.2 óngăgópăc aănghiênăc u 67

5.2 HƠmăỦăchoăcácănhƠăqu nătr ăc aăcácădoanhănghi p 68

5.3 H năch ăc aăđ ătƠiăvƠăh ngănghiênăc uăti pătheo 71 DANHăM CăTẨIăLI UăTHAMăKH Oă

CÁC PH L C

Ph l c 1 ậ T ng quan th tr ng Mobile Internet t i Vi t Nam 2011 ậ 2013

Ph l c 2 ậ Dàn bài th o lu nădùngăph ngăphápăl y 20 ý ki n

Ph l c 9 ậ B ng câu h i nghiên c uăs ăb đ nhăl ng

Ph l c 10 ậ Quá trình x lý d li u thu th p c a nghiên c uăs ăb đ nhăl ng

Ph l c 11 ậ K t qu phân tích nhân t khám phá EFA l n 1 c a nghiên c uăs ă

b đ nhăl ng

Ph l c 12 ậ K t qu phân tích nhân t khám phá EFA l n 2 c a nghiên c uăs ă

b đ nhăl ng

Ph l c 13 ậ B ng câu h i nghiên c u chính th căđ nhăl ng

Ph l c 14 ậ K t qu phân tích nhân t khám phá EFA l n 1 c a nghiên c u

chính th căđ nhăl ng

Ph l c 15 ậ K t qu phân tích nhân t khám phá EFA l n 2 c a nghiên c u

chính th căđ nhăl ng

Ph l c 16 ậ K t qu phân tích h i quy b ng ph n m m SPSS

DANH M C CÁC KÝ HI U VÀ CH VI T T T

T VI T

T T TểNă Yă TI NG VI T TểNă Yă TI NG ANH

DA Tính th m m c a thi t k Design Aesthetics

EFA Ph ngăphápăphơnătíchănhơnăt khám phá Exploratory Factor Analysis

EV Giá tr v c măxúcăđ c c m nh n Emotional Value

FR Thu n l i c a ngu n l c Facilitating Resource

IC S thu n ti n c a giao di n Interface Convenience

KMO Ch s xem xét s thích h p c a EFA Kaiser ậ Meyer ậ Olkin

MI D ch v internetădiăđ ng Mobile Internet

OLS Ph ngăphápăbìnhăph ngăbéănh t Ordinary Least Squares

PC N iădungăđ c c m nh n Perceived Content

PI Hi u qu ph n c ngăđ c c m nh n Perceived Infrastructure

PQV Giá tr v ch tăl ng đ c c m nh n Performance/Quality Value

PU Tính h u d ngăđ c c m nh n Perceived Usefulness

PVM Giáăt ngăx ng v i l i ích Price good relative to Value for

SV Giá tr v xã h iăđ c c m nh n Social Value

TAM Mô hình ch p nh n công ngh Technology Acceptance Model

TRA Thuy tăhƠnhăđ ng h p lý Theory of Reasoned Action

TPB Thuy t hành vi ho chăđ nh Theory of Planned Behavior

TP HCM Thành ph H Chí Minh Ho Chi Minh city

VIF H s phóngăđ iăph ngăsai Variance Inflation Factor

VM Giá tr v ti n b c Value for Money

VN Vi t Nam Vietnam

DANH M C CÁC B NG BI U

B ngă1.1 Th ngă kêă s ă l ngă smartphoneă bánă raă ă ôngă Namă Áă ậ Quý

1/2013

2

B ngă4.3 K tăqu ăki măđ nhăKMOăvƠăBartlettăc aăEFAăcácăbi năđ căl păc aă

B ngă4.6 Maătr nănhơnăt ăc aăEFAăbi năph ăthu căc aămôăhìnhă1 39

B ngă4.7 K tăqu ăki măđ nhăKMOăvƠăBartlettăc aăEFAăbi năph ăthu căc aă

mô hình 2

40

B ngă4.8 Maătr nănhơnăt ăc aăEFAăbi năph ăthu căc aămôăhìnhă2 40

B ngă4.9 K tăqu ăki măđ nhăKMOăvƠăBartlettăc aăEFAăcácăbi năđ căl păc aă

B ngă4.15 Maătr nănhơnăt ăc aăEFAăbi năph ăthu căc aămôăhìnhă3 46

B ngă4.17 Maătr năh ăs ăt ngăquanăgi aăcácăbi năc aămôăhìnhă1 48

B ngă4.20 Cácăh ăs ăkhiăphơnătíchăh iăquyăc aămôăhìnhă1 50

B ngă4.21 K tăqu ăki măđ nhăcácăgi ăthuy tăc aămôăhìnhă1 b ngăSPSS 50

B ngă4.22 Maătr năh ăs ăt ngăquanăgi aăcácăbi năc aămôăhìnhă2 53

B ngă4.25 Cácăh ăs ăkhiăphơnătíchăh iăquyăc aămôăhìnhă2 54

B ngă4.26 K tăqu ăki măđ nhăgi ăthuy tăc aămôăhìnhă2 b ngăSPSS 55

B ngă4.27 Maătr năh ăs ăt ngăquanăgi aăcácăbi năc aămô hình 3 57

B ngă4.30 Cácăh ăs ăkhiăphơnătíchăh iăquyăc aămôăhìnhă3 59

B ngă4.31 K tăqu ăki măđ nhăcácăgi ăthuy tăc aămôăhìnhă3 b ngăSPSS 59

B ngă4.32 K tăqu ăki măđ nhăcácăgi ăthuy tăđ c hi uăch nh l nă2ăb ngăSPSS 63

DANH M C CÁC HÌNH V VẨă TH

Hình 1.1 Th ăph nătheoăpageviewsăc aăcácăh ăđi uăhƠnhătrênăsmartphoneăt iă

Hình 2.1 Môăhìnhăc aăthuy tăhƠnhăđ ngăh pălỦă(TRA) 10

Hình 2.2 Môăhìnhăc aăthuy tăhƠnhăviăho chăđ nhă(TPB) 10

Hình 2.3 Môăhìnhăc aăthuy tăch pănh năcôngăngh ă(TAM) 11

Hình 2.4 Môăhìnhănghiênăc uăđ ăxu tăc aă ăTh ăKimăN mă(2012) 12

Hình 2.5 Môăhìnhănghiênăc uăđ ăxu tăc aăLêăH uăLuơnă(2011) 12

Hình 2.6 Môăhìnhănghiênăc uăđ ăxu tăc aăKuo-Lun Hsiao (2013) 13

Hình 2.7 Môăhìnhănghiênăc uăđ ăxu t 15

Hình 3.1 Quyătrìnhănghiênăc u 22

Hình 3.2 Môăhìnhănghiênăc uăđ ăxu tăđ căhi uăch nhăl nă1 30

Hình 4.1 Môăhìnhănghiênăc uăđ ăxu tăđ căhi uăch nhăl nă2 47

Hình 4.2 ăth ăphơnătánătrongăphơnătíchăh iăquyăc aămôăhìnhă1 51

Hình 4.3 Bi uăđ ăt năs ăph năd ăđƣăchu năhóaătrongăphơnătíchăh iăquyăc aă

mô hình 1

52

Hình 4.4 ăth ăphơnătánătrongăphơnătíchăh iăquyăc aămôăhìnhă2 55

Hình 4.5 Bi uăđ ăt năs ăph năd ăđƣăchu năhóaătrongăphơnătíchăh iăquyăc aă

mô hình 2

56

Hình 4.6 ăth ăphơnătánătrongăphơnătíchăh iăquyăc aămôăhìnhă3 60

Hình 4.7 Bi uăđ ăt năs ăph năd ăđƣăchu năhóaătrongăphơnătíchăh iăquyăc aă

mô hình 3

61

Hình 4.8 K tăqu ăki măđ nhămôăhìnhănghiênăc uăđ ăxu tăđ căhi uăch nhă

TÓM T T LU NăV N

M c tiêu chính c a nghiên c u này nh măxácăđ nh các y u t nhăh ngăđ n ý

đ nh ch p nh năđi n tho iăAndroidăvƠăỦăđ nh s d ng d ch v Mobile Internet trênăđi n tho i Android t i th tr ng Vi tăNamăvƠăđoăl ng m căđ tácăđ ng c a chúng

Tác gi đƣăđ aăraămôăhìnhănghiênăc uăđ xu t d a trên h th ngăc ăs lý thuy t

nh ăthuy tăhƠnhăđ ng h p lý (TRA), thuy t hành vi ho chăđ nh (TPB) và thuy t ch p

nh n công ngh (TAM),ăc ngănh ătham kh o nh ng nghiên c u g năđơyă trongăn c

nh ă Th Kimă N mă (2012),ă Lêă H u Luân (2011) và trên th gi i nh ă Kuo-Lun Hsiao (2013),ăđ ng th i k t h p v i vi c th o lu n dùngăph ngăphápăl y 20 ý ki n trong ph m vi nghiên c u

Quá trình thu th p d li uăđ c th c hi n thông qua k thu t ph ng v n tr c

ti p b ng b ng câu h i v i 311 ph n t m u t i cácătr ng h c, siêu th và b nh vi n

c aăcácăph ng, xã t i thành ph H Chí Minh

K t qu ki mă đ nh mô hình cho th yă cácă thangă đoă l ng c a các khái ni m nghiên c uăsauăkhiăđi u ch nh cho th tr ng Vi tăNamăđ uăđ tăđ căđ tin c y và giá

tr K t qu ki măđ nh các gi thuy t cho th y có ba y u t tácăđ ng d ngăđ nă“Ủăđ nh

ch p nh năđi n tho i Android”ăbao g m “s thu n ti n c a giao di n”,ă“tính h u d ng

đ c c m nh n” và “tínhăth m m c a thi t k ”,ătrongăđóă“tính h u d ngăđ c c m

nh n” tácăđ ng m nh nh t Bên c nhăđó,ăcóăb n y u t tácăđ ng d ngăđ nă“Ủăđ nh s

d ng d ch v Mobile Internet trênăđi n tho i Android”ăbao g m “giáăt ngăx ng v i

l i ích”,ă“Ủăđ nh ch p nh năđi n tho iăAndroid”,ă“giáătr v xã h iăđ c c m nh n” và

“giáătr v ch tăl ngăđ c c m nh n”,ătrongăđóă“giáăt ngăx ng v i l i ích” tácăđ ng

m nh nh t

V m t th c ti n, k t qu nghiên c u s giúp cho các doanh nghi p kinh doanh

đi n tho i Android hay d ch v Mobile Internet t i Vi t Nam hi u bi tăh năn a v các

y u t đ ngăđ năỦăđ nh s d ng c a khách hàng ti măn ng.ă i u này s góp ph n t o

c ăs cho vi c ho chăđ nh các ch ngătrìnhăxơyăd ng, qu ngăbáăvƠăđ nh v th ngăhi u trên th tr ng hi u qu h nănh măgiaăt ngăkh n ngăc nh tranh c a doanh nghi p

M tătrongănh ngăkhuăv căcóăl ngăng iădùngăsmartphoneăt ngătr ngănhanhă

nh tă th ă gi iă lƠă ôngă Namă Áă2

Theoă k tă qu ă kh oă sátă c aă côngă tyă nghiênă c u th ă

tr ngă GfKă Asia, th ngă kêă s ă l ngă smartphoneă bánă raă ă ôngă Namă Áă vƠoă quỦă

1/2013ăđ căth ăhi nă ăB ngă1.1

B ng 1.1 Th ng kê s l ng smartphone bán ra ôngăNamăÁă- Quý 1/2013:

ôngă

Nam Á

Vi t Nam Indonesia Singapore Malaysia Philipines

Thái Lan

Android 8,753 1,102 2,285 0,500 1,669 1,464 1,600

Khác 4,065 0,544 2,192 0,153 0,386 0,166 0,535

năv : tri u chi c Ngu n:ăGfK

Th ph n smartphone dùng h đi uăhƠnhăAndroidăđ ng v ng vàng ngôiăđ u so

v iă cácă đ i th nh ă ă iOS,ă Windowsă Phoneă hayă ă BlackBerry Trong t ng c ng 12,8 tri u smartphoneăđ căbánăra,ăđƣăcóăh nă2/3ătrongăs đóălƠăcácăthi t b ch y Android

1

Minh K , 2013 Smartphone đang thay đ i cu c s ng chúng ta nh th nào?

ta-nhu-the-nao.aspx> [Ngày truy c p: 11/08/2013]

<http://www.thanhnien.com.vn/pages/20130125/smartphone-dang-thay-doi-cuoc-song-chung-2

Kenh14.vn, 2013 ông Nam Á – Thiên đ ng c a smartphone

<http://kenh14.vn/2-tek/dong-nam-a-thien-duong-cua-smartphone-2013120202524212.chn> [Ngày truy c p: 02/12/2013]

Còn iOS, Windows Phone và BlackBerry ch có t ng c ngăh nă4ătri u s n ph m bán

ra, th păh năm t n a so v i Android Báo cáo c ng cho th y t i VN, trong g n 1,6 tri u smartphone đ c tiêu th thìăc ngăđƣăcóăđ năh nă1ătri u thi t b ch y Android 3

GfK Asia d báoăl ng smartphone Android c a khu v că ôngăNamăÁăs còn ti p t c

v t tr i trong th i gian t i khiăng i dùng ngày m t nhi u và giá ngày m t r h n

Khiăđó,ăcùngăv i vi c giáăc c 3G c ng gi m xu ng theo th i gian, hai y u t này c ngăh ng s giúpăchoăng iădùngăcóăc ăh i ti p c n v i d ch v internetădiăđ ng (Mobile Internet) nhi uăh n

Theo m t nghiên c u v aăđ c công ty nghiên c u th tr ngăđ c l păhƠngăđ u châu Á Cimigo công b g năđơy,ăs ng i truy c p internet qua T diăđ ng c a VN đƣă

t ngăt 27% lên 56%, t căt ngătr ngăh nă100%ăch cáchănhauăcóă1ăn măt 2010ăđ n

2011 4 Và ch trong kho ng n aăn măđ uă2012,ăl ngăthuêăbaoă3Găt ngăm i trên toàn

VN đƣă t ngă đ n 25% là m t con s đángă ng c nhiên trong b i c nh kinh t kh ng

ho ng, nhu c u tiêu dùng gi măsút.ă c bi t, VinaPhone, m ngădiăđ ngăđ u tiên t i

VN cung c pă3G,ăcònăđ t t căđ t ngătr ngădoanhăthuă3Găt ngăt iă60%ătrongăn mă

2012 Trong ngành vi n thông VN, s t ngătr ng m nh m c a các d ch v ti n ích

c ngănh ădoanhăthuă3Găt các m ngădiăđ ng có th coiălƠăđi m sáng c aăn mă2012.ăTheo d ki n, trong th i gian t i,ăxuăh ng này v n có th ti p di n b i các m ng di

đ ng ti p t căđ t các m c tiêuăt ngătr ng cao cho 3G 5

3

M Anh, 2013 Android đ c chi m th tr ng smartphone ông Nam Á

smartphone-dong-nam-a-2755555.html> [Ngày truy c p: 25/08/2013]

<http://sohoa.vnexpress.net/tin-tuc/doi-song-so/thi-truong/android-doc-chiem-thi-truong-4

Th y Lâm, 2013 Th i đ i Mobile Internet

<http://echip.com.vn/thoi-dai-mobile-internet-a20130830162304265-c1074.html> [Ngày truy c p: 02/09/2013]

5

Liên chi h i Nhà báo, Thông tin và Truy n thông, 2013 3G Vi t Nam v n t ng

tr ng thuê bao 25% trong kh ng ho ng

<http://www.thongtincongnghe.com/article/45382> [Ngày truy c p: 08/09/2013]

1.2 S c n thi t c aăđ tài

T iăVN, smartphoneăAndroidăđƣăvƠăđangăbƠnhătr ngăth ăph nănh ngăt ăl ăs ă

d ngăd chăv ăMI trên smartphone Androidăthìăl iăkhiêmăt n

Th ă ph nă theoă pageviewsă (s ă l nă m tă websiteă đ că xemă b iă ng iă dùngăsmartphoneăthôngăquaăd chăv ăMI)ăc aăcácăh ăđi uăhƠnhătrênăsmartphoneăt iăVN quý 1

n mă2013 thì iOS chi măg nă47% ;ăcònăAndroidăl iăch aăđ nă20%ănh ăHình 1.1 6

Kenh14.vn, 2013 ông Nam Á – Thiên đ ng c a smartphone

<http://kenh14.vn/2-tek/dong-nam-a-thien-duong-cua-smartphone-2013120202524212.chn>.ă [NgƠyă truyă c p:ăă02/12/2013]

6

Appota Corp, 2013 Appota Mobile Market Report March 2013 in Vietnamese

<http://www.slideshare.net/appota/appota-mobile-market-report-032013-vietnamese> Ngày truyăc p:ă15/09/2013]

khiăđó,ătheoăbáoăcáo c aăAdmicroămobileăadnetworkă(đ năv kinh doanh qu ng cáo

tr c tuy n c a công ty C Ph n Truy n Thông Vi tăNam)ăn mă2013ăthìăt l truy c p

MI thì Android ch chi m 29% so v i 47% c a iOS 7

Doăđó,ăcácădoanhănghi păliênăquanăđ n ngành vi n thông t i VN r t quan tâm

đ n nh ngăph ngăth căgiaăt ngăỦăđ nh s d ng d ch v MI thông qua T Android

T i VN, g năđơy đƣăcóănh ng nghiên c u v các y u t tácăđ ngăđ năỦăđ nh s

d ng smartphone nh ă Th KimăN mă(2012),ăỦăđ nh s d ng d ch v MI nh ăLêă

H u Luân (2011) ho c vai trò c aăth ngăhi uăvƠăv năhóaăđ i v i quy tăđ nh tiêu dùng smartphone c a Pham Thi Huong Son (2013)ầTuy nhiên, có r t ít nghiên c u c th smartphone Android cùng ng c nh v i d ch v MI Chính vì v y, vi c th c hi n nghiên c u “Các y u t nh h ng đ n ý đ nh ch p nh n đi n tho i Android và ý

đ nh s d ng d ch v Mobile Internet trên đi n tho i Android t i th tr ng Vi t Nam” là c n thi t Nghiên c u này nh m giúp các doanh nghi păliênăquanăđ n vi n

thông t i VN hi u thêm v Ủăđ nh ch p nh n T AndroidăvƠăỦăđ nh s d ng d ch v

MI c aăng iătiêuădùngăđ t đóăđ aăraănh ng chính sách marketing phù h păh n

1.3 M c tiêu nghiên c u

Nghiên c u này đ c th c hi n nh m nh ng m cătiêuănh ăsau:

 Xácăđ nh các y u t nhăh ngăđ năỦăđ nh ch p nh nă TăAndroidăvƠăỦă

đ nh s d ngăMIătrênă TăAndroidăt i th tr ng VN

 oă l ng m că đ tácă đ ng c a các y u t nhă h ngă đ nă Ủă đ nh ch p

nh n T AndroidăvƠăỦăđ nh s d ng d ch v MI trênă TăAndroidăt i th tr ng VN

 xu t m t s hƠmăỦăđ c rút ra t k t qu nghiên c u nh m giúp cho

vi c ho chăđ nh các chi năl c marketing c a các doanh nghi p vi năthôngăđ i v i s n

1.4 iăt ng và ph m vi nghiên c u

iăt ngănghiênăc uălƠăỦăđ nhăch pănh n T AndroidăvƠăỦăđ nhăs ăd ngăd chă

v ăMI trên T Android c aăng iătiêuădùng

Doăh năch ăv ăth iăgianăvƠăchiăphíănghiênăc u,ătácăgi ăti năhƠnhănghiênăc uăch ătrongăph măviăTPăHCM iăt ngăkh oăsátălƠăng iădơnăsinhăs ngăt iăTPăHCMăđangă

s ăd ngă T Android, cóăhi uăbi tăv ăd chăv ăMI vƠăđangăkhôngăs ăd ngăd chăv ăMIătrênă Tăc aămình

1.5 Ph ngăphápăth c hi n

Nghiên c uăđ c th c hi n b ngăph ngăphápănghiênăc u đ nh tính và nghiên

c u đ nhăl ng

B căđ u, tác gi th c hi n nghiên c u s ăb đ nh tính nh măxácăđ nh các y u

t nhăh ngăđ n Ủăđ nh ch p nh n T Android,ăỦăđ nh s d ng d ch v MI trên T Android và phát tri năthangăđoăchoăcácăy u t này t vi c k th a k t qu c a nh ng nghiên c uătr căđơy trên th gi iăvƠătrongăn c

Sauăđó,ănghiênăc uăđ nhăl ngăđ c th c hi n b ng cách ti n hành thu th p d

li u thông qua ph ng v n b ng b ng câu h i v iăng i tiêu dùng Vi c phân tích d

li u s đ c th c hi n ch y u b ng ph n m măSPSS.ăCácăthangăđoăđ căđánhăgiáăđ tin c y b ng h s Cronbach Alpha và ki măđ nh giá tr b ng phân tích nhân t khám pháăEFA.ăSauăđó,ăcácăthangăđoăđ c s d ng trong phân tích h i quy tuy n tính nh m xácăđ nhăc ngăđ tácăđ ng c a t ng y u t đ n Ủăđ nh ch p nh n T Android và ý

đ nh s d ng d ch v MI trên T Android

1.6 ụăngh aăvƠăđóngăgópăc a nghiên c u

V m t lý thuy t, nghiên c u này làm sáng t h năcácălỦăthuy t v đoăl ng các

y u t nhăh ngăđ năỦăđ nh s d ng s n ph m và d ch v c aăng i tiêu dùng K t

qu nghiên c u góp ph n phát tri n h th ngăthangăđoăvƠămôăhìnhănghiênăc u v các

y u t tácăđ ngăđ năỦăđ nh ch p nh n T AndroidăvƠăỦăđ nh s d ng d ch v MI t i th

tr ng VN

V m t th c ti n, nghiên c u này khám phá và đoăl ng m căđ tácăđ ng c a các y u t nhăh ngăđ năỦăđ nh ch p nh n T AndroidăvƠăỦăđ nh s d ng d ch v MI

t i th tr ng VN Nghiên c u s cung c p cái nhìn toàn di năvƠăđ yăđ h năv đ c

đi m c aăng i tiêu dùng T Android và d ch v MI trên T Android t i th tr ng

VN K t qu nghiên c u s cung c păc ăs khoa h c cho vi c ho chăđ nh các gi i pháp marketing c a các doanh nghi p kinh doanh T Android và d ch v MI ng th i, nó

c ngăđ c coi là tài li u tham kh o cho các nhà nghiên c u v Ủăđ nh s d ng s n

ph m và d ch v c aăng i tiêu dùng VN

1.7 C u trúc c a lu năv n

Lu năv năđ c t ch c thành 5ăch ng bao g m:

 Ch ngă1:ăGi i thi u t ng quan v đ tài nghiên c u nh ăb i c nh v năđ nghiên c u, s c n thi t c aăđ tài, m c tiêu, đ iăt ng và ph m vi nghiên c u SauăđóălƠăph ngăphápăth c hi n,ăỦăngh a,ăđóngăgópăc a nghiên c u và c u trúc c a lu năv n

 Ch ngă2: TrìnhăbƠyăc ăs lý thuy t, tham kh o nh ng nghiên c u g n đơy,ăđ aăraămôăhìnhănghiênăc uăđ xu t và các gi thuy t

 Ch ngă3: Khái quátăph ngăphápăth c hi n nghiên c u

 Ch ngă4: Mô t d li u kh oăsát,ăđ aăraănh ng k t qu thuăđ c t vi c phân tích d li u và ki măđ nh các gi thuy t

 Ch ngă5: Tóm t t nh ng k t qu chính c a lu năv n, hàm ý các chính sách cho các doanh nghi p liênăquanăđ n ngành vi n thông t i VN trong b i c nh hi n

t i và trình bày nh ng h n ch c a lu năv năđ đ nhăh ng cho các nghiên c u ti p theo

Ch ngă2

C ăS LÝ THUY T VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN C U

Ch ngă2ăs gi i thi u các khái ni m quan tr ng, t ngăquanăc ăs lý thuy t và

đ aăraămôăhìnhănghiênăc uăđ xu t cùng các gi thuy t.ăTrongăđó,ăcácăbi n ph thu c lƠăỦăđ nh ch p nh n T AndroidăvƠăỦăđ nh s d ng MI trên T Android

2.1 Gi i thích các khái ni m quan tr ng

2.1.1 i n tho i diăđ ng thông minh (smartphone)

SmartphoneălƠă Tătích h p m t n n t ng h đi uăhƠnhădiăđ ng, v i nhi u tính

n ngă tiênă ti n v đi n toán và k t n iă h nă cácă T diă đ ngă thôngă th ng (feature phone) Smartphone có th s d ng m t trong nhi u lo i h đi uă hƠnhădiăđ ngănh ăSymbian, Windows Phone, iOS, Android và BlackBerry 8

aăs ăsmartphoneăcóămƠnăhìnhăđ ăphơnăgi iăcaoăh năvƠănh ăm tămáyătínhădiă

d ngăvìăcóăm tăh ăđi uăhƠnhăriêngăbi t,ăcóăth ăhi năth ăcácătrangăwebsite bìnhăth ngăvƠăng iădùngăcóăth ăthayăđ iăgiaoădi n,ăs ăh uăkh ăn ngăm ă ngăd ng,ăcƠiăđ tăl năgõă

b ă ngăd ngăm tăcáchăd ădƠng Nóăc ngăcóăth ăthayăth ăx ălỦăcácăv năđ ămáy tínhăv năphòngăvƠăđ ngăb ăhóaăd ăli uăv iămáyătính,ămáyătínhăxáchătayăvƠăcácăthi tăb ăkhácă8

2.1.2ăH ăđi uăhƠnhăAndroid

Android lƠăm tăh ăđi uăhƠnh d aătrênăn năt ngăLinux đ căthi tăk ădƠnhăchoăcácăthi tăb ădiăđ ngăcóămƠnăhìnhăc mă ng nh ăsmartphoneăvƠămáyătínhăb ng (tablet) Android đ căraăm tăvƠoăn mă2007 Chi căsmartphoneăAndroidăđ uătiênăđ căbánăvƠoăthángă10ăn mă2008ă9

8 Báchă khoaă toƠnă th ă m ă Wikipedia, 2013 i n tho i thông minh

<http://vi.wikipedia.org/wiki/Smartphone>.ă[NgƠyătruyăc p: 11/08/2013]

9 Báchă khoaă toƠnă th ă m ă Wikipedia,ă 2013.ă Android

<http://vi.wikipedia.org/wiki/Android>.ă[NgƠyătruyăc p:ă11/08/2013]

Android có mƣăngu năm v iăm tăgi yăphépăkhôngăcóănhi uărƠngăbu căđƣăchoăphépăcácănhƠăphátătri năthi tăb ,ăm ngădiăđ ngăvƠăcácăl pătrìnhăviênănhi tăhuy tăđ că

đi uăch nhăvƠăphơnăph iăAndroidăm tăcáchăt ădo.ăK tăqu ălƠăm cădùăđ căthi tăk ăđ ă

ch yătrênăsmartphone và tablet, Androidăđƣăxu tăhi nătrên tivi, máyăch iăgame và các thi tăb ăđi năt ăkhác 9

2.1.3ăD chăv ăMobileăInternet

Internetădiăđ ngălƠăvi cătruyănh păinternetăt ăthi tăb ădiăđ ngăthôngăquaăm ngădiă

đ ngănh ă T diăđ ng,ămáyătínhăb ngăho cămáyătínhăxáchătayă(laptop)ăcóăb ăph nătíchă

h păhayăg năngoƠiănh ăUSBămodemăhayăth ăPCMCIAă10

Trongănghiênăc uănƠy,ăMI lƠăd chăv ătruyănh păinternetătr căti păt ă T Android

thôngăquaăcôngăngh ătruy năd ăli uă3G

2.2ăT ngăquanăc ăs ălỦăthuy t

Trênăc ăs ăđ iăt ngănghiênăc uălƠăỦăđ nhăch pănh năvƠăỦăđ nhăs ăd ng,ăđ ătƠiătrình bày 3 lý thuy tă r tă quană tr ngă đ iă v iă Ủă đ nhă c aă m iă cáă nhơnă đƣă đ că ki mă

ch ngăth cănghi mătrongănhi uănghiênăc u.ă óălƠăthuy tăhƠnhăđ ngăh pălỦă(TRA),ăthuy tăhƠnhăviăho chăđ nhă(TPB)ăvƠăthuy tăch pănh năcôngăngh ă(TAM)

2.2.1ăThuy tăhƠnhăđ ngăh pălỦ (TRA)

TRAăđ căAjzenăvƠăFishbeinăxơyăd ngăt ăn mă1975ăvƠăđ căxemălà lý thuy tătiênăphongătrongăl nhăv cănghiênăc uătơmălỦăxƣăh i MôăhìnhăTRAăđ cătrìnhăbƠyă ă

Hình 2.1 MôăhìnhăTRAăchoăth yăhƠnhăviăđ căquy tăđ nhăb iăỦăđ nhăth căhi năhƠnhăviăđóă(BehavioralăIntention).ăM iăquanăh ăgi aăỦăđ nhăvƠăhƠnhăviăđƣăđ căđ aăraăvƠ

ki măch ngăth cănghi mătrongănhi uănghiênăc uă ănhi uăăl nhăv c.ăHaiăy uăt ăchínhănhăh ngăđ năỦăđ nhălƠătháiăđ ăcáănhơnă(Attitudeătowardsăactăorăbehavior)ăvƠăchu nă

ch ă quan (Subjective Norm) Trong đó,ă“tháiăđ ”ăbi uă hi năy uă t ăcáănhơnă th ăhi n

10 Báchă khoaă toƠnă th ă m Wikipedia, 2013 Mobile Web và Mobile Internet

<http://en.wikipedia.org/wiki/Mobile_Web#Mobile_Internet> [NgƠyătruyăc p: 03/12/2013]

ni m tin tích c c hay tiêu c c c aăng iătiêuădùngăđ i v i nh ng thu c tính c a s n

ph m.ăCònă“chu n ch quan”ăth hi n nhăh ng c a các m i quan h xã h i lên cá nhơnăng i tiêu dùng

Hìnhă2.1ăMôăhìnhăc aăthuy tăhƠnhăđ ngăh pălỦă(TRA)

Ngu n: Ajzen and Fishbein (1980) 2.2.2 Thuy t hành vi ho chăđ nh (TPB)

S raăđ i c a TPB xu t phát t s gi i h n c a hành vi mà cá nhân có ít s

ki m soát Y u t th ba mà Ajzen cho r ng có nhăh ngăđ năỦăđ nh c a cá nhân là

“s ki măsoátăhƠnhăviăđ c c m nh n” (Perceived Behavioral Control) Y u t này

ph n ánh vi c th c hi năhƠnhăviăđóăd dƠngăhayăkhóăkh năvƠănóăcóăb ki m soát hay

h n ch hay không (Ajzen, 1991).ăMôăhìnhăTPBăđ c trình bày Hình 2.2

Hình 2.2 Mô hình c a thuy t hành vi ho chăđ nh (TPB)

Ngu n: Ajzen (1991)

2.2.3 Thuy t ch p nh n công ngh (TAM)

TAM đ c xây d ng b i Davis (1989) d a trên s phát tri n t TRA b ng cách

đ aăraăhaiăni m tin: tính h u d ngăđ c c m nh n (PU ậ Perceived Usefulness) và tính

d s d ngăđ c c m nh n (PEU ậ Perceived Ease of Use) “Tính h u d ngăđ c c m

nh n” là c păđ mà m t cá nhân tin r ng vi c s d ng m t h th ng công ngh thông tin s nâng cao hi u qu công vi c c a h “Tính d s d ngăđ c c m nh n” là m c

đ mà m t cá nhân tin r ng vi c s d ng m t h th ng công ngh thông tin s không

ph i n l c nhi uă(Davis,ă1989).ăMôăhìnhăTAMăđ c trình bày Hình 2.3

Hình 2.3 Mô hình c a thuy t ch p nh n công ngh (TAM)

Ngu n: Davis (1989)

2.3 Các nghiên c u g năđơyăcóăliênăquanăđ n v năđ nghiên c u

Tác gi ti n hành tham kh o các nghiên c u g năđơyănh t trongăn c và trên

th gi i liênăquanăđ năl nhăv c smartphone và d ch v MI nh ăsau:

u tiên là lu năv năth căs ătr ngă i h c kinh t TP HCM,ă Th KimăN mă(2012) nghiên c u v các y u t nhă h ngă đ nă Ủă đ nh s d ng T thông minh (smartphone) c aăng i dân TP HCM Th KimăN măđƣăđ aăra mô hình nghiên

c u đ xu t nh ăHình 2.4

K t qu nghiên c u c aă Th KimăN mă(2012)ăchoăth y y u t “c m nh n

h u d ng”,ă“c m nh n d s d ng”,ă“c m nh n v th ngăhi u”ăvƠă“c m nh n v r i ro”ăđ uăcóătácăđ ng d ng đ năỦăđ nh s d ng smartphone c aăng i dân TP HCM Trongăđó,ă“c m nh n v th ng hi u”ătácăđ ngăcóăỦăngh aănh t Còn y u t “c m nh n

v gi m thi uăchiăphí”ăthìăl iăcóătácăđ ngăng c chi u

Hình 2.4 Mô hình nghiên c uăđ xu t c aă Th KimăN mă(2012)

Tuyănhiên,ă Th KimăN mă(2012)ăkhôngănêuărõăc ăs lý thuy t v vi c y u t

“c m nh n v th ngăhi u”ăcóătácăđ ngăđ n y u t “Ủăđ nh s d ng”.ăTh m chí vi c

Th KimăN m cho r ng Sundarraj & Manochehri (2011) đƣ đ c păđ n v năđ này

là không chính xác Ngoài ra, v năđ nghiên c uăliênăquanăđ n s n ph m smartphone mang tính t ng quát nên khi ti n hành nghiên c u c th vào T Android, chúng ta

ph i xem xét các bi năđ c l p c th h n

Th hai là lu nă v nă th că s ă tr ngă i h c kinh t TP HCM, Lê H u Luân (2011) nghiên c u v các y u t nhăh ngăđ n ý đ nh s d ng internet trên T di

đ ng t i TP HCM Lê H uăLuơnăđƣăđ aăraămôăhìnhănghiênăc uăđ xu tănh ăHình 2.5

Hình 2.5 Mô hình nghiên c uăđ xu t c a Lê H u Luân (2011)

Môiătr ng xung quanh (EI)

ụăđ nh s d ng internet trên

đi n tho iădiăđ ng t i TP HCM

Ph n c ng

Ngo i quan

Phân tích EFA t o nên m t y u t m i t các bi n quan sát c a 2 y u t c m

nh n hình nhă(IM)ăvƠămôiătr ng xung quanh (EI) T đó,ăLêăH uăLuơnăđƣăđ t tên

y u t m iălƠă“hi u ng xã h i”,ăkỦăhi u là IMEI K t qu cho th y ch có 4 y u t bao

g m “c m nh n s h u d ng”, “hi u ng xã h i”, “c m nh n t căđ vƠăc căphí”ăvà

“đi u ki n v ngu n l c”ătácăđ ng tích c căđ năỦăđ nh s d ng d ch v internet trên

T diăđ ng Trongăđó,ă“hi u ng xã h i”ătácăđ ngăcóăỦăngh aănh t

Tuy nhiên, y u t “c m nh n t căđ vƠăc căphí”ăkhôngăđ căđ nhăngh aărõărƠngăvƠăc ngăch đ căđoăl ng b i 2 bi năquanăsát.ă i u này có th nhăh ngăđ n

k t qu c a nghiên c u Ngoài ra, v năđ nghiên c uăliênăquanăđ n d ch v internet trên T diăđ ng nói chung nên mang tính t ngăquát.ăDoăđó,ăkhi ti n hành nghiên c u

c th vào d ch v MI trên T Android, ta ph i xem xét các bi năđ c l p c th h n

Cu i cùng là Kuo-Lun Hsiao (2013) nghiên c u v Ủă đ nh ch p nh n T AndroidăvƠăỦăđ nh s d ng d ch v MI t iă ƠiăLoan Kuo-LunăHsiaoăđƣăđ aăraămôăhình nghiên c uăđ xu tănh ăHình 2.6

Hình 2.6 Mô hình nghiên c uăđ xu t c a Kuo-Lun Hsiao (2013)

K t qu c a nghiên c u này cho th yă“s thu n ti n c a giao di n”,ă“n i dung

đ c c m nh n” vƠă“hi u qu ph n c ngăđ c c m nh n”ătácăđ ng tích c c gián ti p

đ nă “Ủă đ nh ch p nh n T Android”ă thôngă quaă “tháiă đ đ i v i vi c s d ng T Android”.ăTrongăđó,ă“n iădungăđ c c m nh n”ătácăđ ngăcóăỦăngh aănh t Ngoài ra, s tácăđ ng c a nh ng giá tr c a d ch v MI s tácăđ ngăkhácănhauăđ năỦăđ nh s d ng

d ch v tùy theo m căđ th ng xuyên mƠăng i tiêu dùng s d ng d ch v

2.4 Mô hình nghiên c uăđ xu t

khám phá các y u t nhăh ngăđ nă“Ủăđ nh ch p nh n T Android”ăvƠă“Ủă

đ nh s d ng MI trên T Android”,ăchúng ta c n ph i xem xét và c th hóa trong ng

c nh h đi uăhƠnhăAndroidăđ i v i các bi năđ c l p trong mô hình nghiên c u c aă

Th KimăN mă(2012)ăvƠăLêăH u Luân (2011) Tác gi nh n th y mô hình nghiên c u

đ xu t c a Kuo-Lună Hsiaoă (2013)ă đápă ngă đ c yêu c uă đó Ngoài ra, Kuo-Lun Hsiao (2013) đƣăđ c ti n hành nghiên c u t iă Ơi Loan.ă ƠiăLoanăc ngăthu c khu

v că ôngăÁ,ăcóădân s , v năhóa và t căđ phát tri n kinh t trong th i gian g năđơyă

t ngăt v i TP HCM 11

nên vi c tham kh o mô hình này có th phù h p

Tuy nhiên, chúng ta ph iăđi u ch nh mô hình này cho phù h p v i ng c nh nghiên c u t i VN.ă đ tă đ c m că tiêuă đó,ă tácă gi đƣă ti n hành th o lu n dùng

ph ngăphápăl y 20 ý ki năđ khámăphá,ăđi u ch nh và b sung các y u t nhăh ng

đ nă“tháiăđ đ i v i vi c s d ng T Android”ăvƠă“Ủăđ nh s d ng d ch v MIătrênă TăAndroid”ăc aăng i tiêu dùng Tham kh o Ph l c 1 v t ng quan th tr ng MI t i

VN 2011 ậ 2013, tác gi xácăđ nhăđ iăt ng th o lu n là nh ngăng i dân sinh s ng

t i TP HCM t 13 tu i tr lên,ăđangăs d ng T Android, có hi u bi t v d ch v MI vƠăđangăkhôngăs d ng d ch v MIătrênă Tăc a mình

11 Báchă khoaă toƠnă th ă m Wikipedia, 2013 ài Loan

<http://vi.wikipedia.org/wiki/ Ơi_Loan> [Ngày truy c p: 04/12/2013]; Báchă khoaă toƠnă th ă

m Wikipedia, 2013 Thành ph H Chí Minh

<http://vi.wikipedia.org/wiki/Thành_ph _H _Chí_Minh> [Ngày truy c p: 04/12/2013]

Dàn bài th o lu n dùngăph ngăphápăl y 20 ý ki n đ c trình bày Ph l c 2

Quá trình th o lu năđƣăđ c th c hi n v i 19 ng i t 09/12/2013ăđ n 12/12/2013 và

k tăthúcăkhiăkhôngătìmăthêmăđ c ý ki n nào m i có nhi uăỦăngh a B ng t ng h p các

ý ki n đ c trình bày Ph l c 3.ă ƣăcó 27 ý ki năliênăquanăđ n các y u t c a T

Android nhăh ngăđ nătháiăđ c a h đ i v i vi c s d ng T và có 25 ý ki n liên quanăđ n các y u t nhăh ngăđ năỦăđ nh s d ng d ch v MI trên T c a h Sau khi khái quát hóa t ng ý ki n vào các khái ni m đƣăcóătrongăc ăs lý thuy t, k t qu là tác

gi thêm vào mô hình nghiên c uăđ xu t c a Kuo-Lun Hsiao (2013) m t bi n “thu n

l i c a ngu n l c”ăvƠăđ aăraămôăhìnhănghiênăc uăđ xu tănh ăHình 2.7

Hình 2.7 Mô hình nghiên c uăđ xu t

Mô hình nghiên c uăđ xu t là mô hình PATH bao g m 3 mô hình nh th hi n

S thu n

ti n c a giao di n

Tháiăđ đ i

v i vi c s

d ngăđi n

tho i Android

2.5 Các gi thuy t c a mô hình nghiên c uăđ xu t

2.5.1 S thu n ti n c a giao di n (Interface Convenience)

Trong nghiên c u này, “s thu n ti n c a giao di n” đ căđ nhăngh aănh ălƠă

m căđ tinăt ng vào h đi uăhƠnhăAndroidăđemăl i m t s t ngătácăbìnhăquơnăv i

ng i dùng m t cách d dàng và hi u qu (Kim et al., 2008) Chae et al (2002) cho

r ng ch tăl ng giao di n gi a h th ng và ng i dùng có th lƠmăgiaăt ngăm căđ

th a mãn và lòng trung thành c a h ăDoăđó,ăd đoánăr ng “s thu n ti n c a giao

di n” s tácăđ ng tích c căđ nătháiăđ c aăng i s d ng đ i v i T Android

Gi thuy t H1 s lƠăắs thu n ti n c a giao di năcóătácăđ ngăd ngă(+)ăđ n tháiăđ đ i v i vi c s d ng T AndroidẰ

2.5.2 N iădungăđ c c m nh n (Perceived Content)

Nh ng ch căn ngăhayăph n m m c a T Androidăđ c d báo s đóngăvaiătròăquan tr ng vì chúng c i ti n s hi u qu v n hành “N iădungăđ c c m nh n” có th

đ căđ nhăngh aănh ălƠăs nh n th c c aăng i s d ng v ch tăl ng (tính h u d ng)

c a nh ngăđ căđi m m t chi c smartphone (Davis, 1989; Lin, 2007) Lin (2007) ch ra

r ng “n iădungăđ c c m nh n” lƠmăt ngătháiăđ tích c căđ i v i s ch p nh n m t chi căsmartphone.ăTrongăkhiăđó,ăLaursă(2009)ăchoăr ng n i dung bên trong là y u t tácăđ ng ch y u trong vi c mua m t chi c T.ăDoăđó,ăd đoán r ng “n iădungăđ c

c m nh n” s tácăđ ng tích c căđ n tháiăđ c aăng i s d ngăđ i v i T Android

Gi thuy t H2 s lƠăắn iădungăđ c c m nh năcóătácăđ ngăd ngă(+)ăđ n tháiăđ đ i v i vi c s d ng T AndroidẰ

2.5.3 Hi u qu ph n c ng đ c c m nh n (Perceived Infrastructure)

“Hi u qu ph n c ngăđ c c m nh n” có th đ căđ nhăngh aănh ălƠănh n th c

c aăng i s d ng v tính hi u qu mà ph n c ng c aăsmartphoneăđemăl i (Lin, 2007)

H đi u hành Android h tr ph n c ngănh ăb nh ngoƠi,ălƠmănhanhăđ h a 3D, c m

bi n ch măđaăđi m,ầ i u này giúp các nhà s n xu t phát tri n nh ng ch căn ngăc

th đ giúpăng i s d ng th c hi n nh ng tác v thôngăth ngăc ngănh ăcungăc p

nh ng ch căn ngăth a mãn các nhu c u khác nhau c a h Nh ng nghiên c uătr c đơyăcho th y r ngăđ căđi m c a ph n c ng có th tácăđ ngăđ n c m giác c aăng i dùng v ch tăl ngăvƠătínhăt ngătác.ăVíăd nh ăParkăetăal.,ă(2011)ăchoăr ng h tr

ph n c ng v ph n h i ch m có th c i ti n s t ngătácăc a chi c T và nhăh ng cóăỦăngh aăđ n ch tăl ngăđ c c m nh n.ăDoăđó,ăd đoánăr ng “hi u qu ph n c ng

đ c c m nh n” s tácăđ ng tích c căđ n tháiăđ đ i v i T Android

Gi thuy t H3 s lƠă ắhi u qu ph n c ng đ c c m nh nă cóă tácă đ ng

d ngă(+)ăđ n tháiăđ đ i v i vi c s d ng T AndroidẰ

2.5.4 Tính th m m c a thi t k (Design Aesthetics)

“Tính th m m c a thi t k ” đóngăvaiătròăquanătr ng trong vi c ch p nh n công ngh c aăng i s d ng (Cyr et al., 2006; Nanda et al., 2008) “Tính th m m c a thi t

k ” trong nghiên c uănƠyănóiăđ n s cơnăđ i, s c quy năr ăhayătínhăm thu t c a m t chi căsmartphoneăvƠăđ c th hi n qua màu s c,ăhìnhădángầ(Cyrăetăal.,ă2006).ăTh giác c aăconăng i là y u t then ch t quy tăđ nh s nh n th c r iăđ n c m xúc T đó,ăthi t k làm hài lòng tính th m m s là y u t c t y uălƠmăgiaăt ngăs g n bó v

m t c măxúcăđ i v i m t thi t b (Lindstrom, 2005) Nanda (2008) cho r ng tính th m

m c a T diăđ ngăcóătácăđ ngăđ n s ph n ng v m t c m xúc c aăng i s d ng Trongăkhiăđó,ăCyr etăal.ă(2006)ăc ngăchoăr ng “tính th m m c a thi t k ” tácăđ ng có Ủăngh aăđ n s thíchăthúăđ c c m nh n.ăDoăđó,ăd đoánăr ng “tính th m m c a thi t

k ” s tácăđ ng tích c căđ n tháiăđ c aăng i s d ng đ i v i T Android

Gi thuy t H4 s lƠăắtính th m m c a thi t k cóătácăđ ngăd ngă(+)ăđ n tháiăđ đ i v i vi c s d ng T AndroidẰ

2.5.5 Tháiăđ đ i v i vi c s d ng đi n tho i Android (Attitude)

Tháiăđ đ c xem là y u t quan tr ngătácăđ ngăđ năỦăđ nh ch p nh n công ngh (Cheong and Park, 2005; Lin, 2007; Park and Chen, 2007) Trong nghiên c u nƠy,ătháiăđ đ căđ nhăngh aălƠăc m giác tích c c c aăng i s d ngăđ i v i m t chi c

T Android (Nichoson et al., 2001) Park and Chen (2007) cho r ngăỦăđ nh s d ng smartphone b tácăđ ng m nh b iătháiăđ đ i v i công ngh Doăđó:

Gi thuy t H5 s lƠăắtháiăđ đ i v i vi c s d ng T Androidăcóătácăđ ng

d ngă(+)ăđ năỦăđ nh ch p nh n T AndroidẰ

2.5.6 ụăđ nh (Intention)

Ch căn ngăc a m t chi c smarphone có th lƠmăthayăđ iăhƠnhăviăvƠăỦăđ nh s

d ng d ch v MI c aăng i tiêu dùng Ph n l n nh ngăng i s h u smartphone s n lòng s d ng các ng d ng và d ch v n i dung (Kaneshige, 2010) Nhi u T Android

h tr d ch v MI.ăTr căkhiăđ căbán,ăchúngăđ c cài s n các d ch v tr c tuy nănh ă

th ăđi n t (email), b năđ (map) và công c tìm ki mầDoăđó,ăd đoánăr ng Ủăđ nh

ch p nh n T Android s tácăđ ng tích c căđ năỦăđ nh s d ng d ch v MI

Gi thuy t H6 s lƠăắý đ nh ch p nh n T Androidăcóătácăđ ngăd ngă(+)ă

đ năỦăđ nh s d ng d ch v MI trên T AndroidẰ

2.5.7 Giá tr đ c c m nh n (Perceived Value)

Giá tr đ c c m nh n là y u t quan tr ngătácăđ ngăđ năỦăđ nh tiêu dùng (Kim etăal.,ă2007;ăLuăandăHsiao,ă2010;ăHsiao,ă2011).ăNóăđ căđ nhăngh aănh ălƠăs đánhăgiáă

v nh n th c c aăng i tiêu dùng v l i ích mà s n ph m hay d ch v đemăl i Giá tr này có th đ c nâng cao b ngă cáchă giaă t ngă l i ích hay gi m hao t n chi phí (Lovelock and Wirtz, 2007) Giá tr đ c c m nh n bao g m giá tr v m t c m xúc, giá tr v m t xã h i, giá tr v ti n b c và giá tr v m t ch tăl ng (Sweeney and Soutar, 2001)

Trong nghiên c u này, “giá tr v c m xúc” là tính h u d ng b t ngu n t c m giác hay tr ng thái d xúcăđ ng mà d ch v MI đemăl i; “giá tr v xã h i” là tính h u

d ngăđ c th hi n b n thân, kh ngăđ nh mình t d ch v MI; “giá tr v ti n b c” là tính h u d ng trong vi c gi m chi phí ng n h n và dài h năđ c c m nh n khi s d ng

d ch v MI; “giá tr v ch tăl ng” là tính h u d ng b t ngu n t ch tăl ngăđ c c m

nh n so v i ch tăl ngăđ c k v ng c a d ch v MI

Sweeney and Soutar (2001) cho r ng 4 giá tr nƠyătácăđ ng tr c ti p đ n Ủăđ nh mua.ăTrongăkhiăđó,ăLuăandăHsiaoă(2010)ăc ngăch ra r ngăchúngătácăđ ngăđ năỦăđ nh

c aăng i s d ngăinternetăđ i v i vi c tr thêm chi phí cho các d ch v trên m ng xã

h i.ăDoăđó,ăd đoánăr ng 4 giá tr này tácăđ ng tích c căđ n Ủăđ nh c aăng i dùng T Android s d ng d ch v MI

Gi thuy t H7 s là ắgiá tr v c măxúcăcóătácăđ ngăd ngă(+)ăđ năỦăđ nh s

2.5.8 Thu n l i c a ngu n l c (Facilitating Resource)

“Thu n l i c a ngu n l c” là m căđ mà m t cá nhân c m th y thu n l i v ngu n l c khi d đ nh s d ng m t s n ph m hay d ch v , ngu n l c có th là ngu n thu nh păđ chi tr phí gia nh p s n ph m, d ch v (phí l păđ t,ăđ uăt ăthi t b ) hay phí

s d ng s n ph m, d ch v (Dwivedi et al., 2007) Dwivedi et al (2007) cho r ng nó tácă đ ngă cóă Ủă ngh aă đ nă Ủă đ nh ch p nh nă b ngă thôngă r ng c aă ng i tiêu dùng Pakistan Pakistan là m tăđ tăn căđangăphátătri n và có t căđ phát tri n kinh t xã

h iăt ngăt v i VN 12

Bên c nhăđó,ăLê H u Luân (2011) cho r ng “thu n l i c a ngu n l c” tácăđ ng

có Ủăngh aă đ n Ủăđ nh s d ng d ch v MI trên T di đ ng Ngoài ra, m t s ý ki n

12 Báchă khoaă toƠnă th ă m Wikipedia, 2013 Pakistan

<http://vi.wikipedia.org/wiki/Pakistan> [Ngày truy c p:ă05/12/2013];ăBáchăkhoaătoƠnăth ăm Wikipedia, 2013 Vi t Nam <http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi t_Nam> [Ngày truy c p: 05/12/2013]

trong quá trình th o lu n dùngăph ngăphápăl y 20 ý ki năc ngăcóăliênăquanăđ n y u t

“thu n l i c a ngu n l c”ănh ă“tôiăgiƠuăcóănênătôiăxƠiăMI”, (xemăPh l c 3).ăDoăđó,ă

d đoánăr ng “thu n l i c a ngu n l c” tácăđ ng tích c căđ năỦăđ nh c aăng i dùng

và ngoƠiăn cănh ăKuo-LunăHsiaoă(2013),ăđ ng th i k t h p v i vi c th o lu n dùng

ph ngăphápăl y 20 ý ki n trong ph m vi nghiên c uăđ đ aăraămôăhìnhănghiênăc uăđ

xu t Mô hình nghiên c uăđ xu t là mô hình PATH bao g m 3 mô hình nh :

Mô hình 1 g m có 1 bi n ph thu că lƠă “tháiă đ đ i v i vi c s d ng T Android”ăvƠă4ăbi năđ c l p bao g mă“s thu n ti n c a giao di n”,ă“n iădungăđ c

c m nh n”,ă“hi u qu ph n c ngăđ c c m nh n”ăvƠă“tínhăth m m c a thi t k ”

Mô hình 2 g m có 1 bi n ph thu călƠă“Ủăđ nh ch p nh n T Android”ăvƠăch

1 bi năđ c l pă“tháiăđ đ i v i vi c s d ng T Android”

Mô hình 3 g m có 1 bi n ph thu călƠă“Ủăđ nh s d ng d ch v MI”ăvƠă6ăbi n

đ c l p bao g m “Ủăđ nh ch p nh n T Android”,ă“giá tr v c măxúc”,ă“giáătr v xã

h i”,ă“giáătr v ti n b c”,ă“giáătr v ch tăl ng”ăvƠă“thu n l i c a ngu n l c”

Cu i cùng, tác gi đƣăđ aăraă11ăgi thuy t và s ti n hành ki măđ nh chúng cácăch ngăsau

Ch ngă3

Ch ngă3ănày s gi i thi uăph ngăphápăth c hi n nghiên c u.ă u tiên là v ch

ra quy trình nghiên c u, thi t k m u và trình bày cách th c th c hi n nh ng b c chính c aăquyătrìnhăđó

Nghiên c uăs ăb đ nhăl ng

(Ph ng v n tr c ti p, N = 150)

Khe h ngă ăCâu h i và m c tiêu nghiên c u

Mô hình nghiên c uăđ xu t và các gi thuy t

Nghiên c uăđ nhătínhăs ăb

C ăs lý thuy t và các nghiên c uătr c

Th o lu nădùngăph ngăphápă20ăỦăki n

Ki măđ nhăđ tin c y c aăcácăthangăđo

b ng Cronbach Alpha

Ki măđ nh giá tr c aăcácăthangăđoăb ng EFA

Nghiên c u chính th căđ nhăl ng

(Ph ng v n tr c ti p, N = 250)

K t qu nghiên c u

Ki măđ nh l iăđ tin c y c aăcácăthangăđo

b ng Cronbach Alpha

Ki măđ nh l i giá tr cácăthangăđoăb ng EFA

Ki măđ nh mô hình và các gi thuy t

d ng T Android, có hi u bi t v d ch v MI vƠăđangăkhôngăs d ngăMIătrênă T

3.2 Nghiên c uăđ nh tính s ăb

Trênăc ăs tôn tr ngăcácăthangăđoăg c c a các khái ni m nghiên c u trong mô hình nghiên c uăđ xu t,ăb c nghiên c uăđ nhătínhăs ăb đ c ti năhƠnhăđ phát tri n,

đi u ch nhăcácăthangăđoăg c cho phù h p v i ng c nh t i VN Tác gi đƣăd ch sang

ti ng Vi t t ng bi n quan sát c aăcácăthangăđoăg c và trình bày Ph l c 4 Sau đó,ă

tr căkhiăhìnhăthƠnhăthangăđoăchínhăth c, tác gi đƣăti n hành các cu c th o lu n tay đôiăvƠăth o lu n nhóm

3.2.1 Th o lu nătayăđôi

M căđíchăc aăth oălu nătayăđôiălƠănh măkhámăphá,ăđi uăch nh,ăb ăsungăt păbi năquană sátă choă cácă kháiă ni mă trongă môă hìnhă nghiên c uă đ ă xu t.ă Th oă lu nă tayă đôiă

th ngăđ căcácănhƠănghiênăc uăs ăd ngătrongătr ngăh pămu nălƠmărõăvƠăđƠoăsơuăd ă

li u,ătínhăchuyênămônăcaoăc aăv năđ ănghiênăc uă(Nguy nă ìnhăTh , 2011) Do T AndroidăvƠăd chăv ăMI lƠănh ngăcôngăngh ătiênăti nănh tăc aăl nhăv căvi năthôngăth ă

gi i,ătácăgi ăđƣăti năhƠnhăth oălu nătayăđôiăv iăcácăchuyênăgiaănh côăPh măXuơnăAnhăThy ậ Tr ngă phòng PR c aăcôngătyă Sony Electronics Vi tăNam 13cùng các tr ngă

13 CôngătyăSonyăElectronicsăVi tăNamăcóătr ăs ăt iăs ă248Aăđ ngăN ăTrangăLong,ă

ph ngă12,ăqu năBìnhăTh nh,ăTPăHCM;ăchuyênănh păkh uăvƠăphơnăph iăsmartphoneăth ngă

hi uăXperia

phòng, phó phòng khác; ông Nguy n Ng c Hi u ậ phó phòng K ho ch c a công ty

i n tho iă ôngăthƠnhăph 14 cùngăcácătr ng phòng, phó phòng khác H c ngăsinhă

s ng t i TPăHCM,ăđangăs d ngă TăAndroidăvƠăcóăhi u bi t v d ch v MI

Dàn bài th o lu nătayăđôiăđ c trình bày Ph l c 5 Quá trình th o lu n tay

đôiădi n ra t 13/12/2013ăđ n 17/12/2013 và k t thúc khi th o lu n v iăng i th 6, khôngătìmăthêmăđ c ý ki n nào m i có nhi uăỦăngh a.ăK t qu th o lu nătayăđôiăđ c

trình bày Ph l c 6: có t ng c ng 50 bi năquanăsátăđƣăđ c tác gi mƣăhóaădùngăđ đoăl ng 12 khái ni m nghiên c u trong mô hình nghiên c uăđ xu t

Tuy nhiên, th o lu nătayăđôiăc ngăcóănh c đi m Do s v ng m t nh ngăt ngătác gi aăcácăđ iăt ng th o lu n nên nhi uătr ng h p d li u thu th p không sâu và khó kh nătrongăvi c di n gi iăỦăngh aă(Nguy nă ìnhăTh , 2011)

t ng tham gia th o lu năđ u là thành viên c a di năđƠnăTinhăT 15 Th o lu n nhóm

đ c ti n hành vào ngày h i offline c a Sony Xperia vào ngày 20/10/2013 t i quán café Tinh T 16

14Côngătyă i n tho iă ôngăthƠnhăph thu c T ng công ty VNPT TP HCM, có tr s

t i s 12/4ăđ ng Nguy n Th MinhăKhai,ăph ngă aăKao,ăqu n 1, TP HCM; chuyên cung

c p và kinh doanh các d ch v vi n thông khu v căphíaă ôngăc a TP HCM

15

Di năđƠnăTinhăT thu c c ngăđ ng khoa h c và công ngh tinhte.vn Các thành viên

c a di năđƠnăđ ngăkỦăvƠăthamăgiaăho tăđ ng t i website <http://www.tinhte.vn/forums>

16

Quán café Tinh T t i s 436/2Găđ ng 3 thángă2,ăph ng 12, qu n 10, TP HCM; là

n iămƠăcácăthƠnhăviênăc a di năđƠnăTinhăT th ng t ch c các bu i h p m t offline

Các thành viên tham gia ngày h i này đ u s h u T Sony Xperia (dòng smartphone

c aăth ngăhi u Sony) và có hi u bi t v d ch v MI

Trong quá trình th o lu n, tác gi lƠmăng i d năch ngătrìnhăvƠăemăgáiăc a tác

gi lƠmăth ăkỦ.ăM i bi năquanăsátăđ c phóng to, ghi trên 1/4 t gi yă A4ăvƠăđ c

ng i d năch ngătrìnhăđ t vào gi aăbƠnăđ đ t câu h i.ăSauăđó,ăcácăthƠnhăviênăs ti n hành th o lu năc ngănh ăđánhăgiáăm căđ quan tr ng (t 1 đ n 3) vƠăđiăđ n th ng

nh t.ăDƠnăbƠiăh ng d n th o lu nănhómăđ c trình bày Ph l c 7

Cu i cùng, tác gi đƣăti năhƠnhăđi u ch nh t ng , cú pháp c a các bi n quan sát theo yêu c u th ng nh t c a các nhóm nh măgiúpăng i nghe d hi u n i dung mà nó đoăl ng Tác gi c ngălo i b nh ng bi n quan sát có m căđ quan tr ng trung bình

đ căđánhăgiá c a 2 nhóm là 1,5 tr xu ngănh ngăv nătrênăc ăs đ m b o m i khái

ni m nghiên c u nên có t i thi u 3 bi năđoăl ngăđ tính h s Cronbach Alpha sau này (Nguy nă ìnhăTh , 2011) K t qu th o lu nănhómăđ c trình bày Ph l c 8:

trong t ng c ng 52 bi n quanăsátăđƣăđ c tác gi mã hóa (do phát sinh thêm 2 bi n trong quá trình th o lu n nhóm), ch còn l i 41 bi n dùngăđ đoăl ng 12 khái ni m nghiên c u trong mô hình nghiên c uăđ xu t

3.3 Nghiên c uăđ nhăl ng

Công c thu th p d li u c a nghiên c uă đ nh l ng là b ng câu h i Trong nghiên c u này, tác gi s d ngăthangăđoăchoăcácăbi n trong mô hình nghiên c uăđ

xu tălƠăthangăđoăLikertă(Likert,ă1932)ăv i 5 m căđ :ăhoƠnătoƠnăkhôngăđ ng ý, không

đ ngăỦ,ătrungădung,ăđ ngăỦăvƠăhoƠnătoƠnăđ ng ý

 Ki m đ nh đ tin c y c a thang đo b ng h s Cronbach Alpha:

H s Cronbach Alpha càng l năthìăđ tin c y nh t quán n i t i c aăthangăđoăcàng cao C n ki măđ nhăđ tin c y c aăthangăđoătr căkhiăđ aăvƠoăEFAăđ lo i các

bi n không phù h p vì chúng có th t o ra các y u t gi gây nh m l n

H s Cronbach Alpha ch cho bi t các bi năđoăl ng có liên k t v i nhau hay không,ănh ngăkhôngăchoăbi t bi n nào c n lo i b ho c gi l i.ăDoăđó,ătácăgi k t h p

s d ng h s t ngăquanăbi n ậ t ngăđ lo i b nh ng bi n quan sát không đóngăgópănhi u cho khái ni m c năđoă(HoƠngăTr ng và Chu Nguy n M ng Ng c, 2008)

Tác gi ch năcácătiêuăchíăđ đánhăgiáăđ tin c y c aăthangăđoăbaoăg m:

(1) H s Cronbach Alpha l năh nă0,7.ăB i vì n u h s này l nă h nă0,8ălƠăthangă đoă l ng t t; 0,7÷0,8 là s d ngă đ c; l nă h nă 0,6ă lƠă cóă th s d ng trong

tr ng h p khái ni m nghiên c u là m i ho c m i trong hoàn c nh nghiên c u (Hoàng

Tr ng và Chu Nguy n M ng Ng c, 2008)

(2) Bi n quan sát có h s t ngăquanăbi n ậ t ng nh h nă0,3ăs b xemăxétăđ

lo i b (Nguy nă ìnhăTh , 2011)

 Ki m đ nh giá tr c a thang đo b ng phân tích nhân t khám phá EFA:

Ph ngăpháp phân tích EFA giúp tác gi đánhăgiáăs ăb 2 giá tr quan tr ng c a thangăđo:ăgiáătr h i t và giá tr phân bi t (Nguy nă ìnhăTh , 2011)

Các khái ni m trong mô hình nghiên c uăđ xu tăđ u là nh ng khái ni măđ nă

h ng.ăDoăđó,ătácăgi s d ngăph ngăphápătríchănhơnăt Principal Components v i phép quay Varimaxă vƠă đi m d ng khi trích các y u t có EigenValue l nă h nă 1ă(Nguy nă ìnhăTh , 2011) Riêngăđ i v i Mô hình 3 xem xét các y u t nhăh ngăđ n

“Ủăđ nh s d ng d ch v MI”,ătaăch nătr c s l ng nhân t là 6 Khái ni măđaăh ng

“giáătr đ c c m nh n”ăbaoăg m 4 khái ni măđ năh ngă“giáătr v c măxúc”,ă“giáătr

v xã h i”,ă“giáătr v ti n b c”ăvƠă“giáătr v ch tăl ng”.ăCùngăv iă“Ủăđ nh ch p nh n

T Android”ăvƠă“thu n l i c a ngu n l c”,ătaăcóă6ăy u t nhăh ngăđ nă“Ủăđ nh s

d ng d ch v MI trên T Android”.ăPh ngăphápă“ch nătr c s l ng nhân t ”ănày phù h pă trongă tr ng h pă thangă đoă đƣă đ c xây d ng, ki mă đ nh n c ngoài và

đ căđánhăgiáăl iăđ s d ng cho th tr ng VN (Nguy nă ìnhăTh , 2011)

S d ng EFAălƠăđ đánhăgiáăthangăđoăc a khái ni m này trong m i quan h c a

nó v iăthangăđoăc a khái ni m khác Và n u s d ng phép quay vuông góc mà có phân tích c bi n ph thu c thì các nhân t s khôngăcóăt ngăquanănhau,ăngh aălƠăcácăbi n

đ c l p và bi n ph thu c không có quan h v i nhau Vì v y, tác gi khôngăđ aăbi n

ph thu c vào chung v i bi năđ c l p đ x lý EFA cùng m t lúc Ngoài ra, tác gi

c ngă khôngă s d ngă “giáă tr nhân t ”ă doă EFAă t o ra (không dùng l nh Save as variables)ăvìă“giáătr nhân t ”ăđ c tính t t t c các bi năđoăl ngăđ căđ aăvƠoăphơnătích, ch không ph i ch các bi năđoăl ng c a t ng khái ni m (Nguy nă ìnhăTh , 2011).ă Thayă vƠoă đó,ă tácă gi s d ng trung bình c a các bi nă đoă l ng các nhân t trong mô hình cho phân tích h i quy ti p theo

Sauă đó,ă tác gi ti n hành đánhă giáă m că đ quan h gi a các bi nă đoă l ng

Ki măđ nh Barlett s xem xét các bi năquanăsátăcóăt ngăquanăv i nhau trong t ng th

Tr s KMO n u 0,5÷1 thì phân tích nhân t là thích h p v i d li u và n u nh h nă0,5 thì phân tích nhân t có kh n ngăkhôngăthíchăh p v i d li u Th c t , n u tr ng

s nhân t và t ngăph ngăsaiătríchă(đ c trình bày đo năsau)ăđ t yêu c u thì ki m

đ nhăBarlettăvƠăKMOăluônăđ t yêu c u (Nguy nă ìnhăTh , 2011)

V năđ xem xét ti p theo trong EFA là tr ng s nhân t và t ngă ph ngăsaiătrích “Tr ng s nhân t c a bi n quan sát sau khi quay ph i cao và các tr ng s trên các nhân t khácămƠănóăkhôngăđoăl ng ph i th p N uăđ tăđ căđi u ki nănƠy,ăđangăđoăđ tăđ c giá tr h i t ” (Nguy nă ìnhăTh , 2011, trang 402) Tác gi ti n hành lo i

b các bi n quan sát có tr ng s nhân t nh h nă0,5 ho c có giá tr chênh l ch tr ng

s nh h nă0,3.ăTuyănhiên,ătácăgi c ngăxemăxétăgiáătr n i dung c aănóătr c khi ra quy tăđ nh lo i b hay không Cu i cùng, t ngăph ngăsaiătríchăph iăđ t t 50% tr lên (t 60% tr lên là t t),ăngh aălƠăph n chung ph i l năh năph n riêng và sai s Th a

đi u ki n này, tác gi k t lu n mô hình EFA là phù h p (Nguy nă ìnhăTh , 2011)

 Phân tích t ng quan:

Cácăthangăđoăđ căđánhăgiáălƠăđ t yêu c u s đ căđ aăvƠoăphơnătíchăt ngăquanăPearsonăvìălƠăthangăđoăkho ng.ăPhơnătíchănƠyăđ c th c hi n gi a bi n ph thu c

và các bi năđ c l p nh m kh ngăđ nh có m i quan h tuy n tính gi aăchúngăđ vi c s

d ng phân tích h i quy tuy n tính là phù h p Giá tr tuy tăđ i c a h s Pearson d i 0,3 thì các bi năcóăt ngăquanătuy n tính l ng;ătrênă0,6ăthìăt ngăquanăch t và càng

g năđ n 1 thì càng ch t ch ă ng th i,ăc ngăc năphơnătíchăt ngăquanăgi a các bi n

đ c l p v i nhau nh m phát hi n nh ng m iăt ngăquanăch t ch gi a chúng có th nhăh ng l năđ n k t qu c a phân tích h iăquyănh ăgơyăraăhi năt ngăđaăc ng tuy n (Hoàng Tr ng và Chu Nguy n M ng Ng c, 2008)

 Phân tích h i quy tuy n tính:

Sau khi k t lu n các bi n có m i quan h tuy n tính v i nhau thì có th mô hình hóa m i quan h nhân qu này b ng h i quy tuy n tính (Hoàng Tr ng và Chu Nguy n

M ng Ng c, 2008) Mô hình nghiên c uăđ xu t là mô hình PATH bao g m 3 mô hình

h i quy nh Mô hình 2 s d ng h i quy tuy n tínhăđ n.ăCònămôăhìnhă1ăvƠă3ăs d ng

h i quy tuy n tính b i Chúng ta có th s d ngăph ngăphápăbìnhăph ngăbéănh t OLSăđ căl ng các tr ng s h i quy và h s phù h p c a t ng mô hình riêng l

v iăđi u ki n là phân ph i chu năđ căđ m b o

Nh ă lỦă lu n ph nă “ki mă đ nh giá tr c aă thangă đoă b ng phân tích nhân t khámăpháăEFA”,ătácăgi s s d ng trung bình c a các bi năđoăl ng các nhân t trong

mô hình cho phân tích h i quy đánhăgiáăm căđ phù h p c a mô hình, tác gi d a vào h s xácăđ nh R2(coefficientăofădetermination)ăđ i v i mô hình h iăquyăđ năvƠăh

s xácăđ nh hi u ch nh R2 (adjusted coefficient of determination)

Trong phân tích mô hình h i quy b i, tác gi s d ngăph ngăphápăđ ng th i (ph ngăphápăENTER).ă ơyălƠăph ngăphápăkh ngăđ nh,ădùngăđ ki măđ nh các gi thuy tăđƣănêuă ch ngă2ă(Nguy nă ìnhăTh , 2011)

Cu i cùng, tác gi ti năhƠnhăđánhăgiáăm căđ tácăđ ng c a các y u t thông qua các h s h i quy Y u t nào có h s này càng l n thì có m căđ tácăđ ng càng l n

so v i các y u t khác trong mô hình nghiên c u

 Dò tìm s vi ph m các gi đ nh c n thi t trong h i quy tuy n tính:

* Gi đ nh liên h tuy n tính gi a bi n ph thu c và các bi n đ c l p hay

ph ng sai c a sai s không đ i:

Ki m tra gi đ nh này b ng cách v đ th phân tán gi a các ph năd ăvƠăgiáătr

d đoánăc a mô hình h i quy tuy nătính.ăNg i ta hay v bi uăđ phân tán gi a hai giá

tr nƠyă đƣă đ c chu n hóa, v i ph nă d ă trênă tr c tung và giá tr d đoánă trênă tr c hoành N u gi đ nh liên h tuy nătínhăvƠăph ngăsaiăb ngănhauăđ c th a mãn thì ta

s không nh n th y có liên h gì gi a các giá tr d đoánăv i ph năd ,ăchúngăs phân tán ng u nhiên quanh tr c 0 (t c quanh giá tr trung bình c a ph n d )ătrongăm t ph m

vi không đ i (Hoàng Tr ng và Chu Nguy n M ng Ng c, 2008)

* Gi đ nh v phân ph i chu n c a ph n d :

Ph năd ăcóăth không tuân theo phân ph i chu n vì nh ngălỦădoănh ăs d ng saiămôăhình,ăph ngăsaiăkhôngăph i là h ng s , s l ng các ph năd ăkhôngăđ nhi u

đ phân tíchầăVìăv y, chúng ta nên th nhi u cách kh oăsátăkhácănhau,ătrongăđóăcáchă

đ năgi n nh t là xây d ng bi uăđ t n s (Histogram, Q-Q plot, P-P plot) c a ph năd ăđƣăchu n hóa

* Gi đ nh không có m i t ng quan ch t ch gi a các bi n đ c l p:

aăc ng tuy n (multicolinearity) là tr ng thái các bi năđ c l păcóăt ngăquană

ch t ch v i nhau ki m tra hi năt ngăđaăc ng tuy n, ch s th ng dùng là h s phóngă đ iă ph ngă saiă VIFă (Varianceă Inflationă Factor).ă “Thôngă th ng, n u VIF có

m t bi năđ c l pănƠoăđóăl năh nă10ăthìăbi n này h uănh ăkhôngăcóăgiáătr gi i thích

bi n thiên c a bi n ph thu c trong mô hình h i quy b i (Hairă&ăctg,ă2006)”ă(Nguy n ìnhăTh , 2011, trang 497)

Vì là v năđ gây ra do s t ngăquanăch t ch gi a các bi năđ c l p nên chúng

ta không th g p v năđ đaăc ng tuy năđ i v i mô hình h iăquyăđ nă(môăhìnhă2)

 ánh giá s phù h p chung c a mô hình PATH:

“Cóănhi uăcáchăđ đánhăgiáăm căđ phù h p c aămôăhìnhăPATH.ă năgi n nh t

là dùng h s phù h p t ng h p R2M(Pedhazur,ă1982)”ă(Nguy nă ìnhăTh , 2011, trang 555)ănh ăsau:

R2M = 1 ậ (1ậ R2

1) (1ậ R2

2) (1ậ R2

3) Trongăđó,ăR2

M : h s phù h p t ng h p;

R21, R22, R23 : h s xácăđ nh c a các mô hình h i quy 1, 2, 3