B ăGIỄOăD CăVÀă ÀOăT O TR NGă IăH CăKINHăT ăTP.ăH ăCHệăMINH VÕ HOÀNG KHIÊM HOÀNăTHI NăV NăHịAăDOANHăNGHI P T IăCỌNGăTYăTRỄCHăNHI MăH UăH Nă LUXOFTăVI TăNAM LU NăV NăTH CăS ăKINHăT T
Trang 1B ăGIỄOăD CăVÀă ÀOăT O
TR NGă IăH CăKINHăT ăTP.ăH ăCHệăMINH
VÕ HOÀNG KHIÊM
HOÀNăTHI NăV NăHịAăDOANHăNGHI P
T IăCỌNGăTYăTRỄCHăNHI MăH UăH Nă
LUXOFTăVI TăNAM
LU NăV NăTH CăS ăKINHăT
TP.ăH ăChíăMinhă- N mă2013
Trang 2B ăGIỄOăD CăVÀă ÀOăT O
TR NGă IăH CăKINHăT ăTP.ăH ăCHệăMINH
VÕ HOÀNG KHIÊM
HOÀNăTHI NăV NăHịAăDOANHăNGHI P
T IăCỌNGăTYăTRỄCHăNHI MăH UăH Nă
LUXOFTăVI TăNAM
ChuyênăngƠnh:ăQu nătr ăkinhădoanh
Mưăs :ă60340102
LU NăV NăTH CăS ăKINHăT
NG IăH NGăD NăKHOAăH C:
TS.ăNGUY NăV NăTỂN
TP.ăH ăChíăMinhă- N mă2013
Trang 3L I C Mă N
Tôi xin chân thành c mă năquýăth yăcôăTr ngă i h c Kinh t thành ph H ChíăMinhăđưăt n tình gi ng d y và cho tôi nhi u ki n th căquýăbáuătrongăch ngă
trình cao h c
Xin chân thành c mă năTSăNguy năV năTơn,ăng iăđưăt nătìnhăh ng d n tôi
hoàn thành lu năv nănƠy
Xin chân thành c mă n quý th y cô trong H iăđ ng ch m lu năv năth căs đưăđóngăgópăýăki n thi t th c cho lu năv n
Xin chân thành c mă năbanălưnhăđ o và t p th đ ng nghi p trong Công ty
Trách nhi m h u h n Luxoft Vi t Nam đưăh tr tài li u và thông tin cho tôi hoàn
thành lu năv nănƠy
Võ Hoàng Khiêm
Trang 4L IăCAMă OAN
Tôiăcamăđoanăr ngăđ tài này là do chính tôi th c hi n Các s li u, k t qu
nghiên c u trong lu năv nănƠyălƠătrungăth c, n i dung lu năv nănƠyăch aăt ngăđ c
ai công b trong b t k công trình nào
Võ Hoàng Khiêm
Trang 5M C L C
L I C Mă N
M C L C
DANH M C CÁC KÝ HI U, CH VI T T T
DANH M C CÁC B NG
DANH M C CÁC HÌNH
PH N M U 1
1 Lý do nghiên c u 1
2 M c tiêu nghiên c u 3
3 iăt ng và ph m vi nghiên c u 3
4 Ph ngăphápănghiênăc u 3
5 K t c uăđ tài 4
CH NGă1: C ăS LÝ LU N V V NăHịAăDOANHăNGHI P 5
1.1 Khái ni m chung v v năhóa 5
1.2 V năhóaădoanhănghi p 6
1.2.1 Khái ni m v v năhoáădoanhănghi p 6
1.2.2 Vai trò c aăv năhóaădoanhănghi p 7
1.2.2.1 V năhóaădoanhănghi p là ngu n l c t o ra l i th c nh tranh 7
1.2.2.2 V năhóaădoanhănghi p nhăh ng t i ho chăđ nh chi năl c 8
1.2.2.3 ThuăhútănhơnătƠiăvƠăt ngăc ng s g n bó c aăng iălaoăđ ng 9
1.2.2.4 T oăđ ng l c làm vi c 9
1.2.2.5 V năhóaădoanhănghi păgiúpăđi u ph i và ki m soát 10
1.2.2.6 V năhóaădoanhănghi p giúp gi măxungăđ t 10
1.3 Các mô hình nghiên c u v v năhoáădoanhănghi p 11
1.3.1 Các y u t c uăthƠnhăv năhóa doanh nghi p c a Schein 11
1.3.1.1 C păđ 1 - Nh ng giá tr v năhóaăh u hình 11
1.3.1.2 C păđ 2 - Nh ng giá tr đ c tuyên b 13
Trang 61.3.1.3 C păđ 3 ậ Nh ng giá tr ng măđ nh 14
1.3.2 Môăhìnhăv năhoáădoanhănghi p c a Denison 15
1.3.2.1 Ni m tin và các quan ni m chung (beliefs and assumptions) 17
1.3.2.2 Cácăkhungăđ căđi m c aăv năhoáădoanhănghi p 17
1.3.2.3 Các tr ngătháiăv năhóaădoanhănghi p 19
TÓM T TăCH NGă1 21
CH NGă2: TH C TR NGăV NăHịA DOANH NGHI P T I CÔNG TY TRÁCH NHI M H U H N LUXOFT VI T NAM 22
2.1 Gi i thi u chung v ngành công nghi p ph n m m Vi t Nam và Công ty Luxoft Vi t Nam 22
2.1.1 Gi i thi u chung v ngành công nghi p ph n m m Vi t Nam 22
2.1.2 Gi i thi u chung v Luxoft toàn c u 24
2.1.3 Gi i thi u chung v Luxoft Vi t Nam 25
2.1.3.1 Ho tăđ ng kinh doanh c a Luxoft Vi t Nam 25
2.1.3.2 Tình hình nhân l c t i Luxoft Vi t Nam 26
2.1.3.3 C ăc u t ch c t i Luxoft Vi t Nam 28
2.2 Ph ngăphápănghiênăc u 30
2.3 căđi m t ng th đi u tra 31
2.3.1.1 căđi m v gi i tính 32
2.3.1.2 căđi m v đ tu i 33
2.3.1.3 căđi m v trìnhăđ h c v n 34
2.3.1.4 căđi m v th i gian làm vi c t i Luxoft 34
2.4 Th c tr ngăv năhóaădoanhănghi p t i Luxoft Vi t Nam 35
2.4.1 Th c tr ng nh ng giá tr v năhoáăh u hình 35
2.4.1.1 Ki nătrúcăđ cătr ngăvƠădi n m o doanh nghi p 35
2.4.1.2 Các l k ni m, l nghi và các sinh ho tăv năhóa 37
2.4.1.3 Bi uăt ng và kh u hi u 39
2.4.1.4 Bài hát truy n th ng,ăđ ng ph c, giai tho i 40
2.4.2 Th c tr ng nh ng giá tr đ c tuyên b và nh ng giá tr ng măđ nh 41
Trang 72.4.2.1 S phát tri n ngu n nhân l c 41
2.4.2.2 Các giá tr c t lõi và h th ng làm vi c 42
2.4.2.3 Kh n ngăthíchă ng v iămôiătr ng 43
2.4.2.4 T m nhìn, s m nh và m c tiêu 44
2.4.3 Ki măđ nh s khác bi t trong vi căđánhăgiáăv năhoáădoanhănghi p gi a các nhóm nhân viên 45
2.4.3.1 S khác bi t theo gi i tính 45
2.4.3.2 S khác bi tătheoăđ tu i 45
2.4.3.3 S khác bi tătheoătrìnhăđ h c v n 47
2.4.3.4 S khác bi t theo th i gian làm vi c t i Luxoft Vi t Nam 47
2.4.4 S nhăh ng c a Luxoft toàn c uăđ năv năhoáădoanhănghi p t i Luxoft Vi t Nam 48
2.4.5 ánhăgiáăchungăv v năhóaădoanhănghi p t i Luxoft Vi t Nam 49
2.4.5.1 Nh ng k t qu đ tăđ c 49
2.4.5.2 Nh ng h n ch còn t n t i 51
TÓM T TăCH NGă2 52
CH NGă3: GI I PHÁP HOÀN THI NăV NăHịAăDOANHăNGHI P T I CÔNG TY TRÁCH NHI M H U H N LUXOFT VI T NAM 53
3.1 nhăh ng và m c tiêu phát tri năv năhóaădoanhănghi p t i Luxoft Vi t Nam 53
3.1.1 nhăh ng 53
3.1.2 M c tiêu 54
3.2 Gi i pháp hoàn thi năv năhóaădoanhănghi p t i Luxoft Vi tăNamăđ năn mă 2020 55
3.2.1 Gi i pháp hoàn thi n nh ng giá tr v năhoáăh u hình 55
3.2.1.1 Các l k ni m, l nghi và các sinh ho tăv năhóa 55
3.2.1.2 Kh u hi u 56
3.2.1.3 Bài hát truy n th ng,ăđ ng ph c, giai tho i 57
Trang 83.2.2 Gi i pháp hoàn thi n nh ng giá tr đ c tuyên b và nh ng giá tr
ng măđ nh 58
3.2.2.1 S phát tri n ngu n nhân l c 58
3.2.2.2 Các giá tr c t lõi và h th ng làm vi c 61
3.2.2.3 Kh n ngăthíchă ng v iămôiătr ng 62
3.2.2.4 T m nhìn, s m nh và m c tiêu 63
3.3 Ki n ngh 67
TÓM T TăCH NGă3 68
K T LU N 69
TÀI LI U THAM KH O 71
PH L C 73
PH L C 1: PHI U KH O SÁT 73
PH L C 2: TH NG KÊ MÔ T 80
PH L C 3: KI Mă NH S KHÁC BI T THEO GI I TÍNH 81
PH L C 4: K M NH S KHÁC BI TăTHEOă TU I 82
PH L C 5: KI Mă NH S KHÁC BI TăTHEOăTRỊNHă H C V N 83
PH L C 6: KI Mă NH S KHÁC BI T THEO TH I GIAN LÀM VI C 84
Trang 9DANH M C CÁC KÝ HI U, CH VI T T T
GDP Gross domestic product (T ng s n ph m qu c n i)
TNHH Trách nhi m h u h n
UNESCO The United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization
(T ch căv năhóa,ăgiáoăd c, khoa h c c a Liên Hi p Qu c)
VHDN V năhoáădoanhănghi p
WTO World Trade Organization (T ch căth ngăm i th gi i)
Trang 10DANH M C CÁC B NG
B ng 2.1: K t qu ho tăđ ng kinh doanh t i Luxoft Vi t Nam 26
B ngă2.2:ă căđi m t ng th đi u tra 32
B ng 2.3: K t qu ki măđ nh T cho hai m u ng uănhiênăđ c l p theo gi i tính 45
B ng 2.4: K t qu ki măđ nhăAnovaătheoăđ tu i 46
B ng 2.5: K t qu ki măđ nhătínhăđ ng nh t c aăph ngăsaiătheoăđ tu i 46
B ng 2.6: K t qu ki măđ nhăDunnnett’săT3ătheoăđ tu i 46
B ng 2.7: K t qu ki măđ nhăAnovaătheoătrìnhăđ h c v n 47
B ng 2.8: K t qu ki măđ nh Anova theo th i gian làm vi c t i Luxoft 47
B ng 2.9: K t qu ki măđ nhătínhăđ ng nh t c aăph ngăsaiătheo th i gian làm vi c t i Luxoft 48
B ng 2.10: K t qu ki măđ nh Dunnett t (2 chi u) theo th i gian làm vi c t i Luxoft 48
Trang 11DANH M C CÁC HÌNH
Hìnhă1.1:ăMôăhìnhăv năhoáădoanhănghi p c a Denison 16
Hình 2.1: Tình hình phát tri n ngu n nhân l c t i Luxoft Vi t Nam 27
Hình 2.2: S nhân viên thôi vi c t i Luxoft Vi t Nam 27
Hìnhă2.3:ăC ăc u t ch c t i trung tâm phát tri n t i Vi t Nam 28
Hìnhă2.4:ăC ăc u t ch c theo d án 29
Hìnhă2.5:ăPh ngăphápănghiênăc uăv năhóaădoanhănghi p t i Luxoft Vi t Nam 30
Hình 2.6: T l các nhóm gi i tính c a t ng th đi u tra 32
Hình 2.7: T l cácănhómăđ tu i c a t ng th đi u tra 33
Hình 2.8: T l cácănhómătrìnhăđ h c v n c a m uăđi u tra 34
Hình 2.9: T l các nhóm th i gian làm vi c t i Luxoft c a t ng th đi u tra 35
Hình 2.10: Logo và kh u hi u c a Luxoft 40
Trang 12PH N M U
1 Lý do nghiên c u
Thách th c to l n nh t v m t qu n lý th k XXI không ph i là v năđ tài
chính hay công ngh mà là s phát tri n ngu n nhân l c.ă Trongă đó,ă n i dung
tr ng tâm c n ph i gi i quy t là các v nă đ v quan h gi aă conă ng i v i con
ng i Nh ng v năđ này b chi ph i b i nh ng giá tr n n t ng c a t ch c và tác
đ ng tr c ti păđ n hi u su t, ch tăl ng, kh n ngăđ i m i và c nh tranh c a doanh
nghi p.ă gi i quy t đi uăđó, các nhà qu n tr c n ph i có s th u hi u nh ng giá
tr g c r ti m n bên trong m i doanh nghi p Nh ng giá tr đóăchínhălƠăv năhoáă
doanh nghi p
V năhoáădoanhănghi p có th đ căxemănh ălƠăm t th tài s n vô hình quý giá
c a m i doanh nghi p.ăV năhóaădoanhănghi p giúp t o ra ni m tin cho m iăng i
làm vi cătrongămôiătr ngăđó,ălƠăs i dây g n k t gi a nh ngăconăng i trong cùng
doanh nghi p, t o ra ti ng nói chung gi a các thành viên và nh mănơngăcaoăn ngă
l c c nh tranh cho doanh nghi p.ăChoănên,ăv năhoáădoanhănghi p có th đ c xem
nh ălƠăm tăc ăch quan tr ng trong qu n lý ngu n nhân l c Ch khiăv năhoáădoanhă
nghi p th c s hoà vào giá tr quan c a m i nhân viên thì h m i có th coi m c tiêu c a doanh nghi p là m c tiêu ph năđ u c a mình Vì v y, vi c qu n lý b ngăv nă
hoá mà nhân viên th a nh n có th t oăraăđ ng l c cho s phát tri n lâu dài cho
doanh nghi p
Ngành công nghi p ph n m m c a Vi t Nam nói chung và c a thành ph H Chí Minh nói riêng là m t ngành non tr nh ngăđ y ti măn ng.ăCácădoanhănghi p
phát tri n,ăphátăhuyăđ c n i l c, khai thác t t nh ng ngu n l c bên ngoài t o ra
s c m nh làm nên nh ngă b c phát tri n nhanh chóng, m nh m ă óă lƠă nh ng
doanh nghi p tr ,ăn ngăđ ng v i nh ngăđ iăng ătriăth c hùng h u.ăTuyănhiên,ăđ n
mình m nh m M t khác, cùng v i xu th toàn c u hóa và m c a hi n nay, Vi t
Trang 13Namăc ngăđangăph i c nh tranh v i nhi u qu c gia khác có ti măn ngătrongăl nhă
cao s c c nh tranh cho các doanh nghi p ho tăđ ng trong ngành công nghi p ph n
m măđ đ s c chi măl nhăth tr ng n iăđ aăvƠăt ngănhanhăgiáătr xu t kh uăđangă
ngày càng tr nên c p thi t
Công ty Trách nhi m h u h n Luxoft Vi tăNamăđ c thành l păn mă2008ăt i
Vi t Nam, là thành viên c a Luxoft toàn c u - nhà cung c p các ng d ng cao c p
và d ch v gia công ph n m măchoăcácăcôngătyăhƠngăđ u th gi i Nh có n n t ng
v ng ch căvƠăđ iăng ănhơnăviênălƠmăvi c chuyên nghi p, Luxoft Vi tăNamăđưăđ t
t căđ t ngătr ngăkháăcao,ăđ ng th i kh ngăđ nhăđ c tên tu iăc ngănh ăs h p
d n c a mình trong th tr ngălaoăđ ng ngành công ngh thông tin t i thành ph H ChíăMinh.ăNh ngăc ngănh ănhi u doanh nghi p ho tăđ ngăcùngăl nhăv cătrênăđ a bƠn,ăLuxoftăđangăph iăđ i di n v i áp l c canh tranh vô cùng gay g t.ă nâng cao
n ngăl c c nh tranh trên th tr ng,ăv năhóaădoanhănghi p có vai trò và v trí vô
cùng quan tr ng V năđ xây d ngăv năhóaădoanhănghi p t iăLuxoftăđưăch aăquanătơmăvƠăchúăýăđúngăm c Công ty r t mu n xây d ngăv năhóaăv i nh ngăđ c thù riêngă choă mìnhă nh ngă khôngă bi t ph i b tă đ u t đơu.ă V nă hóaă doanhă nghi p ít
nhi uăđưăhi n h uănh ngăđaăph n do t phát mà thành Tình tr ng bi năđ ng nhân
s khi năcôngătyăc ngăkhóăgi đ c nh ngănétăđ cătr ngăc a doanh nghi p Do v y,
có th nói vi c xây d ng và hoàn thi năv năhóaădoanhănghi p không ph i là m t v n
đ d dàng Hi n nay, nhi u doanh nghi p khác ho tă đ ngă cùngă l nhă v c Vi t
Nam ch chú ý xây d ngăv năhóaădoanhănghi păkhiăquyămôăcôngătyăđưăkháăl n Do đó,ăh nălúcănƠoăh t, Luxoft đưănh n th yăđ c tính c p thi t c a vi c xây d ngăv nă
hóa doanh nghi p ngay t nh ng n măđ u thành l p
Nh ngă đi uă nêuă trênă đưă đ t ra m t yêu c u nh mă phơnă tích,ă đánhă giáă th c
tr ngăv năhóaădoanhănghi păvƠăđ ra các gi i pháp nh m phát tri năv năhóaădoanhă
nghi p t i Công ty Trách nhi m h u h n Luxoft Vi t Nam m tăcáchăđ yăđ và sâu
s c.ă óă lƠă lýă doă đ l a ch n và th c hi nă đ tài: ắHoƠnă thi nă v nă hóaă doanhă
nghi p t i Công ty Trách nhi m h u h n Luxoft Vi tăNam”
Trang 142 M c tiêu nghiên c u
Nghiên c uăđ c th c hi n v i nh ng m c tiêu chính: h th ng hóa và làm rõ
các khái ni m, n i dung có liên quanăđ năv năhóaădoanhănghi p; phơnătích,ăđánhăgiáă
th c tr ngă v nă hóaă doanhă nghi p t i Công ty Trách nhi m h u h n Luxoft Vi t
Nam; l p lu năvƠăđ aăraăcácăgi i pháp phù h p v i th c ti n nh m hoàn thi năv nă
hóa doanh nghi p t i Công ty Trách nhi m h u h n Luxoft Vi t Nam
3.1 iăt ng nghiên c u
iăt ng nghiên c u c aăđ tƠiălƠăv năhoáădoanhănghi p, bao g m: các y u t nhăh ngăđ năv năhóaădoanhănghi p,ăcácăđ căđi m và hình th c bi u hi n c aăv nă
hoá doanh nghi p, các c păđ c aăv năhoáădoanhănghi p
iăt ng kh o sát là cán b và nhân viên làm vi c t i Công ty Trách nhi m
h u h n Luxoft Vi t Nam
3.2 Ph m vi nghiên c u
V ph m vi không gian, nghiên c uăđ c th c hi n t i Công ty Trách nhi m
h u h n Luxoft Vi t Nam
V ph m vi th i gian, nghiên c u s d ng d li u th c păđ c thu th p trong
kho ng th i gian ch y uăn mă2008ăậ 2013 Nghiên c u s d ng d li u th c p
dùng cho d báo tình hình phát tri n Công ty Trách nhi m h u h n Luxoft Vi t Nam ch y uăđ năn mă2020 D li uăs c p đ c thu th p trongăn mă2013ăthôngă
qua các phi u kh o sát Nghiên c uăđ xu t các gi i pháp hoàn thi năv năhóaădoanhă
nghi p ch y uăđ năn mă2020
Nghiên c uăđ c th c hi n v i nh ngăph ngăphápăsau:
Ph ngăphápăquanăsát: d a trên mô hình v năhoáădoanhănghi p c a Schein
nh m quan sát nh ng giá tr v năhoáăh u hình t i Công ty Trách nhi m h u h n
Luxoft Vi t Nam
Ph ngăphápăkh o sát th c ti n: s d ng b ng câu h iăđ đi u tra t ng th 111
nhân viên c a Công ty Trách nhi m h u h n Luxoft Vi t Nam thông qua phi u
Trang 15kh o sát.ăPh ngăphápănƠyăđ c ti n hành nh măđánhăgiáăth c tr ng nh ng giá tr
đ c tuyên b và nh ng giá tr ng măđ nh t i công ty B ng câu h iăđ c in và g i
tr c ti p đ năng iăđ c kh o sát Thangăđoăđ c s d ng trong nghiên c u này là thangăđoăLikertăn m m căđ
Ph ngăphápăl y ý ki n chuyên gia: Ng i nghiên c u ti n hành ph ng v n
sâu tr c ti p m t vài cá nhân nh m tìm hi u nh ng k t qu v năhoáădoanhănghi p
đ tăđ c và nh ng h n ch còn t n t i d i nh ng góc nhìn khác nhau Các cu c
ph ng v nă sơuă cáă nhơnă đ c ti n hành trong kho ng t 90ă đ nă 120ă phút.ă Ng i
đ c ch n ph ng v nălƠălưnhăđ o c p cao ậ ng iăđ u tiên xây d ng, ti p c năv nă
hóa doanh nghi p và nhân viên th a hành ậ ng i th h ng tr c ti păcácăch ng trìnhăv năhóaădoanhănghi p
Ph ngăphápăki măđ nh: Nghiên c u s d ngăcácăph ngăphápăki măđ nh sau
nh m ki măđ nh s khác bi t trong vi c đánhăgiáăv năhoáădoanhănghi p gi a các
nhóm nhân viên: ki m đ nh T cho hai m u ng uă nhiênă đ c l p
(independent-samples T-test), ki măđ nh hai m u Mann-Whitney (2-samples Mann-Whitney test),
ki măđ nh Anova và ki măđ nh Post Hoc
Ph ngăphápăsuyălu n logic: K t qu phân tích cùng v i các thông tin khác s
đ c t ng h p và suy lu năđ đ aăraăcácăgi i pháp phù h p v i th c ti n nh m m c đích hoàn thi năv năhóaădoanhănghi p t i Công ty Trách nhi m h u h n Luxoft Vi t
Nam
5 K t c uăđ tài
Ph n chính c aăđ tài bao g măbaăch ng:
Ch ngă1:ăC ăs lý lu n v v năhóaădoanhănghi p
Ch ngă2:ăTh c tr ngăv năhóaădoanhănghi p t i Công ty Trách nhi m h u h n
Luxoft Vi t Nam
Ch ngă 3:ă Gi i pháp hoàn thi nă v nă hóaă doanhă nghi p t i Công ty Trách
nhi m h u h n Luxoft Vi t Nam
NgoƠiăra,ăđ tài còn có các ph n: M c l c, Danh m c các ký hi u, ch vi t t t,
Danh m c các b ng, Danh m c các hình, M đ u, K t lu n, Tài li u tham kh o, Ph
l c
Trang 16CH NGă1: C ăS LÝ LU N V V NăHịAăDOANHăNGHI P
1.1 Khái ni m chung v v năhóa
V năhóaăg n li n v i s raăđ i c a nhân lo i T iăph ngăTơy,ăcácăt các t có ngh aălƠăv năhóaănh ăcultureă(ti ng Anh và ti ng Pháp), kultur (ti ngă c)ầăđ u
xu t phát t ch cultus trong ti ngăLaăTinh,ăcóăngh aălƠăkhaiăhoang,ătr ng tr t, trông nomăcơyăl ngăth c; nói ng n g n là s vun tr ng.ăSauăđóăt cultusăđ c m r ng
ng ngh a,ăđ cădùngătrongăl nhăv c xã h i ch s vun tr ng, giáo d c,ăđƠoăt o và
phát tri n m i kh n ngăc aăconăng i
ph ngă ông,ătrongăti ng Hán c , t ắv năhóa”ăđ c k t h p t ng ngh aă
c a hai ch ắv n”ăvƠăắhoá”.ăắV n” là v đ p c aănhơnătính,ăcáiăđ p c a tri th c, trí
tu conăng i có th đ tăđ c b ng s tuăd ng c a b n thân và cách th c cai tr đúngăđ n c a nhà c m quy n Còn ch ắhóa” là vi căđemăcáiăv nă(cáiăđ p, cái t t, cáiăđúng)ăđ c m hóa, giáo d c và hi n th c hóa trong th c ti n,ăđ i s ng V y,ăv năhóaăchínhălƠănhơnăhóaăhayănhơnăv năhóa.ă ng l iăv n tr hayăđ c tr c a Kh ng
T là t quanăđi măc ăb n v v năhóa này B i v năhóaălƠăv nătr giáo hóa, là giáo
d c, c m hóa b ngă đi mă ch ng,ă l nh c, không dùng hình ph t tàn b o và s
c ng b c
T ngă giámă đ c T ch că v nă hóa,ă giáoă d c, khoa h c c a Liên Hi p Qu c
(UNESCO) Federico Mayor (2000,ătrangă6)ăđưăđ aăraăm tăđ nhăngh aăđ c nhi u
qu c gia th a nh n và ng d ng:ăắV năhoáălƠăt ng th s ngăđ ng các ho tăđ ng
sáng t o trong quá kh và hi n t i Qua các th k , ho tăđ ng sáng t o yăđưăhìnhă
thành nên h th ng các giá tr , các truy n th ng và th hi u - nh ng y u t xácăđ nh
đ c tính riêng c a m i dân t c.”
V i quan ni măxemăv năhoáălƠăn n t ng tinh th n c a xã h i, khái ni măv năhoáăđ c m r ngăh n.ăCh t ch H Chí Minh (1943, trang 431) đưăđ aăraăđ nh ngh a:ăắVìăl sinh t năc ngănh ăm căđíchăcu c s ng,ăloƠiăng i m i sáng t o và
phát minh ra ngôn ng , ch vi t,ăđ oăđ c, pháp lu t, khoa h c,ătônăgiáo,ăv năh c,
ngh thu t, nh ng công c cho sinh ho t hàng ngày v m c,ă n,ă vƠăcácăph ngă
Trang 17ti n s d ng Toàn b nh ng sáng t oăvƠăphátăminhăđóăt călƠăv năhoá.ăV năhoáălƠăs
t ng h p c a m iăph ngăth c sinh ho t cùng v i bi u hi n c aănóămƠăloƠiăng i đưăs n sinh ra nh m thích ng nh ng nhu c uăđ i s ngăvƠăđòiăh i sinh t n”ă
1.2.1 Khái ni m v v năhoáădoanhănghi p
Trong nhi uă n mă qua,ăkháiă ni măv nă hóaădoanhănghi pă đưăđ c ch p nh n
m t cách r ngărưiănh ălƠăm tăcáchăđ hi uăđ c các h th ngăcóăliênăquanăđ n con
ng i M i khía c nh c aăv năhóaădoanhănghi p có th đ căxemănh ălƠăm tăđi u
ki n môiătr ng quan tr ng nhăh ngăđ n doanh nghi păvƠăcácăđ năv tr c thu c
M tăđ nhăngh aăkhácăc ngăkháăph bi nălƠăv năhóaădoanhănghi p bao g m các
giá tr , ni m tin hay các qui t căđ c chia s (Beyer và Trice, 1987; Tunstall, 1983;
Wilkins và Patterson, 1985; Martin, 1985; Barney, 1986)
Schein (1989), m t trong nh ng ng i nghiên c u sâu v v nă hóaă doanhă
nghi păđưăchoăr ng v năhóaădoanhănghi p là t ng h p nh ng ng măđ nh n n t ng
mà các thành viên trong doanh nghi p h căđ c trong quá trình gi i quy t các v n
đ n i b và x lý các v năđ v iămôiătr ng xung quanh
T m t s quanăđi măkhác,ăv năhóaădoanhănghi p có th đ c nhìn nh nănh ă
là m tă ph ngă ti n c a vi c hình thành các hành vi ng x c a doanh nghi p
(Graves, 1986).ăQuanăđi mănƠyăđ c ng h b i Kramer và Foy (1974) là nh ng
ng iăđưăxemăxétăv năhóaădoanhănghi pănh ălƠăm t ch t k tădínhăđ có th giúp k t
n i trong doanh nghi p
M tă đi m quan tr ng mà các nhà nghiên c uă khiă điă tìmă kháiă ni mă vƠă đ nh ngh aă c aă v nă hóaă doanhă nghi pă đưă khámă pháă vƠă nh n m nhă lƠă v nă hóaă doanhă
nghi p đ căxemănh m t qui trình phát tri năvƠăn ngăđ ng ch khôngăđ ng yên
Ví d nh ăMorgană(1986)ăđưătranhălu n r ngăv năhóaăph iăđ c hi uănh ălƠăm t
hi năt ng s ng,ăn ngăđ ng thông qua s sáng t o c aăconăng i và tái t o th gi i
c a h ăVƠăScheină(1989)ăc ngătuyênăb r ngăv năhóaădoanhănghi păthayăđ i qua
th i gian và tr nên g n bó thành các ch că n ngă ngoƠiă s nh n th c c a doanh
Trang 18ch t s có m t vai trò c t y u trong vi căđ nh hình và ch n l căv năhóaăchoădoanhă
nghi p.ăScheinăđưătuyênăb r ngăv năhóaădoanhănghi păđ c t o ra b i nh ngăng i
đ ngăđ u và là m t trong nh ng ch căn ngăquy tăđ nh c aălưnhăđ o có th là sáng
t o, qu n lý và khi c n thi t thìăc ngăcóăth phá h yăv năhóa.ă
Thông qua nh ngăđ nhăngh aăc a các nhà nghiên c u v v năhóaădoanhănghi p
t tr căđ nănay,ăđ nhăngh aăv năhóaădoanhănghi p đ căđúcăk tănh ăsau: V n hóa
doanh nghi p là h th ng các giá tr và ni m tin đ c chia s bên trong doanh
nghi p, có nh h ng to l n đ n nh n th c, hành đ ng c a toàn b các thành
viên trong doanh nghi p và th hi n ý th c chung c a doanh nghi p
1.2.2 Vai trò c aăv năhóaădoanhănghi p
Theo Schein (1989), v năhóaădoanhănghi p là chìa khóa cho m t doanh nghi p
v t tr i và ch căn ngăc aălưnhăđ o là t o ra và qu nălýăv năhóa
Các nghiên c u c a Gravesă(1986)ăđưăch ra t t c các giámăđ căđi u hành khi
đ c ph ng v năđưăđ ng thu n r ngăv năhóaădoanhănghi p m nh là th c s c n thi t
cho m t doanh nghi p thành công Và conăng i trong m t t ch c s th a nh n và
tuân th theoăcácătháiăđ và giá tr đ c tán thành b iăng iălưnhăđ o hay cán b
c p cao c a doanh nghi p
CácănhƠălưnhăđ o và nghiên c u có kinh nghi mătrongăl nhăv c chi năl c và
phát tri n doanh nghi păđ uăđ ngh r ng vi c ki m tra các v năđ v năhóaăt i c p
đ doanh nghi p là hoàn toàn c n thi t (Schein, 1989) Doăđó, ki măsoátăv năhóaălƠă
m t v năđ r t quan tr ngăđ i v i trách nhi măđi u hành doanh nghi p Theo nghiên
c u c a Ngô Th Bích Vân (2011),ăv năhoáădoanhănghi p có vai trò r t quan tr ng
vì nó là ngu n l c t o ra l i th c nh tranh, nhăh ng t i ho chăđ nh chi năl c, thuăhútănhơnătƠiăvƠăt ngăc ng s g n bó c aăng iălaoăđ ng, t oăđ ng l c làm vi c, giúpăđi u ph i và ki m soát, giúp làm gi măxungăđ t
1.2.2.1 V năhóaădoanhănghi p là ngu n l c t o ra l i th c nh tranh
L i th c nh tranh c a doanh nghi pă đ c xem xét d a trên các khía c nh
nh : ch tăl ng s n ph m và d ch v , chi phí, công ngh , s linh ho tătr c ph n
ng c a th tr ng, th i giană giaoă hƠngầă cóă đ c nh ng l i th đóă doanhă
Trang 19nghi p ph i có các ngu n l c v tài chính, nhân l c, máy móc, nguyên v t li u,
ph ngăphápălƠmăvi c Các ngu n l c v tài chính, máy móc, công ngh , nguyên
v t li u t o cho doanh nghi p có l i th so sánh v iăđ i th c nhătranhătr c khách hƠng.ăTrongăkhiăđóăngu n nhân l căđóngăthamăgiaătrongătoƠnăb quá trình chuy n
hóa các ngu n l c khác tr thành s n ph m, d ch v cu iăcùngăđ n v i khách hàng
Vì v y ngu n nhân l căđóngăvaiătròăquanătr ng trong vi c t o ra l i th c nh tranh
cho doanh nghi p
Tính hi u qu c a doanh nghi p b nhă h ng r t l n b iă v nă hóaă doanhă
nghi p Nó nhăh ng tr c ti păđ n vi c hình thành m c tiêu, chi năl c và chính
sách c a doanh nghi păc ngănh ăt o thu n l i cho vi c th c hi n thành công chi n
l căđưăđ c l a ch n d a trên vi c chia s và g n k t vai trò, công vi c c a m i cá
nhân trong doanh nghi pă đ i v i m c tiêu chung xu t phát t chi nă l c Môi
tr ngăv năhóaădoanhănghi păcònăcóăýăngh aătácăđ ngăđ n tinh th n,ătháiăđ ,ăđ ng
l c làm vi c c aăcácăthƠnhăviên.ăPh ng th c làm vi c c aălưnhăđ o doanh nghi p
s nhăh ngăđ năv năhóaădoanhănghi p và t đóătácăđ ng lên nhân viên, giúp h
đ nhăh ng công vi c t tăc ngănh ăxácăđ nh rõ nh ngăđóngăgópăc aămìnhăđ i v i
doanh nghi p, xây d ng và phát tri n b n thân
T nh ng y u t đó,ăv năhóaădoanhănghi p nâng cao giá tr c a các ngu n l c
có s n c a doanh nghi păđ đ ng th i nâng cao l i th c nh tranh c a doanh nghi p
1.2.2.2 V năhóaădoanhănghi p nhăh ng t i ho chăđ nh chi năl c
V năhóa doanh nghi p có nhăh ng tr c ti păđ n ho chăđ nh chi năl c c a
doanh nghi p thông qua vi c ch n l c thông tin thích h p (áp d ng kinh nghi m,
môă hìnhă đ c l a ch n phù h p),ă đ t ra nh ng tiêu chu n tuân theo giá tr c a
doanh nghi p và cung c p nh ng tiêu chu n, nguyên t c này cho các ho tăđ ng c a
doanh nghi p.ăV năhóaădoanhănghi p s nhăh ngăđ n vi c ho chăđ nh chi năl c
thông qua vi c th hi n vai trò c a các thành viên trong chi năl c, vi c phân b vai
trò c a h đ i v i vi c th c hi n các m c tiêu c a chi năl c, nh n th căđ c các
ngu n l c có s n c a doanh nghi p và n l c b n thân h đ th c hi n chi năl c
Trang 20V nă hóaă doanhă nghi pă c ngă s có nhă h ngă đ n hi u qu vi c th c hi n
chi năl c c a doanh nghi p b i vì m tăv năhóaădoanhănghi p m nh s t oăđ c s
th ng nh t và tuân th caoăđ i v i các giá tr , ni m tin c a t ch căvƠăđóăs lƠăc ăs
quan tr ngăđ th c hi n thành công chi năl c c a doanh nghi p.ăV năhóaădoanhă
nghi p v i ch că n ngă t oă đ c s cam k t cao gi a các thành viên trong doanh
nghi p s là y u t quy tăđ nhăđ nâng cao hi u qu ho tăđ ng,ăn ngăsu tălaoăđ ng
c a doanh nghi p
1.2.2.3 ThuăhútănhơnătƠiăvƠăt ngăc ng s g n bó c aăng iălaoăđ ng
M tăkhiăv năhóaăc a doanh nghi p tr nên m nh m và hi u qu thì s góp
ph n nâng cao l i th c nh tranh c a doanh nghi p,ă đ aă ti ng vang c a doanh
nghi p ra ngoài b i vi c qu n lý ch t ch và hi u qu các ho tăđ ng truy n thông
đ iăchúngăđ i v i doanh nghi păc ngănh ăs thành công th c t c a doanh nghi p
trên th tr ng kinh doanh Chính nh ng ti ng vang này s giúp doanh nghi p thu hútăđ c các nhân tài mong mu n vào làm vi c đơyăvƠăb ngăchínhăv năhóaădoanhă
nghi p năđ nh, r rƠng,ăcóătínhăđ nhăh ng cao s giúp cho doanh nghi p gi đ c
ng iălaoăđ ng l i v iămìnhălơuăh n,ăcóăýămu n g n bó và phát tri n lâu dài cùng
v i doanh nghi p do h tìm th yăđ c m tămôiătr ng làm vi c năđ nh và phù h p, cóăt ngălai.ă
1.2.2.4 T oăđ ng l c làm vi c
V năhóaădoanhănghi p chính là s g n k t gi a cá nhân v i doanh nghi p b ng
cách ch rõ ra m i liên h gi a công vi c mà h đangălƠmăđ i v i n l căđ tăđ c
m c tiêu c a doanh nghi p thông qua vi c th c thi các chính sách c a chi năl căđ
ti năđ n m cătiêu.ăV năhóaădoanhănghi p ch cho các thành viên th y s đóngăgópă
c a h đ i v i vi c hoàn thành m c tiêu c a doanh nghi pănh ăth nào, t đóăthúcă
đ y h hoàn thành t t công vi c c a mình
V năhóaădoanhănghi păđ căthúcăđ y b i s lưnhăđ o hi u qu , n u m tăng i lưnhăđ o bi t chú tr ng và phát tri năv năhóaădoanhănghi p h s xây d ng nh ng
ph ngăth c và h th ng làm vi c hi u qu đ giúp nhân vi c th c hi n t t công
vi cănh ăh th ngăthôngătin,ăcácăph ngăth c phân quy n và giao vi c hi u qu hay
Trang 21là xây d ng m tămôtătr ng làm vi c c i m , thu n l i Chính nh ngăđi uăđóăđưă
góp ph n t oăđ ng l căthúcăđ y nhân viên làm vi c
Ngoài ra, m tămôiătr ngăv năhóaădoanhănghi p năđ nh, thu n l i s giúp cho
các thành viên th y g n bó và nhìn th yăt ngălaiăc a h trongăt ngălaiăc a doanh
nghi p và vì v y h càng n l căđ hoàn thành công vi c, góp ph n t o nên s thành
công cho doanh nghi p
1.2.2.5 V năhóaădoanhănghi păgiúpăđi u ph i và ki m soát
V năhóaădoanhănghi p s đ aăraănh ng chu n m c, nh ngăquiăđ nh mà xu t phátăbanăđ u là t ý nguy n, mong mu n c aăng i sáng l păvƠăsauăđóăd n d n
đ c th a nh n và tr thành c aăđ i đaăs các thành viên b i nh ng chu n m c, qui
đ nhăđ c tr i nghi m cùng v i h quaăn măthángăth ngătr m ho tăđ ng t i doanh
nghi p Chính nh ng chu n m c, nh ng qui t c này s giúpănhƠălưnhăđ oăđi u ph i
và ki m soát doanh nghi p do chúng tr thành c s đ cácăthƠnhăviênăđi u ch nh
các hành vi c a h c ngănh ălƠăc ăs đ xem xét khi ra quy tăđ nh
1.2.2.6 V năhóaădoanhănghi p giúp gi măxungăđ t
Xungăđ t xu t phát t nh ng b tăđ ng c a cá nhân, b tăđ ngătrongăquanăđi m
v phong cách s ng, b tăđ ngăquanăđi m làm vi c, b tăđ ng v ph ngăth c gi i
quy t v năđ hay b tăđ ng trong vi c l a ch n quy tăđ nh c a cu i cùng c a m t s
vi c trong công vi c, b tăđ ng gi a quy n l i cá nhân và quy n l i t p th
V năhóaădoanhănghi p v iăvaiătròăđ nhăh ng,ăđ aăraănh ng chu n m c, qui
đ nh nh m giúp cho các thành viên trong doanh nghi p t tăđi u ch nh nh ng hành vi
c a mình cho phù h p,ăc ngănh ălƠăđ nhăh ng cho vi c ra quy tăđ nhăđ th a mãn
c l i ích cá nhân và t p th
ng th i,ăv năhóaădoanhănghi păc ngăt o ra s nh t quán t đ uăđ n cu i,ăđ
m iăng i d a vào các chu n m c t v năhóaăđ khôngăđiăl chăh ng,ăc ngănh ăt o
m iă hìnhă thƠnhă đưă đ c nói ra và gi i quy t th aă đángă đ không ph i tr thành
nh ngă xungă đ t nguy hi mă cóă nguyă c ă pháă v c u trúc n i b hay nhă h ng
nghiêm tr ngăđ n doanh nghi p
Trang 221.3 Các mô hình nghiên c u v v năhoáădoanhănghi p
1.3.1 Các y u t c uăthƠnhăv năhóaădoanhănghi p c a Schein
Theo Schein (1989),ăv năhoáădoanhănghi p bao g m ba c păđ , m i c păđ
bi u hi n v i nh ngăđ căđi m, hình th căkhácănhauănh ngăđ u có m tăm căđíchă
chung là th hi năđ căđ cătr ngăv năhóaăc a t ch c và lan truy năv năhóaă y t i
các thành viên trong t ch c
1.3.1.1 C păđ 1 - Nh ng giá tr v năhóaăh u hình
Nh ng giá tr v năhóaăh u hình là nh ng cái th hi năđ c ra bên ngoài rõ
ràng, d nh n bi t nh t c a v năhoáădoanhănghi p Các th c th h u hình mô t m t
cách t ng quan nh tămôiătr ng v t ch t và các ho tăđ ng xã h i trong m t doanh
nghi p Nh ng giá tr v năhóaăh u hình bao g m các hình th căc ăb n sau:
a Ki n trúc đ c tr ng và di n m o doanh nghi p
c coi là b m t c a doanh nghi p, ki n trúc và di n m oăluônăđ c các
doanh nghi p quan tâm, xây d ng Ki n trúc, di n m o b ngoài s gây năt ng
m nh v iăkháchăhƠng,ăđ iătácầăv s c m nh, s thƠnhăđ t và tính chuyên nghi p
c a b t k doanh nghi p nào Di n m o th hi n hình kh i ki n trúc, quy mô v không gian c a doanh nghi p Ki n trúc th hi n s thi t k các phòng làm vi c,
b trí n i th t trong phòng, màu s c ch đ oầ T t c nh ng s th hi năđóăđ u có
th lƠmănênăđ cătr ngăchoădoanh nghi p Th c t cho th y, c u trúc và di n m o có nhăh ngăđ n tâm lý trong quá trình làm vi c c aăng iălaoăđ ng
b Các l k ni m, l nghi và các sinh ho t v n hóa
ơyălƠănh ng ho tăđ ngăđưăđ c d ki năt ătr căvƠăđ căchu năb k l ng
L ănghiătheoăt ăđi n ti ng Vi t là toàn th nh ngăcáchălƠmăthôngăth ngătheoăphongă
t c,ăápăd ngăkhiăti n hành m t cu c l ăTheoăđó,ăl nghi là nh ng nghi th căđưătr
thành thói quen,ăđ c m căđ nh s đ c th c hi n khi ti n hành m t ho tăđ ng nào đó,ănóăth hi nătrongăđ i s ng hàng ngày ch không ch trong nh ng d păđ c bi t
L nghi t oănênăđ cătr ngăv v năhóa,ăv i m i n n v năhoá khác nhau các l nghi
c ngăcóăhìnhăth c khác nhau
Trang 23L ăk ăni m là ho tăđ ngăđ c t ch cănh mănh c nh m iăng i trong doanh
nghi p ghi nh nh ng giá tr c a doanh nghi p và là d p tôn vinh doanh nghi p,
t ngăc ng s t hào c a m iăng i v doanh nghi p.ă ơyălƠăho tăđ ng quan tr ng
đ c t ch c s ng đ ng nh t
Các sinh ho tăv năhóaănh ăcácăch ngătrìnhăcaănh c, th thao, các cu c thi
trong các d păđ c bi t,ầlƠăho tăđ ng không th thi uătrongăđ i s ngăv năhóa.ăCácă
ho tăđ ngănƠyăđ c t ch c t oăc ăh i cho các thành viên nâng cao s c kho , làm
phong phúăthêmăđ i s ng tinh th n,ăt ngăc ng s giaoăl u,ăchiaăs và hi u bi tăl nă
nhau gi a các thành viên
c Ngôn ng , kh u hi u
Ngôn ng lƠăph ngăti n giao ti pătrongăđ i s ng hàng ngày, do cách ng x ,
giao ti p gi a các thành viên trong doanh nghi p quy t đ nh Nh ngăng i s ng và
làm vi c trong cùng m tămôiătr ngăcóăxuăh ng dùng chung m t th ngôn ng
Các thành viên trong doanh nghi p đ làm vi căđ c v i nhau c n có s hi u bi tă
l nănhauăthôngăquaăvi c s ăd ngăchungăm t ngôn ng
h uăhi u là m t câu nói ng n g n, s ăd ngănh ngăt ăng đ năgi n, d nh
th hi n m tăcáchăcôăđ ng nh t tri t lý kinh doanh c a m t công ty
d Bi u t ng, bài hát truy n th ng, đ ng ph c
Bi uăt ng là bi u th m tăcáiăgìăđóăkhôngăph iălƠăchínhănóăvƠăcóătácăd ngă
giúp m i ng i nh n ra hay hi uăđ c cái mà nó bi u th Các công trình ki n trúc,
l nghi, giai tho i,ăkh uăhi uăđ u ch aăđ ng nh ngăđ cătr ngăc a bi uăt ng
M t bi uăt ng khác là logo Logo là m tătácăph măsángăt o th hi n hình
t ng v m t t ch căb ngăngôn ng ngh thu t Logo là lo i bi uătr ngăđ năgi nă
nh ngă cóă ýă ngh aă l nă nênă đ c các doanh nghi p r t quan tâm chú tr ng Logo
đ c in trên các bi uă t ng khác c a doanh nghi p nh ă b ng n i quy, b ng tên côngăty,ăđ ngăph c,ăcácă năph m,ăbaoăbìăs năph m, các tài li uăđ căl uăhƠnhầă
Bài hát truy n th ng,ăđ ngăph călƠănh ng giá tr v năhóaăt oăraănétăđ cătr ngă
cho doanh nghi p và t o ra s đ ng c m, g n bó gi aăcácăthƠnhăviên.ă ơyăc ngălƠă
nh ng bi uăt ng t o nên ni m t hào c a nhân viên v công ty mình
Trang 24Ngoài ra, các giai tho i, truy n k , các nă ph mă đi nă hình,ầlƠă nh ng bi u
t ng giúp m iăng i th yărõăh năv nh ng giá tr v năhoá c a t ch c
1.3.1.2 C păđ 2 - Nh ng giá tr đ c tuyên b
Nh ng giá tr đ c tuyên b bao g m các chi năl c,ăm cătiêu,ăcác n i quy, quyăđ nh, t m nhìn, s m nhăđ c công b côngăkhaiăđ m i thành viên c a doanh
nghi p n l c th c hi n.ă ơyă lƠă kimă ch nam cho m i ho tă đ ng c a nhân viên
Nh ng giá tr nƠyăc ngăcóătínhăh u hình vì có th nh n bi t và di năđ t m t cách rõ
ràng, chính xác
a T m nhìn
T m nhìn là tr ngătháiătrongăt ngălaiămƠădoanh nghi p mong mu năđ t t i
T m nhìn cho th yă m că đích,ă ph ngă h ngă chungă đ ă d nă t iă hƠnhă đ ng th ng
nh t T m nhìn cho th y b c tranh toàn c nh v doanh nghi p trongăt ngălaiăv i
gi i h n v th iă giană t ngă đ iă dƠiă vƠă cóă tácă d ngă h ng m i thành viên trong
doanh nghi p chung s c, n l căđ tăđ c tr ngătháiăđó.ă
b S m nh và các giá tr c b n
S m nh nêu lên lý do vì sao t ch c t n t i,ăm căđíchăc a t ch c là gì? T i
sao làm v y? LƠmănh ăth nƠo?ă ăph căv ăai?ăS m nh và các giá tr c ăb n nêu
lên vai trò, trách nhi m mà t thân doanh nghi p đ t ra S m nh và các giá tr c ă
b năc ngăgiúpăchoăvi căxácăđ nhăconăđ ng, cách th căvƠăcácăgiaiăđo năđ điăt i
t m nhìn mà doanh nghi p đưăxácăđ nh
c M c tiêu chi n l c
Trong quá trình hình thành, t n t i và phát tri n, doanh nghi p luôn ch u các
tácăđ ng c khách quan và ch quan Nh ngătácăđ ng này có th t oăđi u ki n thu n
l i hay thách th c cho doanh nghi p M i t ch c c n xây d ng nh ng k ho ch chi năl căđ xácăđ nhăắl trình”ăvƠăch ngătrìnhăhƠnhăđ ng, t năd ngăđ căcácăc ă
h i,ă v t qua các thách th că đ điă t iă t ngă lai,ă hoƠnă thƠnhă s m nh c a doanh
nghi p
M i quan h gi a chi năl c và v năhoáădoanhănghi p có th đ c gi i thích
nh ăsau:ă hiăxơyăd ng chi năl c c n thu th p thông tin v môiătr ng Các thông
Trang 25tin thu th păđ c l iăđ c di năđ t và x lý theo cách th c, ngôn ng th nh hành
trong doanh nghi p nên ch úng ch u nhăh ng c a v năhoáădoanhănghi p.ăV năhoá
c ngălƠăcôngăc ăth ng nh t m iăng i v nh n th c, cách th căhƠnhăđ ng trong quá
trình tri năkhaiăcácăch ngătrìnhăhƠnhăđ ng
1.3.1.3 C p đ 3 ậ Nh ng giá tr ng măđ nh
Các giá tr ng măđ nh là ni m tin, nh n th c,ăsuyă ngh ,ătìnhă c mă đưă năsơuă
trong ti m th c m i thành viên trong doanh nghi p Các ng măđ nhălƠăc ăs cho các hƠnhăđ ng,ăđ nhăh ng s hình thành các giá trong nh n th c cho các cá nhân H
th ng giá tr ng măđ nhăđ c th hi n qua các m i quan h sau:
a Ng m đ nh v quan h gi a con ng i v i môi tr ng
V m i quan h này, m iăng i và m i t ch c có nh n th c khác nhau M t
s ăchoăr ngăh có th làm ch đ c trong m i tình hu ng,ătácăđ ng c aămôiătr ng
không th lƠmăthayăđ i v n m nh c a h M t s ăkhácăthìăchoăr ngăc n ph i hòa
nh p v iămôiătr ng, hay tìm cách sao cho có m t v tríăanătoƠnăđ không ph i ch u
nh ngătácăđ ng b t l i c aămôiătr ng Nh ng t ch c,ăcáănhơnăcóăsuyăngh ătiêuăc căthìăchoăr ngăkhôngăth thayăđ iăđ c nh ng gì mà s ph năđưăanăbƠi,ănênăđƠnhăph i
ch p nh n s ph năđó.ă ơyălƠănh ng t ch c,ăcáănhơnăcóăxuăh ng an ph n, không
mu n c g ng
b Ng m đ nh v quan h gi a con ng i v i con ng i
Ngoài m i quan h xã h i, các thành viên trong t ch c còn có m i quan h trong công vi c Các quan h này có nhăh ngăt ngăh ăl nănhau.ăM t s t ch c
ng h thành tích và s n l c c a m i cá nhân M t s khác l i khuy n khích s
h p tác và tinh th n t p th Tri t lý qu n lý c a m i t ch c có th coi tr ng tính
đ c l p, t ch ho căng c l iăđ cao tính dân ch ă xácăđ nhăchínhăxácăvƠăt ă
t ng ch đ o trong m i quan h gi aăconăng i trong t ch c c năđánhăgiáăvaiătròă
c a m i các nhân trong m i quan h v i các thành viên còn l i
c Ng m đ nh v b n ch t con ng i
Các t ch c khác nhau có quan ni m khác nhau v b n ch tăconăng i M t s
t ch căchoăr ngăb n ch tăconăng iălƠăl i bi ng, tinh th n t ch , kh n ngăsángă
Trang 26t o kém M t s t ch c khác l iăchoăr ngăb n ch tăconăng i là có tinh th n t ch
cao, có trách nhi m và có kh n ngăsángăt o ti mă n.ăTrongăkhiăm t s t ch c khác
l iăđánh giá cao kh n ngăc aăng iălaoăđ ng,ăđ caoăng iălaoăđ ngăvƠăcoiăđóălƠă
chìa khóa c a s thƠnhă công.ă Cácă quană đi mă khácă nhauă d nă đ n nh ngă ph ngă
pháp qu nălýăkhácănhauăvƠăcóătácăđ ngăđ n nhân viên theo nh ng cách khác nhau
d Ng m đ nh v b n ch t hành vi con ng i
C ăs c a hành vi cá nhân trong t ch căc năc vƠoătháiăđ , tính cách, nh n
th c và s h c h i c a m iăng i B n y u t này là nh ng y u t ch y u nh
h ngăđ n hành vi cá nhân trong t ch c.ăQuanăđi m v b n ch t hành vi cá nhân
có s khác nhau gi aăph ngăTơyăvƠăph ngă ông.ăNg iăph ngăTơyăquanătơmă
nhi uăđ năn ngăl c, s c g ng và th hi n b năthơnăb ngănh ngăcáiăc ăth làm
đ c.ăTrongăkhiăng iăph ngă ôngăcoiătr ng v th , nên có l i s ngăđ c ch ng
t mìnhălƠăaiăđóăth hi n qua đ a v xã h iămƠăng iăđóăcóăđ c
e Ng m đ nh v b n ch t s th t và l ph i
i v i m t s t ch c, s th t và l ph i là k t qu c a m t quá trình phân
tích,ăđánhăgiáătheoănh ng quy lu t,ăchơnălýăđưăcó.ăM t s t ch c khác, s th t và l
ph iălƠăquanăđi m, ý ki n c aăng iălưnhăđ o do ni m tin, s tín nhi m tuy tăđ i v i
ng iăđ ngăđ u t ch c Có t ch c l iăchoăr ngănh ng gì còn l i sau cùng chính là
l ph i và s th t
Ngoài ra, trong doanh nghi p còn t n t i m t h th ng giá tr ch aăđ c coi là
đ ng nhiên và các giá tr mƠălưnhăđ o mong mu năđ aăvƠoădoanhănghi p mình
Nh ng giá tr đ c các thành viên ch p nh n thì s đ c ti păt căduyătrìătheoăth i
gian và d n d năđ căcoiălƠăđ ngănhiên.ăSauăm t th i gian thì các giá tr này s tr
thành các ng măđ nh Các ng măđ nhăth ngăkhóăthayăđ i và nhăh ng r t l năđ n
phong cách làm vi c, quy tăđ nh, giao ti păvƠăđ i x S nhăh ng c a các ng m
đ nh l năh năr t nhi u so v i s nhăh ng c a các giá tr đ c th hi n
1.3.2 Môăhìnhăv năhoáădoanhănghi p c a Denison
Mô hình Denison đ c phát tri n b i giáo s ă Danielă R Denison.ă VƠoă đ u
nh ngăn mă1980,ăôngăđưănghiênăc u nh ng s li uăliênăquanăđ n ho tăđ ng c a 34
Trang 27công ty và phát hi n ra r ng nh ng t ch c mà công vi căđ c s p x p m t cách
h p lý và các cá nhân thamăgiaăvƠoăquáătrìnhăđ aăra quy tăđ nh, l i t căđ uăt ăvƠă
ti nălưiăcaoăh năt haiăđ n ba l n Th i gian nghiên c u càng dài (t n măth n mă
tr đi)ăthìăs khác bi t này càng rõ r t Sau nghiên c u th nh t, ôngăđưăphátătri n và
m r ng nghiên c u c a mìnhăraă764ăcôngătyăvƠoăn mă1995ăvƠăconăs t ch căđ c
nghiên c u v n ti p t căt ngătheoăt ngăn m
K t qu c a nghiên c u mang tính toàn c u c a Denison (1984) đưăđ aăraăb n khungă đ că đi m v m t v nă hóaă (culturală trait)ă c a doanh nghi p: s tham gia
(involvement), s kiênăđ nh (consistency), kh n ngăthíchănghi (adaptability) và s
m nh (mission) B n khungăđ căđi m này có nhăh ng tr c ti păđ n hi u qu ho t
đ ng c a doanh nghi p Thông qua nh ng nghiên c u c th d a trên các công c
th ngăkê,ăcácăđ căđi măđ căxácăđ nh có nhăh ng tr c ti păđ n s t ngădoanhăthu,ă
l i nhu n ròng trên tài s n, ch tăl ng, l i nhu n, m căđ hài lòng c a nhân viên và
hi u qu chung
Hình 1.1 :ăMôăhìnhăv năhoáădoanhănghi p c a Denison
(Ngu n: Theo Denison, 1984)
Trang 281.3.2.1 Ni m tin và các quan ni m chung (beliefs and assumptions)
Trong mô hình này, đi m trung tâm là ni m tin và các quan ni m chung c a t
ch c M i m tă nhơnă viênă đ u có m t ni m tin sâu xa v doanh nghi p c a h ,
nh ngăng i cùng làm vi c,ăkháchăhƠng,ăcácăđ i th c nhătranhăvƠăl nhăv c mà h đangăkinhădoanh.ăNh ng ni m tin và quan ni m chung này cùng v i s k t n i v i
các hành vi s quy tăđ nhăv năhóaăc a doanh nghi p
1.3.2.2 Các khungăđ căđi m c aăv năhoáădoanhănghi p
Mô hình Denison bao g m b n khung đ căđi m c aăv năhóaădoanhănghi p,
m i m t khung đ căđi m s bao g m ba nhân t liên quan:
a S tham gia (involvement)
S tham gia là vi c xây d ng ngu n nhân l căcóăn ngăl c và t o ra tinh th n
làm ch và trách nhi m xuyên su t trong doanh nghi p, bao g m các nhân t :
Phân quy n (empowerment): Các nhân viên có c m th yă đ c thông báo
đ yăđ và b thu hút vào các công vi c mà h đ c giao? H có nh n th y r ng h
có th có m t nhăh ng tích c căđ i v i doanh nghi p?
nhăh ng nhóm (team orientation): Các nhóm làm vi c, các b ph n có
đ c khuy năkhíchăvƠăcóăc ăh iăđ rèn luy n trong công vi c hay không? Các nhân
viên có quý tr ng s h p tác và có c m nh n trách nhi m qua l i l nănhauăđ i v i
m c tiêu chung?
Phát tri năn ngăl c (capability development): Các nhân viên có tin r ng h
đangăđ c doanh nghi păđ uăt ănh ălƠăm t ngu n l c quan tr ng và các k n ngă
c a h đangăđ c c i thi n t ng ngày khi h làm vi c đơy?ăCóăph i s c m nh trên
t ng th c a doanh nghi păđangăđ c c i thi n? Có ph i doanh nghi p s h u nh ng
k n ngăc n thi t cho vi c c nh tranh hi n t i và sau này hay không?
b S kiên đ nh (consistency)
S kiênăđ nh xácăđ nh các giá tr và h th ng làm vi c là n n t ngăc ăb n c a
v năhóa, bao g m các nhân t :
Các giá tr c t lõi (core values): Các nhân viên có chia s m t lo t các giá tr
mà chúng t o ra m t s nh n th c m nh m c a vi căxácăđ nh và thi t l p rõ ràng
Trang 29các k v ng?ăCácălưnhăđ o có làm m u và ra s c c ng c nh ng giá tr này hay
không?
S th a hi p (agreement): Doanh nghi p có th đ tăđ n các s th a thu n v
các v năđ then ch t hay không? Các nhân viên có dung hòa các s khác bi t b ng
nh ngăph ngăth c có tính xây d ng khi phát sinh v năđ không?
S k t h p và h i nh p (coordination & integration): Các nhân viên t các
b ph n khác nhau trong doanh nghi p có th chia s m t tri n v ng chung mà nó cho phép h làm vi c hi u qu xuyên su t gi a các b ph n trong doanh nghi p?
H có ch u t b cái riêng c a mình và khuy năkhíchăchoăcácăhƠnhăđ ng r t đ c
quan tâm trong toàn doanh nghi p không?
c Kh n ng thích nghi (adaptability)
Kh n ngă thíchă nghiă liênă quană đ n vi c chuy nă đ i các yêu c u c a môi
tr ngăbênăngoƠiăthƠnhăhƠnhăđ ng c a doanh nghi p, bao g m các y u t :
Thayăđ i m t cách sáng t o (creating change): Các nhân viên có th hi u
đ cămôiătr ng bên ngoài và ph n ng m t cách thích h pătheoăcácăxuăh ng và
s thayăđ i c aămôiătr ngăbênăngoƠiăhayăkhông?ăCácănhơnăviênăcóăth ng xuyên
tìm ki m nh ng cái m i và tìm cách c i ti n công vi c c a mình không?
nhăh ng vào khách hàng (customer focus): Doanh nghi p có hi uăđ c
nhu c u c a khách hàng c a h hay không? Các nhân viên có cam k tăđápăl i các
nhu c uăđ căthayăđ i vào b t c lúc nào hay không? Vi căđ nhăh ng vào khách
hàng có ph i là m iăquanătơmăc ăb n xuyên su t trong doanh nghi p hay không?
Kh n ngăh c t p (organizational learning): Có ph i kh n ngăh c h iăđ c
xem là có vai trò quan tr ng n iălƠmăvi c trong doanh nghi p hay không? Doanh
nghi p có t o ra m tămôiătr ng làm vi c mà đóăs n sàng ch p nh n các r i ro
h pălýăđ có s c i ti n? Có s chia s ki n th c gi a các nhân viên, các b ph n
trong doanh nghi p hay không?
d S m nh (mission)
S m nh là m t ch d n trong dài h n cho doanh nghi p, bao g m các y u t :
Trang 30Ch d n chi nă l c và d đ nh (strategic direction & intent): Các nhân
viên có hi u rõ các chi năl c c a doanh nghi p và h cóăngh ăr ng các chi năl c
này s thành công?
M c tiêu (goals & objectives): Doanh nghi p có nh ng m c tiêu ng n h n
mà có th giúp nhân viên th c hi n công vi căc ăb n hàng ngƠyăh ng v chi n
l c và t m nhìn c a doanh nghi p không? Các nhân viên có hi u r ng công vi c h
nă kh pă vƠă cóă đóngă gópă nh ă th nào cho vi c hoàn thành m c tiêu c a doanh
nghi p hay không?
T m nhìn (vision):ăCácănhơnăviênăcóăđ c chia s tuyên b v t ngălaiămongă
mu n chung c a doanh nghi p hay không? H có hi u rõ v t m nhìn c a doanh nghi p không?ă i uăđóăcóăkhy n khích h làm vi c?
1.3.2.3 Các tr ngătháiăv năhóaădoanhănghi p
CácănhƠălưnhăđ o, qu n lý và các nhân viên luôn có c m giác gi ngănh ăh đangăb kéo theo m tăh ng khác trong su t quá trình kinh doanh c a doanh nghi p
Vi c c m giác b đ yăhayăkéoănh ăv yălƠăbìnhăth ng và nó bu c ph iăngh ăđ n môi
tr ng bên ngoài và quá trình ho tăđ ng bên trong khi duy trì s kiênăđ nh và thích
nghi v i s thay đ i t bên ngoài Mô hình Denison n m b tăđ c v năđ và miêu t
nh ng tr ngătháiăđó.ăCácăkhungăđ căđi măc ngănh ăcácănhơnăt trong mô hình s t o
nên hai chi uă h ng chính chi u th ngă đ ng là các nhân t đ i di n cho kh
n ngălinhăđ ng và nă đ nh c a doanh nghi p.ăTrongăkhiă đó,ăcácănhơnăt chi u
ngang s mô t vi căđ nhăh ng t p trung vào bên trong hay bên ngoài c a doanh
nghi p
a Linh đ ng và n đ nh
Linhăđ ng (flexible): T p trung vào kh n ngăthíchănghiăvƠăs tham gia Các
doanh nghi p m nh nh ngăđi m này có th thayăđ i r tănhanhăđ đápăl i s thay
đ i t môiătr ng bên ngoài H cóăxuăh ng thành công kh n ngăc i ti n và làm
th a mãn các khách hàng c a mình
nă đ nh (stable): T p trung vào s m nh và s kiênă đ nh Nh ng doanh
nghi p này có xuăh ng t p trung và có kh n ngătiênăđoánătrongăm t ch ng m c
Trang 31nào đó.ăH bi t h s điăđ năđơuăvƠăcóănh ng công c hay h th ngănƠoăđ có th điă
đ năđó.ăH t o ra liên k t các k t qu l i v i nhau m t cách hi u qu , có l i nhu n
cao nh t
b nh h ng bên ngoài và đ nh h ng bên trong
nhăh ng bên ngoài (external focus): T p trung vào s thích nghi và s
m nh Nh ng doanh nghi p này có m t con m tăh ng v th tr ng, có th thích nghiăvƠăthayăđ iăđ đápăl i nh ng gì h th yăđ c K t qu này là kh n ngđ t ngă
tr ng khi mà h đápă ngăđ c các nhu c u c a th tr ng hi n t iăvƠăt ngălai
nhă h ng bên trong (internal focus): T p trung vào s tham gia và s
kiênăđ nh nhăh ng c a nh ng doanh nghi p này là trong m t s liên k t gi a
các h th ng, quy trìnhăvƠăconăng i bên trong doanh nghi p Doanh nghi p có
đi m cao đ nhăh ngăbênătrongăthôngăth ngăđ cătiênăđoánălƠăcóăhi u qu ho t
đ ng cao, nh ngăđ ng c p cao c a ch tăl ng và s hài lòng c a nhơnăviênălƠăt ngă
cao
c Ph n mô hình giao thoa (cross patterns)
S liên k t t trên xu ng và t d i lên (s m nh và s tham gia): Các
doanh nghi p ph i cân b ng gi a s m nh (t trên xu ng) và s tham gia c a nhân viên (t d i lên) H c n h c làm th nƠoăđ k t n i m căđíchăvƠăchi năl c c a
doanh nghi p v i tinh th n trách nhi m, tinh th n làm ch và s cam k t t phía nhân viên
Chu i giá tr khách hàng (s thích nghi và s kiênăđ nh): i uănƠyăđ c
th hi n b i tình tr ngăc ngăth ngăđ c t o ra gi a S thích nghi có liên quan ch
y uăđ n th tr ng và S kiênăđ nh đ c nhìn th y các giá tr , h th ng và quy
trình bên trong doanh nghi p Các doanh nghi p có thành tích cao ph i có kh n ngă
thích ng và h iăđápăl i v i th tr ng, phát tri n các h th ng và quy trình mà có
th cho phép h đi uăhƠnhăđ t o ra nh ng s n ph m và d ch v có ch tăl ng cao
Trang 32TÓM T TăCH NGă1
V năhóaădoanhănghi p là h th ng các giá tr và ni mătinăđ c chia s bên
trong m t doanh nghi p, có nhăh ng m nh m đ n cách th căhƠnhăđ ng c a các
thành viên trong doanh nghi p và th hi n ý th c chung c a doanh nghi p
B n ch t c aăv năhóaădoanhănghi p có nhăh ngăđángăk đ năcáchăđi u hành
c a doanh nghi p và hi u qu c a nó trong vi căđ tăđ c m cătiêuăđ ra
Theo Schein (1989),ăv năhoáădoanhănghi p bao g m ba c păđ C păđ 1 -
nh ng giá tr v năhóaăh u hình bao g m các y u t : ki nătrúcăđ cătr ngăvƠădi n m o
doanh nghi p, các l k ni m, l nghi và các sinh ho tăv năhóa, ngôn ng , kh u
hi u, bi uăt ng, bài hát truy n th ng,ăđ ng ph c C păđ 2 - nh ng giá tr đ c
tuyên b bao g m: t m nhìn, s m nh và các giá tr c ăb n, m c tiêu chi năl c
C păđ 3 - các giá tr ng măđ nh bao g m: ng măđ nh v quan h gi aăconăng i
v iămôiătr ng, ng măđ nh v quan h gi aăconăng i v iăconăng i, ng măđ nh v
b n ch tăconăng i, ng măđ nh v b n ch tăhƠnhăviăconăng i, ng măđ nh v b n
ch t s th t và l ph i
Môă hìnhă v nă hoáă doanhă nghi p c a Denison (1984) đ aă raă b nă khungă đ c
đi m v m tă v nă hóaă c a doanh nghi p: s tham gia (phân quy n,ă đ nhă h ng
nhóm, phát tri năn ngăl c), s kiênăđ nh (các giá tr c t lõi, tho hi p, s k t h p và
h i nh p), kh n ngăthíchănghiă(thayăđ i m t cách sáng t o,ăđ nhăh ng vào khách
hàng, kh n ngăh c t p) và s m nh (ch d n chi năl c và d đ nh, m c tiêu, t m
nhìn)) B năđ căđi măv năhóaănƠyăcóă nhăh ng tr c ti păđ n hi u qu ho tăđ ng
c a doanh nghi p
Trang 33CH NGă2: TH C TR NGăV NăHịAăDOANHăNGHI P T I CÔNG TY TRÁCH NHI M H U H N LUXOFT VI T NAM
2.1 Gi i thi u chung v ngành công nghi p ph n m m Vi t Nam và Công ty Luxoft Vi t Nam
2.1.1 Gi i thi u chung v ngành công nghi p ph n m m Vi t Nam
Nh ngăn măđ u th k XXI lƠăgiaiăđo n c a phát tri n công ngh thông tin và
truy n thông v i nhi u d u n và k v ngătrongăcácăcaoătrƠo,ăc ngănh ăs bùng n và
tr m l ng Trong nh ng nhóm ngành n i b t, công nghi p ph n m mălƠăl nhăv căđ c
đ c bi t quan tâm trong ho chăđ nh chính sách, nh măđóngăgópăthi t th căvƠoăt ngă
tr ng GDP và phát tri n b n v ng kinh t xã h i
Công nghi p ph n m m là ngành k ngh bao trùm c ki n th c, công c ,
ph ngăpháp,ăđ nhăngh aă yêuăc u ph n m m và th c hi n các tác v thi t k , xây
d ng, ki m th và b o trì K ngh ph n m m còn s d ng ki n th c c aăcácăl nhăv c
nh ăk thu t , khoa h c máy tính; qu n lý; toán h c; qu n lý d án; qu n lý ch t
l ng và k thu t h th ng
Ngày nay, ph n m măđưăcóăm t kh p m i n i,ătrongăcácăph ngăti năđi n t
ph c v s n xu tăvƠăđ i s ng Công nghi p ph n m m và d ch v có vai trò quan
tr ng,ăl nhăv cănƠyăđưăđóngăgópăt i 1/3 t ng ch tiêu giá tr công ngh thông tin -
truy n thông toàn c u V i vai trò ch ch t t oăn ngăl c sáng t o,ăt ngătr ng và vi c
làm; m căt ngătr ng ngu n thu c a công nghi p ph n m măđưăđ aăl nhăv c này tr
thành trung tâm th n kinh c a m i ho tăđ ng kinh t hi năđ i
Vi t Nam, công ngh thôngătinăvƠăđ c bi t là công nghi p ph n m măđưăt o
đ c thành công năt ngăđ tr thành m t ngành kinh t quan tr ng.ăNgƠnhănƠyăđưăđóngăgópăbìnhăquơnăkho ng 6,7% vào GDP c n c v i m cădoanhăthuăt ngăbìnhăquơnă25%/n m;ătrongăđó,ăcôngănghi p ph n m măđ tă33%/n mă(g p trên 4 l n m c
t ngăGDP).ăTrênăđ a bàn c n c hi n có trên 1.000 doanh nghi p ph n m m
Trang 34Nhìn chung, doanh nghi p ph n m m Vi t Nam còn non tr v i quy mô lao
đ ng bình quân kho ngă60ăng i Trong s doanh nghi p hi năđangăho tăđ ng, g n
m t n a m i thành l pă trongă 5ă n mă g nă đơy.ă Ngo i tr doanh nghi p l n có trên 1.000ălaoăđ ng, nh ngăđ năv nh c ăs v t ch t nghèo nàn; h u h tăđ u ph i thuê
v năphòng;ăphátătri n d a vào ngu n tài chính t có ho căhuyăđ ng t cá nhân
Trong quá trình phát tri n, doanh nghi p ph n m m không ch ph n ng th đ ng v i
nhu c u th tr ngămƠăđưăchúăýăđ n xây d ngăđ nhăh ng chi năl c d a trên hi u
bi t th tr ng M c dù có nhi u n l c phát tri n song doanh nghi p ph n m măđangă
ph iăđ i m t v i nhi uăkhóăkh n,ătháchăth c;ăđ c bi t v i nh ngăđ i th c nh tranh
n c ngoài ngay t i Vi t Nam Gia công ph n m m t i Vi t Nam ch u nhi u bi n
đ ng toàn c u
Các doanh nghi p ph n m m Vi tăNamăđangăphátătri n c v quy mô và ch t
l ng ngu n nhân l c, v n, các s n ph m và d ch v Phát tri n theo chu n qu c t
đ c th hi n s gia t ngăs doanh nghi păvƠănhơnăviênăđ tăđ c ch ng ch chuyên
môn qu c t , kh n ngăngo i ng nâng cao và xu t kh uăđ c nhi u s n ph m và
d ch v V n, nhân l cătrìnhăđ cao và kh n ngăngo i ng là nh ng thách th c ch
quan l n nh t;ăngoƠiăra,ămôiătr ng kinhădoanhăliênăquanăđ năkhóăkh năv c ăs h
t ng, giao thông v n t i và d ch v tƠiăchínhăc ngălƠănh ng nhân t h n ch c a ngành
công nghi p ph n m m
Phát tri n công nghi p ph n m m là m t l i th so sánh c a Vi t Nam trên th
tr ngălaoăđ ng th gi i; trongăđi u ki n m ng vi n thông phát tri n, toàn c u hóa,
giá tr giaăt ngăc a nhân l c ngành công nghi p ph n m m ngày càng to l n Tuy nhiênăđ phát tri n kh n ngăđòiăh i l n nh t là nh ngăđ tăpháăđ có 1 tri u k s ă
công ngh thôngătinăvƠoăn mă2020;ăđơy là m t thách th c không nh c a ngành
Công ngh thôngătinălƠăđ ng l căthúcăđ y phát tri n kinh t -xã h i,ăđ ng th iăc ngăchoăđóălƠăngƠnhăcôngănghi p hi năđ i có t căđ t ngătr ng cao.V iăvaiătròăđ ng l c
then ch t c a s phát tri n, công ngh thông tin và công nghi p ph n m m có th là
c ăs c a nh ng h t ng thi t y u trong hi năđ iăhóaăn c nhà
Trang 35Quy tăđ nh c a Th t ng Chính ph phê duy tăđ ánăđ aăVi t Nam s m tr thƠnhăn c m nh v công ngh thôngătinăxácăđ nh,ăđ năn mă2020,ăcôngăngh thông
tin s đóng góp t 8ăđ nă10%ăvƠoăt ngătr ng GDP c n c Trong phát tri n công
ngh thông tin, công nghi p ph n m m Vi tăNamăđưăđ c x păvƠoănhómă10ăn c h p
d n nh t th gi i v giaăcông.ă cóăc năc xây d ngăđ nhăh ng và l trình phát
tri n trong th i gian t i, các nhà phân tích cho r ng c nălƠmărõăđ c nh ng y u t th
tr ng, lo i hình s n ph m và d ch v ;ăxácăđ nhăđ c các ngu n l c công ngh , nhân
l c,ăđ uăt ătƠiăchínhăvƠănh ng v năđ th ch chính sách c a ngành công nghi p này
2.1.2 Gi i thi u chung v Luxoft toàn c u
Luxoft là m t công ty chuyên cung c p d ch v công ngh thông tin và phát tri n ph n m m v iăh nă5900ănhơnăviênătrênătoƠnăth gi i.ăLuxoftăđ c thành l p vào
tháng 4-2000 t i Moscow, Nga, là m t b ph n c a t păđoƠnăIBS.ăLuxoftăcungăc p
các d ch v phát tri n ph n m m chuyên d ng cho các doanh nghi p có ng d ng công ngh thông tin và các nhà cung c p ph n m m
Luxoft cung c p d ch v trong nhi u ngành nh :ătài chính và ngân hàng, giao
thông v n t i, vi năthông,ăn ngăl ng, công ngh t đ ngầăCông ty có m t t iă17ăđ a
đi m trên th gi i v i các trung tâm d ch v TrungăvƠă ôngăỂu,ăB c M và châu
Á C th , Luxoft có các trung tâm phát tri n t i Nga (Moscow, St Petersburg, Omsk), Ukraine (Kiev, Odessa, Dnipropetrovsk), Romania (Bucharest), Vi t Nam (thành ph H ChíăMinh)ăvƠăBaăLană( rakow).ăCácăv năphòngăđ i di n c a công ty
đ căđ t kh păn iătrênăth gi i: Hoa K (New York, NY; Seattle, WA), châu Âu
(London, Anh; Frankfurt, c) và châu Á (Singapore)
L ch s ho tăđ ng c a Luxoft toàn c u b tăđ u vƠoăn mă1995ăkhiăti n thân c a
Luxoft là m t trung tâm phát công ngh thông tin c a t păđoƠnăIBS,ăđ c thành l p
t i Moscow Tháng 4-2000, trung tâm phát tri n này tr thành m t công ty c ph n
tr c thu c t pă đoƠn IBS C ngă trongă n mă 2000,ă Luxoftă thƠnhă l pă v nă phòngă đ i
di n đ u tiên t i Montvale, CA, Hoa K N mă2001,ăLuxoftăm thêmăcácăv năphòngă
t i Seattle, WA và Omsk, Nga N mă2004,ăLuxoftăm cácăv năphòngăt i London,
Anh và St Petersburg, Nga N mă 2005,ă Luxoftă thƠnhă l pă v nă phòngă t i Kiev,
Trang 36Ukraine N mă2006,ăLuxoftăm m tăv năphòngă Odessa, Ukraine và nh n ch ng
ch H i viên vàng c a Microsoft (Microsoft Gold Certified Partner) N mă 2007,ă
Luxoft m chi nhánh m i t i Dnipropetrovsk, Ukraine N mă2008,ăLuxoftăm v nă
phòng t i thành ph H Chí Minh, Vi t Nam và Bucharest, Romania N mă2010,ă
Luxoft m trung tâm phát tri n t i Krakow, Ba Lan Ngày 26-07-2013,ăLuxoftăđ c
niêm y t t i Th tr ng ch ng khoán New York
2.1.3 Gi i thi u chung v Luxoft Vi t Nam
Thông tin v Công ty Trách nhi m h u h n Luxoft Vi t Nam:
a ch : t ng 1, tòa nhà Anna, công viên Ph n m m Quang Trung, ph ng
nam là l ch nălýăt ng cho các khách hàng mu năđaăd ng hóa ngu n cung c p c a
mình theo v tríăđ aălýăvƠăđ ng th i gi m thi u chi phí gia công Công ty Luxoft Vi t
nam, nh vào s hi p l c hi u qu gi aăcácăđ iăng ăk s ăt i Vi t nam và t i châu
Âu, có th th c hi n nh ng công vi c ph c t p trong m tămôiătr ng phát tri n toàn
c u v i chi phí c c k c nh tranh Luxoft Vi t Nam cung c p các d ch v toàn di n trong vi c phát tri năvƠăđ m b o ch tăl ng c a ng d ng và s n ph m cho c hai lo i
đ i tác là các nhà cung c p ph n m mă đ c l p và các khách hàng doanh nghi p
Luxoft Vi t nam minh h a rõ nét cho n năv năhóaăsángăt o, s th c thi ch c ch n và
n n t ng k thu t xu t s c c a Luxoft
2.1.3.1 Ho tăđ ng kinh doanh c a Luxoft Vi t Nam
Luxoft Vi t Nam có các ho tăđ ng kinh doanh: phát tri n và b o trì các ng
d ng cho khách hàng, h tr ng d ng, nghiên c u và phát tri n, xây d ng s n
Trang 37ph m, tái xây d ng và chuy năđ i, d ch v đ m b o ch tăl ng ph n m măđ c l p,
t ăv n v l nhăv c công ngh thông tin
B ng 2.1: K t qu ho tăđ ng kinh doanh t i Luxoft Vi t Nam
(Ngu n: Phòng K toán Công ty TNHH Luxoft Vi t Nam)
T i Vi t Nam, Luxoft Vi t Nam chuyên phát tri n d ch v gia công phát tri n,
ki m th s n ph m và ng d ng ph n m m cho khách hàng.ăCácăl nhăv c mà Luxoft
Vi t Nam cung c p s n ph m ph n m m là: hàng không, tài chính ậ ngân hàng,
doanh nghi p - s n xu t,ăn ngăl ng, vi n thông và ôtô Khách hàng chính là các
công ty, t pă đoƠnă l n trên toàn c uă nh :ă Alstom,ă Avaya,ă Boeing,ă Dell,ă DeutscheăBank,ăHarman,ăHotwire,ăIBM,ăSabre,ăUBSầăNh có n n t ng v ng ch c,ăđ iăng ă
nhân viên làm vi c chuyên nghi p, Luxoft Vi tăNamăđưăđ t t căđ t ngătr ng liên
t c,ă đ ng th i kh ngă đ nhă đ c tên tu iă c ngă nh ă s h p d n c a mình trong th
tr ngălaoăđ ng công ngh thông tin t i Vi t Nam
2.1.3.2 Tình hình nhân l c t i Luxoft Vi t Nam
N mă2008,ăLuxoft Vi tăNamăđ c thành l p v i 22 nhân viên Tháng 08-2013
công ty có 111 nhân viên và ph nă đ u cu iă n mă đ tă 142ă ng i.ă nă n m 2020,
Luxoft Vi t Nam ph năđ u tr thành m t công ty l n v ph n m m t i Vi t Nam v i
400 nhân viên
Tình hình phát tri n ngu n nhân l c t i Luxoft Vi tăNamăđ c mô t bi uăđ
d iăđơy
Trang 38Hình 2.1: Tình hình phát tri n ngu n nhân l c t i Luxoft Vi t Nam
(Ngu n: B ph n Nhân s công ty Luxoft Vi t Nam)
Hình 2.2: S nhân viên thôi vi c t i Luxoft Vi t Nam
(Ngu n: B ph n Nhân s công ty Luxoft Vi t Nam)
Trang 392.1.3.3 C ăc u t ch c t i Luxoft Vi t Nam
T iăLuxoft,ăc ăc u ho tăđ ngăđ c t ch c theo trung tâm phát tri n và theo d ánănh ăhaiăs ăđ bênăd i
B
ph n
IT
Các thành viên nhóm n
Tr ng
nhóm n Các
thành viên nhóm 2
Tr ng
nhóm 2
ầ
Hình 2.3 :ăC ăc u t ch c t i trung tâm phát tri n t i Vi t Nam
(Ngu n: Trang web c a Luxoft Vi t Nam)
Giámăđ căđi u hành c a Luxoft Vi t Nam lƠăng iăđ ngăđ u Công ty Trách
nhi m h u h n Luxoft Vi t Nam Trách nhi m c aăgiámăđ căđi u hành bao g m:
ch u trách nhi mătr căbanăgiámăđ c c a Luxoft toàn c u, ho chăđ nh chi năl c
phát tri n cho Luxoft Vi tăNam,ăđ m b o m i ho tăđ ng s n xu t kinh doanh t i
Luxoft Vi t Nam di n ra thông su t và phát tri n công ty theo chi năl căđưăđ ra,
qu n lý v m t tuy n d ng, nhân s , hành chính, tài chính cho toàn b nhân viên t i
Vi t Nam, k t h p v i nh ngăng i qu n lý d án các trung tâm đ phân b nhân
viên
Trang 40i u ph i viên là nh ng nhân viên có các nhi m v : kiêm nhi m ch c v
tr ng nhóm c a m t nhóm d án,ăđ c s u quy n c a giámăđ căđi u hành đ h
tr và qu n lý v m t quy trình s n xu t, tuy n d ng và phát tri năconăng i
nhóm l p
trình
Thành viên nhóm ki n trúc
Thành viên nhóm d li u
Thành viên nhóm c u hình
Thành viên nhóm phân tích
ki m th
Thành viên nhóm ki m
th t đ ng
Thành viên nhóm ki m
th
Hình 2.4 :ăC ăc u t ch c theo d án
(Ngu n: Trang web c a Luxoft Vi t Nam) Bên c nh vi c qu n lý t i trung tâm phát tri nălƠăc ăc u qu n lý theo d án Các
thành viên trong d án có th đ n t nhi u trung tâm khác nhau t i nhi u qu c gia
Tuy nhiên, ho tăđ ng c a d án ph iăđ căđ m b o thông su t và các nhân viên ph i
h p tác nh p nhàng v i nhau
Qu nă lýă ch ngă trìnhă (program manager) ch u trách nhi m phát tri n m t
ch ngătrìnhăg m nhi u d án Qu nălýăch ngătrìnhăk t h p v iăgiámăđ căđi u hành
c a trung tâm phát tri n quy tăđ nhăchínhăsáchăl ngăth ng d a vào k t qu đánhă
giá ho tăđ ng t c păd i