3 1.4 Môăhìnhădùngăđ phân tích... 47 4.3 Ki măđ nhăthangăđoăthôngăquaăphơnătíchăcácănhơnăt khám phá EFA 47 4.3.1 Phân tích các nhân t khá phá EFA c aăthangăđoăgiáătr th ngă hi u máy tí
Trang 1TR NGă I H C KINH T TP H CHÍ MINH
-o0o -
TP H CHÍ MINH ậ N Mă2013
Trang 2TR NGă I H C KINH T TP H CHÍ MINH
-o0o -
Trang 3L IăCAMă OAN
Tôi xin cam đoan lu n v n th c s ắ nhăh ng c a ho tăđ ng qu ng cáo
tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng đ n giá tr th ngăhi u máy tính xách tay c aăng i tiêu dùng t i TP H ChíăMinhẰ là k t qu c a quá trình h c t p,
nghiên c u khoa h c đ c l p và nghiêm túc
Các s li u trong lu n v n đ c thu th p t th c t , có ngu n g c rõ ràng, đáng tin c y và đ c x lý trung th c khách quan M i thông tin trích d n trong
lu n v n đ u đ c ch rõ ngu n g c c th
Thành ph H Chí Minh, ngày 17 tháng 12 n m 2013
H c viên
Trang 4M C L C TRANG BÌA PH
L IăCAMă OAN
M C L C
DANH M C CÁC KÝ HI U, CH VI T T T
DANH M C CÁC B NG
DANH M C CÁC HÌNH V , BI Uă
TÓM T T
CH NGă1:ăT NGăQUANă TÀI 1
1.1 S c n thi t c aăđ tài 1
1.2 M c tiêu nghiên c u 3
1.3 iăt ng, ph măviăvƠăph ngăphápănghiênăc u 3
1.3.1 iăt ng nghiên c u 3
1.3.2 Ph m vi nghiên c u 3
1.3.3 Ph ngăphápănghiênăc u 3
1.4 Môăhìnhădùngăđ phân tích 4
1.5 K t c u c a lu năv n 5
CH NGă2:ăC ăS LÝ THUY T 7
2.1 Khái ni măth ngăhi u 7
2.2 Phân bi tăth ngăhi u và nhãn hi u hàng hóa 11
2.3 Vai trò c aăth ngăhi u 12
2.3.1 Vai trò c aăth ngăhi uăđ i v i khách hàng 12
2.3.2 Vai trò c aăth ngăhi uăđ i v i b n thân doanh nghi p 12
2.4 Giá tr th ngăhi u 13
Trang 52.5 Các mô hình giá tr th ngăhi u 16
2.5.1 Mô hình D.Aker 1991 16
2.5.2 Môăhìnhăđoăl ng giá tr th ngăhi u c a Lasar & ctg 1995 17
2.5.3 Môăhìnhăđoăl ng giá tr th ngăhi u c a Nguy nă ìnhăTh và Nguy n Th Mai Trang (2011) 18
2.5.4 Mô hình giá tr th ngăhi u máy tính xách tay 18
2.6 Qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng 22
2.6.1 Qu ng cáo tr c tuy n 23
2.6.2 Khuy n mãi b ng quà t ng 24
2.7 Các gi thuy t và mô hình nghiên c u v nhăh ng c a ho tăđ ng qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ngăđ n giá tr th ngă hi u máy tính xách tay c aăng i tiêu dùng t i TP.HCM 24
2.7.1 nhăh ng c a qu ng cáo tr c tuy năđ n giá tr th ngăhi u máy tính xách tay 25
2.7.2 nhăh ng c a khuy n mãi b ng quà t ngăđ n giá tr th ngăhi u máy tính xách tay 26
CH NGă3:ăPH NGăPHỄPăNGHIểNăC U 30
3.1 Thi t k nghiên c u 30
3.1.1 Nghiên c uăs ăb 30
3.1.2 Nghiên c u chính th c 31
3.1.2.1 Quy trình nghiên c u 31
3.1.2.2 Th ng hi u nghiên c u 33
3.1.2.3 Xác đ nh m u nghiên c u 33
3.1.2.4 Ph ng pháp phân tích d li u 33
3.2 Xây d ngăthangăđo 34
3.2.1 oăl ng m căđ nh n bi tăth ngăhi u c aăng i tiêu dùng v i giá tr th ngăhi u 34
3.2.2 oăl ng lòng ham mu năth ngăhi u c aăng iătiêuădùngăđ i v i giá tr th ngăhi u 35
Trang 63.2.3 oăl ng ch tăl ng c m nh năth ngăhi u c aăng i tiêu dùng
đ i v i giá tr th ngăhi u 35
3.2.4 oăl ngălòngătrungăthƠnhăth ngăhi u c aăng iătiêuădùngăđ i v i giá tr th ngăhi u 36
3.2.5 oăl ngătháiăđ ng i tiêu dùng v i qu ng cáo tr c tuy năđ i v i giá tr th ngăhi u 37
3.2.6 oăl ngătháiăđ ng i tiêu dùng v i khuy n mãi b ng quà t ng đ i v i giá tr th ngăhi u 38
CH NGă4:ăK T QU NGHIÊN C U 40
4.1 căđi m c a m u nghiên c u 40
4.2 Ki măđ nh h s tin c y b ng Cronbach Alpha 44
4.2.1 K t qu Cronbach’săAlphaăc aăthangăđoănh n bi tăth ngăhi u 46
4.2.2 K t qu Cronbach’săAlphaăc aăthangăđoălòngăhamămu năth ngă hi u 46
4.2.3 K t qu Cronbach’săAlphaăc aăthangăđoăch tăl ng c m nh n th ngăhi u 46
4.2.4 K t qu Cronbach’săAlphaăc aăthangăđoălòngătrungăthƠnhăth ngă hi u 47
4.2.5 K t qu Cronbach’săAlphaăc aăthangătháiăđ đ i v i qu ng cáo tr c tuy năth ngăhi u máy tính xách tay 47
4.2.6 K t qu Cronbach’săAlphaăc aăthangătháiăđ đ i v i khuy n mãi b ng quà t ngăth ngăhi u máy tính xách tay 47
4.3 Ki măđ nhăthangăđoăthôngăquaăphơnătíchăcácănhơnăt khám phá EFA 47 4.3.1 Phân tích các nhân t khá phá EFA c aăthangăđoăgiáătr th ngă hi u máy tính xách tay 49
4.3.2 Phân tích các nhân t khám phá EFA c aăcácăthangăđoăgiáătr th ngăhi u sau khi lo i b bi n PQ1 và PQ4 50
4.3.3 Phân tích các nhân t khám phá EFA c aăcácăthangăđoăgiáătr th ngăhi u sau khi lo i b ti p bi n DE3 52
4.3.4 Phân tích các nhân t khám phá EFA c aăcácăthangăđoătháiăđ đ i v i qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng 54
Trang 74.4 T o bi n cho nhân t 55
4.5 Mô hình nghiên c uăđ căđi u ch nh sau khi phân tích nhân t khám phá EFA 56
4.6 Ki măđ nh gi thuy t và mô hình nghiên c u thông qua phân tích h i quy 57
4.6.1 Ki m tra s phù h p c a mô hình và gi thuy tătháiăđ v i qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ngăđ n m căđ nh n bi t th ngăhi u 57
4.6.2 Ki m tra s phù h p c a mô hình và gi thuy tătháiăđ v i qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ngăđ nălòngăđamămêă th ngăhi u 59
4.6.3 Ki m tra s phù h p c a mô hình và gi thuy tătháiăđ v i qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ngăđ n ch tăl ng c m nh năth ngăhi u 61
4.7 K t qu nghiên c u 63
CH NGă5:ăK T LU NăVĨăụăNGH A 65
5.1 K t qu nghiên c u chính th căvƠăỦăngh aăc a chúng 65
5.1.1 K t qu đoăl ngăvƠăỦăngh a 65
5.1.2 K t qu v mô hình lý thuy tăvƠăỦăngh a 70
5.2 H n ch c aăđ tƠiăvƠăh ng nghiên c u ti p theo 72 TÀI LI U THAM KH O
M C L C PH L C
Trang 8DANH M C CÁC KÝ HI U, CH VI T T T
AD Advertising (Qu ng cáo)
AP Advertising & Promotion (Qu ng cáo và khuy n mãi)
AW Awareness (Nh n bi t)
BE Brand Equity (Giá tr th ng hi u)
DE Desire (Lòng ham mu n)
EFA Exploratory Factor Analysis (Phân tích nhân t khám phá)
LO Loyalty (Lòng trung thành)
PQ Perceived Quality (Ch t l ng c m nh n)
PR Promotion (Khuy n mãi)
SLR Simple Linear Regression (mô hình h i quy đ n)
SPSS Statistical Package for Social Sciences (Ph n m m x lý s li u
th ng kê)
R2adj Adjusted Coefficient of Determination (H s xác đ nh đi u ch nh
R2adj) TP.HCM Thành ph H Chí Minh
Trang 9DANH M C CÁC B NG
B ng 2.1 Phân bi t nhãn hi u vƠ th ng hi u 11
B ng 3.1 Thang đo m c đ nh n bi t th ng hi u (AW) 34
B ng 3.2 Thang đo lòng ham mu n th ng hi u (DE) 35
B ng 3.3 Thang đo ch t l ng c m nh n th ng hi u (PQ) 36
B ng 3.4 Thang đo lòng trung thƠnh th ng hi u (LO) 36
B ng 3.5 Thang đo thái đ c a ng i tiêu dùng đ i v i qu ng cáo (AD) tr c tuy n 37
B ng 3.6 Thang đo thái đ c a ng i tiêu dùng đ i v i khuy n mãi (PR) b ng quà t ng 38
B ng 4.1 Th ng kê mô t các đ c đi m c a m u nghiên c u 43
B ng 4.2 Cronbach’s Alpha c a các khái ni m nghiên c u 44
B ng 4.3 K t qu EFA c a các thang đo giá tr th ng hi u 49
B ng 4.4 K t qu EFA c a các thang đo giá tr th ng hi u khi lo i các bi n PQ1 và PQ4 51
B ng 4.5 K t qu EFA c a các thang đo giá tr th ng hi u khi lo i ti p bi n DE352 B ng 4.6 K t qu EFA c a các thang đo thái đ v i qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng 54
B ng 4.7 K t qu SLR b ng ph ng pháp Enter cho gi thuy t thái đ v i qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng đ n m c đ nh n bi t th ng hi u 57
B ng 4.8 K t qu SLR b ng ph ng pháp Enter cho gi thuy t thái đ v i qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng đ n lòng đam mê th ng hi u 59
Trang 10B ng 4.9 K t qu SLR b ng ph ng pháp Enter cho gi thuy t thái đ v i qu ng
cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng đ n ch t l ng c m nh n th ng hi u 61
B ng 5.1 S khác bi t gi a các nghiên c u 68
Trang 11DANH M C CÁC HÌNH V , BI Uă
Hình 1.1 Mô hình nghiên c u nh h ng c a ho t đ ng qu ng cáo tr c tuy n và
khuy n mãi b ng quà t ng đ n giá tr th ng hi u tính xách tay t i TP.HCM 5
Hình 2.1 Hai mô hình v m i quan h gi a s n ph m vƠ th ng hi u 9
Hình 2.2 Mô hình đo l ng giá tr th ng hi u c a Aaker (1991) 17
Hình 2.3 Mô hình đo l ng giá tr th ng hi u c a Lasar et al (1995) 17
Hình 2.4 Mô hình đo l ng giá tr th ng hi u c a Nguy n ình Th và Nguy n Th Mai Trang (2011) 18
Hình 2.5 Mô hình giá tr th ng hi u máy tính xách tay 20
Hình 2.6 Mô hình tác đ ng c a qu ng cáo và khuy n mƣi đ n giá tr th ng hi u c a Isabel et al., (2013) 28
Hình 2.7 Mô hình nh h ng c a thái đ đ i v i qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng đ n giá tr th ng hi u máy tính xách tay t i TP.HCM sau khi đi u ch nh 28
Hình 3.1 Quy trình nghiên c u 32
Hình 4.1 Bi u đ v th ng hi u máy tính xách tay đ c kh o sát 41
Hình 4.2 Bi u đ v đ tu i ng i tham gia kh o sát 42
Hình 4.3 Bi u đ v trình đ h c v n c a ng i tham gia kh o sát 42
Hình 4.4 Bi u đ v thu nh p c a ng i tham gia kh o sát 43
Trang 12Hình 4.5 Mô hình nh h ng c a qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà
t ng đ n giá tr th ng hi u máy tính xách tay t i TP.HCM sau khi đi u ch nh 56
Trang 13TÓM T T
Nghiên c u này nh m m c đích ki m đ nh thang đo, ki m đ nh mô hình
nghiên c u lý thuy t đo l ng nh h ng c a qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi
b ng quà t ng đ n giá tr th ng hi u máy tính xách tay t i TP.HCM Qua đó,
nghiên c u đƣ xác đ nh m i quan h gi a thái đ đ i v i qu ng cáo tr c tuy n và
khuy n mãi b ng quà t ng đ n giá tr th ng hi u, t đó tác gi đ xu t nh ng hàm
ý cho các doanh nghi p kinh doanh, phân ph i máy tính xách tay nh m nâng cao giá tr th ng hi u c a máy tính xách tay m t cách có hi u qu t i khu v c
TP.HCM
D a trên c s lý thuy t v giá tr th ng hi u vƠ các thang đo đƣ đ c xây
d ng trên th gi i c ng nh t i Vi t Nam, m t nghiên c u đ nh l ng chính th c
v i s l ng m u là 157 ng i tiêu dùng đ c th c hi n đ ki m đ nh các thang đo
c ng nh ki m đ nh mô hình nghiên c u lý thuy t v các thành ph n giá tr th ng
hi u c a máy tính xách tay t i TP.HCM
K t qu cho th y thái đ c a ng i tiêu dùng v i qu ng cáo tr c tuy n và
khuy n mãi b ng quà t ng t ng hay gi m thu n chi u v i 3 thành ph n c a giá tr
Nghiên c u đƣ l ng hóa đ c m i quan h gi a thái đ đ i v i qu ng cáo
tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng và các thành ph n c a giá tr th ng hi u
c a máy tính xách tay t i TP.HCM K t qu nghiên c u giúp cho các doanh nghi p kinh doanh, phân ph i máy tính xách tay t i TP.HCM có cái nhìn sâu s c, toàn di n
h n v giá tr th ng hi u c a máy tính xách tay, hi u rõ h n v vai trò và v trí c a
ho t đ ng qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng trong giá tr th ng
hi u c a máy tính xách tay t i TP.HCM nh th nƠo, lƠm c n c quan tr ng trong
Trang 14vi c ho ch đ nh và phát tri n các chính sách, chi n l c v qu ng cáo tr c tuy n và
khuy n mãi b ng quà t ng, góp ph n b sung vào th c ti n qu n lý marketing, t đó
có th đ a ra các ch ng trình đ qu ng bá th ng hi u có hi u qu h n, ho ch
đ nh ngu n ngơn sách đ đ u t h p lý và có hi u qu vƠo các ch ng trình qu ng
bá, chiêu th nh m xây d ng, nâng cao giá tr th ng hi u c a máy tính xách tay do
mình kinh doanh, phân ph i t i th tr ng TP.HCM
Trang 15CH NGă1:ăT NGăQUANă TÀI 1.1 S c n thi t c aăđ tài
Giá tr th ng hi u đóng vai trò quan tr ng trong vi c xây d ng và phát tri n
th ng hi u B i vì m t th ng hi u thành công có th cho phép nh ng ng i ti p
th đ t đ c l i th c nh tranh (Lassar et al.,1995) bao g m t t c các c h i đ m
r ng thành công, kh n ng ch ng l i các áp l c c nh tranh c a đ i th c nh tranh và
kh n ng t o ra rào c n gia nh p th tr ng c nh tranh Ngoài ra, vi c gia t ng giá
tr th ng hi u lƠm gia t ng s th a mãn c a ng i tiêu dùng, ý đ nh mua l i và gia
t ng lòng trung thƠnh Chính vì v y, các doanh nghi p đang c g ng tìm cách đ gia
t ng giá tr th ng hi u c a mình t i ng i tiêu dùng VƠ các th ng hi u laptop
nh HP, Dell, Lenovo, Sony Vaio, Macbook, Asusầ c ng không ngo i l , luôn luôn gia t ng giá tr th ng hi u đ n ng i tiêu dùng b ng các ho t đ ng chiêu th
khác nhau
Th tr ng toàn c u đang đ i m t v i doanh s t t d c c a máy tính cá nhân
trong quý 4 n m 2012 vƠ quý 2 n m 2013, th tr ng máy tính cá nhân ti p t c
b c lùi trong cu c đua c nh tranh v i các thi t b di đ ng và trong th i k kh ng
ho ng kinh t Vi t Nam, theo s li u c a T ng c c th ng kê thì doanh s máy
tính t ng qua các n m t 2009, 2010 và 2011 t 4.88 tri u chi c n m 2009 t i 7.4
tri u chi c n m 2011 VƠ trong n m 2012, m c dù b nh h ng c a tình hình kinh
t khó kh n nh ng trong quý 3 n m 2012 th tr ng nƠy đƣ t ng 11% so v i quý
tr c và gi m 4% so v i cùng k n m ngoái, trong đó l ng laptop phân khúc c p
trung chi m g n m t n a l ng nh p kh u v i các th ng hi u HP, Dell, Acer,
Asus, Lenovo, Sony Vaio, Macbook, Bên c nh đó, nhu c u máy tính cá nhân khá cao vƠo quý 3 n m 2013 Theo s nh n đ nh c a các chuyên gia trong ngành d đoán doanh s máy tính cá nhân t i Vi t Nam có th t ng 8%-13% trong n m 2013,
đ a Vi t Nam tr thành th tr ng máy tính cá nhân h p d n ông Nam Ễ trong
tình hình hi n nay
Thêm vƠo đó, l trình gia nh p WTO, góp ph n giúp cho giá c nh ng chi c
laptop tr nên r h n vì không ch u thu nh p kh u nh tr c đơy Cùng v i nh ng
Trang 16ti n b v công ngh , thì chi c laptop ngày càng tr thành công c không th thi u
đ i v i doanh nhân, gi i công ch c và c gi i h c sinh sinh viên Vì v y, nhu c u
th tr ng laptop ngƠy cƠng t ng vƠ th tr ng này luôn thu hút s quan tâm c a các
th ng hi u HP, Dell, Lenovo, Macbook, Acer, Asus, ầ cho th y s c nh tranh trong l nh v c này r t sôi đ ng và gây g t
Ngoài ra, s bùng n m nh m c a các thi t b di đ ng thông minh nh máy
tính b ng vƠ smartphone đƣ lƠm cho doanh s các máy tính nói chung và laptop nói riêng đƣ vƠ đang ch u nh h ng
Vì v y, m t v n đ c p thi t đ i v i doanh nghi p hi n nay lƠ đ y m nh công
tác chiêu th vì chiêu th có hi u qu s giúp gia t ng giá tr th ng hi u trong tâm
th c khách hàng (Yoo và c ng s , 2000) t đó lƠm gia t ng giá tr và l i ích c a s n
ph m đ thôi thúc khách hàng mua s n ph m h n (Lê ng L ng, 2010) vƠ chính
c nh tranh đƣ bu c các doanh nghi p quan tâm t i vi c xây d ng giá tr th ng
hi u Nh v y, m t th ng hi u mu n khách hàng bi t đ n và ti p nh n thì công tác
chiêu th nh qu ng cáo, khuy n mãi, bán hàng cá nhân, marketing tr c ti p hay
ho t đ ng công chúng đóng vai trò r t quan tr ng i v i m t hàng máy tính xách
tay thì ho t đ ng chiêu th chính th ng đ c các doanh nghi p s d ng là qu ng
cáo và khuy n mƣi đ xây d ng hay t o ra giá tr th ng hi u Qu ng cáo và khuy n mƣi giúp ng i tiêu dùng nh n bi t, ch p nh n, s d ng và tin t ng s n ph m c a
doanh nghi p Trong đó, khuy n mãi b ng hình th c t ng quƠ đ c đa s các đ i lý,
nhà phân ph i c p hai th c hi n đ i v i ng i tiêu dùng cu i cùng VƠ các ch ng
trình qu ng cáo tr c tuy n trên các trang website c a các nhà phân ph i c p hai, các
đ i lý đ c quan tâm nhi u h n vì ng i tiêu dùng ngƠy nay th ng truy c p các thông tin trên website đ tìm ki m thông tin H n n a, ngày nay, qu ng cáo trên
truy n hình m t đi tính hi u qu vì s gia t ng chóng m t s l ng các qu ng cáo,
s l ng các kênh truy n hình nhi u c ng nh vi c gi m th i l ng xem truy n
hình c a ng i xem Bên c nh đó, các công ty v n ti p t c chi ti n cho chi phí
qu ng cáo trên truy n hình r t cao nh ng th i gian truy n t i n i dung trên truy n
hình ng n do đó, h không nh n ra r ng tính hi u qu c a ph ng th c nƠy đang
Trang 17suy gi m.Vì v y, qu ng cáo tr c tuy n s tr thành m t công c qu ng cáo hi u qu
h n trong b i c nh th tr ng hi n nay
Vì v y, đ tài: ắ nhăh ng c a ho tăđ ng qu ng cáo tr c tuy n và khuy n
mãi b ng quà t ng đ n giá tr th ngăhi u máy tính xách tay c aăng i tiêu dùng t i TP.HCM Ằ đ c ch n đ ki m đ nh s nh h ng c a ho t đ ng qu ng
cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng th ng đ c các doanh nghi p kinh
doanh các th ng hi u máy tính xách tay s d ng Hy v ng k t qu này s giúp các
doanh nghi p có nh ng ho t đ ng qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà
t ng phù h p đ gia t ng giá tr th ng hi u, c ng nh t ng l i th c nh tranh
1.2 M c tiêu nghiên c u
- Ki m đ nh thang đo đo l ng v qu ng cáo tr c tuy n, khuy n mãi b ng quà t ng và giá tr th ng hi u máy tính xách tay t i TP.HCM
- ánh giá nh h ng c a ho t đ ng qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi
b ng quà t ng t i giá tr th ng hi u máy tính xách tay t i TP.HCM b ng
ph ng pháp phơn tích mô hình h i quy
1.3 iăt ng, ph m vi vƠăph ngăphápănghiên c u
1.3.1 iăt ng nghiên c u
Ho t đ ng qu ng cáo tr c tuy n, khuy n mãi b ng quà t ng và thành ph n giá
tr th ng hi u (tài s n th ng hi u)
1.3.2 Ph m vi nghiên c u
Vi c nghiên c u s đ c th c hi n khu v c thành ph H Chí Minh v i đ i
t ng kh o sát là sinh viên vƠ nhơn viên v n phòng s d ng 7 lo i máy tính xách tay lƠ Dell, HP, Lenovo, Acer, Macbook, Asus vƠ Sony Vaio ơy lƠ th tr ng tiêu
bi u cho th tr ng máy tính xách tay c n c và là thành ph nhi u trung tâm khoa
h c công ngh c a c n c Do v y, k t qu nghiên c u trên th tr ng này có ý ngh a đáng k v m t nghiên c u khám phá đ m r ng sang các th tr ng khác
1.3.3 Ph ngăphápănghiênăc u
Ngu n d li u s d ng cho nghiên c u g m:
- Ngu n d li u th c p: t website, t p chí, sách
Trang 18- Ngu n d li u s c p: thông qua đi u tra
Nghiên c u nƠy đ c th c hi n qua hai giai đo n: nghiên c u s b và nghiên
c u chính th c
Nghiên c u s b đ c th c hi n thông qua nghiên c u đ nh tính Nghiên c u
đ nh tính dùng đ đi u ch nh thang đo thƠnh ph n c a giá tr th ng hi u c ng nh thang đo qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng K thu t th o lu n nhóm đ c s d ng trong nghiên c u này
Nghiên c u chính th c đ c th c hi n b ng ph ng pháp đ nh l ng v i k
thu t ph ng v n tr c ti p thông qua b ng câu h i chi ti t (dùng thang đo likert 5
đi m) t i khách hàng nam và n t 18 tu i tr lên dùng laptop HP, Dell, Acer,
Asus, Lenovo, Sony Vaio và MacBook
M u đi u tra trong nghiên c u chính th c đ c th c hi n b ng ph ng pháp
l y m u thu n ti n v i kích th c n=157
B n câu h i đi u tra đ c hình thành theo cách: b n câu h i nguyên g c ->
th o lu n nhóm -> đi u ch nh -> b n câu h i đi u tra
1.4 Môăhìnhădùngăđ phân tích
Mô hình nghiên c u nh h ng c a ho t đ ng qu ng cáo tr c tuy n và khuy n
mãi b ng quà t ng đ n t ng thành ph n c a giá tr th ng hi u tính xách tay t i
TP.HCM
Trang 19Hình 1.1 Mô hình nghiên c u nhăh ng c a ho tăđ ng qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ngăđ n giá tr th ngăhi u tính xách tay t i TP.HCM
Trong đó:
- Bi n đ c l p: Qu ng cáo tr c tuy n, khuy n mãi b ng quà t ng
- Bi n ph thu c: Nh n bi t th ng hi u, lòng ham mu n th ng hi u,
ch t l ng đ c c m nh n vƠ trung thƠnh th ng hi u
D li u thu th p đ c s dùng ph n m m SPSS 16.0 đ ki m đ nh thang đo vƠ
mô hình lý thuy t cùng v i các gi thuy t đ ra b ng h s tin c y Cronbach Alpha,
phân tích các nhân t khám phá EFA, phơn tích t ng quan, h i quy
1.5 K t c u c a lu năv n
K t c u c a lu n v n này g m 5 ch ng
- Ch ng 1: Gi i thi u t ng quan đ tài
- Ch ng 2: C s lý thuy t v th ng hi u, giá tr th ng hi u, qu ng cáo
tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng
Trang 21CH NGă2:ăC ăS LÝ THUY T
Ch ng 1 đƣ gi i thi u t ng quan v đ tài Ch ng 2 gi i thi u các lý thuy t v
th ng hi u và giá tr th ng hi u đƣ đ c phát tri n trên th gi i và Vi t Nam, m t
mô hình lý thuy t và các gi i thuy t c ng đ c xây d ng Ch ng 2 bao g m các
ph n chính sau:
- Các lý thuy t v khái ni m th ng hi u
- Phân bi t th ng hi u và nhãn hi u
- Các lý thuy t v giá tr th ng hi u
- Mô hình đo l ng giá tr th ng hi u
- Lý thuy t v qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng
- a ra các mô hình vƠ gi thuy t v m i quan h gi a nh h ng c a ho t
đ ng qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng đ n giá tr th ng
hi u máy tính xách tay t i thành ph H Chí Minh
2.1 Khái ni m th ngăhi u
Trong marketing, th ng hi u đ c xem là trung tâm c a các công c marketing vì th ng hi u chính là nh ng gì các nhà làm marketing xây d ng và
nuôi d ng đ cung c p l i ích cho khách hàng m c tiêu c a mình Khái ni m v
th ng hi u ra đ i t r t lơu vƠ tr c khi marketing tr thành m t ngành nghiên c u
riêng bi t trong kinh doanh C th giai đo n t 1870 đ n 1914 đ c coi là giai
đo n hình thành và phát tri n khái ni m th ng hi u (Brand), giai đo n 1919 đ n
cu i th k 20 là giai đo n mà các công ty đa qu c gia, các t p đoƠn kinh doanh trên
th gi i ng d ng, phát tri n khái ni m th ng hi u vƠ mô hình giám đ c th ng
hi u (Brand Manager) m t cách bài b n nh Libby, Mc Neil, Procter & Gamble, Johnson & Johnson, GE,ầVì v y, theo th i gian, khái ni m v th ng hi u c ng đƣ
đ c thay đ i cho phù h p v i s phát tri n c a ngành marketing, có nhi u quan
đi m vƠ đ nh ngh a v th ng hi u khác nhau, có th chia thƠnh hai quan đi m chính đó lƠ quan đi m truy n th ng vƠ quan đi m t ng h p
Quan đi m truy n th ng cho r ng:
Trang 22- Theo Aaker (1991): Th ng hi u là m t tên đ c phân bi t và (hay) bi u t ng
nh logo, nhƣn hi u c u ch ng (trade mark) hay ki u dáng bao bì có d ng ý xác
đ nh hàng hóa d ch v , ho c c a m t ng i bán, hay c a m t nhóm ng i bán vƠ đ
phân bi t v i các s n ph m hay d ch v này v i các s n ph m hay d ch v c a công
V i quan đi m nƠy, th ng hi u đ c xem là m t thành ph n c a s n ph m
và ch c n ng ch y u c a nó lƠ đ phân bi t s n ph m c a doanh nghi p mình v i
s n ph m khác trong m t t p c nh tranh
Nh ng đ n cu i th k 20, quan đi m v th ng hi u đƣ có nhi u thay đ i Nhi u
nhà nghiên c u cho r ng quan đi m này không th gi i thích đ c vai trò c a
th ng hi u trong n n kinh t th gi i chuy n sang n n kinh t toàn c u và c nh
tranh gay g t
Quan đi m t ng h p v th ng hi u l i cho r ng:
- Th ng hi u không ch là m t cái tên hay m t bi u t ng mà nó ph c t p h n
nhi u (Davis, 2002)
- Ambler and Styles (1996) đ nh ngh a: Th ng hi u là m t t p các thu c tính cung
c p cho khách hàng m c tiêu các giá tr mà h đòi h i Th ng hi u theo quan đi m
này cho r ng, s n ph m ch là m t thành ph n c a th ng hi u, ch y u cung c p
l i ích ch c n ng cho khách hƠng Nh v y các thành ph n marketing h n h p (s n
ph m, giá c , phân ph i và chiêu th ) c ng ch là các thành ph n c a m t th ng
hi u
Th ng hi u bao gi c ng lƠ m t s k t h p gi a các thu c tính h u hình và
vô hình (Levitt, 1981) Hai quan đi m v th ng hi u trên minh h a Hình 1.1
Trang 23Ngu n: Nguy n ình Th & Nguy n Th Mai Trang (2011)
Hình 2.1 Hai mô hình v m i quan h gi a s n ph măvƠăth ngăhi u
“Quan đi m t ng h p cho r ng s n ph m là thành ph n c a th ng hi u ngày cƠng đ c ch p nh n trong th c ti n, c ng nh trong gi i khoa h c kinh t Lý do là
ng i tiêu dùng có hai nhu c u: (1) nhu c u v ch c n ng (functional needs) vƠ (2)
nhu c u v tâm lý (psychological needs) S n ph m ch cung c p cho ng i tiêu
dùng l i ích ch c n ng, còn th ng hi u m i có th cung c p cho con ng i c l i
ích ch c n ng vƠ l i ích v m t tâm lý (Hankinson and Cowking, 1996)
Stephen King c a t p đoƠn WPP cho r ng: “S n ph m là nh ng gì đ c s n
xu t trong nhƠ máy, th ng hi u là nh ng gì khách hàng mua S n ph m có th b
b t ch c b i các đ i th c nh tranh nh ng th ng hi u là tài s n riêng c a doanh
nghi p S n ph m có th nhanh chóng b l c h u, nh ng th ng hi u n u thành
công s không bao gi l c h u”
Theo Philip Kotler (1997) cho r ng th ng hi u là tên g i, thu t ng , bi u
t ng, hình v hay s ph i h p gi a chúng đ xác nh n s n ph m c a ng i bán và
đ phân bi t v i s n ph m c a đ i th c nh tranh
Theo Tôn Th t Nguy n Thiêm (2005) cho r ng th ng hi u bao g m t t c
nh ng gì mà khách hàng, th tr ng, xã h i th t s c m nh n v doanh nghi p hay
Quan đi m truy n th ng: Th ng hi u
Trang 24v nh ng s n ph m, d ch v cung ng b i doanh nghi p Còn nhãn hi u là nh ng gì
mƠ thông qua đó, doanh nghi p mu n truy n t i đ n các đ i tác c a mình
Nói cách khác, th ng hi u là m t hình nh đ c đáo vƠ rõ nét trong nh n th c
c a khách hƠng, đem đ n cho h nh ng l i ích đ c bi t khi s d ng s n ph m, d ch
v đ c s n xu t hay cung c p b i m t công ty, t ch c
Vì v y, qua nh ng đ nh ngh a trên khái ni m th ng hi u trong nghiên c u
này là s k t h p gi a khái ni m theo Tôn Th t Nguy n Thiêm và Philip Kotler
hi u hàng hóa Tuy nhiên, trên th c t , khái ni m th ng hi u đ c hi u r ng h n
nhi u, nó có th là b t k cái gì g n li n v i s n ph m/d ch v nh m làm cho chúng
đ c nh n di n d dàng và khác bi t hóa v i s n ph m và d ch v cùng lo i Còn
nhãn hi u là nh ng gì mƠ thông qua đó doanh nghi p mu n truy n t i đ n đ i tác
c a mình
“Nhƣn hi u hàng hoá là nh ng d u hi u dùng đ phân bi t hàng hoá, d ch v
cùng lo i c a các c s s n xu t, kinh doanh khác nhau Nhãn hi u hàng hoá có th
là t ng , hình nh ho c s k t h p các y u t đó đ c th hi n b ng m t ho c
nhi u màu s c” theo đi u 785 B lu t Dân s , 1995
V i đ nh ngh a th ng hi u s d ng trong nghiên c u này th hi n rõ m i
quan h gi a s n ph m, nhãn hi u vƠ th ng hi u: s n ph m là c a nhà máy, là
ph n xác bao g m các thành ph n v t lý mang y u t lý tính d dƠng xác đ nh giá tr
hay giá c c a nó M t s n ph m có th do nhi u nhà máy s n xu t, nhi u doanh nghi p cung c p, do đó đ phân bi t s n ph m này c a doanh nghi p này hay doanh
nghi p khác đòi h i ph i có nhãn hi u Ví d , cùng m t s n ph m n c khoáng có
r t nhi u doanh nghi p cung c p, đ khách hàng phân bi t m i công ty ph i có nhãn
hi u riêng c a mình: n c khoáng Lavie c a Nestle, n c khoáng V nh H o c a
Trang 25công ty c ph n N c khoáng V nh H o,ầNhƣn hi u c a s n ph m c ng lƠ ph n
xác hi n di n trên bao bì c a s n ph m Trong n n kinh t th tr ng, đ b o v
quy n l i chính đáng c a nhà s n xu t trong quy trình t o ra s n ph m, đòi h i nhà
s n xu t ph i đ ng ký nhƣn hi u mình làm ra v i c quan ch c n ng d a trên pháp
lu t v nhãn hi u đ đ c s b o h nhãn hi u c a nhƠ n c Nhãn hi u do công ty
thi t k vƠ đ ng ký v i c quan ch c n ng d a trên h th ng lu t v nhãn hi u và
b o h nhãn hi u M t doanh nghi p có th có nhi u nhãn hi u hàng hóa, tuy nhiên các nhãn hi u đó trong tơm trí khách hƠng đ u cùng chung m t n t ng v ch t
l ng, cung cách ph c v ,ầ đó lƠ nh th ng hi u Th ng hi u chính là c m
nh n c a khách hàng v s n ph m, là ph n h n c a s n ph m Th ng hi u là c m
xúc hi n di n trong tâm trí khách hàng
2.2 Phân bi tăth ngăhi u và nhãn hi u hàng hóa
Trong ti ng Anh, Brand có ý ngh a lƠ nhƣn hi u Tuy nhiên, cùng v i s phát
tri n c a marketing, Brand d n d n đ c hi u theo ngh a r ng h n đó lƠ th ng
hi u Tuy nhiên, gi a nhãn hi u vƠ th ng hi u có s khác bi t c b n sau:
B ng 2.1 Phân bi t nhãn hi uăvƠăth ngăhi u
Giá tr Có giá tr c th thông qua
màu s c, ý ngh a, trang trí
Là tài s n h u hình c a doanh nghi p
Là ph n xác c a doanh nghi p
Là khái ni m tr u t ng, khó xác đ nh giá tr
Là tài s n vô hình c a m t doanh nghi p
lên ch t l ng s n ph m, uy tín
và s tin c y c a khách hàng dành cho s n ph m trong tâm trí
Trang 26Ngu n: Th ng hi u dành cho nhà lãnh đ o, Richard More (2003)
S phân bi t trên ch lƠ t ng đ i, b i nhãn hi u là m t b ph n c a th ng
hi u, m t b ph n th ng đ c s b o h c a pháp lu t
2.3 Vai trò c aăth ngăhi u
2.3.1 Vai trò c aăth ngăhi uăđ i v i khách hàng
Trong vòng m t th p niên tr l i đơy, s n ph m có ch t l ng cao đ c
ng i tiêu dùng quan tâm ngày càng nhi u Khi ng i mua quan tơm đ n y u t
ch t l ng s n ph m thì h s ngh ngay đ n s n ph m có ch t l ng y vƠ đ c
s n xu t t doanh nghi p nƠo Th ng hi u doanh nghi p có s n ph m đáp ng
đ c ni m tin v ch t l ng, l i ích v s d ng thì khách hàng s tin t ng và trung
thành v i th ng hi u doanh nghi p đƣ t o ra s n ph m y
V y đ i v i khách hƠng, th ng hi u đ c th hi n d a trên ba l i ích c
b n ó lƠ giúp khách hƠng ti t ki m th i gian và công s c đ l a ch n đúng s n
ph m, mang đ n s tin t ng trong quy t đ nh mua s m vƠ mang đ n cho khách
hàng nh ng l i ích đ c tôn tr ng thông qua tiêu dùng
2.3.2 Vai trò c aăth ngăhi uăđ i v i b n thân doanh nghi p
Th nh t, xây d ng m t th ng hi u m nh mang đ n cho doanh nghi p m t
l i th r t to l n, không ch vì nó t o ra hình nh c a s n ph m và doanh nghi p mà
còn có ý ngh a quan tr ng trong t o uy tín cho s n ph m, thúc đ y vi c tiêu th hƠng hóa vƠ lƠ v khí s c bén trong c nh tranh
Trang 27Th hai, v i m t th ng hi u m nh, ng i tiêu dùng s có ni m tin v i s n
ph m c a doanh nghi p, s yên tâm và t hào khi s d ng s n ph m, trung thành
v i s n ph m vì v y tính n đ nh v l ng khách hàng hi n t i là r t cao Thêm vào
đó, th ng hi u m nh có s c hút r t m nh v i th tr ng, t o thu n l i cho doanh
nghi p trong vi c m r ng th tr ng và thu hút khách hàng ti m n ng
Th ba, v i m t th ng hi u m nh, doanh nghi p s có đ c th đúng v ng
ch c trong cu c c nh tranh kh c li t c a th tr ng v giá, phân ph i s n ph m, thu hút nhơn tƠiầ
Th t , tr c nhu c u c a đ i s ng v i m c thu nh p ngày càng cao, nh n
th c v th ng hi u c a ng i tiêu dùng Vi t Nam đƣ cao h n tr c r t nhi u,
th ng hi u là y u t ch y u quy t đ nh khi h l a ch n mua s m, vì th ng hi u
t o cho h s an tâm v thông tin xu t x , ch t l ng hƠng hóa,ầ Vì v y, mu n
chi m l nh th tr ng phát tri n s n xu t kinh doanh, doanh nghi p c n đ u t h n
n a cho vi c xây d ng và phát tri n th ng hi u
Th n m, v i m t th ng hi u m nh s làm cho h gia t ng doanh s bán
hàng, t đó có th gia t ng l i nhu n và lãi c ph n
Cu i cùng, th ng hi u không ch là tài s n c a công ty mà còn là s n qu c
gia khi thâm nh p th tr ng qu c t M t qu c gia có càng nhi u th ng hi u n i
ti ng thì kh n ng c nh tranh c a n n kinh t cao, v th c a qu c gia đó cƠng đ c
c ng c trên tr ng qu c t , t o đi u ki n cho vi c h p tác giao l u qu c t và h i
giá tài s n c a công ty Tuy nhiên cách đánh giá nƠy không giúp cho nhi u nhà qu n
tr marketing trong vi c xây d ng và phát tri n th ng hi u H n n a v m t
marketing, giá tr v m t tài chính c a th ng hi u là k t qu đánh giá c a khách
Trang 28hàng v giá tr th ng hi u đó Lý do lƠ khi khách hƠng đánh giá cao v m t th ng
hi u thì h có xu h ng tiêu dùng th ng hi u đó (Nguy n ình Th , Nguy n Th
Mai Trang và Barrett 2006)
Trong nghiên c u này giá tr th ng hi u là giá tr đ c đánh giá d a trên quan đi m khách hàng (consumer-based brand equity) Có hai quan đi m đánh giá
giá tr th ng hi u theo khách hƠng, đó lƠ (1) d a vào lý thuy t tâm lý h c nh n
th c và (2) d a vào lý thuy t tín hi u (Nguy n ình Th và Nguy n Th Mai Trang,
Giá tr th ng hi u có th giúp cho khách hàng di n d ch, x lý vƠ l u tr t t
h n các thông tin liên quan đ n s n ph m vƠ th ng hi u Giá tr th ng hi u c ng tác đ ng đ n s t tin c a khách hàng khi ra quy t đ nh mua hƠng, đ ng th i nó
c ng gia t ng s hài lòng c a khách hàng v i tr i nghi m s d ng th ng hi u đó
Ví d nh các s n ph m công ngh thông tin v i giá tr th ng hi u cao IBM giúp khách hƠng liên t ng đ n nh ng s n ph m k thu t cao hoƠn toƠn tác đ ng tích
c c đ n khách hàng, giúp khách hàng di n d ch hi u qu và x lý thông tin v các
chi ti t k thu t m t cách nhanh chóng và t t h n nh ng s n ph m cùng lo i không
có giá tr th ng hi u Giá tr th ng hi u IBM s làm cho khách hàng t tin h n
khi mua s n ph m công ngh thông tin mang th ng hi u này và hi n nhiên khi s
d ng s n ph m mang th ng hi u IBM n u khách hàng hài lòng v i ch t l ng s n
ph m và d ch v thì s hài lòng s đ c t ng thêm
Keller (1998) cho r ng giá tr th ng hi u d a vào khách hàng là s nh
h ng phân bi t mà ki n th c th ng hi u t o nên trên ph n ng c a khách hàng
đ i v i vi c marketing c a th ng hi u đó Giá tr xu t hi n khi ng i tiêu dùng có
Trang 29m c đ nh n bi t và quen thu c v i th ng hi u cao và có nh ng liên t ng th ng
hi u m nh m , có l i vƠ đ c nh t trong tâm trí
Nh v y, m c cho tác đ ng m nh m c a các ho t đ ng marketing, giá tr
th ng hi u cu i cùng ph thu c vào nh ng gì chi m gi trong tâm trí c a khách
hàng Tóm l i, giá tr th ng hi u m nh s giúp gia t ng lòng trung thƠnh, lƠm cho
th ng hi u ít b t n th ng khi b c nh tranh và kh ng ho ng, giúp t o ra l i nhu n cao h n, gia t ng h p tác và h tr th ng mƣi, giúp gia t ng hi u qu và hi u su t
cho truy n thông ti p th ,ầ
T i Vi t Nam, m t s các doanh nghi p l n nh Tơn Hi p Phát, Vinamilk,
Trung Nguyên, G ch ng Tơm, đƣ b c đ u chú tr ng đ u t th t s trong vi c
xây d ng giá tr th ng hi u cho s n ph m c ng nh doanh nghi p Các doanh
nghi p nƠy c ng đƣ hi u rõ đ c giá tr th ng hi u là gì và t i sao giá tr th ng
hi u l i quan tr ng đ i v i s phát tri n b n v ng c a doanh nghi p ng th i, các
doanh nghi p nƠy c ng đang t ng b c xây d ng giá tr th ng hi u ngày càng
m nh h n M c dù v y, ph n l n các doanh nghi p Vi t Nam v n còn lúng túng
trong vi c thay đ i nh n th c v giá tr th ng hi u đ i v i doanh nghi p mình và
th t s chú tr ng đ u t đ xây d ng giá tr th ng hi u Các doanh nghi p Vi t Nam đang ti p t c trong quá trình hòa nh p v i kinh t và c ng đ ng doanh nghi p
th gi i, do v y vi c thay đ i nh n th c tích c c v giá tr th ng hi u c ng nh
đ u t đúng m c cho xây d ng và phát tri n giá tr th ng hi u đang th t s là nhu
c u c p thi t lƠm đ c vi c này không nh ng đòi h i s t thân n l c c a
doanh nghi p mà c n ph i có s h p tác và ph i h p c a các t ch c nh : h i
doanh nghi p, các hi p h i chuyên ngành, các vi n, các t ch c đƠo t o và các
chuyên gia trong lãnh v c th ng hi u và giá tr th ng hi u, cùng v i s h tr
và quan tâm c a nhƠ n c
Các quan đi m trên đơy có nhi u đi m t ng đ ng, tuy nhiên c ng có m t s
khác bi t Th nh t là giá tr th ng hi u là m t khái ni m đa h ng
(multidimensional concept) bao g m nhi u thành ph n Các thành ph n nƠy c ng có
Trang 30th bao g m nhi u thành ph n con n a Nh v y có r t nhi u cách xây d ng khái
ni m giá tr th ng hi u i u này cho th y r ng, giá tr th ng hi u là m t khái
ni m ph c t p và hi n nay ch a có s th ng nh t cao v các thành ph n c a giá tr
th ng hi u Hai là, có th có s khác bi t v các thành ph n c a giá tr th ng hi u
gi a th tr ng s n ph m h u hình và th tr ng d ch v (ví d , Mackay, 2001)
c ng nh gi a th tr ng hàng tiêu dùng và th tr ng hàng công nghi p (ví d ,
Hurton, 1997) H n n a, vi c xác đ nh các bi n nào là bi n thành ph n c a giá tr
th ng hi u, bi n nào là bi n nguyên nhân và k t qu c a giá tr th ng hi u không
ph i là vi c lƠm đ n gi n và d dàng (Nguy n ình Th và Nguy n Th Mai Trang,
2011)
2.5 Các mô hình giá tr th ngăhi u
Giá tr th ng hi u theo quan đi m t góc đ ng i tiêu dùng th ng đ c
các nhà nghiên c u trên th gi i phân tích thành nhi u thành ph n
Trang 31Hình 2.2 Mô hình đoăl ng giá tr th ngăhi u c a Aaker (1991)
2.5.2 Môăhìnhăđoăl ng giá tr th ngăhi u c a Lasar & ctg 1995
Hình 2.3 Môăhìnhăđoăl ng giá tr th ngăhi u c a Lasar et al (1995)
Lasar et al (1995) đ a ra 5 thƠnh ph n c a giá tr th ng hi u, g m có: (1)
Trang 322.5.3 Môă hìnhă đoă l ng giá tr th ngăhi u c a Nguy nă ìnhăTh và
Nguy n Th Mai Trang (2011)
Trên c s các mô hình đo l ng giá tr th ng h u c a Aaker và các tác gi
trên th gi i, Nguy n ình Th và Nguy n Th Mai Trang (2011) đƣ đ a ra 4 thƠnh
ph n c a giá tr th ng hi u cho s n ph m tiêu dùng t i Vi t Nam g m có: (1) nh n
bi t th ng hi u, (2) lòng ham mu n th ng hi u, (3) ch t l ng c m nh n, (4) lòng trung thƠnh th ng hi u
Hình 2.4 Môăhìnhăđoăl ng giá tr th ngăhi u c a Nguy nă ìnhăTh và Nguy n Th Mai Trang (2011)
2.5.4 Mô hình giá tr th ngăhi u máy tính xách tay
Trong nh ng n m g n đơy, các doanh nghi p trên th tr ng Vi t Nam nói
chung và các doanh nghi p t i TP.HCM nói riêng đƣ chú tr ng t i vi c xây d ng
Trang 33Máy tính xách tay c ng lƠ m t trong s các s n ph m mƠ ng i tiêu dùng quan tơm đ n th ng hi u khi l a ch n s n ph m Vì v y l a ch n mô hình giá tr
th ng hi u nào phù h p nh t đ i v i dòng s n ph m này
Các mô hình v giá tr th ng hi u c a các tác gi trên th gi i nh Aaker
(1991, 1996), Keller (1993,1998), Lassar et al (1995) nhìn chung không phù h p
v i th tr ng Vi t Nam vì có nhi u thành ph n con và có nhi u thành ph n mà
ng i tiêu dùng Vi t Nam ch a nh n d ng đ c, ví d nh thƠnh ph n các thu c tính đ ng hƠnh cùng th ng hi u trong mô hình c a Aaker (1991, 1996) Nh ng mô hình nh v y tuy có m c đ bi u th giá tr th ng hi u cao nh ng m c đ th c t
không cao l m cho các n c mà m c đ phát tri n v th ng hi u ch a cao vƠ m c
đ ph c t p trong mua s m và tiêu dùng còn th p nh Vi t Nam
Nhìn chung khái ni m v giá tr th ng hi u ch a có s th ng nh t do tính đ c
tr ng riêng c a t ng vùng, mi n, qu c gia c ng nh s khác bi t trong t ng l nh
v c kinh doanh s n ph m h u hình hay vô hình Do v y, cho đ n nay v n ch a có
m t mô hình chu n v giá tr th ng hi u áp d ng cho m i lo i hình s n ph m, d ch
Trang 34Hình 2.5 Mô hình giá tr th ngăhi u máy tính xách tay
Nh n bi t th ng hi u (AW: Brand Awareness) nói lên kh n ng m t ng i
tiêu dùng có th nh n d ng và phân bi t nh ng đ c đi m c a m t th ng hi u trong
m t t p các th ng hi u có m t trên th tr ng Khi m t ng i tiêu dùng quy t đ nh
tiêu dùng m t th ng hi u nƠo đó, tr c h t, h ph i nh n bi t th ng hi u đó Nh
v y, nh n bi t th ng hi u là y u t đ u tiên đ ng i tiêu dùng phân lo i m t
th ng hi u trong m t t p các th ng hi u c nh tranh Vì v y, nh n bi t th ng
hi u là m t thành ph n c a giá tr th ng hi u (Aaker, 1991; Keller, 1998),
(Nguy n ình Th và Nguy n Th Mai Trang, 2011)
Lòng ham mu n th ng hi u: (DE: Brand Desire) ”M t ng i tiêu dùng ham
mu n s h u m t th ng hi u khi h thích thú v nó và mu n tiêu dùng nó Vì v y
lòng ham mu n v th ng hi u nói lên m c đ thích thú vƠ xu h ng tiêu dùng c a
ng i tiêu dùng đó S thích thú c a ng i tiêu dùng đ i v i m t th ng hi u đo
l ng s đánh giá c a ng i tiêu dùng đ i v i th ng hi u đó K t qu c a s đánh giá đ c th hi n qua c m xúc c a con ng i nh thích thú, c m m n, Khi ra
quy t đ nh tiêu dùng, khách hàng nh n bi t nhi u th ng hi u khác nhau, h th ng
so sánh các th ng hi u v i nhau Khi đó, h th ng có xu h ng tiêu dùng nh ng
th ng hi u mà mình thích thú Nh v y s thích thú v m t th ng hi u là k t qu
c a quá trình đánh giá m t th ng hi u so v i các th ng hi u khác trong cùng m t
t p c nh tranh” (Nguy n ình Th và Nguy n Th Mai Trang, 2011, trang 17) Và
Trang 35xu h ng tiêu dùng là y u t quy t đ nh hành vi tiêu dùng th ng hi u (Ajzen and
Fishbein, 1980)
Nh n bi t th ng hi u lƠ đi u c n thi t nh ng ch a đ Ng i tiêu dùng có th
nh n bi t nhi u th ng hi u trong m t t p các th ng hi u c nh tranh Trong quá trình đánh giá ng i tiêu dùng s th hi n c m xúc c a mình Th ng hi u nào nh n
đ c c m xúc tích c c c a ng i tiêu dùng s có đ c m t l i th trong c nh tranh
“Khi m t ng i th hi n s thích thú vƠ xu h ng hành vi v m t đ i t ng nƠo đó, thì h th ng có bi u hi n hƠnh vi đ i v i đ i t ng đó (Ajzen and Fishbein, 1980) Nh v y, khi m t ng i tiêu dùng th hi n lòng ham mu n c a h
v m t th ng hi u nƠo đó thì h th ng có hành vi tiêu dùng th ng hi u đó Nh
v y lòng ham mu n th ng hi u là m t thành ph n quan tr ng c a giá tr th ng
hi u” (Nguy n ình Th và Nguy n Th Mai, 2011, trang 17-18)
Ch t l ng c m nh n đ i v i th ng hi u: (PQ: Brand Perceived Quality) là
y u t c n b n c a giá tr th ng hi u ơy chính lƠ nh n th c c a khách hàng v
toàn b ch t l ng s n ph m, là s chênh l ch gi a t ng giá tr khách hàng nh n
đ c và nh ng giá tr mà h mong đ i m t s n ph m (Zeithaml, 1988) Y u t chính đ ng i tiêu dùng so sánh các th ng hi u v i nhau là ch t l ng c a nó
Ch t l ng mƠ ng i tiêu dùng c m nh n đ c là y u t mƠ khách hƠng lƠm c n c
đ ra quy t đ nh tiêu dùng C m nh n ch t l ng cao cung c p cho khách hàng m t
lý do đ mua th ng hi u; cho phép th ng hi u phân bi t chính nó t đ i th c nh tranh; lƠ c s v ng ch c đ m r ng th ph n b ng cách s d ng chung m t th ng
hi u cho nhi u lo i s n ph m Ch t l ng c m nh n nƠy th ng không trùng v i
ch t l ng th t s mà nhà s n xu t cung c p b i ng i tiêu dùng không ph i là chuyên viên trong l nh v c này V y ch t l ng c m nh n đ c b i khách hàng là
Trang 36trung thành c a th ng hi u đóng vai trò quan tr ng trong s thành công c a
th ng hi u Ngành ti p th đƣ cho th y các công ty th ng có o t ng là luôn tìm cách đi tìm th tr ng m i mà quên vi c nuôi d ng th tr ng hi n có, trong khi đó
l i nhu n cho th ng hi u c a th tr ng hi n có th ng cao h n r t nhi u so v i
th tr ng m i do chi phí ti p th ít t n kém h n (Kotler, 2003) “Th ng hi u nào
t o đ c lòng trung thành c a ng i tiêu dùng càng cao thì l i nhu n đem l i cho công ty cƠng cao, ngh a lƠ, th ng hi u này có giá tr cao” (Nguy n ình Th và
Nguy n Th Mai Trang, 2011, trang 19) Lòng trung thƠnh th ng hi u là c t lõi
c a giá tr th ng hi u (Aaker, 1991) Lòng trung thƠnh th ng hi u lƠ th c đo s
g n bó c a khách hƠng đ i v i th ng hi u M t khi s trung thƠnh th ng hi u cao
thì khách hàng ít có kh n ng chuy n th ng hi u khác ch vì giá và khách hàng trung thƠnh c ng mua hƠng th ng xuyên h n S t n t i c a khách hàng trung
thành làm gi m c h i cho các đ i th c nh tranh, lƠm cho đ i th c nh tranh n n
chí trong vi c tìm cách lôi kéo khách hàng vì chi phí cao mà hi u qu mang l i th p Ngoài ra, khách hàng trung thành mang l i cho doanh nghi p m t l i ích r t l n thông qua vi c h gi i thi u các s n ph m c a doanh nghi p đ n các khách hàng
khác (Assael, 1995)
Th ng hi u nào t o đ c lòng trung thành c a ng i tiêu dùng càng cao thì
l i nhu n đem l i cho doanh nghi p cƠng cao, ngh a lƠ th ng hi u này có giá tr cao Do đó, lòng trung thƠnh c a ng i tiêu dùng đ i v i th ng hi u là m t thành
ph n c a giá tr th ng hi u
2.6 Qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng
Qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng là thành ph n c a chiêu
th và thu c marketing mix Chiêu th hay qu ng bá th ng hi u là ch c n ng cung
c p thông tin v th ng hi u cho khách hàng m c tiêu vƠ đóng m t vai trò quan
tr ng trong vi c đ a th ng hi u đ n tay khách hàng (Nguy n ình Th và Nguy n
Th Mai Trang, 2011)
Trang 37Chiêu th đóng vai trò quan tr ng trong vi c xây d ng th ng hi u, chiêu th
làm cho khách hàng m c tiêu bi t đ n, hi u và ch p nh n th ng hi u, bên c nh đó
còn giúp cho công tác bán hàng thu n l i h n Chính đi u này nh h ng tr c ti p
đ n quá trình t o d ng giá tr th ng hi u c a doanh nghi p
Có r t nhi u công c mƠ ng i làm marketing s d ng đ qu ng bá th ng
hi u c a mình Tuy nhiên, qu ng cáo và khuy n mãi là hai nhóm công c chiêu th
th ng đ c các nhà ti p th s d ng đ qu ng bá th ng hi u c a mình cho th
tr ng m c tiêu Do đó trong nghiên c u này tác gi ch t p trung vào hai công c
chính đó lƠ qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng
2.6.1 Qu ng cáo tr c tuy n
Ngày nay, qu ng cáo trên truy n hình m t đi tính hi u qu vì s gia t ng
chóng m t s l ng các qu ng cáo, s l ng các kênh truy n hình c ng nh vi c
gi m th i l ng xem truy n hình c a ng i xem K t qu là các nhà ti p th ph i
quan tâm t i nh ng ph ng th c khác đ thu hút s chú ý c a m i ng i
Bên c nh đó, v n đ các công ty v n ti p t c chi ti n cho chi phí qu ng cáo
trên truy n hình r t cao, th i gian truy n t i n i dung trên truy n hình ng n do đó,
h không nh n ra r ng tính hi u qu c a ph ng th c nƠy đang suy gi m
Vì v y, qu ng cáo tr c tuy n s tr thành m t công c qu ng cáo hi u qu h n
trong b i c nh th tr ng hi n nay
Theo bách khoa toƠn th Wikipedia, c ng nh các lo i hình qu ng cáo khác,
qu ng cáo tr c tuy n nh m cung c p thông tin, đ y nhanh ti n đ giao d ch gi a
ng i mua vƠ ng i bán Nh ng qu ng cáo tr c tuy n khác h n qu ng cáo trên các
ph ng ti n thông tin đ i chúng khác, nó giúp ng i tiêu dùng có th t ng tác v i
qu ng cáo Khách hàng có th nh n vào qu ng cáo đ l y thông tin ho c mua s n
ph m cùng m u mã trên qu ng cáo đó, th m chí h còn có th mua c s n ph m t
các qu ng cáo online trên Website Qu ng cáo tr c tuy n đƣ t o c h i cho các nhà
Trang 38qu ng cáo nh m chính xác vào khách hàng c a mình, và giúp h ti n hành qu ng
cáo theo đúng v i s thích và th hi u c ang i tiêu dùng
Máy tính xách tay là m t hƠng đ c qu ng cáo tr c tuy n nhi u h n các
ph ng ti n truy n thông khác, theo nh n đ nh c a các chuyên gia trong ngành Vì
v y, nghiên c u này tác gi s d ng ph ng ti n qu ng cáo tr c tuy n M c tiêu
c a qu ng cáo này là nh m t i th tr ng r ng l n Qu ng cáo này ngày càng tr
nên quan tr ng b i n n kinh t ngƠy cƠng t ng tr ng, khách hàng tiêu dùng d
dàng ti p c n h n trong th i đ i công ngh thông tin bùng phát nh hi n nay
2.6.2 Khuy n mãi b ng quà t ng
Khuy n mãi là các d ng kích thích tiêu dùng, th ng là ng n h n N u qu ng cáo đ a ra cho khách hƠng lý do mua hƠng thì khuy n mƣi đ a ra nh ng bi n pháp
khuy n khích ng i tiêu dùng mua hàng
M c đích c a khuy n mãi bán hàng nh m vào s ph n ng t c th i vƠ th ng
đ c s d ng đ b sung thêm có tính ch t tác đ ng dài h n c a qu ng cáo và chào
hàng Các d ng khuy n mƣi bán hƠng đ c s d ng nh m vào khách hàng cu i cùng nh s n ph m m u, phi u mua hàng, gi m giám, hàng th ng, quà t ng, ph n
th ng cho khách hƠng th ng xuyên, x s , c thù c a t ng ngành nói chung
và c a máy tính xách tay nói riêng, thì ph ng th c khuy n mãi b ng quà t ng đ c
áp d ng ph bi n cho t t c các dòng máy tính xách tay Vì v y, tác gi nghiên c u hình th c qu ng cáo b ng quà t ng áp d ng cho mô hình nghiên c u này
2.7 Các gi thuy t và mô hình nghiên c u v nhă h ng c a ho tă đ ng
qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng đ n giá tr th ngă
hi u máy tính xách tay c aăng i tiêu dùng t i TP.HCM
Nh m có th đ t m c tiêu kinh doanh trên th tr ng, có m t s n ph m t t thôi
ch a đ , doanh nghi p c n ph i xây d ng th ng hi u c a mình thành m t th ng
hi u đ c khách hƠng a chu ng Th ng hi u là tài s n vô giá c a doanh nghi p
Trang 39và là y u t đ u tiên, quan tr ng nh t t o nên kh n ng nh n bi t, g i nh , phân bi t
vƠ đ nh h ng cho khách hàng s d ng s n ph m và d ch v
đ t đ c đi u này, doanh nghi p c n ph i th c hi n ho t đ ng chiêu th nói
chung, qu ng cáo tr c tuy n và khuy n mãi b ng quà t ng nói riêng đ khách hàng
bi t nh ng tính n ng v t tr i và l i ích c a s n ph m Vì v y, doanh nghi p c n có
chi n l c qu ng cáo và khuy n mãi phù h p đ xây d ng m i quan h v i khách
hàng, duy trì và c ng c m i quan h nƠy vƠ gia t ng giá tr th ng hi u
2.7.1 nhăh ng c a qu ng cáo tr c tuy năđ n giá tr th ngăhi u máy
tính xách tay
Qu ng cáo lƠ thông đi p quan tr ng t bên ngoƠi đ a tín hi u v ch t l ng
s n ph m (Milgrom and Roberts, 1986) Chi tiêu cho qu ng cáo nhi u ch ng t
công ty đó đang đ u t cho th ng hi u, nó đang cung c p m t ch t l ng t t h n
(Kirmani and Wright, 1989) Aaker and Jacobson (1994) c ng đang nh n th y r ng
có m i quan h tích c c gi a qu ng cáo và ch t l ng c m nh n Do qu ng cáo có
quan h m t cách tích c c v i ch t l ng c m nh n nên nó đ a đ n giá tr th ng
chung và qu ng cáo tr c tuy n nói riêng s làm cho h có thái đ t t v i th ng
hi u, t đó giúp cho h c m nh n đ c ch t l ng c a th ng hi u đó (Nguy n ình Th , 2002) vƠ lƠm t ng kh n ng th ng hi u đó đ c đ c p đ n trong tâm trí ng i tiêu dùng, t đó t o nên thói quen l a ch n th ng hi u (Hauser and
Wenerfeldt, 1990) và lòng ham mu n th ng hi u B ng cách t ng c ng lòng tin
vƠ thái đ c a ng i tiêu dùng v th ng hi u, qu ng cáo đóng góp m nh m vào lòng trung thƠnh th ng hi u (Shimp, 1997) Và m t trong nh ng lý do làm gi m
lòng trung thành c a ng i tiêu dùng đ i v i th ng hi u là gi m qu ng cáo v
Trang 40th ng hi u Vì v y, qu ng cáo tr c tuy n là cách chung nh t đ phát tri n, đ nh
h ng và qu n lý hình nh c a th ng hi u Do đó, các nhƠ qu n lý nên t p trung vƠo thái đ c a ng i tiêu dùng v i hình th c qu ng cáo tr c tuy n nh m m c đích gia t ng giá tr th ng hi u m t cách rõ ràng T đó tác gi đ a ra các gi thuy t
sau
Gi thuy t H1: Thái đ c a ng i tiêu dùng v i qu ng cáo tr c tuy n c a
th ng hi u máy tính xách tay t ng thì t ng m c đ nh n bi t th ng hi u đó
Gi thuy t H2: Thái đ c a ng i tiêu dùng v i qu ng cáo tr c tuy n c a
th ng hi u máy tính xách tay t ng thì lòng ham mu n v th ng hi u đó c ng
t ng
Gi thuy t H3: Thái đ c a ng i tiêu dùng v i qu ng cáo tr c tuy n c a
th ng hi u máy tính xách tay t ng thì ch t l ng c m nh n v th ng hi u đó
c ng t ng
Gi thuy t H4: Thái đ c a ng i tiêu dùng v i qu ng cáo tr c tuy n c a
th ng hi u máy tính xách tay t ng thì lòng trung thành v th ng hi u đó c ng
t ng
2.7.2 nhă h ng c a khuy n mãi b ng quà t ng đ n giá tr th ngă
hi u máy tính xách tay
Khuy n mãi giúp kích thích doanh s bán hàng trong ng n h n nh ng không
có nhi u ý ngh a v m t xây d ng giá tr th ng hi u do công c này d b sao chép
và gây tác d ng ng c (Aaker, 1991) Vi c khuy n mƣi th ng xuyên có th gây
nh h ng tiêu c c đ n s l a ch n th ng hi u và t o nên hình nh th ng hi u có
ch t l ng s n ph m không n đ nh (Yoo et al.,2000) Ng i tiêu dùng không th
d đoán giá chính xác do s chênh l ch gi a giá mong đ i và giá mua có th gây
nh h ng tiêu c c đ n quy t đ nh l a ch n th ng hi u c ng nh ch t l ng c m
nh n, d n đ n gi m giá tr th ng hi u Nh ng theo Isabel Buil et al., (2003),
Montaner và Pina (2008) thì cho r ng khuy n mãi b ng ti n có tác đ ng ng c